کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » اخبار کتابخانه » پژوهش و انتشارات
0.0 (0)
معرفی تازه‌های انتشارات کتابخانه مجلس؛
[1398/07/10]

کتاب «اقلیت‌های دینی در پارلمان ایران» توسط کتابخانه مجلس منتشر شد  

معرفی از: منوچهر نظری؛ دبیر شورای گروه مطالعات پارلمانی کتابخانه مجلس

 

به گزارش روابط عمومی و امور بین‌الملل کتابخانه مجلس، کتاب «اقلیت‌های دینی در پارلمان ایران»، به تازگی به کوشش منوچهر نظری؛ دبیر شورای گروه مطالعات پارلمانی کتابخانه مجلس، توسط انتشارات کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی،‌ منتشر شده است. آقای نظری معرفی و توضیحات زیر را برای اطلاع پژوهشگران و محققان حوزه پارلمان، در اختیار وب‌سایت این مرکز، قرار داده است.

 

ابتدا به عنوان یک مسلمان که دارای مذهب شیعه هستم، خداوند را شاکرم که این توفیق را به بنده حقیرش داد که به دور از هرگونه تعصب، اثری را خلق کند که نقش‌آفرینان آن پیرو ادیان و مذاهب دینی دیگری هستند که در قرآن کریم مورد تأیید و احترام واقع شده‌اند و مهم‌تر اینکه فارغ از دین و مذهب، این یکتاپرستان، هموطن من و ایرانی‌اند که به گواهی تاریخ طی قرن‌ها باوجود فراز و فرودهای بسیار، برای عمران و آبادانی و سربلندی سرزمین جاوید ایران کوشیده‌اند و در بیشتر بزنگاه‌های تاریخی در کنار برادران مسلمان خود، از شرافت، حیثیت و کیان ایران دفاع کرده‌ و در این راه حتی از نثار خون خود نیز دریغ نکرده‌اند.

 

با اینکه یکصدودوازده سال از تشیکل اولین دوره مجلس شورا و حضور اقلیت‌های دینی در مجلس ایران می‌گذرد، متأسفانه تاکنون اثر و کتابی که مستقلاً به شرح حال و خدمات و عملکرد نمایندگان اقلیت‌های دینی بپردازد، تاکنون به رشته تحریر در نیامده و در حافظه تاریخی ایران، تقریباً به فراموشی سپرده شده بود؛‌ از این رو بنده که نزدیک به دو دهه است در عرصه تاریخ پارلمان قلم می‌زنم، بر خود فرض دانستم که قدم پیش گذاشته و اثری در خصوص وضعیت حضور اقلیت‌های دینی در مجلس ایران به رشته تحریر درآورم تا با یاری خدا سنگ بنایی باشد برای خلق آثار بهتر و کامل‌تر؛ هرچند که بهتر بود اندیشمندی از بین خود این ادیان در این راه قدم پیش می‌گذاشت؛ اما با وجود تمام کاستی‌های این کتاب، امیدوارم به عنوان یک ایرانی توانسته باشم خدمتی اندک به تاریخ پر رمز و راز این سرزمین پهناور و مردمان شریفش با هر قوم و نژاد و دین و زبانی کرده باشم.

 

اساس کارم در این اثر، پارلمان به عنوان نماد دموکراسی و مردم‌سالاری و همچنین چگونگی ورود اقلیت‌های دینی در این نهاد قانون‌گذاری و ارزیابی عملکرد آنهاست، اما این پژوهش به علت درگذشت بسیاری از نمایندگان اقلیت‌های دینی یا مهاجرت آنها از ایران و نبود منابع و مآخذ، کاری بس دشوار بود. متأسفانه انجمن‌های مختص این ادیان نیز اطلاعات چندانی در خصوص وکلای قانون‌گذار خود ندارند؛ لذا من سعی کردم با مراجعه به اسناد اندکی که در این خصوص وجود دارد و همچنین تحقیقات میدانی و مصاحبه‌های عمقی با نمایندگان در حیات، بر غنای این کتاب بیفزایم. لازم به ذکر است که در این رهگذر از مصاحبه‌های مجله وزین پیمان که با برخی از نمایندگان ارامنه به عمل آورد، بهره خوبی بردم که جا دارد همین‌جا از آنها سپاسگزاری نمایم.

 

این کتاب دارای سه فصل است:

در فصل اول، اطلاعاتی از حقوق اقلیت‌های دینی در اسناد بین‌المللی، قانون انتخابات و قانون اساسی از دوران مشروطه تاکنون ارائه شده و چون اساس تحقیق، بحث حق رأی بود، به سایر حقوق و مسائل اقلیت‌ها پرداخته نشده است.

 

فصل دوم به زندگی‌نامه نمایندگان اقلیت‌های دینی اعم از آشوری و کلدانی، ارامنه شمال و جنوب، زرتشتیان و یهودیان در مجلس شورای ملی و سنا اختصاص دارد. در این 24 دوره که از اواخر دوره قارجار (1285) تا پایان سلطنت پهلوی (1357) را در بر می‌گیرد، 28 نفر از اقلیت‌ها به مجلس شورای ملی و سنا راه یافتند. (دو نفر سناتور: رستم گیو سناتور انتصابی تهران در دوره چهارم سنا (1342-1346) و فیلیکس آقایان، سناتور انتخابی تهران در دوره پنجم و ششم سنا (1346-1354)).

 

در فصل سوم به زندگی‌نامه و عملکرد نمایندگان اقلیت‌های دینی در ده دوره مجلس شورای اسلامی یعنی از سال 1359 تا خرداد 1399 پرداخته شد. در این ده دوره در مجموع تعداد 25 نفر به عنوان نماینده اقلیت‌های دینی بر کرسی مجلس تکیه زدند.

 

جالب است بدانید که در عمر 112 ساله مجلس در ایران، فقط یک زن از سوی پیروان ادیان مسیحی، زرتشتی و یهودی به عنوان نماینده اقلیت‌های دینی به مجلس راه یافت و ایشان خانم اِما آقایان است که نماینده ارامنه شمال در دوره بیست و چهارم مجلس شورای ملی (1354-1357) بوده است. به عبارتی از سال 1285 تا سال 1399 خورشیدی از اولین دوره مجلس شورای ملی تا دهمین دوره مجلس شورای اسلامی، به ازای هر 40 نماینده مرد مسلمان، یک زن مسلمان در مجلس حضور داشت؛ اما این آمار در خصوص اقلیت‌های دینی، به ازای هر 52 مرد اقلیت دینی، یک زن در مجلس است. به نظرم این مسئله جای تأمل دارد و نشان می‌دهد که حضور اندک زنان در مناصب سیاسی و اجتماعی، ارتباطی با دیدگاه‌های دینی مردم و حاکمان ندارد، بلکه ارتباط مستقیم با فرهنگ مردم یک جامعه و مطالبات مدنی آنها دارد.

 

تألیف این کتاب در کنار سایر فعالیت‌های پژوهشی مؤلف، به عنوان کار موظفی، صورت گرفته و نگارنده بابت تألیف این کتاب، همانند اثر سابقش (رجال و مقامات نظام تقنینی جمهوری اسلامی ایران) وجهی از کتابخانه مجلس دریافت نکرده است.

    بازدید:148
    یادداشت ها
    Parameter:304864!model&4732 -LayoutId:4732 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار