کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هشتم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏8
[1396/05/04]

جلسه: 99 صورت مشروح مجلس روز سه‌شنبه 18 امردادماه 1311(6 ربیع‌الثانى 1351)  

فهرست مذاکرات

1) تصویب صورت مجلس

2) طرح و تصویب لایحه بودجه جنگل‌بانی

3) تصویب لایحه اضافه اعتبار سرمایه انتفاعی مؤسسه دخانیات

4) تقدیم لایحه اعتبار مبادله بعضی املاک به خالصه

5) موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏8

جلسه: 99

صورت مشروح مجلس روز سهشنبه 18 امردادماه 1311(6 ربیع‌الثانى 1351)

فهرست مذاکرات

1) تصویب صورت مجلس

2) طرح و تصویب لایحه بودجه جنگل‌بانی

3) تصویب لایحه اضافه اعتبار سرمایه انتفاعی مؤسسه دخانیات

4) تقدیم لایحه اعتبار مبادله بعضی املاک به خالصه

5) موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مجلس یک ساعت قبل از ظهر به ریاست آقاى دادگر تشکیل گردید.

صورت مجلس روز سه‌شنبه یازدهم امرداد ماه را آقاى مؤید احمدى(منشى) قرائت نمودند. اسامی غایبین که ضمن صورت مجلس خوانده شده است :

غایبین با اجازه - آقایان : امیر ابراهیمی - مجد ضیایی - فرشی - فتوحی - حیدری - امیر تیمور - یار علی - دکتر ضیایی .

غایبین بی‌اجازه - آقایان : تیمور تاش - میرزا سید مهدی خان فاطمی - اسکندری - میرزا صادق خان اکبر - آشتیانی - طباطبایی وکیلی - دکتر سنگ - احتشام زاده - عبدالحسین خان دیبا - وثوق - افسر - اقبال - حسینقلی خان نواب - قوام .

دیر آمدگان بی‌اجازه - آقایان : حاج میرزا حبیب­الله امین - مرتضی قلی خان بیات - رهنما - مسعود ثابتی - شریعت زاده .

- 1]تصویب صورت مجلس[

رئیس- آقاى دکتر ملکزاده‏

دکتر ملک‌زاده- قبل از دستور

رئیس- در صورت مجلس نظرى نیست(نمایندگان- خیر) صورت مجلس تصویب شد.

-2]طرح و تصویب لایحه بودجه جنگلبانى[

رئیس- خبر کمیسیون بودجه راجع به لایحه جنگل‌بانى مطرح است.

خبر کمیسیون‏

کمیسیون بودجه با حضور آقاى رئیس کل فلاحت و صناعت لایحه نمره 6372 دولت راجع به اصلاح بودجه 1311 جنگل‌بانى را مطرح و مورد مطالعه قرار داده بالاخره ماده واحده را به شرح ذیل اصلاح و اینک براى تصویب مجلس مقدس تقدیم مى‌دارد.

ماده واحده- وزارت مالیه مجاز است قسمت بودجه جنگل‌بانى را که در بودجه 1311 اداره کل فلاحت

+++

به مبلغ 304060 ریال تصویب شده بر طبق صورت ضمیمه براى هشت ماهه آخر سال 1311 بپردازد.

رئیس- آقاى دیبا

طباطبایى دیبا- بنده با قسمت جنگل‌بانى و اداره و تنظیم و ترتیب آن کمال موافقت را دارم. البته دولت باید از جنگل‌ها نگهدارى داشته باشد. و حتى بنده این مبلغ را هم کافى نمی‌دانم در غالب ولایات و ایالات ایران یک جنگل‌هایى هست که باید در تحت نظر دولت جنگل‌هاى عمومى اداره شود. حتى در آذربایجان هم جنگل‌هایى است که باید تحت نظر دولت اداره شود و این مبلغ هم حقیقتاً کافى نیست ولى عجالتاً که دولت این مبلغ را داشته و پیشنهاد هم شده است بنده مخالفت ندارم ولى راجع به لایحه و خبرى که کمیسیون بودجه تنظیم نموده بنده اعتراضى داشتم و خواستم به عرض برسانم و آقاى مخبر کمیسیون بودجه توضیح بدهند اما لایحه دولت اینجا مرتب می‌شود. یعنى این را بابت تذکر عرض کنم که بعد از این دولت باید در لوایح خودش که تهیه می‌کند یک قدرى دقت داشته باشد که ترتیب صحیحى بدهند. اینجا در لایحه نوشته می‌شود در ذیل ماده واحده که بعد از صورت ضمیمه. بعد از تقدیم کمیسیون بودجه این مبلغ تصویب می‌شود در صورتی که نباید این ترتیب لایحه تقدیم مجلس شود. در مجلس نوشته نمی‌شود که صورت ضمیمه بعد از تقدیم مجلس در کمیسیون بودجه که تصویب شد آن وقت این اعتبار داده می‌شود این راجع به لایحه دولت بوده که نمی‌بایست این ترتیب تنظیم شود اما چیزی که کمیسیون بودجه تنظیم کرده: اینجا نوشته می‌شود وزارت مالیه مجاز است قسمت بودجه جنگل‌بانى را که در بودجه 1311 اداره کل فلاحت به مبلغ فلان ریال تصویب شده است برطبق صورت ضمیمه براى هشت ماهه آخر سال بپردازند در صورتی که در 1311 بودجه آن این مبلغ تصویب نشده و یک مقدار از این مبلغ در بودجه 1311 تصویب شده و یک مبلغ هم اضافه اخیر بوده که در قانون 28 تیر تصویب شده است. این را با این ترتیب نوشتن به عقیده بنده غلط است که می‌نویسد وزارت مالیه مجاز است قسمت بودجه جنگل‌بانى را که در بودجه 1311 اداره کل فلاحت به مبلغ فلان تصویب شده این غلط است زیرا در بودجه اداره کل فلاحت در 1311 این مبلغ تصویب نشده است یک مقدار از این مبلغ در بودجه امسال تصویب شده. یک مبلغ هم به طور اضافه تصویب شده. این باید اصلاح شود. این است که در همین زمینه اصلاح بنده پیشنهادى تقدیم می‌کنم که اگر موافقت بفرمایند اصلاح شود و اگر تصویب فرمودند طرح شود.

مخبر کمیسیون بودجه(دکتر طاهرى)- پیشنهاد بفرمایند.

رئیس اداره کل فلاحت و صناعت(آقاى فرخ)- راجع به قسمت لایحه دولت شرحى که فرمودید تصور می‌کنم اعتراضى وارد نباشد زیرا دولت وقتی که این لایحه را تقدیم داشت نظرش این بود که در همان جلسه به قید یک فوریت تصویب شود. و اختیار داده شود بر طبق سابقه به کمیسیون محترم بودجه که کمیسیون به جزئیات رسیدگى بفرمایند و در صورتی که تصویب فرمودند اجرا شود و چون در آن جلسه موقع نبود و وقت گذشت لایحه به کمیسیون ارجاع شد. کمیسیون رسیدگى کرد. این است که خبرش تقدیم شده پس بنابراین در سابقه اشتباه نشده است. راجع به مبلغى هم که فرمودید البته در نظر اول همین طور است لکن اعتبار جنگل‌بانى در 1311 تصویب شده است. یک مبلغى هم همان وقت که در مجلس تصویب شد جزو بودجه 1311 شد بنابراین آن مبلغ در این دفعه جزو بودجه 1311 منظور و محتاج به پیشنهادى هم نیست. معهذا اگر پیشنهاد را مجلس تصویب بفرمایند بنده موافقم.

رئیس- آقاى هزارجریبى.

هزارجریبى- بنده با این لایحه به این جهت مخالفم که به عقیده بنده یک تصدیق ضمنى برخلاف اصول مالکیت

+++

است. بنده با تنظیم جنگل ابداً مخالف نیستم ولى لازم بود اول آقاى رئیس کل فلاحت لایحه تنظیم بکنند و حفظ جنگل‌ها را پیشنهاد بکنند بعد مخارجاتى که لازم دارد لایحه‌اش را تقدیم کنند که رفع شکایت مردم هم بشود.

همه روزه مکاتیب زیادى از مردم می‌رسد و تلگرافى هم توسط بنده رسیده که اینک به عرض می‌رسانم: «از اشرف 12 مرداد به وسیله هزارجریبى ساحت مقدس مجلس شوراى ملى شیدالله ارکانه کپیه اداره کل تجارت. از جلوگیرى مأمورین جنگل با کثرت احتیاجات به چوب غیر صنعتى فوق‌العاده موجب اختلال زندگانى اهالى شده زیرا عمده احتیاجات مازندرانى خصوصاً نقاط متصله به جنگل از قبیل اشرف و توابع و کوهپایه که به وسیله جنگل‌هاى ملکى اربابى و مختصى رفع احتیاجات و ملزومات خود می‌نماید خصوصاً صنف رعیت که وضع منازل سکنایى و حفظ مزارع و احشام و اغنام تمام از چوب‌هاى غیرصنعتى و همه ساله مجبور به تعمیر و محتاج به تجدیدند اغلب احتیاج به چوب مرس و افرا و غدار و انجیلى مى‌باشند چنانچه از سوء سلوک مأمورین در سنه گذشته به واسطه مخالفت از چوب و تخته کلى خسارت به اهالى متوجه شده از عدم حمل مرکبات به داخله حتى در زمستان گذشته از مخالفت ذغال و هیزم که منجر به اتلاف نفوس گردید با اطلاعات کافى نمایندگان محترم خصوص مازندران و استراباد به طرز زندگانى اهالى و کثرت احتیاج نظیر ماهى در دریاباب در هر صورت با عدم توجه و سلب آسایش موجب مسئولیت وجدانى دانسته با عطف توجه اجازه از چوب و تخته صادر و مرکباتى که سرمایه اعاشه یک ساله اغلب اهالى است از بین نرفته بتوانیم حمل و وسیله آسایش فراهم شود مزید دعاگویى و تشکر خواهد بود. حاج حسین حصارى- حاج حبیب‌الله ملک‌پور- حاج محمدعلى مرکباتى- حسن یوسف‌زاده- حاج حسین على احمدى- حاج سید آقاجان حسینى- حاج على نجفى- زکریا عطارى حاج سید حسین سخاپور.

این یک تلگراف. چندین کاغذ و تلگرافات دیگرى هم رسیده است در این خصوص حتى یک کاغذ دیگرى رسیده است از استرآباد که در خیابانى که وسعت داده‌اند خانه شیخ عباس را خراب کرده‌اند یک قسمت از آن خانه مانده است این چوب‌ها را برده در آن خانه و بعد از جنگل چوب آورده که دو مرتبه خانه بسازد حالا مأمورین جنگل‌بانى هم آن چوب‌ها را ضبط کرده‌اند و هم آن که در خانه بود و نمى‌گذارند خانه بسازد و او را هم تحت محاکمه قرار داده‌اند. این کاغذهایى است که از آنجا می‌آید. این است که براى استحضار خاطر نمایندگان محترم وجداناً بنده مجبورم عرض کنم همان طور که عرض کردم جنگل در شمال حکم باغات شخصى را دارد سایر قسمت‌هاى مملکت در باغات شخصى چه از محصول و چه از چوب آن استفاده می‌کنند اهالى استرآباد و مازندران و گیلان از جنگل‌هاى خودشان که املاک متصرفى چندین ساله آنها است یعنى تا این ولایات بوده و این جنگل‌ها بوده‌اند این جنگل‌ها در تصرف آنها بوده است و تصرفات مالکانه داشته و دارند از محصولات جنگلى رب آلو رب ازگیل رب سیب جنگلى دوشاب و غیره درست می‌کنند سرکه از درخت مازو میگیرند به دانه که از شغال به می‌گیرند که یکى از صادرات است همان طورى که باغات را اگر در عراق توجه و تربیتش نکنند نمی‌شود استفاده کرد جنگل هم براى مراتع و نگاهدارى حشم و گاو و گوسفند باید همه ساله سر شاخه‌هاى زیادى و درخت‌هاى زیادى هست که بتراشند و علف‌هاى هرزه را بسوزانند تا قابل براى مراتع و تعلیف حشم بشود یکى از ثروت‌هاى مهم مملکت حشم است استرآباد و مازندران بیش از چهار میلیون داراى حشم است. با این رفتار جنگلبان‌ها حشم از میان خواهد رفت. اگر بنده یا آقاى جمشیدى در این خصوص عرایضى می‌کنیم فقط و فقط براى صلاح و خیر عمومى است نظر شخصى در بین نیست مسأله جنگل با زندگى مردم تماس دارد می‌خواهند خانه

+++

بسازند آب دنگ آسیاب تلمبار و جعبه براى حمل مرکبات بسازند همه این چیزها به وسیله جنگل است وقتى که جنگل را جنگلبان‌ها مانع می‌شوند چه بکنند می‌گویند اشجار صنعتى تمام جنگل‌ها مملو است از درخت‌هاى مرس. آزاد. مازو. هیچ وقت شنیده نشده که از این چوب‌ها حمل به خارجه شده باشد بلکه قبل از قانون انحصار تجارت تخته نراد و شلمان هم از روسیه وارد می‌شد و مردم براى ساختن خانه و انبار و غیره از همان چوب‌ها استفاده و مصرف می‌کردند حالا که ورود چوب از خارجه ممنوع است و از داخله هم قطع نکنند پس چه باید کرد؟ بلى چوب شمشاد را می‌توان چوب صنعتى محسوب داشت و از قطع آن بدون اجازه جداً ممانعت کرد این بود عرایض من جنگل در مازندران و استراباد و گیلانات حکم باغات شخصى را دارد و به علاوه سلب اصول مالکیت است چطور می‌شود سلب اصول مالکیت مردم را کرد طبق قانون اساسى ملک مال مردم است وقتى که مال مردم باشد آن وقت چگونه مجلس شوراى ملى رأى می‌دهد که در ملک مردم دخالت بکنند؟ ببینید این را می‌شود رأى داد. این است عرایض بنده و این را که نوشتم و قرائت کردم و عرض کردم فقط براى این بود که حقایق را عرض کرده باشم. حالا دیگر مختارید.

رئیس کل فلاحت و صناعت- فرمایشان نماینده محترم را می‌توانم به دو قسمت به عرض آقایان برسانم یک قیمت فرمایشات آقا راجع است به اصول مالکیت بنده تصور نمی‌کردم با عرایضى که در جلسه اسبق به عرض مجلس شوراى ملى رساندم محتاج به توضیح جدیدى می‌شود باز هم تکرار می‌کنم که اصول مالکیت همیشه در ایران محترم بوده و هست و خواهد بود و هیچ کس برخلاف اصول مالکیت نمی‌تواند اقدام کند(صحیح است) اما در قسمتى که راجع به مأمورین جنگل‌بانى فرمودند البته در این مدت قلیلى که بنده متصدى کار فلاحت هستم نمی‌توانم که مأمورین را در اینجا تبرئه کنم ممکن است یک اشخاصى یک خلاف‌هایى بکنند خود ایشان و سایر آقایان نمایندگان محترم مازندران و گیلان و استراباد تصدیق دارند که حتى‌المقدور اگر کسى خلافى کرد مجازات می‌شود و در آتیه هم نهایت مراقبت خواهد شد که بر طبق قوانین مملکت وظایف‌شان را انجام بدهند. بنابراین بنده خیال نمی‌کنم هیچ گونه دغدغه خاطرى براى آقا باقى بماند.

رئیس- آقاى بروجردى.

بروجردى- عرض بنده در موضوع جنگل بود یک وقت این لایحه در موضوع بودجه جنگل است البته قسمت بودجه آن چیزى که در کمیسیون تصویب شده است مجلس هم رأى می‌دهد. یک وقت خواستم عرض کنم که با آمدن این لایحه موضوع جنگل حل نشود و تکمیل نشود و به مقام عمل برسد چرا؟ براى این که در تمام شهرهاى ایران یک قسمت‌هایى هست که اکثر جزء املاک اشخاصى است بعضى‌ها هم البته بدون مالک است و از نقاطى است که تعلق به دولت دارد روى این اصل یک موضوعى محرز نشود که دولت بخواهد آن نقاط را تصاحب کند به اسم این که موضوع جنگل از مجلس گذشته است خواستم این را تذکر بدهم و عرض کنم که نمی‌شود به گذشتن این لایحه که براى بودجه جنگل‌بانى است تشخیص موضوع جنگل بشود و فردا مأمورین دولت هر قسم درختى که اشخاص در یک نقاطى عمل آورده‌اند آنها را مزاحمت کند و متصرف بشود یا نقاطى که به عنوان جنگل است ولى جزء املاک اشخاص است تصرف کند. البته آقاى معاون تشریف دارند و خاطر مبارک‌شان مسبوق است مخصوصاً قسمت بروجرد و خرم آباد یک قسمت‌هایى است و یک اشجارى هست که جزء املاک دولت است و یک اشجارى هم البته هست که جزء املاک دولت است خواستم همین قدر تذکراً عرض کنم که این قسمت بودجه جنگل قسمى نشود که فردا به عنوان جنگل‌بانى این اشجار را تصرف کنند و اشجار و اراضى که هیچ مربوط به دولت نیست و شخصى است به اسم این که بودجه از مجلس گذشته است تصرف کنند از این جهت که چون غالباً

+++

مطالب در مجلس به طور اجمال می‌گذرد و یک نظامنامه‌هایى تنظیم می‌شود که آن نظامنامه‌ها در عمل با روح قانون مخالف است و عملى می‌شود و این حقیقتاً چیز غریبى است بنده خواستم مکرر در مجلس تذکراً عرض کنم که این نظامنامه‌هایى که تنظیم می‌شود در موقع گذراندن قانون یک طورى می‌شود که حقیقتاً مخالف با روح قانون نباشد غالب نظامنامه‌هایى که تنظیم می‌شود یا مخالف است یا خودش تشکیل یک موادى می‌دهد که مجلس در گذراندن آن قانون به هیچ وجه من‌الوجوه از آن مواد اطلاع ندارد.

رئیس کل صناعت و فلاحت- با مراجعه به اصل لایحه تصور می‌کنم که هر دو قسمت اشکال آقا مرتفع بشود.

رئیس- آقاى طهرانى‏

طهرانى- بنده حقیقتش اگر چه نه ملکى در مازندران دارم و نه جنگلى در حیطه تصرف دارم ولى وضعیت سال گذشته بنده را محرک شد که اینجا نظر دولت و مخصوصاً نظر آقاى رئیس کل فلاحت را جلب کنم که در این لایحه جنگل‌ها توضیح بدهند که آیا در سال آینده اهالى طهران و گیلان و بالاخره اهالى که در این صحنه منزل دارند باز در تنگى زغال باقى هستند یا خیر؟ الان بنده مى‌بینم و حقیقتاً خدا شاهد است این را با کمال بى‌غرضى عرض می‌کنم که یک عده از مردم مراجعه مى‌کنند که امسال در زمستان وضع زغال چطور خواهد بود و سخت خواهد شد براى این که مانع هستند از این که چوب‌هایى که به مصرف زغال می‌رسد توجه بشود و زغال بشود که آن مردمانى که در پاى این جنگل‌ها منزل دارند به مصرف برسانند. بنده نمی‌دانم و این یک معماى لاینحلى شده است بنده مى‌بینم از اول مشروطه مخصوصاً از دوره دوم تاکنون مسأله جنگل و حفظ جنگل و بودجه براى جنگل مورد توجه دولت بوده است و تمام روزنامه‌ها اوقات‌شان مصروف بوده است و یک کلمه هم حرف داشته‌اند که درخت‌هاى صنعتى را باید حفظ کرد. بنده می‌خواهم ببینم که در این مسأله از آقایان نمایندگان از کسانى که مالک جنگل هستند با این نکته کسى مخالف است؛ بنده تصور می‌کنم آن کسی که جنگل دارد و مالک است البته میل دارد درخت صنعتیش را قطع نکند تا به یک قیمت عالى بفروشد دولت هم می‌گوید کسانی که مالک جنگل هستند ما به مالکیت آنها کار نداریم آنها به مالکیت خودشان باقى هستند و خود مالکین هم اقدام به بریدن درخت‌هاى صنعتى نمی‌کنند اگر هم بکنند البته بر دولت لازم است که منافع آنها را حفظ بکند و جلوگیرى بکند ولى در قسمت‌هایى که صنعتى نیست و براى مصرف عامه است و براى ساختن خانه است و براى مصرف زغال است این را حضرت اجل عالى یک توضیحى بفرمایید که تکلیف مردم و تکلیف جنگل با آنها معلوم شود و مردم در مسأله زغال گرفتارند خود حضرتعالى هم گرفتار می‌شوید و همه آقایان به شما حمله می‌کنند که آقا لایحه جنگل را گذراندید و مردم را به قحط زغال مبتلا کردید پس یک فکرى براى رفع این قضیه بفرمایید.

رئیس اداره کل فلاحت و صناعت- راجع به موضوعى که آقاى نماینده محترم فرمودند اگرچه یک قسمتش جزء وظایف اداره فلاحت و صناعت نیست ولى بنده به نمایندگى دولت می‌توانم جواب عرض کنم. قسمت راجع به سوخت شهر دو قسمت است یک قسمتش راجع به زغال سوزانى است و تهیه زغال و سوخت شهر در قسمت اول که از وظایف اداره فلاحت است از وقتی که بنده مدت قلیلى است متصدى شده‌ام اقداماتى کرده‌ام نماینده هم فرستاده‌ام و قسمت راجع به سوزاندن زغال مرتباً تأمین شده است و البته به عرض آقایان خواهد رسید و موضوع حمل زغال را هم البته آن قسمت از مأمورین دولت وظیفه‌شان را انجام خواهند داد و این که راجع به وظایف جنگل به آنها فرمودند آن وظایف هم معین شده است به موجب یک تصویب‌نامه و به عموم نقاط هم اعلام شده است و هرکس که برخلاف آن عمل کند البته تنبیه و مجازات خواهد شد و تصور می‌کنم امسال آن مشکلاتى که آقا تصور می‌فرمایید

+++

پیش نیاید زیرا دولت قبلاً متوجه این قضیه بوده است و اقدامات لازمه را هم کرده است.

بعضى از نمایندگان- کافى است.

رئیس- پیشنهادى از آقاى دیبا رسیده است قرائت می‌شود:

ماده واحده- وزارت مالیه مجاز است قسمت بودجه جنگل‌بانى را که به مبلغ سیصد و چهار هزار و شصت ریال تصویب شده برطبق صورت ضمیمه براى هشت ماه آخر سال 1311 بپردازد.

طباطبایى دیبا- اولاً آقاى کفیل کل فلاحت به عرض بنده درست توجه نفرمودند در ماده واحده که از طرف دولت تقدیم شده است در آخر ماده واحده نوشته می‌شود(چنانچه در صورت ضمیمه تقدیم می‌شود پس از تصویب کمیسیون بودجه براى هشت ماه آخر سال 1311 بپردازد) بنده اعتراضم این بود در لایحه دولت که تقدیم می‌شود ممکن است به مجلس همین ماده واحده را تصویب کند این عبارت غلط است و نباید باشد چنانچه در صورت ضمیمه معلوم می‌شود از طرف کى تقدیم می‌شود؟ از طرف مجلس تقدیم می‌شود این عبارت غلط بوده بنده خواستم سابقه نشود و در لوایح دولت یک قدرى دقت شود راجع به توضیح پیشنهاد در بودجه 1311 این بودجه 1311 تقریباً 292020 ریال تصویب شده است چاپ هم شده و طبع و توزیع هم شده است. بودجه 1311 جنگل‌بانى 292020 ریال بوده است بعد در 28 تیر قانونى تصویب شده است که در آنجا هم 12040 ریال علاوه شده است که جمع آن 304060 ریال می‌شود و در این خبر کمیسیون نوشته می‌شود در قسمت بودجه جنگل‌بانى که در بودجه 1311 اداره کل فلاحت به مبلغ فلان قدر پیشنهاد شده این قسمت حذف شده است در پیشنهاد بنده فقط کل مبلغ را پیشنهاد کرده‌ام که اگر قبول بفرمایند تصویب شود.

مخبر- موافقت می‌شود با این پیشنهاد زیرا با منظور ما یکى است و با توافق نظر خود بنده تنظیم شده است.

رئیس- آقایانى که با این پیشنهاد اصلاحى که موافقت شد موافقت دارند ورقه سفید خواهند داد.

(اخذ و استخراج آراء به عمل آمد 58 ورقه سفید تعداد شد)

رئیس- عده حاضر در موقع اعلام رأى 90 نفر با اکثریت 58 رأى تصویب شد. اسامی موافقین - آقایان : امیر دولتشاهی - چایچی - ملک مدنی - بوشهری - دکتر طاهری - قراگوزلو - وثوق - کفایی - مؤقر - مهدوی - اورنک - لاریجانی - بهبهانی - طهرانچی - ناصری - دکتر شیخ - وهاب زاده - میرزا محمد حسین نواب - ایزدی - دهستانی - خواجوی - بنکدار - طباطبایی دیبا - دکتر احتشام - عراقی - مفتی - رهبری - اسمعیل خان قشقایی - مسعود ثابتی - ارکانی - دکتر سمیعی - حاج محمد رضا بهبهانی - مقدم - حسنعلی میرزا دولتشاهی - محمد تقی خان اسعد - بختیار - دکتر امیر اعلم - میرزا یانس - محمد علی میرزا دولتشاهی - دکتر لقمان - کازرونی - تربیت - بیات ماکو - حبیبی - معتضدی - دادور - محیط - دربانی- ساکینیان - مسعودی خراسانی - مخبر فرهمند - مولوی - مؤید احمدی - دبیر سهرابی - میرزا محمد خان وکیل - اسدی - بیات - دبستانی کرمانی .

-3]تصویب لایحه اضافه اعتبار سرمایه انتفاعى مؤسسه انحصار دخانیات[

رئیس- خبر کمیسیون بودجه راجع به استقراض مبلغ سى و پنج میلیون ریال از بانک‌هاى داخلى براى دخانیات لایحه قرائت می‌شود:

خبر کمیسیون:

کمیسیون بودجه در جلسه اخیر خود با حضور آقاى سیاح معاون وزارت مالیه لایحه دولت نمره 16881 راجع به اجازه استقراض مبلغ سى و پنج میلیون ریال از بانکه‌اى داخلى براى سرمایه انتفاعى مؤسسه انحصار دخانیات را مطرح نموده با توضیحاتى که از طرف آقاى معاون وزارت مالیه داده شد کمیسیون با ماده واحده پیشنهادى موافقت و اینک عین ماده واحده پیشنهادى دولت را براى تصویب مجلس مقدس شوراى ملى پیشنهاد می‌نماید.

+++

رئیس- عین ماده واحده قرائت می‌شود.

ماده واحده- مؤسسه انحصار دولتى دخانیات مجاز است علاوه بر بیست میلیون ریال قرضه‌اى که ضمن ماده 11 قانون انحصار دخانیات مصوب 26 اسفند ماه هزار و سیصد و ده به عنوان سرمایه انتفاعى مؤسسه مزبوره تجویز شده بود سى و پنج میلیون ریال دیگر نیز از بانک‌هاى داخلى با همان ترتیب و شرایط که در ماده مزبوره شرح داده شد استقراض نموده و از کلیه این پنجاه و پنج میلیون ریال تا میزان پنج میلیون ریال براى سرمایه انتفاعى سال جارى و بیست میلیون ریال براى تهیه مقدمات انحصار فعلى که در ماده چهار قانون مصوب بیست و ششم اسفند ماه هزار و سیصد و ده براى سال هزار و سیصد و دوازده و سال‌هاى بعد پیش‌بینى شده است از قبیل بناى انبارها در نقاط توتون و تنباکو خیز ایران و ساختمان یا خرید کارخانه‌جات و خرید ماشین آلات و غیره در هذه‌السنه و سال‌هاى بعد به مصرف برساند و سى میلیون ریال باقى را نیز سرمایه جارى انتفاعى براى خرید و فروش توتون و تنباکو و کاغذ سیگار و بوبین و متفرعات آن در سال‌هاى بعد از 1311 قرار بدهد و از ابتداى سال 1312 حق تصرف در این سى میلیون داشته باشد.

مؤسسه انحصار دخانیات مکلف است تا آخر سال 1312 مبلغى را که براى سرمایه انتفاعى سال جارى اخذ می‌کند و حداکثر آن پنج میلیون ریال خواهد بود از عایدات تجارتى(سرمایه و منفعت) اجناس خریدارى شده در سال 1311 پرداخته و استهلاک نماید و دولت نیز مکلف است بابت اعتبار استهلاک اصل و فرع پنجاه میلیون باقى از قرار سالى یازده میلیون ریال در بودجه‌هاى سال‌هاى 1312 و 1313 و 1314 و 1315 و 1316 منظور دارد.

مخبر- در سطر سوم تقاضا می‌کنم کلمه (تجویز شده) تبدیل شود به(تصویب شده).

رئیس- اشتباهى شده است؟

مخبر- بلى‏

رئیس- ماده واحده مطرح است. آقاى رهنما

رهنما- عرضى ندارم‏

رئیس- آقاى مؤید احمدى‏

مؤید احمدى- بنده از این موضوع استفاده کردم و یک تذکرى به آقاى معاون وزارت مالیه عرض می‌کنم در وقتى که لایحه انحصار دخانیات یعنى اصلاحاتش در مجلس می‌گذشت بنده یک عرایضى عرض کردم و آن این بود که در بعضى نقاط ایران تنباکوهاى خیلى ارزان قیمت یک من سى شاهى و دو قران و سه قران موجود است و در آن لایحه یک من چهار قران و ده شاهى مالیات نوشته شده است و البته این عملى نیست و در آن وقت بعد از نتیجه مذاکرات قرار بر این شد که در 1312 دولت بخرد از مالکین به قیمت عادله و انحصار را به معناى خودش و حقیقتاً خودش اجرا کند لکن با این لایحه که حالا آمده و قسمت آخر 1311 که الان در این سال هم تا به حال متجاوز از بیست تلگراف از کرمان و از آنجاهایى که تنباکو دارند و خیلى ارزان قیمت است یعنى یک من سى شاهى است به عنوان وزارت مالیه توسط بنده رسیده است که اصلاً اینها می‌نویسند ما از این تنباکو صرف‌نظر کردیم وزارت مالیه می‌گوید خیر یک من چهار قران و ده شاهى باید مالیات بدهید حالا اگر سیل باقى گذارده باشد بنده که تصور می‌کنم انبارهاى آنجا را سیل برده باشد مگر این که وزارت مالیه بگوید سیل هم برده است باید مالیاتش را بدهید عرض می‌کنم که باید این را یک ترتیبى برایش قرار بدهید یا عین جنس‌شان را ضبط کنید چون از 1312 باید جنس‌شان را بخرید چیزى هم آنها نمی‌خواهند و الا تنباکوى یک من سى شاهى چطور می‌تواند چهار قران و ده شاهى مالیات بدهد پس یک تخفیفى در این بدهید این را تصدیق بفرمایند که این یک چیزى نیست که بشود درش عمل کرد و یک فکرى برایش بکنید که لااقل آن قسمتى که از 1311 باقى مانده است این را یک طورى اصلاح کنید آن وقت از 1312

+++

انشاء‌الله به قیمت عادله بخرید و پولش را بدهید.

معاون وزارت مالیه- در وقتی که آن لایحه مورد مذاکره بود در این موضوع خیلى بحث شد و بعد تصویب شد که امسال به همین ترتیبى که هست اخذ شود البته در هر جایی که خسارتى رسیده باشد دولت مطابق قانون تخفیف می‌دهد و همچو چیزى نیست که سیل برده را هم بگوید بدهد این مورد ندارد و اما در قسمت این که دولت مجبور کند و بگوید بیایید مالیات بدهید آنها جنس‌شان را در انبار می‌گذارند و وقتی که فروختند از خریدار و از تجار مالیاتش را می‌گیرند و مربوط به زارع نیست.

رئیس- آقاى فرهمند.

مخبر فرهمند- بنده یک تذکرى می‌خواستم بدهم و توجه وزارت مالیه را جلب کنم و آن این است که بعد از آن که اداره دخانیات مستقیماً خودش عمل را به دست بگیرد یک عده کارگر و آنهایى که اعاشه می‌کردند از حیث معاش و استفاده یک قدرى عقب نمانند بنده می‌خواستم یک طورى عمل را قرار دهیم که وضعیت معاش آنها هم تأمین شود.

دکتر طاهرى(مخبر)- دولت که انحصار دخانیات را عملى خواهد کرد البته خودش که متصدى سیگارپیچى و سیگاربرى نخواهد بود منتهى این است که یک کنترل اساسى در اصل قضیه دارد و از تمام اشخاصى که متصدى هستند از دلال و فروشنده و خریدار و غیره اینها همه البته مشغول کار و از همین محل استفاده خواهند کرد و البته این نظریه را دولت تأمین می‌کند.

معاون وزارت مالیه- بنده درست متوجه اظهارات آقا نشدم دولت خودش مستقیماً این کار را می‌کند ولى البته به این اعضا و اجزا احتیاج دارد و البته در آنجا مشغول خدمت می‌شوند و کار می‌کنند.

رئیس- آقاى رهنما.

رهنما- بنده در ابتداى لایحه عرضى نداشتم به طوری که گفتم ولى در اینجا بین اظهارات آقاى مخبر و معاون وزارت مالیه یک اختلاف نظرى پیدا شد که بنده را وادار کرد عرایضى عرض کنم (مخبر- نه اختلافى نبود) بلى. آقا فرمودید که دولت خودش مباشر کار سیگار و سیگارپیچى و درست کردن قوطى نخواهد بود در صورتی که اگر این طور نباشد اصلاً این لایحه مورد نخواهد داشت (مخبر چرا؟) براى این که این لایحه را که دولت آورده است براى این است که می‌خواهد به خودش انحصار بدهد. مؤسسه انحصار می‌خواهد سیگار تهیه کردن این مملکت را به خودش منحصر کند و معتقد است که با این کار نه تنها به خوبى سیگار ایران علاوه می‌کند بلکه باعث این خواهد شد که سیگار ایران در خارجه صادراتى پیدا کند و یک مؤسسه خوبى می‌شود که در دنیا اهمیت داشته باشد حالا اینجا صحبت می‌شود که خیر مثل مقاطعه‌کارى خود دولت مى‌آید و یک اجازه از مجلس می‌گیرد و یک پولى می‌گیرد و بعد مقاطعه می‌دهد و یک مالیاتى می‌گیرد (مخبر- کى گفت این را آقا؟) در صورتی که این طور نیست. بنده نمی‌خواهم بگویم که شما این طور گفتید ولى بنده خواستم عرض کنم که اگر منظور دولت این است که بنده مخالف هستم با این ترتیب(معاون وزارت مالیه- نه خیر آقا این نیست) اگر این نیست منظور دولت یعنى میخواهیم با این پول و سرمایه یک تأسیساتى را تشکیل بدهیم و سیگار را خودش تهیه کند و سیگار را خودش قوطى کند کارخانه براى ما تهیه کند بالاخره سیگار را خودش ببرد مثل یک کارخانه سیگار تهیه کنى اروپا اگر مى‌خواهد این کار را بکند که بنده موافقم و این یک کار خیلى مفیدى است. آن وقت براى این که یک قسمت از کارکنان سیگارى مغازه سیگارى و اینها بی‌کار نمانند البته هریک از نمایندگان محترم و کلیه افراد این مملکت علاقه‌مند هستند که بگویند و تذکر بدهند که در درجه اول آنها را باید استخدام کنند(صحیح است) که ماشین‌هاى آنها را بخرند و اینها را بی‌کار نگذارند باشند

+++

(صحیح است) و بالاخره در اول قدمى که ما به طرف این کار برمی‌داریم باعث این نشود که یک عده مردم نان‌شان بریده شود (صحیح است) اینها را باید تذکر داد و در ضمن هم باید متذکر شد که دولت باید خودش مباشرت این کار را بکند و مباشرت در این کار هم روى خوبى محصول سیگار ایران و تکثیر صادرات ایران باشد حالا هم همان طور که آقاى معاون تذکر دادند اگر نقطه‌نظر همین است که البته تمام نمایندگان موافق هستند و موافقت می‌کنند و اگر این طور نیست البته ما نمی‌توانیم فکر کنیم که یک لایحه را بهش رأى بدهیم و ندانیم که این به چه شکل اصلاً عمل می‌شود.

مخبر- قانون انحصار دخانیات چند سال قبل از مجلس گذشت و به موجب آن قانون دولت مکلف است که خرید و فروش و وسایل وارد کردن اجناس دخانیه را خودش متصدى بشود و براى خرید آن اجناس هم ترتیبى قرار داده شده است که قیمت متوسط 5 سال اخیرش را مأخذ و ملاک قرار بدهد لکن چون نتوانست و وسایلش فراهم نبود در همان قانون به دولت اجازه داده شد که موقتاً یک تاکس‌هایى بگیرد و آزاد باشد. این قانون در 36 اسفند 1310 اصلاح شد و در آن قانون تاکس‌هایى که معین شده بود براى اجناس دخانیه خود ماها مخالف بودیم با آن تاکس‌ها و چنانچه آقاى مؤید احمدى هم حالا تذکر دادند بعضى از اقسام اجناس دخانیه طورى بود که با تاکس‌ها اصلا فروش نمی‌رفت و حتى مالکین و صاحبانش حاضر بودند که مجاناً واگذارند و دولت قبول نمی‌کرد بعد در نتیجه مذاکراتى که شد قرار شد که امساله را چون دولت هنوز وسایل برایش فراهم نیست در 1311 یک تاکس‌هایى که در آن قانون معین است و نسبت به اول یک تخفیفاتى داده شد که آن تاکس‌ها را بگیرد اما در 1312 انحصار دخانیات را عملى می‌کند یعنى تمام اجناس دخانیه را خودش می‌خرد از صاحبانش و بعد تهیه می‌کند و مى‌فروشد به مردم می‌دهد. این قانونى است که گذشته و دولت هم مکلف است این کار را بکند و این یک اعتبارى می‌خواهد که مبلغ دو میلیون تومان در قانون سابق اجازه داشته است لکن این مبلغ کفایت نمی‌کند و مبلغ سه میلیون و نیم دیگر حالا اعتبار مى‌خواهد اجازه مى‌خواهد که استقراض بکند و یک کرور را امسال خرج کند و سه کرورش را از 1312 و بقیه‌اش را از 1312 براى خرید و فروش سرمایه قرار دهد این لایحه متمم آن لایحه‌اى است که سابق گذشته است و دولت را مکلف کرده است که انحصار را در 1312 عملى کند. خوب حالا دولت که می‌خواهد این را عملى کند تمام اجزا مالیه می‌روند و سیگارپیچى می‌کنند؟ این که نیست. سیگارپیچ می‌خواهد دستگاه ماشین توتون‌برى می‌خواهد تمام آنچه که حالا هست دولت تمرکز می‌دهد مردم این کار را اداره می‌کنند. مثل مال خودش است چنانچه حالا یک نفر کسى که متصدى هست و یک دستگاهى دارد صد تا دویست تا شاگرد دارد استخدام می‌کند اینها تمام متعلق می‌شود به دولت و صاحب اصلى می‌شود وزارت مالیه که این کار را باید اداره کند و اجزا و اشخاصى که متصدى هستند اینها می‌شوند مزدور و مستخدم و کارگر وزارت مالیه دیگر وزارت مالیه که نمى‌رود یک مدیر کل را بیاورد که برایش سیگارپیچى کند با ثبات و ضباط برود سیگار پر کند اشخاصى که حالا هستند همین‌ها به اختیار وزارت مالیه و به استخدام وزارت مالیه این کار را می‌کنند نظر ما این بود همان طور که آقاى فرهمند هم اظهار کردند که توجه داده شود و تذکر بدهند به دولت که این اشخاص بی‌کار نشوند و بنده هم تأیید می‌کنم نظریه ایشان را و اما راجع به نظریه آقاى مؤید احمدى خود دولت هم امسال متوجه شده که این مالیات را نمى‌تواند از تنباکو بگیرد و الان دستور داده است که یک قران از آن مبلغ خودشان کسر بگذارند و این اندازه را مساعدت کرده‌اند.

رئیس- آقایانى که با ماده واحده با تغییر کلمه تجویز

+++

مى‌شود به تصویب مى‌شود موافقند ورقه سفید خواهند داد.

(اخذ و استخراج آراء به عمل آمده و پنجاه و چهار ورقه سفید تعداد شد)

رئیس- عده حضار در موقع اعلام رأى هشتاد و هفت نفر با اکثریت پنجاه و چهار رأى تصویب شد. اسامی رأی دهندگان - آقایان : دکتر امیر اعلم - بیات ماکو - طهرانچی - دبستانی - ارکانی - چایچی - حسنعلی میرزا دولتشاهی - دکتر لقمان - دکتر طاهری - مؤید احمدی - حبیبی - قراگوزلو - لیقوانی - حاج غلامحسین ملک - ناصری - کفایی - باستانی - مولوی - اعتبار - محمد علی میرزا دولتشاهی - ملک زاده آملی - مخبر فرهمند - میرزایانس - مژده­ای - محیط - موقر - اسدی - بوشهری - لاریجانی - صفاری - طالش خان - فهیمی - وهاب زاده - دربانی - طباطبایی دیبا - هزار جریبی - خواجوی - یار علی - دکتر احتشام - معتصم سنک - دادور - مفتی - وثوق - تربیت - معتضدی -دکتر سمیعی - امیر دولتشاهی -مقدم - ساکینیان - دبیر سهرابی - جمشیدی - عراقی - دکتر شیخ - شریفی .

- 4]تقدیم لایحه اعتبار مخارج مبادله بعضى املاک به خالصه[

رئیس- آقاى معاون وزارت مالیه.

معاون وزارت مالیه- چون دولت املاک بعضى اشخاص را مقتضى می‌دانست که با املاک خالصه نقاط دیگر(عده از نمایندگان- آقا بلندتر نمى‌شنویم) مبادله کند و این مبادله (آقا بلندتر) املاک یک مخارجى دارد از تقویم و فرستادن مأمور(بلندتر آقا شنیده نمی‌شود) فرستادن مأمور و مخارج دیگر این است که لایحه‌ای است با قید دو فوریت تقدیم می‌شود که از محل اعتبار عمران که در بودجه ذکر شده 180 هزار ریال بتواند به صرف مخارج تقویم این املاک مشخص به ترتیبى که معین شده است برساند.

رئیس- آقاى دکتر فرمایشى داشتید؟

دکتر طاهرى- در اصل این لایحه عرض داشتم‏

رئیس- طبع می‌شود لایحه‏

معاون وزارت مالیه- تقاضاى دو فوریت کردیم‏

رهنما- مالى است دو فوریت ندارد.

رئیس- على اى حال مطرح نمی‌شود چون تقاضاى ختم جلسه شده است(صحیح است) ضمن تقدیم لایحه هم به بنده اظهار شد که مجلس یک مورد بخصوصى را اجازه مبادله داده است ولى در لایحه به طور اعم نوشته شده می‌ماند تا جلسه بعد براى این که بنده خواستم آقایان اظهار نظر بفرمایند.(صحیح است)

] -5موقع و دستور جلسه بعد ختم جلسه[

رئیس- آقایان با ختم جلسه موافقند.(صحیح است. مخالفى نیست) اگر اجازه می‌فرمایید جلسه آتیه روز سه‌شنبه 25 امرداد باشد (صحیح است) دستور هم همین لایحه که حالا دادند و سایر لوایح موجوده.(صحیح است)

(مجلس یک ربع ساعت بعدازظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى دادگر

+++

قانون

اصلاح بودجه سال 1311 قسمت جنگلبانی

ماده واحده - وزارت مالیه مجاز است قسمت بودجه جنگلبانی را که به مبلغ 304060 ریال تصویب شده و بر طبق صورت ضمیمه برای هشت ماهه آخر سال 1311 بپردازد.

این قانون که مشتمل بر یک ماده و صورت ضمیمه است در جلسه هیجدهم مردادماه یک هزار و سیصد و یازده شمسی به تصویب مجلس شورای ملی رسید.

رئیس مجلس شورای ملی - دادگر

صورت ضمیمه قانون اصلاح بودجه 1311 قسمت جنگل‌بانی

خلاصه بودجه 1311 جنگل‌بانی

شرح

سالیانه

د

ریال

بودجه پرسنلی

بودجه مخارج

جمع

اعتبار موجود:

اعتبار مصوبه در بودجه

اعتبار اضافه اخیر

جمع

 

160610

143450

 

304060

292020

12040

 

304060

+++

بودجه پرسنلی جنگلبانی در 1311 با تفکیک چهارماهه و هشت ماهه

شغل

تعداد

حقوق

چهارماهه اول‌سال

هشت‌ماهه آخرسال

جمع

د

ریال

د

ریال

د

ریال

رئیس منطقه

مستحفظ

پاسبان

باغبان

عضو مرکزی

پرداخت حقوق مأمورینی که از خدمت خارج شده‌اند

اعتبار برای اضافه حقوق در هشت ماهه آخر سال

اعتبار برای ترمیم مواد فوق و استخدام مأمورین

جدید و فنی

4

5

47

4

1

مختلف

-

-

200

600

 

6760

5470

23140

800

2400

 

17120

13680

70080

6400

4800

 

23880

19150

93220

7200

7200

     

38570

4345

 

112080

800

 

150650

4345

800

4815

     

42915

 

112880

 

160610

+++

بودجه مخارج جنگلبانی در 1311

شرح

سالیانه

ملاحظات

د

ریال

مخارج احداث جنگل نمونه در کجور نمیشان

ساختمان اقامتگاه در کجور و نمیشان

مرمت ساختمان‌های موجوده

مخارج دایر نگاه داشتن باغات جنگلستان در خارخون

خرید چادر و لوازم آن (در مرکز پرداخته شود)

ملزومات دفتر (در مرکز پرداخت شود)

خرید و تعمیر اثاثیه

کرایه محل (هشت ماهه و یک ساله)

سوخت و روشنایی

حمل و نقل وجوه

خرج سفر فوق‌العاده اعاشه و غیره (در مرکز پرداخته شود)

علیق 12 رأس (هشت ماهه و یک ساله)

ملبوس پاسبان و مستحفظ برای 52 نفر

تجهیزات مأمورین و خرید کتب و غیره

خرید و تعویض اسب

مخارج معالجه و دوا

مطبوعات

اعتبار برای جبران کسر مواد فوق

 

40000

20000

6000

3000

5000

3000

2000

5000

1000

200

2000

13600

10400

2000

4000

250

1000

7000

از محل یکصد پهلوی

 

143450

 

صورت فوق ضمیمه قانون اصلاح بودجه 1311 قسمت جنگلبانی بوده و صحیح است

رئیس مجلس شورای ملی - دادگر

+++

قانون‏

اجازه استقراض سى و پنج میلیون ریال به مؤسسه انحصار دخانیات‏

براى سرمایه انتفاعى و مصارف مقدماتى‏

ماده واحده- مؤسسه انحصار دولتى دخانیات مجاز است علاوه بر بیست میلیون ریال قرضه‌اى که ضمن ماده 11 قانون انحصار دخانیات مصوب 26 اسفندماه هزار و سیصد و ده به عنوان سرمایه انتفاعى مؤسسه مزبوره تصویب شده بود سى و پنج میلیون ریال دیگر نیز از بانک‌هاى داخلى با همان ترتیب و شرایط که در ماده مزبوره شرح داده شده استقراض نموده و از کلیه این پنجاه و پنج میلیون ریال تا میزان پنج میلیون ریال براى سرمایه انتفاعى سال جارى و بیست میلیون ریال براى تهیه مقدمات انحصار فعلى که در ماده چهار قانون مصوب 26 اسفندماه هزار و سیصد و ده براى سال هزار و سیصد و دوازده و سال‌هاى بعد پیش‌بینى شده است از قبیل بناى انبارها در نقاط توتون و تنباکوخیز ایران و ساختمان یا خرید کارخانه‌جات و خرید ماشین‌آلات و غیره در هذه‌السنه و سال‌هاى بعد به مصرف برسانند و سى میلیون ریال باقى را نیز سرمایه جارى انتفاعى براى خرید و فروش توتون و تنباکو کاغذ سیگار و بوبین و متفرعات آن در سال‌هاى بعد از 1311 قرار بدهد و از ابتداى سال 1312 حق تصرف در این سى میلیون داشته باشد.

مؤسسه انحصار دخانیات مکلف است تا آخر سال 1312 مبلغى را که براى سرمایه انتفاعى سال جارى اخذ می‌کند و حداکثر آن پنج میلیون ریال خواهد بود از عایدات تجارتى(سرمایه و منفعت) اجناس خریدارى شده در سال 1311 پرداخته و استهلاک نماید و دولت نیز مکلف است بابت استهلاک اصل و فرع پنجاه میلیون باقى از قرار سالى یازده میلیون ریال در بودجه‌هاى سال 1312 و 1313 و 1314 و 1315 و 1316 منظور دارد.

این قانون که مشتمل بر یک ماده است در جلسه هجدهم امردادماه یک هزار و سیصد و یازده شمسى به تصویب مجلس شوراى ملى رسید.

رئیس مجلس شوراى ملى دادگر

+++

یادداشت ها
Parameter:293332!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)