کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نوزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏19
[1396/05/31]

جلسه: 57 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز سه‌شنبه دوم بهمن ماه 1335  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- سؤال آقای پرفسور اعلم راجع به مصرف وجوه دریافتی جهت تشویق صادرات و جواب آقای وزیر بازرگانی

3- سؤال آقای مهندس فروهر راجع به ترمیم حقوق مهندسین و جواب آقای معاون وزارت راه.

4- بیانات آقای تاراسف رئیس هیئت نمایندگی شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی

5- بیانات مقام ریاست دائر به حسن روابط بین دو کشور و خوشوقتی از ورود هیئت نمایندگی شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی

6- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقای وزیر دارایی

7- طرح و تصویب یک فوریت لایحه تخفیف حقوقی گمرکی دارو

8- بیانات آقای وزیر دارایی در قبال بیانات چند جلسه قبل آقای دیهیم

9- بیانات آقای دیهیم طبق ماده 82 آیین‌نامه

10- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون کشاورزی راجع به سازمان مؤسسه رازی از ماده3

11- تقدیم لایحه بودجه 1335 مجلس شورای ملی به وسیله آقای پناهی

12- بیانات آقای وزیر بهداری راجع به شرکت‌های وارد کننده دارو

13- بقیه مذاکره و خاتمه شور اول گزارش کمیسیون کشاورزی راجع به سازمان مؤسسه رازی

14- طرح و تصویب فوریت و مذاکره در اصل گزارش کمیسیون نظام راجع به مقررات انضباطی دانشجویان دانشکده افسری و دانش‌آموزان آموزشگاه‌های مادون افسری

15- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏19

 

جلسه: 57

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز سه‌شنبه دوم بهمن ماه 1335

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- سؤال آقای پرفسور اعلم راجع به مصرف وجوه دریافتی جهت تشویق صادرات و جواب آقای وزیر بازرگانی

3- سؤال آقای مهندس فروهر راجع به ترمیم حقوق مهندسین و جواب آقای معاون وزارت راه.

4- بیانات آقای تاراسف رئیس هیئت نمایندگی شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی

5- بیانات مقام ریاست دائر به حسن روابط بین دو کشور و خوشوقتی از ورود هیئت نمایندگی شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی

6- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقای وزیر دارایی

7- طرح و تصویب یک فوریت لایحه تخفیف حقوقی گمرکی دارو

8- بیانات آقای وزیر دارایی در قبال بیانات چند جلسه قبل آقای دیهیم

9- بیانات آقای دیهیم طبق ماده 82 آیین‌نامه

10- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون کشاورزی راجع به سازمان مؤسسه رازی از ماده3

11- تقدیم لایحه بودجه 1335 مجلس شورای ملی به وسیله آقای پناهی

12- بیانات آقای وزیر بهداری راجع به شرکت‌های وارد کننده دارو

13- بقیه مذاکره و خاتمه شور اول گزارش کمیسیون کشاورزی راجع به سازمان مؤسسه رازی

14- طرح و تصویب فوریت و مذاکره در اصل گزارش کمیسیون نظام راجع به مقررات انضباطی دانشجویان دانشکده افسری و دانش‌آموزان آموزشگاه‌های مادون افسری

15- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

 

مجلس یک ساعت پنجاه دقیقه پیش از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید

1- تصویب صورت مجلس‏

رئیس - اسامى غایبین جلسه قبل قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

غایبین با اجازه - آقایان:

دکتر طاهرى - دکتر شاهکار - پردلى - کیکاوسى - مهندس فروغى - دکتر امیراصلان افشار - ارباب - خزیمه علم - سالار بهزادى - عامری معین‌زاده - مجید ابراهیمى - کاظم شیبانى - ذوالفقارى - اقبال سعیدى - غضنفرى - دکتر آهى - افخمى - دولت شاهى - بزرگ ابراهیمى - مسعودى - صفارى - اعظم زنگنه - کورس - خلعتبرى - صراف‌زاده - ابتهاج - امامى­خویى - تجدد - دکتر رضایى.

غایبین بى‌اجازه - آقایان:

اریه - دکتر سید امامى - امید سالار – قراگزلو - دکتر هدایتى – اسفندیارى – صارمى – شادمان – اورنگ.

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه - آقایان:

اکبر یک ساعت. تربتى یک ساعت. دکتر اسدى یک ساعت. دیهیم یک ساعت. خرازى یک ساعت. فولادوند یک ساعت سى دقیقه.‏

رئیس - نسبت به صورت مجلس نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) صورت جلسه پیش تصویب می‌شود.

3- سؤال آقای پرفسور اعلم راجع به مصرف وجوه دریافتى جهت تشویق صادرات و جواب آقاى وزیر بازرگانى‏

رئیس - امروز سؤالات مطرح است آقاى پرفسور جمشید اعلم.

پرفسور جمشید اعلم - سؤال بنده از جناب آقاى وزیر بازرگانى است، از صادرات یک نیم درصدى گرفته می‌شود (صادق بوشهرى - مگر صادراتى هم هست؟) از آنهایى که هست و این نیم درصد در اختیار جناب آقاى وزیر بازرگانى است و براى تشویق صادرات است، بنده می‌خواهم ببینم که جناب آقاى وزیر بازرگانى از این نیم درصدى که در اختیارشان هست چگونه استفاده فرموده‌اند؟ و براى تشویق صادرات چه کارهایى کرده‌اند؟ خواهش می‌کنم لیست این مخارج و همچنین توضیحاتى در اطراف این موضوع بفرمایید تا بعد جواب بدهم.

رئیس - آقاى وزیر بازرگانى بفرمایید.

وزیر بازرگانى (کاشانى) - براى اطلاع نمایندة محترم عرض می‌کنم که اولاً از صادرات هیچ چیز گرفته نمی‌شود چندین اشتباه در این سؤال هست، اول این‌که از صادرات دینارى گرفته نمی‌شود بلکه از واردات گرفته می‌شود ثانیاً نیم درصد نیست یک در هزار است بنابراین این سؤالى که فرمودند ظاهراً منتفى است، چون سؤال کرده‌اند نیم درصدى که از صادرات می‌گیرید چکار می‌کنید جوابش این است که از صادرات نیم درصد گرفته نمى‌شود، اما وجوهى براى تشویق صادرات وجود دارد و آن عبارت از یک در هزاری است که از واردات گرفته می‌شود که باید به مصرف تشویق صادرات برسد، طبق لایحه قانونى مصرف این وجوه باید با موافقت وزارت دارایى و اطاق بازرگانى باشد و تصویب‌نامه‌اى براى بودجه‌اش صادر بشود مجموع این وجوه در سال قبل یعنى در سال 34 و چه در سال 35 هر دفعه 20 میلیون

+++

ریال پیش‌بینى شده است ولى در سال 34- 23 میلیون ریال وصول شده در سال 35 که امسال است تاکنون در حدود 20 میلیون ریال وصول شده است بنابراین به مراتب بیش از آنچه پیش‌بینى شده است تا آخر سال وصول خواهد شد. اما مصرف وجوهش به این شکل خواهد بود، طبق بودجه‌اى که تنظیم شده و تصویب‌نامه‌اى که صادره شده وزارت بازرگانى و اطاق بازرگانى عمل کرده و در سال 34 از 23 میلیون ریال وجوهى که جمع‌آورى شده صد و نود و پنج هزار و کسرى ریال هزینه نمایندگى‌هاى ما در خارجه بوده است چهارصد هزار ریال هزینه چاپ بروشورهاى تبلیغاتى بوده است سه میلیون و نیم ریال هزینه شرکت در نمایشگاه خارجى بوده است که در دو نمایشگاه شرکت کردیم یکى در نمایشگاه لندن و یکى هم در نمایشگاه دهلى جدید و هشتصد و یک هزار ریال صدى ده بوده که در اختیار وزارت بازرگانى بوده است و اشتباه دیگرى که جناب آقاى پروفسور اعلم فرمودند آن این بود که این وجوه در اختیار وزیر بازرگانى است در صورتى که این وجوه به‌‌هیچ‌وجه در اختیار وزیر بازرگانى نیست، بودجه دارد و برطبق بودجه خرج می‌شود ده درصدى فقط از این محل در اختیار وزارت بازرگانى است براى هزینه رفت و آمد مأمورین ایاب و ذهابى که براى نظارت در کالاهاى صادراتى لازم است به اختیار وزارت بازرگانى گذاشته شده که در سال 34 از 23 میلیون ریال فقط و فقط هشتصد و یک هزار ریال آن به این مصرف رسیده است اما مخارجى که شده است هزینه ساختمان اداره استاندارد مرکز 5/3 میلیون ریال و هزینه ساختمان استاندارد در جنوب دو میلیون ریال است. این را براى اطلاع نمایندگان محترم عرض می‌کنم که با امریکایى‌ها قرار دادى بسته شده است از جهت این‌که یک اداره‌اى ساخته بشود به اسم اداره استاندارد که هزینه ریالى آن را ما تأمین ‌کنیم و مخارج ارزیش را از قبیل لابراتوارها و ماشین‌آلات و تلمبه چاه عمیق و برق و این قبیل چیزها را آنها تأمین کنند پولى که آنها خرج می‌کنند به مراتب بیش از پول ما است البته این قرارداد امضا شده است و ساختمانش سال قبل شروع شد و هجده ماهه با بانک ساختمانى قرارداد بسته‌ایم که این ساختمان را تمام کنند و امیدوارم که زود‌تر از هجده ماه تمام بشود، مقررات امریکایى‌ها این است که وقتى پولى می‌خواهند بدهند تقاضا مى‌کنند که قبلاً ریالش ریخته بشود به حساب براى این‌که اطمینان داشته باشند که ریال آن موجود است ولى ما تقاضا کردیم از ایشان که ریال آن را یک‌جا به حساب بریزیم و سال به سال به تدریج برسانیم و پارسال از این بابت 5/3 میلیون ریال ریخته شده همچنین نظیر این ادارة استاندارد در خرمشهر ساخته خواهد شد که موافقت کرده‌اند ماشین‌آلات آن را هم به ما بدهند و دو میلیون ریال از آن بابت داده شده یعنى به حساب قطعى ریخته شده، به حساب مشترک ما و امریکا که تدریجاً وقتى تمام شد این دو رقم 5-3 میلیون ریال خرج بشود و در امسال در 9 ماهه خرجى که کرده‌ایم 365 هزار و کسرى ریال باز هزینه‌هاى نمایندگى ما در خارجه بوده است چون بعضى از نمایندگى‌ها را بستیم بعضى از آنها ناچار بوده‌اند که مراجعت بکنند 200 هزار ریال هزینه چاپ بروشور‌هاى تبلیغاتى است یک میلیون ریال هزینه نمایشگاه و شرکت در نمایشگاه از میراث است 5/3 میلیون ریال هزینه استاندارد مرکز است 5/2 میلیون ریال هزینه استاندارد جنوب خرمشهر یک میلیون ریال داده‌ایم به وزارت صنایع‏ و معادن براى افتتاح این نمایشگاه صنعتى و یک میلیون و صد و چهل و شش هزار ریال باز آن ده درصدى است که به اختیار وزارت بازرگانى است که بابت فوق‌العاده مأمورین و نظارت‌هایى که در کار کالاهاى صادراتى می‌کنند پرداخت شود این مجموع این پول است به‌طوری‌که ملاحظه می‌فرمایید از 23 میلیون ریالى که درآمد داشته است نهایت صرفه‌جویى شده آنچه که خرج شده 11 میلیون 397 هزار ریال است و بقیه‌اش در حدود 12 میلیون ریال صرفه‌جویى شده است و این 11 میلیون و کسرى ریال هم تماماً خرج نشده است بلکه یک‌جا 5/3 میلیون یک‌جا دیگر 2 میلیون آن براى خرج استاندارد است و به حساب مشترک ریخته شده است که ادارة استاندارد ساخته بشود بعد هم یعنى در 9 ماهه امسال که بیش از 200 میلیون ریال وصول شده است فقط نه میلیون و هفتصد هزار ریال خرج شده و بقیه‌اش صرفه‌جویى شده است.

رئیس - آقاى پرفسور جمشید اعلم‏ بفرمایید.

پرفسور جمشید اعلم - جناب آقاى وزیر بازرگانى یک مشت اشتباهات بنده را فرمودند مطلب سر این است که یک پولى عاید می‌شود و یک پولى خرج می‌شود. چطور خرج می‌شود و براى چه می‌شود؟ اگر بنده اشتباهى کرده باشم در نیم درصد از صادرات به جاى یک در هزار از واردات ولى بالاخره پول موجود است و خرجى که می‌شود براى تشویق صادرات است این فرمایشاتى که فرمودند بنده اطلاع دارم از نمایشگاه صنعتى دهلى از طرف سفیر‌کبیر بسیار اظهار نارضایتى شده و کسی هم که رفته بود تشویق هم شده ولى نکته‌اى که جناب آقاى وزیر بازرگانى فرمودند این بود که این بودجه در اختیار من نیست و بنده نمی‌دانم وقتى که این بودجه در اختیار ایشان نیست چطور با این بودجه به کارمندان وزارت بازرگانى حقوق داده شده است، آقاى معاون وزارت بازرگانى ششصد تومان فوق‌العاده از این بودجه می‌گیرند به امضاى آقاى وزیر بازرگانى آیا این هم جزو صادرات است که ایشان تشویق می‌شوند عرض کنم که اگر این پول دست شما نبود چرا دادید؟ حالا که می‌دهید چرا نمی‌فرمایید فقط اشتباه بنده را می‌فرمایید (بزرگ ابراهیمى - مصلحت نبود) (عمیدى نورى - جزو تشویق صادرات است)

رئیس - آقاى وزیر بازرگانى بفرمایید.

وزیر بازرگانى - اولاً بنده اگر توضیح عرض کردم که این پول از واردات گرفته می‌شود نه از صادرات لازم بود عرض کنم چون اینجا آقاى نماینده محترم گفته بودند که از صادرات نیم درصد گرفته می‌شود و لازم بود آقایان محترم روشن بشوند که از صادرات چیزى گرفته نمى‌شود و از واردات یک در هزار گرفته می‌شود این تذکر لازم بود و اما بنده تعجب می‌کنم فرمودند که به اطلاع ایشان رسیده است آقاى سفیرکبیر هندوستان خیلى از غرفه ما ناراضى بوده‌اند و یا از عملى که کرده‌ایم ناراضى بوده‌اند بنده برحسب اتفاق خوشبختانه پرونده‌اش اینجا است گزارشاتى که جناب آقاى سفیرکبیر به وزارت خارجه داده‌اند وزارت خارجه رونوشت آن را براى ما فرستاده‌اند یا گزارش‌هایى که خودشان مرقوم فرموده‌اند اینجا است بنده من‌باب نمونه قسمتى از آنها را می‌خوانم و استدعا می‌کنم اگر به نظر جنابعالى رسیده که عدم رضایتى باشد بفرمایید که در کجا است در یکى از گزارشاتى که به وزارت امور خارجه فرستاده‌اند نوشته‌اند که این نمایش امتعة ایران به وضع آبرومندى برگذار گردید و عدة کثیرى از اهالى و شخصیت‌هاى داخلى و خارجى از غرفه ایران دیدن به عمل آوردند و براى مشاهدة امتعة ایران مراجعه می‌کنند و کاملاً رضایت‌بخش بود و طرز رفتار و سلوک آقایان از هر حیث پسندیده بوده است، در جاى دیگر باز وزارت خارجه رونوشت گزارش را براى ما فرستاده‌اند که بین غرفه‌هاى کشورهاى همسایه غرفه ما آبرومند بود و همه روزه هزار نفر از مردم براى دیدن آن می‌روند جاى دیگر مرقوم می‌فرمایند که اعلیحضرت ملک سعود پادشاه عربستان صعودى نیز در سفر خود در دهلى از غرفه مورد توجه معظم‌له واقع گردید به خود بنده هم مرقوم می‌فرمایند که به مناسبت هفتاد و یکمین سال تولد جناب آقاى دکتر راچندر استاد رئیس‌جمهور هند در تاریخ نهم دسامبر 1955 اینجانب از معظم‌له در کاخ ریاست جمهور دیدن کردم و ضمن مذاکرات غرفه ایران را معلوم شد خیلى پسندیدند و از پیشرفت هنر‌هاى زیباى ایران و غرفة ایران از نمایشگاه بین‌المللى و از مساعى و اقدامات آن وزارتخانه در تأسیس غرفة مزبور صحبت بسیار فرمودند (احسنت) (پرفسور جمشید اعلم - تمام تعریف از غرفه ایران است از اشخاص نیست) اگر آقایان اجازه بفرمایند کاغذ‌هاى دیگرى هم که رسیده می‌خوانم (چند نفر از نمایندگان - لازم نیست) اگر آقایان لازم نمی‌دانند که بقیه این خوانده شود بنده صرف‌نظر می‌کنم، به بنده کوچک‌ترین اطلاعى نرسیده از این‌که مختصر عدم رضایتى از طرف نماینده سیاسى ما در آنجا جناب آقاى حکمت شده باشد و یا چه از طرف مراجعین و دولت هندوستان برعکس همه تعریف بود، براى خودستایى عرض نمی‌کنم و این جزوه‌اى است که نمایشگاه لندن چاپ کرده است یکى از کارهایى که ما کردیم شرکت در نمایشگاه لندن بود براى خاطر بنده هم نمایشگاه لندن تعریف نمى‌نویسد عکس غرفه ایران و سایر غرفه‌ها را برداشته‌اند و نوشته‌اند و بهترین غرفه خارجى در این نمایشگاه غرفه ایران بود (احسنت) بنده جناب آقاى پرفسور خیلی علاقمندم به آبروی ایران (پروفسور جمشید اعلم - مگر ما نیستیم؟) چرا همه آقایان هستید بنده که عرض نکردم نیستید (پرفسور جمشید اعلم - پس چرا مى‌گویید بنده؟)

رئیس - خواهش می‌کنم یک قدرى مراعات بفرمایید کوتاه کنید.

وزیر بازرگانى - در نمایشگاه بروکسل تمام سعى ما این است که در نمایشگاه بروکسل که در سال 58 هست آبرومند برگذار بشود و در هر صورت آقاى سفیرکبیر وقتى که خودشان تشریف آوردند اینجا به بنده فرمودند که من به نماینده شما گفتم که از این پول‌ها مبالغى به اختیار ما بگذارید که خرج تبلیغات براى ایران بکنیم و او جواب داده است که فقط یک میلیون و نیم ریال پول به اختیار ما گذاشته شده است باید کرایه زمین بدهیم ساختمان کنیم پول حمل و نقل بدهیم پول نمایندگان را هم بدهیم، فوق‌العاده مأمورین را بدهیم بنابراین وجهى براى ما باقى نمی‌ماند و حقیقتاً با نهایت صرفه‌جویى اقدام کرده‌ایم (پرفسور اعلم - جواب بنده را ندادید) ده درصد را بنده به عرض آقایان رسانیدم که روى یک مقرراتى تقسیم شده است و به اختیار بنده است و از این ده درصد یک قسمتش عرض کردم فوق‌العاده مأمورین است هشتاد هزار تومان در سال 35 و صد و کسرى هزار تومان در سال 34 (پرفسور اعلم - مأمورین داخلى یا خارجى) 80 هزار تومان براى مأمورین داخلى خرج شده است روى یک آیین‌نامه براى کسانى که فقط روى صادرات کار می‌کنند فوق‌العاده داده می‌شود این اختیار را هم ماده 24 آیین‌نامه به من داده است، ماده 24 آیین‌نامه می‌گوید که وزارت اقتصادى ملى اجازه دارد که فقط ده درصد از درآمد مزبور را خرج کند غیر از فوق‌العاده غیر از کار صادرات هم بنده

+++

می‌توانم خرج بکنم ماده آیین‌نامه می‌گوید وزارت اقتصاد ملى اجازه دارد فقط صدى ده از درآمد مزبور را به مصرف اعطاى کمک اضافه کار یا فوق‌العاده مأمورین یا انعام یا پاداش کارمندان در ایران و کشورهاى دیگر برساند و مصرف نود درصد باقى‌مانده جز در مورد مذکور در قانون قابل خرج نیست.‏

3- سؤال آقاى مهندس فروهر راجع به ترمیم حقوق مهندسین و جواب آقاى معاون وزارت راه‏

رئیس - آقاى مهندس فروهر بفرمایید.

مهندس فروهر - بنده یک سؤالى از وزارت راه کردم راجع به ترمیم حقوق مهندسین وزارت راه ولى چون قبلاً سؤالى که از سایر آقایان وزراى محترم که جناب آقاى وزیر محترم صنایع هم در اینجا تشریف دارند کرده‌ام در واقع این سؤال بنده به‌طور کلى در مورد کلیه مهندسین و کارمندان فنى دولت است بنده چون طرفدار دولت هستم و معتقدم مادام که دولت کار می‌کند و کارهاى مثبتى انجام می‌دهد مورد پشتیبانى مجلس باشد لذا این سؤال بنده که منطبق با برنامه تقدیمى دولت است یعنى مبارزه با فساد و احقاق حق می‌باشد تقدیم نمایندة دولت کردم بنده عقیده دارم که فساد مولود تبعیض می‌باشد ولى با توجه به این‌که در حدود 1400 نفر مهندس و لیسانسیه‌هاى علوم و شیمى و حقوق و غیره مانده‌اند که اسم آنها را بنده از قلم افتاده‌ها می‌دانم ‌بایستى بالاخره به درخواست‌هاى حقه آنها هم توجه بشود این بود که بنده خواستم توجه دولت را به خصوص راجع به این قسمت جلب کرده باشم خوشبختانه قضات که دستگاه عدلیه این مملکت را در دست دارند حقوق‌شان ترمیم شد افسران ارتش که حافظ امنیت این کشور هستند حقوق‌شان ترمیم شده دبیران و معلمین که بچه‌ها و جوانان این مملکت را تربیت می‌کنند حقوق‌شان تا اندازه‌اى ترمیم شده است و همچنین استادان دانشگاه و پزشکان که ان‌شاء‌الله با برگشتن لایحه از مجلس سنا حقوق‌شان تأمین و ترمیم خواهد شد (بعضى از نمایندگان - برگشته است) برگشته و طبع توزیع هم شده البته از تصویب خواهد گذشت. این بود که بنده خواستم یک فرصتى از دست نرود و توجهى به این مطلب شده باشد که حق یا عده‌اى که باقى مانده‌اند ضایع نشده باشد در این موقع که به خصوص امور عمرانى و امور فنى مملکت در دست توسعه می‌باشد و مورد توجه است برنامه‌هایى هست خواستم استدعا کنم دولت براى نفع خودش هم که شده و براى این‌که چرخ‌هاى دولت هم بهتر بگردد به این موضوع توجه بیشترى بکنند و به این وسیله بنده از دولت درخواست می‌کنم این 1400 نفر استدعا و خواهش می‌کنند که یک لایحه‌اى براى ترمیم فوق‌العاده این طبقه به مجلس بیاورد و بنده هم چون قبلاً مطالعاتى کرده‌ام و کاغذ‌هایى به بنده رسیده است براى جلوگیرى از اتلاف وقت از خواندن آنها خوددارى می‌کنم و خواستم عرض کنم که فقط 7 الى 8 میلیون تومان لازم خواهد بود که یک مقدارى براى دستگاه‌هاى فنى لازم است که سازمان برنامه تأمین کند روى امور عمرانى کشور بقیه‌اش هم از بودجه کل کشور تأمین شود که جمعاً 7 الى 8 میلیون تومان است و این چیزى نیست که دولت ترتیب اثر ندهد به خصوص با توجه به این‌که به نفع دولت خواهد بود حالا که متأسفانه آقاى وزیر راه تشریف ندارند آقاى معاون وزارت راه توضیح بدهند که دولت چه اقدامى راجع به این موضوع کرده است و یک وعده‌اى بفرمایند که واقعاً این طبقه تحصیل‌ کرده که طبقه فعال مملکت است بتوانند با دلگرمى بیشترى وظایف خودشان را انجام بدهند.

رئیس - آقاى معاون وزارت راه‏

معاون وزارت راه (مهندس مشایخى) - بنده اجازه می‌خواهم به نام وزارت راه و به نام یک نفر مهندس از جناب مهندس فروهر که از روى علاقمندى به مهندسین این سؤال را مطرح فرمودند تشکر کنم - در واقع ایشان با بصیرت و توجهى که به اهمیت این رکن فعال و مؤثر در دستگاه اجرایى و به خصوص در وزارتخانه فنى مانند وزارت راه دارند به حکم هم‌صنفى و همکار قدیمى، مترصدند که وضع مهندسین اصلاح و مرمت شود تا پارلمان در حسن جریان و پیشرفت کارها مؤثر واقع شده، طبقه‌بندى یا به‌ اصطلاح استاندارد کارهاى ما مانند ملل مترقى بالا برود.

الحال مهندسین وزارت راه که داراى مسئولیت بزرگ در کارها هستند، حقوقى که دریافت می‌دارند نسبت به زحمت و مسئولیتى که برعهده دارند، با مقایسه حقوق مهندسینى که در دستگاه‌هاى آزاد کار می‌کنند و حتى نسبت به حقوق که در بعضى مؤسسات دولتى داده می‌شود کمتر است یک نفر مهندس قدیمى رتبه 9 که مثلاً سمت مهندس حوزه یا سرمهندسى ساختمان یک خط‌آهن را دار است در سر کارگاه فوق‌العاده ثابتى در حدود 5000 ریال تا 7000 ریال و سه ساعت اضافه‌کار که نصف حقوق است یعنى جمعاً در حدود 10000 ریال دریافت می‌دارد که با حقوق رتبه 9 می‌شود یک هزار و هفتصد تومان - یک چنین مهندسى داراى یک وسیله نقلیه، منزل، سوخت و روشنایى و یک سرایدار براى دفتر است.‏

و حال آن که مهندسینى که سابقه خدمت‌شان بسیار کمتر از او است در مؤسسات آزاد لااقل دو برابر این مبلغ را دریافت می‌دارند - عجالتاً مهندسینى که به‌طور روز مزد استخدام می‌کنیم تا ده هزار ریال حقوق می‌دهیم وقتى پانزده هزار ریال از کمیسیون محترم بودجه تقاضا نموده‌ایم که به مهندسین جدید بدهند ولى در عوض فوق‌العاده آنان کمتر است البته این عناوین یعنى فوق‌العاده مقطوع صحرایى مدد معاش، اضافه‌کار سختى معیشت و غیره اقداماتى است که ما در حدود اختیارات و از راه توسل به آیین‌نامه‌هاى رایج از طریق سازمان برنامه یا وزارت دارایى به دست آورده‌ایم یا در لایحه قانونى سازمان وزارت راه پیش‌بینى کرده‌ایم که یک تا دو درصد بودجه ساختمانى به مصرف ترمیم حقوق مهندسین و کارمندان ساختمانى برسد و باید عرض کنم که در دو دستگاه یعنى وزارت دارایى و سازمان برنامه در این مورد نیز مانند سایر موارد با کمال حسن‌تفاهم از هیچ نوع معاضدتى دریغ نکرده‌اند و وزارت راه پیوسته متشکر بوده است ولى تصدیق می‌فرمایید که اصلاح قانون جز از راه قانون امکان‌پذیر نیست و اصلاح اساسى باید بر روى یک شالوده قانونى صورت بگیرد و این همان کارى است که هیئت دولت با تنظیم قانون جدیدى استخدام در نظر گرفته و تقدیم مجلس خواهد شد.

البته در اصلاح وضع کارمندان اعم از مهندسین و غیره، به غیر از حقوق باید نکات دیگرى ملحوظ شود از جمله این‌که کارمندان دولت باید منتخب و صاحب روحى با نظم و انظباط باشد به شغل خود و به خدمت عام علاقمند بوده آن را هدف زندگانى خود بداند نه وسیله توجه به این نکات معرفه‌الروحى و تربیتى بسیار ضرورى است و به‌‌طور حتم قانونى که با مدافه کافى و پس از یک دوره سى ساله آزمایش تهیه می‌شود حاوى همه اینها بوده و راهنمایى و هدایتى که از طرف آقایان محترم مبذول می‌شود مایه کمال خرسندى و امیدوارى در اصلاح وضع مهندسین خواهد بود. (احسنت)

رئیس - آقاى مهندس فروهر

مهندس فروهر - بنده از همین‌جا جواب عرض می‌کنم که در توجه دولت به این مطلب کمال تشکر را دارم و از طرف 1400 نفر استدعا می‌کنم لایحه جداگانه‌اى براى این آقایان بیاورند لایحه استخدام را هم بعداً براى کارمندان بیاورند (احسنت)

رئیس - خاطر آقایان نمایندگان مستحضر است که در سال گذشته برحسب دعوت کشور اتحاد جماهیر شوروى از پارلمان ایران هیئتى به مسکو مسافرت کرد اکنون برحسب دعوت پارلمان ایران هیئت محترم پارلمانى کشور دوست و هم‌جوار به مملکت ما آمده‌اند و امروز خوشبختانه در مجلس حاضر شده‌اند برای دیدن مجلس و آقاى تاراسف رئیس هیئت نمایندگان بیانات مؤدت‌آمیزى خواهند فرمود (صحیح است) جناب آقاى تاراسف بفرمایید.

4- بیانات آقاى تاراسف رئیس هیئت نمایندگى شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى‏

 (در این موقع آقاى تاراسف رئیس هیئت نمایندگى شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى پشت تریبون قرار گرفته و شرحى به زبان روسى ایراد نمودند که بلافاصله توسط مترجم‌شان به شرح زیر ترجمه گردید)

جناب آقاى رئیس مجلس شوراى ملى:

آقایان نمایندگان مجلس شوراى ملى.

اجازه می‌خواهم درود گرم و بهترین تمنیات شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى را به مجلس شوراى ملى و عموم نمایندگان مجلس شوراى ملى تقدیم دارم.

اجازه می‌خواهم همچنین مراتب سپاسگزارى شخص خود و اعضاى هیئت نمایندگى را به خاطر محبت و مهمان‌نوازى که از هیئت نمایندگى در ایران به عمل آمد ابراز دارم در طى سال گذشته در مناسبات بین اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى و ایران وقایع برجسته‌اى به وقوع پیوست.

مسافرت اعلیحضرت همایونى شاهنشاه ایران و علیا حضرت ملکه و همچنین هیئت پارلمانى ایران به اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى امکان داد تبادل افکار به عمل‌ آید و توافق‌ نظریات طرفین را در تمایل به تحکیم و بهبود مناسبات دوستانه بین دو کشور و قصد و نیت آنها را براى تحکیم صلح جهانى و استقرار اعتماد در مناسبات بین ممالک ما معلوم نمود.

اجازه مى‌خواهم اظهار اطمینان کنم که مسافرت هیئت نمایندگى شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى به ایران به بسط و توسعه باز هم بیشتر مناسبات دوستانه و حسن هم‌جوارى و حسن‌تفاهم و اعتماد بیشتر بین دو کشور به خیر ملل کشورهاى ما و صلح جهانى کمک و مساعدت خواهد کرد (صحیح است)

آقایان نمایندگان مجلس: من وظیفه خود می‌دانم به استحضار شما برسانم که هیئت نمایندگى ما مرکب است از نمایندگان شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى از جمهورى‌ها و ایالات مختلف اتحاد شوروى بین ما نمایندگان فدارسیون روسیه و جمهورى‌هاى شوروى سوسیالیستى اوکراین و گرجستان و آذربایجان و ارمنستان و ترکمنستان و جمهورى خودمختار او دمورت وجود دارند.

اتحاد شوروى مایل است که با همسایه جنوبى خود یعنى ایران بهترین روابط و روابط دوستانه داشته باشد (احسنت)

+++

انعقاد موافقت‌نامه مورخه 2 دسامبر سال 1954 راجع به حل و تنظیم مسائل مرزى و مالى بین کشورهاى ما امکان داد که کلیه مسائل مورد اختلاف مرزى و دعاوى متقابل مالى طرفین را که مدت‌هاى مدیدى بر وابط دوستانه و حسن هم‌جوارى بین اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى و ایران لطمه وارد می‌آوردند با روح حسن تفاهم به‌طور قطع حل و فصل نمود در عین حال موافقت‌نامه مذکور مبانى استوارى را براى بسط و توسعه باز هم بیشتر بهترین مناسبات بین دو کشور همسایه ما بنا نهاد

به منظور بسط و توسعه روابط علمی و بازرگانی و اقتصادی و فرهنگی که اساس خوبی برای روابط کلی متقابل سیاسى محسوب می‌شود، مسائل مربوط به انعقاد موافقت‌نامه طویل‌المدت راجع به‌ تحویل متقابل کالا و استفاده مشترک از آب‌هاى رودهاى مرزى ارس و اترک و همچنین مسائل مربوط به عبور کالاهاى ایران از طریق اتحاد شوروى به ‌طور ترانزیت مورد مطالعه طرفین مى‌باشد.

دولت شوروى به پیروى از اصول لنینى سیاست خارجى حکومت شوروى به منظور تحکیم و بسط و توسعه مناسبات حسن هم‌جوارى بین اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى و ایران در ماه ژانوییه سال 1956 تصمیم اتخاذ نمود که اتحاد شوروى از حقوق خود ناشی از مشارکت در شرکت سهامى شوروى و ایران «کویر خوریان» به نفع ایران صرف‌نظر نماید و حقوق و اموال طرف شوروى را در شرکت یاد شده بلاعوض به ایران واگذار نماید.

ما معتقدیم که امکانات وسیعى براى همکارى اقتصادى مفید براى طرفین و بسط و توسعه بازرگانى بین اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى و ایران بدیهى است چنانچه هر دو طرف ابراز تمایل نمایند وجود دارد.

پارلمان‌هاى کشور‌های مختلف مسئولیت عظیمى را در امر حفظ و تحکیم صلح به عهده دارند (صحیح است) شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى که از تمایل به اداى سهمى از خود در امر حفظ و تحکیم صلح و امنیت ملت‌ها الهام می‌گیرد در اوقات اخیر یک سلسله اقدامات معطوف به حصول این هدف عالى و نجیبانه اتخاذ نمود که از آن جمله‌اند «پیام شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى به پارلمان‌هاى تمام کشورهاى جهان درباره خلع سلاح» و همچنین یک سلسله اظهاریه‌هاى شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى راجع به مسائل مربوط به استفاده مسالمت‌آمیز از نیروى اتم و منع سلاح اتمى و هیدروژنى‏

شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى همواره آماده است که ابتکار سایر پارلمان‌ها را در این امر مورد بررسى قرار داده و از پیشنهاداتى که معطوف به حفظ صلح جهانى و تخفیف بحران بین‌المللى باشد پشتیبانى نماید.

ما ملت ایران را ملت صلح دوستى می‌دانیم (صحیح است - احسنت) ملت ایران نیز مانند سایر ملل تشنه صلح و ترقى و ارتقاء رفاه خود می‌باشد (صحیح است) ما صادقانه و از صمیم قلب موفقیت ملت زحمت دوست ایران را در ترقى و توسعه اقتصادیات و فرهنگ ملى خود آرزومندیم. اتحاد شوروى مایل است ایران را مملکتى نیرومند و مستقل و شکوفان و صلح دوست و همسایه خوب خود ببیند. (احسنت)

ایران کشور تمدن باستانى است و آثار باستانى متعدد گواه آن می‌باشند. ملت ایران دانشمندان و شعراى برجسته‌اى به بشریت تحویل داد که تمام نوع بشر از آن جمله ملت شوروى خاطره آنان را تجلیل می‌کنند.

آقایان نمایندگان مجلس! اجازه می‌خواهم اظهار اطمینان کنم که مناسبات بین کشورهاى ما در آینده نیز بر مبناى معامله متقابل و اعتماد و دوستى بسط و توسعه و استحکام خواهد یافت (ان‌شاء‌الله) و تماس‌هاى شخصى بین رجال دولتى دو کشور - تماس‌هاى ما با شما و همچنین مبادله هیئت‌هاى نمایندگى فرهنگى و هیئت‌هاى نمایندگى دیگر به این هدف عالى خدمت خواهند کرد (صحیح است)

ما همه گونه موفقیت را براى مجلس شوراى ملى ایران آرزومندیم‏.

براى دیگر از طرف شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى سوسیالیستى صمیمانه به شما تبریک می‌گوییم.‏

استوار و شکوفان باد دوستی بین دو ملت ما !

(پس از ختم بیانات آقاى تاراسف به فارسى اظهار داشتند تبریک می‌گویم)

(کف‌زدن ممتد حضار)

رئیس - آقا تاراسف، رئیس محترم هیئت نمایندگى شوراى عالى اتحاد جماهیر شوروى و آقایان اعضا محترم هیئت.

به نام مجلس شوراى ملى از بیانات مودت‌آمیز رئیس هیئت نمایندگى شوراى عالى اتخاد جماهیر شوروى ابراز امتنان و تشکر می‌کنم (صحیح است) توسعه مناسبات و حسن تفاهم و روابطى که در این مسافرت تاریخى اعلیحضرت همایون شاهنشاه به کشور هم‌جوار و دوست به وجود آمده حائز کمال اهمیت است (صحیح است) یقین دارم هیئت محترم پارلمانی شوروی در مدت توقف خود به این حقیقت واقف خواهند شد که ملت ایران همیشه مایل است با کشور‌های همجوار بالاخص صمیمانه و مناسبات دوستانه داشته باشد (صحیح است) ملت ایران همواره طالب صلح و طرفدار استقرار روابط حسنه و اعتماد و تفاهم کامل بین کلیه ملل جهان می‌باشد (صحیح است) و شایق است مشکلات و مسائل بین‌ملل با روح حسن‌نیت و مذاکرات حل و فصل شود (صحیح است) مسافرت هیئت محترم به کشور ما بدون شک در تحکیم مبانى دوستى اثرات نیکویى خواهد داشت (صحیح است) آرزومندم در این مسافرت به مهمانان گرامى ما خوش بگذرد و با خاطرات خوشى از میهن عزیز ما به کشور خود مراجعت فرمایند و تردیدى نیست که مسافرت هیئت محترم در تشیید مناسبات حسنه بین دو کشور و دو ملت فوق‌العاده مفید و مؤثر خواهد بود (صحیح است) (کف‌زدن ممتد حضار)

6- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دارایى‏

رئیس - آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى (فروهر) - خاطر آقایان نمایندگان محترم مستحضر است که راجع به قیمت دارو و این‌که قیمتش قدرى بالاست تولید نگرانى شده است (صحیح است) دولت در ضمن اقداماتى که براى تعدیل و تنزل قیمت دارو کرده است در نظر گرفته است که از نرخ تعرفه گمرکى دارو هم بکاهد (احسنت) و از این نظر لایحه‌ای به مجلس محترم شوراى ملى تقدیم می‌شود که نرخ تعرفه گمرکى دارو، آن قسمت‌هایى که مشمول قانون است (چون قسمت اعظم آن معافیت دارد) از سى درصد به ده درصد تنزل بکند (احسنت) این است که این لایحه را تقدیم جناب آقاى رئیس محترم مجلس می‌کنم و استدعا دارم از نظر رفاه عامه تسریع در تصویب لایحه بشود (عده‌ای نمایندگان – با فوریت باشد) اگر اجازه بفرمایید فوریت خواسته شود (عده‌اى از نمایندگان - بله با فوریت) پس اجازه بفرمایید از نظر اهمیت موضوع دو فوریت استدعا کنم.

رئیس - یک فوریت باشد.

وزیر دارایى (فروهر) - با یک فوریت تقاضا می‌شود.

7- طرح و تصویب یک فوریت لایحه تخفیف حقوق گمرکى دارو

رئیس - لایحه قرائت می‌شود و فوریت آن مطرح می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

مجلس شوراى ملى‏

به‌طورى که استحضار دارند نظر این است که بهاى دارو با وسایل و اقدامات لازمه تنزل نموده و با قیمت ارزان‌ترى در دسترس مصرف‌کنندگان گذاشته شود و این موضوع نیز مورد نظر و توجه کلیه آقایان نمایندگان محترم می‌باشد لهذا براى تخفیف قیمت عمده از دارو که طبق جدول ضمیمه قانون تعرفه گمرکى به مأخذ سى درصد قیمت وصول می‌شود به ده درصد تقلیل داده شود لهذا براى اجراى این منظور مذکور ماده واحده ذیل به قید یک فوریت پیشنهاد و استدعاى تصویب آن را دارد.

ماده واحده - از تاریخ تصویب و ابلاغ این قانون حقوق گمرکى داروهای مشمول شماره 292 جدول ضمیمه قانون تعرفه گمرکى مصوب 6/ 4/ 334 کمیسیون‌هاى مشترک مجلس شوراى ملى و سنا (به استثناى بندهاى الف – ب – ج – د - ه که از پرداخت حقوق ورودى بخشوده است) از سى درصد به ده درصد تقلیل داده می‌شود.

تبصره - این قانون شامل کلیه داروهاى مشمول شماره 292 فوق‌الذکر است که در تاریخ ابلاغ این قانون در انبارهاى گمرک موجود بوده و جهت آنها پروانه گمرکى صادر نشده باشد.

وزارت دارایى مأمور اجراى این قانون است.

نایب نخست وزیر.

وزیر دارایى‏

رئیس - فوریت مطرح است. البته مذاکره در اصل موضوع نمی‌شود و فقط در فوریت خواهد بود چون فقط فوریت مطرح است بعد به کمیسیون می‌رود وقتى طرح شد در خود لایحه بحث می‌شود آقاى دکتر سید امامى مخالفید؟ (دکتر سید امامى - موافقم) آقاى قنات‌آبادى با فوریت مخالفید؟ (قنات‌آبادى - بله) بفرمایید.

قنات‌آبادى - بنده می‌خواستم عرض کنم که این فوریت‌هایی که در مجلس شوراى ملى چه از طرف دولت و چه از طرف آقایان نمایندگان در لوایح و طرح‌هاى پیشنهاد می‌شود، نظر این است که یک لوایحى که فکر می‌کنم موجب رفع گرفتارى عمومى و اجتماعى است زودتر تصویب شود و زودتر چرخ‌ها در مملکت به کار بیفتد، متأسفانه هر لایحه‌اى که در مجلس شورای ملی با فوریت تصویب می‌شود در مجلس سنا که می‌رود فوریت آن حذف می‌شود و عنوانش را هم می‌گذارند که بیشتر می‌خواهیم مداقه کنیم، بیشتر تحقیق کنیم و این به نظر این‌‌طور می‌رسد که در مجلس شوراى ملى نمی‌خواهند مداقه کنند نمى‌خواهند تحقیق کنند، تدبر کنند و حال آن که ما می‌کنیم و سریعاً می‌کنیم، بنابراین ما چه داعى دارم یک چنین لوایحى و یک چنین مطالبى را با فوریت تصویب کنیم (صحیح است)

رئیس - آقایانى که با فوریت این لایحه موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد به کمیسیون فرستاده می‌شود. آقاى وزیر دارایى.

8- بیانات آقاى وزیر دارایى در قبال بیانات چند جلسه قبل آقاى دیهیم‏

وزیر دارایى (فروهر) - آقایان نمایندگان محترم بنده با حد اعلای احترام و حد اعلای ایمان به عظمت مجلس مقدس شوراى ملى و با توجه به این‌که اینجا مرکز رتق و فتق کلیه امور کشور است لازم دانستم مطالبى را براى تشحیذ ذهن آقایان

+++

نمایندگان محترم به عرض برسانم. در هفته قبل از طرف بعضى آقایان نمایندگان محترم نسبت به دستگاه ممیزى وزارت دارایى اظهاراتى شد و بنده با تمام صراحت حضور آقایان عرض می‌کنم که هیچ‌‌وقت بنده مدعى نبوده‌ام که در یک دستگاهى که در حدود 26 هزار نفر عضو دارد تمام آنها بدون استثناء از هر نوع خطا و از هر نوع رفتار بدى مصون هستند، این ادعا را نکردم و هیچ‌‌وقت هم نمی‌کنم و یقین دارم هیچ‌یک از آقایان وزیران همکاران محترم من هم نمی‌خواهند چنین ادعایى در مورد دستگاه خود بکنند (احسنت) این هست، منتهى چیزى که هست از طرف دیگرى هم عقیده دارم و تکرار می‌کنم و به عرض آقایان نمایندگان عظام می‌رسانم که همه را به یک چوب راندن آن هم شاید تولید یک قدرى دل‌سردى و نگرانى در مأمورین بنماید، راجع به این امر به خصوص خواستم به حضور آقایان عرض کرده باشم بدبختانه یا خوشبختانه متأسفانه راجع به مجموع گزارشى به بنده نرسیده بود اما این‌‌طور هم نبود که ما قضایا را به کلى ندیده بینگاریم، بنده بدون این‌که بخواهم اسم نماینده محترم را ببرم، براى این‌که بدانید، و اگر بنده را مجاز بدارند اسم‌شان را هم عرض خواهم کرد که تا چه حد دقیق هستیم، روزى به بنده گزارشی رسید که از یکى از اقوام یکى از آقایان نمایندگان مجلس مأمورین دارایى تقاضاى پولى کرده‌اند، گزارش شفاهى بود در همین مجلس محترم شوراى ملى به ایشان گفتم و استدعا کردم و خواهش کردم تحقیق کنند و به بنده بفرمانید براى این‌که بدانم کیست و چه عملى کرده است؟ دو روز بعد در همین مجلس محترم نامه‌اى به بنده مرقوم فرمودند که تحقیق کردم صحت نداشت، منظور این است که ما مراجعات اقواهى را هم تحقیق می‌کنیم (احسنت) اگر اجازه بفرمایند آقاى نماینده محترم اسم‌شان را عرض می‌کنم در اینجا تشریف دارند، اما چون اجازه نمی‌فرمایند ساکتم (عده‌اى از نمایندگان - بفرمایید) تا خودشان نفرمایند که نمی‌توانم بگویم (عده‌اى از نمایندگان - بفرمایید، اسم ببرید،)

رئیس - یا نباید بگویید، یا اگر گفتید باید اسم ببرید

وزیر دارایى - جناب آقاى اخوان، اینجا تشریف دارند، 15 روز قبل بود هیچ الزامى نداشت که بنده این را به آقایان عرض کرده باشم، این را بر سبیل صحبت خواستم عرض کنم اما راجع به این موضوع خاص سوابقش اینجا هست و نامه‌هایش هم اینجا هست اگر موافقت بفرمایند عیناً می‌خوانم ولیکن نمی‌خواهم اتلاف وقت مجلس محترم را کرده باشم. در اوایل آذر ماه باز هم گزارش شفاهى از طرف یک شخصى که شاغل مقام مهمى است به بنده رسید و گفته شد در بعضى سراهاى بازار فعل و انفعالاتى شده، به محض این‌که این گزارش به من رسید طبق پرونده‌اى که موجود است بنده شرح لازم به شهربانى کل کشور نوشتم، این عمل در اوایل آذر ماه بود، در اواخر آذر ماه گزارشى رسید از شهربانى کل، گزارش قدرى ناقص بود، روشن نبود، کلیات بود، بلافاصله نامه دیگرى نوشتم، حافظه بنده کفایت می‌کند آن هم تاریخش 4 دى ماه است، نوشتم که این گزارش روشن نیست، حتى نامه‌اى با پست رسیده بود بى‌امضا معمولاً بنده ترتیب اثر به نامه‌هاى بى‌امضا نمی‌دهم، چون قانون، قانون اصول محاکمات جزایى منع کرده است و مع‌الوصف آن را هم فرستادم و تقاضا کردم که تسریع بکنند در رسیدگى به این کار، درست روز 26 دى ماه یک روز بعد از اظهاراتى که در مجلس شد جواب شهربانى کل به من رسید اگر هم آن اظهاراتى نمی‌شد این کار می‌شد، بلافاصله در همان روز نامه‌اى خدمت دوست و همکار عزیزم جناب آقاى وزیر محترم دادگسترى تقدیم کردم و از حضورشان تقاضا کردم امر بفرمایند موضوع باشد انحاء تعقیبت شود، در همان اوان هم باز از طرف یکى از بازرگانان محترم اظهار شد، آن موضوع را هم بلافاصله به دادگسترى عرض کردم و تقاضاى تعقیت کردم، یکى از آقایان نمایندگان محترم روزى به من فرمودند که شخصى با این اسم و رسم مأمور دارایى نیست و مشغول است و دارد اخاذی‌هایى می‌کند، بلافاصله به شهربانى نوشتم و اینها را تعقیب کردم و باز هم عرض می‌کنم کار رشا و ارتشا دو طرف دارد، نظرم هست وقتى که فقه می‌خواندیم این عبارت بود: الراشى و المرتشى کلاهما فى النار، پس راشى و مرتشى هر یک دو در یک عرض هستند. منتهى قانون آذر 1308 اجازه داده است که اگر کسى با اقرار و اعتراف خودش و با اظهاراتش وسایل تسهیل تعقیب مرتکبین را فراهم کند، با تصویب هیئت وزیران از مجازات معاف است. الان در اینجا صراحتاً در حضور آقایان نمایندگان عظام عرض می‌کنم هرگونه اعلام جرمى، هرگونه خطاکارى که از طرف مأمورین دارایى در هر طبقه و مقامى باشند اعلام شود به اشد انحاء تعقیب خواهد شد (احسنت) هیچ تردیدى در این قسمت نداشته باشید ولى استدعا می‌کنم با دستگاه دولت همکارى بفرمایند و ما را در جریان بگذارند، لزومى ندارد ما داد و بیداد نمی‌کنیم داد نمی‌زنیم محرمانه نگاه می‌داریم و اصلاح می‌کنیم تا حدى که در قدرت و توانایى باشد موضوع دیگرى هم خواستم اینجا به عرض آقایان نمایندگان محترم برسانم، بعضى از آقایان و دوستان بنده به من فرمودند راجع به این موضوع خاصى که الساعه عرض می‌کنم صحبتى نکنم بعضى هم گفتند بکنم بنده چون اهل استتار نیستم و عرض می‌کنم حقایقى را صاف و عریان ولو این‌که آن اشارات متوجه به شخص خود من هم باشد آشکار می‌گویم چون آن را که حساب پاک است از محاسبه چه باک است؟ جناب آقاى دیهیم نمایند، آذربایجان در ضمن اظهارات خودشان اشاره‌اى فرموده بودند گویا مشارالیه بنده بودم (حشمتى - به شما نبودند به دستگاه شما بود) اجازه بفرمایید در ضمن بیان خودشان فرمودند آن شخصی که اجراییه برایش صادر کرده‌اند امروز این ثروت سرشار را از کجا آورده است؟ آن شخص بنده هستم با کمال صراحت عرض می‌کنم، مورد اشاره ایشان بنده هستم صراحتاً عرض می‌کنم (عده‌اى از نمایندگان- نه آقا) استدعا می‌کنم اجازه بفرمایید علیه بنده در سه سال پیش اجراییه صادر شد، در نتیجه چندین سال بیکارى و خانه‌نشینى، پس از داشتن مقامات عالیه، پس از داشتن ثروت سرشار، راست است براى من ورقه اجراییه صادر شد هیچ ننگى از این کار ندارم اما یک مسئله را عرض می‌کنم، آن ثروت سرشارى که براى بنده سراغ داشتید بفرمایید بنده الان ثروت سرشارم را به عرض آقایان نمایندگان عظام می‌رسانم، با این‌که من هیچ الزامى ندارم که راجع به امور شخصى خودم صحبت‌هایى بکنم، اما کسى که شاغل مقام اجتماعى است در این مملکت باید زندگى خصوصیش را هم مردم‏ بدانند (یکى از نمایندگان - عصبانى نشوید) اجازه بفرمایید هیچ اشکالى ندارد، ثروت سرشار بنده پس از ده دفعه وزارت و مقامات بسیار عالى درجه اول در این کشور از 54 هزار تومان قرض بانک بازرگانى آقاى تجدد شاهدند (تجدد- بله) و ده هزار تومان قرض بانک ملى و پنج شش هزار تومان قرض بانک بیمه و پنج شش هزار تومان قرض به بانک سپه و چندین هزار تومان قرض خصوصى و سه چهار ماه کرایه عقب‌ افتاده منزل آقاى باتمانقلیچ، این ثروت شخصى و سرشار بنده است هیچ اهمیتى نمی‌دهم و از این حرف‌ها متأثر نمی‌شوم و از میدان هم در نمی‌رود و مادام که افتخار خدمت‌گذارى شخص شخیص اعلیحضرت همایون شاهنشاه و بالطبع ملت عزیز و نجیب ایران را دارم.

رئیس - و مجلس شوراى ملى‏

وزیر دارایى - و مجلس شوراى ملى، عرض می‌کردم، با کمال افتخار مادام که اطمینان و اعتماد اعلیحضرت از من سلب نشده است و مجلس محترم ورقه کبود نداده است و در سر کار هستم شعار بنده در مقابل این حرف‌ها فقط یک چیز است خدمت می‌کنم و می‌گویم:

«وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم که در طریقت ما کافرى است رنجیدن»

در راه خدمت به کشور نمى‌رنجم ولى استدعا می‌کنم آقایان لطف بفرمایند اینجا مجلس محترم شوراى ملى است تحت تأثیر این تلقینات و احساسات واقع نشوید خدمت‌گذاران مملکت را بدون این‌که رسیدگى بفرمایید صاف عرض می‌کنم بد نام نفرمایید این به ضرر کشور است، من وظیفه‌ام است عرض می‌کنم آقایان مختارید هر‌‌طور که میل دارید و من به عنوان یک عضو دولت در مقابل مجلس مقدس شوراى ملى که مرکز رتق و فتق امور کشور است صد در صد مطیع هستم و تعظیم می‌کنم (احسنت)

9- بیانات آقاى دیهیم طبق ماده 82 آیین‌نامه‏

دیهیم - یک سوءتفاهمى شده است طبق ماده 82 اجازه می‌خواهم.

رئیس - در همان قسمتى که سوء‌تفاهم شده است صحبت بفرمایید دیگر حاشیه نروید.

دیهیم - مطالبى که پریروز به عرض نمایندگان محترم رسید همین مطالبى بوده جناب آقاى وزیر دارایى لطفاً همه آنها را تأیید فرمودند منظور از گفتن آن مطالب همانا پشتیبانى از دولت است براى این‌که انتقاد صحیح، انتقاد درست نماینده مجلس شوراى ملى وقتى از دولت می‌شود که پشتى به آن دولت باشد، مخالفین مى‌نشینند فرصت می‌دهند به دست آنهایى که اخلال می‌کنند و دولت را بد نام می‌کنند چون در روزنامه آتش و بعضى جراید هم اشاره شده بود که فراکسیونى تشکیل یافته به عنوان مخالفین دولت خواستم این را تکذیب کنم این موضوع صحیح نیست بلکه این فراکسیون تشکیل یافته براى پشتیبانى از منویات ملوکانه و پشتیبانى از کارهاى خوب دولت و انتقاد از کارهاى بد دولت که مطابق اصل صریح قانون اساسى است (صحیح است) خواستم از جناب آقاى وزیر دارایى تشکر کنم که مأمورین ممیزى که در بازار رشوه گرفته بودند آنها را تعقیبت کردند (قنات‌آبادى - دیوان کیفر باید تعقیب کند) بله باید دیوان کیفرى تعقیب کند و از دادستان محترم هم متشکرم براى این‌که این کار را تعقیب می‌فرمایند تا این‌که موضوع روشن شود، جناب آقاى وزیر دارایى اشاره فرمودند.

رئیس - آقاى دیهیم جواب ایشان را ندهید اگر تحریفى در بیان‌تان شده باشد باید توضیح بدهید آن هم پنج دقیقه بیشتر نمی‌شود صحبت کرد.

دیهیم - بنده چنانچه صورت مجلس حاکى است عرض نکردم تمام مأمورین دارایى دزدند آنجا صراحتاً عرض کردم عده زیادى از مأمورین درایى بسیار مردان پاک و شریف متدین و خدمتگزار هستند، عده‌اى هم بودند که ناپاکند و یک عده آنها را خود آقاى وزیر دارایى تنبیه کردند.

وزیر دارایى - آقاى دیهیم منفصل‌شان کردم‏.

رئیس - آقاى دکتر امین فرمایشى دارید؟

+++

 دکتر شفیع امین - نامه‌اى از آقایان پزشکان و دارو‌سازان و دندان‌سازان رسیده است که تقدیم می‌کنم.

10- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون کشاورزى راجع به سازمان مؤسسه رازى از ماده 3

رئیس - ماده 3 قرائت می‌شود

(به شرح زیر خوانده شد)

گزارش کمیسیون کشاورزى راجع به سازمان مؤسسه رازى مطرح است.‏

ماده 3- مؤسسه رازى کلیه سرم‌ها و واکسن‌هاى مورد احتیاج وزارت کشاورزى را تهیه و مجاناً در اختیار وزارت کشاورزى می‌گذارد. به علاوه مؤسسه رازى مجاز است دارو‌هاى شیمیایى ضدبیماری‌هاى انگلى دام و همچنین واکسن و سرم‌هاى مورد نیاز سازمان‌هاى بهداشتى ملى و دولتى را ساخته و به بهاى تمام شده و سود عادلانه‌اى که به تصویب شوراى عالى خواهد رسید به فروش برساند و وجوه حاصله از این بابت را پس از وضع هزینه ساختن موادى که به فروش می‌رسد به مصرف توسعه و تکمیل مؤسسه رازى برساند.

تبصره 1- مؤسسه رازى در هر مورد می‌تواند با اجازه تصویب شوراى عالى مایحتاج خود را مستقیم و بدون رعایت اصول مناقصه به کمترین قیمت ممکنه خریدارى نماید.

تبصره 2- وجوه حاصله از صرفه‌جویى هر سال به سال بعد منتقل و مخصوص توسعه مؤسسه رازى خواهد بود.

رئیس - آقاى عمیدى نورى

عمیدى نورى - در این ماده نیز همان اشکالى که در مواد قبلى این لایحه هنگام بحث در جلسه قبل به عرض رساندم وارد است براى این‌که اولاً اجازه داده شده به خود این مؤسسه آنچه را که می‌فروشد وجوه حاصله از آن را خودش خرج بکند و این هم همان‌طور که عرض کردم برخلاف آن اصل تمرکز امور مالى و نظارت در دخل و خرج است اشکال دوم هم این است که اجازه داده شده خودش بدون رعایت قوانین محاسبات و اصل مناقصه و مزایده هر چیزى را که خراب است آن را بتواند بدون رعایت آن تشریفات و قوانین بخرد این هم اشکال دوم. اشکال سوم هم این است که نوشته شده آنچه صرفه‌جویى در بودجه مؤسسه در هر سال به وجود آمد آن صرفه‌جویى به سال دیگر منتقل شود براى خودشان به‌ طور کلى نشان داده می‌شود که این مؤسسه در انجام وظیفه ادارى و دخل و خرج خودش یک استقلال به تمام معنایى دارد که از کلیة اصول قانونى و مالى و محاسباتى خارج است بنده نمی‌دانم تا چه حد می‌شود به یک مؤسسه‌اى که جزو مؤسسات مملکتى است و البته مورد استفاده تمام مؤسسات باید باشد استقلال داد اگر مؤسسه‌اى خوب بچرخد وجودش لازم است و من در اصل این مؤسسه ایرادى ندارد بلکه رئیسش هم مورد اعتماد است با تمام اینها من معتقدم که باید سعى کنیم که رعایت آن موازین و اصول کلى که نظارت در دخل خرج است و به مجلس اختصاصاً داده شده بشود این نظارت که قابل انتقال نیست چون مجلس شوراى ملى یک تکالیفى دارد که نمی‌تواند آن را انتقال به دیگرى بدهد به اصطلاح وکیل در توکیل بکند و آن نظارت در دخل و خرج مملکتى است که از مختصات مجلس شوراى ملى است و منحصراً از وظایف مجلس است هر قدر ما بخواهم عدول بکنیم از این مقررات همین وضع پیش می‌آید که فعلاً هست و کلیه مؤسسات ما محاسبات‌شان معلوم نیست چون متأسفانه لایحه تفریق بودجه هم از طرف وزارت دارایى به مجلس داده نمی‌شود که ما بدانیم در سنواتى که بودجه‌شان تصویب شده چطور عمل شده هیچ اطلاعى از عملیات دستگاه‌هاى مملکتى نداریم از آن طرف هم طبق این قانون و قوانین دیگر تمام‌شان را خودمختار می‌کنیم در دخل و خرج و در صرفه‌جویى، و صرفه‌جویی را هم می‌گذارید براى خودش بنده نمی‌دانم تا چه حد مجلس شوراى ملى موافق است که این جور مؤسسات خودمختار از نظر مالى به وجود بیاورد و اجازه بدهد بدون این‌که اطلاع داشته باشد حساب آن چه چیز است همین‌‌طور عمل بکند بنده معتقد هستم که این ماده بدون قید و شرط یک ماده‌اى است که منظور مجلس شوراى ملى را تأمین نمی‌کند.

رئیس - آقاى دکتر افشار موافقید؟ بفرمایید.

دکتر حسن افشار - موافقت بنده از این لحاظ است که تمام مقررات و تمام این پیش‌بینى‌هایى که شده است به منظور نتیجه است اگر دستگاهى کارش خوب است و نتیجه‌اى که ما می‌خواهیم از کارش حاصل است و عملاً هم ثابت کرده است که می‌تواند وظیفه‌اش را انجام بدهد بنده تصور می‌کنم دیگر آمدن و یک ‌بندى به بندها علاوه کردند لازم نیست و مخصوصاً مقرراتى که خود ما به این نتیجه رسیده‌ایم که باید نسبت به آن تجدیدنظر بشود یعنى دستگاه‌هاى دیگر هم با این مقررات نمی‌توانند وظیفه‌شان را درست انجام بدهند حالا یک دستگاهى که وظیفه‌اش را خوب انجام می‌دهد و رضایت هم از کارش حاصل است بیاییم یک ‌بندى به پایش ببندیم بنده تصور می‌کنم که مطابق مصلحت نیست و معتقدم این دستگاه که به وسیله یک رئیس ایرانى واقعاً صلاحیت‌دار از لحاظ معنوى و اخلاقى و عملى اداره می‌شود آنچه ممکن است از طرف مجلس به او کمک بشود و تقاضایم هم این است که این لایحه زودتر تصویب بشود و همین‌‌طور عمل بشود.

رئیس - آقا دکتر دادفر مخالفید؟

دکتر دادفر - با این ماده بلى.‏

رئیس – بفرمایید.

دکتر دادفر - در مجلس محترم معمولاً وقتى در لوایح موافقت و مخالفت می‌شود فورى آقایان تبادر به ذهن می‌کنند رئیس آن مؤسسه را بنده رئیس مؤسسه رازى را نه دیده‌ام و نه می‌شناسم ولى شنیده‌ام مرد بسیار خوبى است (صحیح است) اما مملکت و دستگاه‌هاى مملکتى منحصر به اشخاص نیست که ما بیاییم راجع به اشخاص صحبت کنیم اگر فردا رئیس آن ارتقاء مقام پیدا کرد و رئیس یک مؤسسه بالاترى شد تکلیف آن چه می‌شود؟ باید قانون براى همیشه وضع بشود در اینجا مخالفت بنده در این ماده از این نظر است که در اینجا از نظر وظایف مؤسسه رازى در ماده اول (جناب آقا وزیر کشاورزى توجه بفرمایید) نوشته است مؤسسه رازى حصارک و شعبات آن در شهرستان‌ها به منظور تهیه مایه‌ها و سرم‌ها و سایر مواد مفید از نظر زیست‌شناسى و براى تشخیص بیماری‌ها و مطالعات علمى مربوط به مبارزه واگیر دام، در اینجا شما وظیفه مؤسسه رازى را منحصر کردید به مطالعه در اطراف بیماری‌های دام در 3 ماه آمده‌اید پا را از این وظیفه خارج گذاشته‌اید و نوشته‌اید« همچنین تهیه واکسن و سرم‌هاى مورد نیاز سازمان‌هاى بهداشتى ملى و دولتى» سازمان‌هاى بهداشتى ملى و دولتى آنچه که بنده می‌فهمم یعنى یک وظیفه‌ای خارج از امور دام مثلاً اگر یک آبله‌اى هم آمد یک دیفترى آمد این مؤسسه بیاید سرم بسازد یعنى یک قسمت از وظایف بنگاه پاستور را به عهده بگیرد (یک نفر از نمایندگان- چه مانعى دارد) بنده عرض نکردم که مانعى دارد اگر چنانچه مؤسسه رازى بخواهد تهیه اینها را به عهده بگیرد در ماده اول در تعریف وظایفش بگویید که هم براى دام مایه تهیه ‌بکند و هم براى امور بهداشتى سرم و واکسن بسازد چون در اینجا شما فرمودید که اینها را می‌سازد و با سود عادلانه‌اى می‌فروشد البته این مؤسسه رازى تقریباً خودش خوب کار کرده اما این مایه‌ها چطور شده و به کدام دام تلقیح شده بنده که چیزى سراغ ندارم خیلى هم مؤسسه رازى خوب کار کرده و آنجا مایه‌هایى را درست کرده و انبار می‌کند ولى همین‌‌طور اگر در انبار بماند هیچ لطفى ندارد ببینید که از این مایه‌ها کدام دام‌ها معالجه شده‌اند این یک مطلبى است حالا بنده می‌ترسم فردا مؤسسه رازى وظیفه اصلى خودش را که براى مبارزه با بیماری‌هاى واگیر‌دار دام است ول بکند و برود براى بنگاه‌هاى ملى سرم بسازد و از آن وظیفه اصلیش منحرف بشود به این جهت بنده با این ماده مخالفم اگر چنانچه می‌خواهید مایه‌هاى بهداشتى هم تهیه بکند منخصراً براى بنگاه‌هاى دولتى تهیه بکند نه ملى. این کلمه ملى را بردارید و بنگاه‌هاى ملى بروند از خارجه براى خودشان وارد بکنند یا خودشان این واکسن‌ها را بسازند مخالفت بنده با این ماده از این جهت است‏.

رئیس - آقاى مخبر

سعید مهدوى (مخبر کمیسیون کشاورزى) - به نظر بنده براى نماینده محترم یک سوء‌تفاهمى تولید شده و متن ماده اول را اگر درست دقت بفرمایند نوشته است تهیه مایه‌ها و سرم‌ها و اینها هم همان است که در ماده 3 ایراد می‌فرمایید و درش هست و گویا به عرض آقا نرسیده است که چندین سال است تمام این واکسن‌ها و سرم‌ها را خوشبختانه همین مؤسسه رازی تهیه کرده و در مملکت مصرفت می‌شود و بسیار هم مفید واقع شده است (صحیح است) در جلسه قبل جناب آقاى وزیر کشاورزى توضیح دادند که حتى بدول هم‌جوار از این مایه‌ها و سرم‌ها صادر می‌کنیم و مورد پسند آنها هم واقع شده است با این ترتیب هیچ نگرانى نباشید و هیچ ترسى از این جهت نداشته باشید و براى مزید اطلاع جنابعالى عرض می‌کنم این مؤسسه واکسن براى کزاز و دیفترى و اقسام آنها تهیه می‌کند و بسیار مورد پسند واقع شده و بسیار هم براى مملکت مفید است (صحیح است)

رئیس - آقا وزیر کشاورزى‏

وزیر کشاورزى - عرضى ندارم.

 رئیس - آقاى دکتر امیر حکمت موافقید؟ بفرمایید.

دکتر امیر حکمت - بنده می‌خواستم اینجا چند نکته را به عرض آقایان برسانم یک موضوعى که زیاد اینجا صحبت شد راجع به این بود که مخارج بدون تشریفات و بدون این‌که عمل تمرکز امور مالى انجام بشود انجام می‌شود البته بنده به‌طور کلى معتقد هستم که امور مالى بایستى تمرکز داشته باشد اما به تشریفاتى که در وزارتخانه‌ها و ادارات معمول است به‌هیچ‌وجه عقیده ندارم و در عمل دیدیم که هیچ صحیح هم نیست اگر کار را به دست اشخاص مطلع بسپاریم بدون هیچ تشریفات با کمال دلسوزى و میل کار را انجام می‌دهند و مالى هم ضایع نمی‌شود ولى اگر بنا باشد که کارها به دست اشخاص ناصالحى باشد اعم از این‌که تشریفات مناقصه و مزایده مراعات بشود یا نشود مى‌بینید که سوء‌استفاده‌هاى زیادى شده و می‌شود بنابراین بنده به این اصل حقیقتاً عقیده ندارم هر قدر سعى کنیم که تشریفات کمتر باشد و اشخاص مطمئن و مطلع سرکار باشند مسلماً به صلاح و به نفع مملکت خواهد بود (صحیح است) عرض دیگر بنده این است که جناب آقاى دکتر دادفر بیان فرمودند چون بنده واردم به این امر خواستم توضیحى براى اطلاع آقایانى که درست وارد نیستند عرض کنم این مؤسسه رازى از بهترین مؤسسات فنى مملکت ما است.

+++

(صحیح است) که نظیرش کم است حتى بنده می‌خواهم با کمال تأسف در حضور جناب آقاى وزیر بهدارى عرض کنم که این مؤسسه رازى از مؤسسه پاستور بهتر کار می‌کند (صحیح است) و از طرفى باید عرض کنم این مؤسسه در دست یک نفر فرانسوى بود که خوب کار کرد و انصافاً خدمت کرد و اشخاصى را تربیت کرد و امروز در دست ما ایرانى‌ها به همان وضعیت عمل می‌کند (صحیح است) و این‌که آقاى دکتر دادفر فرمودند که مؤسسات ملى بروند از جاى دیگر سرم و واکسن بخرند یا مؤسسه دیگری دیگری درست کنند این عملی نیست این مؤسسه بسیار سنگینى و گران قیمت و داراى اشخاص فنى مهمى است و اگر ما با این دستگاه می‌توانیم سرم و واکسن صادر کنیم چه ضررى دارد که مردم این مملکت به قدر حاجت خود از این مؤسسه بخرند بنابراین بنده عقیده دارم که این لایحه بسیار مفید و خوب است و باید اختیار به این مؤسسه داد که طبق مواد این لایحه عمل بکند براى این‌که این قوانین مزایده مناقصه زنجیرى بیش نیست در بسیار از موارد دیده و می‌بینم مثلاً در مریض‌خانه‌اى البته در سابق فرض بفرمایید در موقع عمل کردن مریضى یک قدرى یخ می‌خواستند دنبال این می‌رفتند که اعتبارش چطور است و تاریخ تهیه بشود مریض هم از بین می‌رفت در این نوع کارهاى فنى این نوع مسائل و این نوع سختگیرى‌ها به‌هیچ‌وجه ندارد و آقایان توجه بفرمایند که این لایحه زودتر بگذرد چون به نفع مملکت است (صحیح است)

رئیس - در این ماده کسى دیگر اجازه صحبت نخواسته بنابراین پیشنهاداتى که رسیده قرائت می‌شود و چون شور اول است عیناً به کمیسیون فرستاده می‌شود.

 (پیشهادات به شرح ذیل خوانده شد)

پیشنهاد می‌نماید - ماده 3 سطر 2 به شرح زیر اصلاح شود.

بعد از مورد احتیاج وزارت کشاورزى را تهیه و براى توزیع و مصرف مجانى بین کشاورزان و دامداران در اختیار وزارت کشاورز می‌گذارد.

موسوى - مهندس اردبیلى‏

پیشنهاد می‌کنم که جمله زیر« تا جایی که به وظیفه اصلى مؤسسه لطمه وارد نساز» به آخر کلمه دولتى را در سطر چهارم ماده 3 اضافه شود

دکتر دادفر

11- تقدیم لایحه متمم بودجه سال 1335 مجلس شوراى ملى به وسیله آقاى پناهى

رئیس - آقاى پناهى‏

حبیب پناهى (کارپرداز) - لایحه متمم بودجه سال 1335 مجلس شوراى ملى تقدیم می‌شود.

رئیس - به کمیسیون محاسبات فرستاده می‌شود.

12- بیانات آقاى وزیر بهدارى راجع به شرکت‌هاى وارد‌کنندگان دارو

رئیس - آقاى وزیر بهدارى‏

وزیر بهدارى (دکتر صالح) - بنده با اجازه آقایان نمایندگان محترم خواستم چند کلمه راجع بسوء‌تفاهمى که در نتیجه مذاکرات مجلس سنا ایجاد شده عرض کرده باشم به‌طوری که اطلاع دارد به مناسبت مذاکراتى که در مجلس سنا شد با وجودى که دولت اکراه داشت که صورت شرکت‌هایى را در مجلس سنا بخواند به امر رئیس مجلس صورت‌هایی که از شرکت‌هاى مختلفه گرفته شده بود خوانده شد و حتى گفته شده بود صحت و سقم این صورت‌ها و این‌که این شرکت‌ها فعلاً موجود هستند یا نیستند معلوم نیست زیرا از ثبت شرکت‌ها صورتى گرفته شد و این ثبت شرکت‌ها هم اگر کسى در شرکتى بود باید خودش رسیدگى کند و تحقیق کند دولت هم هیچ نظر نداشت چون کار تجارت امرى است که کاملاً عادى و جزو حقوق افراد است و هر کس مایل باشد می‌تواند و خداى نکرده در خارج مردم خیال نکنند که اشخاصى اعمال نفوذ کرده‌اند یا سوء‌استفاده برده‌اند زیرا به کرات در اینجا از طرف بنده گفته شده و صورت هم خدمت چند نفر از آقایان فرستادم خود بنده از قرائت اسم افراد شخصاً در موقع قرائت اسامى شرکت‌ها اکراه داشتم و دولت هم هیچ نظرى از این‌که بگوید کسى اعمال نظر کرده است یا خداى نکرده سوء‌استفاده کرده است نداشت (صحیح است) مطالبى پیش‌آمد و بیاناتى شد و این‌که اسامى شرکت‌ها را نخوانم و تقدیم مقام ریاست بکنم ممکن نشد و کمیسیون تحقیقى معلوم کردند که به این کار رسیدگى کند تازه کمیسیون تحقیق نمی‌دانم چه رسیدگى می‌خواهد بکند چون تجارت یک کارى است آزاد اگر واقعاً کسى سوء‌استفاده کرده و یا اعمال نفوذ کرده آن یک بحثى است که باید تعقیب بشود به هر حال این یک مقدمه‌اى بود که بنده خواستم عرض کنم که ما مایل به قرائت اسامى نبودیم رئیس دولت هم دستور داده بود که این کار نشود ولى خوب اصرار کردند دولت هم نمی‌توانست در مقابل آن اصرار صورت و اسامى را نخواند زیرا آن‌ وقت سوء‌تعبیرهاى دیگر می‌شد (بور بور - بفرمایید سوء‌استفاده‌اى شده یا نشده؟) بنده هیچ چنین اطلاعى ندارم و هیچ صحبتى نکردم که کسى سوء‌استفاده کرده و یا اعمال نفوذ کرده خودشان رسیدگى می‌کنند کمیسیون تحقیق هست رسیدگى می‌کنند اما راجع به شرکتى که یکى از دوستان بنده به بنده نوشته که خوب است که تحقیق کنید به بینید آن شرکت موجود است یا نه؟ راجع به آن شرکت صحبتى شد و آن شرکت لیدا بود و معلوم شد که شرکت لیدا سهام و تشکیلات خودش را به شرکت ایرانکو واگذار کرده و اصلاً آن شرکت به کلى دارو وارد نمی‌کند و وجود ندارد و وقتى هم که کار می‌کرده است کارش فقط کار دارو نبوده است کارهای دیگری هم غیر از کار دارو داشته و کار دارو هم جزو کارهایی بوده است که به منظور خدمت و کمک به مؤسسات ملى انجام می‌داده زیرا بنده اطلاع دارم که دو نفر اشخاصى که در این شرکت سهیم بوده‌اند نه هیئت عامله بوده‌اند نه مدیر عامل فقط سهم داشتند چون عرض کردم شرکت هزار کار می‌کند یک قسمت دارو هم وارد کرده است و دو نفر هستند که یکى از آنها از همکاران بنده است که نخواستم در غیاب ایشان عرضى کرده باشم و امروز که تشریف آورده‌اند خواستم در حضور‌شان عرض کرده باشم همکار بنده جناب آقاى دکتر سید امامى یکى هم آقاى فرود است که‌ گر چه همکار فعلى بنده نیستند البته بنده متجاوز از 25، 26 سال است که به ایشان ارادت فامیلى دارم منظور از این عرایض این است که براى جناب آقاى دکتر سید امامى خواستم سوء‌تفاهمى نشود چون اولاً شرکت به‌طورى که عرض کردم به‌طور کلى کار خودش را به دیگرى واگذار کرده است ثانیاً اگر آقاى دکتر سید امامى را بنده شخص واردى نمى‌دانستم و یکى از متخصصین در کار خودش نمی‌شناختم هیچ‌‌وقت در دوره وزارت حکومت زاهدى شخصاً نمی‌رفتم منزل ایشان که از ایشان خواهش کنم معاونت وزارت بهدارى را قبول کنند خود این مورد می‌رساند که بنده به ایشان اعتماد داشتم و اگر بنده به ایشان ایمان نداشتم نمی‌توانستم این‌‌طور فکر کنم چرا که ایشان در کارهاى مبارزه با بیماری‌هاى مقاربتى با وجودى که نماینده مجلس هستند به تقاضاى خود بنده سرپرستی کار را قبول کردند و همین اقداماتى که در دولت الان می‌شود در مورد مبارزه با بیمارى سفلیس و امراض مقاربتى تمام در تحت‌نظر ایشان است چه در تهران چه در تبریز چه در اصفهان و چه در سایر نقاط و در این مسافرتى که اخیراً کرده‏اند باز هم به تقاضاى بنده اطلاعات جدیدى کسب کرده‌اند که امیدواریم در تمام شهرستان‌ها بتوانیم این مبارزه را ادامه بدهیم بنابراین ایشان به کلى مبرا از این قسمت‌ها هستند و دولت به کرات گفته است که از قرائت اسامى این شرکت‌ها نظرى نداشته و نباید ایشان رنجیده خاطر بشوند که شرکتى که اسمش داده شده و اسم اشخاصى را که ما بردیم هیچ سوء نظرى درباره ایشان نبود و همین‌‌طور جناب آقاى فرود که به بنده نوشتند که یک همچو شرکتى وجود ندارد و ایشان هم در این شرکت نیستند بنابراین موضوع منتفى است بنده بیش از این صحبت نمی‌کنم خواستم که آقایان نمایندگان بدانند اولاً دولت مخلوق مجلسین است دولت باید احترام به مجلس بگذارد و دولت هم نظر ندارد که مجلس را کوچک بکند و اگر هم مجلس را کوچک کرد خود را کوچک کرده است.

رئیس - هیچ دولتى نمی‌تواند مجلس را کوچک بکند‌ آن مجلس است که دولت را کوچک می‌کند اشتباه نشود.

وزیر بهدارى - صحیح است همان‌طور که جناب آقاى رئیس فرمودند صحیح است و بنده خواستم توضیح آقاى رئیس را عرض کرده باشم و مخصوصاً دولت آقای علا که به کلى مبرا از این چیزها است و در خارج هر که از این حرف‌ها بزند صحیح نیست و دولت جز احترام و تکریم به مجلس وظیفه‌اى ندارد و خواهش می‌کنم این موضوع به کلى بسته شود. (احسنت)

13- بقیه مذاکره و خاتمه شور اول گزارش کمیسیون کشاورزى راجع به سازمان مؤسسه رازى‏

رئیس - ماده چهارم قرائت می‌شود.

(به شرح زیر خوانده شد)

نظر به وضع خاصى که سازمان مؤسسه رازى و شعب آن دارد و نوع کار آن با ساعت کار ادارى مطابقت نمی‌کند شوراى عالى آیین‌نامه مخصوص جهت هزینه‌هاى عمومى مؤسسه و پرداخت فوق‌العاده مخصوص به نام فوق‌العاده مؤسسه رازى براى هر طبقه از کارکنان مؤسسه وضع و تصویب خواهد نمود و این فوق‌العاده از هر اعتبارى که مقدور باشد قابل پرداخت می‌باشد.

رئیس - در این ماده کسى اجازه صحبت نخواسته و پیشنهاد هم نرسیده بنابراین ماده 5 قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 5- رئیس حسابدارى مؤسسه رازى از طرف وزارت دارایى با موافقت وزارت کشاورزى تعیین خواهد شد

تبصره - رئیس حسابدارى زیرنظر مستقیم رئیس کل بنگاه رازى انجام وظیفه خواهد نمود.

رئیس - آقاى عمید نورى‏

عمیدى نورى - بنده متأسفم که در این لایحه می‌بینم به عنوان دکتر رفیعى که آدم بسیار خوبى است یک دولت مستقل رازى به نام رئیس دولت که دکتر رفیعى است تشکیل شده است بنده معتقد نیستم وقتى که ما به یک کسى اعتماد پیدا می‌کنیم هر چه داریم در اختیارش بگذاریم حکومت مشروطه مدارش بر این است که باید قوانین طبق اصولش وضع بشود و بر طبق اصل تفکیک قوا ما معتقد شدیم که قوه مجریه از مجریه و قضاییه جدا باشد همه اینها را از هم

+++

کنترل می‌کنند و اصل هم همیشه براین است که همیشه آدم‌هاى خوب سر کار باشند ما نباید بگوییم که چون یک آدم خوب پیدا کردیم همه این کارها را به او ‌بدهیم الان شما در این ماده 4 اختیار مطلق داده‌اید به این مؤسسه که یک آیین‌نامه‌اى درست کند هر‌گونه اضافه حقوقى که بخواهد از هر اعتبارى که بخواهد بدهد خوب این شد قوه مقننه دولت رازى در ماده 5 هم گفته‌اید یعنى در این ماده 5 گفته شده که رئیس حسابدارى که در تمام وزارتخانه‌ها مستقلاً از طرف وزیر دارایی باید تعیین بشود باید هم استقلال داشته باشد در نظارت و رسیدگى به حساب‌ها اولاً مقید شده است که این آقاى رئیس حسابدارى درست است که وزیر دارایى حکمش را امضا می‌کند ولى باید آقاى وزیر کشاورزى هم موافقت بکند این یکى دوم این‌که طرز انجام وظیفه‌اش این است که زیرنظر مستقیم این آقاى دکتر رفیعى یا رئیس مؤسسه رازى باشد بنده می‌پرسم که این چه کار زائدى است که ما داریم می‌کنیم که یک مأمورى را به نام رئیس حسابدارى از وزارت دارایى منتقل کنیم و زیرنظر و دستور رئیس کل مؤسسه رازى انجام وظیفه کند چطور می‌شود از یک همچو رئیس حسابدارى و مقررات و قوانینی که از نظر مسئولیت حسابداری و مقررات محاسباتی باید رعایت کند آن را رعایت بکند؟ این یک آدمى است زیرنظر رئیس مؤسسه رازى، زیرنظر مستقیم او باید انجام وظیفه کند طرز انتقالش هم که مستقلاً از طرف وزیر دارایى نیست بنابراین این چه چیز است؟ تنها چیزى که بنده از مجموع این لایحه و موادش استنباط می‌کنم این است که مؤسسه رازى یک دستگاهى است که خودش قوه مقننه است خودش مجریه است حسابداریش هم تحت‌نظر خودش است و ما فقط به صرف این‌که این آقاى رئیسی که در آنجا کار می‌کند آدم خوبى است و البته بنده آنچه که از طرف همه آقایان رفقا می‌شنوم و خود بنده هم می‌دانم که طرز کارش خوب است در شهرستان‌ها لااقل یک چیزی‌هایى تهیه می‌کند و به داد دامداران می‌رسد اما این دلیل بر این نمی‌شود که اگر یک رئیس خوبى در این مؤسسه هست بیاییم یک قانون غیرعادى، چون همین چیزها است که اختیارات دکتر مصدق از تویش در می‌آید، آن روز که ایشان آمدند آن اخیتیارات را خواستند این جوری اختیار از اینجا گرفتند، همه گفتند که این آدم خوبى است کار خوب می‌کند و ما نباید این کار را ادامه بدهیم، این هم لایحه‌اى است که دکتر مصدق نوشته است و الان هم دارد اجرا می‌شود چیز مهمى نیست ما بایستى مطالعه کنیم، دقت کنیم این‌گونه لوایحى که ایشان تنظیم کرده‌اند و طبق روح خودشان بوده در نتیجه این تجربیات چند ساله بیاییم درست کنیم که هم تطبیق با اصول مشروطیت و موازین قانونى بکند و هم دستگاه‌هاى ما بچرخد این است که بنده مخالف این هستم که رئیس حسابدارى اولاً با موافقت وزارت کشاورزى باشد ثانیاً تحت‌نظر مستقیم رئیس بنگاه رازى انجام وظیفه بکند در این صورت بنده معتقدم که اصلاً حذف بکند، در این صورت بنده معتقدم که اصلاً حذف بکنیم بگوییم که رئیس حسابدارى از طرف وزارت دارایى نمی‌خواهد، خودش هر چیزى می‌خواهد خرج بکند، یک سرم‌هایى هم بدهد و ما هم از ایشان تشکر می‌کنیم که بسیار آدم خوبى است‏

رئیس - آقا بزرگ ابراهیمى موافقید.

بزرگ ابراهیمى - بلى قربان.

رئیس - بفرمایید.

بزرگ ابراهیمى - قوه استدلال جناب آقاى عمیدى نورى خیلى عالى است مخصوصاً قوه بیان‌شان، چون وکیل دادگسترى هستند می‌توانند سر و ته کار را خوب به هم بیاورند، قربان منظور از تمام این لایحه این است که این مؤسسه رازى بتواند مردم را از حیث سرم راضى نگهدارد (پرفسور اعلم - بارک‌الله جناس هم که می‌کنید) اگر بنا باشد این مؤسسه را بیندازیم توى چاله و چوله مزایده و مناقصه قوانین اصلاً ممکن است که یک سرمى که وقت و زمانش براى یک مدت محدود است توى همین دست اندازها به کلى از بین برود و فاسد بشد (صحیح است، احسنت) (عمیدى نورى - خودتان گذرانده‌اید) من تمام بیانات مستدل آقاى را گوش کردم از آقا استدعا می‌کنم به بنده هم اجازه بدهید عرایضم را بکنم (عمیدى نورى - همه جا این کار را بکنید) این هم حرف حسابى است الان ما در یک چهار دیوار عجیبى هستیم اگر واقعاً مردمان خدمتگزار و لایق و درستى در سر کارها باشند هم ایمان ما به آنها کامل باشد و هم ایمان آنها به خودشان، این تشریفات اصلاً زائد است (صحیح است) اما ما دیدیم انکار را نکردیم گفتند تشریفات باشد یک مؤسسه‌اى می‌خواهد سرم بسازد، سرم زمان مخصوص دارد بنده خودم متخصص طب نیستم ولى می‌دانم یک سرم‌هایى هست پنج ماه وقت دارد سه ماه وقت دارد، بیست روز وقت دارد، یک سال وقت دارد اگر بخواهیم که این بیفتد توى دستگاه‌هاى و دست‌انداز‌هاى دولتى این تشریفات منفعتى به حال دولت ندارد اما اگر این‌که بیاییم اکزاژره بکنیم بگوییم که یک دولت جدید در دولت درست کردیم قربانت بروم خوب این خیلى گنده است؛ مؤسسه رازى خیلى کوچک است، از آن گنده‌ها داریم که شناخته‌ایم و همه‌اش به او رأى می‌دهیم بگذارید این بنگاه کار خودش را بکند، ما اگر بخواهیم دولت در دولت نسازیم باید جاهاى دیگر را برویم فکر کنیم که میلیاردها پول به آنجا می‌رود راجع به مؤسسه رازى بنده معتقدم این خیلى کوچک است. (احسنت)

رئیس - کس دیگرى اجازه صحبت نخواسته، پیشنهادى رسیده است که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌نمایم ماده پنج این‌‌طور اصلاح شود:

ماده 5- رئیس حسابدارى مؤسسه رازى از طرف وزارت دارایى تعیین می‌شود ضمناً تبصره آن حذف گردد. عمیدى نورى

رئیس - به کمیسیون فرستاده می‌شود، ماده 6 قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 6- براى تکمیل اعضا فنى و رفع نیازمندى از کارشناسان خارجى مؤسسه می‌تواند از بین کارمندان فنى از حداقل شش سال در مؤسسه رازى سابقه خدمت داشته باشند هر سال یک تا سه نفر را بنابر پیشنهاد شوراى عالى و تصویب هیئت دولت براى تکمیل تحصیلات به خارجه اعزام دارد، حقوق و مزایا و فوق‌العاده قانونى این قبیل مأمورین در مدت تحصیل بارز قابل پرداخت می‌باشد.

رئیس - کسى اجازه صحبت خواسته ماده 7 قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 7- وزارت دارایى و وزارت کشاورزى مأمور اجراى این قانون می‌باشند.

رئیس - به کمیسیون براى شور دوم فرستاده می‌شود.

14- طرح و تصویب فوریت و مذاکره در اصل گزارش کمیسیون نظام راجع به مقررات انضباطى دانشجویان دانشکده افسرى و دانش‌آموزان آموزشگاه‌هاى مادون افسرى

‏رئیس - گزارش کمیسیون نظام قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

گزارش از کمیسیون نظام به مجلس شوراى ملى‏

کمیسیون نظام در جلسه 20 دى ماه«3 لایحه شماره 31768و11436 دولت راجع به دانشجویان و دانش‌آموزان دانشکده‌هاى نظامى و آموزشگاه‌هاى نظامى ارسالى از مجلس سنا را با حضور تیمسار سرلشگر وثوق وزیر جنگ مطرح و پس از مذاکرات لازم مواد مصوب مجلس سنا را عیناً تصویب و این‌که گزارش آن را تقدیم می‌دارد.

ماده 1- دانشجویان داوطلب دانشکده افسرى و همچنین داوطلبان آموزشگاه‌هاى مختلفه دون افسرى ارتش در صورتى که در جریان دوره تحصیلى به یکى از علل مشروحه از زیر دانشکده و یا از آموزشگاه اخراج شوند مدت تحصیل در دانشکده و آموزشگاه‌ها جزء خدمت زیر پرچم آنان محسوب نخواهد شد.

1- عدم انضباط 2- فساد اخلاق 3- عدم صلاحیت 4- معافیت برحسب تقاضاى شخصى.

تبصره 1- اخراج دانشجویان دانشکده افسرى باید به موجب گواهى شوراى دانشکده و فرمانده دانشکده و با تصویب ستاد ارتش انجام پذیرد.

تبصره 2- اخراج دانش‌آموزان آموزشگاه‌هاى دون افسرى باید طبق گواهى کمیسیون مخصوص و فرمانده قسمت مستقل و با تصویب ستاد ارتش انجام پذیرد.

تبصره 3- چنانچه بین دانشجویان (و با سربازان وظیفه دیپلمه - لیسانسیه - دکتر که برای نیل به مقام افسرى به قسمت‌ها اعزام می‌شوند) اشخاص یافت شوند که در طى مدت تحصیلى و یا خدمت در قسمت‌ها عدم شایستگى آنان براى نیل به مقام افسرى مشهود و در شوراى مقرره در تبصره یک تثبیت گردد بایستى دو سال خدمت زیر پرچم با احتساب مدت خدمت قبلى مانند افراد انجام دهند.

ماده 2- مقررات قوانین مربوط در آن قسمت که با مقررات این قانون مغایرت داشته باشد ملغى است.

 وزارت جنگ مأمور اجراى این قانون است.

مخبر - کمیسیون نظام - امیرحسین فولادوند

رئیس - این لایحه در سنا مطرح بوده، از سنا به مجلس شوراى ملى آمده، آنجا با یک فوریت مطرح شده، حالا اینجا مطابق ماده 13 آیین‌نامه مشترک باید ما درباره فوریت یا نظر بدهیم یا ندهیم البته بسته به نظر مجلس شوراى ملى است باید فوریت مطرح بشود اگر تصویب بشود شور دوم تلقى کنیم یا عادى که شور اول باشد، آقاى بزرگ ابراهیمى با فوریت مخالفید؟

بزرگ ابراهیمى - راجع به خود لایحه عرض داشتم.

رئیس - بسیار خوب، پس اول باید تکلیف فوریت را معلوم کنیم، فوریت این گزارش مطرح است. مخالفى نیست؟ (اظهارى نشد) آقایانى که با فوریت موافقند قیام کنند (اکثر قیام کردند) تصویب شد، کلیات مطرح است، آقاى بزرگ ابراهیمى مخالفید؟

بزرگ ابراهیمى - با یک تکه‌اش مخالفم (بور بور - مخالفم) قنات‌آبادى - آن آقا با همه تکه‌هایش مخالف است)

رئیس - بفرمایید آقاى بزرگ ابراهیمى

بزرگ ابراهیمى - عرض کنم اگر بنده اینجا مزاحم مى‌شوم براى این است

+++

که بنده خودم سرباز بودم و این براى بنده افتخار است که اهل این صنف هستم، اینجا دو چیز گفته می‌شود که براى بنده مفهوم ندارد، یکى شوراى دانشکده در ارتش، ما تا حالا در ارتش شوراى دانشکده ندیده بودیم (قنات‌آبادى - حالا ببینید) در هر دانشکده علمى شورا مسلم اما در دانشکده افسرى که انضباط و یک قوانین به خصوصى است موضوع شورا یک قدرى براى بنده سنگین است شاید هم من نمی‌فهمم اگر توضیح بفرمایید متشکرم می‌شود. (قنات‌آبادى - آقاى بزرگ ابراهیمى دانشکده افسرى هم بالاخره یک مؤسسه علمى است) جناب آقاى شمس مؤسسه علمى بنده خودم مى‌دانم یکى از بهترین مؤسسات علمى مملکت است افسرى که در آنجا تربیت می‌شود واقعاً زحمت می‌کشد مثل ماها یک مرتبه مثل قارچ افسر سبز نشده این افسران امروزى اقلاً باید 24 سال زحمت بکشند تا بشوند افسر واقعى بعد هم باید سه سال آکادمى ‌ببینند تا بشوند ژنرال بنده این را معتقدم، اما شورا با وضع سربازى تطبیق نمی‌کند (یکى از نمایندگان - چرا؟) خوب شاید بنده نمی‌دانم، اطلاعم را عرض می‌کنم آقایان هم عرض بنده را با جواب رد بفرمایند چیزی اضافه ندارد، دومی می‌فرمایند در اثر عدم انضباط اخراج می‌شود موضوع عدم انضباط یک مسئله روحى است که اگر ما فوق توانست از نقطه‌نظر معلومات از نقطه‌‌نظر اخلاق نسبت به زیر دست‌ها حاکمیت داشته باشد هیچ‌وقت انضباط روحى قابل تغییر و تبدیل نیست یعنى بى‌انضباطى هم میسر نیست، اگر آقایان نتوانند در ابتداى تحصیل افسر، او را به انضباط روحى و قبل تفوق ما فوق وادار کنند بکنند و بخواهند اخراج بکنند من نمى‌فهمم، بعد اگر یک افسر بى‌انضباط رفت در صف خدمت کرد چه خواهد شد بنده معتقدم این موضوع اخراج در اثر بى‌انضباطى را آقایان باید حذف بفرمایند جدیت بفرمایید این نهالى که می‌آید و باید با دست شما تربیت بشود، هرگونه تربیت کنید همان‌طور بار می‌آید ‌طورى تربیت کنید که نفهمد بى‌انضباطى چیست این دو تا در کلیات عدم صلاحیت صحیح و فساد اخلاق باید وزارت جنگ به عقیده بنده نسبت به افرادى که قبول می‌کنند براى تربیت افسرى اخلاق او و خانواده او مخصوصاً نژاد و زندگانى خانوادگى او را کاملاً در نظر بگیرند (صحیح است) این اشتباهاتى که قبلاً کردید یک عده بى‌پدر و مادر را آوردید، هر رفوزه‌اى را از هر دبیرستانى آوردند در دانشکده افسرى قبول کردید و بالاخره براى ما این بازی‌ها را درآوردند، افسران ایران همه از خانواده‌هاى اصیل از عشایر از محترمین بودند، و همیشه هم با کمال صداقت خدمتگذارى می‌کردند این اشتباه شد، آقایان باید فساد اخلاق را قبلاً پیش‌بینى کنند، افراد بشناسند و به خانواده و اخلاق او آشنایى داشته باشند بعد قبولش بکنند، آن شرط را بگذارند بهتر است از این‌که بگویند در اثر فساد اخلاق اخراجش می‌کنیم این دقت را بکنید که گرفتار نشوید. (دکتر رضایى - آقا تبعیض نژادى مال قرن نوزده است) بنده قربان تبعیض نژادى نگفتم، من دهاتیم یک قدرى این اطلاعات دیر به من می‌رسد.

رئیس - قصد ایشان این است که سوء شهرت نداشته باشند.

بزرگ ابراهیمى - همین والا ایرانى ایرانى است همه محترمند (صحیح است) بنده نخواستم عرض بکنم از کجا آمده‌اند.

رئیس - آقاى صحبت‌تان را بفرمایید بین‌الاثنین که نمى‌شود صحبت کرد.

بزرگ ابراهیمى - غرض در هر صورت عدم صلاحیت فرمودند، عدم صلاحیت را اگر در ارتش قبلاً پیش‌بینى نکنید و اشخاص را قبول بکنید به عقیده بنده بى‌انصافى است، شما دستگاه تحقیقات خیلى خوب دارید خوب مى‌توانید به صلاحیت اشخاص رسیدگی کنید و به اوضاع خانوادگی اشخاص آشنایى داشته باشید، آقایان باید اشخاصی را که به خدمت قبول می‌کنند به تمام صلاحیت او کاملاً آشنا باشند، اشخاصى که معرفى می‌کنند آنها رسماً حسن صلاحیت ‌دارا بودن صلاحیت او را تعهد بکنند، اما معافیت برحسب تقاضاى شخصى منظور از یک نفر سرباز تربیت کردند در نظام وظیفه یا سربازى ملى منظور این است که یک فرد باید به سربازخانه اصول ارتش و خدمات نظامى را یاد بگیرد و برود براى مملکت ذخیره باشد براى ایام لازم، اگر یک فردى آمد در دانشکده افسرى که بهترین منطقه و بهترین محل تعلیم و تربیت سربازی است دو سال خدمت کرد بعد استدعاى خارج کرد، دلایلى داشت که شما قانع شدید و قبول کردید که از این صنف خارج بشود آیا تصور می‌فرمایید که صلاح است این آدم برگردد بیاید برود نظام وظیفه و یا در همان دانشکده دو سال به عنوان وظیفه خدمت کند؟ (یکى از نمایندگان - با یک درجه پایین‌تر) اگر بنده آمدم یا فرزند بنده در خدمت آمد در دانشکده افسرى اسم نوشت و تحصیلاتش را هم انجام داد، یک ماه مانده به آخر دوره دانشکده در اثر پیش‌آمدى، بابایش مرد، ناخوش شد یا لیاقت و استعداد نداشت استعفا کرد شما هم قبول فرمودید این آن منظور اصلى عمل شده، او تربیت یافته، هر وقت هم که بخواهیدش قابلیت افسرى را دارد اقلاً این را بکنید در ردیف افسران احتیاط منظور بشود نه این‌که دو مرتبه برود باز دو سال خدمت کند و عمر او بی‌خود تلف بشود، این عرایض بنده بود (احسنت)

رئیس - آقاى خرازى موافقید؟

خرازى – بلى.

رئیس - بفرمایید

خرازى - نسبت به لایحه اخراج دانشجویان دانشکده افسرى و سایر آموزشگاه‌هاى نظامى همکار محترم بنده جناب آقاى بزرگ ابراهیمى چند ایراد فرمودند اولاً که در ارتش شورا چه مناسبتى دارد؟ اگر نظر آقاى بزرگ ابراهیمى به ما شد یکى در حکم سرلشگر مزین، گفتند مزین ما هم می‌گوییم مزین و یکى هم در حکم سرلشگر گرزن که به عرض خاکیان مبارک همایونى رسیده است و نوشته‌اند فرمانده مؤسسات فرهنگى، بنابراین دانشکده افسرى البته تعلیمات نظامى می‌دهد با سایر چیز‌ها ولى وقتى فرهنگى شد شورا لازم دارد و باید خوشوقت شد که نیاوردند یک لایحه‌اى که بگویند اگر کسى فاقد این چهار چیز شد همین‌‌طور فرماندهش بیرونش کند گفته‌اند بیاید در شورا مطرح بشود شوراى دانشکده تشکیل می‌شود از معلمین و فرماندهان دانشکده افسرى آن را تصویب می‌کنند، فرمانده دانشکده هم تصویب می‌کند تازه برود ستاد ارتش هم تصویب بکند، دیگر دموکراسى از این بهتر؟ و دقت از این بیشتر در کجا می‌شود پیدا کرد؟ بنابراین فرض بفرمایید یک وقتى دولت کار تجارت بکند مشمول مقررات تجارت بکند مشمول مقررات تجارت است، ارتش کار فرهنگى می‌کند بنابراین به عقیده بنده شورا در دانشکده علاوه بر این‌که مفید است مضر هم نیست اما آمدند در این سه چیز دیگر که می‌گوید عدم انضباط و فساد اخلاق و عدم صلاحیت جناب آقاى بزرگ ابراهیمى خود جنابعالى به حمدالله افسر بودید و افسر خوبى هم بودید وسط کار یک وقت یک اوضاع و احوالی در این مملکت پیش‌آمد در کلیه شئون اجتماعى این مملکت رخنه کرد و یکى از هدف‌هایى که بود این بود که در فرهنگ و در بین افسران ارتش از سروان به پایین و همچنین در دادسراهاى دادگسترى اینها رخنه کنند و دیدید مطابق نقشه این‌که داشتند رخنه کردند بنده امروز صلاحیت دارم که نماینده مجلس باشم فردا ممکن است از بنده سلب صلاحیت بشود و لایحه بیاورند اینجا و از بنده سلب مصونیت بکنند (چند نفر از نمایندگان - خدا نکند) بنابراین اینها روى تجاربى است که شده و روى تجاربى است که ارتش ما مخصوصاً وزارت جنگ و ستاد ارتش این قسمت‌ها توجه کرده‌اند، حتى اگر آقایان توجه فرموده باشند براى ورود به دانشکده افسرى یکى از معرفینش باید یکى از آقایان نمایندگان مجلس باشد، تا این اندازه دقت می‌کنند که کسى که وارد دانشکده افسرى و یا سایر آموزشگاه‌هاى نظامى می‌شود واجد صلاحیت مقرر باشد البته این کسانى هم که فرمودند، بنده هم یک وقتى یادم می‌آید مال چند سال پیش، مال زمان اعلیحضرت فقید هر کس در مدارس دیگر رفوزه می‌شد می‌رفت دانشکده افسرى اسم می‌نوشت این را بنده تصدیق می‌کنم ولى حالا راجع به صلاحیت نسبت به واجد بودن شرایط خانوادگى معرفین حسابى داشتن دانشکده فوق‌العاده دقت و توجه می‌کند و سخت‌گیرى می‌کند و امیدواریم این اقدام‌ها، یعنى این پیش‌آمدها تأسف‌آورى که در این قسمت‌ها یعنى در فرهنگ ما دو در بین افسرهاى ما و در دادسراهاى ما اتفاق افتاد که آنها را به‌ اصطلاح جلب‌شان کردند یا به مناسبت اینکه زندگی‌شان درست نبود به طرف خودشان بردند امیدوار پیش‌آمد نکند و بنده مى‌بینم این لایحه با این‌که لایحه ارتش است ولى با کلیه توجهات دموکراسى و طى سلسله مراتب آورده‌اند که اگر خداى نکرده در بین کار اشخاصى بودند که خداى نکرده داراى مفاسد اخلاقى بودند آنها را مرخص بکنند و اما آمدیم قسمت این‌که فرمودند دانشکده ما فوق صف است بنده هم این قسمت را تصدیق می‌کنم جناب آقاى بزرگ ابراهیمى ولى همان‌طور که فرمودند رفوزه‌ها که نتوانستند بروند دیپلم متوسط یا لیسانس بگیرند می‌روند یا مدتى دانشکده را اشغال می‌کنند و بعد می‌گویند ما خدمت زیر پرچمن را هم کردیم در صورتى که قانون نظام وظیفه عمومى آمده براى علم یک رجحان و مزیتى قائل شده، گفته که کسى که دیپلمه متوسط است یا لیسانسیه است یا درجه دکترا دارد او می‌تواند برود دانشکده افسرى و افسر شود اگر این ترتیب باشد هر کسى که می‌بیند نمى‌تواند برود خدمت صف بکند و سرباز عادى باشد یا مدتى می‌رود در دانشکده و بعد می‌گوید من خدمت نظام وظیفه‌ام را کرده‌ام (احسنت)

رئیس - آقاى بور بور مخالفید بفرمایید.

بور بور - بنده در این لایحه منظور وزارت جنگ را در حقیقت درست نفهمیدم نفهمیدم مقصودشان این است که کوشش بکنند اشخاص در دانشکده نظام وارد بشوند و به خدمت‌شان ادامه بدهند یا مقصود این است که واقعاً جلو فساد و عدم انضباط گرفته بشود به عقیده بنده این دو منظور مخلوط شده و از این لایحه هیچ‌‌کدام از این منظورها حاصل نخواهد شد، بنده هم با اصل این لایحه و هم به طرز تنظیم موادش مخالفم و علتش این است که اولاً خدمت نظام وظیفه به عقیده بنده یک خدمتی است که مردم حالا که فرهنگ بسط پیدا کرده به این خدمت افتخار می‌کنند اینجا در حقیقت خدمت نظام وظیفه را یک نوع مجازاتى به حساب آورده‌اند می‌گوید اگر کسى در دانشکده انضباط نداشت و یا فساد اخلاق

+++

 داشت این آدم را بفرستند برود خدمت نظام وظیفه را انجام بدهد در صورتى که واقعاً مردم امروز افتخار می‌کنند به این‌که دو سال خدمت وظیفه‌شان را براى مملکت انجام بدهند به علاوه از این‌که بگذریم، توجه بفرمایید جناب آقای تیمسار باید توجه داشته باشید (دکتر بینا - یا تیمسار بفرمایید یا جناب) منظور این است، علت دیگر مخالفت بنده این است که کسى را که به واسطه عدم انضباط و فساد اخلاق و عدم صلاحیت از دانشکده اخراج می‌کنید چطور جرأت می‌کنید که این را به سربازخانه بفرستید براى اینکه سربازخانه یک جایى است و عده زیادى سرباز در آنجا دور هم جمع هستند و این عیناً مثل این است که میکروب را وارد بدن یک کسى بکنید کسى که فساد اخلاق داشته باشد فى‌الحقیقتاً فرستادن او به سربازخانه خطرناک است، اما در قسمت اخیر این ماده که مربوط است به معافیت برحسب تقاضاى شخصى به معنى اگر یک کسى و برحسب تقاضاى شخصى از خدمت دانشکده معاف شد این باید مجازات بشود بنده فکر می‌کنم که این را به صورت قانون درآوردن موجب می‌شود که اگر کسى واقعاً به یک جهات معقولى به یک جهات موجهى نتوانست خدماتى افسرى را انجام بدهد این را بفرستند دو سال دیگر در یک درجه پایین‌تر، در یک محیط نامساعد‌ترى آن خدمت را تکرار بکند.

رئیس - آقاى حشمتى موافقید بفرمایید.

حشمتى - به نظر بنده این لایحه براى تصفیه دانشجویان دانشکده افسرى که در حقیقت افسران آینده این کشور هستند و تهذیب اخلاق آنها بسیار لازم است. جناب آقاى بور بور چند ایراد گرفتند فرمودند براى چه اگر اینها شایستگى ندارند بروند سرباز بشوند باید دید که خود خلع درجه در ارتش یک نوع مجازات است این مجازات شناخته شده در تمام دنیا هم هست مثلاً اگر یک افسرى که درشتى بکند یک درجه‌اش را می‌گیرند این دانشجو را هم درجه‌اش را می‌گیرند و به صف سرباز می‌آورند و در واقع در جه‌اش را پایین می‌آورند بنابراین این را نمی‌شود گفت که چون کار بد کرده حالا دیگر سرباز نباشد و اما فرمودند که چرا برود سربازخانه، بالاخره از جامعه ایرانیت که خارج نیست پس اگر بخواهیم این را بسط بدهیم باید بگوییم این شخص چرا در ایران باشد؟ باید از ایران هم خارجش کرد، بنابراین بهترین جایى که ممکن است تحت انضباط باشد باز همان سربازخانه است که ممکن است این سرباز را ببرند آنجا و در آنجا اصلاحش کنند، تربیتش کنند باز هم به جامعه تحویل بدهند، به نظر بنده آقایان موافقت بفرمایید کمکى کرده‌اید به این لایحه که خیلى مفید است فرمودند که چرا در دانشکده شورا باید باشد چطور یک دبستان کوچک شوراى معلمین دارد دانشکده افسرى که این همه افسر دارد شوراى معلمین نداشته باشد؟ پس چه کسى می‌تواند تشخیص بدهد که این افسر خوب است یا بد، آنها باید تشخیص بدهند، اما آن چیزى که آقاى بزرگ ابراهیمى فرمودند از لحاظ این‌که باید در انتخاب دانشجویان دقت بیشترى بشود بنده هم موافقم حالا ممکن است ایشان این را به صورت پیشنهاد مرحمت کنند تا دقت بشود هر چه بیشتر دقت بشود به نظر بنده بهتر است ولى قسمت‌هاى دیگر به نظر بنده درست است (احسنت، احسنت)

رئیس - آقاى عمیدى نورى مخالفید؟

(عمیدى نورى - بنده موافقم) آقاى مهندس هدایت مخالفید؟ (مهندس هدایت - موافقم) آقا طباطبایى قمى - مخالفید؟ (طباطبایى قمى - بنده موافقم) چون مخالفى نیست رأى گرفته می‌شود به ورود در مواد، آقایانى که موافقید قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

15- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه‏

رئیس - جلسه را ختم می‌کنیم جلسه روز پنجشنبه خواهم بود. دستور بقیه این لایحه.

(مجلس بیست دقیقه بعد از ظهر ختم شد).

رئیس مجلس شوراى ملى - رضا حکمت‏

+++

یادداشت ها
Parameter:295119!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)