کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هشتم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏8
[1396/05/04]

جلسه: 83 صورت مشروح مجلس روز شنبه 11 اردیبهشت ماه 1311 (23 ذیحجه 1350)  

فهرست مذاکرات

1) تصویب صورت مجلس

2) تجدید انتخاب دو نفر برای نظارت در ذخیره قانون واحد پول

3) شور و تصویب لایحه انتخاب محصلین از امریکا

4) شور لایحه باز خرید مستمریات

5) تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقای وزیر عدلیه

6) تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقای رئیس کل تجارت

7) بقیه شور لایحه باز خرید مستمریات

8) موقع جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏8

جلسه: 83

صورت مشروح مجلس روز شنبه 11 اردیبهشت ماه 1311 (23 ذیحجه 1350)

فهرست مذاکرات

1) تصویب صورت مجلس

2) تجدید انتخاب دو نفر برای نظارت در ذخیره قانون واحد پول

3) شور و تصویب لایحه انتخاب محصلین از امریکا

4) شور لایحه باز خرید مستمریات

5) تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقای وزیر عدلیه

6) تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقای رئیس کل تجارت

7) بقیه شور لایحه باز خرید مستمریات

8) موقع جلسه بعد- ختم جلسه

مجلس یک ساعت و نیم قبل از ظهر به ریاست آقاى دادگر تشکیل گردید.

صورت مجلس روز سه‌شنبه اردیبهشت ماه را آقاى مؤید احمدى (منشى) قرائت نمودند. اسامی غایبین جلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده است :

غایبین با اجازه - آقایان : آشتیانی - طالش خان - ملک آرایی.

غایبین بی‌اجازه - آقایان : تیمورتاش - ناصری - دکتر اعلم - مرتضی‌قلی خان بیات - امیر دولتشاهی - اعظم زنگنه - ارباب کیخسرو - حاج حسین آقا مهدوی - فقیه - میرزا ابوالحسن خان پیرنیا - اعتبار - عبدالحسین خان دیبا - آقا‌زاده سبزواری - قوام

دیر آمدگان بی‌اجازه - آقایان : رهنما - مسعود ثابتی

-1]تصویب صورت مجلس‏[

رئیس- در صورت مجلس نظرى نیست (نمایندگان- خیر)

صورت مجلس تصویب شد.

- 2]تجدید انتخاب دو نفر براى نظارت در ذخیره قانون واحد پول‏[

رئیس- لازم است خاطر آقایان را مطلع کنم براى نظارت در ذخیره بانک و اجراى قانون مقیاس پول و واحد پول دو نفر را مى‌بایستى انتخاب مى‌کردیم جلسه قبل که شروع به انتخاب کردیم عده حاضر 96 نفر بود و براى وصول با اکثریت لازم بود که 49 رأى داده شود آراء مستخرجه حکایت مى‌کند که هیچ کدام از آقایان با اکثریت قطعى نایل نشدند زیرا آقاى حاج امین اصفهانى 47 رأى دارند و آقاى ارباب کیخسرو 43 رأى و آقاى بوشهرى 15 رأى، آقاى یونس آقا وهاب‌زاده 12 رأى، و آقاى فرشى 9 رأى، آقاى حسینقلى خان نواب 7 رأى، آقاى ملک مدنى 5 رأى، سفید 18 ورقه بنابراین ما التزام داریم تجدید انتخاب کنیم.

+++

(اوراق رأى بین نمایندگان توزیع و اخذ آراء به عمل آمد)

رئیس- از آقایانى که براى نظارت انتخاب شده‌اند تمنا مى‌شود که به سرعت با نظارت آقاى دبیر سهرابى استخراج بکنند و اطلاع بدهند.

-3]شور و تصویب لایحه راجع به انتخاب محصلین از امریکا[

رئیس- خبر کمیسیون معارف راجع به انتخاب محصلین از امریکا مطرح است.

خبر کمیسیون‏

کمیسیون معارف لایحه نمره 1360 دولت راجع به محصلین اعزامى به امریکا را با حضور آقاى معاون وزارت معارف مورد مذاکره قرار داده و بالاخره با ماده پیشنهادى دولت موافقت و عین آن را براى تصویب مجلس شوراى ملى پیشنهاد مى‌نماید.

رئیس- عین ماده پیشنهادى دولت قرائت مى‌شود:

ماده واحده- وزارت معارف مجاز است از محصلین ایرانى که در ممالک متحده امریکاى شمالى تحصیل مى‌کنند با احراز شرایط مصرحه در قانون ششم تیر ماه 1308 نیز جزء صدى بیست محصلین اعزامى به خارجه انتخاب نماید.

رئیس- آقاى روحى.

روحى- بنده عرایضى داشتم خیلى میل داشتم که آقاى وزیر معارف تشریف مى‌داشتند و حضورشان تذکراً عرض مى‌کردم ولى حالا از این قسمت صرفنظر مى‌کنم چون دو سه نفر از نمایندگان دولت تشریف دارند عرض مى‌کنم که بالاخره باید یک فکرى بکنیم که اصول تعلیمات و مدرسه در مملکت خودمان تأسیس بشود و از این سیل پول که همه ساله به اروپا مى‌رود رفته رفته خوددارى بشود این هم دارد یواش یواش براى ما عادتى مى‌شود مثل سایر عادت‌ها (اعزام محصل به اروپا) در صورتى که با این پول که ما همین طور خرج مى‌کنیم مى‌توانیم یک اونیورسیته خیلى عالى مقام در طهران تأسیس کنیم و در اینجا مى‌توانیم بیش از این شاگرد آن هم مطابق آداب و عادات ملى خودمان تربیت کنیم (نمایندگان- صحیح است) این است که بنده این لایحه را که امروز دیدم تأسف خوردم دیدم که اینهم مثل سایر چیزها دارد عادت مملکتى مى‌شود مى‌خواستم بگویم که این عادت را باید رفته رفته دولت در فکر افتاده و موقوف کند و حقیقتاً در این فکر باشند که باید علم را در مملکت ایجاد و تأسیس بکنند. این هم کار شد ما سالى صد شاگرد مرتباً بفرستیم به اروپا سالى صد هزار تومان مرتباً خرج کنیم و آن طورى هم که باید بتوانیم از آنها نتیجه بگیریم به عقیده بنده نتوانیم این قدر هم دایره را تنگ کنیم که پارسال آمدیم گفتیم صدى بیست از اروپا باشد حالا امریکا را هم علاوه کنیم معلوم مى‌شود که محصلین خارجى کم هستند البته مردم خیلى میل داشتند که در وطن خودشان تحصیل بکنند و البته در اینجا هم به عقیده بنده بهتر است و به علاوه بتوانند قوائم ملیت را استوار کنند و بتوانند آن اصولى را که ما به آن عقیده داریم و مى‌خواهیم که مملکت و وطن را در سایه آن صیانت کنیم آن را حفظ کنند و این به فرستادن شاگرد به اروپا به عقیده بنده نیست. ما بایستى کارى بکنیم که در اینجا مدارس عالى تأسیس کنیم الان ما یک پول گزاف داریم خرج مى‌کنیم ولى مدرسه طب ما نواقصى دارد خیلى خجالت‌آور است که بنده واقعاً نمى‌خواهم عرض کنم و بایستى دید این تجدیدش ضرورت دارد که آن وقت ما بیست نفر از شاگردان بى‌بضاعت امریکا را انتخاب کنیم بنده عرض مى‌کنم که دولت از این به بعد فکر کند که این هم مثل متخصص آوردن عادت مملکتى نشود و رفته رفته عادت کنیم که هى شاگرد بفرستیم به اروپا. الان سال چهارم است که ما چهارصد نفر فرستاده‌ایم سال دیگر این قانون تمام مى‌شود. بنده عقیده‌ام این است که تا این لایحه تمام شد دولت یک لایحه دیگر خواهد آورد براى پنج سال بعد این خوب نیست اینها را از علم باز مى‌دارد نمى‌گذارد آن چیزى را که ما ایده‌آل خودمان مى‌دانیم که آن پیشرفت عملى است ما به آن برسیم بنده خواستم این تذکر را به هیئت محترم دولت داده باشم که این فکر را از دماغ خودشان به کلى خارج کنند و در فکر این باشند که بالفرض هم مى‌خواهند معلم بیاورند در همین

+++

مملکت اونیورسیته فاکولته تمام مؤسسات علمى که سایر ملل دارند آن وقت عوض صد شاگرد پانصد شاگرد تحصیل بکنند هزار شاگرد تحصیل بکنند دیگر این ترتیب به عقیده بنده براى مملکت خوشایند نیست خوب است در این باب یک فکرى بفرمایند.

وزیر عدلیه (آقاى داور)- بنده بدون هیچ مبالغه و واقعاً از روى عقیده با کمال تأثر و با کمال تأسف فرمایشات آقاى نماینده محترم را تلقى مى‌کنم بنده خیال مى‌کردم که اگر دولت ایران بر حسب اتفاق سستى پیدا کرد در این کار که نخواهد دیگر شاگرد به خارجه بفرستد آقایان نمایندگان بایستى سعى کنند و تذکر بدهند که دولت مجبور باشد بفرستد (نمایندگان- صحیح است) بنده تصدیق دارم بنده کاملاً موافق با این هستم که ما بایستى سعى کنیم این طورى که آقا مى‌فرمایند تعلیمات را به مملکت تعمیم بدهیم توسعه بدهیم ریشه دارو محکم بکنیم همه اینها صحیح است ولى بالاخره براى ایران هیچ ننگ نیست هیچ عیب نیست که بگوید ما هنوز محتاج هستیم که در تعلیمات از دیگران سرمشق بگیریم و برویم در خارجه و واقعاً یاد بگیریم. تمام ممالکى که مثل ما خواسته‌اند کار بکنند و عقب نیفتند آنها تمام همین طور عمل کرده‌اند شما تصور مى‌کنید این وسایلى که مى‌خواهید امروز در اینجا فراهم کنید با این پول‌هایى که ما خرج مى‌کنیم مى‌توانیم؟! این اشتباه است. شما تصور مى‌فرمایید که اگر بنا شد در سال یک میلیون فرضاً در اینجا خرج کنید مى‌توانید همان دستگاه و همان بساطى را که در خارج با میلیون‌ها دارند تهیه مى‌کنند و دارند مى‌شود تهیه کرد؟ خیر (دکتر طاهرى- با ده میلیون هم نمى‌شود) بنابراین بنده خیال مى‌کنم که ما این خرجى که براى فرستادن شاگرد به خارجه مى‌شود باید از بهترین مخارج مملکت حساب کنیم و همیشه از روى عقیده و ایمان رأى بدهیم و خرج کنیم و این حرف را نزنید که آقا وقتى فرمودند مثل این است که اشخاصى که رفته‌اند در خارج و تحصیل کرده‌اند و برگشته‌اند داراى وطن پرستى نیستند! براى این که ایشان مى‌فرمایند باید در داخله تحصیل بکنند که داراى وطن پرستى بشوند. آقا بنده در خارج تحصیل کردم شما تصور مى‌فرمایید وطن پرستى ندارم؟! خیر. شما تصور مى‌کنید اشخاصى که رفته‌اند در خارجه تحصیل کرده‌اند وطن خودشان را دوست ندارند؟! خیر. بنده بیش از این نمى‌خواهم در این قسمت صحبت کنم و گمان مى‌کنم نتیجه که بیرون مى‌آید از صحبت‌شان شاید خودشان هم این منظور را نداشتند ولى معهذا براى این که آن کسانی که در خارج رفته‌اند و تحصیل کرده‌اند و برگشته‌اند و آن کسانى که در خارج هستند و تحصیل مى‌کنند و امیدوارم که برگردند به مملکت خودشان خدمت کنند از این فرمایشى که ایشان کردند مثل بنده متأثر نشوند ما در آتیه سعى مى‌کنیم که هر قدر بتوانیم بیش از آنچه که تا به حال فرستاده‌ایم استفاده کرده‌ایم بفرستیم. این هم که آقا فرمودند که دایره تنگ شده است و حالا آمده‌اند از امریکا مى‌خواهند انتخاب بکنند این طور نیست یک عده زیادى را دولت مى‌فرستد و یک عده زیادترى را بحمدالله مردم مى‌فرستند ولى البته بین اشخاصى را که مردم فرستاده‌اند و به خرج خودشان رفته‌اند و تحصیل مى‌کنند از پیش آمدها و حوادثى که همیشه براى هر خانواده اتفاق مى‌افتد بعضى هستند که خودشان دیگر نمی‌توانند بفرستند اینها در قانون سابق نوشته شده بود دولت حق دارد از بین شاگردانى که در اروپا تحصیل مى‌کنند با یک شرایط معینى اشخاصى را انتخاب بکند و مخارج آنها را بدهد بعد دیده شد که بعضى‌ها در امریکا هستند که داراى همان وضعیت هستند به این مناسبت این لایحه را آورده‌اند و بنده تصور مى‌کنم که دیگر مذاکره در این موضوع ضرورت نداشته باشد آقایان هم موافقت کنند این لایحه بگذرد و انشاءالله در آتیه نظر نماینده محترم هم بهتر از اینها خواهد شد.

روحى- بنده یک توضیح نظامنامه دارم اجازه مى‌فرمایید؟

+++

رئیس- چطور توضیحى؟

روحى- به موجب نظامنامه.

رئیس- بفرمایید.

روحى- آقاى وزیر عدلیه فرمودند که بنده خداى نخواسته گفته‌ام آنهایى که در خارجه مى‌روند حس وطن پرستى ندارند. خیر بنده این طور عرض نکردم و بنده کاملاً ایمان دارم که ایرانى تا پاى مرگ هم وطن پرستى را فراموش نمى‌کند. لکن بنده عرض مى‌کنم آثار و اخلاق ایرانیت را تارک مى‌شوند و این یک چیز خلافى نبود و خواهش مى‌کنم این طور نفرمایند (خنده نمایندگان)

رئیس- پیشنهادى از آقاى فرشى رسیده است قرائت مى‌شود:

این بنده پیشنهاد مى‌کنم کلمه شمالى حذف شود.

رئیس- آقاى فرشى.

فرشى- بنده اطلاع دارم در امریکاى جنوبى هم به واسطه ارزانى محل از شاگردان ایرانى بى‌بضاعت هستند و اگر دولت محظورى ندارد بنده عقیده‌ام این است کلمه شمالى حذف شود نوشته شود شاگردانى که به امریکا فرستاده مى‌شود در امریکاى شمالى به واسطه گرانى شاگردهاى بى‌بضاعت نمى‌توانند تحصیل کنند ولى در امریکاى جنوبى به واسطه ارزانى محل هستند از این شاگردان این را استثنا کرده‌اند. این براى مساعدت کردن به شاگردان بى‌بضاعت است چرا محدود شود لذا بنده پیشنهاد کردم که این کلمه شمالى حذف شود.

وزیر عدلیه- اگر چه بنده تصور مى‌کنم که زیاد نباشند اشخاصى که به امریکاى جنوبى مى‌روند مخصوصاً از براى این که وضعیات تحصیلى در امریکاى شمالى فراهم تر است معذلک بنده اشکالى نمى‌بینم در این که این پیشنهاد قبول بشود البته دولت در هر مورد نگاه مى‌کند اگر مورد قابل رعایت است انتخاب مى‌کند و الا خیر.

رئیس- نظر آقاى مخبر چیست؟

مخبر (دکتر سنگ)- قبول مى‌کنم.

رئیس- پیشنهاد دیگرى هم از آقاى افشار رسیده است که بیروت هم اضافه مى‌شود. آقاى افشار.

افشار- پیشنهاد را نخواندید.

رئیس- مفاد پیشنهاد آن را گفتم. بفرمایید.

افشار- در لایحه که دولت پیشنهاد کرده فقط امریکاى شمالى را اضافه کردند ولى به غیر از امریکا ما در بیروت هم عده شاگردان ایرانى داریم که تحصیلات‌شان بد نیست بلکه مساوى است با شاگردان امریکاى شمالى و اینها هم دچار همین محظورند که شاگردهاى امریکاى شمالى و اولیاى همین شاگردها هم چندین مرتبه به وسیله نمایندگان به وزارت معارف مراجعه کرده‌اند و شاید به بعضى از آنها که بى‌بضاعت هستند کمکى هم بشود و متأسفانه مطابق قانون سابق دولت نتوانسته‌اند به آنها کمکى بکنند از این جهت بنده پیشنهاد کردم که بیروت را هم ضمیمه این قانون بکنند که شاگردانى هم که در بیروت تحصیل مى‌کنند بتوانند از این قانون استفاده کنند.

وزیر عدلیه- بنده مى‌خواستم تمنا کنم از نماینده محترم پیشنهاد خودشان را مسترد کنند و الا اگر این طور بخواهیم بحث کنیم نتیجه نخواهد داشت به علت این که آقایانى که در بیروت هستند به سهولت مى‌توانند بروند به خارجه و قدرى زحمت به خودشان داده تشریف ببرند اروپا

(افشار- پول ندارند)

رئیس- آقایانى که با پیشنهاد آقاى افشار موافقت دارند قیام فرمایند.

(چند نفرى قیام نمودند)

رئیس- تصویب نشد. آقایانى که با ماده واحده با حذف کلمه شمالى پیشنهاد آقاى فرشى که آقاى مخبر و دولت توأماً قبول کردند موافقت دارند قیام فرمایند. (اکثر قیام نمودند) تصویب شد.

- 4]شور لایحه بازخرید مستمریات‏[

رئیس- خبر کمیسیون بودجه راجع به لایحه بازخرید مستمریات قرائت مى‌شود.

خبر کمیسیون

+++

کمیسیون بودجه در جلسه اخیر خود با حضور آقاى وزیر مالیه لایحه نمره 3839 دولت راجع به باز خرید مستمریات و حذف قسمتى از مصارف روشنایى و غیره از دفاتر مربوطه را مطرح و مورد شور و مطالعه قرار داده بالاخره با اصلاحات لازمه مواد ذیل مورد موافقت واقع و اینک راپورت آن را براى تصویب به مجلس مقدس تقدیم مى‌دارد:

ماده اول- اشخاصى که به عنوان مستمرى اعم از شخصى و موروثى حقوقى از دولت دریافت مى‌دارند مکلفند حقوق خود را در مقابل دریافت مبلغى که میزان آن به ترتیب ذیل معین مى‌شود به دولت واگذار نمایند. مأخذ حساب بازخرید مبلغى خواهد بود که در آخرین پرداخت به واحد تومان به صاحب مستمرى داده شده است:

1) مستمریات شخصى غیر موروثى از قرار چهار برابر مبلغ پرداختى مستمریات سالیانه.

2) مستمرى موروثى به تناسب زمانى که از مدت قانونى برقرارى باقى باشد یعنى: تا حدود یک سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 10 ریال.

از 1 سال به بالا الى 2 سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 16 ریال.

از 2 سال به بالا الى 3 سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 21 ریال.

از 3 سال به بالا الى 4 سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 25 ریال.

از چهار سال به بالا الى پنج سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 29 ریال.

از پنج سال به بالا الى شش سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 33 ریال.

از شش سال به بالا الى هفت سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 37 ریال.

از هفت سال به بالا الى هشت سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 41 ریال.

از هشت سال به بالا الى نه سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 45 ریال.

از نه سال به بالا الى ده سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 49 ریال.

از ده سال به بالا الى یازده سال مدت باقى معادل عده توما‌ن‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 53 ریال.

از یازده سال به بالا الى دوازده سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 56 ریال.

از دوازده سال به بالا الى سیزده سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 59 ریال.

از سیزده سال به بالا الى چهارده سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 62 ریال.

از چهارده سال به بالا الى پانزده سال مدت باقى معادل عده تومان‌هاى پرداختى مستمرى سالیانه ضرب در 64 ریال.

پس از این که مستمریات بر طبق نرخ مذکور خریدارى شوند از دفاتر حذف خواهد شد.

ماده دوم- اشخاص ذیل حق استفاده از بازخرید مستمرى نداشته و مستمرى آنها در آخر اسفند 1313 از دفاتر دولت حذف خواهد شد:

1- اشخاصى که مرتباً حقوق از خزانه دولت می‌گیرند.

2- صاحبان مستمریاتى که تا آخر اسفند 1313 براى اخذ قیمت بازخرید مستمرى به وزارت مالیه مراجعه نکرده باشند.

ماده سوم- اقلامى که به عنوان صرف روشنایى بقاع و مقابر ضمن دفاتر مستمریات منظور مى‌باشد به استثناى اقلام ذیل تماماً حذف خواهد شد:

الف) صرف روشنایى مزارات هر یک از ائمه اطهار و حضرت ابوالفضل علیهم السلام.

ب) صرف روشنایى مقابر سلاطین ماضى و عباس میرزا نایب‌السلطنه که امسال به بودجه وزارت معارف انتقال یافته و در سال‌هاى بعد اعتبار لازم براى آنها در بودجه وزارت مزبور منظور خواهد گردید.

+++

ج) صرف روشنایى و مخارج مدارس مطابق اقلام خرج آمده دفتر نقداً جنساً به بودجه وزارت معارف انتقال خواهد یافت.

تبصره- اجناسى که نرخ آنها ثابت است به همان نرخ و آنهایى که تعیین قیمت نشده به نرخ روز تبدیل به نقد خواهد شد.

د) صرف روشنایى مقابر مرحوم شیخ مرتضى انصارى- مرحوم حاج میرزا حسن شیرازى- مرحوم حاجى ملا هادى سبزوارى- مرحوم حاج شکرالله کردستانى به بودجه معارف انتقال خواهد یافت.

ماده چهارم- ارقامى که به عنوان عوض بهره- عوض مال‌الاجاره و تخفیف ضمن دفاتر مستمریات منظور شده است وزارت مالیه مجاز است با موافقت صاحبان آنها در مقابل تأدیه پنج برابر مبلغ پرداختى آنها را خریدارى کرده از دفاتر حذف نماید.

ماده پنجم- وزارت مالیه مجاز است تا مبلغ هشت میلیون و هفتصد و چهل هزار ریال از بانک‌ها استقراض نماید مبلغ استقراضى مزبور به اضافه اعتبارى که جهت پرداخت و بازخرید مستمریات ضمن بودجه 1311 منظور است به مصرف تأدیه قیمت مستمریات و مصارف خریدارى بر طبق مفاد ماده اول و سوم و چهارم این قانون تخصیص مى‌یابد براى استهلاک اصل و فرع قرضه نیز دولت موظف است در مدت سه سال متوالى از ابتداى سال 1312 اعتبارى معادل ثلث قرضه مزبور به اضافه فرع آن ضمن بودجه سنوات 1312 و 1313 و 1314 منظور بدارد.

ماده ششم- این قانون از تاریخ تصویب به موقع اجرا گذاشته مى‌شود و از تاریخ اجراى آن ماده ششم قانون متمم بودجه 1311 مصوب 28 اسفندماه 1310 ملغى خواهد بود.

رئیس- مذاکره در کلیات است. آقاى دکتر طاهرى فرمایشى دارید؟

دکتر طاهرى (مخبر)- در ماده پنجم سطر چهارم آنجا که نوشته بر طبق مفاد ماده اول و سوم و چهارم این قانون تخصیص مى‌یابد کلمه" و سوم" زیاد است بر طبق مفاد ماده اول و چهارم باید باشد این عبارت را اصلاح بفرمایید.

رئیس- آقاى مؤید احمدى.

مؤید احمدى- بنده حقیقتاً با اطلاعاتى که از دفاتر وزارت مالیه و دفاتر مستمریات ولایات دارم مى‌توانم عرض کنم بهترین فکرى است که وزارت مالیه در این موضوع کرده است و بسیار نظر عالى است علتش هم این است که تقریباً هیجده هزار اسم بلکه متجاوز در دفاتر دولتى به اسم مستمرى و تخفیف و بازخرید در مقابل اجاره و ازاى بهره بردارى به این اسامى مختلف یک دفاتر مفصلى در مرکز و ولایات پر شده بود آن وقت روى مبلغ که مى‌آید فلان آدم سه تومان مستمریش است پنج تومان مستمریش است دو تومان مستمریش است و البته وزارت مالیه مجبور بود که این دفاتر را حفظ کند و براى آنها منشى و مستوفى و همه چیز داشته باشد و یک خرج گزافى بکند براى پرداخت آن مستمریات به صاحبان آنها و علاوه بر این یک خلاف کارهایى هم ممکن بود در این قضایا بشود یک اشخاصى وجود نداشته باشند و به اسم آنها گرفته شود سابق که بود ولى فعلاً متروک است. لکن دو سه موضوع بود که چون بنده اطلاع داشتم لازم دیدم به عرض آقاى وزیر مالیه برسانم ببینم براى آنها چه فکرى کرده‌اند چون این مستمریات سه قسم است یک قسمت از بعد از قانون وظایف که دوره اول یا دوره دوم گذشت (افسر- دوره اول 1324) در آن قانون قید شده است که هر کس مرد مستمرى او ضبط مى‌شود و نصف بلاکسر آن در حق ورثه قانونى او برقرار مى‌شود. وضع این طور شده است به علت این که از دوره اول تا حالا بیست و پنج سال بیست و شش سال است و آنهایى که پانزده سال تعیین و تصویب شده است مدتش منقضى شده است و از دفاتر هم حذف شده یک قسمت دیگر است که مدتش هنوز تمام نشده و

+++

مطابق قانون در حق ورثه قانونیش برقرار شده آنها هم مدت دارد و البته یکى یک سال جلوتر است و این نظرى که وزارت مالیه براى پرداخت این قسمت گرفته خیلى ترتیب عادلانه‌ای است و روى مدتى که حق دارند ضرب بیشتر مى‌شود و خیلى زیادتر است یک قسم مستمریاتى است که به قول آقاى اورنگ هنوز نمرده‌اند (اورنگ- جان سختى کرده اند) فرامینى در دست‌شان است و در دفاتر هم هست اینها را چون دولت در این سال‌هاى اخیر بنده خاطرم هست که یک تبعیضاتى در اینها شده یعنى بعضى‌ها را تومان تومان مى‌دهند و بعضى‌ها را تومانى پنج قران و بعضى‌ها را تومانى در ریال مى‌دهند و این یک موضوعى بود که مى‌خواستم آقاى وزیر مالیه توضیح بدهید که آیا خریدارى که از این قسم مستمریات مى‌شود روى فرمان‌شان مى‌شود یا این که از روى پولى که فعلاً به آنها پرداخت مى‌شود یعنى روى پرداختى خریدارى مى‌شود.

بعضى از نمایندگان- از روى پرداخت.

مؤید احمدى- مقصود این است که پرداخت مناط است یا فرمان. این یک موضوع، موضوع دوم مدتى که در این قانون قرار داده‌اند به نظر بنده کم است علت هم دارد، به علت این که آقایان وکلا ولایات مسبوقند که در ولایات این قبیل مستمریات را بر دو قسم کرده‌اند مستمرى کتابچه مستمرى ولایتى در دفاتر ما هم به همین ترتیب است و یک فلسفه‌هایى داشتند که این مستمریات برقرار شده است که حالا نمی‌خواهم عرض کنم یک مشت زن و بچه سید فقیر و کور همچو چیزها که باید تا سنه 1313 به وزارت مالیه رجوع کنند این اشکال دارد حالا که شما مى‌خواهید در واقع یک رعایتى از اینها بکنید و هم دولت را خلاص کنید و هم وزارت مالیه را راحت کنید و هم این اشخاص را راحت کنید و ضمناً یک سرمایه بهشان بدهید که بروند کاسبى کنند حالا که این طور است به عقیده بنده بهتر این است که این مدت را زیاد کنید که به همه جا خبر برسد و لازم هم نباشد که فقط به وزارت مالیه بگویند به ادارات مالیه هم اطلاع بدهند و آنها به وزارت مالیه اطلاع بدهند. زیرا در لایحه قید شده که باید به وزارت مالیه خودشان را معرفى کنند ضررى ندارد که اربابان مستمرى به همان ادارات محلى ولایات و بلوکات رجوع کنند و آنها به وزارت مالیه اطلاع بدهند مدت را هم زیادتر کنید. اما موضوع مخالفت بنده این که تذکر بود مطابق اطلاعى که بنده دارم این بهره بردارى و اجاره که در وزارت مالیه الان هست عنوانش این است دولت در دوره هاى سابق یک ملکى داشته چهار دانگ پنج دانگ خالصه بود و یک دانگ دو دانگ ملک کسى دیگر بود آمده‌اند آن را اجاره کرده‌اند. الان هم در دفاتر مالیه به عنوان اجاره است پولش را هم که مى‌پردازند اسماً مال‌الاجاره است خریدن این بنده نمى‌دانم چه عنوانى دارد.

این را باید به صاحبش واگذار کرد. معنى ندارد دولت بخرد. فیروز آباد را دولت هر سال اجاره مى‌کند بنده اطلاع دارم که دو دانگ از این فیروزآباد حضرت عبدالعظیم وقف مدرسه حاج آقا رضا است دولت آمده در پنجاه سال قبل از این اینجا را چهل ساله اجاره کرده سالى دوبست خروار گندم گندم هم آن وقت خروارى دو تومان بود تسعیر کرده در خروارى دو تومان الان همان سالى چهار صد تومان را به مدرسه مى‌دهد. حالا این را باید بازخرید کند و بفروشد (افسر- خیر) این به عقیده بنده عنوانى ندارد زیرا هم مخالف شرع است و هم مخالف انصاف و عدالت است. آنچه که از مردم اجاره کرده‌اند باید بهشان بدهند و مى‌گویند که ما دیگر مستأجر نیستیم. یکى دیگر یادم است یک دهى است در استراباد آقایان وکلا استراباد باید خوب مطلع باشند آن هم همین حال را دارد که چهار دانگ مال آقا محمد خان بود و سایر قاجاریه خریده‌اند یک دانگ وقف است و یک دانگ و نیم را مردم خریده‌اند و آنها را دولت اجاره کرده و پرداخت‌هایى هم که همه ساله مى‌کند به اسم مال‌الاجاره است ولى نوشته‌اند بخرد. این به عقیده بنده عنوانى ندارد و باید واگذار کنند به صاحبانش دولت تا امروز مستأجر بوده حالا نمى‌خواهد دیگر این عنوان را داشته باشد باید اجاره را فسخ کند. اگر لازم دارد باز اجاره کند.

+++

و اگر لازم ندارد فسخ کند و پس بدهد ولى این را به عنوان مستمرى خریدن هیچ عنوانى ندارد. (صحیح است)

وزیر مالیه (آقاى تقى‌زاده)- ابتدا باید نسبت به نکاتى که آقاى مؤید احمدى اظهار فرمودند چند کلمه عرض کنم.

(در این موقع اعلیحضرت ملک عراق به مجلس وارد و در جایگاه مخصوص سلطنتى جلوس فرموده و حضار به احترام تشریف فرمایى معظم له قیام و سپس قعود نمودند)

وزیر مالیه- باید چند کلمه عرض کنم بدون آن که هیچ نوع جدیتى داشته باشم که از مستمرى بگیرهاى قدیم انتقادى بکنم ولو هر قدر هم ناحق بوده باشد زیرا متعلق به یک زمان سابقى بود که اوضاع و مقتضیات آن زمان ایجاب مى‌کرد و به مرور به واسطه ترقى مملکت و انتباه عمومى مرتفع شده و حالا بحمدالله وقتى که به مجلس هشتم همچو لایحه می‌آید همه بالاتفاق مى‌گویند چه فکر خوبى است و اگر این لایحه را به مجلس دوم یا اول می‌آوردند مى‌گفتند که اى بابا مردم فقیر را مى‌خواهند نان‌شان را ببرند بله آن وقت اوضاع روحى مملکت آن طور بوده! یک چیزهایى در سال‌هاى قبل برقرار شده بود ولى تا چه اندازه بعضى از اینها واهى و بى‌پایه بود و به کلى ناحق بود محتاج به گفتن بنده نیست آقایان خودشان خوب مى‌دانند چیزى که خودم یادم است این است که در مجلس اول بنده جزء کمیسیون مالیه که به اصطلاح امروز مى‌شود کمیسیون بودجه گفت بودم ما در ظرف هفت ماه از صبح تا سه ساعت شب گذشته مى‌نشستیم و اینجا هم نهار مى‌خوردیم این مستمریات را مرور کردیم قریب دویست هزار فرد یکى یکى را مى‌خواندیم و رأى مى‌دادیم که باقى باشد یا نه یادم مى‌آید از طرف مالیه مرحوم میرزا محمد حسین منگنه مى‌آمدند بنده جوان بودم و اصطلاحات مستوفى‌گرى را هم نمى‌دانستم یک روزى بنده خواندم که"استصوابی" بنده گفتم این چه چیز است گفت این حقوق خدمت است از این جور چیزها خیلى بود باقیش آقا سید على شل و آقا سید حسین کور و از این چیزها. نمى‌گویم چرا مى‌دادند به اولاد پیغمبر آن وقت‌ها تفضل مى‌شد. اول عرض کردم که بنده حرفى ندارم و انتقادى ندارم ولى براى توضیح و تاریخ مطلب اگر آقایان اجازه بدهند به طور اختصار عرض کنم مستمریات عمومى خرج آمده مرکز و ولایات در سال‌هاى قبل از 1286 شمسى نقداً و جنساً بالغ بر هفت کرور و تعداد صاحبان مستمرى تقریباً به هشتاد هزار نفر رسیده بود که به همان تناسب هم براى انجام مسئول صاحبان مستمرى و صدور قبوض آنها اداره وظایف داراى عده زیادى اعضا بود تا در سنه 1286 که در صورت کلیه مستمریات تقدیم مجلس شوراى ملى گردید مجلس سه کرور از مستمریات را مقطوع و چهار کرور نقداً و جنساً براى صاحبان حقوق باقى و برقرار گذارد و وقتى که مظفرالدین شاه مرحوم شد این مملکت پانزده کرور و نیم عایدى داشت و بیست و یک کرور و نیم مخارج داشت و اکثر مخارج هم همین بود خواستند این شش کرور را تعدیل کنند به واسطه حذف این چیزها از آن جمله مستمریات بود که آقایان می‌دانند دوازده هزار تومان در سال بیست و شش هزار تومان، بیست و نه هزار تومان هفتاد و پنج هزار تومان و یکى از آقایان هم 120 هزار تومان داشته است. اگر چه از آن تاریخ الى حال مبلغى از مستمریات چنانچه عرض کردم و ذیلاً هم به عرض مى‌رسانم از دفاتر خرج آمده حذف و ضبط گردیده.

1- به عنوان متوفى که بعد از فوت صاحب مستمرى حقوق او بر طبق قانون وظایف مصوب 26 ربیع‌الثانى 1328 از دو هزار تومان به بالا ضبط و از دو هزار تومان کمتر هم مطابق قانون بیش از ششصد و چهل و یک تومان درباره هر یک از وراث به مدت پانزده سال برقرار نمى‌شود.

2 - به عنوان انقضاء مدت قانونى در آخر هر سال (تقریباً سالى ده پانزده هزار تومان)

3 - به عنوان تبصره یک (به علت استخدام) و تبصره دو (به علت عدم مطالبه پنج سال متوالى)

4 - به عنوان واگذارى مستمریات در مقابل اضافه مالیات خالصه‌گى.

5 - به عنوان واگذارى مستمریات موروثى که سهام ورثه کمتر از دو تومان پرداختى بوده باشد بر طبق قانون

+++

مصوبه 17 شعبان 1329 (مبلغ پرداختى از قرار تومان پنج تومان) معهذا تعداد نمرات دفاتر مستمریات صاحبان حقوق دیوانى را در حال حاضر بالغ هفده هزار و ششصد و چهل و یک نفر بوده و با این خرج آمده آن به دویست و هفتاد و هشت هزار و هشتصد و چهل و پنج تومان رسانده است زیرا بعد از فوت صاحب مستمرى که یک نفر بوده عده مستمرى بگیر را ترقى داده و به چند نفر رسانده است که از این جهت هر ساله اوقات عده از کارکنان وزارت مالیه را در مرکز و ولایات به صدور تعرفه و تهیه لیست و حواله پرداخت مستمریات و مکاتبات در این موضوع مصروف مى‌دارد لذا براى اصلاح این عمل که صاحبان مستمرى هر سال در مقام مطالبه برنیایند و براى وصول حقوق خود در زحمت نباشند پیشنهاد شده است فلان مبلغ گرفته شود که معادل چهار برابر باشد این بود مختصرى از تاریخچه مستمریات که به عرض رساندم. اما راجع به مدت مطلب دوم راجع به مدت که فرمودند این مدت به نظر ما خیلى زیاد هم مى‌آید براى این که بایستى امسال هشتصد و پنجاه هزار تومان قرض کنیم و بدهیم و این صاحبان مستمریات تماماً بدون استثناء رجوع و مراجعه مى‌کنند به وزارت مالیه که مستمریات‌شان را بگیرند. اما آن چیزى که آقا راجع به وزارت مالیه و ادارات مالیه در ولایات فرمودند لازم است عرض کنم که در تمام قوانین و نظامنامه‌ها که نوشته مى‌شود فلان آدم باید به وزارت مالیه اطلاع و خبر دهد یا به وزارت مالیه بپردازد اگر مثلاً در رفسنجان هم کسى به اداره مالیه چیزى داد قانون شاملش است و مثل این است که به وزارت مالیه پرداخته است منظور از وزارت مالیه نیست. اولاً در همه جا این قانون چاپ و شود منتشر مى‌شود و در تمام روزنامه‌ها نشر شده و اطلاع مى‌دهند. علاوه بر این تمام این مستمرى بگیرها در ظرف یک سال مراجعه مى‌کنند که مستمرى خودشان را بگیرند و ما بهتر از این قصد داریم قصدمان این است که این را عملاً طورى اجرا کنیم که حتى منتظر اسفند 1313 هم نباشیم و دفاتر را از حالا پاک کنیم و آنها را در صورت امکان به عنوان ودیعه بگذاریم که هر وقت آمد پولش را بردارد ببرد اما راجع به بهره و مال‌الاجاره که آقاى مؤید احمدى فرمودند اگر قبلاً مطالعه فرموده بودند عنوان لایحه را این زحمت از ایشان کم مى‌شد. اینجا همچو چیزى نیست در این قانون آنچه که در تحت عنوان مستمریات و وظایف می‌آید بر پنج نوع یا شش نوع است یکى مستمرى است که به یک شخصى مى‌دهند یکى مصرف روشنایى بعضى بقاع و ائمه و شاهزاده‌ها و سلاطین یکى دیگر بعضى مدارس سابق است که به آنها کمکى مى‌دادند این قانون شامل این سه نوع است ولى آن دو نوع آخر که عوض بهره و عوض مال‌الاجاره باشد این را ما در یک ماده دیگرى گفتیم که صاحبان‌شان این کار به عمل آید آن سه قسمت اولى را گفتیم مکلفند به دولت بفروشند اما اگر در مازندران (عوض بهره که فرمودند همین است) دولت در یک ملکى پنج دانگ و نیم داشت و خواسته نیم دانگ دیگر را از صاحبش بخرد یا بگیرد این مثل خالصه انتقالى یعنى در واقع عکس‌العمل خالصه انتقالى است زیرا خالصه انتقالى را دولت به یکى مى‌فروخت به شرط آن که پولش را به دولت بدهد این را دولت از او مى‌خرد به شرط آن که همیشه بهره‌اش را به او بدهد. حالا صاحبان آن یک دانگ و نیم دانگ اگر حاضر شوند و بگویند ما حاضریم این را در مقابل پنج برابرش بفروشیم دولت مى‌خرد حتى بعضى از آقایان که در کمیسیون تشریف داشتند مى‌گفتند اصلاً دولت را مکلف کنیم. دولت ملکش را به مردم واگذار کرده بود در خالصه انتقالى آن وقت آمد گفت مجبور است پنج مقابل او دولت بخرد در اینجا نظر این بود که پنج مقابل به دولت بفروشد ولى مجبور نکردیم و همچنین عوض مال‌الاجاره.

5] تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقاى وزیر عدلیه‏[

وزیر عدلیه- بنده فقط یک لایحه دارم تقدیم مى‌کنم که برود کمیسیون.

-6]تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقاى رئیس کل تجارت‏[

رئیس کل تجارت (آقاى یاسایی)- لایحه‌ای است راجع به جلوگیرى از قاچاق اجناس ممنوعه که وسایلى فراهم شود که در داخله به سهولت بشود جلوگیرى نمود در

+++

سرحدات قدرى مشکل‌تر است تقاضا مى‌کنم این لایحه با دو فوریت مطرح شود و بگذرد. ولى نظر به این که در این جلسه ممکن است وسایلش فراهم نباشد و چیز دیگرى در دستور باشد استدعا مى‌کنم در جلسه دیگر مطرح شود با حفظ این تقاضاى بنده یعنى قید فوریت.

رئیس- از طرف جمعى از آقایان تقاضا شده چند دقیقه تنفس داده شود (جمعى از نمایندگان- صحیح است)

(در این موقع جلسه براى تنفس تعطیل و پس از چهل دقیقه مجدداً تشکیل گردید.)

-7] بقیه شور لایحه بازخرید مستمریات‏[

رئیس- مذاکره در کلیات لایحه است.

جمعى از نمایندگان- مذاکرات کافى است.

رئیس- آقایانی که موافقت به ورود در مواد دارند قیام فرمایند.

)اکثر قیام نمودند(

رئیس- تصویب شد. ماده اول قرائت مى‌شود:

ماده اول- اشخاصى که به عنوان مستمرى اعم از شخصى و موروثی حقوقى از دولت دریافت می‌دارند مکلفند حقوق خود را در مقابل دریافت مبلغى که میزان آن به ترتیب ذیل معین مى‌شود به دولت واگذار نمایند. مأخذ حساب بازخرید مبلغى خواهد بود که در آخرین پرداخت به واحد تومان به صاحب مستمرى داده شده است.

رئیس- فهرست منتشر شده است ملاحظه بفرمایید قرائتش ضرورى نیست.

(بقیه ماده به مضمون ذیل خوانده شد)

پس از این که مستمریات بر طبق نرخ مذکور خریدارى شوند از دفاتر حذف خواهد شد.

رئیس- آقاى دیبا.

دیبا- بنده با این لایحه کمال موافقت را دارم حقیقتاً یکى از اقدامات خوب دولت است هم دولت از خودش رفع زحمت مى‌کند و هم یک عده مردم راحت مى‌شوند ولى در ماده اول بنده یک اعتراضى دارم و آن این است که در ماده اول صاحبان مستمرى مکلف شده‌اند براى فروش ولى براى دولت اینجا تکلیف معین نشده ممکن است در بعضى جاها در ایالات و ولایات صاحبان مستمرى مراجعه به مأمورین وزارت مالیه بکنند و آن وقت مسامحه بشود تا آن مدت قانونی بگذرد و مستمرى اشخاص حذف شود از دفاتر این را بنده نظر دارم همان طور که صاحبان مستمرى در این باب مکلفند براى فروش دولت هم مکلف باشد براى بازخرید معامله از یک طرف اینجا اجبارى است و از یک طرف اختیارى است. خوب است از دو طرف اجبارى باشد همین که یک نفر از صاحبان مستمرى فروش را تقاضا کرد دولت موافقت بکند.

مخبر (آقاى دکتر طاهرى)- البته مقصود و منظور همین است که فرمودید یعنى خود دولت این پیشنهاد را کرده است و مى‌خواهد مستمریات را در مقابل پرداخت این مبلغ به ترتیبى که نوشته شده است بخرد و در ماده اول هم نوشته شده است که صاحب مستمرى مکلف است در مقابل دریافت مبلغى که میزان آن به ترتیب ذیل معین مى‌شود بفروشد یعنى این مبلغ را بگیرد و در مقابل مستمرى را بفروشد این از هر دو طرف است و نظریه حضرتعالى تأمین است.

طباطبایى دیبا- خیلى خوب بنده هم همین را مى‌خواستم.

رئیس- آقاى افسر.

افسر- اولاً بنده ندانستم چون اینجا اسم مستمرى زده شده اصلاً شهریه‌ها و مقرری‌هایى که در دفاتر دولتى است موضوع بحث هستند و لغت مستمرى را شامل آنها هم مى‌دانند یا نه؟

کازرونى- خیر نیست.

افسر- خوب بنده نمى‌دانستم که ندانستن که گناه نیست در کمیسیون بودجه نبودم و عضو هیئت دولت هم نیستم باید تذکر بدهم و سؤال بکنم. عرض دیگر بنده این است که در قسمت اول این خریدارى عادلانه نیست به جهت این که بعد از این که آقایان قبول کردند اگر کسى پانزده سال مدت باقى داشته باشد ضرب در شصت و چهار ریال بهش بدهند یا سیزده سال پنج تومان و کسرى به این ترتیبى که همه آقایان ملاحظه مى‌فرمایند در صورتى که مستمری‌هاى مدت‌دار است پنج سال و هفت سال و ده سال است براى آن مستمرى

+++

دارى که پانزده سال باقى است شش تومان برایش معلوم کرده‌اند ولى براى کسى که معلوم نیست پانزده سال سى سال چهل و پنج سال چند سال دیگر زنده بماند (اورنگ شصت سال) مثلاً هر چه میل دارد زنده مى‌ماند براى این قید شده چهار تومان اگر براى آن پانزده سال قید شده تومانى شش تومان و چهار قران براى این باید حداقل تومانى هشت تومان بنویسند براى این که مردمى که مستمرى داشته‌اند ممکن است از پانزده سال کمتر و از پانزده سال بیشتر عمر کنند بنده نمى‌دانم به چه نظر این را چهار برابر نوشته‌اند در صورتى که معلوم نیست مستمرى تا چند سال دیگر مى‌گیرد و قطعاً باید بیشتر از آن باشد اگر آن شصت و چهار ریال است این هفتاد و پنج ریال باید باشد و الا متناسب با آن نیست و قسمت دیگر هم آن قسمتى بود که آقاى مؤید احمدى تذکر دادند و بنده هم کاملاً عرض مى‌کنم که خیلى هست در مازندران و چند جا بود که وقتى ما در کمیسیون بودجه بودیم و مى‌دیدیم که یک ملکى یک قسمتش وقف بوده و در یک قسمتش دولت شریک بوده در مازندران و جاهاى دیگر اینها را دولت گرفته و از زمان فتحعلى شاه تا حالا اجاره کرده به همان اجاره صد و بیست سال قبل این را نقد کرده و مى‌پردازد تازه باز مى‌خواهد آن را به مالکیت نشناسد پس اگر مى‌خواهند آن را هم خریدارى کنند باید متناسب باشد با عایدیش مثل خالصه‌جات دولتى که خریدار که پنج برابر عایدات متوسط بود پس آن عایدات حالیه‌اش را معلوم کنند یعنى قسمت غیر وقف را آن وقت به آن تناسب ازش بخرند و اگر وقف بود یک ترتیب خوبى بگذاریم از برایش که بعدها معلوم باشد که آدم وقف را به کجا بسپارد که از اداره دولتى امین‌تر و مطمئن‌تر باشد ما که اداره اوقاف داریم و نظارت بر اوقاف داریم به موجب قانون و میل داریم که تمام اوقاف در دست اداره اوقاف ما باشد اگر این طور عمل کنیم نسبت به موقوفاتى که در دست وزارت مالیه بوده به عنوان اجاره گمان مى‌کنم اطمینان مردم سلب شود و متزلزل شود و این خوب نیست باید پنج فقره، ده فقره، پانزده فقره را صرف‌نظر کنند بگذارند به وقف باشد بعد از صد و بیست سال صد و سى سال دو مرتبه به خود مصرفش بدهیم و به متولى شرعیش بدهیم تا معلوم باشد که ثبت اسناد نتیجه‌اش چه چیز است و سپردن به دست دولت و وزارت اوقاف نتیجه‌اش چیست. این را وزارت اوقاف مى‌بایستى تذکر مى‌دادند در هیئت دولت حالا که نداده و فراموش کرده‌اند بنده عقیده دارم که خود وزارت مالیه این را در نظر بگیرند که موقوفات مدرسه حاج ملا آقا رضا را که در این شصت سال اجاره‌اش بیست برابر شده است سى برابر شده است بگوییم چهار برابر بگیرد این را نه قانون اساسى اجازه مى‌دهد نه قوانین دیگر نه مصلحت.

وزیر مالیه- این قسمت آخر فرمایش آقاى افسر که اظهار علاقه‌مندى فرمودند (که حالا بنده جواب مى‌دهم) مثل این است که فرمایشاتى که آقاى مؤید احمدى فرمودند تشریف داشتند و شنیدند ولى موقعى که بنده جواب عرض کردم تشریف نداشتند (افسر- نبوده) همین است بنده فوراً حدس زدم عرض کردم عوض مال‌الاجاره و عوض بهره را ما مکلف نمى‌کنیم بفروشند در ماده چهارم ملاحظه بفرمایید مکلف نیستند بفروشند اگر کسى بخواهد با موافقت خودش دولت حاضر است پنج برابر بدهد اگر نخواهد مال خودش است (افسر- بسیار خوب) این اصلاً سالبه به انتفاء موضوع است (اورنگ- با موافقت صاحبان آنها) البته مثل خالصه انتقالى که شبیه اوست دولت را مکلف کرده که حتماً بفروشد ما این را مکلف نمى‌کنیم هر وقت موافقت کرد مى‌خرند نمى‌خواهد مى‌گوید صد برابرش هم نمى‌فروشم اما راجع به میزان آنچه بدهى هست ما تمام این ملاحظات را کرده‌ایم و باید عرض کنم واقعاً خیلى عادلانه ترتیب شده است حتى بیشتر از آنچه که در نظر می‌آید همین قانون متمم بودجه را که امسال رأى دارید ملاحظه بفرمایید بیشتر از پنج تومان نیست اینجا تا شش تومان و چهار قران هم هست براى بعضى جاها یک قسمتى را هم پنج تومان خریده‌اند ولى این که فرمودید چرا مستمریات موروثى را فرق داده است اولاً خیلى کم شده است آنهایى است که از زمان ناصرالدین شاه و مظفرالدین شاه داده شده است لابد اشخاصى که به طور معتدلانه تصور مى‌شود که چهار برابر

+++

قیمت عادله مى‌شود و این مستمریات موروثى هفت هشت ساله که هفت هشت سال باقى باشد معادل با او مى‌شود ولى آن کسى که مستمرى داشته وفات کرده فرضاً اگر بچه پنج ساله دارد او تا بیست یک سال اگر بگیرد پانزده سال باید اولادش بزرگ شود و یا این که عیال دارد و اولاد دارد از این جهت باید این نسبت منظور شود و در اینجا هم به تناسب مدت منظور شده است و ترتیب خوبى است ولى آنهایى که مستمرى شخصى دارند عرض کردم هم عده‌اش کم است و هم البته کسى که شصت سال است مستمرى مى‌گیرد معنیش این است که دوام زیاد ندارد (افسر- این از مجلس گذشته است شصت سال نیست) خیر نظر من مى‌رود به وظیفه یا شهریه این مستمرى است اول هم اشاره فرمودید این قانون آنهایى را که وظیفه و اینها مى‌گیرند شامل نمى‌شود مستمریات است و صیغه مستمرى آنهایى را که به صیغه شهریه و وظیفه است شامل نمى‌شود این مى‌شود چهار برابر ولى این که موروثى است به تناسب مدتى است که باقى است به نظر بنده اجحاف نشده و نهایت ارفاق هم شده است و خواهید دید که خود مردم هم کمال رضایت را دارند مى‌آیند این کار را مى‌کنند براى این که الان یکى از آقایان مى‌پرسیدند که به چه میزان و روى چه بنایى این شده است الان آدم به یک کسى قرضى داشته باشد که بنا باشد هر سال یک قسطى از آن را بدهد یک مقدارى از آن را بدهد طرف مى‌آید مى‌گوید نزول مى‌کنم فلان قدر کمتر بده و امروز بده براى این که فرع دارد و فرع اندر فرع دارد پولى که آدم توى صندوق داشته باشد این طور است این است که این کافى به نظر آمده است بیشتر از این هم روا نیست و اقتضا ندارد یعنى چنان که ملاحظه مى‌فرمایید ما قرض مى‌کنیم از بانک و این را می‌پردازیم براى این که این حساب‌ها پاک شود دفاتر شسته شود و تمام شود و این معادل است با این که قانونى بگذرانیم که خیلى هم ممکن بود و تصویب شود و موافقت بکنند که سه سال دیگر بعد از امسال این مستمریات را در بودجه بگذارند و بعد دیگر هیچ نگذارند حالا ما مى‌خواهیم این طور بشود یک جا یک پول قابلى دست‌شان بیاید.

جمعى از نمایندگان- کافى است.

رئیس- پیشنهادى از آقاى ملک‌زاده رسیده است:

پیشنهاد آقاى دکتر ملک‌زاده‏

پیشنهاد مى‌کنم قسمت یک از ماده اول به ترتیب ذیل اصلاح شود.

مستمریات شخصى غیر موروثى که از هزار ریال تجاوز نکند در سال شش برابر مبلغ پرداختى سالیانه مستمریات شخصى غیر موروثى که از ده هزار ریال در سال تجاوز نکند چهار برابر مبلغ پرداختى سالیانه مستمریات شخصى غیر موروثى که سالیانه از صد هزار ریال تجاوز نکند سه برابر مبلغ پرداختى سالیانه.

رئیس- آقاى دکتر ملک‌زاده.

دکتر ملک‌زاده- با تصدیق به فرمایشاتى که همه آقایان فرمودند این لایحه را بنده هم معتقدم که یکى از لوایح اصلاحى مملکت است و فوق‌العاده نافع بنده از براى این که همان طور که اعتراض شد در اینجا که یک مستمریاتى حقاً و بدون حق در حق یک اشخاصى برقرار شده در گذشته و امروز هم گفته نشود که به طور حق و ناحق اینها قطع شده است باز خریده شده است دو نکته را لازم مى‌دانم که تذکر بدهم یکى این که به عقیده بنده الان یک اشخاصى هستند که داراى مکنت و ثروت هستند و استفاده هم از خزانه دولت به عنوان مستمرى مى‌کنند در مقابل یک عده هم هستند که شاید روز اول هم به ناحق به اینها داده شده است ولى امروز معاش‌شان از این راه مى‌گذرد و شاید به یک سنى هم رسیده‌اند که دیگر نمى‌توانند کار و شغلى براى خودشان تهیه و دست و پا کنند این است که بنده در اینجا پیشنهاد داده که به یک تقسیماتى قائل شویم اشخاصى که تا حدود صد تومان در سال که هزار ریال باشد مستمرى مى‌گیرند یک مبلغ بیشترى منظور شود براى خرید مستمرى آنها و به عقیده بنده شش برابر نشود و اشخاصى که از صد تومان تا هزار تومان مستمرى دارند چون مبلغ کافى‌ترى است به عقیده بنده در همان حدود چهار برابر یا پنج برابر

+++

باشد مقصود بنده این است که یک اشخاصى هستند خانواده‌هایى هستند که امروز با این حقوق مختصر استفاده مى‌کنند و زندگانى مى‌کنند و اگر بیشتر رعایت اینها در این قانون بشود خیلى لازم‌تر و بهتر است و اگر این نحو را نمى‌شود قبول کرد یک قیدى بکنید که اشخاصى که استطاعت دارند به مبلغ کمترى خریده شود و اشخاصى که استطاعت ندارند یک مبلغ زیادترى به آنها داده شود که از آن مبلغ بتوانند تأمین معاش خود و خانواده‌شان را بکنند حالا هر نظرى که آقاى وزیر مالیه دارند و به نظرشان بهتر می‌آید بفرمایند.

مخبر- این پیشنهادى که نماینده محترم فرمودند گذشته از این که پیشنهاد خرج است و از طرف نماینده نمى‌شود. (ملک‌زاده- خیر این مورد نیست) علاوه بر این از روى فلسفه طورى تنظیم شده که نمى‌شود قبول کرد فقط اشکالى که اینجا پیش‌بینى مى‌شد همان بود که شاهزاده افسر اینجا اظهار کردند که چرا مستمریات شخصى چهار برابر است و موروثى بالاخره مى‌رسد به شش برابر و نیم این از نقطه‌نظر این است که مستمریات شخصى مستمریاتى است که از سنوات خیلى قدیم برقرار شده و تقریباً به واسطه طول مدت موضوعش منتفى شده اگر چند قلمى هم باقى مانده نزدیک به این است که موضوعى از بین برود یعنى سن‌شان دیگر اقتضاء نمى‌کند و از این جهت براى آنها تقریباً شش سال یا پنج سال دیگر مدت عمر تصور کرده‌اند و تومانى چهار تومان قرار داده‌اند در صورتی که ممکن است یک سال دیگر بیشتر نباشد شش ماه دیگر بیشتر نباشد پس این خیلى از عدالت دور نیست و اما آن قسمتى که طبقه‌بندى کرده‌اند که این طبقه‌بندیش خیلى از روى عدالت است آن که یک سال است تعادل مى‌دهد آن که از یک سال تجاوز کرد ممکن است یک سال و یک ماه باشد ممکن است دو سال باشد آن را شانزده قران قرار داده‌اند و هکذا به تناسب مدت یک مزایایى بر ایشان قائل شده‌اند در این صورت پیشنهادى که دولت کرده است و کمیسیون بودجه هم موافقت کرده به عدالت نزدیک‌تر است و نماینده محترم هم مقتضى است که پیشنهادشان را مسترد بدارند.

ملک‌زاده- بنده مسترد مى‌دارم.

رئیس- آقایانى که با ماده اول موافقت دارند قیام فرمایند.

(اغلب نمایندگان برخاستند)

رئیس- تصویب شد. ماده دوم قرائت مى‌شود:

ماده دوم- اشخاص ذیل حق استفاده از بازخرید مستمرى نداشته و مستمرى آنها در آخر اسفند 1313 از دفاتر دولت حذف خواهد شد.

1 - اشخاصى که مرتباً حقوق از خزانه دولت مى‌گیرند.

2 - صاحبان مستمریاتى که تا آخر اسفند 1313 براى اخذ قیمت بازخرید مستمرى به وزارت مالیه مراجعه نکرده باشند.

رئیس- آقاى عراقى.

عراقى- اگر چه تصور مى‌کنم آقاى وزیر مالیه در این قسمت چیزى گفتند ولى اینجا نوشته است در ماده 2 اشخاص ذیل حق استفاده از بازخرید مستمرى نداشته و مستمرى آنها در آخر اسفند 1313 از دفاتر دولت حذف خواهدشد 1- اشخاصى که مرتباً حقوق از خزانه دولت مى‌گیرند حقوق گرفتن غیر از مستمرى است حقوق شامل شهریه هم مى‌شود که از خزانه دولت مى‌گیرند خواستم آقاى وزیر مالیه یک توضیحى بدهند که در صورت مجلس هم قید بشود که مراد از این که حقوق از خزانه دولت مى‌گیرند چه جور اشخاصى هستند آیا شهریه بگیرها هم جزء این اشخاصند یا حقوق چیز دیگر است که شامل شهریه نمى‌شود؟ این یکى یکى دیگر در قسمت دو که نوشته است صاحبان مستمریاتى که تا آخر سنه 1313 براى اخذ قیمت بازخرید مستمرى به وزارت مالیه مراجعه نکرده باشند مستمرى آنها حذف مى‌شود ممکن است چون لغت وزارت مالیه دارد این را یک توضیحى بدهند یا یک چیزى بر عبارت آن افزوده شود مثل ادارات مالیه براى

+++

این که ممکن است کسى که مستمرى دارد دستش به وزارت مالیه نرسد این به اداره مالیه رجوع کند که آن بیچاره حقوقى که مى‌خواهد بگیرد یعنى مى‌خواهد بفروشد از دستش نرود در اینجا خوب است یک کلمه ادارات مالیه هم در اینجا گذارده شود که در مراکز به وزارت مالیه و در ولایات و ایالات به ادارات مالیه رجوع کنند.

وزیر مالیه- این منظورى را که آقاى عراقى فرمودند البته منظور وزارت مالیه هم همین است و مقصود از لفظ وزارت مالیه همان طور که در سایر قوانین و نظامنامه‌ها هم هست شامل ادارات مالیه هم مى‌شود و قبلاً هم عرض کردم و اگر پیشنهاد هم بفرمایید قبول مى‌کنم و اینجا منظور این نیست که پا شوند بیایند در مرکز به وزارت مالیه صورت بدهند پیشنهاد هم ممکن است بدهند در قسمت آن که اشخاصى که حقوق مرتباً مى‌گیرند شاید اشتباه شده است یا این که حقوق دیگرى اشخاصى که مستمرى دارند و علاوه بر مستمرى یک حقوق دیگرى از دولت مى‌گیرند یا مستخدم دولت هستند و علاوه بر آن شهریه هم دارند یا به هر عنوان دیگرى یک حقوقى از خزانه دولت به او مى‌رسد اگر بنا باشد که حقوق دیگرى از خزانه دولت به او برسد دیگر مستمرى به او نمى‌دهند (عراقى- پس هر حقوق دیگرى) بلى هر حقوق دیگرى هر چه باشد اصلاً این قانون همان طور که عرض کردم ایجادش براى این بوده است که اشخاصى که عاجز بوده‌اند یا فقیر بوده‌اند ولى کسى که نان خودش را در می‌آورد البته او دیگر نباید مستمرى بگیرد و تا آخر 1313 حذف مى‌شود.

رئیس- آقاى فهیمى.

فهیمى- در قسمت اول قید شده است که اشخاصى که مرتب حقوق از خزانه دولت مى‌گیرند و در قسمت اول ماده قید مى‌کند که تا آخر اسفند 1313 از دفاتر دولت حذف خواهد شد این معلوم مى‌کند که در سنه 1311 و 12 و 13 یک حقى خواهند داشت در صورتى که اشخاصى که مرتباً حقوق مى‌گیرند اعم از این که عنوان شهریه باشد یا عنوان دیگرى باشد اینها اصلاً حق گرفتن مستمرى ندارند و سابقاً هم در ضمن بودجه‌ها ذکر مى‌شد که حقوق مستمرى اشخاصى که از خزانه دولت حقوق مى‌گیرند اصلاً باید حذف شود ولى تا آن مدتى که اینجا قید شده است که تا آخر 1313 باشد این یک حقى براى آنها حفظ مى‌کند بنده نظرم مى‌رسد که اگر آقاى وزیر مالیه موافقت بفرمایند در آخر این جمله علاوه شود که اشخاصى که فعلاً حقوق مى‌گیرند مستمرى نباید داده شود و اگر به این ترتیب که نوشته است باقى باشد یک حقى براى آنها حفظ مى‌کند.

مخبر- همان طور که فرمودید مقصود این است که یک حق بازخریدى براى آنها باقى بماند زیرا که این قانون اجرایش تا آخر اسفند 1313 است آن وقت مستخدمى که از خزانه دولت حقوق مى‌گیرد ممکن است که فردا منفصل شود اگر منفصل شد باید بتواند بفروشد مستمرى خودش را حالا که حقوق مى‌گیرد نمى‌تواند مستمرى بگیرد ولى اگر بعد منفصل شد یا منتظر خدمتى شد که حقوق نمى‌گیرد آن وقت مى‌تواند بفروشد این حق بازخرید مستمریات همان طور که براى سایرین تا آخر 1313 هست براى مستخدم هم باشد منتهى اگر مرتب حقوق مى‌گیرد نمى‌تواند استفاده کند اگر حقوق نگرفت در این مدت مى‌تواند مستمریش را بفروشد و این مساعدتى است براى آنها.

رئیس- پیشنهادى از آقاى مؤید احمدى و آقاى عراقى رسیده است قرائت مى‌شود.

پیشنهاد آقاى مؤید احمدى‏

در جمله آخر فقره دو پیشنهاد مى‌کنم در مرکز واردات مالیه در ولایات و ایالات مراجعه نکرده باشند.

پیشنهاد آقاى عراقى

+++

بنده پیشنهاد مى‌کنم در ماده 2 بعد از حقوق نوشته شود (دیگر) و باز پیشنهاد مى‌کنم بعد از لفظ وزارت مالیه نوشته شود در ایالات و ولایات به اداره مالیه.

وزیر مالیه- محتاج به توضیح نیست آن قسمت اول را که قبول دارم و راجع به لفظ (دیگرى) شاید بهتر این باشد که قبل از لفظ حقوق نوشته شود به عنوان دیگرى حقوق از خزانه دولت بگیرد (عراقى- بسیار خوب بنده هم همین طور قبول دارم) قبل از لفظ مرتباً گذارده شود.

رئیس- عبارت را یک بار دیگر مى‌خوانیم.

ماده دوم- اشخاص ذیل حق استفاده از بازخرید مستمرى نداشته و مستمرى آنها در آخر اسفند 1313 از دفاتر دولت حذف خواهد شد:

1 - اشخاصى که مرتباً به عنوان دیگرى حقوق از خزانه دولت مى‌گیرند.

2 - صاحبان مستمریانى که تا آخر اسفند 1313 براى اخذ قیمت بازخرید مستمرى در مرکز به وزارت مالیه و در ولایات به اداره مالیه مراجعه نکرده باشند.

افسر- یک توضیحى بنده مى‌خواهم.

رئیس- بفرمایید.

افسر- ادارات مالیه ظاهرش باید این باشد که به امنای مالیه رجوع کنند ممکن است به اداره دخانیات و تحدید رجوع کنند که آن ادارات مرجع این کار نیستند این را خوب است توضیح بدهند که رفع اشکال بشود.

وزیر مالیه- اصطلاحاً که گفته مى‌شود ادارات مالیه همان امنای مالیه است و توضیح دیگرى لازم ندارد.

رئیس- آقایانى که با ماده دوم با اصلاحى که شد موافقت دارند قیام فرمایند.

(عده زیادى قیام نمودند)

رئیس- تصویب شد. ماده سوم قرائت مى‌شود:

ماده سوم- اقلامى که به عنوان صرف روشنایى و مقابر ضمن دفاتر مستمریات منظور مى‌باشد به استثناى اقلام ذیل تماماً حذف خواهد شد:

الف- صرف روشنایى مزارات هر یک از ائمه اطهار و حضرت ابوالفضل علیهم السلام.

ب- صرف روشنایى مقابر سلاطین ماضى و عباس میرزا نایب‌السلطنه که امسال به بودجه وزارت معارف انتقال یافته و در سال‌هاى بعد اعتبار لازم براى آنها در بودجه وزارت مزبور منظور خواهد گردید.

ج- صرف روشنایى و مخارج مدارس مطابق اقلام خرج آمده دفتر نقداً جلساً به بودجه وزارت معارف انتقال خواهد یافت.

تبصره- اجناسى که نرخ آنها ثابت است به همان نرخ و آنهایى که تعیین قیمت نشده به نرخ روز تبدیل به نقد خواهد شد.

د- صرف روشنایى مقابر مرحوم شیخ مرتضى انصارى- مرحوم حاج میرزا حسن شیرازى- مرحوم حاجى ملا هادى سبزوارى- مرحوم حاج شکرالله کردستانى به بودجه معارف انتقال خواهد یافت.

رئیس- آقاى دیبا.

طباطبایى دیبا- بنده عقیده‌ام این است که مساجد از قلم افتاده است یک مساجدى هم هست که در دفاتر براى روشنایى آن مساجد هم یک مبلغى از قدیم منظور شده بدیهى است استثنایى که در این اقلام شده یعنى از قسمت الف به بعد براى احترام آنها است همان احترامى که بقاع متبرکه ائمه اطهار دارد مساجد هم همان احترام را دارد (افسر- بیشتر دارد) بلکه بیشتر دارد در صورتی که آنها استثناء شده و در دفاتر هم به اسم بعضى مساجد و مدارس یک مبلغى منظور شده عقیده‌ام این است که در یک قلمى هم که البته متناسب باشد مثلاً در قسمت (ج) علاوه شود مساجد.

وزیر مالیه- چون احتمال مى‌دهم که در باب صرف روشنایى و اینها که چیز بى‌اهمتى است براى این که عده کمى است و در غالب موارد بلکه نمى‌خواهم عرض کنم که شاید استثناء داشته باشد عرض مى‌کنم در غالب موارد به محل خودش صرف نمى‌شود چون هر کسى ممکن است که یک جایى سراغ داشته باشد واین صحبتها به میان بیاید چون این صرف روشنایى هم جزء مستمریات است

+++

و حالا آمده عرض کردم مستمریات را به پنج دسته مختلف تقسیم کرده که یکى هم صرف روشنایى است و صرف روشنایی‌هاى بسیار عجیب و غریبى دارد که بنده اینجا صورت دارم که اگر صورتش را بخوانم آقایان ملاحظه مى‌فرمایند (بنده قصدم انتقاد نیست) مثلاً صرف روشنایى مقبره لوط پیغمبر که بنده تا این را ندیده بودم نمى‌دانستم که لوط پیغمبر در ایران مدفون است (خنده نمایندگان) از این قبیل چیزها و صرف روشنایى‌هاى مساجد دارد این است که اصلاً وقتى که در بعضى موارد به طور کلى استثناهایى شده و اگر هم استثنا نمى‌شد شاید هیج ایرادى نمى‌شد و یکى دو سه تا استثناى مهمى که مى‌شود آن وقت غالباً معلوم است آقایان توجه دارند هر کس ولایت خودش را خوب مى‌شناسد ولى ما یک اصولى را اتخاذ کردیم اولاً صرف روشنایى اصلاً صرف نمى‌شود ثانیاً چه لزومى دارد که هر جا که یک مسجدى هست دولت صرف روشنایى آن را بدهد مردم مؤمن و متقى هستند آنها باید بدهند ما گفتیم یکى خود ائمه اطهار شخص امام را مستثنى کردیم و الا امامزاده‌هاى مختلف زیاد است که بنده صورتش را دارم دیگر این که پادشاهان هستند البته سلاطین صفویه بوده‌اند سلاطین قاجاریه بوده‌اند در زمانش مقبره‌اش باید محفوظ بماند عباس میرزا هم در ضمن صحبت آمد و اضافه کردیم و اصرارى هم ندارم اگر آقایان بخواهند حذف کنند بنده هم موافقت دارم ولى نه قصد این باشد که وقتى ما ائمه را گفتیم امامزاده‌ها یا برادران ائمه که بوده‌اند یا دیگران این را به تدریج وسعت بدهیم و وقتى که پادشاهان را گفتیم به شاهزاده‌ها هم وسعت بدهیم شاهزاده هاى خیلى محترم که ما قدر آنها را مى‌شناسیم نه این که صرف روشنایى ندادن مثل انکار قدر و مقام آنها باشد یکى دیگر که استثناء شد که باز کم است مدارس بود مدارس مطلب دیگر بود مدارس صرف طلاب مى‌شود (یک نفر از نمایندگان- اگر بشود) و خوب است و ما این را حذف نکردیم و این را جزء بودجه وزارت معارف کردیم راجع به علما هم یک اصلى اتخاذ کردیم یعنى نه یک کسانى را که اصلاً کسى نشناسد علماى خیلى بزرگ درجه اول که در زمان خودش درجه اول بوده‌اند و مرجع تقلید تمام ایران بوده‌اند مثل حاج میرزا حسن شیرازى در نظر گرفتیم یا حاج ملاهادى سبزوارى که همه مقامش را مى‌دانند مقام مخصوصى دارد و یکى از علماى کردستان که او هم مقامش را همه قبول دارند گذاشتیم (اورنگ- مقامش شامخ است) و باقى را حذف کردیم ولى ارگ بخواهیم در این موارد بحث کنیم هر کدام دیگر را هم مى‌شود گفت که چه عیب دارد باشد قصدمان این بود که همه را یک جا حذف کنیم ولى براى ائمه اطهار (بنده نمى‌خواهم عرض کنم که صرف نمى‌شود) انشاءالله صرف مى‌شود که اگر هم شکى باشد بنده که شک ندارم ممکن است صرف بشود ولى خواستیم که فقط ائمه اطهار نوشته شوند چون عده‌شان محدود است ولى امامزاده‌ها عده‌اش محدود نیست این است که امیدوارم که آقایان این اصل را قبول فرمایند و دیگر توسعه ندهند (صحیح است)

بعضى از نمایندگان- مذاکرات کافى است.

رئیس- پیشنهادى از آقاى دیبا رسیده است قرائت مى‌شود:

پیشنهاد آقاى طباطبایى دیبا

پیشنهاد مى‌نمایم در قسمت (ج) ماده سوم بعد از مدارس علاوه شود مساجد.

رئیس- آقاى دیبا.

طباطبایى دیبا- فرمایشاتى که آقاى وزیر مالیه فرمودند در جواب بنده حقیقتاً مربوط به آن چیزى نبود که بنده عرض کردم بنده امامزاده یا پیغمبرى که مجهول است آن را عرض نکردم فقط مساجد را عرض کردم که اقلامش هم زیاد نیست اگر به دفاتر مراجعه بفرمایید اقلام مخصوصى است چه در مرکز و چه در ولایات در مرکز یک مساجدى هست که براى مخارج و صرف روشنایى آنها یک مبلغى معین شده است و همین طور در ولایات و بعد از پیشنهاد بنده هم عقیده بنده این است که پیشنهاد دیگرى نخواهد شد این که فرمودند که صرف نمى‌شود بنده هم تصدیق دارم که ممکن است مخارج روشنایى و سایر مخارج صرف نشود ولى دولت باید نظارت داشته باشد که در محل خودش صرف بشود.

+++

رئیس- آقایانى که پیشنهاد آقاى دیبا را قابل توجه مى‌دانند قیام فرمایند.

(اغلب قیام نمودند)

رئیس- قابل توجه شد. لایحه طبعاً به کمیسیون مى‌رود. آقاى شریعت زاده فرمایشى دارید.

شریعت‌زاده- پیشنهادى که آقاى دیبا کردند پیشنهاد خرج است در واقع براى این که در خبر کمیسیون بودجه این قلم پیش‌بینى نشده است بنده خواستم این را تذکر بدهم.

دیبا- اجازه بفرمایید که همچو نیست. اولاً به موجب نظامنامه خرج در قانون بودجه است و در قانون بودجه نماینده نمى‌تواند پیشنهاد خرج بکند و ثانیاً این خرج نیست و این عمل بازخرید است مثل بازخرید خالصه انتقالى و در اینجا اگر یک پیشنهادى یک نفر نماینده بدهد پیشنهاد خرج نیست و این اعتراض آقاى شریعت‌زاده وارد نیست.

رئیس- این پیشنهاد را بنده رأى گرفتم و مدافعه‌اش هم بر عهده بنده است. هر گفته و هر عملى متضمن خرج است اگر این طور بسیط باشد اصلاً وکیل حرف نباید بزند (صحیح است) این است که این پیشنهاد خرج نیست و یک عملى است که ممکن است از آن عمل تولید خرج هم بکند و فعلاً لایحه مى‌رود به کمیسیون.

]8 - موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه[

رئیس- اگر موافقت مى‌فرمایید جلسه آینده یکشنبه هیجدهم اردیبهشت سه ساعت قبل از ظهر دستور هم متمم لایحه بازخرید مستمریات.

(مجلس یک ساعت بعداز ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى- دادگر

+++

قانون‏

اجازه انتخاب محصلین ایرانى امریکا جزو صدى بیست محصلین اعزامى‏

ماده واحده- وزارت معارف مجاز است از محصلین ایرانى که در ممالک متحده امریکا تحصیل مى‌کنند با احراز شرایط مصرحه در قانون ششم تیرماه 1308 نیز جزء صدى بیست محصلین اعزامى به خارجه انتخاب نماید.

این قانون که مشتمل بر یک ماده است در جلسه دهم اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و یازده شمسى به تصویب مجلس شوراى ملى رسید.

رئیس مجلس شوراى ملى- دادگر

+++

یادداشت ها
Parameter:293316!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)