کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » خواندنی‌ها » ایران شناسی
0.0 (0)
روابط فرهنگی ایران و هند
[1399/04/04]

خسرو دَرپَن  

 

ماه­‌نامه «انشا» از کلکتّه، هندوستان منتشر می­ شود. این مجله به زبان اردو به مدیریتِ آقایِ ف.س. اعجاز (فیروز سلطان «اعجاز») منتشر می‌شود. وی شاعر، ادیب و از مترجمان چیره دست زبان اردو است. به مناسبت 25 سالِ تاسیسِ ماهنامه «انشا» مدیر مجله در فوریه 2018 ویژه‌نامه‌ای برای امیر خسرو منتشر نمود با عنوانِ «خسرو دَرپَن» (= آینه خسرو) در 238 صفحه منتشر کرد. برگ­‌هایی از نسخه­‌هایِ خطّی مصورِ آثار امیر خسرو هم با کیفیت خوب، به «خسرو دَرپَن» زیبایی دیگری بخشیده اند. شایان ذکر است که ماه نامه «انشا» پیش از این برای مولوی هم ویژه‌نامه «رومی» را منتشر کرده بود.

فهرست مقاله‌هایِ «خسرو دَرپَن»:

  • «پیش گفتار؛ خسرو دَرپَن برای افکار نو» // ف.س.اعجاز
  • «امیر خسرو؛ بررسیِ مستند از زندگی، شخصیت و آثارِ او» // ضمیر نیازی
  • «زندگی‌نامه مبسوطِ امیر خسرو» // ضمیر نیازی
  • «معرّفیِ امیر خسرو» // اصل مقاله به انگلیسی: سُنیل شَرما- ترجمه به اردو: ف.س.اعجاز
  • «خسرو‌نامه؛ محفلِ سماع و خسرو (شعر)» // نذیر فتح پوری
  • «امیر خسرو؛ زندگی‌نامه و آوازهای محلیِ هندی و کشفِ نسخه برلین» // گوپی چَند نارَنگ
  • «انتخابی از امیر خسرو» // کِی.کِی. کُلّر
  • «هم‌آهنگی بینِ امیر خسرو و نظام‌الدین اولیا» // اصل مقاله: سرفراز احمد خان – خلاصه شده از: ف.س.اعجاز
  • «عشق و تصوف در آثار امیر خسرو» // شمع کاظمی
  • «گریزِ خسرو» // علی احمد فاطمی
  • «جایگاه و حقوقِ زن در شعرِ امیر خسرو» (گفتگو) // سید تقی عابدی
  • «آثارِ نادرِ امیر خسرو به تُرکی» // امیر حسن عابدی
  • «اشعارِ فارسی امیر خسرو» // ظهیر احمد صدیقی
  • «نظری درباره شعرِ فارسی امیر خسرو» // اصل مقاله به انگلیسی: راکیش کُمار – ترجمه به اردو: ف.س.اعجاز
  • «انتخابی از چند غزل فارسیِ امیرخسرو» // انتخاب: ف. س. اعجاز
  • «ترجمه چند غزل فارسی امیرخسرو به نظمِ اردو» // سرفراز احمد راهی – طارق اکبر
  • «خالق باری: منظومه‌ای بی­ نظیر از دیدِ زبان شناسی» // صادق [1]
  • «ملفوظاتِ نظام الدین اولیا در «افضل الفوائد» // اصل مقاله به هندی: پَرویپ شَرما خسرو – ترجمه به اردو: ف.س.اعجاز
  • «مثنویِ نُه سپهر» // سید یحیی نشیط
  • «حیاتی کاشی و تغلق‌نامه خسروی» (جهانگیر نامه کاشی) // شارَد جمال انصاری
  • «خمسه خسرو؛ بررسی تطبیقی» // خان حَسنین عاقب
  • «خمسه امیرخسرو؛ بررسی جداگانه» (منبع دانش نامه ایرانیکا) // ف.س.اعجاز
  • «گفتگو با کلاغ؛ مجنونِ نظامی و لیلیِ خسرو» // اصل مقاله به انگلیسی: سید محمد یونس جعفری – ترجمه به اردو: ف.س.اعجاز
  • «شاهکار نثرِ امیر خسرو» // مقاله به انگلیسی: اقتدار حسین صدیقی- ترجمه: مقصود دانش
  • «هندوستان و هندوستانی در نگاهِ خسرو» //شمیم طارق
  • «حضرت امیر خسرو و هندوستانیت» // غلام نبی خیال
  • «شعرهایِ هندیِ امیر خسرو؛ مطالعه ای از نزدیک» // اصل مقاله: صفدر آه- خلاصه: ف.س.اعجاز
  • «لهجه زنانگی در شعرهایِ هِندَویِ [اردویِ قدیم] امیر خسرو» // وسیم بیگم
  • «کهه مُکرنی هایِ سروده شده امیر خسرو» // مناظر عاشق هرگانوی
  • «شعرهایِ هِندَوی امیر خسرو» // انتخاب: ف.س.اعجاز
  • «دو سخنی؛ نسبت­‌ها؛ اَنملی یا دکوسلا: دوها- کهه مُکرنی- پَهیلی [چیستان]- گیت [آواز محلی]» 2]
  • «آوازهایِ محلیِ امیر خسرو در فیلم ها» // مراق مرزا
  • «چه کسی شعر ریخته را ایجاد کرد؟ امیر خسرو یا شیخ سعدی دکنی» // کوثر صدیقی
  • «معمّایِ موسیقیِ هندوستانیِ وامدار امیر خسرو» // اصل مقاله به انگلیسی: یوسف سعید– ترجمه به اردو: ف.س.اعجاز
  • «نقش امیر خسرو در هنر موسیقیِ هندوستان» // رفاق احمد
  • «بررسیِ آهنگ‌هایِ موسیقی امیر خسرو در عصر حاضر» // ف.س. اعجاز
  • «سفرِ امیر خسرو به بنگال» // غلام سَرور
  • «نگاهیِ ادبی، فرهنگی و سیاسی به پنج سال اقامت امیرخسرو در سرزمینِ مُلتان» // احمد رضوان
  • «دیدار امیر خسرو از سرزمین تونک» // ثروت خان
  • «سرزمین دکن و امیر خسرو» // حسن عبّاس فطرت
  • «برخی از منابعِ مسوده­ هایِ اصلیِ امیر خسرو» // ف.س.اعجاز

 

پی­‌نوشت:

  1. مرحوم حافظ محمود شیرانی (1880-1946) سال ها پیش «خالق باری» را تصحیح و منتشر کرد و در مقدمه‌ای عالمانه توضیح داد که انتساب این کتاب به امیر خسرو (شاعر معروف هندوستانی) اشتباه است و مولفِ واقعیِ آن ضیاء الدین خسرو است: «حفظ اللسان معروف به خالق باری»، تالیف: ضیاء الدین خسرو، تصحیح: حافظ محمود شیرانی، انجمن ترقی اردو (هند)، دهلی، 1944..
  2. همه اینها نوعی قالب شعریِ قدیمیِ هندی هستند.

* لازم به ذکر است که مجموعه مقالاتِ ارزشمندی درباره امیرخسرو به زبانِ اردو چاپ شده است: «خُسرویات»، به کوشش: شارد جمال انصاری، براون بُک پَبلی کِیشنز، دهلی، 2015. فهرست مقالاتِ:

«شهاب الدین مهمره استاد امیر خسرو»؛ «امیر خسروِ صوفی»؛ «امیر خسرو و افضل الفوائد»؛ «شعرهایِ صوفیانه امیر خسرو»؛ «مثنویِ مجنون لیلی»؛«نگاهی کوتاه به مثنوی مجنون و لیلی و نَل دَمَن»؛«دیباچه مثنوی تغلق نامه» ؛«تغلق نامه»؛ «تغلق نامه و نقّادانِ آن»؛« حیاتی گیلانی، حیاتی کاشی و تغلق نامه امیر خسرو»؛«غزلِ نعتِیه مشهورِ امیرخسرو»؛«رباعی های امیر خسرو»؛«اشتراکات و تفاوت های شعرهایِ امیر خسرو و کبیر داس»؛«اختراعِ طبله و ستار و امیر خسرو»؛ «امیر خسرو ماهرِ فلک الافلاک».

 

نگارش: لیلا عبدی خجسته

    بازدید:1049
    یادداشت ها
    Parameter:305808!model&4732 -LayoutId:4732 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار