کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره یازدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏11
[1396/05/10]

جلسه: 87 صورت مشروح مجلس روز یکشنبه 9 اردیبهشت 1318  

فهرست مطالب

1-تصویب صورت مجلس

2-بیانات آقای رئیس راجع به شراکت عموم افراد ملت در جشن فیروز عروسی والاحضرت همایون ولایتعهد

3-طرح و تصویب قرارداد ایجاد روابط پستی ایران و افغانستان

4-شور اول لایحه قرار داد تلگرافی بین ایران و افغانستان

5-شور اول لایحه قرارداد تقسیم آب هیرمند بین ایران و افغانستان

6-شور اول لایحه تأسیس صندوق پس‌انداز ملی

7تصویب دوفقره مرخصی

8-موقع و دستور جلسه بعد-ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏11

جلسه: 87

صورت مشروح مجلس روز یکشنبه 9 اردیبهشت 1318

فهرست مطالب

1-تصویب صورت مجلس

2-بیانات آقای رئیس راجع به شراکت عموم افراد ملت در جشن فیروز عروسی والاحضرت همایون ولایتعهد

3-طرح و تصویب قرارداد ایجاد روابط پستی ایران و افغانستان

4-شور اول لایحه قرار داد تلگرافی بین ایران و افغانستان

5-شور اول لایحه قرارداد تقسیم آب هیرمند بین ایران و افغانستان

6-شور اول لایحه تأسیس صندوق پس‌انداز ملی

7تصویب دوفقره مرخصی

8-موقع و دستور جلسه بعد-ختم جلسه

(مجلس یک ساعت و نیم پیش از ظهر به ریاست آقای اسفندیاری تشکیل گردید)

صورت مجلس سه‌شنبه 28 فروردین ماه را آقای مؤید احمدی (منشی) قرائت نمودند.

(اسامی غایبین جلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده

غایبین با اجازه-آقایان: تربیت- دبیر سهرابی

غایبین بی‌اجازه- آقایان: مؤقر- معدل- زوار- دکتر غنی- حیدری- حاج ملک- دبستانی- مسعودی- مشیر- قراگزلو

دیر آمدگان با اجازه-آقایان: لاریجانی- وکیلی

دیر آمدگان بی‌اجازه-آقایان: نقابت- دکتر ادهم- نیک‌پور)

(1 - تصویب صورت مجلس‏)

رئیس- در صورت مجلس نظرى نیست؟ (گفته شد- خیر) صورت مجلس تصویب شد

( 2- بیانات آقاى رئیس راجع به شرکت عموم افراد ملت در جشن فیروز عروسى والاحضرت همایون ولایتعهد)

رئیس- با احساسات علاقه و شادمانى و ابتهاجى که در ملت ایران مشاهده شده که واضح‌تر از این است محتاج به اظهارى باشد جا ندارد که بنده در این باب چیزى عرض بکنم فقط به طور اختصار خواستم بیان نمایم که علاوه بر این که در ایران واقعاً این شادمانى هیچ وقت نظیر نداشته و سابقه ندارد این جشن همایونى که در ایران انجام گرفت در تمام ملل و دول دوست ایران اثرات آن مشهود و منظور بود (نمایندگان- صحیح است) چنان که حضور نمایندگان محترم دول دوست ایران در این موقع براى شراکت در این جشن همایونى دلیل واضح بر شرکت واقعى آنها است. خواستم از مشاهده که نمودم عرض کنم در رکاب والاحضرت همایون که مسافرت شد در تمام ممالک عرض راه از خاک عراق سوریه شام بیروت در هر محلى به قدرى اظهار بشاشت و شادمانى در افراد مردم مشهود بود که نظیرى

+++

براى آن تصور نمی‌شود و از طرف این دول محترم هم آنچه لازمه احترام و شراکت در شادمانى بود فروگذار نشد در مملکت مصر هم ابراز ابتهاج و سرور و عشق و علاقه نسبت به والاحضرت همایونى و این جشن فرخ طورى بود که همه می‌گفتند در آن مملکت سابقه و نظیرى نداشته است (نمایندگان- صحیح است) الحمدلله که به سلامتى و عظمت این جشن قرین انجام شد و بایستى خیلى افتخار کنیم که والاحضرت همایونى هم وظیفه خود را با کمال شهامت و نهایت آراستگى همه جا طورى انجام دادند و این مسافرت را طورى اداره فرمودند که واقعاً محبوب و منظور همه کس واقع شدند (نمایندگان- صحیح است) بعد از مراجعت به طهران در موقع این جشن فرخنده مجلس شوراى ملى که خود یک نمونه واضحى از احساسات عامه است وقتى تبریکات خود را به عرض رسانید والاحضرت همایونى با کمال ملاطفت نسبت به آقایان نمایندگان قدردانى فرمودند به علاوه مقرر فرمودند که آقایان نمایندگان رضایت و خشنودى خاطر مبارک‌شان را از احساسات و شادمانى و علاقه و شراکت عموم ملت ایران در این جشن فیروز به عموم ملت ابلاغ نمایند این است که از زبان آقایان نمایندگان این امر میمون را به ملت نجیب ایران عموماً که فروگذاشت در وظیفه خود نکردند ابلاغ می‌کنم و باز از طرف عموم و از طرف نمایندگان تبریکات خود را براى این موقع مقدس اظهار کرده همگى امیدواریم که بقا و سلامت ونیات عالیه ذات همایون شاهنشاهى همیشه اسباب افتخار این کشور بوده و این وصلت همایون هم مایه سعادت دو خاندان جلیل وباعث خیر و برکت اسلام باشد. (نمایندگان- انشاء الله)

( 3 - طرح و تصویب قرارداد ایجاد روابط پستى مستقیم بین ایران و افغانستان‏)

رئیس- با کمال خوشوقتى عرض می‌کنم که آقایان نمایندگان چهار دولت امضاکنندگان پاکت سعد آباد با مراقبت و اقدامات و اهتمام وزیر امورخارجه در انجام و اتمام این کار اقدامات خودشان را به عمل آوردند و خیلى اسباب خوشوقتى است که در این موقع خوش این کار با سعادت هم به سلامتى در این جشن انجام گرفته به علاوه در اینجا چند عهدنامه است که با دولت پادشاهى افغانستان منعقد و به مجلس رسیده است اینها را امروز مطرح می‌کنیم که انشاءالله این کار هم به سلامتى انجام شود (صحیح است) اول شور دوم گزارش کمیسیون‌هاى خارجه و پست تلگراف در موضوع روابط پستى مستقیم بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغانستان مطرح است. آقاى وزیر امور خارجه‏

وزیر امور خارجه- امروز که خوشبختانه طرح قراردادهاى تقسیم آب هیرمند و روابط پستى و بى‌سیم با دولت همسایه و دوست ما افغانستان در اینجا مطرح است از این موقع مسعود استفاده می‌کنم که با کمال مسرت و براى مزید مسرت نمایندگان محترم اظهار بدارم که بحمدالله در سایه حسن نیت طرفین کلیه کارهاى معوقه ما با افغانستان امروز فیصله یافت (صحیح است) این آخرین قرارداد‌هایى بود راجع به تقسیم آب هیرمند و راجع به روابط پستى و بى‌سیم ما با دولت افغانستان و امیدواریم با موافقت تامه نمایندگان محترم به تصویب برسد و این کار هم که آخرین کار ما با دولت افغانستان است از حیث قرارداد خاتمه یابد (صحیح است) و نیز مسرور و خوشوقتم که با تمام هم پیمانان سعد آباد کارهاى ما فیصله یافت دیگر کار معوقى نه با ترکیه نه با عراق و نه با افغانستان چنانچه عرض شد باقى نمانده است‏

در سال گذشته تحدید مرز با ترکیه انجام پذیرفت و قراردادهاى مختلف منعقد شد امسال هم تحدید مرزى با افغانستان ادامه داشت و خاتمه یافت قراردادهاى آن هم امروز به همت نمایندگان محترم تصویب خواهد شد- با دولت همسایه و دوست ما عراق نیز کمیسیون‌هاى مرزى امروز مشغول تحدید حدود و نصب علایم سرحدى هستند و طرح قراردادهاى مختلف که آن هم اقتباس از قراردادهایى است که با ترکیه و افغانستان منعقد شده است که چیز دیگرى نیست و آسان است در جریان است

+++

که به زودى شروع به مذاکره می‌کنیم و بشارت انجام آن را هم به زودى به آقایان محترم عرضه خواهم داشت (انشاء الله) چقدر خوشوقتیم همگى که با تصادف با این عید فرخنده عروسى والاحضرت همایون ولایتعهد با والاحضرت فوزیه ازموقع استفاده کرد و جلسات پیمان سعدآباد را که بنا بود در هذه السنه در کابل منعقد شود در طهران منعقد ساختیم و در این دو جلسه که دیروز و پریروز بود می‌توانم به آقایان بشارت بدهم که با روح مؤدت و محبت و یگانگى و با موافقت کامل جلسات ما خاتمه پذیرفت و جلسه آینده ما مجدداً در کابل در سال آینده انشاء‌الله انعقاد خواهد یافت (نمایندگان- انشاء الله)

اثرات پیمان سعدآباد را هیچ محتاج نیستم براى آقایان تشریح کنم. از روزى که این پیمان بین چهار کشور به امضاء رسیده است روز به روز بر مراتب دوستى و مؤدت و یگانگى و موافقت افزوده شده است به طوری که در سایه حسن نیت قائدین معظم این چهار دولت امضا کننده تمام معضلات بین چهار دولت به طوری که ملاحظه می‌فرمایید به خوبى و خوشى و نهایت سلامت و مصالح هر چهار دولت انجام پذیرفته و خاتمه یافته است. به طوری که مى‌بینیم با حسن تصادف در انعقاد این جلسه و طرح قراردادها جناب آقاى وزیر امور خارجه و نمایندگان محترم افغانستان را روبه رو مشاهده کردم و حقیقت از این حسن تصادف خیلى اظهار بشاشت می‌کنم و یقین دارم آقایان محترم هم با من هم عقیده هستند (صحیح است) و می‌توانم بگویم که فضاى مجلس ما خود همیشه دل می‌برد على‌الخصوص که پیرایه‌اى بر او بستند (صحیح است- احسنت)

رئیس- آقاى اورنگ‏

اورنگ- بعضى مقدمات هست در عالم که از شدت وضوح پنهان است من باب مثل عرض می‌کنم این که ملاحظه می‌فرمایید مردم دنبال خدا می‌چرخند از شدت وضوحش پنهان است چون ضدى هم در مقابل آن نیست که انسان معرفى کند با او این است که می‌گویند حق کو. و حال آن که حق از هر واضحى واضح‌تر است و کجا است که حق در آنجا وجود ندارد این است که مردم از شدت وضوح او را نمى‌بینند حالا یک قدرى مطلب را تنزل بدهیم بیاوریم پایین یکى از مسائلى که در این عالم وصف ندارد و قابل وصف هم نیست و هر قدر هم انسان وصفش را بکند حقیقت آن را نتوانسته است تشریح بکند این بهار است که الان نهم اردیبهشت است بهار یعنى همین فصلى که ملاحظه می‌فرمایید بهار یعنى فصلى که زمین مستعد می‌شود براى خاطر بیرون آوردن انواع و و اقسام گل‌ها گیاه‌ها و نباتات. ما مى‌خواهیم این بهار را وصف کنیم چیزى است محسوس مادى ملاحظه بفرمایید کسانى که وصف بهار را کرده‌اند هیچ کدام وصف بهار نکرده‌اند فقط چند تا شعر سروده‌اند شعرا یا کتابى نوشته‌اند حاصل این نوشته‌جات چه بود شش قلم یا شانزده قلم یا بیست و چهار قلم از این گل‌ها را وصف کرده‌اند که بلى چمن خود آرایى کرد و گلستان این طور شد ولى سیصد میلیارد چیزهاى دیگر بهار را که می‌دانید وصف نکرده‌اند یعنى قابل وصف نیست زیرا عظمت جمال و کمال به مقدارى است که انسان نمی‌تواند وصفش را بکند این است که مجبور می‌شود انسان یک اجمالى را ذکر کند تا در آن نفس شنونده متذکر بشود به وضعیت بهار نه این است که آدم وصاف نخواسته است وصفش را بکند این طور نیست. یکى از امور مهمه در این عالم که غیر قابل وصف است آن محبت است، وداد است محبت و وداد. این کلمات مختصرى که ما به یکدیگر می‌گوییم باید بقیه معانیش را در ذهن خودمان یک چیزى در نظر بگیریم و الا وصاف نمی‌تواند وصف محبت و وداد را بکند. دوستى قابل وصف نیست در تاریخ بشر که ملاحظه می‌فرمایید (چون قباله و سجل احوال بشر این تاریخ است) این تاریخى

+++

که در دست ما است که هفت هشت هزار سال یک همچو مدتى است ملاحظه بفرمایید از اول دنیا تا پایان این تاریخ براى این است که این بشر با هم اتحاد و وداد پیدا کنند ارتباطى پیدا کنند تمام رنج بشر براى این است و اگر آن را پیدا کردیم منافعش آن قدر زیاد است که مى‌ارزد به مقدمه این که اگر فلان کوه را برویم سوراخ کنیم. بعضى در این مقدمه‌اى قدر غلو کرده‌اند که گفته‌اند اگر براى رسیدن به این مطلب نصف دنیا را هم بکشیم بعد آن نصف دیگر بمانند و با هم ارتباط و دوستى داشته باشند باز مى‌ارزد یعنى آن قدر نتیجه عالى است که این مقدمات در مقابل آن نتیجه چیز مختصرى است حالا به این مبلغ‌ها مبالغه نمی‌کنم می‌گویم یک نتیجه را که مردم دنیا براى آن که به آن نتیجه برسند خونریزى‌ها را مباح می‌کنند اگر به عوض خونریزى گل بپاشند عطر بپاشند بر سر خلق الله و نتیجه دوستى گرفته شود این چقدر عالى است. تمام آقایان تاریخ می‌دانید و تاریخ معروف نظرتان هست و به علاوه مورخید و می‌توانید تاریخ بنویسید در باب این آدم یونانى معروف که می‌گویند آن که آمد و سیزده سال دنیا را خراب کرد و چه کرد اما فلان ملت را با فلان ملت ارتباط داد چون این کار را کرد عیبى نداشته است خوب اگر یک نتیجه در عالم به دست یک ملتى بیاید و به جیب او فرو برود با مقدمه که با یکدیگر صلح داشته باشند و سازش خوش بگویند و خوش بخندند بنشینند و برخیزند و با یکدیگر نان و نمک بخورند دست اتحاد بدهند و یک همچو نتیجه براى ملت‌شان تدارک کرده باشند این چقدر عالى و اعلى است. من اولاً که اینجا ایستاده‌ام حضور شما‌ها اطمینان دارم که یک یک شما آقایان که من را ملاحظه می‌فرمایید همین نیت مرا دارید قسم می‌خورم و آن این است که ما اولاً نمی‌توانیم وصف کنیم مقدار عنایات این پادشاه را نسبت به خودمان و نسبت به مملکت‌مان هر چه بگوییم به اختصار است و اجمال. کدامش را بگوییم؟ من می‌خواهم بگویم چه چیزش را بگویم؟ پس به طور اجمال می‌خواهم عرض کنم که موجودیت ما تشکر از این پادشاه است (صحیح است) همین که ما وجود و آبرو داریم تشکر از وجود این پادشاه است. (صحیح است) موجودیت و حیثیت کشور و میهن تشکر از وجود این پادشاه است (صحیح است) اگر به همین اجمال می‌گذریم به جهت این است که از عهده تفصیلش بر نمى‌آییم مطلب دوم از کارهایى که با هدایت رأى صائب این پادشاه (از کدام کار بگویم هر کدام کار را که دست بزنیم از وصفش عاجزیم) انجام شده است همین واقعه و پیمان سعدآباد بوده. مزایاى این پیمان براى ما و دول دوست ما که از چهار جانب با هم هم سرحد هستیم چه مقدار بوده و هست و در آتیه چه آسایش نصیب ما و آن آقایان خواهد شد از عهده وصف هیچ یک از آنها برنمى‌آیم به جهت این که این موضوع یک بحث طولانى است که در یک مجال وافرى بایستى درش بحث شود. بالتنیجه پیمان سعد آباد در سال گذشته در کاخ سعد آباد گذاشته شد و بر روى یک اتحاد کامل و ارکان شایسته از چهار دولت باشرف. همان طور که اطاق روى چهارپایه باید باشد که سقفش باقى بماند و محکم باشد این پیمان هم روى چهار رکن محکم بسته شده است علاوه بر این که این چهار رکن خودش محکم است محکم‌تر این است که هر یک از این ارکان روى دوستى است یک همچو پیمانى بسته شده است و تجدید این پیمان هم بر حسب مقرر بایستى امسال در کابل انجام شود. همان داد زد یک خوشبختى دیگر براى ما فراهم آورد روزگار شادى مبدّل شد به یک بهار شادى شئون شادى پیدا شد. در توى شئون‌ها شادى هم یک شئونى دارد براى ما یک شئونى پیدا شد که مردم مملکت ما غرق شدند در شادى کشور ما مملو شد از شادى و مردم کشور ما غرق شدند در بحر شادى. از طرف دول، همسایگان ما، دوستان ما، متحدین ما، مردمانى که با ما و داد و اتحاد داشتند براى شرکت در جشن و شادى چون یکى از اصول دوستى این است که من با شما دوستم یعنى به شادى شما مشعوف و شادم و خداى ناکرده اگر حزنى براى شما پیدا شد به حزن شما محزونیم این اگر واقعاً بین دو نفر پیدا شد حقیقت دوستى

+++

است این دوستى دال و واو و سین و تاه و یاه این معانى را دارد اول معنایش این است که من در شادى شما شادم و خرّم و خداى نکرده اگر براى شما حزنى روى دهد در آن حزن مهموم و مغمومم. روى این اصل دوستى این دول چهارگانه همسایگان ما بودند و دوستان ما بودند و متّحدین ما بودند براى شرکت در این جشن و سرور و شادى ما آمدند و آن مقرّرى که بنا بود در پایتخت افغانستان کابل برویم توى همین نشاط و شور و شادمانى بر پا شد چون شادى بخندد دو چندان بود می‌گویند حرف شادمانى خنده می‌آورد امّا اگر شادى خندید آن وقت چه می‌شود دو فایده دارد. در این جشن و سرور و شادمانى آن متّحدین ما جمع شدند و جلسه فراهم کردند تمام امور معوقه بین ما و کشور پادشاهى افغانستان دوست و همسایه و متحد ما به طور خاتمه کلى پیدا کرد و من مطمئناً به آقاى وزیر امور خارجه عرض می‌کنم که ماها با یک قلبى مملو از شادى و مسرت با بصیرت لایق و دقت شایان به مبارکى الان این مواد را می‌گذرانیم نه این جور ساده می‌گذرانیم من و همه نمایندگان به شادى و مبارکى می‌گذرانیم (صحیح است- احسنت)

رئیس- گزارش کمیسیون قرائت می‌شود:

کمیسیون امور خارجه و پست و تلگراف لایحه شماره 39934 دولت راجع به ایجاد روابط پستى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغانستان را براى شور دوم مطرح نموده چون در موقع شور اول اعتراضى نرسیده بود لذا کمیسیون گزارش اولیه خود را که مبنى بر موافقت با ماده واحد پیشنهادى دولت بود عیناً تأیید نمود. اینک گزارش آن براى تصویب مجلس شوراى ملى تقدیم می‌شود.

ماده واحد- مجلس شوراى ملى موافقت‌نامه راجع به ایجاد روابط پستى مستقیم بین کشور شاهنشاهى ایران و کشور پادشاهى افغانستان را که مشتمل بر نوزده ماده و در تاریخ 29 تیر ماه 1317 در کابل به امضاء رسیده است تصویب می‌نماید.

رئیس- در مواد 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 اعتراضى نرسیده است در کلیات لایحه اعتراضى نرسیده است رأى گرفته می‌شود به ماده واحد آقایانی که موافقت دارند قیام فرمایند (عموم نمایندگان قیام نمودند) به اتفاق آراء تصویب شد.

(4 - شور اول قرارداد تلگرافى بین ایران و افغانستان‏)

رئیس- شور اول قرارداد تلگرافى با سیم و بى‌سیم بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغانستان مطرح است گزارش کمیسیون‌هاى خارجه و پست و تلگراف خوانده می‌شود:

کمیسیون‌هاى امور خارجه و پست و تلگراف لایحه شماره 59828 دولت راجع به قرارداد تلگرافى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغاتستان را با حضور آقایان معاونین وزارت امور خارجه و وزارت پست و تلگراف تحت شور قرار داده پس از توضیحات مفصلى که در اطراف مواد قرار داد نامبرده داده شد با عین ماده واحد پیشنهادى دولت موافقت حاصل شده اینک گزارش آن براى شور اول تقدیم می‌شود.

ماده واحده- مجلس شوراى ملى قرار داد تلگرافى با سیم و بى‌سیم ما بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغانستان را که مشتمل بر چهار ماده و در تاریخ 27 دی ماه 1317 در کابل به امضا رسیده است تصویب می‌نماید.

رئیس- در کلیات اعتراضى نیست. رأى گرفته می‌شود به ورود در شور مواد موافقین قیام فرمایند (همه نمایندگان برخاستند) تصویب شد. در مواد 1- 2- 3- 4- 5- 6- 7- 8- 9- 10- 11- 12- 13- 14 این لایحه اعتراضى نرسیده است. رأى گرفته می‌شود به ورود شور دوم موافقین قیام فرمایند (عموم قیام نمودند) به اتفاق آراء تصویب شد.

( 5 - شور اول قرارداد تقسیم آب هیرمند بین ایران و افغانستان‏)

رئیس- شور اول قرارداد تقسیم آب هیرمند بین دولت شاهنشاهى ایران و دول پادشاهى افغانستان مطرح است. گزارش کمیسیون خارجه قرائت می‌شود.

کمیسیون امور خارجه لایحه شماره 59830 دولت راجع به قرارداد تقسیم آب هیرمند بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغانستان را با حضور آقاى معاون وزارت امور

+++

خارجه تحت شور و مداقه قرار داده پس از توضیحات کاملى که در اطراف قرارداد نامبرده داده شد با عین ماده واحده پیشنهادى دولت موافقت حاصل شده اینک گزارش آن براى شور اول تقدیم می‌شود.

ماده واحده- مجلس شوراى ملى قرارداد تقسیم آب رود هیرمند بین دولت دولت شاهنشاهى ایران و دولت پادشاهى افغانستان را که مشتمل بر شانزده ماده و یک اعلامیه است و در تاریخ ششم بهمن ماه 1317 در کابل به امضا رسیده است تصویب می‌نماید.

رئیس- در کلیات اعتراضى نیست. رأى گرفته می‌شود به ورود شور مواد موافقین قیام فرمایند (اکثر قیام نمودند) تصویب شد. در مواد 1 و 2- 3- 4- 5- 6- 7- 8- 9- 10- 12- 13- 14- 15- 16 و همچنین نسبت به اعلامیه اعتراضى نرسیده است موافقین باورود شور ثانى این لایحه قیام فرمایند. (عموم نمایندگان برخاستند) به اتفاق آراء تصویب شد.

(6 - شور اول لایحه مربوط به صندوق پس انداز ملى‏)

رئیس- گزارش کمیسیون قوانین دارایى راجع به صندوق پس انداز ملى شور اول مطرح است. گزارش کمیسیون خوانده می‌شود:

کمیسیون قوانین دارایى لایحه شماره 1821 دولت راجع به ایجاد صندوق پس انداز ملى را با حضور آقاى وزیر دارایى تحت شور قرارداده و با توضیحاتى که در اطراف مواد آن داده شد عین با مواد پیشنهادى دولت موافقت حاصل شده اینک گزارش آن براى شور اول تقدیم می‌شود.

قانون ایجاد صندوق پس انداز ملى‏

ماده 1- براى رایج کردن پس انداز و تشویق پس انداز کنندگان صندوقى به نام «صندوق پس انداز ملى» تأسیس می‌شود.

ماده 2- صندوق پس انداز ملى توسط بانک ملى ایران اداره می‌شود و بانک نامبرده ضامن عملیات آن است ولى هرگاه دامنه عملیات صندوق باندازه‌اى وسعت یابد که تبدیل آن به یک بنگاه مستقل مقتضى شود پس از تصویب هیئت دولت اقدام به تفکیک آن خواهد شد.

ماده 3- صندوق پس انداز ملى طبق آئین نامه‌اى که به تصویب هیئت وزیران خواهد رسید وجوه پس انداز را به کار می‌اندازد.

ماده 4- صندوق پس انداز ملى همه ساله گزارش سالیانه و ترازنامه خود را تهیه کرده پس از بررسى هیئت نظار و تصویب شوراى عالى بانک ملى ایران به اطلاع عموم می‌رساند.

ماده 5- در نقاطى که صندوق پس انداز شعبه ندارد شعب و نمایندگی‌هاى بانک ملى ایران و در نقاطى که بانک ملى شعبه یا نمایندگى ندارد دفترهاى پست وظایف صندوق پس انداز را انجام خواهند داد.

ماده 6- به پس اندازهاى کمتر از 5000 ریال جهار در صد و به مبالغ بیش از 5000 ریال تا 20000 ریال سه در صد سال سود داده خواهد شد و به مازاد 20000 ریال سود تعلق نمی‌گیرد.

رئیس- شور در کلیات اول است (مخالفى نیست) رأى گرفته می‌شود به ورود در شور مواد موافقین قیام فرمایند (اکثر قیام نمودند) تصویب شد. ماده اول قرائت می‌شود.

ماده 1- براى رایج کردن پس انداز و تشویق پس انداز کنندگان صندوقى به نام «صندوق پس انداز ملى» تأسیس می‌شود.

رئیس- ماده دوم‏

ماده 2- صندوق پس انداز ملى توسّط بانک ملى ایران اداره می‌شود و بانک نامبرده ضامن عملیات آن است ولى هرگاه دامنه عملیات صندوق به اندازه‌اى وسعت یابد که تبدیل آن به یک بنگاه مستقل مقتضى شود پس از تصویب هیئت دولت اقدام به تفکیک آن خواهد شد.

رئیس- ماده سوم‏

ماده 3- صندوق پس انداز ملى طبق آیین نامه‌اى که به تصویب هیئت وزیران خواهد رسید وجوه پس انداز را به کار می‌اندازد.

رئیس- ماده چهارم‏

ماده 4- صندوق پس انداز ملى همه ساله گزارش سالیانه

+++

و ترازنامه خود را تهیه کرده پس از بررسى هیئت نظار و تصویب شوراى عالى بانک ملى ایران به اطلاع عموم می‌رساند.

رئیس- ماده پنجم‏

ماده 5- در نقاطى که صندوق پس انداز شعبه ندارد شعب و نمایندگی‌هاى بانک ملى ایران و در نقاطى که بانک ملى شعبه یا نمایندگى ندارد دفترهاى پست وظایف صندوق پس انداز را انجام خواهند داد.

رئیس- ماده ششم‏

ماده 6- به پس اندازهاى کمتر از 5000 ریال چهار در صد و به مبالغ بیش از 5000 ریال تا 20000 ریال سه در صد در سال سود داده خواهد شد و به مازاد 20000 ریال سود تعلق نمی‌گیرد.

رئیس- آقاى دکتر طاهرى.

دکتر طاهرى- البته این لایحه یکى از لوایح مفیدى است که آقاى وزیر دارایى به تصویب می‌رسانند مثل سایر کارهاشان و کاملاً براى صرفه‌جویى و راهنمایى ملت است ولى چیزى که بنده می‌خواستم بپرسم این است که تا پنج هزار ریال صد چهار داده می‌شود و به ما بقى بیش از پنج هزار ریال تا بیست هزار ریال صد سه اینجا تصریح ندارد که نسبت به مازاد پنج هزار ریال صد سه است یعنى تا پنج هزار ریال صد چهار و نسبت به مازادش صد سه داده می‌شود اگر موافق هستند در شور دوم اصلاح شود.

وزیر دارایى- این را در شور دوم در کمیسیون توضیح خدمت‌شان عرض خواهم کرد که به چه جهت این طور شده و اگر هم لازم شد در آنجا اصلاح می‌شود.

رئیس- آقاى طباطبایى.

طباطبایى- عرض بنده راجع به قسمت آخر ماده است که نوشته و به مازاد بیست هزار ریال سود تعلق نمی‌گیرد چون این یک کار مفیدى است از نظر تشویق مردم که با یک وضعیات مناسب مردم پس انداز کنند به نظر بنده بهتر این بود که طورى در نظر بگیرند که یک حد قلیل هم اگر بشود براى مازاد از بیست هزار ریال سود بدهند براى این که عامه مردم تشویق شوند که پس انداز کنند.

وزیر دارایى- در این باب در کمیسیون هم بعضى از آقایان توضیحاتى خواستند و بنده هم توضیح عرض کردم و قانع شدند. منظور از این صرفه‌جویى براى کسانى است که داراى یک پول کمى هستند و البته کسانى که پول زیاد دارند به تجارت مى‌اندازند و در بانک‌ها می‌گذارند این است که کمتر از آن را در نظر گرفته‌ایم سود بدهیم و مازاد را سود ندهیم که اگر زیاد پول داشته باشند بروند در بانک‌ها بگذارند و اگر بنا شود به مازاد ربح بدهیم نتیجه این می‌شود که هر کس پولى در بانک وارد می‌آورد در صندوق پس انداز براى این که ربح بیشترى بگیرند و این مؤسسه آن وقت کار بانک‌ها را خواهد کرد که هر چه سرمایه اشخاص در آنجا هست برداشته می‌شود و آنجا گذاشته می‌شود این است که از بیست هزار ریال به بالا را گفتیم بروند در بانک‌ها بگذارند و الا رقابت شدیدى بین بانک‌ها و صندوق پس انداز تولید خواهد شد و اسباب ضرر بانک‌ها است.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به ورود شور دوم این لایحه آقایانى که موافقت دارند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

(7- تصویب دو فقره مرخصى‏)

رئیس- از کمیسیون عرایض و مرخصى گزارشى رسیده است به اطلاع آقایان می‌رسد.

(خبر مرخصى آقاى مختار مشیر دوانى به شرح زیر خوانده شد)

آقاى مختار مشیردوانى درخواست بیست روز مرخصى از 14 فروردین 1318 نموده‌اند و مورد موافقت کمیسیون واقع شده اینک گزارش آن به عرض می‌رسد.

رئیس- موافقین با مرخصى آقاى مختار مشیردوانى قیام فرمایند (اکثر قیام نمودند) تصویب شد گزارش دیگر کمیسیون.

(خبر مرخصى آقاى ثقة‌الاسلامى به شرح آتى قرائت شد)

آقاى ثقة‌الاسلامى براى لزوم مسافرت به اروپا درخواست

+++

سه ماه مرخصى از تاریخ نموده‌اند و کمیسیون عرایض با در خواست ایشان موافقت نموده اینک گزارش آن به عرض می‌رسد.

رئیس- آقایانى که با مرخصى آقاى ثقة‌الاسلامى موافقت دارند قیام فرمایند (اکثر قیام نمودند) تصویب شد.

( 8- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه‏)

رئیس- اگر تصویب می‌فرمایید جلسه را ختم کنیم.

جلسه آینده روز سه‌شنبه 18 اردیبهشت ماه سه ساعت قبل از ظهر دستور لوایح موجوده‏

(مجلس نیم ساعت قبل از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى- حسن اسفندیارى

+++

قانون‏

تصویب موافقت نامه راجع به ایجاد روابط پستى مستقیم بین کشور شاهنشاهى ایران و کشور پادشاهى افغانستان‏

ماده واحده- مجلس شوراى ملى موافقت‌نامه راجع به ایجاد روابط پستى مستقیم بین کشور شاهنشاهى ایران و کشور پادشاهى افغانستان را که مشتمل بر نوزده ماده و در تاریخ 29 تیر ماه 1317 در کابل به امضا رسیده است تصویب می‌نماید.

این قانون که مشتمل بر یک ماده و متن موافقت‌نامه پیوست است در جلسه نهم اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد هیجده به تصویب مجلس شوراى ملى رسید.

رئیس مجلس شوراى ملى حسن اسفندیارى‏

موافقت نامه‏

دولت شاهنشاهى ایران از یک طرف و دولت پادشاهى افغانستان از طرف دیگر نظر به این که مایلند روابط پستى مستقیم بین دو کشور منظماً دایر و مستقر گردد و نظر به این که هر دو کشور ایران و افغانستان داخل در اتحاد پستى عمومى می‌باشند لازم دیدند براى مبادله کیسه‌هاى سر به مهر پستى (خریطه) در حدود مقررات قرار داد پستى بین‌المللى و پرتکل و نظامنامه اجرا منضم به آن و با رعایت قوانین و مقررات داخلى دو کشور ترتیبات مقتضى بدهند و براى این مقصود نمایندگان مختار خود را به شرح ذیل معین نمودند.

از طرف دولت شاهنشاهى ایران:

جناب آقاى بهمن سفیر کبیر شاهنشاهى در کابل از طرف دولت پادشاهى افغانستان: جناب آقاى رحیم‌الله خان وزیر پست و تلگراف نمایندگان مزبور پس از مبادله اختیار نامه‌هاى خود که واجد شرایط صحت و اعتبار بود در موارد ذیل موافقت حاصل نمودند.

ماده اول‏

بین ایران و افغانستان مبادله مستقیم و منظم کیسه‌هاى (خریطه) سر به مهر که مبدأ آنها یکى از دو کشور باشد و همچنین مبادله کیسه‌هاى (خریطه) پستى سر به مهر که مبدأ یا مقصد آنها کشور‌هاى خارجه باشد و ایران و افغانستان وسیله ارتباط بین کشورهاى مزبور واقع شوند برقرار می‌گردد.

ماده دوم‏

مبادله کیسه‌هاى سر به مهر (خریطه) باید توسط نزدیک‌ترین دفاتر سرحدى دو کشور ایران و افغانستان به عمل آید.

ماده سوم‏

کیسه‌هاى (خریطه) سر به مهر معینه در ماده یک فوق عجالتاً توسط دفاتر مبادله ذیل انجام مى‌یابد:

اولاً- در ایران دفتر پست و تلگراف طیبات و در افغانستان دفتر پست و تلگراف اسلام قلعه‏

ثانیاً- در ایران دفتر پست و تلگراف زابل و در افغانستان دفتر پست و تلگراف نادعلى‏

ماده چهارم‏

اشیایی که بین دفاتر پستى معینه در ماده سوم جوف کیسه‌هاى (خریطه) سر به مهر باید مبادله شوند عبارت است از پاکت‌ها و کارت‌هاى پستى و جراید و مطبوعات و اوراق کار و مستوره‌جات مال‌التجاره اعم از این که این مرسولات سفارشى یا غیر سفارشى باشند و کلیه این اشیاء در اصطلاح پستى مراسلات نامیده می‌شوند.

+++

ماده پنجم‏

ادارات پست طرفین متعاهدین صورت دفاترى را که براى آنها ممکن است کیسه (خریطه) سر به مهر ارسال نمود تهیه و به یکدیگر ابلاغ خواهند کرد

ماده ششم‏

ادارات پست طرفین متعاهدین مسئولیت مخاطراتى را که ممکن است به واسطه مواقع اضطرارى (فرس ماژور) حادث گردد به عهده نمی‌گیرند.

ماده هفتم‏

مراسلات مربوطه به امور پستى که بین ادارات مرکزى یا دفاتر پستى دو کشور مبادله می‌شود از تأدیه نرخ‌هاى پستى معاف خواهند بود و روى این گونه مراسلات مهر سرویس زده می‌شود.

ماده هشتم‏

حمل و نقل کیسه‌هاى سربه مهر (خریطه) پستى بین نقاط نامبرده در ماده سوم این موافقت‌نامه به طریق ذیل صورت می‌گیرد.

از طیبات الى اسلام قلعه و از زابل الى نادعلى با وسایل و مصارف دولت شاهنشاهى ایران و از اسلام قلعه الى طیبات و از نادعلى الى زابل با وسایل و مصارف پادشاهى افغانستان‏

تبصره- در هر نوبت حاملین پست یک طرفه پس از تسلیم کیسه‌هاى سربه مهر (خریطه) پستى خود کیسه‌هاى سربه مهر (خریطه) پستى طرف دیگر را تحویل گرفته مراجعت می‌نمایند و این عمل بر طبق ماده (9) این موافقت نامه به نوبت انجام می‌گیرد

ماده نهم‏

فعلاً در هر خطى هفته دو پست از طرفین ارسال می‌گردد و در آتیه چنانچه توسعه روابط مقتضى شد با موافقت طرفین به عده پست‌ها در هر دو خط یا در یکى از آنها افزوده خواهد گردید.

ماده دهم‏

ادارات پست طرفین متعاهدین متقبل می‌شوند کیسه‌هاى سربه مهر (خریطه) پستى و مراسلات مکشوفه را که بین آنها مبادله می‌شود و یا از طرف کشور ثالثى به طور ترانزیت براى ارسال به یکى از طرفین متعاهدین فرستاده می‌شود به اسرع وسایل ارسال دارند.

ماده یازدهم‏

کلیه مخارج حمل و نقل کیسه‌هاى (خریطه) سربه مهر و مراسلاتی که به طور ترانزیت از کشورهاى متعاهدین عبور می‌نماید باید برطبق مقررات قرارداد پستى بین‌المللى و پروتکل نهایى و نظامنامه اجرا منضم به آن تأدیه شود عملیات احصائیه راجع به مخارج ترانزیت و تسویه مخارج مذکوره نیز برطبق قرارداد مزبور و منضمات آن انجام خواهد شد.

ماده دوازدهم‏

ادارات طرفین متعاهدین متقبل می‌گردند کیسه‌هاى پستى (خریطه) مذکور را پس از وصول به دفاتر مقصد خالى فوراً مطابق قرارداد بین‌المللى و منضمات آن به دفاتر مبدأ اعاده دهند.

ماده سیزدهم‏

ادارات طرفین متعاهدین حق ارسال اشیایى را که ورود آنها به موجب قرارداد پستى عمومى بین‌المللى و پروتکل نهایى و نظامنامه اجرا منضم به آن و قوانین و مقررات داخلى دو کشور ممنوع است ندارند.

+++

ماده چهاردهم‏

ادارات پستى طرفین متعاهدین در هر موقع می‌توانند در صورتی که مقتضى بدانند راجع به سایر سرویس‌هاى معینه در قرارداد پستى عمومى بین‌المللى که موضوع مقاوله‌نامه‌هاى جداگانه می‌باشند موافقت حاصل کرده مستقیماً قرارداد مخصوصى منعقد نمایند.

ماده پانزدهم‏

کلیه مکاتباتی که بین ادارات پستى طرفین متعاهدین می‌شود به زبان فارسى خواهد بود.

ماده شانزدهم‏

ادارات پستى طرفین متعاهدین صورت دفاترى را که می‌توانند مستقیماً بین خود مکاتبه نمایند تهیه و به یکدیگر کتباً ابلاغ خواهند نمود.

ماده هفدهم‏

این موافقت‌نامه سه ماه پس از مبادله اسناد تصویب آن موقع اجرا گذاشته می‌شود و مدت اعتبار آن سه سال است چنانچه سه ماه قبل از انقضاى مدت مزبور هیچ یک از طرفین متعاهدین قصد خود را در باب فسخ آن به طرف دیگر اعلام نکند تا مدت سه سال دیگر به قوت خود باقى خواهد بود و بعد همین طور سه سال به سه سال تجدید می‌شود به علاوه هر یک از طرفین متعاهدین می‌توانند سه ماه قبل از انقضاى هر دوره سه ساله با موافقت یکدیگر تجدید نظر در یک ماده یا چند ماده این موافقت‌نامه بنمایند.

ماده هیجدهم‏

این موافقت‌نامه به تصویب خواهد رسید و مبادله اسناد تصویب آن هرچه زودتر در کابل به عمل خواهد آمد.

ماده نوزدهم‏

این موافقت‌نامه در دو نسخه به زبان فارسى تحریر شد و هر دو نسخه آن معتبر است نظر به مراتب فوق نمایندگان مختار طرفین این موافقت‌نامه را امضاء و به مهر خود ممهور نمودند.

کابل به تاریخ 29 تیرماه یک هزار و سیصد و هفده شمسى‏

موافقت‌نامه راجع به ایجاد روابط پستى مستقیم بین کشور شاهنشاهى ایران و کشور پادشاهى افغانستان به شرح بالا در جلسه 9 اردیبهشت 1318 تصویب شد

رئیس مجلس شوراى ملى- حسن اسفندیارى

+++‏

یادداشت ها
Parameter:293703!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)