کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » اخبار کتابخانه » اشاعه اطلاعات » ایرانشناسی
0.0 (0)
دنیای کتاب
[1398/07/02]

«رو به‌سوی خاوران» نگاهی نو به موضوعی کهن  

معرفی: نسرین تارویردیزاده - پژوهشگر فرهنگ و زبان‌های باستانی

 

کتاب رو به‌سوی خاوران را می‌توان درجای خود یکی از ارزشمندترین منابع بررسی فرهنگ و عادت ایرانیان در برخورد با مرگ دانست. این کتاب از اندک نوشته‌هایی است که به «مرگ آگاهی» انسان‌ها یاری می‌رساند.

در این اثر، که آن را «سلیمان (سورن) لطفی» نوشته و انتشارت «بَرسَم» چاپ کرده است؛ می‌توان دستاورد سال‌ها پژوهش میدانی و کتاب‌خانه‌ای نویسنده را دید. خوانندگان کتاب، با تازه‌ترین اطلاعات و 55 عکس ویژه، درباره‌ی آیین مرده‌سپاری و فرهنگِ برخورد ایرانیان به‌ویژه زرتشتیان با مرگ، در سراسر تاریخ، روبه‌رو خواهند شد.

رو به‌سوی خاوران، تازه‌ترین پژوهش در زمینه‌ی خود در ایران و منبعی ارزشمند برای پژوهش‌گران و دانشجویان رشته‌های «فرهنگ و زبان‌های باستان»، «تاریخ»، «باستان‌شناسی»، «مردم‌شناسی»، «جامعه‌شناسی» و... است.

یکی از ویژگی‌های این کتاب، زیرنویس همه‌ی عکس‌ها و فهرست و چکیده‌، به زبان انگلیسی است تا کار خواندن آن را برای انگلیسی زبان‌ها آسان کند.

فهرست مطالب کتاب به شرح زیر است:

فصل 1: روش‌های مرده‌سپاری

 بخش یکم: مرده‌سپاری پیش از گسترش آیین زرتشت

بخش دوم: مرده‌سپاری از آغاز آیین زرتشتی تا تازش تازیان

بخش سوم: از زمان چیرگی آیین و حکومت اسلامی تا ایلخانان مغول

بخش چهارم: از روزگار ایلخانی تا روزگار پهلوی

 

  • دادگاه «تپه قلعه خلچان»
  • دادگاه «ترک‌آباد»

 

بخش پنجم: از سلسله‌ی پهلوی تا امروز

همان‌گونه که دیده می‌شود، در این فصل به شیوه‌ای گویا و کوتاه، همه‌ی روش‌های مرده‌سپاری در میان ایرانیان، از آغاز تا امروز، بررسی‌شده است تا دیدی روشن برای خواندن و دریافت مطالب فصل‌های آینده به خواننده بدهد. عکس‌های گوناگون و بسیار مرتبط با موضوع، کار دریافت مطالب را آسان و شیرین کرده است.

 فصل 2: دادگاه و ساختار آن

 

  • بخش‌های دادگاه
  • سازه‌هایی پیرامون دادگاه
  •  
  •  
  • پاک‌سازی دادگاه

 

 

فصل دوم، به‌گونه‌ای ویژه، به موضوع دادگاه در ایران و دیگر کشورها پرداخته است. برای نخستین بار تصویری روشن از دادگاه، به خوانندگان نشان داده‌شده و از یک لغزش تاریخی سخن گفته‌شده است؛ لغزشی که در آن، به نادرستی دخمه و دادگاه را یکی دانسته‌اند.

فصل 3: آیین و باورهای مرده‌سپاری

بخش یکم: کهن آیین‌ها

 

  • زمان سوگواری بنابر وندیداد
  • نکوهش و جلوگیری از شیون، زاری و گریه

 

بخش دوم: نو آیین‌ها

بخش سوم: آیین‌‌های پس از مرگ نزد زرتشتیان ایران

 

  • نیایش و مراسم سه روز نخست
  • مراسم سوم
  •  
  • مراسم چهارم
  • مراسم دهه
  • مراسم سی‌روزه
  • مراسم روزه
  • مراسم سال

 

بخش چهارم: باورهای کهن و نو

سخن درباره‌ی شیوه‌های سوگواری و رفتارهای بازماندگان پس از مرگ و درگذشت عزیزان‌شان، در میان ایرانیان به‌ویژه زرتشتیان، سراسر فصل سوم را دربر گرفته است. خواننده، انسجام ویژه‌ای را در این فصل می‌بیند و هر آنچه با آن روبه‌رو می‌شود، تازه و پر بار است. در این فصل، ما با پیوندهایی که پس از هزاره‌ها هنوز گسسته نشده‌اند روبه‌رو می‌شویم، پیوندهایی که وابستگی ما را به فرهنگ و تاریخ سرزمین و مردم‌مان بیش‌تر می‌کند.

فصل 4: دخمه

فصل چهارم، به‌گونه‌ای ویژه، موضوع دخمه و هر آنچه با آن در پیوند است را بررسی کرده است. در این فصل، تفاوت دخمه و دادگاه آشکار می‌شود و خواننده به راز دخمه‌ها پی می‌برد.

فصل 5: کهن الگوهای مرده‌سپاری

بخش یکم: گورستان‌های دیالی‌دره و قُرعلیوند

بخش دوم: لهک‌های خرم‌آباد

 

  • معنای لهک
  • ساختار لهک
  • چگونگی گذاشتن پیکر در لهک
  • دلایل کاربرد لهک
  • لهک و پیوند آن با فرهنگ ایرانی-زرتشتی

 

فصل پنجم، به بحث درباره‌ی دو موضوع پرداخته است؛ گورستان‌های باستانی و لهک‌ها. شاید برای نخستین بار باشد که چنین به‌روشنی، دو موضوع بسیار ویژه باهم سنجیده و پژوهش می‌شوند. هر آنچه درباره‌ی لهک نیاز است، در این بخش از کتاب آمده است و تصاویر ویژه‌ی همراه شده با نوشتار، بر زیبایی کار افزوده است.

فصل 6: ریشه‌ها و پیوندها

این فصل، هم‌سو با پنج فصل پیشین، پیوند میان گذشته و امروز را آشکارا می‌سازد و پرده از رازهای پنهان در فرهنگ ایرانیان برمی‌دارد. خواننده‌ی تیزبین، در این فصل، ناچار به بازنگری در اندیشه‌های خود و داشتن نگرشی ژرف به پدیده‌های گوناگونی که در پیرامونش هست می‌شود.

فصل 7: فرشکرد

  • آیینه‌های آفتاب

فرشکرد از چرخش‌هایی سخن می‌گوید که بنابر شرایط و زمان، برای بهبود هم‌زیستی و داشتن سازگاری با دیگران، در همه‌ی کشورها رخ می‌دهد. در این فصل یک نمونه‌ی روشن از فرشکرد در میان پارسیان هندوستان، توضیح داده‌شده است. از این فصل برای توضیح شیوه‌ی امروز سپردن درگذشتگان در خاک، میان زرتشتیان، سود برده شده و آن را یک فرشکرد نامیده است.

برداشت پایانی

در برداشت پایانی، یک دسته‌بندی ساده و گویا از موضوع و مطالب کتاب انجام‌گرفته است. این دسته‌بندی، در جای خود نو و دارای تازگی است.

نمایه

باید یادآور شد که فارسی‌نویسی و ساده‌نویسی در سراسر کتاب به چشم می‌خورد که ارزش ویژه‌ای به کار نویسنده داده است.

این کتاب با 152 صفحه در رده (61397ل2آGT3274/) در کتابخانه  ایرانشناسی مجلس شورای اسلامی موجود است.

منبع:
    بازدید:106
    یادداشت ها
    Parameter:304822!model&4732 -LayoutId:4732 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار