کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره شانزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره ‏16
[1396/05/29]

جلسه: 82 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز سه‌شنبه 23 آبان ماه 1329  

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس 21 آبان ماه

2- بیانات قبل از دستور آقایان: نورالدین امامی- کشاورز‌صدر- حاذقی

3- طرح گزارش کمیسیون دادگستری راجع به تصفیه کارمندان و عدم حصول اکثریت

4- ختم جلسه به عنوان تنفس

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره ‏16

 

 

جلسه: 82

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز سه‌شنبه 23 آبان ماه 1329

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس 21 آبان ماه

2- بیانات قبل از دستور آقایان: نورالدین امامی- کشاورز‌صدر- حاذقی

3- طرح گزارش کمیسیون دادگستری راجع به تصفیه کارمندان و عدم حصول اکثریت

4- ختم جلسه به عنوان تنفس

 

مجلس یک ساعت و نیم قبل از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید .

1- تصویب صورت مجلس 21 آبان‏

رئیس- صورت غائبین جلسه گذشته قرائت مى‌شود.

غائبین با اجازه- آقایان: اسلامى- گنابادى- عباسى- منصف- طباطبایى- دکتر شایگان- آصف ابتهاج- ظفرى- هراتى‏

غائبین بى‌اجازه- آقایان، محمود محمودى- دکتر مصباح‌زاده- محمد ذوالفقارى- سالار سنندجى- تولیت- حسن اکبر- تیمورتاش- اقبال- ثقت‌الاسلامى- حبیب پناهى- رستم گیو- خزیمه علم- کاظم شیبانى- شهاب خسروانى‏

رئیس- نسبت به صورت مجلس روز یکشنبه نظرى نیست؟ چون صورت مجلس امروز هنوز طبع نشده و دست آقایان نرسیده. راجع به روز یکشنبه نظرى نیست؟

نبوى- بنده اخطار نظامنامه‌اى دارم نه راجع به صورت مجلس‏

رئیس- نسبت به صورت مجلس نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) بفرمایید آقاى نبوى‏

نبوى- بنده اخطار نظامنامه‌اى دارم مطابق ماده 72 آئین‌نامه نوشته است موقعى که مقام ریاست براى تشکیل جلسه تعیین خواهند فرمود حتماً تا 10 دقیقه فاصله بایستى جلسه تشکیل بشود، این رویه مدتى است متروک شده است و همین متروک شدن باعث شده است که جلسات یک ساعت دو ساعت به تأخیر بیفتد (صحیح است) بنده خواستم استدعا کنم از مقام ریاست که توجهى بفرمایند این ماده حتماً اجرا بشود تا جلسات در آتیه از اول وقت تشکیل بشود.

رئیس- با موافقت آقایان جلسه آینده ساعت 9 زنگ زده مى‌شود و اگر هم اکثریت نبود بلافاصله تعطیل مى‌کنیم (صحیح است) و آقایانى که غایب باشند بلااستثنا مشمول جریمه خواهند شد به هیچ کس هم اجازه نمى‌دهم همین طور غیبتى که در مجلس بشود آن هم مشمول جریمه است (صحیح است) چند نفر از آقایان اجازه نطق قبل از دستور خواسته‌اند.

گنجه‌اى- بنده در صورت مجلس عرضى دارم .‏

رئیس- بفرمایید .

گنجه‌اى- بنده راجع به صورت مجلس مى‌خواهم عرض کنم، وضع تند‌نویسى مجلس به طرز محسوسى بهتر شده است این است که بنده خواستم از آقایانى که در آنجا انجام وظیفه مى‌کنند تشکل کنم ضمناً دو سه قسمت بود که بنده اصلاح مى‌کنم و مى‌دهم باداره تندنویسى امر بفرمایید که اصلاح بشود.

رئیس- اصلاح مى‌شود .

2- بیانات قبل از دستور آ قایان: نورالدین امامى- کشاورز‌صدر و حاذقى‏

رئیس- آقاى امامى

نورالدین امامى- بنده چون براى احترام وقت مجلس شورای ملى قبل از دستور کم‌تر اسم مى‌نویسم، امروز عرایضم عرایض مختصرى است و در چند قسمت قبل از دستور عرایضى خواهم کرد خدا رحمت کند یک معلمى داشتیم سید محمد مرد با فضل و کمالى بود ولى بدبختانه از فضل و کمال او بنده زیاد بهره نبردم (نمایندگان- صحیح است احسنت) این سید مرد خیلى ادیبى بود و یک کتابچه مجلد خیلى منظمى داشت که اسم این کتابچه را جنگ گذاشته بود و اشعار خیلى نادرى که پیدا مى‌کرد در آن کتابچه یادداشت مى‌کرد، امروز عرایض بنده هم تقریباً شکل آن جنگم را پیدا کرده چند موضوع را اینجا قاطى کردم و مى‌خواهم به عرض آقایان برسانم یکى اولاً راجع به موضوع غله آذربایجان است، الحمدالله امسال وضع غله آذربایجان خیلى خوب بوده مردم آنجا هم قدرى از این حیث در رفاه و آسایش هستند ولى بدبختانه چون سال گذشته و سال 1327 وضع محصول آنجا بد بود یک عده از اشخاص مالکین آن جا یک قدرى گندم به دولت فروخته بودند و با یک تعهداتى داده

+++

بودند که نتوانسته بودند به واسطه نداشتن گندم و نبودن محصول تمام تعهدات خودشان را بردارند و تحویل بدهند امسال دولت هر سه سال را از آنها مى‌خواهد یعنى تعهدات سال‌هاى 27 و 28 و 29 البته یک عده‌اى ممکن است مقدورشان باشد بیش‌تر از این تعهد سه سال هم بدهند ولى یک عده از مالکین هم هستند که تعهدات هر سه سال را مقدورشان نیست بدهند این است که بنده استدعا مى‌کنم بدبختانه از دولت هم که کسى اینجا نیست، استدعا مى‌کنم این قسمت را دولت توجه کند و دستور بدهند رسیدگى بکنند اگر حقیقتاً نداشته باشند تعهدات هر سه سال را بدهند یک ارفاقى به آنها بشود و انشاء‌الله محصول سال آینده خوب مى‌شود بقیه را سال بعد بدهند چون کشت امسال به طوری که اطلاعات مى‌رسد خیلى خوب است از کشت سال آینده تعهد خودشان را بدهند (شوشترى- آن را باید صرف نظر کند آقا) عرض دیگر بنده این است که چند روز قبل بنده تصادفاً به اداره ثبت اسناد رفته بودم آمار اداره ثبت اسناد را دیدم یک وضعیت عجیبى راجع به طلاق در ایران پیش‌آمد کرده است یعنى تعداد طلاق به قدرى آمارش بالا رفته که بزرگ‌ترین خطر براى نسل آینده کشور است و این چند دلیل دارد یک دلیلش قربانى فقر عمومى است بیچارگى، فقر عمومى پریشانى مردم است که نمى‌تواند عائله خودشان را اداره کنند و یک دلیلش هم مرتب نبودن دفاتر ما است، بنده خودم افتخار عضویت اداره ثبت اسناد را داشتم در سال 1319 در تبریز آمار طلاق را که دیدم، دیدم آمار طلاق و آمار ازدواج تقریباً تطبیق مى‌کند پس از مطالعه زیادى متوجه شدم که تقصیر عمده این کار با سردفترهاى بى‌اطلاع غیر وارد ما است تعداد دفاتر طلاق را آنجا کم کردند یعنى 95 درصد از دفاتر را کم‌تر کردند و صدى پنج را به اشخاص وارد با اطلاع دادند نتیجه 90 درصد آمار طلاق کم‌تر شد و آمد پایین در تهران حالا در حدود ماهى 400 و 450 طلاق داریم (شوشترى- اغلب آنها فاسد است، طلاق نیست) و پس از سوم شهریور هر کجا هر کسى هر دفترى داشت دفتر طلاق را هم گرفت در تهران سیصد و شصت و چند دفتر طلاق است وزارت دادگسترى باید توجه کند در شرع مقدس اسلام آن قدر که تشریفات ازدواج کم است برعکس تشریفات طلاق خیلى زیاد است (صحیح است) (گنجه و کشاورز‌صدر- جنابعالى اول خودتان ازدواج بفرمایید) بنده مى‌ترسم اگر چنانچه زود متأهل بشوم این سردفترها بین ما تفریق بیندازند بنده مى‌خواهم کارى کنم که اگر چنانچه خداى نخواسته آنها خواستند این کار را بکنند نتوانند بعد از سوم شهریور مخصوصاً تعداد طلاق خیلى زیادتر شد و این موضوع را بایستى به هر ترتیبى هست دولت جلوگیرى کند و براى آن یک فکر عاجلى بکند (شوشترى- علت طلاق یکى هم مفاسد اخلاقى است) این عرض دوم عرض سوم بنده قربان چند روز قبل بنده تصادفاً به بازار رفته بودم منجمله خواستم یک جنس مختصرى بخرم به مغازه‌اى رفتم که آن پیرمرد صاحب مغازه را نمى‌شناختم صحبت ترقى قیمت اجناس شد این پیرمرد به من مى‌گفت یک موضوع خیلى مضحکى را به شما مى‌گویم، این ابریشم‌هاى مصنوعى که وارد ایران مى‌شود تومانى سى شاهى با این قیمتى که ما مى‌فروشیم بیش‌تر براى ما وارد نمى‌شود یعنى تومانى 8/ 0 ریال ما به قیمت باید بالا ببریم پرسیدم علت چیست گفت یکى از علت‌هایش این است که وزارت اقتصاد ملى ما را وادار مى‌کند در مقابل یک تومان جنسى که ما از اروپا وارد مى‌‌کنیم، این را استدعا مى‌کنم آقایان نمایندگان محترم به این موضوع توجه بفرمایید ببینید این مملکت وضعش به کجا مى‌رسد، گفتند در مقابل یک تومان جنسى که وارد مى‌کنیم باید دو تومان حریر چالوس که 10 سال پیش از این به عنوان هدیه و کادو از ایران بیرون مى‌رفت بخریم و تومانى 5/ 9 ریال در بازار به ضرر فروخته مى‌شود چرا؟ براى عدم توجه متصدیان امر براى این که کارخانه یک قدرى دستگاهش مندرس است فرض بفرمایید چرخش درست کار نمى‌کند سوزن‌هایش تیز نیست حریر را خط مى‌اندازد براى این که نقش و نگارهاى پانزده سال پیش را تهیه مى‌کنند و به آن وضع درآوردند و حریر را بهتر نکرده‌اند و همان نقشه با همان وضع 15 سال پیش باقى است این دیگر خریدار ندارد از طرفى آمدند یک شرکتى درست کردند به نام شرکت سهامى حریر که آنجا یک جریاناتى دارد که آن پیرمرد مى‌گفت که من اگر عرض کنم والله دود از کله انسان بیرون مى‌رود اگر بدانید که آنها چه کار مى‌کنند و آن وقت تازه کارخانه حریر ندارد، آقاى آشتیانى‌زاده تاجرى مى‌گفت که ما مى‌خواهیم حریر وارد کنیم باید برویم تعهد بدهیم و آن اندازه که تعهد مى‌دهیم کارخانه جنس به ما تحویل نمى‌دهد و بعد باید برویم این تعهد را به یک وضعیت عجیبى در بازار عوض و دکش کنیم، پول بدهیم خلاصه 50، 60 هزار تومان از ما پول مى‌گیرند نتیجه‌اش چیست؟ صفر است آن وقت این قیمت را ما مجبوریم بکشیم روى حریر و به مردم بدهیم آخر باید به این قیمت‌ها یک توجهى بشود اما بنده عرضى ندارم بگویید حریر مصنوعى یا غیرمصنوعى بیاید یا نیاید و الا نمى‌شود خریدار را وادار کرد که از آن پارچه بخرد از این پارچه می‌خرد این بسته به عرضه و تقاضا است باید سازمان برنامه و متصدیان این کارخانه حریر و وضع پارچه را یک کارى کند که اصلاً تاجر قدرت ورود آن پارچه را نداشته باشد یا دولت اصلاً ورود آن پارچه‌ها را ممنوع کند که هر کس احتیاج دارد برود از حریر کارخانه چالوس بخرد و الا نمى‌شود چیتى را که مترى سى شاهى وارد مى‌شود به سه تومان بخرد این قسمت را باید دولت و هم‌چنین سازمان برنامه مخصوصاً توجه عاجل بکند عرض مى‌کنم که بنده روزهاى یکشنبه و چهارشنبه بعد از ظهرها وقت پذیرایى دارم پریروز به کمیسیون بودجه دعوت شده بودیم و بعد معلوم شد که کمیسیون تشکیل نمى‌شود ساعت پنج و نیم بعد از ظهر از منزل مى‌آمدم بیرون یک خانمى دم درب منزل بنده بود معلوم شد که پسر این خانم در شرکت نفت بوده گفت آقا من که آمدم اینجا از شما راجع به پسرم استمداد نمى‌کنم ولى یک موضوعى هست مى‌خواستم این را بگویم که در آنجا یک کلمه فینیش مد شده است هر روز کسانى که از صبح پا مى‌شوند تا غروب کار مى‌کنند آنها را فینیش مى‌کنند خواهش مى‌کنم از دولت نماینده‌اى آنجا بفرستند و اطلاع حاصل بکند رسیدگى بکند که هر روز یک عده‌اى را فینیش مى‌کنند گفتم که خانم فینیش یعنى چه؟ گفت هر روز یک عده‌اى جوان تحصیل کرده را اخراج مى‌کنند و مى‌گویند فینیش، یعنى دوره خدمت تو تمام شد، مقصود این کلمه فینیش را بنده اینجا یادداشت کردم این اصطلاح آن خانم بود که مى‌گفت هر روز یک عده‌اى از جوان‌هاى ما را از طرف کمپانى نفت در آنجا فینیش مى‌کنند و استدعا مى‌کرد که اگر دولت توجهى در این قسمت نمى‌کند لااقل این کلمه را در مجلس بگویید و هر روز یک عده از جوان‌هاى ایرانى را فینیش مى‌کنند این که نمى‌شود هر روز بروند فینیش کنند و یک عده از جوان‌هاى ایران که پنج سال شش سال ده سال عمرشان تلف مى‌شود با این کلمه فینیش که آقا نمى‌شود یک عائله‌اى را از بین برد و دولت باید در این قسمت‌هاى مهم توجه عاجلى بکند و الا اگر این طور بشود و آقایان هر چه دل‌شان‏ بخواهد بکنند سنگ روى سنگ بند نمى‌شود (آزاد- اگر واقعاً راست مى‌گویید کمپانى را فینیش بکنید) این یک موضوع از عرایض بنده و سه چهار موضوع از جنگ تمام شد و یک دو موضوع بیش‌تر نمانده است که وقت را زیاد بگیرم چون نیم ساعت بیش‌تر وقت ندارم عرض مى‌کنم که مقام ریاست توجه بفرمایند که قوام مشروطیت ایران بسته به اجراى آئین‌نامه مجلس شوراى ملى است اگر آئین‌نامه اجرا نشود این جمع اینجا جمع نمى‌شود و قانون اساسى را هم این جمع نمى‌توانند حفظ کنند آئین‌نامه باید مطابق‌النعل بالنعل اجرا بشود به ضرر مجلس شوراى ملى است باید اجرا بشود به ضرر من که کوچک‌ترین عضو مجلس شوراى ملى هست باید اجرا بشود (صحیح است) صد در صد باید اجرا بشود اجراى آئین‌نامه دوست و دشمن نمى‌خواهد با یک چشم باید مقام ریاست به همه نگاه بکنند و آئین‌نامه را اجرا بکنند آقاى قبادیان خدا سلامت‌شان بدارد نمى‌دانم اینجا تشریف دارند یا خیر در دوره پانزدهم در فراکسیون اتحاد ملى یک روزى صحبت بود ایشان جمله‌اى فرمودند که این جمله هم یک درسى براى من بود و هم این که همیشه در گوش من باقى است فرمودند که مجلس شوراى ملى یعنى حکومت عدد اینجا عدد حاکم است حاکم بر ملت ایران عدد است باید جمع بشویم اینجا حرف‌هاى خودمان را بزنیم اقلیت و اکثریت موافق و مخالف هر کس هر چه دلش مى‌خواهد بگوید هر چه به نظرش مى‌رسد بگوید و بعد عدد حکومت کند بنده عرضى ندارم راجع به این بندبازی‌هاى که ما را گرفتار کردند یک روزى هم پشت این تریبون عرض کردم که چهل و چند سال از عمر مشروطیت مى‌گذرد چهل و چند سال ما را توى این بند انداختند این قدر انداختند که ما اگر بخواهیم بندباز بشویم فرد فردمان بندباز خوبى از آب در خواهیم آمد مسلماً چاله‌ها چاه‌هایى براى ما درست کرده‌اند که ما نتوانیم از این بندها بیرون برویم و اظهار وجود و حیات بکنیم حرفى ندارم ممکن است جناب آقاى اردلان یک نظرى راجع به یک موضوعى داشته باشند که بنده مخالف آن باشم ایشان باید با کمال احترام تشریف بیاورند پشت تریبون فرمایشات‌شان را بکنند با کمال ادب مى‌آییم اینجا و شرفیاب مى‌شوم جواب ایشان را عرض مى‌کنم حالا بنده به این موضوع ثندها کارى ندارم فردا قضایاى مهم‌ترى اینجا در جلو داریم ما این که از بندبازى دربیاییم یا در بندبازى بمانیم. اینجا نیامده‌ایم ممکن است هشتاد نفر از نمایندگان مجلس

+++

بیایند بنشینند پنج نفر نیایند توى اطاق این که نمى‌شود جان من اصول مشروطیت حفظ نمى‌شود آقایان شما به رضاى خدا بیایید به مملکت و به خودتان و به نسل آتیه و اعقاب خودتان رحم بکنید جان من هزاران نفر فدا مى‌شوند و فدا شدند براى این که این بنا درست بشود، اینجا مجلس شوراى ملى تشکیل بشود که بیایند حکومت عادلانه را اجرا بکنند حاکم عادل سر کار بگذارند بیایید قوانین خوب براى مملکت تصویب بکنید و الا براى یک امر کوچک خوب یا بد نباشد. بیایید رأى بدهید که نورالدین امامى را سرش را در این باغچه ببرید.

رئیس- آقاى امامى وقت شما تمام شد .

نورالدین امامى- آقاى بهادرى به بنده وقت‌شان را لطف فرمودند .

بهادرى- بلى .‏

رئیس- بفرمایید .

نورالدین امامى- بیایید یک فکرى بکنید اگر به نظر آقایان فرض بفرمایید این موضوع خوب نمى‌آید آقا چه شده که پنج دقیقه وقتتان را صرف نمى‌کنید که بنشینید راه حل درست بکنید؟ این فکرهاى ما کجا رفته چرا آنهایى که کبکبه ریاست و تولیت مى‌کشند بیایند بنشینند بزنند توى سر من و بگویند که تو غلط مى‌گویید و نمى‌فهمى تو غلط مى‌گویى باید اینجا بنشینى (آزاد- 340 هزار تومان پولى که بندها خرج کردند نمى‌گذارند که اینجا بنشینند) (خنده نمایندگان) اساس مشروطیت را متزلزل نکنید آقاى دکتر معظمى استدعا مى‌کنم توجه بفرمایید دیروز آقایان مگر راجع به بند صحبت بود؟ تمام آقایان هر روز اینجا داد مى‌زنند که دولت نمى‌آید جواب سؤالات ما را بدهد این دولت این افراد باید پشت میزهاشان بنشینند که براى مردم کار بکنند براى بنده و آقایان و براى ملت ایران کار بکنند اینها آمدند بدبخت‌ها کار نداریم خوب یا بد آمدند اینجا قطار نشسته‌اند هر روز هم آقایان داد مى‌زنند که دولت چرا نمى‌آید جواب سؤال ما را بدهد خوب دولت هم آمد براى جواب سؤال اکثریت نشد این هم مربوط به بند است یا مربوط به دولت است؟ ما که حوصله نداریم دو ساعت پشت میزمان بنشینیم ما که حوصله این را نداریم که به درد دل مردم برسیم ما که حوصله نداریم شش ماه است که بودجه مملکت توى گرد و خاک‌ها مانده است حاضر نمى‌شویم که آن را تصویب بکنیم انتظار داریم که احترام ما را ملت ایران نگهدارد انتظار داریم که ملت ایرن را به چه چشمى نگاه بکند، این صلاح هست، والله صلاح نیست صلاح مملکت نیست صلاح خودمان نیست بیاییم یک قدرى رحم بکنیم به خودمان با عقاب‌مان آخر از گذشته‌ها درس بگیریم این شایسته یک فرد نماینده نیست خوب یا بد غلط یا صحیح باید بنشینیم اینجا مبارزه بکنیم تا فکر خودمان را اینجا پیش ببریم یا عدد حکومت بکند و تعمداً قبول بکنیم نه این که پنج نفر بیایند تو پنج نفر بیایید و رئیس مجلس هم کم‌لطفى بکنند نسبت به آن عده‌اى که توى جلسه نیستند و ارفاق بکند نسبت به آن عده‌ای که در خارج جلسه هستند غایب‌شان ننویسند و جریمه‌شان نکنند آئین‌نامه را اجرا نکنند این که نمى‌شود استاد و معلم چو بود کم آزار- خرسک‌بازند کودکان در بازار مقام ریاست صد در صد باید در این صندلى که نشسته است عین مؤتمن‌الملک کار کند و دوست و دشمن را به یک چشم نگاه بکنند.

رئیس- نمایندگان خودشان باید رعایت بکنند .

امامى- فرمایش مقام ریاست صحیح است آن روزى که نمایندگان رأى دادند و ایشان با اکثریت تام تشریف بردند پشت این میز تمام اختیارات را به ایشان تفویض کردند تا وقتی که ایشان پشت میز هستند مکلفیم که اوامر ایشان را اطاعت بکنیم غیر این چاره نیست و باید اطاعت شود براى یک موضوع اساسى و مهم این پیکره و اساس را گذاشته‌اند بنده موافقم یا مخالف باید اینجا بنشینم و گوش بدهم و رأى بدهم پس فردا اگر 80 نفر با نفت مخالف بود و 15 نفر موافق هشتاد نفر را نمى‌توانیم فداى 15 نفر بکنیم مملکت ایران ما را که به اینجا فرستاده براى این کار نیست فرستاده که درد دل ملت را بگوییم و نعره بزنیم همه افرادمان باید بیاییم اینجا سرباز‌وار گوش بدهیم و رأى بدهیم غیر از این چاره‌اى نداریم بنده پنج دقیقه از وقت خودم را به آقاى کشاورز‌صدر مى‌دهم جناب آقاى بهادرى یادداشتى مرقوم فرموده‌اند که راجع به بانک کشاورزى هم صحبت کنم بانک کشاورزى درد بی‌درمانش یکى و دو تا نیست کدامش را بگویم عرض کنم به شتر گفتند گردنت کج است گفت کجایم راست است 15 شانزده میلیون پول داده‌اند به کى داده‌اند؟ به کجا داده‌اند؟ کدام یک را بگویم؟

رئیس- چون پنج دقیقه وقت خودتان را به آقاى کشاورز‌صدر داده‌اید با این صحبت‌ها کم کم یک دقیقه یک دقیقه وقتتان تمام نشود چون راجع به مرحوم مؤتمن‌الملک اینجا فرمودید در تمام دوره‌هاى آن روز که ایشان ریاست داشتند من خواهش مى‌کنم که به صورت جلسات مجلس شوراى ملى رسیدگى و ملاحظه بفرمایید یک وکیل یک مرتبه از ماده 90 امروز که ماده 109 آن روز بوده استفاده نکرده یک وکیل اهانت به وکیل دیگر نکرده همه آقایان باید رعایت بفرمایند و الا بنده حاضرم اگر بعد از این منظور جریمه کردن است بنده دستور مى‌دهم از فردا بلا‌استثنا این کار را بکنند ولى خود آقایان هم باید رعایت آئین‌نامه را بفرمایند شما 7 دقیقه دیگر وقت دارید آقاى کشاورز صدر بفرمایید .

کشاورز‌صدر- بنده گمان مى‌کنم که جمیع آقایان نمایندگان محترم عقیده داشته باشند که وظیفه اولیه هر نماینده‌اى حفظ حقوق مجلس شوراى ملى و اختیاراتى است که قانون اساسى به مجلس شوراى ملى داده است یعنى اولین وظیفه هر نماینده مجلس شوراى ملى این است که در مقام این برآید که آنچه قانون اساسى و ملت ایران به مجلس شوراى ملى اختیار داده است نگذارد چیزى از آن کم شود و آن اختیارات را حفظ بکند همکار عزیز بنده آقاى امامى‌اهرى در جلسه قبل به عنوان اخطار نظامنامه‌اى مستنداً به اصل 46 قانون اساسى یک عنوانى فرمودند که بعد در خارج از جلسه که بودم وقتى که مذاکره شد بنده یافتم که خود ایشان همین طور که خود بنده نظر دارم توضیح بدهم نظر دارند در اینجا یک اشتباهى شده بود و آن این بود که اصل 46 قانون اساسى را ایشان ظاهراً این طور فرمودند که وقتى که مجلس سنا تشکیل شد بایستى که مسائل اول در مجلس سنا عنوان بشود بعد به مجلس شوراى ملى بیاید و حال آن که اصل 46 درست خلاف این است من الان براى آقایان مى‌خوانم « پس از انعقاد مجلس سنا تمام امور باید به تصویب هر د و مجلس باشد اگر آن امور در سنا یا از طرف هیئت وزرا عنوان شده باشد باید اول در مجلس سنا تنقیح و تصحیح شده و به اکثریت آرا قبول و بعد به تصویب مجلس شوراى ملى برسد ولى امورى که در مجلس شورای ملى عنوان مى‌شود برعکس از این مجلسک به مجلس سنا خواهد رفت» در اینجا در کمیسیونى که شده و از آقایان براى توافق راجع به حل اختلاف آن مسائل مسائلى که بین مجلس شورای ملى و مجلس سنا اختلاف نظر بوده تشکیل شد در آنجا خود آقایان سناتورها مستنداً به همین اصل و اصول دیگر قانون اساسى معتقد شدند به این که اگر دولت لایحه‌اى را به مجلس شوراى ملى تقدیم کرد و یا اگر مطلبى در مجلس شورای ملى عنوان شد از اینجا به سنا برود و اگر لایحه‌اى را به مجلس سنا تقدیم کرد و یا طرحى در آنجا تهیه شد از آنجا مى‌آید به اینجا و در این اصل هم تصریح کرده که اگر آن امور در سنا عنوان بشود، بنده براى حفظ حقوق مجلس از آقاى امامى اجازه خواستم و این را متذکر شدم و قطع و یقین دارم که آقایان تصدیق دارند به این که همین طور که بنده حضور آقایان عرض کردم و اصل قانون اساسى مى‌گوید در مسائل اگر دولت لایحه‌اى به مجلس شورای ملى داد حاجت به آن نیست که اول در سنا عنوان بشود و براى توضیح مطلب لازم مى‌دیدیدم که اصل در اینجا قرائت بشود و مورد تصویب آقایان قرار بگیرد و مجلس شوراى ملى مجلس است مستقل و در اصول مشروطیت مطابق مقررات و اصولى که در قانون اساسى است اگر در اینجا مطلبى عنوان شد و اگر دولت در اینجا لایحه‌اى تقدیم کرد دیگر حاجت ندارد که در سنا عنوان شده باشد و یک نکته دیگر را خواستم عرض بکنم و آن این بود که در لایحه ده میلیون تومان ساختمانى بنده دیدم در روزنامه و البته آقایان هم در موقع خودش اعتراض خواهند کرد و بنده هم اعتراض مى‌کنم در آنجا یک مطلبى را گذاشته بودند که خلاف قانون اساسى بود و خلاف توافق ما بود (عده‌اى از نمایندگان- صحیح است) در آنجا بنابر پیشنهاد یکى از سناتورها یک تبصره‌اى گذاشته بودند که کمیسیون بودجه مجلس سنا هم به این صورت رسیدگى کند و به اعتقاد من سنا اصلاً نباید کمیسیون بودجه داشته باشد زیرا صلاحیت رسیدگى به بودجه کل کشور را ندارد اگر اینها هم با کمیسیون بودجه مجلس راجع به تقسیم اعتبارات شرکت بکنند این برخلاف توافق و برخلاف قانون اساسى و برخلاف اصل مسلمى است که مورد توافق عموم واقع شده و اینجا بنده متذکر مى‌شوم که آقایان سناتورها بعد از این در حدودى که زائد بر وظایف آنان است مداخله‌اى نفرمایند زیرا ما و سنا برادریم اما نبایستى که یک برادرى به حقوق یک برادر دیگر تجاوز بکند (دکتر هدایتى- این اختیارى است که خود شما به کمیسیون دارید) ندادیم آقا ما ندادیم.

امامى‌اهرى اجازه بفرمایید بنده تذکراً توضیح بدهم .

+++

 رئیس- بفرمایید .

امامى‌اهرى- برخلاف نظر آقاى کشاورز‌صدر نظر بنده همان بود که دیروز عرض کردم و استنباطم از اصل 46 قانون اساسى همین بود که رسیدگى به لوایح مالى از خصوصیات مجلس شوراى ملى است و باید در اینجا رسیدگى و مطرح بشود و اینجا تصویب شود ولى سایر لوایح یعنى لوایح عادى مطابق اصل 46 که از طرف هیئت وزیران اگر طرح و عنوان بشود باید اول آنجا برود. کشاورز‌صدر- این طور نیست آقا

رئیس- این اخطار مربوط به بنده است و بنده جواب عرض مى‌کنم بفرمایید

امامى اهرى- و در عین حال مطابق قانون اساسى قوه مقننه عبارت از مجلسین است مجلس سنا و مجلس شوراى ملى تؤاماً قوه مقننه را تشکیل مى دهند فرقى هم بین مجلسین نباید گذاشت و این اظهارات هم بى‌مورد است و بنده هم استنباطم از اصل 46 این است .‏

رئیس- آقایان دقت بفرمایید اولاً این اخطارى که کردند اگر دیده شود که یک جریانى مخالف قوانین مملکتى است مجلسیان حق دارند که اخطار کنند این اخطار راجع به اصل 46 است. اصل 46 قانون اساسى خیلى روشن و صریح است مسلماً امور باید در هر دو مجلس مطرح شود، مى‌نویسد: پس از انعقاد سنا تمام امور باید به تصویب هر دو مجلس باشد اگر آن امور در سنا یا از طرف هیئت وزرا عنوان شده باشد (عنوان سنا البته طرحى است که در آنجا مى‌دهند و عنوان هیئت وزرا البته لایحه است که از طرف دولت داده مى‌شود) باید اول در مجلس سنا طرح و تصحیح شده به اکثریت آرا قبول و بعد به تصویب مجلس شورای ملى برسد ولى امورى که در مجلس شوراى ملى عنوان مى‌شود برعکس از این مجلس به مجلس سنا خواهد رفت البته اگر لایحه‌اى به مجلس شورا داده شد در اینجا بحث مى‌شود و به مجلس سنا مى‌رود (صحیح است) و اگر به مجلس سنا داده شد از آنجا مى‌آید به مجلس شوراى ملى هیچ‌وقت هیچ وکیلى حق ندارد حق مجلس شوراى ملى را به این وسیله تضییع کند، مخصوصاً امور مالى مى‌نویسد:

مگر امور مالیه که مخصوص به مجلس شوراى ملى خواهد بود و قرارداد مجلس در امور مذکور به اطلاع مجلس سنا خواهد رسید فقط مجلس سنا حق اطلاع دارد (صحیح است) که مجلس مزبور ملاحظات خود را به مجلس ملى اظهار نماید ولیکن مجلس ملى مختار است ملاحظات مجلس سنا را بعد از مداقه لازمه قبول یا رد نماید (صحیح است) پس این مطالب به اختیار دولت است مى‌خواهد لایحه‌اش را اول به این مجلس یا آن مجلس بدهد اگر به آن مجلس داد پس از تصویب به این مجلس مى‌آید و اگر به این مجلس داد پس از تصویب به آنجا مى‌رود آقاى امامى‌اهرى این مطلب خیلى روشن است و صراحت دارد.

آقاى حاذقى- بفرمایید.

امیر‌قاسم فولادوند- هیچ کس مخالف این نظر نیست.

حاذقى- امروز عرض مهمى داشتم براى آقایان نمایندگان محترم در مورد مطالعاتى که براى رفع نواقص و معایب ایرانیانى که به زیارت خانه خدا و به حج مى‌روند که عرض کنم و تجاربى که در طى دو مسافرت به مرکز در حقیقت نشو و نماى اسلام و محل نزول وحى به پیغمبر اسلام داشتم آنها را به عنوان پیشنهاد به مجلس شوراى ملى عرض کنم که از طرف مجلس دولت مکلف به رفع این نواقص بشود ولى قبل از این که این عرضم را مطرح کنم دو موضوع دیگر به عنوان مقدمه عرض مى‌کنم.

آزاد- آقاى حاج آقا اکثریت نیست‏.

رئیس- آقاى حاذقى تأمل بفرمایید اکثریت نیست (پس از لحظه‌ای مجدداً اکثریت حاصل شد)

حاذقى- عرض مى‌شود موضوع اساسى که همکار محترم آقاى نورالدین امامى تذکر دادند من مى‌خواهم عرض کنم که بزرگ‌ترین عامل این خرابی‌هایى که در د ستگاه‌هاى مملکت است این است که ما هر کدام هر چه مى‌گوییم تنها در حدود گفتار است و کم‌تر با عقیده قلبى و عملى ما وفق مى‌دهد در قرآن شریف آیه‌ای است که مى‌فرماید یا ایها‌الذین آمنوا تقولون ما لا تفعلون کبر مقتاً عندالله تقولوا ما لا تفعلون آنچه که ایشان مى‌گویند اگر عمل نکنند موجب رنجش خدا است ببینید ما فرد فردمان راجع به اصلاح وضع مجلس عرایضى مکرر گفتیم در جلسه رسمى و علنى و جلسه‌هاى خصوصى و جز ما هم کسى نیست که عامل اصلاح مجلس یا عامل خرابى مجلس باشد با وصف این نتوانسته‌ایم با عمل این دلسوزی‌ها و گفته‌هایى را که راجع به اصلاح مجلس مى‌گوییم درست کنیم مثلاً من الان به همکار محترم آقاى نورالدین امامى‌که نمى‌دانم کجا تشریف دارند (نورالدین امامى- بنده اینجا هستم) مى‌خواهم عرض کنم که توجه بفرمایید وقتى که ایشان نیم ساعت در اینجا صحبت مى‌فرمایند راجع به اصلاح مجلس و قسم مى‌دهند ما را به آن مقدسات بعد مجدداً مجلس را از اکثریت مى‌اندازند بنده به طور مثل عرض مى‌کنم اگر همین نکته‌هایى را که مى‌فرمودند در درجه اول خود وجود مبارک‌شان لطفاً رعایت مى‌فرمودند و چند بار خودشان از جلسه خارج نمى‌شدند...

نورالدین امامى- در این سه سال به شهادت مجلس و کارپردازى نیم دقیقه هم غیبت ندارم.

حاذقى- من آرزو مى‌کنم که خداوند این تعصب ما را به انجام وظیفه به همه ما بدهد غیر از جنابعالى هستند آقایان دیگر آقا کى باید اوضاع را اصلاح کند باید خود آقایان با کمال صلاح‌اندیشى بنشینند و ترتیب اصلاح کار مجلس را بدهند، آقاى کشاورز‌صدر همکار محترم مى‌فرمایند که سنا چنین و چنان، سنا مى‌گوید قانونى که مجلس شورای ملى براى انتخابات سنا وضع کرده است گفته است که حق انتخاب فقط و فقط با کسانى است که بیایند رأیشان را آنجا بنویسند و بدهند و بسیار هم کار خوبى کردند ولى همان آقایان مجلس سنا مى‌گویند چرا آقایان نمایندگان مجلس شورای ملى نمى‌نیشنند که قانون انتخابات خودشان را درست کنند من معتقدم و چند روز پیش خدمت آقاى رئیس عرض کردم و حتى به آقایان اقلیت هم عرض کردم که اگر شرط ضمن‌العقد را تصویب اصلاح قانون انتخابات و قانون اصلاح مطبوعات مى‌کردند به مراتب مهم‌تر بود زیرا اساس کار راجع به اصلاح قانون انتخابات مجلس است (صحیح است) باید همکاران محترم دلسوزى بفرمایند این موضوع مربوط به اشخاص نیست، راجع به خود ما نیست ما در مسائل مملکت کوچکیم مصالح مملکت بزرگ‌تر است آقایان بیایند و همت بفرمایند و دست برادرى به هم بدهند و این فداکارى و شهامت را به خرج بدهند و آن کاری را که مجلس پانزدهم قدم‌هایش را برداشت و تا ماده 6 که عبارت از اصلاح اساسى قانون انتخابات بود تصویب کرد ولى متأسفانه ماده هفتمى را تصویب نکرد و اصل قانون تصویب نشد حالا اگر این دوره شانزدهم هیچ کارى نکند اگر تمام مدت دوره شانزدهم هیچ کارى نکند اگر تمام مدت دوره شانزدهم با ابستروکسیون بگذرد اگر تمام وقت آقایان نمایندگان صرف همه کارى بشود سواى کار مجلس ولى یک قانون که قانون اصلاح انتخابات مجلس شورای ملى و دادن حق رأى به مردم با‌سواد مملکت باشد این یکى را تصویب کنیم به نظر من بزرگ‌ترین قدم را برداشته‌ایم و تا ابند نام مجلس شانزدهم باقى خواهد ماند (صحیح است) (ناصر صدرى- پیشنهادى تهیه بفرمایید که در دستور مجلس قرار بگیرد) پیشنهاد کردیم چندین بار که شما لایحه دادید و چندین بار آمده به مجلس و به کمیسیون رفته باید همتى بفرمایید آقایان که این قدم اساسى برداشته شود ما نمى‌توانیم آقا چند دوره از عمر مجلس شوراى ملى بگذرد و مواجه با این معایب باشیم مجلس سنا باسوادها رأى مى‌دهند انجمن‌هاى شهر هم اخیراً در مجلس سنا به تصویب رسید و بالطبع آقایان محترم هم رأى مى‌دهند که وقتى رأى به باسوادها است پس بیایید این ننگ را از تاریخ مشروطیت ایران برداریم که ما وکلا خواهان این نیستیم که انتخابات قلابى در این مملکت بشود (صحیح است) و با رأى‌هاى ساختگى بیاییم اینجا، مى‌خواهیم با رأى آزاد مردم وکیل بشویم و بیاییم اینجا اگر مردم رأى دادند ما هم براى خدمتگزارى آنها مى‌آییم اینجا و اگر ندادند نمى‌آییم (شوشترى- ما با رأى ساختگى نیامده‌ایم) عرض نمى‌کنم که آمده‌اید این توهم مى‌شود...

رئیس- آقاى حاذقى تأمل بفرمایید اکثریت نیست (پس از چند لحظه مجدداً اکثریت حاصل شد)

حاذقى- در اسلام تعصب نیست اگر دشمن انسان هم حرف حقى بزند انسان باید حرف حق را بشنود من عرضم را خلاصه مى‌کنم به این که این نقص اساسى را در قانون انتخابات خودمان تشخیص دادیم و وظیفه خود آقایان است که این کار را بکنند و هیچ مقامى صلاحیت این را ندارد که در کار ما دخالت بکند که این عرضى را که مى‌کنم به عنوان یک همکار دلسوز است و علاقمند این پیشنهاد را مى‌کنم که آقایان توجه بفرمایید این قانون اصلاح قانون انتخابات زودتر در دستور مجلس قرار گیرد و ما این قدم را برداریم و اما دو موضوعى که مى‌خواستم عرض کنم یکى راجع به تجلیل از اقدامات یک نفر از اعضای کابینه است که مى‌خواستم عرض کنم و آن آقاى مهندس اشراقى وزیر پست و تلگراف است من با آقاى مهندس اشراقى هیچ‌گونه سابقه آشنایى نداشتم و فقط در اینجا، در مجلس آشنایى پیدا کردم ولى مى‌خواهم بگویم که باید خوب و بد را گرفت ایشان از وقتى که وزیر پست و تلگراف شدند من مى‌بینم و تمام آقایان هم متوجه هستند و سر و کار دارند با تمام نقاط مملکت و براى آقایان هر روز کاغذ و تلگراف مى‌رسد از روزی که ایشان وزیر پست و تلگراف شده‌اند یک قدم‌هاى مثبتى براى اصلاح وضع پست و تلگراف برداشتند (صحیح است) و ما مى‌بینیم آقا تلگراف‌هایى که از نقاط دوردست مملکت مى‌کنند همان روز که مردم

+++

 تلگراف را مى‌دهند به تلگرافخانه همان روز به دست ما مى‌رسد و این نشان مى‌دهد که ایشان علاقمند به اصلاح وضع پست و تلگراف هستند و ما همین طور که از کار بد وزرا و اشخاصى که خوب کار نمى‌کنند انتقاد مى‌کنیم هر کدام‌شان که خوب انجام وظیفه بکنند باید قدرشناسى بکنیم همان طورى که همکار محترم آقاى مسعودى دیروز با عده‌اى از آقایان نمایندگان از طرز کار آقاى وزیر فرهنگ اظهار تشکر کردند و من هم در آن تشکر با ایشان شریک هستم زیرا که آقاى وزیر فرهنگ هم با کمال علاقمندى و دلسوزى نسبت به اصلاح فرهنگ مملکت خصوصاً نسبت به تعلیمات دینى و اسلام در مدارس همت گماشته‌اند و قانون اساسى را اجرا فرموده‌اند و اما یک انتقاد هم دارم نسبت به دولت و در این انتقاد هم گمان مى‌کنم تنها نباشم از طرف جمعى از آقایان همکاران محترم به من این مأموریت داده شده که عرض کنم و آن عبارت است از انتخاب مجدد آقاى شاهرخ به سمت ریاست کل انتشارات و تبلیغات (صحیح است) من شخصاً و از طرف عده‌اى از نمایندگان که به من مأموریت داده‌اند رسماً این عمل اقاى نخست وزیر را مورد نکوهش قرار مى‌دهم (صحیح است) و حق دارم که الان سؤال کنم از دولت که آقاى شاهرخ که اینجا چندین بار در مجلس مورد اعتراض واقع شده است من کارى ندارم من با آقاى شاهرخ هیچ‌گونه خصوصیتى ندارم مثل آقاى مهندس اشراقى ولى مى‌خواهم عرض کنم یک کسى که از طرف مجلس شوراى ملى به دولت وقت تذکرهاى پى در پى داده شد، اعتراضات شدید شد (صحیح است) که این مرد به جهات مختلفى صلاحیت تصدى یک همچو کار مهمى را ندارد (دکتر بقایى- از نظر انگلیس آقا صلاحیت دارد) حالا ممکن است که خدماتى به یک مقاماتى کرده اگر مى‌خواهند به او کمک بکنند مثل این که او را آورده بودند عضو هیئت آبیارى کرده بودند با این که هیچ صلاحیتى هم براى این کار نداشت یک همچو کارى به او بدهند کسى هم اعتراضى نکرد براى آن کارى که به او داده بودند زیرا مقصود این بود که حقوقى به او بدهند ما هم اعتراضى نداشتیم براى این که معایب کوچک در مملکت زیاد است اما دو مرتبه على‌رغم این مخالفت‌هاى شدیدى که در مجلس شوراى ملى شد و منتهى به عزل و انفضال او شد دو مرتبه در جلو چشم مجلس شوراى ملى و در حقیقت على‌رغم تمایلات اکثریت مجلس شوراى ملى دوباره او را بگذارند در رأس این کار این به هیچ‌وجه براى ما قابل تحمل نیست (صحیح است) ما خرده‌حساب با کسى نداریم اینجا هم قسم یاد کرده‌ایم که مادامى‌که حقوق ما محفوظ است به نفع مصالح مملکت صحبت بکنیم الان مصلحت مملکت برخلاف این است که آقاى شاهرخ در رأس تبلیغات مملکت قرار بگیرد (دکتر بقایى- مخصوصاً بفرمایید على‌رغم آن فحش‌هاى عرض و ناموسى که به خانواده سلطنتى داد، به همین اعلیحضرت به خواهرهاى شاه، به مادر شاه به پدر شاه این مزد آن فحش‌ها است که حالا آمده رئیس تبلیغات شده است) عرض کنم خدمتتان من موقعى که در کشورهاى خارج بودم هر کجا که رفتم ایرانی‌هاى متعصب اول اعتراضى که به دولت‌هاى آن وقت مى‌کردند این بود که مى‌گفتند آقا مگر در ایران این قدر قحط‌الرجال شده است مگر یک مرد وطن‌پرست دلسوزى که نان ملت را بخورد و خدمت به مملکت ایران بکند وجود ندارد که در رأس تبلیغات بگذارند که مى‌روند اشخاص مشکوکى که عملاً مدت‌ها و سال‌ها به صلاح و منافع سیاست‌هاى بیگانه خدمت کرده‌اند (صحیح است) ایشان را مى‌آورند در رأس تبلیغات مى‌گذارند من والله جوابى نداشتم مى‌گفتم اشتباهى کرده‌اند اصلاح مى‌شود تا وقتى که این اشتباه اصلاح شد و او را از آنجا برداشتند ولى من نمى‌دانم ایشان چه خدمتى کردند که بعد از دو، سه ماه ایشان را با آن اعتراضات و جار و جنجال‌هاى شدیدى که از طرف مجلس شوراى ملى شد باز دو مرتبه آوردند در رأس تبلیغات در رأس اداره حساسى که مصالح مملکت و اسرار مملکت و منافع حال مملکت به آنجا بستگى دارد گذاردند بنابراین من الان سؤال هم کتباً کرده‌ام از جناب آقاى نخست وزیر که تشریف بیاورند و پشت این تریبون توضیح بدهند که چه علتى سبب شد دو مرتبه آقاى شاهرخ را از آبیارى برداشته و به ریاست تبلیغات گذاردند این کار صلاح مملکت و ملت ایران نیست (دکتر بقایى- این پاداش همان فحش‌هایى است که به خانواده سلطنتى داده است) ما مخالف آن نیستیم که به ایشان حقوقى بدهند در یک گوشه اداره‌اى به او کارى رجوع بکنند چون متأسفانه یک چنین افرادى هستند ولى اگر ایشان را در رأس تبلیغات بگذارند به هیچ‌وجه ما تحمل نمى‌کنیم و شدیداً هم اعتراض داریم و چون وقت من امروز تمام شده آن مسائلى که راجع به حج داشتم به وقت دیگر موکول مى‌کنم.

مکى- بنده طبق ماده 95 باید عرایضى عرض کنم جناب آقاى حاذقى مطالبى گفتند که بنده باید توضیح عرض کنم.

رئیس- ایشان به عنوان قبل از دستور صحبت کردند چیزى مطرح نیست.

مکى- ایشان راجع به انتخابات مطالبى گفتند که من باید توضیح بدهم.

رئیس- راجع به فراکسیون؟

مکى- بلى.

رئیس- راجع به فراکسیون چیزى نگفتند.

مکى- ایشان بیانى کردند که محتاج به توضیح است.

رئیس- بفرمایید.

مکى- جناب آقاى حاذقى فرمودند که اگر فراکسیون وطن شرط ضمن‌العقد را راجع به اصلاح قانون انتخابات قبول مى‌کرد اصلح بود نسبت به سایر کارهایى که کرده بود ما به شهادت نطق‌هایى که در مجلس شده و پیشنهاداتى که داده‌ایم از روز اول که وارد مجلس شدیم سه چیز را خواستیم یکى اصلاح قانون انتخابات یکى اصلاح قانون حکومت نظامى یکى هم اصلاح قانون مطبوعات و حالا هم هدف ما این است و این سه چیز را از اهم مسائلى مى‌دانیم که مجلس شوراى ملى بایستى در وقت مقتضى و در اولین فرصتى که پیش بیاید این سه موضوع مهم را توجه بکنند و مملکت را از این بن‌بست و از این بیچارگى که در اثر نبودن قانون انتخابات صحیح و فشار حکومت نظامى و قانون مطبوعات صحیح و این گیوتین که در اثر قانون مطبوعات اقبال و زنگنه پیش آمده اینها را باید مجلس زودتر رسیدگى کند اینها جزو برنامه ما بوده است.

محمدعلى مسعودى- اجازه بفرمایید چون بنده عضو کمیسیون کشور هستم راجع به این موضوع توضیح عرض کنم.

رئیس- مطرح نیست بفرمایید.

مسعودى- دولت سابق، دولت آقاى منصور لایحه‌اى آورد ما در یک سو‌کمیسیونى نشستیم و تا مواد آخرش را رسیدگى کردیم و حق رأى را هم براى باسوادها قائل شدیم (صحیح است) و روى تقسیمات جدید کشور تعداد وکلا را هم زیاد کردیم آقایان نمایندگان بایستى به دولت فشار بیاورند که یا همان لایحه را قبول بکند یا یک لایحه دیگر نظیر آن بیاورد به مجلس که ما وظیفه‌اى را که تمام کرده‌ایم و انجام داده‌ایم به صورت قانون دربیاید بنابراین اعضاى کمیسیون کشور هم وظیفه قانونى خودشان را انجام داده‌اند.

3- طرح گزارش کمیسیون دادگسترى راجع به تصفیه کارمندان و عدم حصول اکثریت‏

رئیس- نطق قبل از دستور تمام شد باید وارد دستور شویم دستور هم رأى به پیشنهاد آقاى دکتر معظمى است اعلام رأى شده است نسبت به پیشنهادی که آقاى دکتر معظمى داده‌اند.

شوشترى- تنفس بفرمایید وضع ما این است.‏

حاذقى- آقاى شوشترى چه تنفسى چند بار تنفس داده‌اند تشکیل نشده است.

رئیس- مطابق آئین‌نامه اشخاصى که نمى‌آیند به اندازه نصف حقوق‌شان جریمه خواهند شد حالا چند دقیقه تنفس مى‌دهیم.

پیراسته- آقاى رئیس اجازه بفرمایید بنده توضیح بدهم بنده یک نظریاتى دارم نسبت به پیشنهاد آقاى دکتر معظمى، مخبر کمیسیون هستم اجازه بدهید عرایضم را عرض کنم (بعضى از نمایندگان- اعلام رأى شده)

رئیس- اعلام رأى شده است‏

پیراسته- اعلام رأى بایستى بعد از بیان مخبر باشد، بنده مخبر هستم مطابق نظامنامه در هر موقع مى‌توانم صحبت کنم اجازه بفرمایید عرایضم را عرض کنم. اعلام رأى هم نشده است.‏

4- ختم جلسه به عنوان تنفس‏

رئیس- ده دقیقه تنفس داده مى‌شود.

( در این موقع سى و پنج دقیقه قبل از ظهر مجلس به عنوان تنفس تعطیل و دیگر تشکیل نگردید.)

رئیس مجلس شورای ملى- رضا حکمت‏

+++

یادداشت ها
Parameter:294601!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)