کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هجدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏18
[1396/05/30]

جلسه: 65 صورت مشروح مذاکرات مجلس‏ روز سه‌شنبه 25 آبان‌ماه 1333  

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‏

2- بیانات قبل از دستور آقایان بهبهانى ضمناً سؤالى تقدیم نمودند تفضلى- دکتر بیتا- رضایى‏

3- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقای وزیر پست و تلگراف و تلفن‏

4- معرفى آقای مهندس رضا گنجه‌اى به معاونت وزارت پست و تلگراف و تلفن به وسیله آقای وزیر پست و تلگراف و تلفن‏

5- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقای صادق بوشهرى‏

6- تقدیم یک فقره طرح قانونى به وسیله آقای شوشترى راجع به انعقاد کنگره‏

7- اخذ رأى و عدم تصویب فوریت لایحه اعتبارات اضافى بودجه 1333 کشور

8- اخذ رأى و تصویب مقدم بودن گزارش کمیسیون‌هاى فرهنگ و بودجه راجع به اعزام شاگردهاى اول به خارجه

9- طرح پیشنهادات طرح تمدید مدت اعتبار ساختمانى تا آخر 1333

10- تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏18

 

 

جلسه: 65

صورت مشروح مذاکرات مجلس‏ روز سه‌شنبه 25 آبان‌ماه 1333

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‏

2- بیانات قبل از دستور آقایان بهبهانى ضمناً سؤالى تقدیم نمودند تفضلى- دکتر بیتا- رضایى‏

3- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقای وزیر پست و تلگراف و تلفن‏

4- معرفى آقای مهندس رضا گنجه‌اى به معاونت وزارت پست و تلگراف و تلفن به وسیله آقای وزیر پست و تلگراف و تلفن‏

5- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقای صادق بوشهرى‏

6- تقدیم یک فقره طرح قانونى به وسیله آقای شوشترى راجع به انعقاد کنگره‏

7- اخذ رأى و عدم تصویب فوریت لایحه اعتبارات اضافى بودجه 1333 کشور

8- اخذ رأى و تصویب مقدم بودن گزارش کمیسیون‌هاى فرهنگ و بودجه راجع به اعزام شاگردهاى اول به خارجه

9- طرح پیشنهادات طرح تمدید مدت اعتبار ساختمانى تا آخر 1333

10- تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

 

مجلس دو ساعت قبل از ظهر به ریاست آقای رضا حکمت تشکیل گردید

1- تصویب صورت مجلس

رئیس- صورت غائیبن جلسه قرائت می‌شود به شرح زیر قرائت شد

غائبین با اجازه آقایان: دکتر سید امامى. بیات ماکو. شفیعى. مرتضى حکمت. رضا افشار. اسکندرى. دکتر عمید. مکرم. محمود ذوالفقارى. دکتر عدل. مصطفى ذوالفقارى. یارافشار. عبدالحمید بختیار. سالار بهزادى. مهندس جفرودى. محمودى.پیراسته. دهقان. میراشراقى. کیکاوسى. پناهى

غائبین بى‌اجازه آقایان: حشمتى. اسفند یارى. پورسرتیپ. نراقى. صارمى. اریه. مهندس ظفیر. اعظم زنگنه

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه آقایان: تفضلى. خزیمه علم. موسوى. شادلو . بوربور. فرود. خاکباز. اورنک. عرب شیبانى. ابراهیمى. عبدالرحمن فرامرزى

غائبین در رأى آقایان اخوان. سعیدى. معین‌زاده. تجدد. امیر تیمور. کلالى‏

رئیس- نسبت به صورت مجلس نظرى نیست؟ آقای شوشترى بفرمایید

شوشترى- بسم الله الرحمن الرحیم در صورت مجلس با اجازه از مقام ریاست و جناب آقای حائرى‌زاده و اولاً یک جمله‌اى را عرض کنم اگر خاطر مبارکشان باشد وقتى در دوره 16 اختلاف و منافشاتى بین جناب آقای حائرى‌زاده که نسبت به ایشان ارادت دارم و همه وقت احترام کرده‌ام و آقای متین دفترى پیدا شد من استدعا کردم از جناب آقای حائرى‌زاده که براى رعایت حیثیت مجلس شوراى ملى مناقشات شخصى را در اجتماع نباید مداخله بدهیم ولى پریرزو بنده در جلسه نبودم امروز که صورت جلسه را خواندم وقتى به قسمتى از فرمایشات ایشان یعنى 113 نفر وکیلى که عالماً عامدا با ارداده با تدفیق و تحقیق با فهم از نظر مصلحت مملکت بر این مصلحت مملکت به قرارداد نفت رأى داده‌ایم نباید با این عنوان تلقى بشود که ما نفت را فداى ثروت خانم فخرالدوله کردم صحیح است و جهان من‌الوجوه این طور نبوده است ما عالم به این قضا یا بوده‌ایم ما می‌دانستیم که اگر جزئى ا ز نفت را صرف‌نظر کنیم براى حفظ استقلال ایران و به مصلحت ایران است صحیح است ما وجها من الوجوه این نظر را که ایشان فرمودند نداشتیم بیان خود جناب آقای حائرى‌زاده دلیل بنده است‏

رئیس- آقای شوشترى راجع به صورت مجلس بفرمایید.

شوشترى- اجازه بفرمایند من باید از ماده 87 استفاده کنم چون به جناب آقای حائرى‌زاده ارادت دارم می‌خواستم از این راه وارد شوم از این راه وارد شدم و تحصیل اجازه می‌کنم به همان دلیلى که ایشان فرمودند معلوم می‌شود مفهوم مخالفش این است که اگر ما نفت را نمی‌گذراندیم وضعیت طورى می‌شد که ثروت خانم فخرالدوله بر باد می‌رفت یعنى بلشوریکى می‌شد این را ما تشخیص کرده بودیم و استدعا دارم از ساخت ایشان و عموم نمایندگان مناقشات و شخص را کنار بگذارید براى این که مثل مجلس دوره شانزدهم و دوره هفدهم و دوره مصدق به ما توهین نشود

رئیس- این مطالب که به صورت مجلس مربوط نیست‏

شوشترى- براى توضیح صورت جلسه است که خود ایشان تصحیح کنند و این باب را نگذارند توى مجلس مفتوح بشود و الا بنده هم جزو صدر مشروطیتم و خیلى از این مطالب که فرمودند قابل تردید است‏

رئیس- آقای رضایى‏

رضایى- در جلسه گذشته هنگامى که صحبت از سازمان برنامه و آقای ابتهاج بود جناب آقای امامى یک تذکرى فرمودند و بنده هم به طور سؤال عرض کردم که از دزدها چه طور؟ همین عرض مختصرى بود که بنده کردم و این عرض بنده گویا موجب سوء تفاهمى شده است خواستم توضیح بدهم که منظور بنده به هیچ وجه شخص آقای ابتهاج مدیر عامل سازمان برنامه نبود (صحیح است) و مسلماً کسى در دستى ایشان تردیدى ندارد (صحیح است) ایشان شاید عیوب دیگرى داشته باشد ولى در درستى ایشان تردیدى نیست بلکه مقصود بنده دزدهایى بوده است

+++

که از مدت‌ها قبل در سازمان برنامه ریشه دوانیده‌اند (احسنت‏)

رئیس- آقای بهادرى‏

بهادرى- در صورت مجلس دیدم در جلسه گذشته همکار محترم آقای شاهرخ‌شاهى یک بی‌مهرى نسبت به آقای فروغ کرده‌اند چون عده‌اى از همشهری‌ها به بنده چیزى نوشته بودند خواستم به عرضشان برسانم که ایشان از مأمورین لایق بوده‌اند و خدماتى در آذربایجان انجام داده‌اند خواستم این مطلب را عرض کنم

رئیس- آقای حائرى‌زاده‏

حائرى‌زاده- در آنچه که بنده در جلسه گذشته عرض کردم یک اشتباه لفظى شده است که حاج میرزا ابراهیم آقای تبریزى که از وکلاى به نام صدر مشروطیت از آذربایجان بوده است در پارک امین‌الدوله کشته شده است من اشتباها حاجى فضلعلى آقا گفته بودم چون در این قسمت اشتباهى شده بود در جلسه گذشته خواستم تصحیح کنم و اگر آقای امینى حرف مرا تحریف نکرده بود من مزاج و حالم مقتضى این که بیایم و صحبتى بکنم نبود و مطلبى هم که گفتم ربطى به آقایان نداشت تمامى به آقایان نداشت گفتم کسى که نماینده و وکیل جماعتى شد مذاکره منافع ملتى را براى منافع خودش این مطلب ربطى با آقایان نداشت‏

رئیس- دیگرى نظرى نسبت به صورت مجلس نیست؟ آقای مهندس اردبیلى بفرمایید

مهندس اردبیلى- در جلسه پیش  که آقای شاهرخشاهى نسبت به آقای فروغ مطالبى فرمودند در صورت مجلس نوشته شده آقای طلوع نیست و آقای فروغ است

رئیس- تصحیح می‌شود دیگر نظرى نسبت به صورت مجلس نیست؟ (گفته شد- خیر) صورت مجلس جلسه پیش تصویب شد

2- بیانات قبل از دستور آقایان بهبانى ضمناً سؤالى تقدیم نمودند تفضلى- دکتر بینا- رضایى)

رئیس- سه نفر از آقایان تقاضاى نطق قبل از دستور کرده‌اند آقای بهبانى بفرمایید

بهبهانى-بنده همیشه سعى داشته‌ام حتى‌المقدور اوقات مجلس شورای ملى را به عنوان نطق قبل از دستور نگیرم و استفاده از تریبون مجلس را فقط اختصاص به مواقع حساس و مواردى بدهم که بیان حقایق براى حفظ منافع مردم و مملکت لازم و ضرور باشد (صحیح است) این روزها همه جا صحبت از روشى است که مجلس و مجلسیان و دولت پس از حل مسئله نفت در طریق رفاه و آسایش عمومى باید تعقیب کنند در روزهاى اخیر بنده در این باب نظر خود را به تفصیل با آقایان ارباب جراید در میان گذاشتم و ماحصل نظریات بنده این بوده که در دوران جدیدى که براى کشور پیش آمده باید کار مملکت از مدار فعلى خارج شود و از فرصت‌هاى که روزگار براى اصلاح حال مردم و مملکت پیش پاى ما گذاشته حداکثر استفاده به عمل آید و اساس کار کشور وى مبنایى قرار گیرد که ضامن ترقى و عدالت اجتماعى باشد تا به حال مسئله حساس مملکتى در خانه ملت مطرح شود و اگر هم مطرح می‌شد دولت‌ها و به عذر و بهانه این که عدم اختیار کار نفت مجال و فرصتى براى بحث و فحص این گونه امور را نمی‌دهد به طفره می‌گذراندند مسئله نفت سیر خوبى براى پوشاندن بى‌لیاقتى و عدم کفایت حکومت‌ها شده بود و در نتیجه این سیاست غلط شیرازه امور کشور از هم گسست و یک هرج و مرج عجیب در کلیه شئون روى داده و کار مملکت را به صورت کلاف سر در گم در آورد که هنوز مردم از تبعات آن رنج می‌برند (صحیح است) خوشبختانه امروز دیگر مسئله‌اى به نام نفت وجود ندارد (صحیح است) و بنده به این مناسب از فرصت استفاده کرده و می‌خواهم در این محضر شریف حقایقى را توضیح و تشریح نمایم و به نام مردمى که از این فساد و تباهى دستگاه‌هاى و شئون مختلف کشور در رنج و عذابند رفع مفاسد را از دولت و مجلس بخواهم آقایان همکاران محترم به خاطر دارند روزى که قرارداد به مجلس آورده شده با تمام اوصافى که براى آن قائل شدند باز هم آن را وافى به مقصود ملت ندانستند ولى گفته شد مى‌خواهند از محل مردم و مملکت به وجود آوردند و این فقر و فاقه‌اى که گریبانگیر مردم و مملکت شده است از بین ببرند این حرفى بود که دولت می‌زد براى این که راهى براى تامین آسایش و ترقى سطح زندگى اکثریت مردم پیدا شود با آن موافقت کرد و بنده هم به پیروى از نبات شاهانه و رعایت مصلحت مملکت تبعیت نمودم ولى اعتقاد بنده این است که تنها و به صرف پیدا کردن پول درد مملکت دوا نمى‌شود (صحیح است) و الّا و دردهاى عمومى تسکین پیدا نمی‌کند (صحیح است) اگر درد تنها بى‌پولى بود باید مملکت ما بهشت برین شده باشد باید سعادت و خوشبختى از در و دیوار آن ببارد و مردم در ناز و نعمت غوطه ‌زنند مگر بعد از شهریور 20 در این مملکت کم پول خرج شده مگر اعلیحضرت همایونى براى رفاه مردم بى‌مضایقه پول ندارند مگر از یتیم و فقیر و بیوه زن به نام مالیات پول نگرفتند و خرج نکردند مگر در همین چهارده ماه اخیر دولت آقای زاهدى بیش از صد میلیون دلار کمک از خارج دریافت نکرد با همین پول چه کارى نمی‌توانستند بکنند (صحیح است) چه قدم اصلاحى نمی‌توانستند بردارند چه کار مولد ثروتى نمی‌توانستند بردارند چه کار مولد ثروتى نمی‌توانستند ایجاد کنند به جاى این که این پول به مصرف رفاه و آسایش مردم برسد آن را حیف و میل کردند و به مصرف راضى کردن این و آن و پاداش و حق‌السکوت عمرو وزید و مصارف غیر ضرور رساندند کار این اتلاف وجوه عمومى به جایى رسیده که مملکت بودجه عجیبى پیدا کرده است بودجه کل کشور که نمودارى از ترقیات اجتماعى هر کشورى باید باشد در مملکت ما اصلاً معنى و مفهومى ندارد (صحیح است) لایحه‌ای که دولت به نام بودجه کل به مجلس داده نه کل است و نه توازن دارد در حدود یازده بنگاه و موسسه دولتى خرجشان از بودجه جداست و مجلس در دخل و خرج آنها نظارت قانونى ندارد به علاوه بودجه تقدیمى دولت هفتصد میلیون تومان کسر دارد که دویست میلیون آن کسر اعتبار حقوق است به این معنى که چنانچه دویست میلیون تومان هم بر عواید فعلى ما افزوده شود تازه دولت می‌تواند تنها حقوق کارمندان را بپردازد بااین سنگینى بودجه سنگین را داد این همه خرج زاید و غیر ضرور و تفریط وجوه بیت‌المال برا ى چیست؟ چرا در این موقع سخت و با این بنیه ضعیف مالى این قدر تحفه و هدیه به این و آن می‌دهند چرا این قدر از پول مردم حاتم‌بخشى می‌شود؟ چرا با دارایى مردم این طور دبیر حمانه بازى می‌کنند؟ آقایان می‌داند درد دوران اعلیحضرت فقید اصلاحات درخشانى در این اصلاحات را بدون کمک و قرضه خارجى و تنها با بودجه‌اى انجام داد که یک سوم بودجه امروز نبود ولى بودجه امروز چهار برابر بودجه آن روز است و ما نه تنها نمی‌توانیم قدمى براى عمران مملکت برداریم بلکه قادر به حفظ آثارى که او به وجود آورده هم نیستیم پس معلوم می‌شود خرابى کار تنها از بى‌پولى نیست بلکه خرابى کار از دستگاه فاسد و اشخاص ناصالحى است که بر خلاف نیات و منافع مردم عمل می‌کنند (صحیح است) این است که بنده اعتقاد ندارم با این تشکیلات بار سنگین مملکت و ملت به منزل برسد و گروهى از کار فرو بسته مردم گشوده شود متأسفانه شنیده می‌شود هنوز عایدات نفت به دست نیامده براى مصرفش کیسه‌ها دوخته‌اند و آنچه از حالا معلوم است این عایداتى حتى یک شاهى هم به درد مردم مملکت نخواهد خورد بنده امروز می‌گویم و آقایان در این ده نزدیک خواهند دید که با این عایدى که البته کم نخواهد بود همان کارى خواهند کرد که تا به حال با جوه خزانه مملکت و پول‌هاى خارجى کرده‌اند این پولى که باید صرف بهبود زندگى مردم شود به مصرف پاداش و انعام خواهند رسانید هم می‌پرسند دولت براى روزهاى که عایدات نفت به خزانه مملکت می‌رسد چه نقشه‌اى و برنامه‌اى در میان نیست بلکه هر چه گفته می‌شود براى سرگرمى ملت و من باب وزن شعر است اگر نقشه‌اى هم باشد و قرار هم باشد نقشه‌اى اجرا شود این دستگاه و این روش که تا به حال تعقیب شده ما را به سر منزل مقصود نخواهد رسانید و باید شالوده جدیدى ریخته شود آقایان خوب می‌دانند که فلسفه تشکیل حکومت این بود که رفاه و آسایش عمومى را تامین کرده و تعمیم دهند ولى در مملکت ما حکومت‌ها به چیزى که توجه نداشته‌اند آسایش و رفاه مردم بوده است بى‌مناسبت نیست دولت جناب آقای زاهدى بیاید و بگوید در 14 ماه زمامدارى بلا منازع خود چه رفاه و آسایش براى مردم به وجود آورده و در کجا و چه موارد با فساد و دزدى و رشوه‌خوارى مبارزه کرده کدام بار را از دوش مردم برداشته است متاسفانه باید اذعان کرد که در این ده پانزده سال اخیر هر دولتى در این کشور مصدر کار شد نه تنها در طریق آسایش عمومى قدم برداشته هر چه کرده فساد و ایجاد روح بی‌علاقگى در طبقه جوان و تحصیل کرده بوده است وضع مملکت و مردم هر روز خراب‌تر از روز پیش شده است محصول کار این دولت‌ها همیشه طورى بوده که مردم هر سال حسرت وضع سال پیش را خورده‌اند بدبختانه دولت خدمتگذار فعلى با این که شرایط خاصى آمده و انتظارات زیادى هم از آن می‌رفت مستثنى از این قاعده نیست آقایان آدم هر قدر بى‌انصاف باشد نمی‌تواند منکر شود که گرانى هزینه زندگى مردم را از پاى درآودره و پریشان و مستاصل کرده است شاخص هزینه زندگى طبق مجله رسمى بانک در دوران حکومت فعلى چند برابر ترقى کرده است قیمت احتیاجات اولیه معیشت عمومى به طور سرسام آورى بالا رفته و قوه خریدار از مردم سلب شده است و اکثریت سکنه کشور از روى یک شکم سیر دارند شما تمام اقطار کشور را بگردید و به زندگى مردم برسید و ببیندى چه قدر مردم پریشان حال و درمانده شده‌اند در هیچ جا و هیچ کارى حقوق مردم تامین نیست هیچ کس آسایش ندارد مردم آزادى ندارند و مطبوعات یعنى رکن چهارم مشروطیت در حال اختناق و هر آن در معرض تهدید و توقیف است مأمورى ستمگر و دزد و رشوه‌ستان پدر

+++

مردم را آورده‌اند با وجود وسعت خاک کشور و کمى نفوس عرصه زندگى بر همه تنگ است فساد در تشکیلات دولت و ظلم و ستمى که بر مردم می‌رود از حد گذشته است هیچ دستگاه وظیفه خود را انجام نمی‌دهند و هیچ فردى احساس هیچ مسولیتى نمی‌کند و طبیعى است زمینه‌اى از این بهتر و مساعده‌تر براى پیشروان استعمار سرخ نمی‌شود که دل‌هاى ساده جوانان محروم را بفریبند و آنان را از طریق وطن‌پرستى و خدمت به مملکت منحرف سازند من می‌پرستم این دولت براى مبارزه با کمونیزم چه قدم موثرى برداشته است من در تمام این مدت ندیده‌ام که با کمونیزم یک مبازره اصول و منطقى شده باشد دولت آقای زاهدى نیز در مبازره با کمونیزم به دنبال اسلاف خود علت را ول کرده و به دنبال معلول رفته است به جاى این که اساس و ریشه وجودى را از میان بردارد خواسته است با ظواهر و معلول به جنگده تبلیغاتى کند و سر و صدایى راه بیندازد در حالی که همه می‌داند این نحوه مبارزه که باید نامش را مبارزه صورى گذاشت هیچ نفعى براى مملکت ندارد و بنده صریحاً می‌گویم همین بى‌سیاستى‌ها و کوته فکرى دولت‌ها حزب توده را به وجود آورده تقویت کرده و پروبال داده و به جان مملکت انداخته است تا آنجا که امروز علیرغم میل باطنى همه و به خصوص شخص اعلیحضرت همایون عده‌اى را براى رفع تشنج آنى و دفع خطرات غیرقابل جبران احتمالى به مجازات اعدام می‌رساند

رئیس- وقت آقای بهبانى تمام شده ولى آقای درخشش یک ربع وقت خود را به ایشان واگذار کرده‌اند بفرمایید

بهبهانى- البته من با اعمال قدرت در برابر کمونیزم مخالف نیستم ولى معتقدم یک دست که دولت شدت عمل نشان می‌دهد با دست دیگر باید اصلاحاتى بکند هزینه زندگى را تقلیل دهد و فاصله طبقاتى را کم کند و توزیع ثروت را عادلانه‌تر باید تبعیض را که در همه چیز و همه جا حکمفرماست از بین ببرده نگذارد نالایق‌ها دزدها و فاسدها بر همه چیز مسلط باشند شکم‌ها را سیر کند و تنهاى برهنه را بپوشاند حق طبقه جوان و تحصیل کرده را بدهد آنها را باینده خودشان امیدوار سازد و تا بتواند با این ترتیب علت وجودى کمونیزم را از مملکت ریشه‌کن سازد این راه مبارزه با کمونیزم است ولى آیا تا به حال این راه تعقیب شده است جواب این سؤال منفى است و باید گفت به جاى نفى علت وجودى کمونیزم و اتخاذ تیک روش عاقلانه به هدیه اتومبیل به بستگان صرف مقدار زیادى از وجوه بیت‌المال براى تزیین باغ مصفا و خوشگذرانى و باده‌نوشى و ترتیب مجالس شب‌نشینى اکتفا شده است اگر منظور کروفرى و تبلیغاتى باشد همین مبارزه صورى و ظاهرى کافى است البته اگر براى دولت کافى باشد براى مملکت در حکم سهم مهلک است زیرا خطرى که این نوع اعمال پیش می‌آورد ممکن است طورى باشد که براى همه گران تمام شود و خداى نکرده روزى برسد که هیچ قوه‌اى قادر به جلوگیرى از خطر نباشد در حکومت آقای زاهدى از همه خراب‌تر وضع سیاست اقتصادى کشور است سیستم اقتصادى کشور در حال حاضر یک سیستم گاو پلنگ است که حتى در کشورهاى منحط و عقب‌افتاده هم نظیر آن را نمی‌توان پیدا کرد این سیستم بر محور منافع دسته معینى می‌چرخد و اقلیت انگشت‌شمارى از این سیاست اقتصادى و عجیب و نو‌ظهور سر در نمی‌آورد و حتى در امور اقتصادى ما نیز خودشان نمی‌دانند چه می‌کنند دستگاه‌هاى اقتصادى ما یک دکان جواز فروشى شده که مرتباً اسمان جل‌ها و روشکستگان به تقصیر و شارلاتان‌ها و را با جواز چاى و برنج و غیره برق اساساً از گدایى به میلونرى مى‌رساند بر اثر فقدان یک سیاست روشن و نافع به حال مردم و مملکت کشورها ما امروز گرفتار عدم توازن و تجارت خارجى شده است سیل کالاهاى غیر ضرور و تجملى که فقط انحطاط ذوق و سلیقه می‌تواند مروج آن باشد بازارهاى مملکت را پر کرده هیچ کس نیست جلو آن را بگیرد و بپرسد مملکتى که ارز ندارد و باید هر ماه در انتظار کمک بیگانه باشد این همه اجناس غیر ضرورى براى چه می‌خواهد؟ در گمرکات کشور یک بى‌بند و بارى عجیب حکمفرماست سیل اجناس قاچاق به کشور روان است جالبتر این که شنیده می‌شود دولت می‌خواهد قرضه خارجى هم بگیرد مگر نفت را براى این حل نکردند که پولى پیدا کنند و نیازى به خارج نداشته باشند بنده نمی‌دانم چه مصلحتى ایجاب می‌کند که با وجود عایدى نفت و اعتبارات تجارى کشورهاى خارجى باز برویم از خارجى قرض بگیریم می‌گویند عایدات اولیه نفت کفاف برنامه‌هاى عمرانى را نمی‌دهد کدام برنامه عمرانى؟ بگویید کفاف حیف و میل‌ها را نمی‌دهد و جیب‌هایى را که براى عواید نفت دوخته شده پر می‌کنیم در حالى که اگر عواید نفت به مصرف خود برسد و مالیات‌ها از مودیان واقعى وصول شود مملکت هیچ احتیاجى به قرض و کمک خارجى نخواهد داشت صحیح است بنده گفتنى زیاد دارم ولى وقت امروز مجلس بیش از این اجازه نمی‌دهد و بقیه را به وقت دیگر می‌گذاریم و اکنون که تریبون مجلس را ترک می‌کنم صریحاً عرض می‌کنم که این وضع قابل دوام نیست باید فکرى کرد نقشه نوى ریخت چرخ فعالیت‌هاى اجتماعى مملکت را به دست کسانى سپرد که نظرى جز رفاه و آسایش مردم نداشته باشند باید واقعاً فکرى براى مبارزه با فساد هول‌انگیز دستگاه کرد من مدارکى در دست دارم که دستگاه دولت فعلى و گردانندگان آن را محکوم می‌کند و اگر در اسرع وقت فکرى براى رفع مفاسد و خرابی‌ها نشود به آخرین حربه‌اى که یک وکیل می‌تواند به کار برد متوسل می‌شوم و با ذکر موارد مستند دولت را استیضاح خواهم کرد نامه‌اى براى بنده از آقای شوشترى رسیده است که نوشته‌اند چند روز قبل اعلیحضرت همایونى شاهنشاه که همیشه به شعایر دین مبین اسلام احترام بسیار قائل می‌باشد به موزه ایران باستان تشریف فرمایند و با پرده‌بردارى از صندوق خاتم بسیار نفیس که جهت حضرت مسلم به همت افسران پاک طبعت ایران و صندوق خاتم حضرت زینب (ع) که نصف هزینه آن‏ عده‌اى مسلمانان پاک طنیت ایرانى و نصف هزینه آن با چند سال صرف وقت استاد هنرمند آقای حاج محمد صنیع خاتم تهیه شده شاهنشاه مورد تشویق و تفقدات ملوکانه قرار دادند که تاکنون موفق نگردیده بودند این گوهرهاى نفیس را که در دنیاى بى‌نظیر تشخیص داده شده از نزدیک قبل از این که از ایران فرستاده شود دیده باشند استاد این هفته را هم تمدید و بستن و حرکت صندوق‌ها را براى بازدید آقایان نمایندگان مجلس تاخیر نمودند در موزه ایران باستان از صبح تا ظهر و از 3 تا 5 بعد از ظهر مفتوح است آقای دکتر شاهکار هم مرقوم فرموده‌اند که یک امر کوچک ذغال را نمی‌تواند درست کنند چه رسد به سایر امور بقیه وقتم را هم به آقای تفضلى می‌دهم‏

رئیس- سه دقیقه مانده است بفرمایید آقای تفضلى‏

تفضلى- اکنون مشکل نفت حل شده است و در نتیجه فداکارى و بردبارى ملت قهرمان ما و نهضت پر افتخار مردم این سرزمن کابوس شرکت سابق نفت از سینه خاک وطن ما برخاسته است (میراشراقى- آقای تفضلى حرف نو بفرمایید اینها کهنه شده است) شما نوش را بفرمایید امنیت گر چه به بهاى سنگینى به دست آمده است و می‌آید خوشبختانه تا میزانى که در خور سپاسگذارى است فراهم آمده است و به طور کلى پس از سال‌ها آشفتگى در سیاست خارجى و داخلى ایران وضع و موقعى براى کشور ما پیش آمده است که می‌توان گام‌هاى استوار و سودبخشى براى مردم رنجدیده این کشور برداشت و باید که این قدم‌ها با قدرت و شجاعت برداشته شود (صحیح است) کسانی که دانسته و ندانسته خار و سنگ این راه را باشند یا بشوند در زیر پاى مردانی که می‌خواهند و می‌توانند کشور خود را همراه کاروان تمدن به سوى ترقى و افتخار برانند در هم شکسته و خرد خواهند شد (صحیح است) (انشاءالله) آقایان هیچ ایرایى وطن‌پرست و بی‌غرض نیست که از وضع آشفته دستگاه‌هاى دولتى ناراضى نباشد و فساد خطرناکى که در اغلب قسمت‌هاى حساس هیئت حاکمه ریشه دوانیده است و متاسف حتى بیمناک نشده باشد (میراشراقى- آنهایى که از پیشه‌ورى حمایت می‌کردند چه طور؟)

این حقیقت را نیز هیچ یک از مردم روشن بین آن کار نمی‌تواند کرد که با وضع کنونى دستگاه‌هاى ادارى و از این وضع و موقع شایسته و مناسبى که از لحاظ سیاست داخلى و سیاست‌هاى خارجى براى وطن ما فراهم آمده است به هیچ وجه نمی‌توان بود این کشور بهره برداشت مگر این که بتوانیم دستگاه‌هاى اقتصادى و ادارى کشور را از این فساد و آشفتگى برهانیم (صحیح است) و براى این کار هم در درجه اول به اشخاص کاردان و درستکار و شجاع نیازمندیم (صحیح است) و به یقین در نظر همه مردم بی‌قرض این سرزمن که از دور و نزدیک با آقای ابوالحسن ابتهاج آشنایى دارند ایشان در وصف اول مردان درستکار و شجاع و کاردان وطن ما قرار گرفته‌اند (صحیح است) و راز برجسته‌ترین و ارجمندترین مردان این وصف هم به شمار مى‌آیند (احسنت)

نماینده گرامى آقای شاهرخشاهى در جلسه پیش در آغاز فرمایشات خویش شعرى خواندند که دو چیز طیره عقل است دم فرو بستن به وقت گفتن گفتن به وقت خاموشى را من دریغم آمد که پند آقای شاهرخشاهى را نشنوم و به وقت گفتن این سخنان دم فرو بندم زیرا: آقای ابوالحسنى ابتهاج از مردانى است که کشور ما در این روزها به قمالیت و کاردانى و شرافت و صراحت و شجاعت ایشان سخت نیازمند است و من گمان نزدیک به یقین دارم که اکثریت قریب به اتفاق نمایندگان محترم در این عقیده با من شریکند (صحیح است) در این سخنان با من هم آوار (صحیح است) (احسنت- احسنت‏)

رئیس- آقای دکتر بینا بفرمایید

دکتر بینا- تلگرافى است که از کرمان رسیده تقدیم مقام محترم ریاست می‌کنم نمی‌دانم این لقمان نفیسى از مردم چه مى‌خواهد

رئیس- هر کس آزاد است که فعالیت انتخاباتى خودش را بکند

دکتر بینا- بنده که عرضى نکردم قربان بنده چهار دقیقه از وقتم را به آقای رضایى داده‌ام‏

رئیس- بسیار خوب‏

دکتر بینا- بحمدالله مشکل نفت حل شده و دیگر عنوان این مطلب براى طفره رفتن از انجام اصلاحات ضرورى مورد نخواهد داشت نمایندگان محترم

+++

مجلس شوراى ملى با نهایت دقت و صبر و حوصله و با در نظر گرفتن عوامل و وضع مملکت به قرارداد فروش نفت رأى دادند آقایان اگر فکرى نکنید و چاره‌اى نیاندیشید و تصمیمى اتخاذ نفرماید که عایدات نفت منحصراً صرف امور عمرانى و بالا بردن سطح زندگى مردم گردد مسئول تمام بدبختى‌ها شما خواهید بود (صحیح است) آقایان خداى نکرده اگر باز هم عایدات نفت حیف و میل شود و به مصرف خرید خانه‌اى ساخته شده خارجه و غیره و غیره برسد به خدا مورد طعن و لعن نسل حاضر و این ده این مملکت قرار خواهد گرفت (صحیح است) آقایان بنده قول می‌دهم با تشکیلاتى که ما دارم و افکارى که مسئولین امر دارند عایدات نفت سهل است اگر صد برابر این عایدات هم به خزانه مملکت برسد مطمئناً به جایی نخواهد رسید (صحیح است) اگر به خاطر داشته باشند بنده راجع به وضع گمرکات جنوب صحبت کردم اشخاصى را بازداشت نمودند زندانى کردند متاسفانه آنان که بى‌گناه بودند شاید هنوز هم در کنج زندان هستند ولى مسیبین و غارتگران گمرکات جنوب را علاوه بر این که مزاحم نشدند بلکه این مأمورین را به کورى چشم نماینده‌ای که جسارت کرد و فجایع گمرکات جنوب را به گوش ملت ایران رسانید ترفیع هم دادند به طوری که ناظر کل گمرکات جنوب را که سال‌ها ناظر عملیات قاچاق و خیانت مأمورین گمرک بود و تمام خرابی‌ها در نتیجه بى‌مبالاتى با بى‌لیاقتى و خیانت وى به وجود آمده بود به مقام معاونت کل گمرک ارتقا دادند الحق اسم با مسائلى دارد شیخى است گیتى ستان البته وجود این قبیل عناصر براى از بین بردن پرونده‌هاى متخلسین در مرکز ضرورت دارد خلاصه آقایان این است وضع رسیدگى به کار کارمندان متخلف آنان که وسیله دارند محل دارند می‌دزدند خوب رشوه می‌دهند خوب می‌خورند و خوب می‌خورانند هیچ کس به آقایان نمی‌گوید بالاى چشمت ابرو است (صحیح است) (شوشترى- هر کس هم حرف بزند آلوده‌اش می‌کنند (میراشرافى- تمام اینها با دکتر امینى شریک هستند) واى به حال کارمند درست کار بى‌عرضه‌اى که ندزدیده باشد آقایان به خدا بنده دیگر خسته شدم بیش از این نمی‌شود تذکر داد روشن‌تر از این نمى‌توان صحبت کرد به تدریج بنده مى‌بینم که حتى صحبت در این زمینه هم مبتذل می‌شود و هیئت حاکمه گوش شنوایى براى درک و حقایق ندارد گوش اگر گوش تو و ناله اگر ناله من آن که البته به جایى نرسد فریاد است آقایان از این که از مطلب قدری دور افتادم معذرت می‌خواهم بنده می‌خواهم در عرایض امروز خود نحوه استفاده از عایدات نفت را به عرض نمایندگان محترم مجلس شورای ملى و به اطلاع هیئت محترم دولت برسانم تا بلکه از هم اکنون که مشکل نفت حل شده مسئولین امر درصدد باشند بلکه از راه ازیاد فعالیت افراد کشور سطح تولید را بالا برده و به تدریج از مصرف نفت براى تعدیل بودجه مملکت صرف‌نظر نمایند نه این که به امید وصول عایدات نفت از فعالیت ناچیزى هم که الان داریم دست بکشیم و جبران و ترمیم خرابی‌ها را حواله عایدات نفت کنیم و به عطالت و بطالت خود بیفزاییم قبل از شروع به مطلب ناچارم عرض کنم که وظایف و مسئولیت‌هاى نماینده امروز و نخست‌وزیر امروز غیر از وظایف و مسئولیت‌هاى نماینده و نخست‌وزیر صدر مشروطیت می‌باشد آقایان افکاری که امروز جهان را اداره می‌کند و عواملى که براى گردش امور دنیای امروز به کار می‌رود با دنیای چهل سال قبل از زمین تا آسمان فرق دارد بنابراین رویه و طرز بیان نمایندگان امروز وضع کار دولت‌ها نیز باید منطبق با مقتضیات زمان باشد براى روشن شدن عرایضم ناچارم فرضیه علماى مشهور فیزیک را توجیه نمایم تا متوجه باشیم که ما در چه محیطى زندگى می‌کنیم و چه عواملى براى ادامه زندگى ما ضرورت دارد عقیده این عالم فیزیک این است که هر قدر سرعت زیاد می‌شود و به طرف لایتناهى نزدیکتر می‌شود فاصله کوچکتر شده و از بین مى‌رود این عقیده در بعضى موارد با اختراع تلگراف و تلفن و رادیو به نبوت رسد و پیدایش این وسایل عملاً فاصله را از بین برد خداى می‌داند که اختراع آن هم و استفاده از این نیروى شگف چه تغییراتى و حوادثى در زندگى بشر ایجاد خواهد کرد با عرض این مقدمه خواستم نشان بدهم که در دنیای امروز هیچ ملت و مملکتى نمى‌تواند خود را از مسیر جریانات روز و تحولات عمومى بر کنار سازد و در وضع حاضر دنیا را می‌توان به ماشین تشبیه کرد که ملل و کشورها به منزله اعضا این ماشین مى‌باشد و بالنتیجه دول بزرگ و کوچک در گردش کلى این ماشین عظیم ذی سهم و دخیل خراب شود و پا به بطالت کار کند تمام این دستگاه را فلج خواهد کرد چنان که عرض کردم رادیو و تلفن و بى‌سیم دنیاى کنونى را به هم مرتبط ساخته و سرعت سیر هواپیما روز به روز در تزاید است به تدریج فواصل را از میان بر می‌دارد و ملت‌ها را مجبور می‌کند که یک نوع هماهنگى در کارها داشته باشند جناب آقای نخست‌وزیر در دنیاى متمدن امروز در وضع حاضر با این ترقیات محیرالعقول دولت‌هاى دیگر نمى‌توانند ناظر باشند و قبول کنند که افراد مملکتى اوقات خود را به بطالت و بیکارى بگذرانند و امروز در ممالک را قیه طرح‌هایى تهیه می‌شود که حداکثر استفاده را از نیروى افراد آن کشور بکند کار را طورى تقسیم بکنید که دسته‌جات سه اکیپى چهار اکیپى در روز 6 یا 8 ساعت کار بکند تا محصول کارخانه‌جات و مؤسسات عام‌المنفعه و تولیدى مداوم و بلاانفطاع باشد در این تقسیم کار دولت‌ها و صاحبان صنایع فرقى بین زن و مرد قائل نشده و حداکثر استفاده را از نیروى افراد کشورها بنماید در وضع حاضر در مملکت ما علاوه بر این که طرح و نقشه‌ای برای استفاده از نیروی موجود افراد تهیه شده از نیروی افرادی هم که مشمول کار می‌باشند حداقل محصول به دست می‌آید. بدین معنى در اکثر نقاط ایران در شهرها و دهات صدى نود مردم این کشور در قهوه‌خانه‌ها وقت خود را به بطالت تلف مى‌کنند و یا در زیر آفتاب به خواب غفلت غنوده و یا در مقابل به چرت فرورفته‌اند تصادفاً اگر برزگری هم کار مى‌کند وسیله کارش گاوآهن سیستم دوران بدویت است که در سه هزار و دویست سال قبل از چین به ایران آمده و امروز هم با همین وسیله در شبانه‌روز شانزده ساعت کار می‌کنند و خود را خسته می‌کند ولى محصول این شانزده ساعت کار حتى معادل یک صدم که بزرگی نمى‌باشد که در روز 6 ساعت کار با ماشین و تراکتور کار مى‌کند راندمان یا یازده کار امروز مهمترین عامل اقتصادى جهان را در دست دادند و اداره می‌کنند که بازده کار آنان زیادتر است مثلاً اگر یک کارگر امریکایى در مدت معین 12 تن ذغال‌سنگ استخراج می‌کند محصول کار یک کارگز انگلیس در همان مدت 2 تن و محصول یک کارگر ایرانى 230 کیلوگرم می‌باشد یا این تناسب اگر بگوییم ارزش کار کارگر ایرانى مثلاً 40 ریال است ارزش کار کارگر انگلیس به همان نسبت 2 تن ارزش کار امریکایى به تناسب 12 تن می‌باشد این دستمزد کارگر نشانه درجه تمدن فعلى دنیاست بنابراین هدف و برنامه اساسى دولت فعلى و دولت‌هاى آینده نیز باید متوجه همین یازده باشد و دولت باید وجهه هست خود قرار دهد که این یازده را بالا برده و زندگى افراد ایرانى را مرفه نموده ثروت و سرمایه مملکت را از همین راه تولید ترقى دهد دولت باید با تمام وسایل تبلیغاتى مردم آن کشور را متوجه گرداند قائلند باید مردم بدانند که در نتیجه کار کشور آبادان شده و افراد مملکت راحت و مرفه زندگى می‌کنند آقایان چنان که بارها تذکر داده شد در سه سال اخیر چندین هزار نفر کارگر جنوب دستمزد خود را دریافت داشته و با کمال راحتى و فراغت خاطر خوردند و خوابیدند بى‌آنکه کمترین استفاده‌اى از وجود آنان بشود بى‌مبالاتى براى این شد که دولت برنامه کلى اقتصادرى نداشت اکنون دولت باید با ایجاد کار و تهیه یک برنامه اقتصادى مترقى طرحى بریزد که حداکثر استفاده از نیروى فعاله موجود افراد این کشور به کمک وسایل فنى به عمل بیاید چنان که گفته شد در وضع حاضر نیروى فعاله افراد این کشور که بزرگترین ثروت و سرمایه مادى و معنوى ملى را تشکیل می‌دهد به حساب نمى‌آید اکنون که این تذاکرات داده شد باید بیینم چه عواملى لازم است که دولت بتواند این نیروها را به کار انداخته و از آن استفاده نماید آقایان بهتر می‌دانند که در 1933 وقتى هیتلر به سر کار آمد 8 میلیون نفر بیکار در آلمان وجود داشت و اگر قبول کنیم که احتیاجات هر فرد آلمانى دو برابر و نیم هر فرد ایرانى است می‌توانم بگوییم وقتى هیتلر زمام امور را به دست گرفت احتیاجات بیکاران آلمان را به اندازه احتیاجات تمام سکنه ایران بود آیا دولت شکست خورده آلمان در جنگ اول جهانى که مسئول دادن غرامات بود قرض کرد و یا منابع نفتى داشت؟ ایا سه سال تمام معطل حل مشکل نفت شد آقایان هیتلر آمد و به ملت آلمان اعلان کرد که سرمایه و طلا و پشتوانه معنى ندارد چیزى که مهم است و رکن اساسى اقتصادیات کشورى را تشکیل می‌دهد و عامل موثر و زنده‌ای است همان سرمایه بشرى و نیروى فعاله افراد کشور است در موقع مطالعه یکى از مجلات امریکایى به مطلبى برخوردم که نوشته بود منافع زیرزمینى و ثروت کشورهاى جماهیر شوروى بیش از امریکا است فقط طرز کار و تربیت فنى و افراد و وسایل کار است که اقتصادیات امریکا را به این پایه رسانیده است‏

رئیس- آقای دکتر بیتا وقت شما تمام شده است‏

دکتر بینا- بنده وقت می‌خواهم بیست دقیقه‏

رئیس- یک ربع رأى می‌گیریم آقایانى که با یک ربع ادامه صحبت آقای دکتر بینا موافقند قیام کنند اغلب برخاستند تصویب شد

دکتر بینا- با در نظر گرفتن این اصل یعنى استفاده از نیروى فعاله افراد مملکت هیتلر با کمک متخصصین اقتصادى در داخله آلمان تشکیلاتى داد و هر فرد متخصص را به سر کار گذاشت و این سرمایه شگرف را هماهنگ و متمرکز کرد و مانند موتورى این دستگاه عظیم با را به کار انداخت به طوری که علاوه بر این که این هشت میلیون نفر بیکار در آن دستگاه به تحلیل رفت و با لنتیجه نه فقط وضع مردم آلمان تغییر کرد و ملت آلمان مرفه و در کمال و فور زندگى نمود بلکه اضافه محصول کارخانه‌جات آلمان به شکل صنایع جنگى تولید شد که

+++

متأسفانه به جنگ خانمان برانداز جهانى دوم منتهى گردید چرا به عهده رضاشاه کبیر برنگردیم آقایان مگر براى ساختمان معظم راه‌آهن ایران از عواید نفت استفاده شد خودتان بهتر می‌دانید که عواید نفت در بودجه منظور می‌شد عاملى که در انزمان مایه پیشرفت کارها بیشتر همان توجه به کار و فعالیت خستگى‌ناپذیر اعلیحضرت فقید بود که توانست نیروى بیکار ایران را به حرکت درآورده و این همه اثر شکراف از و خود به یادگار گذارد (صحیح است) دولت با داشتن این همه مثال‌هاى زنده زمان معاصر خود به چه مناسب وقت خود را صرف تهیه نقشه‌هاى مفید عمرانى نمى‌کند می‌دانید براى تهیه و اجراى این نفشه چه لازم است به نظر بنده دولت در درجه اول باید از وصول مالیات براساس صحیح و منطقى توازن و تعادل بودجه را تامین نماید راجع به طرز کار اداره کل درآمدهاى بنده سؤالى کرده‌ام ولى معلوم نیست چه وقت نوبت برسد و کى سؤال طرح بشود البته در موقع طرح سؤال توضیحاتى لازم داده خواهد شد ولى براى این که آقایان اطلاع اجمالى از طرز وصول مالیات و کمیسیون بازى داشته باشند عرض می‌کنم مالیاتى که وصول مى‌شود اصولاً از صدى دو مالیات تقاضا شده تجاوز نمی‌کند بنده چند مثالى با رقم در اینجا ذکر می‌کنم تا آقایان از وضع اداره کل درآمدها مطلع کردند: براى آقای نصیر نصیرزاده یازده میلیون و پانصد و نود و پنج هزار ریال اخطار مالیاتى فرستاده شد و در کمیسیون مبلغ هفت هزار تومان توافق به عمل امده مالیات مطالبه شده از آقای همدانیان بابت سال‌هاى 26 تا 31 بیست و یک میلیون و چهارصد و هشتاد و شش هزار و چهار صد و بیست و دو ریال است که به مبلغ هفده هزار تومان توافق شده آقای شالچى از بابت متمم سال 27 و سال 28 و 29 و 30 و 31 بایستى شش میلیون و دویست و شصت هزار و صد و هفتاد و یک ریال بپردازد این مبلغ بس و دو هزار تومان توافق شده مبلغ هفت میلیون و ششصد و هشتاد و شش هزار و سیصد و پنجاه و چهار ریال بابت مالیات سال‌هاى 30- 31 از تجارتخانه مقتدر و شفیعاً تقاضا شده و به مبلغ سه هزار تومان توافق به عمل آمده به نصرت‌الله متحدین دارو فروش عمده بابت سال‌هاى 29 و 30 و 31 به مبلغ دو میلیون و شش هزار و چهارصد ریال اخطار مالیاتى فرستاده شده و به مبلغ شش هزار تومان توافق شده است آقایان با این ترتیب از جمع این ارقام که به بیست و نه میلیون و سى و چهار هزار و سیصد و چهل و شش ریال بالغ است دولت فقط مبلغ هفتصد و ده هزار ریال وصول کرده یعنى دو درصد از کل مالیات مطالبه شده به خزانه مملکت وارد شده است بنابراین وقتى اعلیحضرت همایونى می‌فرمایند چرخ‌هاى مالى مملکت را خارکنان و بیوه‌زنان و طبقه ضعیف این مملکت مى‌چرخاند حقیقى است غیر قابل انکار از آقای وزیر دارادى باید پرسید از معنوى نام که بیش از 50 تا 60 میلیون تومان از فروش اراضى داودیه استفاده کرده چه قدر مالیات وصول شده و یا شرکت‌هاى مانند ایران تور و لوانتور و ثابت پارسال و غیره چه مبلغ به خزانه دولت مالیات داده‌اند راجع به وضع گمرکات دیگر چیزى نمى‌گویم در درجه دوم دولت احتیاج به یک عده جوان تحصیل کرده و مهندس و مقتصد و متخصص دارد که دست‌ها را بالا بزند و شروع به کار کنند و به این که وقت خود را براى عوامفریبى و نطق و وعظ و خطابه و تظاهر که در دنیاى امروز خریدارى نداشته و به اندازه پشیزى ارزش ندارد تلف کنند (صحیح است) بنابراین بایستى سراغ‌ این قبیل جوانان تحصیل کرده و از آنان خواهش کرد که در مملکت را دوا کنند بنده مى‌گویم دنبال این قبیل اشخاص باید رفت و از آنها خواهش‏ کرد زیرا این قبیل اشخاص فهمیده و صالح غالبا مناعت طبع دارند و هیچ وفت تقاضاى ارجاع شغل نمى‌کنند و به عقیده بنده دولت به فکر استفاده از عایدات نفت و خرج آن براى بودجه مملکتى و سایر کارها نباید باشد و عایدات نفت و را به جز در موارد ضرورى نباید مصرف کند در این صورت خواهید گفت پول نداریم بنده باز هم سؤال می‌کنم براى اجراى برنامه‌اى که در دوره رضاشاه کبیر انجام شد از کجا پول آمد مگر بودجه مملکت که از اکنون خرج می‌شود چندین برابر بودجه دوران شاه فقید نمى‌باشد؟ با صرف این بودجه سنگین و کمرشکن آیا دولت فکر کرده است به چه طریق از وجود چندین صد هزار نفر حقوق‌بگیر استفاده بهترى شود بنا یقین دارم که کمتر از صدهزار نفر از این تعداد براى گردش کارهاى وزارتخانه‌ها و موسسات دولتى کافی است از وجود بقیه آنان بایستى در کارهاى عمرانى و تولیدى و زراعى و غیره استفاده شود و در وضع حاضر علاوه بر این که دولت به کارمند پول می‌دهد از وجود آنان استفاده نمى‌کند حتى ضرر هم مى‌بیند زیرا بیکارى اصولاً مایه فساد و آنتریک است باید برنامه صحیح و دقیقى اجر درآیند که نتیجه آن ازیاد محصول زراعتى و به کار افتادن کارخانه‌جات و معادن و ساختمان جاده‌ها و سدسازى باشد تا این آقایانی که الان در دستگاه‌هاى دولتى از روى کمال بى‌میلى وقت خود را تلف می‌کنند و با نداشتن سرمایه و در نتیجه تبعیض و در مقابل بى‌عدالتى و عدم توجه مسئولین امر به رشته تخصصى آنان مخالف کائناتند و براى نبل به هدف شاید طرفدار افکار چپ و افراطى نیز هستند دستگاه دولت را ترک گفته و براى اجرای برنامه‌هاى عمرانى همت گمارند و در صورت لزوم سرمایه لازم توسط بانک‌هاى مربوطه به آنان داده شود با بیرون رفتن اشخاص فهمیده و تحصیل کرده و صاحب ابتکار از دستگاه دولت که کمترین استفاده‌اى از وجود آنان نمی‌شود می‌دانید چه مدتى به مملکت و به خود آنان کرده‌اید؟ از یک طرف معدن یا کارخانه‌جات راه افتاد و یکى از افراد حقوق‌بگیر که در دستگاه دولتى ناراضى بود خارج شده و عده‌اى کارگر را نیز به کار مشغول می‌کند از طرف دیگر در نتیجه کار و فعالیت سرمایه مملکت زیاد شده و ارزى وارد خزانه مملکت می‌گردد همچنین است در امور زارعتى و جاده‌سازى و سدسازى و نظایر آن دولت اگر از روى اضطرار بخواهد از عایدات نفت استفاده نماید باید کارى کند که این پول‌ها لااقل در میان طبقات زحمتکش و پایین و متخصیین بى‌سرمایه تقسم شود تا تعدیلى در اختلاف طبقات حاصل گردد نه این که این عایدات مجددا به جیب ثروتمندان و محبتکرین از خدا بى‌خبر ریخته شود بنابراین باید محور اصلى کار دولت حاضر و دولت‌هاى آینده روى این اصل قرار گیرد آقایان می‌دانید مشکلات دولت‌ها در درجه اول چه بوده است به عقیده بنده یکى از بزرگترین گرفتاری‌هاى دولت تأمین کسر بودجه است آیا تصدیق می‌فرمایند که تنها جبران کسر بودجه اجرای برنامه نیست که به آن اشاره شد؟ از تطویل کلام خوددارى می‌کنم و به دولت اطمینان می‌دهم جهت اجراى این برنامه هر وقت براى تهیه پولى که سرمایه بانک‌ها را تشکیل می‌دهد در زحمت و مضیقه باشد کافی است از نظریات ساخت و کوت استفاده نماید و این قدر به عایدات نفت چشم دوخته و در انتظار نباشد زیرا هر چه باشد اقتصادیات کشورى وقتى زنده است که ابتکار و عملیات آن در دست افراد خود آن کشور باشد به عبارت دیگر اگر بخواهیم استقلال اقتصادى واقعى داشته باشیم باید کارى کنیم که ترقى و پیشرفت و آبادانى کشور را به دست افراد خود و با سرمایه موجود خود انجام دهیم نه این که نقشه‌هاى اقتصادى خودمان را تابع کمک و قرضه‌هاى بیگانه و یا سیاست‌هاى خرید و فروش نفت در خارج از مرزهاى خود قرار دهیم (صحیح است‏- احسنت)

رئیس- آقای رضایى‏

رضایى- چندى قبل به عرض نمایندگان محترم رسانیدم که براى بقا ملت‌ها حفظ و مراعات اصل تنبیه خائنین و تشویق خادم ضرورى به نظر می‌رسد و تا مأمورین خادمین ملت و مملکت مردم توجه نکنند و تا مجازات نشوند تشویق نگردند و خیانتکاران مجازات نشوند ملت روى آسایش و رفاه نخواهند دید (صحیخ است) دیروز آقای دکتر بقایى بنده و عده‌اى دیگر از نمایندگان محترم را در تلگراف‌خانه براى مکالمه حضورى دعوت کرده بودند (صحیح است) و مسائلى را به ما خیر دادند که بسیار موجب تاسف و تعجب گردید آقای دکتر بقایى ضمن تلگراف حضورى اظهار داشتند که وضع کرمان در اثر عدم توجه مأمورین دولتى به خواسته‌هاى مردم در نتیجه تشکیل انجمن یک طرفه بسیار متشنج است و مردم عموماً شهر را تعطیل کرده و اعتصاب عمومى آغاز کرده‌اند و حاضر نیستند زیر بار انتخابات تحمیلى بروند و وقوع هر گونه حوادث ناگوارى پیش‌بینى می‌شود بنده با دکتر بقایى هیچ گونه سوابق آشنایى شخصى ندارم و اگر هم امروز مطالبى را متذکر مى‌شوم اولاً هم از لحاظ احترامى است که به افکار عمومى می‌گذارم و معتقدم که مأمورین دولت در همه حال اعمال و رفتار خود را با خواسته‌هاى مردم تطبیق دهند (صحیح است) و ثانیاً به منظور تشویق کسانى است که در مبارزات بر علیه نوکران بیگانه و عمال کمیفنرم در صف اول مبارزه قرار داشته‌اند (صحیح است) و برای بقای سلطنت و مملکت مردانه قیام کردند. مسلماً مبارزات دکتر بقایى در مورد حفظ استقلال مملکت موثر بوده است (عبدالصاحب صفایى- خودش عامل بیگانه بود) و یقین دارم که نمایندگان محترم تصدیق خواهند فرمود که اگر فداکاری‌هاى این گونه افراد مورد تقدیر واقع بشوند (عبدالصاحب صفایى- تمام بدبختى‌هاى مملکت مربوط به دکتر بقایى است) به جاى تشویق تنبیه بشوند در مواقع خطیر جان خود را در راه حفظ وطن فداکارانه سپری سازد دکتر بقایى در راه مبارزه با بیگانگان (عبدالصاحب صفایى- خودش عامل بیگانه است آقا نفرمایید این حرف‌ها را) و عمال آنها تا پاى مرگ رفت بسیار جاى تاسف است که امروز همین دکتر بقایى از طرف مأمورین دولت در کرمان مورد ظلم و ستم قرار می‌گیرد و مأمورین دولت به مسلم‌ترین حق او و همشهریان او تخطى مى‌کنند (عبدالصاحب صفایى- هیچ همچو چیزى نیست) بنده با بعضى از تجاوز محترمین کرمان سابفه آشنایى دارم در این ایام با آنها تماس گرفته‌ام تا به وضع کرمان بیشتر آشنا شوم (دکتر جزایرى- با دزفولى‌ها هم یک مذاکره‌اى بفرمایید) این آقایان که مسلماً در بى‌غرضى آنها کوچکترى تردیدى نیست اظهار می‌دارند که 90 درصد از مردم کرمان طرفدار دکتر بقایى هستند و به جز از او حاضر نیستند با حدى رأى بدهند (عبدالصاحب صفایى- شما اشتباه می‌کنید) جناب آقای صفایى استدعا می‌کنم (عبدالصاحب صفایى- بنده مخلص شما هستم ولى کرمان را با سبزوار مخلوط نکنید) مأمورین دولت بدون توجه به تمایلات اهالى آن شهرستان‌هاى به اقداماتى دست می‌زنند که نتیجه‌اى جز جریحه‌دار ساختن احساسات مردم رو ایجاد اغتشاش و آشوب ندارد و قرائن و امارات نشان می‌دهد

+++

که مأمورین دولت در کرمان میل ندارند که دکتر بقایى انتخاب شود در این صورت چه ضرورت داشت انتخابات را در کرمان شروع کنند و با تشکیل انجمن خصوصى و یک طرفه جنگ اعصاب در کرمان راه بیندازند و در مواقعى که کشور احتیاج مبرم با رامش و نظم دارد کرمان را طعمه آشوب و تشنج بسازند و خداى ناکرده صحنه‌هاى خونین و دلخراشى فراهم آورند چه ضرر داشت انتخابات کرمان را هم مانند نقاط دیگرى که دولت مقتضى نمی‌دهند فعلاً متوقف می‌ساختند و چنین اوضاعى به وجود نمی‌آوردند به نظر من در این موقع که مبارزه بر علیه نوکران بیگانه و عمال کمینفرم به شدت تعقیب می‌شود هیچ شایسته نیست که کسانى را که در مدت صف اول این مبارزه از مدت‌ها قبل قرار داشته‌اند به این نحو پاداش دهیم بنابراین مصالح کشور چه از نظر رعایت افکار عمومى مردم کرمان و چه از نظر رعایت افکار عمومى مردم کرمان و چه از لحاض قدرشناسى و سپاسگزارى از خدمات مبارزین در راه استقلال مملکت اقتضا می‌کند دکتر بقایى را در فشار قرار ندهند و مردم کرمان را در انتخاب و کلیشان آزاد بگذارند و به تشنجات کرمان خاتمه بخشند و مأمورین دولت را از اقدام به عملى که احساسات مردم کرمان را جریحه‌دار مى‌کند خوددارى نمایند

صفایى- آقای رضایى اگر مداخله‌اى بوده در همه جا بوده در کرمان و مازندران و سبزوار همه جا بوده است‏

رضایى- سبزوار بنده حاضرم در پشت تریبون عرض کنم (صفایى- مثل مازندران بوده فرقى نمی‌کند)

3- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقای وزیر پست و تلگراف وتلفن‏

رئیس- آقای وزیر پست و تلگراف‏

وزیر پست و تلگراف (سرتیپ فرزانگان) ماده واحدى است مربوط به قرارداد بین‌المللى ارتباطات دور که بنده به مجلس شورای ملى تقدیم می‌کنم و استدعاى تصویبش را دارم

4- معرفى آقای مهندس رضا گنجه به معاونت وزارت پست و تلگراف و تلفن به وسیله آقای وزیر پست و تلگراف و تلفن وزیر پست تلگراف و تلفن- از موقع استفاده می‌کنم و آقاى مهندس رضا گنجه‌اى را به سمت معاونت وزارت پست و تلگراف و معرفى می‌کنم (مبارک است- مبارک است‏)

5- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقای صادق بوشهرى

رئیس- آقای بوشهرى‏

صادق بوشهرى- بنده سؤالى از آقای وزیردارایى کرده‌ام راجع به سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى تقدیم می‌کنم‏

6- تقدیم یک فقره طرح قانونى به قید دو فوریت راجع به انعقاد کنگره به وسیله آقای شوشترى‏

رئیس- آقای شوشترى‏

شوشترى- این طرحى است که قریب 70 امضا دارد ولى در معنى پیش از 100 امضا دارد آقایان نمایندگان محترم از نظر حفظ قانون اساسى در اول مجلس بنده را مامور کردند به عرض رساندم و مقام محترم ریاست او را رسماً وارد کردند که وارد به اصل کنگره شده باشد و براى این که موضوع نفت اهمیت داشت او را مسکوت گذاردیم و حالا نمایندگان محترم او را امضا کردند و به قید دو فوریت هم طرح بشود و تقدیم مقام ریاست می‌کنم که اصل قانون اساسى رعایت شود (احسنت) رئیس- آقایان مسبوقند که این قضیه دو جنبه دارد ما باید موجبات و مقدماتش را با مذاکره با آقایان نمایندگان سنا فراهم بکنیم (صحیح است) اگر آقایان موافقت دارند من این را بفرستم به کمیسیون مشترک آنجا موجباتش فراهم می‌شود بعد مى‌آوریم به مجلس (صفایى- یک فوریت تصویب شود) همین طور می‌فرستم هیچ مانعى ندارد فرق نمی‌کند من این را می‌فرستم آنجا با آقایان هم تماس گرفته می‌شود بعد با موافقت مجلس سنا نسبت به آن اقدام می‌شود (شوشترى- هر چه مصلحت است همان طور عمل بفرمایید)

6- اخذ رأى و عدم تصویب فوریت لایحه اعتبارات اضافى بودجه 1333 کشور

رئیس- لایحه‌اى در مجلس پیش از طرف وزرات دارایى با یک فوریت تقدیم شده بود راجع به چندین قلم اعتبارات اضافى نسبت به فوریت آن مذاکره شده بود و به مرحله رأى رسیده حالا باید رأى به فوریت آن گرفته شود

چند نفر از نمایندگان- خوانده شود

رئیس- قرائت می‌شود به شرح آتى خوانده شد

مجلس شورای ملى

به طوری که استحضار دارند ضمن لایحه بودجه سال 1333 تقدیم به مجلس شوراى ملى اضافه اعتباراتى براى بعضى از وزارتخانه‌ها و ادارات کل ضمن صورت‌هاى شماره (2) و (3) ضمیمه لایحه بودجه تقدیمى منظور شده که بعد از تصویب بودجه مورد استفاده واقع گردد ولى نظر به این که بودجه تقدمى در دست رسیدگى کمیسیون بودجه و ممکن است مدتى تصویب آن در کمیسیون و در مجلس به طول انجامد و از طرفى قسمتى از اعتبارات پیشنهادى مورد احتیاج ضرورى می‌باشد لهذا ماده واحده ذیل به قید فوریت پیشنهاد و استدعاى تصویب آن را دارد

قانون اضافه اعتبارات سال 1333

ماده واحده- به وزارت دارایى داده می‌شود اضافه اعتبارات ذیل که ضمن لایحه بودجه تقدیمى سال 1333 منظور است‏

1- اضافه اعتبار هزینه دستگاه سلطنتى ردیف (1) صورت شماره (2) ضمیمه لایحه بودجه سال جارى کشور 7059300 ریال‏

2- اضافه اعتبار ژاندامرى کل کشور مندرج در ردیف (10) صورت شماره (2) ضمیمه لایحه بودجه سال جارى کشور 102021000 ریال‏

3- اضافه اعتبار اداره کل انحصار دخانیات براى مخارج بهره‌بردارى و ساختمان انبارها و خرید مواد دخانیه و در سال جارى مندرج در ردیف 41 صورت شماره (2) ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 710000000 ریال

4- اضافه اعتبار سهمیه دولت ایران از مخارج سازمان ملل متحد و اجراى برنامه کمک‌هاى فنى و حق‌الشر که دولت در قبل از (موضوع ردیف 58 صورت شماره 2 ضمیمه لایحه بودجه سال جارى) که به ارز دولتى قابل پرداخت است‏

5- اضافه اعتبار کمک به انجمن تربیت بدنى مندرج در ردیف 66 صورت شماره 2 ردیف 25 صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه 10000000 ریال‏

6- اضافه اعتبار اداره بیوتات سلطنتى مندرج در ردیف 1 صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 4592000 ریال

 7- اضافه اعتبار ادارات انتشارات و تبلیغات ردیف 2 صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 8540000

8- قسمتى از اضافه اعتبار وزارت جنگ و مرزبانى از بابت ردیف 3 صورت شماره (3) ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 317146000 ریال

9- اضافه اعتبار شهربانى کل کشور ردیف 7 صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 202068000

10- اضافه اعتبار دانشکده پزشکى و بیمارستان‌هاى ردیف صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 31370000 ریال‏

11- اضافه اعتبار وزارت بهدارى ردیف 20 صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 60000000 ریال 12- اعتبار تفاوت ترفیع و اضافات تا آخر سال 1333 کارمندان که از اول سال 1333 پرداخت می‌شود همچنین اضافه اعتبار اضافات 1333 خدمتگذاران جزء و کارمندان دو پایه ردیف 26 و 27 صورت شماره (3) ضمیمه لایحه بودجه سال جارى 390500000 ریال

13- اعتبار براى عمران بلوچستان و سیستان از محل ردیف 41 صورت شماره (3) ضمیمه لایحه سال جارى 100000000 ریال

14- اضافه اعتبار انتظار خدمت که به مبلغ اعتبار ردیف 57 صورت شماره (2) ضمیمه لایحه بودجه سال جارى علاوه می‌شود 10000000 ریال

15- اعتبار کمک به موسسه ضد سرطان در وجه جمعیت شیر و خورشید سرخ ایران که به بودجه سال جارى کشور علاوه می‌شود 3401120 ریال از محل درآمد عمومى سال جارى کشور به تدریجى که مورد مصرف پیدا می‌کند با رعایت کامل مقررات مربوطه و در حدود درآمد وصولى پرداخت نماید

تبصره- کسر مبلغ پنجاه و چهار میلیون و دویست هزار ریال 542000000 به بودجه ادارى کل گمرک و افزودن آن که ضمیمه مرزبانى (تابع وزارت جنگ) که ضمن ردیف (8) صورت شماره (2) ضمیمه لایحه بودجه سال 1333 کل کشور قلمداد شده تصویب می‌شود

نخست‌وزیر                       وزیر دارایى

سپهبد زاهدى      دکتر على امینى

رئیس- اعلام رأى می‌شود آقایانى که با فوریت این لایحه موافقند قیام کنند عده کمترى برخاستند تصویب نشد به کمیسیون بودجه فرستاده می‌شود

صدرزاده- این لایحه حالا چه و صورتى پیدا می‌کند؟

رئیس- به طور عادى به کمیسیون بودجه می‌رود و بعد که گزارشش رسید از کمیسیون بودجه مطرح می‌شود

8- اخذ رأى و تصویب مقدم بودن گزارش کمیسیون‌هاى فرهنگ و بودجه راجع به اعزام شاگردهاى اول به خارجه‏

رئیس- دو موضوع در دستور داریم یکى طرح راجع به تمدید اعتبارهاى ساختمانى شهرستان‌ها یکى هم گزارش

+++

کمیسیون‌هاى بودجه و فرهنگ مربوط به محصلینى که باید به اروپا اعزام بشوند

(بعضى از نمایندگان- این لایحه مقدم است کار محصلین دیر می‌شود) آقایان تقاضا کرده‌اند که این گزارش مقدم باشد چون وقت می‌گذرد گزارش کمیسیون هم رسیده این تقاضا قرائت می‌شود و بعد رویش رأى می‌گیریم (پیشنهاد واصله به شرح زیر قرائت شد)

ریاست معظم مجلس شوراى ملى چون لایحه اعزام قارغ‌التحصیلان رتبه اول دانشکده‌ها مربوط به سال تحصیلى 31- 32 تقدیم مجلس شورای ملى و به تصویب کمیسیون‌هاى فرهنگ و بودجه رسیده و گزارش آن براى طرح در مجلس حاضر شده است با توجه به شروع سال تحصیلى کشورهاى خارجه لازم است هر چه زودتر به تصویب برسد تا از تضییع عمر فارغ‌التحصیلان جلوگیرى و بتوانند پیش از انقضا نام‌نویس در دانشکده‌هاى خارجى ثبت نام نمایند لذا اینجانبان امضاکنندگان ذیل تقاضا دارم گزارش مزبور با قید فوریت طبق ماده 77 آیین‌نامه مقدم در دستور قرار گرفته و به تصویب برسد بهبهانى. دکتر شاهکار. شاهرخشاهى. حمید بختیار. مرمد. عمیدى نورى. و عده‌اى امضاى دیگر

رئیس- رأى گرفته می‌شود که این گزارش مقدم باشد در دستور آقایانی که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا گزارش کمیسیون فرهنگ قرائت می‌شود

عمیدى نورى- وزیر فرهنگ تشریف ندارند لایحه باید با حضور وزیر فرهنگ مطرح شود

صدرزاده- آقای معاون وزارت دارایى هستند نمی‌شود با حضور وزیر فرهنگ باید باشد

رئیس- این تذکر ایشان مربوط به طرح‌هاى قانونى صحیح است باید آقای وزیر فرهنگ بیایند به هر حال و در دستور مقدم هست براى روز پنجشنبه اطلاع داده می‌شود آقای وزیر فرهنگ بیایند

 عماد تربتى- موضوع ساختمان‌هاى را مطرح بفرمایید

عمیدى نورى- جناب آقای رئیس اعتبار ساختمان‌ها وسط کار بود طرح کانون وکلا هم هست

رئیس- فعلاً نماینده دولت حاضر است که در طرح مربوط به آن است حاضر باشد

عمیدى نورى- وزیر فرهنگ طرح را داده باشد این را می‌دانم ولى این گزارش کمیسیون بودجه است آمده به مجلس

بعضى از نمایندگان- گزارش کمیسیون فرهنگ است به کمیسیون بودجه هم رفته و کمیسیون بودجه هم گزارش داده است‏

9- طرح پیشنهادات طرح تمدید مدت اعتبارهاى ساختمانى تا آخر سال 1333

رئیس- فعلاً موضوع اعتبارات ساختمانى مطرح است پیشنهادات قرائت می‌شود پیشنهاد می‌کنم در هر یک از ادارات ساختمان وزارتخانه‌ها یک نفر از نمایندگان مجلس شوراى ملى نظارت کند تا بودجه مربوطه حیف و میل نشده و به جا مصرف شود

ارباب- اجازه می‌فرمایند توضیح عرض کنم‏

رئیس- توضیح ندارد آقا چون وارد نیست براى این که این مداخله قوه مقننه در قوه مجریه می‌شود و نظارت نمایندگان بر این ترتیب صحیح نیست‏

ارباب- حیف و میل می‌شود حالا می‌فرمایید وارد نیست من عرضى ندارم‏

رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت کنید (پیشنهاد آقای رضایى به شرح زیر قرائت شد) پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به طرح تقدیمى اضافه شود

تبصره: اعتبارات مذکور در ماده فوق به نسبت جمعیت بین شهرستان‌ها تقسیم و به مصرف خواهد رسید

رئیس- این اعتبارها براى ساختمان‌هاى معینى است که ساخته شده و باید اقدام به تکمیل آن ساختمان شود فعلاً نمی‌شود مال یک جایى را به جاى دیگر برد

رضایى- اجازه می‌فرمایید توضیح عرض کنم بفرمایید

رضایى- آقایان محترم اطلاع دارند که متاسفانه در این اعتبارات در گذشته هیچ توجهى به ولایات نشده (صحیح است) این اعتبار به طورى که بنده تحقیق کردم این رقم صرفه‌جویی‌ها نزدیک 50 میلیون تومان است 25 میلیون تومان از این پول قرار است در تهران خرج بشود یعنى 50 درصد سه چهار میلیون تومان به دانشگاه می‌خواهند بدهند دو سه میلیون ورازت اقتصاد ملى می‌خواهد بگیرد براى اتمام کاخش (ارباب- کجا؟) براى تکمیل کاخ وزارت اقتصاد ملى (ارباب- او حق دارد خیلى زحمت می‌کشند) بنابراین بنده پیشنهاد کردم که این اعتبارات حالا کم یا زیاد در حدود 50 میلیون تومان است این به نسبت جمعیت تقسیم بشود تا اگر در گذشته ظلمى شده است از حالا به بعد جلویش گرفته بشود و از این 50 میلیون 25 میلیونش در تهران خرج نشود

رئیس- این پیشنهاد به طورى که گفتم موردى ندارد پیشنهاد دیگر قرائت مى‌شود

(پیشنهاد آقای ارباب به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم اعتبارهاى ساختمانى در هر مورد به مصرف مورد معین خود برسد و نقل انتقال در مصارف

بعضى از نمایندگان- بلندتر بفرمایید

جلیلى یزدى- توجه بفرمایید حرف می‌زنید اعتبارهاى ساختمانى در هر مورد به مصرف مورد معین خود برسد و نقل و انتفال در مصارف موردى به مورد دیگر ممنوع است ارباب‏

رئیس- آقای ارباب‏

ارباب- این پیشنهادى که بنده تقدیم کرده‌ام مربوط به ممنوع بودن نقل اعتبارى به محل دیگر است قانون همچنین عملى را تقریبا جرم شناخته است اما چون توجه نمى‌شود و خلافش عمل شده بنده براى یادآورى چنین پیشنهادى را تقدیم کرده‌ام غالب بودجه‌هاى ساختمانى چه بودجه‌هاى راه چه ساختمانى دیگر از محلى به محل دیگرى مصرف می‌شود فرضاً یک نقطه‌اى که راه آن مورد احتیاج عامه است مى‌گذراند می‌روند یک نقطه دیگرى که براى تشریفات آن راه لازم است و بودجه آن راه لازم را صرف آن راه تشریقاتى می‌کنند همین طور ساختمان‌هاى فرهنگ یک محلى که ضرورت ندارد و از نظر اهمیت مقدم نیست اعتبار آنجا را براى جاى غیرمتهم مصرف یعنى اعتبار آنجا را براى جاى غیر مهم مصرف یعتى اعتبار جاى را که مهم است به مصرف جایى که اهمیت ندارد می‌رساند بنابراین بنده پیشنهاد کردم انشاءالله آقایان توجه می‌فرمایند قانون هم تایید کرده و قبلاً هم همین عمل شده است استدعا می‌کنم توجه بفرمایید که هر بودجه ساختمانى به مصرف خودش برسد و حق نداشته باشند از این مصرف به مصرف دیگرى برسانند

یکى از نمایندگان- با این قانون هم جلوگیرى از این کار نمى‌شود آقای ارباب‏

رئیس- آقای پیراسته مخالفید؟

پیراسته- بله‏

رئیس- بفرمایید

پیراسته- بنده خیال می‌کنم همین طور که آقای ارباب خودشان توضیح دادند چون در قانون مجازات عمومى و در قانون محاسبات عمومى این تذکر داده شده است دیگر لزومى ندارد که مجدداً این نظر را در اینجا ما تامین بکنیم و همان طور که خود آقای ارباب توجه دارند فصل ساختمان در شرف انقضاء است و اگر این موضوع گرفتار پیشنهاد بشود و بماند موضوع از بین می‌رود و آقایان خودشان می‌داند که در ولایات ساختمان‌هاى نیمه تمام است و دولت می‌خواهد تمام کند چون بودجه ندارد این تقاضا شده است این است که بنده تقاضا می‌کنم آقای ارباب موافقت کنند آقایان دیگر هم موافقت کنند که این کار امروز تمام شود و ما بتوانیم بعد از این به یک کار مفیدى دست بزنیم و ضمناً می‌خواستم استدعا کنم در شرف انقضا است و اگر ما این را بگوییم تا انقضاى سال 33 قابل مصرف است این فایده‌اى ندارد بهتر است که موافقت شود تا آخر سال 34 قابل مصرف باشد و آقای انوارى هم موافقت می‌کنند آقای ارباب هم موافقت کنند که این پیشنهاد را پس بگیرند

ارباب- با تصیریح به این که اگر خلافش عمل شود جرم است بنده پس گرفتم.

رئیس- آقای عمیدى نورى استفاده جنابعالى راجع به لزوم به حضور وزیر مربوطه یک کدام ماده بود راجع به طرح همین طور است که فرمودید ولى راجع به لوایح دولت چیزى در آیین‌نامه نیست همین قدر باید از دولت کسى حاضر باشد فقط در طرح‌هاى قانونى همین طور است که فرمودید

صدرزاده- فقط امضاى وزیر باید باشد دیگر حضور وزیر لازم نیست حالا ماده را قرائت می‌کنند تو بفرمایید (ماده 113 آیین‌نامه به شرح زیر قرائت شد)

ماده 113- در غیر مواردى که طرح قانونى مربوط به امور داخلى مجلس باشد باید به وزیر مسول اطلاع داده شود که خود یا معاون او در جلسه علنى حاضر شود و مذاکرات در حضور او به عمل آید و اظهار عقیده نماید در صورت عدم حضور وزیر یا معاون او صاحبان طرح حق دارند او را مورد اخطار قرار دهند.

رئیس- طرح قانونى با لایحه تفاوتش این است که نمایندگان یک طرح را پیشنهاد می‌کنند و وزیر مربوطه نسبت به آن سابقه‌اى ندارد باید وزیر مربوطه حاضر شود عقایدش را هم بگوید اما این لایحه‌اى است که خود دولت امضا کرده و فرستاده است‏

عمیدى نورى- اجازه‏ بفرمایید توضیحى عرض کنم‏

رئیس- بفرمایید

عمیدى نورى- همان طور که فرمودید تفاوت لایحه و طرح همان است که طرح را نمایندگان می‌دهند و لایحه را دولت می‌دهد و لایحه را که دولت می‌دهد چون دولت می‌داند که کى این لایحه باید مطرح بشود امروز بشود یا فردا بشود همان روز وزیر مربوطه می‌آید و تقاضا می‌کند که این لایحه مطرح بشود و رسیدگى بکنند وزیر مربوطه قبلاً می‌آید و چون این پیشنهادى که نمایندگان داده‌اند و این را جز دستور گذاشتند تقریباً مثل این است که گفتند چون وزیر نیست ما این را به شکل طرح قبول داریم و الّا لایحه را وزیر باید بیاید وقتى نمایندگان مجلس پیشنهاد می‌کنند این را مى‌اورند به عنوان طرح قبول می‌کنند و الّا لایحه مال وکیل نیست مال وزیر است و وزیر باید بیاید از آن دفاع کند و الّا قابل رسیدگى نیست‏

رئیس- لایحه محصلین در دستور بود متهى براى تقدمش آقایان نمایندگان تقاضا کرده‌اند که جز دستور قرار بگیرند و ربطى به طرح ندارد سابقه هم همین طور بوده هر وقت لایحه‌اى داده می‌شود باید توسط وزیر یا

+++

معاونش داده بشود و به امضاى وزیر یا معاونش آن لایحه باشد اما در طرح باید وزیر مسول حاضر باشد اما در مورد لوایح الزامى نیست همین قدر که از طرف دولت کسى حاضر باشد دفاع کند کافى است دو ماده مربوطه قرائت می‌شود همین طور هم عمل می‌شود

ماده 106 و ماده 107- آیین‌نامه به شرح زیر قرائت شد

ماده 106- لوایح قانونى باید در جلسه علنى مجلس شورای ملى به توسط یکى از وزرا یا معاونین پارلمانى آنان تقدیم گردد

ماده 107- کلیه لوایح مالى براى این که در مجلس مطرح بشود باید علاوه بر امضاى وزیر مسئول و نخست وزیر امضاى وزیر دارایى را هم داشته باشد

رئیس- براى این که مطرح بشود باید به وسیله وزیر معاون او تقدیم شود و این امضاها را باید داشته باشد دیگر ننوشته نماینده دولت حاضر باشد این لایحه بیشتر جنبه مالى دارد که معاون وزارت دارایى هم حاضرند معاون نخست‌وزیر هم حاضرند پس از اشکالى ندارد که مطرح بشود مخصوصاً که لایحه به کمیسیون رفته و گزارش‌هاى کمیسیون مطرح می‌شود باقى پیشنهادات قرائت مى‌شود

(پیشنهاد آقای رضایى به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به ماده واحده اضافه شود

تبصره: وجوهی که به عنوان هزینه مقدماتى ثبت دریافت شده و می‌شود منحصراً باید به مصرف ساختمان ادارات ثبت شهرستان‌ها برسد رضایى.

رئیس- آقای رضایى‏

رضایی-اداره ثبت یک وجوهی از مردم می‌گیرد. یک پولی از مردم می‌گیرد به عنوان هزینه مقدماتی ثبت (صحیح است) این پول را حتی به خزانه مملکت هم تحویل نمی‌دهند و از این محل اضافه حقوق و پاداش به کارمندهای‌شان می‌دهند و مقدار زیادی هم صرف خرید اتومبیل شده است و آقایان اطلاع دارند که ادارات ثبت در کلیه شهرستان‌ها در یک محل‌های اجاره‌ای هست که خیلی هم ساختمان‌هایشان بد است و کارمندها از این نظر هم در زحمتند و بنده پیشنهاد کردم که این وجوه منحصر به آب مصرفی ساختمان ادارات ثبت برسد که اولاً هم ادارات ثبت از نظر جا و محل یک سر و صورتی بگیرد و هم این پول به مصرف صحیحی برسد و قید کلیه شهرستان‌ها برای این است که اداره ثبت تهران ساختمان‌هایش کامل است و ادارات ثبت شهرستان‌ها هم بعد از این از پرداخت کرایه و اجاره محل خلاص می‌شود (صحیح است) و امید دارم که آقای انواری هم با این پیشنهاد موافق باشند.

رئیس- آقای مشایخى مخالف هستید؟ مشایخى بلى بفرمایید

مشایخى- بنده بااساس این پیسنهاد با یک مختصر تغییرى موافقم اما مطلبى که لازم است به عرض آقایان برسانم این است که این پیشنهاد در درجه اول مربوط به موضوعى که الان مطرح است نیست چرا؟ براى این که صحبت از صرفه‌جویی‌هاى بودجه کل کشور است ولى در ثبت اسناد دو نوع وجه دریافت می‌شود یکی به عنوان حق‌الثبت و یکی به عنوان مخارج مقدماتی حق‌الثبت به جمع بودجه کل کشور می‌رود و راجع به حقوق هر چه پیشنهاد بکنید مربوط به این طرح خواهد بود اما وجوهی که به عنوان مخارج مقدماتی دریافت می‌شود وجوهى است که مربوط به هزینه‌هاى تجدید حدود املاک و سایر مخارجى است که مربوط به مالکین املاک است و از آنان دریافت می‌شود بنابراین جزء بودجه کل کشور نیست که در موقع طرح لایحه بودجه یا در موقع طرح مربوط با اضافات و صرفه‌جویی‌ها بتوانم آن را پشنهاد کنیم ولى اساس فکر خوب است اما تعیین و تجدید آن فقط و فقط براى خرید خانه یک اشکالى در ثبت اسناد در محل ایجاد مى‌کند و او این است که وقتى یک مالکى تقاضاى ثبت دهى را می‌کند این ده باید نقشه‌بردارى بشود نماینده ثبت اسناد باید برود آنجا تجدید حدود بکند و در بودجه کل کشور براى فوق‌العاده مأمورین ثبت اسناد اعتبارى پیش‌بینى نشده و یک نماینده‌اى که پا می‌شود از تهران می‌رود و در ده تعیین حدود می‌کند و شب در ده می‌ماند قاعده بایستى علاوه بر مقررى روزمره یک چیزى هم فوق‌العاده بگیرد استدعا مى‌کنم آقای رضایى توجه بفرمایید این فوق‌العاده از محل این هزینه مقدماتى پرداخته می‌شود اگر تصویب بکنیم که کلیه وجوه حاصله از هزینه مقدماتی به مصرف خرید خانه و ساختمان‌هاى اداره ثبت برسد آن مالکى که پول را می‌دهد این را برابر این هزینه‌هاى ثبتى می‌دهد

(پیراسته- ثبت اسناد فلج می‌شود)

یک نفر از نمایندگان- مازادش را پیشنهاد بفرمایید) بهتر این است که اگر بخواهیم روى این پیشنهاد را ضمن این طرح قابل طرح بدانیم و می‌توانیم بگوییم در آخر هر سال آنچه اضافى از وجوه حاصله است زیرا نظر یک کمیسیونى با رعایت الاهم فالاهم الا قدم فالا قدم با توجه به موقعیت شهر استان‌ها مازادش به مصرف خرید خانه برسد نه تمامش زیرا اگر تمامش را خرج بخواهیم تخصیص بدهیم عمل حق‌الثبت و دیگرى که بنده مقتضى می‌دانم در اینجا عرض بکنم و اینجا روى سخن من با جناب آقای انوارى معاون وزارت دارایى است آقای رضایى فرمودند که پنجاه میلیون تومان از محل صرفه‌جویی‌ها موجود است آقای رضایى شما عضو کمیسیون بودجه هستید من نمی‌دانم که این رقم را از کجا آوردید آقای معاون وزارت دارایى بفرمایید که از بودجه‌هاى سنه گذشته چه موجود دارند بنده آنچه که می‌دانم از این قرار است که در سال 1333 یا یک قدرى عقب‌تر می‌رویم در مرداد سال 1332 خزانه کشور تهى بود اگر وجوهى در صندوق خزانه کشور اعم از درآمد جارى یا صرفه‌جویی‌هاى سال گذشته بوده است به مصرف رسیده است بنده کمال علاقه را دارم که راه‌سازى ساختمان‌هاى بهداشتى و فرهنگ تمام اینها با اسرع اوقات در کشور شروع بشود اما این اضافاتى که آقایان ما می‌خواهیم اسمش را صرفه‌جویى بگذاریم پولش کجاست آقای معاون وزارت دارایى توضیح بدهند

پیراسته- آقای فولادوند توضیح می‌دهند آقای فولادوند موافقت بفرمایید که مازادش را بگذراند

رئیس- آقای فولادند

معاون نخست‌وزیر- (فولادوند) آقای رضایى بنده به جنابعالى همیشه احترام داشته و دارم و همیشه می‌خواهم که نظر سرکار مورد توجه مجلس قرار بگیرد رضایى متشکرم ولى تصور می‌کنم که موکلین خودتان موافق نباشید که پولى از این مردم بیچاره بگیرند و دولت به جاى این که خودش ساختمان بکند برود پول اینها را که براى جریان کار ثبتى‌شان است بگیرد و ساختمان انجام بدهد (صحیح است) حالا اگر آقایان موافق هستید چون این پولى است که از هر مالکى می‌گیرند براى این که تجدید حدود بکنند و اگر این پیشنهاد تصویب شود این مجوزى براى دولت می‌شود که برود آن پولى که براى تجدید حضور می‌گیرند ساختمان بکند حالا اگر آقایان موافقند بنده حرفى ندارم‏

رئیس- در واقع این هزینه مقدماتى که ذکر شده است این را براى همان کار می‌گیرند مگر بعد از آن که مازادى داشته باشد مانعى ندارد ولى آن وقت آن هزینه مقدماتى چه می‌شود اگر صرفاً به ساختمان برسد هزینه مقدماتى از بین می‌رود مگر این که اصلاح بشود که مازادش با این که بنویسد بعد از وضع هزینه مقدماتى این طور ممکن است‏.

مشایخى- قابل تفکیک نیست مگر در آخر سال‏

پیراسته- آقای رئیس این را بفرمایید اصلاح بکنند و بنویسد مازادش خرج ساختمان می‌شود و ما موافقیم‏

رضایى- بنده هم با این اصلاح موافقم‏

رئیس- متهم همین را گفتم آقای انوارى فرمایشى دارید بفرمایید

معاون وزارت دارایى (انوارى)- هزینه مقدماتى ثبت را به نظر بنده باید موقعى رویش تصمیم گرفت که وزیر دادگسترى حضور داشته باشد آن وقت روى این تبصره پیشنهاد شده تصمیم بگیرند بهتر است براى این که به طوری که بحث شد بدیهى است که تمام آن وجه را که بر نمی‌دارید مصرف کنند بعد از دریافت این وجه این به طور تقریب است و در عمل غالباً اتفاق مى‌افتد از آنچه را که گرفته‌اند کمتر خرج می‌کنند یعنى وقتى خرج مامور و مهندس و بالاخره هزینه مقدماتى انجام شد غالباً یک مبلغى می‌ماند و این را می‌گویند مازاد هزینه مقدماتى و قانون هم براى این مازاد هزینه مقدماتى و قانون هم براى این مازاد دستور داده است و مى‌گوید مازادى که از این عمل هزینه مقدماتى ثبت در آخر سال باقى می‌ماند باید به بودجه کل کشور منتقل بشود ولى تا به حال نشده و قانون هست که مازاد هزینه مقدماتى ثبت بعد از وضع مخارجش در آخر سال بایستى حسابش را بدهند به خزانه و در بودجه کشور منظور شود سال‌هاى قبل از اداره ثبت و وزارت دادگسترى براى این پول خودشان یک مخارجى از همین پول کردند ساختمانى هم کردند ساختمان اداره ثبت مشهد را هم از همین پول کردند دو درست هم هست چون حساب‌هاى قانونى دارد حالا هر در صورت اگر آقایان مازداش را بفرماید مانعى ندارد

رضایى- کلمه مازاد را هم اضافه بفرمایید

ولى چون موضوع مربوط به وزارت دادگسترى است و عمل دست آنهاست همان طور که جناب آقای فولادوند فرمودند بهتر است آقای وزیر دادگسترى یا معاون دادگسترى اینجا باشند توضیحاتى به عرض آقایان برسانند اگر موافقت شد مانعى ندارد موضوع دیگر این بود که جناب آقای رضایى اینجا توضیح دادند که پنجاه میلیون مانده بنده خواستم عرض بکنم که 50 میلیون تومان حساب کردند سابقه صحبت این طور است ولى ما صورت داریم که براى هر سالى چه قدر باقیمانده سال 1329 پنجاه و شش میلیون و خرده‌ای است مال 30 نود و چهار میلیون ریال و خرده‌اى مال سال 31 چهل و شش میلیون و خرده‌اى و جمعاً 208 میلیون و خرده‌ای است که بیست میلیون تومان می‌شود علی‌حده از آن صد میلیونى که اختصاص داده شده است در بودجه سال 32 براى ساختمان فرهنگ و کشاورزى و بهدارى و غیره که آن هم باید اصلاح شود براى وزارت فرهنگ در لایحه‌اى که چند روز قبل گذشت منظور شده و این را باید در اینجا حذفش کرد براى این که لایحه فرهنگ مکرر می‌شود بنابراین این باید اصلاح شود

+++

و این که جناب آقای مشایخى فرمودند پول موجود نیست قربان عمل ساختمانى همیشه دیر شروع می‌شود بودجه دیر مى‌گذرد در فصل بنایى دولتى نمى‌شود این اعتبار ساختمانى غالبا بلااستفاده می‌ماند چون براى هر ساختمانى یک مقدماتى لازم دارد بایستى مناقصه بگذارند و قراردادهایى ببندند نقشه بکشند در تمام سنوات معمول بوده است که اعتبار ساختمانى سال قبل در سال بعد مصرف می‌شده و در حقیقت این باقیمانده اعتبار است

(مشایخى- پولش نیست اعتبارش هست) و این پنجاه میلیونى که در بودجه دو دوازدهم استفاده کردیم واقعاً کافى نیست براى تکمیل ساختمان‌هاى نیمه تمام چون الان آنچه ما مصرف می‌کنیم کمتر ساختمان جدیدى شروع می‌کنیم بیشتر آنچه را که ساخته‌اند آنها را تمام بکینم این است که خواهش می‌کنم آقایان موافقت بفرمایید که این لایحه به این ترتیب بگذرد که در سال 33 (پیراسته- سال 34 را هم اضافه بفرمایید) براى این که سه ماه بیشتر نمانده و ساختمان‌هاى نمیه تمام می‌ماند (احمد فرامرزى- تا خاتمه ساختمان‌ها نوشته شود) تا سال 34 هم باشد اشکالى ندارد بنده دیگر عرضى ندارم‏

دکتر شاهکار- بنده اخطار نظام نامه‌اى دارم‏

رئیس- بر طبق چه ماده؟ (بر طبق ماده 143 بفرمایید توضیح بدهید

دکتر شاهکار- عرض می‌کنم بر طبق نظر آقایان نمایندگان محترم طبق رأى مجلس شوارى ملى قرار شد که لایحه فرهنگیان مقدم قرار بگیرد به علت این که آقای وزیر فرهنگ نبودند عقب افتاد با تذکرات بسیار به جایى که جناب آقای رئیس فرمودند معلوم شد که حضور وزیر فرهنگ لازم نیست به خصوص که معاون پارلمانى رئیس دولت هم اینجا حضور دارند و این بر خلاف ماده 77 آیین‌نامه است که وقتى دستور مجلس تعیین شد هیچ گونه حق تغییرى ندارند مگر با اجازه مجلس و مجلس هم این لایحه فرهنگیان را مقدم قرارداد بر سایرین بنده نمی‌دانم که به چه مناسبت لایحه ساختمانى مورد شور قرار گرفته است و تقاضا می‌کنم همین طور که مجلس شوراى ملى رأى دادند لایحه فرهنگیان در دستور قرار بگیرد (صحیح است) تا این که رعایت آیین‌نامه و نظامنامه و داخلى مجلس هم بشود

رئیس- هر دوى این لوایح در دستور مجلس بوده و هیچ کدام فرق نمی‌کند حالا به هر حال در جلسه آینده آن پیشنهاد آقای رضایى رأى می‌گیریم و بعد آن لایحه را مطرح می‌کنم‏

10- تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه‏

رئیس- حالا جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز پنجشنبه خواهد بود و لایحه فرهنگیان هم مطرح خواهد شد (مجلس مقارن ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوارى ملى- رضا حکمت

+++

یادداشت ها
Parameter:294892!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)