کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هجدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره 18
[1396/05/30]

جلسه: 74 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 21 آذر ماه 1333.  

فهرست مطالب:

1) تصویب صورت مجلس‏

2) بیانات آقاى نائب رئیس راجع به روز 21 آذر

3) بیانات قبل از دستور - آقایان: معین‌زاده، بهادرى، افشار صادقى و مهندس اردبیلى.

4) تقدیم یک فقره سؤال به وسیله دکتر جزایرى.

5) تقدیم دو فقره لایحه به وسیله آقاى معاون وزارت دارایى.

6) تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه.

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره 18

 

 

جلسه: 74

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 21 آذر ماه 1333.

 

فهرست مطالب:

1) تصویب صورت مجلس‏

2) بیانات آقاى نائب رئیس راجع به روز 21 آذر

3) بیانات قبل از دستور - آقایان: معین‌زاده، بهادرى، افشار صادقى و مهندس اردبیلى.

4) تقدیم یک فقره سؤال به وسیله دکتر جزایرى.

5) تقدیم دو فقره لایحه به وسیله آقاى معاون وزارت دارایى.

6) تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه.

 

مجلس دو ساعت و بیست دقیقه قبل از ظهر به ریاست آقاى نورالدین امامى (نائب رئیس) تشکیل گردید.

1- تصویب صورت مجلس.

نائب رئیس - اسامى غائبین جلسه قبل قرائت می‌شود (به شرح زیر خوانده شد):

غائبین بااجازه - آقایان: دکتر سیدامامى، حشمتى، اسفندیارى، امیدسالار، محمود ذوالفقارى، صادق بوشهرى، محمودى، مصطفى ذوالفقارى، سالار بهزادى، صارمى، دولتشاهى، ایلخانى‌زاده، شوشترى، پورسرتیپ.

غائبین بى‌اجازه- آقایان: شفیعى، دولت‌آبادى، شیبانى، اریه، مهندس شاهرخ‌شاهى، سنندجى، صدقى، ثقة‌الاسلامى.

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه - آقایان: سعیدى 25 دقیقه، محمود افشار 25 دقیقه، دکتر بینا 35 دقیقه، رضایى دو ساعت، تجدد یک ساعت، تربتى یک ساعت، بوربور یک ساعت، تفضلى یک ساعت، موسوى یک ساعت و پانزده دقیقه، اکبرى سى دقیقه، امامى یک ساعت و 15 دقیقه، عرب شیبانى یک ساعت و 15 دقیقه، عبدالصاحب صفایى یک ساعت، خزیمه علم دو ساعت، اخوان یک ساعت.

دیرآمدگان و زودرفتگان بى‌اجازه - آقایان: دکتر مشیر فاطمى 10 دقیقه، گیو ده دقیقه، پناهى ده دقیقه، دکتر سعید حکمت ده دقیقه، جلیلى ده دقیقه، صدرزاده ده دقیقه، مهندس ظفر 15 دقیقه، حمیدیه 15 دقیقه، دکتر شاهکار 15 دقیقه، عبدالحمید بختیار 20 دقیقه، مهندس اردبیلى 20 دقیقه، کى‌نژاد 20 دقیقه، مسعودى 20 دقیقه، کاشانیان 20 دقیقه، دهقان 25 دقیقه، برومند 25 دقیقه، دکتر پیرنیا 25 دقیقه، لارى 25 دقیقه، ابراهیمى 30 دقیقه، یار افشار 35 دقیقه، امیراحتشامى 35 دقیقه، نقابت 45 دقیقه، صراف‌زاده 45 دقیقه، دکتر حمزوى 45 دقیقه، تیمورتاش 45 دقیقه، استخر یک ساعت، میراشرافى یک ساعت، مهدوى یک ساعت و 30 دقیقه، خاکباز یک ساعت و 45 دقیقه.

غائبین در رأى - آقایان: عبدالحمید بختیار سه رأى، دکتر شاهکار یک رأى، میراشرفى یک رأى، کریمى یک رأى.

نائب رئیس - آقاى جلیلى بفرمایید.

جلیلى - می‌خواستم عرض کنم در دنباله عرایض جلسه قبل به طورى که از یزد تلگراف رسیده است بعضى از بخش‌هاى یزد مخصوصاً تفت و میبد دچار سیل‌زدگى شده به طورى که مردم در بعضى از دهات آب آشامیدنى نداشته‌اند تلگرافى رسیده که مربوط به مجلس است تقدیم می‌کنم و از دولت استدعا می‌کنم توسط بانک کشاورزى کمک‌هاى مؤثرى به کشاورزان آسیب دیده بکنند.

نائب رئیس - به دولت تذکر داده می‌شود. آقاى کاشانى بفرمایید.

کاشانى - جلسه گذشته بنده با کسب اجازه از مقام ریاست  چند دقیقه قبل از ختم جلسه مرخص شدم.

نائب رئیس - اصلاح می‌شود. آقاى صدرزاده بفرمایید.

صدرزاده - آقاى صارمى که در جلسه‌ گذشته غایب منظور شده‌اند و امروز هم تشریف ندارند به علت کسالت نیامده‌اند.

نائب رئیس - اصلاح می‌شود. آقاى دکتر افشار.

 دکتر افشار - بنده را جزو دیرآمدگان نوشته‌اند در صورتى که ده دقیقه پیش از جلسه در مجلس بودم و چهار دقیقه قبل از تشریف آوردن آقاى رئیس در جلسه بودم ممکن است اشتباه شده باشد.

نائب رئیس - در زودآمدنتان کسى تردید ندارد موضوع زود تشریف بردن‌تان است.

قنات‌آبادى - بلى زود تشریف بردند من یادم هست.

نائب رئیس - آقاى بهادرى.

بهادرى - بنده را جزء غائبین بى‌اجازه نوشته‌اند در صورتی که بنده به وسیله جنابعالى اجازه خواستم.

نائب رئیس - جنابعالى یک ساعت اول جلسه را اجازه گرفته بودید که بنده هم به مقام ریاست عرض  کردم اصلاح می‌شود. آقاى مشایخى بفرمایید.

مشایخى - جناب آقاى شوشترى دو جلسه است که حاضر نشده‌اند و امروز تلفن کردند که مریض هستند استدعا کردند که مراتب را به استحضار مقام ریاست برسانم.

نائب رئیس - بنده این موضوع را اطلاع داشتم ولى خواهش می‌کنم آقا دو کلمه مرقوم بفرمایید. آقاى حمیدیه بفرمایید.

حمیدیه - جلسه گذشته بنده از اول وقت تا آخر وقت در مجلس حاضر بودم حالا نمی‌دانم چه طور شده مرا غایب بى‌اجازه نوشته‌اند.

نائب رئیس - اصلاح می‌شود. آقاى مهندس اردبیلى بفرمایید.

مهندس اردبیلى - بنده را جزو دیرآمدگان نوشته‌اند در صورتى که اول جلسه اعتراضى به صورت مجلس کرده‌ام.

نائب رئیس - اعتراضتان ممکن است مال جلسه قبل باشد.

مهندس ادبیلى - مال همین جلسه است که دیرآمدگان آن خوانده شد اول جلسه بنده اینجا بودم که اعتراضى به صورت جلسه کردم.

نائب رئیس - اصلاح می‌شود.

+++

دیگر آقایان نسبت به صورت جلسه فرمایشى ندارند؟ (اظهارى نشد) صورت مجلس جلسه قبل تصویب شد.

2- بیانات آقاى نائب رئیس راجع به روز 21 آذر

نائب رئیس - امروز روز 21 آذر و روز خلاصى آذربایجان عزیز از دست خائنین و متجاسرین است (صحیح است) من به نام نمایندگان محترم به ملت ایران و شاهنشاه محبوب و ارتش غیور و افسران رشید ایران تبریک عرض می‌کنم (صحیح است احسنت).

3- بیانات قبل از دستور - آقایان: معین‌زاده، بهادرى، افشار صادقى، مهندس اردبیلى.

نائب رئیس - بااجازه آقایان نطق‌هاى قبل از دستور شروع می‌شود.

قنات‌آبادى - حقش بود امروز را تعطیل می‌فرمودید.

عبدالرحمن فرامرزى - همه آقایان هم موافقند.

نائب رئیس - جناب آقاى معین‌زاده بفرمایید.

معین‌زاده - عرایض بنده امروز نسبتاً کوتاه و با این که مطالب زیاد و مباحث مختلفه در نظر است که بایستى به عرض آقایان محترم برسد زیرا بیچارگى استان 8 کرمان از حد گذشته و کوچکترین توجهى به آن نمی‌شود ولى امروز نظر به کمى وقت از تمام آنها صرف‌نظر و به وقت دیگر موکول می‌شود و منحصراً در اطراف موضوع روز که انتخابات است خاطر محترم آقایان را مستحضر می‌دارد. با این که آقایان محترم در ظرف ده ماه که انتخابات کرمان مطرح مذاکره و در جریان بوده کم و بیش اطلاع دارند اینجانب براى روشن شدن ذهن آقایان سوابق امر را به‌طور اختصار به استحضار می‌رساند. با این که جناب آقاى نخست‌وزیر و آقاى دکتر بقایى یارغار یکدیگر بوده در عیش و عزا با هم بودند که تشریح آن سوابق لزومى ندارد و به بنده هم مربوط نیست در اوایل تشکیل این دولت بین آنها اختلاف نظرى حاصل شد انتخابات کرمان هم می‌بایست شروع شود و نظر این بود که آقاى دکتر بقایى وکیل نشود براى انجام انتخابات کرمان دستوراتى داده شد و کاندیدهاى معین تعیین و روانه کردند آقاى کاظمى استاندار وقت که صرف‌نظر از مقام استاندارى به تمام جزییات و کلیات و هر چه مربوط به کرمان است بهتر و بالاتر از هر کسى واقف و مطلع بودند گزارش به مرکز تقدیم و توسط فرماندار خود آقاى میرشب ارسال و پس از تشریح اوضاع کرمان از هر لحاظ انجام انتخابات را به آن کیفیت که می‌خواستند صلاح و عملى ندانستند و عواقب آن را صریحاً گوشزد کردند متصدیان امور به جاى تعمق و رسیدگی و توجه به آن گزارش یا لااقل با وسایلى تحقیق در اطراف صحت یا سقم آن ایشان را احضار و در مقابل مردى بسیار بد سابقه و نادرست به نام ابراهیم غفارى به فرماندارى کرمان منصوب و با دستورات لازم و معلوم روانه کردند در خلال این جریان بنده به کمک بعضى از مردمان محترم و بى‌نظر و غرض به کار کرمان و براى کار انتخابات کرمان مشغول اقدام که جلوگیرى از هر پیش‌آمد سویى بشود و موفقیت هم حاصل نمودیم ولى متأسفانه آنهایى که در تهران قول داده بودند (کاشانى - قولشان مردانه نبود) که کاندیدهاى معینى را از صندوق بیرون آورند و همان‌هایى که به توسعه و پیشرفت حزب توده کمک نموده ورود دکتر یزدى را در کرمان میزبان بوده و رفراندم حکومت سابق را اداره کردند راضى نشده وسایلى فراهم کرده و خرج‌هایى هم کردند که کار را به اینجا برسانند که اگر همت و زحمات شبانه‌روزى عده‌اى مردم صالح نبود لااقل هزار نفر آدم کشته می‌شد خلاصه این که فرماندار سابق‌الذکر قبل از ظهر سه‌شنبه گویا 11 خرداد کمیسیون امنیت اجتماعى را براى صدور رأى تبعید آقاى دکتر بقایى و عده‌اى از مردم بی‌گناه دعوت کرد در حالى که تا آن ساعت نه میتینگى، نه کنفرانسى، نه انتشار اعلامیه و نه حرفى، و نه صحبتى، نه فحشى، نه کتکى در کار نیامده بود و بدون کوچک‌ترین مدرک یا دلیلى این رأى را در کمیسیون مربوطه صادر و شب آن روز که شب چهارشنبه باشد به طرز بسیار زننده و فجیع در عین حال خطرناک عده‌اى را دستگیر و به جزیره هرمز تبعید کردند (کاشانى - مبارزه ناجوانمردانه است) که همان اوقات در یک جلسه خصوصى به عرض آقایان محترم رسانیدم و بعد از جزیه مزبور به اراک منتقل نمودند و روز بعد که چهارشنبه باشد با این جریان و این نوع عمل و ایجاد رعب و هراس براى انتخاب انجمن نظارت دعوت کردند طریقه و فرمول دعوت و تشکیل انجمن و انتخاب آن خود داستانى شنیدنى دارد که آن را نیز چون این رشته سر دراز دارد به وقت دیگرى موکول می‌نمایم و هم ممکن است هر که بخواهد به پرونده وزارت کشور (اگر موجود باشد) مراجعه نماید. مردم از این جریان و این نوع عمل و این طریق انتخابات آزاد (کاشانى - مثلاً) اجتماع کرده به تلگراف‌خانه رو آوردند که آنجا نیز با سر نیزه نظامى روبه‌رو و مانع از دخول آنان شده حتى راه‌هاى بم، سیرجان و رفسنجان را نیز مسدود و مانع بودند که مسافرین و مردم آمد و رفت نمایند به ناچار به خانه خدا یعنى مسجد پناه برده معتکف شدند که بالاخره این وضعیت متوقف و بعد از مدتى فرماندار احضار و جناب آقاى فریدونى که معروف خدمت عموم آقایان است (کاشانى - آدم خوبى هستند) (نائب رئیس - نه خودشان توجه می‌کنند و نه می‌گذارند بنده بفهمم) (صفایى - قربان در توى روزنامه‌ها می‌خوانید) به کرمان اعزام شد پس از مطالعه در پرونده و اطلاع از جریان و حوادث گذشته و تقدیم گزارشات به مرکز به ناچار انجمن انتخاب شده مستعفى و به خودى خود ملغى شد و انجمن ثانوى مرضى‌الطرفین تشکیل و مورد شکایت احدى هم واقع نشد اینجا که می‌بایست که بر طبق قول و قرارهاى مربوطه انتخابات به صورت بهترى به انجام برسد متأسفانه همان دست سابق‌الذکر به آنچه خود قول داده بودند عمل نکردند و بناى کارشکنى و خرابى را گذاردند که انجمن موفق به کارى نشود به نوعى که آقاى فریدونى مستأصل و به طهران آمده و صریحاً اعلام کرد من وقتى انتخابات را انجام می‌دهم که مردم در رأى دادن آزاد باشند و بالاخره ایشان را از حرکت به کرمان منصرف نمودند و در این هنگام قضات دادگاه استیناف کرمان و رئیس آن که در ماه خرداد گذشته بنا به دستور وزیر دادگسترى وقت براى این که به پرونده آقایان تبعید شده به جزیره هرمز رسیدگى نشود و به حال تبعید باقى باشند احضار و در تهران به سر می‌بردند چون تعطیل 4 ماهه دادگاه استیناف کار را به رسوایى کشاند به کرمان معاودت و رأى کمیسیون را فسخ و تبعیدى‌ها آزاد شدند و مجدداً براى دفعه سوم آقاى تربتى را به سمت بازرسى و بعد فرماندارى کرمان منصوب و فرستادند و ایشان طبق دستورى که داشتند موجبات انحلال دومین انجمن را فراهم و به مرحله عمل رساندند در صورتى که اعضا انجمن مزبور بر طبق پرونده و دفاتر خود مدعى هستند کوچکترین قصورى را مرتکب نشده‌اند و در هر حال سومین انجمن را مانند انجمن اولیه تشکیل دادند که انتخابات را به همان صورت که می‌خواهند بر‌خلاف نظر و خواسته اکثریت قریب به اتفاق مردم جریان دهند و اینک طبق تلگرافات حضورى و غیرحضورى که رسیده این انجمن که کیفیت انتخاب آن به موقع عرض خواهد شد آگهى اخذ رأى منتشر و براى روز 19 و 20 و 21 آذر وقت معین کرده و قبل از این تاریخ باز کمیسیون امنیت اجتماعى تشکیل و روز 18 آذر ساعت‏ 5 و 6 عصر آقایان دکتر بقایى و محمدمعین برادر اینجانب و دکتر ایرانى و محمدى را دستگیر شب را در ژاندارمرى زندانى و بعد حرکت دادند (عبدالرحمن فرامرزى - تقصیر خودتان است که به حکومت نظامى رأى می‌دهید) (کاشانى - این تقصیر انجمن است این را هم بفرمایید) که طبق اطلاع آقاى دکتر بقایى را به بافت و آقایان دکتر را تا سیرجان برده‌ا‌ند که از آنجا معلوم نیست به کجا برده یا ببرند و از همین چهار نفر آقایان دکتر بقایى، دکتر ایرانى و محمدمعین هر سه کاندیداى انتخاب بوده و به مقامات رسمى و غیررسمى هم معرفى شدند. اینک بعضى تلگرافات رسیده را قرائت می‌کنم. وسیله جناب آقاى معین‌زاده نماینده محترم مجلس شوراى ملى رونوشت وسیله جناب آقاى دیوان‌بیگى سناتور محترم مجلس سنا ساعت 5 و 6 بعداز ظهر امروز چهارشنبه جناب آقاى دکتر بقایى و آقاى محمد معین و عده دیگرى را دستگیر و تبعید می‌نمایند تاکنون معلوم نشده که به کدام نقطه تبعید شده‌اند اوضاع شهر غیرعادى است بازار و دکاکین تعطیل و کلیه طبقات مردم در مسجد جامع معتکف شده‌اند و از نمایندگان محترم می‌خواهند که بذل توجهى به این مردم فقیر بنمایند و خواسته‌هاى آنها عبارت است از:

1- انحلال انجمن مخدوش و قلابى‏

2- بازگرداندن وآزادى جناب آقاى دکتر بقایى و سایر تبعیدشدگان‏

3- احضار فرماندار

در خاتمه متذکر می‌گردد که تعطیل عمومى و اعتکاف در مسجد تا بر آورده شدن خواسته‌هاى مردم کرمان ادامه دارد به نمایندگى از طرف امضاکنندگان حاج قاسم مهرابى، محمدکاظم آقابخش، على احمدى، اکبر احمدى‌پور، ذبیح‌الله مبشر، سید مهدى مهدوى، حسن منظورى.

تلگراف دیگر از سیرجان است که قرائت می‌کنم:

جناب آقاى دکتر جهانشاه صالح وزیر محترم بهدارى رونوشت جناب آقاى معین‌زاده رونوشت جناب آقاى سالار بهزادى نمایندگان محترم بازگشت  به امریه تلگرافى 5831 و پیرو 208 به این که حسب‌الامر براى این که نتوانند در اطراف حرفى بزنند فوراً پست رئیس بیمارستان را تحویل و قبلاً هم مراتب را توسط فرماندارى به مقام نخست‌وزیرى طى نامه 202 گزارش داده بود مع‌هذا صبح روز پنجشنبه هجدهم جارى وسیله مأمورین مسلح شهربانى دستگیر بدواً در شهر بعداً به ژاندارمرى منتقل و از آنجا تحت‌الحفظ به سیرجان تبعید حین ورود با ممنوعیت از ملاقات در شهربانى زندانى گردیده‌ام آیا آن استاد معظم که یک نفر از وزرا کشورید تصور می‌فرمایید که با یک نفر از پزشکانى که زیر نظرتان مشغول انجام وظیفه است و از مدت‌ها قبل کاندید بوده نخست‌وزیر هم یکى دو ماه قبل استحضار داشته و تصویب کرده بودند به این صورت گرفتار و به زندان بیاندازند زهى آزادى و عدالتگرى که با داشتن مردانى از قبیل جنابعالى در رأس کار این مملکت با افراد تحصیل‌کرده و روشن فکر مملکت رفتار و سکوت اختیار فرماید: دکتر على ایرانى.

از کرمان جناب آقاى قنات‌آبادى نماینده محترم حضور محترم جناب آقاى نخست‌وزیر محبوب دامت عظمته دو رونوشت جنابان آقایان معین‌زاده و سالار بهزادى نمایندگان محترم جناب آقاى نخست‌وزیر شما را به ذات مقدس شاهنشاه قسم می‌دهم

+++

 این عریضه تلگرافى را به دقت مطالعه فرمایید اگر حقایقى که به عرض می‌رسد به قلب مبارک اثر نمود مورد توجه قرار دهید ملت کرمان شش ماه اخیر دوره زمامدارى دکتر مصدق را با پیروى از منویات جنابعالى بزرگ‌ترین مبارزه را علیه دشمنان مملکت نمود حتى در روزهاى 26 و 27 مرداد که در سایر شهرستان‌ها کسى قدرت نفس کشیدن نداشت در کرمان بلندگوهایى که از طرف توده‌ای‌ها اهانت به مقام شامخ سلطنت می‌نمود در هم شکست و اشخاصى هم اینجا بودند که با توده‌ای‌ها همکارى نموده کمک‌هاى مادى و معنوى به آنها کرده و حتى‌الامکان آنها تلگرافات اهانت‌آمیز به مقام شامخ سلطنت به تهران مخابره نموده که پرونده آنها در دادگسترى تحت تعقیب است پس از سپرى شدن آن دوره منفور و افتادن زمامدارى به کف با کفایت آن حضرت یقین داشتیم اوضاع بر وفق مرادم شده و آنهایى که این خیانت‌ها را نمودند مجازات خواهند شد و از شر آنها راحت می‌شویم متأسفانه این خیال و آرزویى بیش نبود زیرا طولى نکشید همان اشخاص باز روى کار آمده و دایر مدار انتخابات شدند هشت ماه است شهرى را ناراحت خواب و خوراک را بر مردم این شهر حرام نموده‌اند آنهااز بى‌مرحمتى جنابعالى نسبت به آقاى دکتر بقایى سوءاستفاده نموده طورى وانمود کردند که اگر انتخابات به دست آنها نباشد آقاى دکتر بقایى انتخاب خواهد شد در حالى که آقاى دکتر بقایى کراراً انصراف خود را اعلام داشته و هیچ‌کس درصدد انتخاب نامبرده نمی‌باشد و آقاى نفیسى هم چون با شیخیه می‌باشد قابل تحمل نیست اساس همه دردهااین است که انتخابات به دست اشخاصى صورت می‌گیرد که متجاوز از یک قرن و نیم کرمان در آتش بیدادگرى آنها و آبا و اجدادشان می‌سوزد به دست افرادى انجام می‌شود که از نظر مذهب مبدع و از نظر مملکت خیانت‌شان محرز است جناب آقاى نخست‌وزیر مکرر شنیده‌اید مردم کرمان از بیچارگى خون می‌خورند آیا هیچ کنجکاوى فرموده‌اید علت این بدبختى چیست و این بیچارگى از چه زمان در کرمان پیدا شد یقین داریم به این نکته توجه نفرموده‌اید علت‌العلل این بدبختی‌ها و بیچارگی‌ها همان عده انگشت شمار و آبا و اجداد آنها هستند که از زمان سلطنت آغامحمدخان بر ما مسلط شده در همه شئون این استان دخالت نموده هر روزى به نحوى با مرکز قدرت نزدیک شده ملت کرمان را به این روز سیاه نشانیده‌اند تصور می‌رود با عرض این حقایق واضح شد که چرا مردم هشت ماه است انواع خسارت، حبس، تبعید و توقیف را تحمل نموده و نمى‌خواهند زیر بار کسى بروند که به دست شیخیه و به نفع آنها انتخاب می‌شود چون می‌داند فردا در مجلس یگانه مدافع آنها علیه ملت کرمان خواهد بود این آقایان تاکنون به اتکاى قواى دولتى مردم را تهدید کشتار دسته‌جمعى نموده می‌خواهند خاطرات زمان هجوم آغامحمدخان را تجدید نمایند علناً میگویند آقاى نخست‌وزیر فرموده‌اند اگر پانصد نفر کشته شوند بایستى نفیسى از صندوق بیرون آید جناب آقاى نخست‌وزیر شما را به وجدان‌تان قسم نگذارید این طایفه که بر هیچ چیز ما رحم نمی‌کنند از قدرت دولت سوءاستفاده نموده به وسیله تحمیل وکیل قدرت از دست رفته را تجدید نموده ترکتازى خود را ادامه دهند ملت کرمان در مقابل سر نیزه و فشار قواى انتظامى جز توسل به درگاه خداوند و جلب توجه آن حضرت راه چاره‌اى نمی‌بیند این است که با کمال صداقت عین حقیقت را به عرض مبارک رسانیده استدعا دارد امر فرمایید انجمن یک طرفه فعلى منحل و انجمن طرف اعتمادى انتخاب گردد به انتظار توجه آن نخست‌وزیر محبوب هستیم. به امضا عده‌اى

تلگراف دیگر: پیشگاه شوراى سلطنتى رونوشت وسیله جناب آقاى معین‌زاده، نمایندگان محترم مجلس شوراى ملى رونوشت مجلس سنا وسیلة جناب آقاى دیوان‌بیگى جنابان آقایان سناتورهاى محترم ساعت 5 و 6 بعدازظهر روز چهارشنبه 17 آذر ماه جارى جناب آقاى دکتر بقایى و چند تن از یارانش  وسیله مأمورین دستگیر با وجودى که معظم‌له کاندیدا بودن خود را رسماً اعلام فرموده‌اند طبق قانون کسى حق ندارد کاندیداى نمایندگى را توقیف سازد از طرفى انجمن مخدوش انتخابات که وابسته به اقلیت شیخیه مى‌باشد مى‌خواهد از روز جمعه 19 آذر ماه شروع به اخذ رأى نماید لذا عموم طبقات شهر و اصناف که باید در انتخابات شرکت کنیم و رأى دهیم بدین وسیله از دادن رأى خوددارى می‌کنیم و امروز که 18 آذر است کلیه دکاکین را تعطیل و دست از کار کشیده و در مسجد جامع معتکف شدیم چنانچه در زیر سرنیزه‌ها انتخاباتى به عمل آید به هیچ وجه قانونى نیست و مردم کرمان در آن شرکت نکرده‌اند بدین وسیله مراتب را به سمع اهالى ایران و جهانیان می‌رسانیم تا بدانند در شهرى دور افتاده چگونه با مردم ستم کشیده رفتار می‌کنند طبق فتواى حضرت آیت‌الله بروجردى پیشواى شیعیان جهان از شیخیه کسى حق ندارد انتخاب بشود لذا براى پشتیبانى از فرمایش پیشواى مذهبى خود تا پاى جان در این راه مبارزه می‌کنیم. به امضاى چند نفر

کاشانى - یک دسته تلگراف هم اینجا است.

نائب رئیس - آقاى معین‌زاده وقت جنابعالى تمام شد.

عده‌اى از نمایندگان - رأى می‌دهیم.

نائب رئیس - آقایان اجازه بدهید من وظیفه خودم را انجام می‌دهم اگر عده کافى بود رأى می‌گیریم اگر کافى نبود که نمی‌توانیم رأى بگیریم (صحیح است) پس آقا تأمل بفرمایید عده براى رأى کافى بشود.

عبدالصاحب صفایى - ممکن است از نفر بعدى چند دقیقه قرض بگیرید.

نائب رئیس - جناب آقاى معین‌زاده بدبختانه عده براى رأى کافى نیست (با ورود چند نفر عده براى رأى کافى شد) چه قدر وقت لازم دارید؟

معین‌زاده - نیم ساعت یا بیست دقیقه.

نائب رئیس - آقایانى که با بیست دقیقه ادامه مذاکره آقاى معین‌زاده موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد، بفرمایید.

معین‌زاده - از لطف آقایان متشکرم. این تلگرافى است که دیشب در نتیجه مذاکرات حضورى از کرمان مخابره شده قرائت می‌کنم:

«از لطف آقایان محترم که دعوت اصناف کرمان را پذیرفتند و قبول زحمت فرموده بى‌نهایت متشکریم غرض از تصدیع تشریح مختصرى اوضاع فعلى و درخواست اهالى کرمان از آقایان محترم است آقایان محترم اطلاع دارند انتخابات کرمان در قریب 9 ماه پیش شروع شده و استانداران و فرمانداران متعدد تعیین شدند آقاى لقمان نفیسى را به عنوان نماینده کرمان تحمیل نمایند به همین منظور هم انجمن نظارت انتخابات 2 دفعه تشکیل داده و موفق به انجام امر نشدند تا این که بالاخره انجمن یک طرفه و غیرقانونى و مخدوش از کسانى که به هیچ وجه طرف اعتماد مردم نیستند تشکیل داده و با آوردن سربازان مسلح در شهر و تشکیل کمیسیون امنیت اجتماعى و تبعید و زندانى اشخاص محترم و نجیب نظیر جنابان آقایان دکتر بقایى، دکتر ایرانى و محمدمعین که شفاهاً و کتباً کاندید بودن خود را به مقامات ملى و دولتى اعلام نموده بودند به نقاط مختلف مى‌خواهند منظور خود را عملى نمایند درخواست اصناف و اهالى نجیب کرمان این است که انتخابات را توقیف و انجمن غیرقانونى را منحل و تبعیدشدگان را برگردانند و انجمن غیرقانونى و طرف اعتماد مردم تشکیل یا به کلى از انتخابات این دوره کرمان صرف‌نظر شود کرمان تاکنون سه روز است تعطیل عمومى و مردم در مسجد جامع معتکف و تا وصول نتیجه قطعى دست از تعطیل و اعتکاف بر نخواهند داشت امروز خواسته‌هاى اهالى در دعوتى که به همین منظوراز طرف مردم از جناب آقاى استاندار به عمل آمده بود در مسجد جامع در حضور تقریباً سى هزار نفر به عرض ایشان رسید در خاتمه تذکراً به عرض می‌رساند اخذ آرا دو روز است انجام شده و فقط فردا مانده است البته مردم تاکنون در انتخابات دخالتى ننموده‌اند جز اشخاصى که در رفراندم شرکت کردند امضاء. آقایان معظم توجه داشته باشند به این که اینجانب و عده‌اى از همکاران محترم در این مدت بیکار ننشستیم از هرگونه اقدام و توسل و تشبث حتى ‌التماس و استرحام کوتاهى نکردیم (کاشانى - صحیح است) که انتخابات کرمان با وضعى که ایجاد کردند انجام نشود تا آرامشى ایجاد گردد آخرین اقدام در اثر مخابرات حضورى به وسیله جنابان آقایان دادگر، سزاوار سناتورهاى محترم و جنابان آقایان بهادرى، حمیدیه نمایندگان محترم بود است متأسفانه با آن که مطابق آنچه جناب آقاى نخست‌وزیر هم می‌فرمودند عمل شده با این حال مؤثر واقع نگردید و امروز 19 آذر تا آن روز کار بدین نحو که عرض شد و با تبعید سه نفر کاندید جریان داده و می‌دهند. آقایان محترم توجه داشته باشند که وضع کرمان را با سایر نقاط نمی‌توان مقایسه کرد (عبدالرحمن فرامرزى - چرا؟) وضعى خاص دارد که اثرات این نوع اعمال و عدم توجه به مقتضیات و خصوصیات یک منطقه تا سال‌هاى متمادى باقى می‌ماند و مردم را گرفتار می‌کند و از این جهت است که از آقایان عظام تقاضا می‌کنم به فریاد مردم کرمان برسید و از دولت جداً و مصراً تقاضا دارد جریانى که هست براى ترحم به مردم کرمان متوقف نمایید تا جریان با صلاح برگذار شود بقیه وقتم را به آقاى سالاربهزادى می‌دهم.

نائب رئیس - نمی‌توانید بقیه را به دیگرى بدهید. آقاى بهادرى بفرمایید.

سالار بهزادى - بقیه را به من دادند.

نائب رئیس - بقیه ندارد اگر از یک ربع اول بود حق داشتند ولى موقعى که وقت‌شان تمدید شد دیگر حق ندارند به دیگرى بدهند.

بهادرى - امروز که مصادف با روز 21 آذر می‌باشد درست نه سال است که از این روز تاریخى می‌گذرد نه سال قبل در چنین روزى آذربایجان در نتیجه تصمیم شاهنشاه معظم و اراده ملت ایران دوباره به دامان مام میهن برگشت (صحیح است) و نقشه‌هاى شوم یک عده خائن و بیگانه‌پرست و عمال اجنبى نقش بر آب بست و دشمنان میهن  فرار را بر قرار ترجیح دادند (احسنت) و اهالى با شهامت آذربایجان با پشتیبانى ارتش این خائنین را به سزاى اعمال خود رسانیدند (صحیح است) و خاک آذبایجان را از وجود دشمن پاک کردند (صحیح است) و من امروز به نام همان روز تاریخى خواستم چند دقیقه وقت همکاران خود را بگیرم و یادى از آن روز بنمایم و به روح شهداى راه آزادى و نجات آذربایجان که در همان روزها با خون خود خاک میهن را گلگون ساختند و مردانگى و شهامت و میهن‌پرستى را به جوانان ایرانى به یادگار گذاشتند درود بفرستم (صحیح است)

+++

همکاران عزیز بایستى توجه فرمایند که هیچ پیش آمدى بدون علت و دلیل نبوده و اگر توجه کامل به اوضاع و احوال وقت نماییم مشاهده خواهد شد که یک عده از افراد گمراه این مملکت منتظر فرصتند که از آب گل‌آلود ماهى بگیرند در همان موقع نیز سیاست‌هاى متناقض باعث نارضایتى اهالى آن سامان گردید و در نتیجه دیگران از این عدم رضایت استفاده نمودند چنان پیش آمدى به وجود آوردند که اگر اراده ملت و توجه اعلیحضرت همایونى نبود شعله‌هاى این آتش ممکن بود تمام خاک ایران را بگیرد تار و پود ملت ایران را بسوزاند. آقایان محترم تصدیق خواهند فرمود تمام بدبختى‌ها از بیکارى سرچشمه گرفته (خرازى - صحیح است) اگر براى مردم کار تهیه شود و عدالت اجتماعى به وجود آید به طور حتم این عدم رضایت براى ابد از بین خواهد رفت (صحیح است) مخصوصاً در این موقع که بحمدالله مشکل نفت حل شد و روزهاى بحرانى پایان یافت امید است دولت با طرح نقشه‌هاى مفید راجع به خرج درآمد نفت بیشتر بتواند قدم‌هاى مفیدى در تمام ایران بردارد به خصوص آذربایجان را نیز فراموش ننماید (صحیح است) بنده فقط در اینجا خواستم از جناب آقاى نخست‌وزیر تقاضا نمایم به طوری که وعده فرمودند عواید نفت را نگذارند به مصارف دیگر برسد بلکه توجه شود براى کارهاى تولید و عمرانى این عواید اختصاص داده شود (صحیح است) در طرح چنین نقشه‌ها نیز سهم آذربایجان کاملاً مراعات گردد (صحیح است - احسنت) تا مردم با اطمینان کامل به توجه اولیا امور مشغول کار شوند و چرخ‌هاى خوابیده دوباره رو به راه شود از نیروى کار مردم استفاده گردد. به عقیده اینجانب دولت بایستى فعلاً در مملکت به دو موضوع بیشتر اهمیت قائل شود آن عبارت است از ایجاد راه‌ها بین شهرها و قصبات و دویمى طرح پروژه‌هاى مفید براى استفاده از نیروى آب که براى مملکت نهایت ضرورت را دارد (صحیح است) و اگر با سیستم صحیحى عمل شود و سد بندى مطابق اصولى علمى اقدام گردد و از آب‌هاى زیرزمینى استفاده شود آقایان تصدیق خواهند فرمود چندین برابر محصولات کشاورزى زیاد خواهد شد و در نتیجه یک رقم کلى براى صادرات کشور به وجود خواهد آمد که از لحاظ اقتصادى کمک بزرگى به این مملکت خواهد شد. همکاران عزیز قبول دارند که ما راه ندارم و آب نداریم در نتیجه عدم همین دو موضوع هرگز تعادلى از لحاظ قیمت‌هاى محصولات کشاورزى در این ملکت وجود ندارد مثلاً ممک است روزى به واسطه کمى محصول در یکى از استان‌‌ها قیمت به طور سرسام‌آور ترقى نماید در صورتى که در استان دیگر به واسطه وجود محصول قیمت قوس نزولى خود را بپیماید و هرگاه ارتباط برقرار باشد و راه‌ها آماده شود این مشکلات به خودى خود از بین خواهد رفت در مملکت یک تعادل قیمت فرآورده‌هاى کشاورزى به وجود خواهد آمد. در خاتمه توجه دولت را به موضوع دانشگاه تبریز که چند روز قبل جشن هشتمین سال افتتاح آن بر پا بود جلب نموده‌ امیدوارم به این دانشگاه جوان و کانون علم که در نتیجه زحمات بى‌پایان به وجود آمده توجه بیشتر مبذول دارند و همچنین موضوع لوله‌کشى شهر تبریز نیز توجه شود این لوله‌کشى به پایان رسیده مردم لااقل آب گوارا براى آشامیدن داشته باشند. در خاتمه باز هم خواستم یادآورى بکنم که از توجه اعلیحضرت همایونى یک قسمت شهر لوله‌کشى شده و قسمت‌هاى دیگر هم در دست اقدام است متأسفانه در اثر عدم کمک سازمان برنامه الآن بقیه لوله‌کشى شهر تبریز نیمه‌کاره مانده است این است که من استدعا دارم که توجه عاجلى نسبت به انجام لوله‌کشى شهر تبریز بفرمایند (نمایندگان - احسنت) بقیه وقتم را هم به آقاى افشار صادقى واگذار می‌کنم.

نائب رئیس - 7 دقیقه از وقت ایشان مانده است. آقاى افشار صادقى بفرمایید.

افشارصادقى - بنده از وقت خودم استفاده نمی‌کنم و 7 دقیقه بقیه وقت آقاى بهادرى کافى است.

به مناسبت فرا رسیدن روز 21 آذر وظیفه دارم تبریکات صمیمانه خود را از این راه دور به پیشگاه مقدس اعلیحضرت همایون شاهنشاهی و ارتش دلیر ایران و عموم هموطنان عزیز مخصوصاً به اهالى غیور آذربایجان تقدیم و از این مکان مقدس و پناهگاه ملت ایران به ارواح پاک شهداى وطن و افسران و سربازان ارتش و ژاندارمرى و شهربانى که در راه حفظ وحدت ایران و بازگشت آذربایجان خود را نثار کرده‌اند درود بفرستم. (احسنت) روز تاریخى 21 آذر دو خاطره تلخ و شیرین در نهاد آذربایجانى باقى گذارده است که هرگز فراموش نخواهد شد (صحیح است) تلخى این خاطره از آن روزى بود که عمال بیگانه علم طغیان برافراشته و مال و جان آذربایجانیان فداکار را عرصه تاخت و تاز قرار داده و در عرض یک سال مدت استیلاى خود از هیچ‌گونه جور و ستم و تخطى و تطاول فرو گذار نکردند و این روز تاریخى از آن جهت فرخنده و میمون و خاطره آن شیرین است که درست یک سال بعد ارتش نیرومند به فرمان ذات شخیص اعلیحضرت همایون شاهنشاه ارواحنا فداه از قله تا فلان کوه به سوى تبریز و آذربایجان سرازیر شده هموطنان خود را از قید اسارت و چنگال ظلم و فشار عمال اجنبى نجات دادند و در ازا فداکاری‌ها و از خودگذشتگی‌هاى آذربایجانى که در حساس‌ترین مواقع جان و مال خود را در راه حفظ عظمت و استقلال میهن عزیز فدا کرده بودند این بار فریاد استغاثه آنها انگیزه رأفت و امداد سایر هموطنان غیور شده و با همت و نیروى ارتش توانا آذربایجان به پیکر ایران عزیز بازگشت چون از عهده شکرگذارى عنایت شاهانه به وسیله این مختصر نمی‌توانم برآیم عرض خود را با دعا خاتمه داده عرض می‌کنم خداوند همواره شاهنشاه عظیم‌الشأن ایران را از بلیات ارضى و سماوى مصون و محفوظ فرموده

(مهندس اردبیلى - انشاءالله) و با نهایت صحت و موفقیت از این سفر مراجعت و دیده منتظرین را به مقدم خود روشن فرماید و ارتش نیرومند ایران را در پناه حمایت خود منصور و مظفر فرماید (احسنت).

در خاتمه از جناب آقاى نخست‌وزیر تمنى می‌کنم نسبت به شکایات حقه خرده مالکین رضاییه و صاحبان باغات اختصاصى انگور که خود را مشمول لایحه صدى بیست سهم کشاورزان نمی‌دانند توجه فرموده و دستور فرمایند که مأمورین بیش از این اسباب زحمت و ناامیدى اهالى وطن‌پرست و شاه‌دوست رضاییه را فراهم نسازند. بقیه وقتم را به آقاى مهندس اردبیلى می‌دهم.

نائب رئیس - آقاى افشار صادقى نوبت خودشان را که ثبت‌نام کرده بودند به آقاى مهندس اردبیلى دادند. آقاى مهندس اردبیلى بفرمایید.

مهندس اردبیلى - از این که جناب آقاى افشار صادقى نوبت خودشان را به بنده مرحمت فرمودند خیلى متشکرم.

در یکى از روزنامه‌ها نمی‌دانم اطلاعات بود یا کیهان خواندم نوشته شده بود که نطق قبل از دستور چه تأثیرى در مجلس و دولت دارد تعجب کردم زیرا علاوه بر این که نماینده به وسیله نطق قبل از دستور طرز فکر و برنامه کار خود را به همکاران خودش و جامعه اعلام می‌دارد که مورد بحث و بررسى قرار گیرد ضمناً خود تذکریست به دولت براى هدایت دولت در عین حال می‌توان گفت که نطق قبل از دستور مقدمه اجراى وظایف نمایندگى می‌باشد زیرا هرگاه دولت به تذکرات یک نماینده که ضمن نطق قبل از دستور داده عمل نکند آن وقت نماینده از اختیارات قانونى خود مبنى بر سؤال و استیضاح استفاده می‌نماید (صحیح است) چنانچه اینجانب در مرحله دوم هستم و سؤال از دولت کرده‌ام و منتظر جواب آن می‌باشم (کاشانى - در مرحله سومش هم ما منتظریم) (یکى از نمایندگان - مرحله سوم ندارد) (کاشانى - ما منتظریم) اینک به اصل مطلب می‌پردازم. اصولاً در کشورهاى راقیه برنامه‌هاى عمرانى و اقتصادى بر پایه جمعیت و استعداد شهرستان‌هاى تابعه تنظیم می‌گردد در این مورد هیچوقت تفریط و تبعیض قائل نیستند و سطح فرهنگ و بهداشت و صنعت و عمران آنها به موجب قانون یا برنامه‌هاى تنظیمى به یک میزان اعم از پایتخت  یا کوره ده بالا می‌رود ولى برعکس در کشور ما این اصل و رویه به کلى از بین رفته علاوه بر این که برنامه منظم و صحیحى نیست افراط و تفریط و تبعیض به قدرى بی‌رحمانه پیش می‌رود و به قدرى توجه به شهرستان‌ها را دولت‌هاى وقت فراموش کرده‌اند که باعث نارضایتى و ناراحتى شهرنشینان گشته (صحیح است) اگر آقایان نمایندگان محترم شهرستان‌ها توجه فرمایند مثلاً امروز پایتخت کشور شاهنشاهى ایران را با تبریز اولین شهر آذربایجان مقایسه بکنید ملاحظه خواهید کرد فاصله زیاد با هم دیگر پیدا کرده‌اند (صحیح است) که اصولاً و منطقاً و مصلحتاً صحیح نیست کجا رسد به سایر شهرستان‌هاى آذربایجان مثل خوى و ماکو و مراغه و اردبیل و غیره که اصلاً قابل مقایسه نیست مقصود چیست و منظور دولت‌ها چه بوده و هست آیا واقعاً ایران منحصر به تهران شده آیا ساکنین پایتخت نسبت به اهالى شهرستان‌ها مزیتى دارند چرا در تهران این همه بانک‌ها این همه امتیازات جیره‌بندى و این همه امتیازات تجارتى و صنعتى و عمرانى داده شده و تمام شهرستان‌ها را محروم کرده‌اند (صحیح است) به عقیده من به طور قطع این همه مؤسسات دولتى و بانک‌ها فقط براى تأمین منافع یک عده سرمایه‌داران مرکزنشین و براى ازدیاد ثروت عده‌اى مفت‌خور این شهر تشکیل و به وجود آمده در صورتى که هرگاه به همسایه غربى و خیلی نزدیک خود کشور ترکیه توجه کنیم خواهیم دید که با کمال جدیت در کلیه شئون اجتماعى قدم برداشته تا جایى که موفق شده‌اند در هر دهکده چند خانواده‌ای شعبات بانک‌ها دایر و همه گونه ماشین‌آلات کشاورزى با اقساط طویل‌المدت در اختیار کشاورزان گذارده‌اند ولى در کشور ما متأسفانه معاملات لوازم کشاورزى و پایتخت یا منحصر به یک عده که از دو بند دارند و یا دست به دست خرید و فروش می‌شود و در نتیجه با چند برابر قیمت اصلى و آن هم با زحمت به دست یک فرد کشاورز زحمتکش می‌رسد (صحیح است).

آقایان محترم قرن اتم است هنوز در شهرستان‌ها برق وجود ندارد با چراغ‌هاى نفتى زندگى مى‌کنند هنوز تبریز اولین شهرستان شما فاقد برق است در موقع تشریف‌فرمایى شاهنشاه به آذربایجان عموم مردم از برق شکایت کردند و از اجحافاتى که نموده‌اند عرض نمودند دستوراتى داده شد ولى اثرى دیده نشد و نمی‌شود. آقایان محترم آذربایجانى که امروز عموم ایرانیان براى آن جشن گرفته‌اند از دولت و مجلس گله دارد زیرا توجهى به این منطقه با عظمت نمی‌شود (کاشانى - مثل سایر جاها) آقایان محترم اختلافاتى که در گذشته در استان‌ها روى داده و موجبات ناراحتى دولت‌ها و مملکت‌ را فراهم نموده مولود همین عدم توجه و سوء سیاست دولت‌ها بود

+++

مراقب باشید تکرار نشود امروز ملت ایران چشم و گوش خود را باز کرده و کاملاً ملاحظه می‌نماید که فساد و رشوه در تمام شئون این کشور مانند خوره رخنه کرده و ریشه دوانیده یک عده مأمورین دزد و بى‌صلاحیت همه چیز مردم را قبضه کرده‌اند مخصوصاً در شهرستان‌ها فشار به مردم زیاد شده اگر چاره‌یى نشوداین سیل خروشان شکایات و نارضایتى بنیان مملکت را متزلزل خواهد ساخت و این رویه غلط و سیاست‌هاى ناپخته و وعده‌هاى سرخرمن ما را به ورطه اضمحلال کشانیده و می‌کشاند (مهندس جفرودى - متأسفانه) امروز نه ماه از سال 33 گذشته در شهر تهران واطراف آن حتى در دهات آن که خاک و زمین آن به وجب‌فروشى رسیده و بورس آن از بورس اسعار خارجى بیشتر رونق دارد به طورى که ناظر اوضاع هستم هزاران ساختمان‌هایى شروع شده در اول سال دارند تمام مى‌شوند در تبریز و سایر شهرستان‌ها آجرى روى آجر گذاشته نشده و نمی‌شود در نارمک شهر جدیدى را بانک ساختمانى دایر می‌نماید در صورتى که شهر با عظمت تبریز روز به روز به ویرانى می‌رود (صحیح است) و اقلاً از این بانک‌ها هم در شهرستان‌ها دایر نمى‌کنند که مردم استفاده نمایند منظور چیست و چرا شهرستان‌ها را خراب می‌کنند و خالى از سکنه می‌نمایند و به چه علت طول و عرض مرکز با این رویه که شروع شده از سى کیلومتر متجاوز می‌شود در صورتى که طول اولین شهرستان ایران از سه کیلومتر بیشتر نیست شاید به تدریج کمتر خواهد شد اگر در دروازه‌هاى طهران چند دقیقه تشریف ببرید سیل اتوبوس‌هاى حامل شهرستان‌نشین‌ها را به مرکز ملاحظه خواهید فرمود اگر دولت بخواهد خدمتى به کشور بکند و محبوبیتى براى خود کسب کند لازم است هر چه زودتر این مرکزیت را از تهران بگیرد و توجهى به شهرستان‌ها بنماید و هیچ‌گونه تبعیضى بین آنها قائل نشود و مخصوصاً دستور دهند وزرا و مدیران کل پشت میزهاى دولتى را رها کرده اقلاً هر دو ماه یک مرتبه به شهرستان‌ها حرکت نمایند و از نزدیک اوضاع واحوال و گرفتاری‌هاى مردم را ملاحظه نمایند و به درددل آنها رسیدگى کنند و اجحاف و ظلم و فشار مأمورین را از نزدیک ببینند و ملاحظه نمایند (ارباب - این صحیح است) که مردم شهرستان‌ها بدون بهداشت و دارو و نظافت و آب و برق و تلفن و عدم‌امنیت با چه وضعى زندگى‏ می‌کنند و اختیارات شهرستان‌ها را در قسمت بهداشت و فرهنگ و عمران و آبادى به خودشان واگذار نماید و در این امر حیاتى آنها را آزاد بگذارید و گرفتن دستور از مرکز را خیلى محدود سازید مدت‌ها است که دانشگاه تبریز فریاد می‌کند تلگراف می‌نماید نامه می‌نویسد که وزارت فرهنگ ساختمان دانشگاه و بیمارستان دانشکده پزشکى با وجود تصمیمات قاطع براى آگهى و یا صدور اجازه تمدید کار عجالتاً به شرکت فعلى اقدامى شود در حالی که سال به فصل سرما رسیده و کوچکترین توجهى به این تقاضاى مشروع نشده و هر چه اضافه بودجه تکمیلى آزمایشگاه‌ها و بیمارستان‌ها و سایر قسمت‌ها درخواست می‌شود و حتى اعلیحضرت همایونى نیز دستورى صادر فرموده‌اند توجهى نمی‌شود معلوم می‌شود عالماً و عامداً می‌خواهند درب این مؤسسه بزرگ علمى بسته شود آنهایی که به این مقام و جسارت آمده‌اند که تخریبى در این مؤسسه علمى که امسال در 18 آذر اولین دکترها و داروسازها و قابله‌ها را تقدیم جامعه نموده ایجاد نمایند قادر نخواهند بود و از این دسیسه‌بازى و عدم موافقت با بودجه‌هاى درخواستى دست بردارند و تصور می‌نمایم بر عکس در تمام شهرستان‌هاى ایران دانشگاه‌هاى بزرگ و زیادى دایر شده و فرزندان برومند و دانا و توانایى تحویل جامعه خواهند کرد.

اداره فرهنگ آذربایجان را فلج کرده‌اند زیرا اضافات را که در مرکز تقسیم نموده‌اند به هیچ وجه متناسب با جمعیت آذربایجان نیست و مناسب این استان نمی‌باشد و رعایت عدل و انصاف را نکرده‌اند از 16 میلیون تومان اضافه امسال براى شهر تبریز یک صد و شصت هزار تومان داده‌اند با این مبلغ نمی‌توان کارى را انجام داد و بودجه پیشنهادى اداره کل فرهنگ را نیز قبول نکرده‌اند فرهنگ آذربایجان معلم کسر دارد نمی‌قرستند ساختمان‌هاى تصویبى در تمام شهرستان‌ها شروع شده ولى در آذربایجان کوچک‌ترین اقدامى نشد خلاصه به هیچ یک از پیشنهادات ادارات آذربایجان توجهى نمى‌شود بازرس‌ها مثل سیل به آذربایجان روانه می‌نمایند اضافات فوق‌العاده و اضافه کار هزینه سفر و غیره به آنها داده می‌شود و آنها هم با تمام سلام و صلوات پس از سیر و سیاحت و گردش به مرکز برمی‌گردند کسى نیست بگوید آقاى دولت اگر مأمورین شما که رسماً به استان‌ها می‌فرستید درست انجام وظیفه نمى‌کنند و چرا بر نمى‌دارید و چرا تنبیه نمی‌کنند که احتیاج به اعزام این همه بازرس به استان‌ها بشود و کوچکترین نتیجه هم نیست باور کنید اگر همان فوق‌العاده و اضافات و هزینه سفرها و غیره را یک قلم به خود استان‌ها فرستاده شود خود تأثیر به سزایى در عمران و آبادى خواهد بود واقعاً مایه تأسف است (صحیح است) دولت باید مردم را از این یأس و نگرانى خارج سازد و به فعالیت و شروع به کار تشویق کنند و مأمورین دزد و خائن را از کار بر کنار کند و مأمورین صالح را تشویق نمایند که بیشتر به کار علاقه نشان دهند و در اصل تشویق و ترفیع تبعیضاتى قائل می‌شوند که واقعاً بین مأمورین صالح تولید نارضایتى کرده مخصوصاً در مهرماه موقع ترفیع افسران عده کثیرى گلایه و شکایت داشتند که در ترفیع آنها تبعیض شده و آنها هم خیلى مأیوس هستند از وزات دفاع ملى تقاضا داریم رضایت آنها را فراهم آورند زیرا شرط اصلى و اولى جهت اقدام به اصلاحات همین رویه عدم تبعیض و اقدام به تشویق است والا مأمورین خاطى به هیچ وجه حاضر نخواهند شد برنامه‌هاى اصلاحى در کشور شروع شود و همیشه خار سر راه اصلاحات خواهند بود باید به هر وجهى شده اصل تنبیه و تشویق را دنبال کرد و شکایتى که از مأمور بشود فوراً رسیدگى در صورت ثبوت از کار بر کنار نمود و از طفیلی‌گرى جامعه محروم نمایند و دولت باید توجه داشته باشد که فرق بین پایتخت و شهرستان‌ها را از بین بردارد و تناسب را رعایت نماید و مأمورین صالح و با شخصیت را کاملاً مجهز کرده به شهرستان‌ها بفرستد و این زنجیرهاى اسارت و بندگى را در شهرستان‌ها پاره نماید و افکار پوسیده و کهنه را کنار گذاشته و از فکر جوان استفاده نماید و تمام مقرراتى که باعث زحمت و فشار مردم شده ملغى نماید و به مأمورین دون پایه و کارمندان جزء که جز حقوق درآمد دیگرى ندارند با این ترقى سرسام‌آور توجه عاجلى بکنند و وضع زندگى آنها را سر و صورتى بدهند و مرتب نمایند واقعاً قابل ترحم می‌باشند و از دادن خانه‌هاى ارزان‌قیمت به آنها در شهرستان‌ها مضایقه نکند دولت عوض این که این کار را در شهرستان‌ها اجرا نماید و خانه‌هاى ارزان قیمت بسازد در مرکز انجام می‌دهد و برعکس تشویق می‌نماید به همین جهت مأمورین و مردم به مرکز مى‌آیند اتفاقاً در مرکز هم آن طورى که شنیده می‌شود کسانى که استحقاق دارنداز این خانه‌ها نصیب نمی‌شود.

نائب رئیس - آقاى مهندس اردبیلى یک ربع وقت شما تمام شد.

مهندس اردبیلى - بنده ده دقیقه وقت می‌خواهم.

کاشانى - رأى می‌دهیم آقا.

نائب رئیس - عده کافى نیست آقایان وظیفه بنده را نباید انجام بدهند چون عده کافى نیست نمی‌شود رأى گرفت آقاى دکتر جزایرى فرمایشى دارید؟ بفرمایید.

3- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقاى دکتر جزایرى

دکتر جزایرى - بنده سؤال از دولت راجع به معاملاتى که در این مدت  کرده‌اند کرده‌ام راجع به انواع واقسام اتوموبیل‌هایى که خریده‌اند و راجع به خرید قند و شکر.

نائب رئیس - به دولت ابلاغ می‌شود.

5- تقدیم دو فقره لایحه به وسیله آقاى معاون وزارت دارایى

نائب رئیس - آقاى معاون وزارت دارایى بفرمایید.

معاون وزارت دارایى (انوارى) – با اجازه از حضور محترم آقایان در نتیجه تصویب الغا لوایح آقاى دکتر مصدق لایحه بودجه سال 1332 (یکى از نمایندگان - یک هزار و سیصد و سى و دو؟) بله مال پارسال بود که تقدیم می‌کنم که جزء همان لوایح است، یکى هم لایحه تمدید مدت تصفیه وصول مطالبات غیرمالیاتى دولت هم که مدتش منقضى شده بود آن هم تقدیم می‌شود.

6- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

نائب رئیس - چون امروز مصادف با بیست و یکم آذر است و بعد از ظهر هم رژه خواهد بود به احترام امروز با اجازه آقایان جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز سه‌شنبه ساعت 9 صبح خواهد بود (احسنت).

میراشرافى - این وظیفه را خوب انجام دادید (مجلس یک ساعت و بیست دقیقه قبل از ظهر ختم شد).

نائب رئیس مجلس شوراى ملى - نورالدین امامى

+++‏

یادداشت ها
Parameter:294901!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)