کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نوزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏19
[1396/05/31]

جلسه: 53 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 23 دى‌ماه 1335  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت‌مجلس

2- سؤال آقاى عمیدى نورى راجع به تبدیل مدارس نظرى به مدارس حرفه‌اى و جواب آقاى وزیر فرهنگ

3- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقاى قنات‌آبادى‏

4- سؤال آقاى مهندس اردبیلى راجع به سدسازى در آذربایجان و جواب آقاى معاون وزارت کشاورزى

5- سؤال آقای صادق بوشهرى راجع به پخش بنزین و جواب آقاى وزیر دارایى

6- تقدیم دو فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دارایى‏

7- بیانات آقاى وزیر امورخارجه در قبال بیانات جلسه قبل آقاى دکتر بینا

8- بیانات آقاى دکتر بینا طبق ماده 82 آیین‌نامه‏

9- بقیه مذاکره و تصویب گزارش کمیسیون دارایى راجع به اجازه ضرب پشیز پنجاه دینارى

10- أخذ رأى و تصویب گزارش ترمیم حقوق کارمندان رسمى تا پایه 4 و خدمتگزاران جزء

11- تعیین موقع جلسه بعد ـ ختم جلسه‏

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏19

 

 

جلسه: 53

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 23 دى‌ماه 1335

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت‌مجلس

2- سؤال آقاى عمیدى نورى راجع به تبدیل مدارس نظرى به مدارس حرفه‌اى و جواب آقاى وزیر فرهنگ

3- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقاى قنات‌آبادى‏

4- سؤال آقاى مهندس اردبیلى راجع به سدسازى در آذربایجان و جواب آقاى معاون وزارت کشاورزى

5- سؤال آقای صادق بوشهرى راجع به پخش بنزین و جواب آقاى وزیر دارایى

6- تقدیم دو فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دارایى‏

7- بیانات آقاى وزیر امورخارجه در قبال بیانات جلسه قبل آقاى دکتر بینا

8- بیانات آقاى دکتر بینا طبق ماده 82 آیین‌نامه‏

9- بقیه مذاکره و تصویب گزارش کمیسیون دارایى راجع به اجازه ضرب پشیز پنجاه دینارى

10- أخذ رأى و تصویب گزارش ترمیم حقوق کارمندان رسمى تا پایه 4 و خدمتگزاران جزء

11- تعیین موقع جلسه بعد ـ ختم جلسه‏

 

مجلس یک ساعت و چهل و پنج دقیقه پیش از ظهر به ریاست آقاى حکمت تشکیل گردید

1- تصویب صورت‌مجلس

رئیس‌ـ اسامى غایبین جلسه قبل قرائت می‌‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

غایبین با اجازه- آقایان: دکتر طاهرى. دکتر سید‌امامى. مهندس فروغى. دکتر شاهکار. پردلى. کیکاوسى. محمودى. دکتر امیر‌اصلان افشار. خزیمه علم. ارباب. اکبر. معین‌زاده. خلعتبرى. صراف‌زاده. مهندس بهبودى. کدیور. برومند. صفارى. دکتر سعید حکمت. صدرزاده. کورس. امیر بختیار. ابتهاج. امامى خوئی. ذوالفقارى. افخمى. مسعودی. سسندجی. باقر بوشهرى. رامبد.

غایبین بى‌اجازه‌- آقایان: امیدسالار. دکتر هدایتى. قراگزلو. اریه. مرآت اسفندیارى. صارمى. شادمان. اورنگ.

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه‌- آقایان: اردلان. دکتر جهانشاهى. عامرى. بهادرى. طباطبایی قمى. دهقان. سلطانى.

رئیس‌ـ در صورت‌مجلس نظرى نیست؟ آقاى فرود.

فرود ـ آقاى وزیر بهدارى دیروز در مجلس سنا یک صورتى تقدیم کردند که در آن صورت اسامى شرکت‌هاى واردکننده دارو ذکر شده بود اتفاقاً شرکت لیدا را هم اسم برده بودند و بنده را هم در این امر دخیل و وارد قلمداد کرده بودند، بنده خواستم عرض کنم که تا روز سه‌شنبه که بنده نمی‌توانم صحبت کنم که در امر دارو بنده مداخله ندارم و اصلاً شرکت لیدا واردکننده دارو نیست (یکنفر از نمایندگان ـ بی‌خود گفته است)

رئیس‌ـ این مطلب مربوط به صورت‌مجلس نبود روز سه‌شنبه ممکن است بفرمایید نسبت به صورت‌مجلس نظرى نیست؟ آقاى پرفسور اعلم.

پرفسور اعلم ـ چون سؤالى که بنده کردم بودم و جواب آقاى وزیر بازرگانى مقنع نبود امر بفرمایید کمیسیون تحقیق تشکیل بشود.

رئیس‌ـ کمیسیون تحقیق در آیین‌نامه فعلى پیش‌بینى نشده در آیین‌نامه‌اى که در کمیسیون در دست اصلاح است پیش‌بینى شده و منظور کردند پس از اجراى آن آیین‌نامه به کمیسیون  تحقیق مراجعه می‌‌شود نسبت به صورت‌مجلس نظرى نیست (اظهارى نشد) صورت‌مجلس تصویب شد

2- سؤال آقاى عمیدى نورى راجع به تبدیل مدارس نظرى به مدارس حرفه‌اى و جواب آقاى وزیر فرهنگ‏

رئیس‌ـ سؤالات مطرح است آقاى عمیدى نورى‏

عمیدى نورى‌ـ سؤال بنده از جناب آقاى وزیر فرهنگ راجع به یک موضوع است که مورد توجه مجلس شوراى ملى و تمام مردم علاقه‌مند به امور تربیتى و اصلاحى این مملکت است و مجلس شوراى ملى این نظر خودش را در ضمن لایحه بودجه 1335 که در اسفند 1334 به تصویب رسید در این موضوع اثبات کرده است و آن تبصره 26 قانون بودجه 1335 کل مملکتى است که عبارتش را قرائت می‌‌کنم، جناب آقاى وزیر فرهنگ البته توجه داشته‌اند و توجه خواهند فرمود تبصره 26 قانون بودجه صراحت دارد که «وزارت فرهنگ مکلف است معادل اضافه‌‌اعتبارى که به موجب لایحه بودجه دریافت می‌‌دارد مدارس نظرى فعلى را به تدریج تبدیل به مدارس حرفه‌اى نماید.»

این تبصره صراحت دارد مقدمه‌اش را هم بنده عرض کنم، بنده خاطرم می‌آید قبل از اینکه این لایحه مطرح بشود و به کمیسیون  برود وقتى که اعتبارات برنامه در کمیسیون برنامه تقسیم می‌‌شد براى هفت سال یک رقم دو میلیارد و هفتاد میلیون ریال براى وزارت فرهنگ براى هفت سال در آنجا قید شده بود، بعضى از رفقا یادم می‌آید مخصوصاً جناب آقاى مهندس جفرودى نظرى داشتند که ما بودجه فرهنگ را اضافه می‌‌کنیم براى اینکه یک برنامه صحیحى از نظر طرز تعلیم به وجود بیاید که مفید براى مملکت و ایجاد کار‌هاى عملى باشد حتى ایشان نظرشان این بود که تمام دو میلیارد و هفتاد میلیون را براى انجام این کار مصرف نمایند وزارت فرهنگ قول داد که در برنامه

+++

سال آینده این کار را بکند، این بود که بودجه مطرح شد البته این بودجه مال دولت بود این تبصره را مجلس شوراى ملى تصور می‌‌کنم خود جناب آقاى مهندس جفرودى و چند نفر دیگر از آقایان نمایندگان دادند و مجلس شوراى ملى با اکثریت قریب به اتفاق این را تصویب کرد الان 9 ماه 10 ماه از سال 35 می‌گذرد این تکلیف هم براى وزیر فرهنگ در اجراى قانون بود بنده سؤال کردم براى ما جناب آقاى وزیر فرهنگ تشریح بفرمایید که در اجراى این تبصره چه اقدامى کرده‌اند؟ آیا چند مدرسه نظرى را تبدیل به مدرسه عملى کرده‌اند. این مدارس نظرى که تبدیل به مدارس عملى شده است در کجا است بالاخره چه فکرى درباره این موضوع کرده‌اند، این توضیحاتى که بنده عرض کردم، حالا منتظر توضیحات ایشان می‌‌شوم البته اگر بعد هم لازم بود عرایضى عرض خواهم کرد.

رئیس‌ـ آقاى وزیر فرهنگ‏

وزیر فرهنگ (دکتر مهران) ـ البته همان ‌طور که نماینده محترم تذکر دادند تبصره 26 قانون بودجه وزارت فرهنگ را مکلف کرده است در حدود اعتبار اضافى که به وزارت فرهنگ داده شده مدارس نظرى را تبدیل به مدارس عملى کنند، براى اجراى این قانون هم وزارت فرهنگ یک برنامه‌اى براى این کار داشت یعنى بعد از تحصیلات دبستان لازم بود که هم‌عرض مدارس متوسطه که در واقع یک تحصیلات مکملى است برای تحصیلات مقدماتى و ابتدایی و در عین حال یک تحصیلات مقدماتى است براى تحصیلات عالى هم‌عرض این مدارس یک مدارس حرفه‌اى و کشاورزى درست کنند به طورى که این اشخاصى که می‌‌خواهند یک رشته‌‌هاى مفید عملى را تحصیل کنند براى آنها هم وسایل فراهم و آماده باشد، البته در ظرف امسال و سال گذشته یک سلسله اقداماتى براى تأسیس این‌گونه مدارس به عمل آمده، بنده صورت اقداماتى که در این باره شده چه از لحاظ تأسیس مدارس کشاورزى و چه از لحاظ مدارس حرفه‌‌اى تهیه کرده‌ام و اگر بخواهم خدمت‌شان عرض کنم یک قدرى وقت را مى‌گیرد، اجازه می‌‌خواهم که این صورت را به جناب آقاى عمیدى نورى تقدیم کنم که اقداماتى که در این باب در ظرف سال گذشته و سال جارى شده ملاحظه بفرمایند که چند دبستان کشاورزى و چند مدرسه حرفه‌اى و فنى به وجود آمده البته به نظر بنده این اقدام تنها محدود و منحصر به آن مبلغى که به بودجه وزارت فرهنگ اضافه شده نباید بشود البته باید توجه به احتیاجات مملکت داشته باشد خیلى بیشتر از این باید اقدام کرد، برنامه باید خیلى وسیع‌تر از این باشد (صحیح است) ولى یک نکته را باید توجه داشت و آن این است که تأسیس مدرسه حرفه‌اى و تأسیس مدرسه فنى یک وسایل و اسباب کار دیگرى لازم دارد غیر از مدارس معمولى براى ایجاد دبستان کشاورزى متأسفانه ما برایمان وسایل هنوز فراهم نشده که ما در یک ساختمان‌هاى مناسبى این مدارس را تأسیس کنیم و دایر نماییم برای مدارس معمولى به حکم اضطرار می‌‌شود جایی را اجاره کرد و میز و نیمکتى گذاشت چند نفر معلم هم در آنجا گذاشت و اگر معلمینى هم نباشند که از دانشسرا‌هاى مخصوص براى معلمى تربیت شده باشند کسانى را که لااقل معلومات و اطلاعات عمومى فارسى داشته باشند به عنوان معلمى برای آنها گماشت و آنها را باسواد کرد ولى مدارس فنى این طور نیست مدارس فنى جا و وسایل بهتر و کامل‌ترى را لازم دارد کارگاه می‌‌خواهد معلمین مخصوص می‌‌خواهد به این جهت است که ما در موازى این فکر اقداماتى کرده‌ایم براى تأسیس مدارس کشاورزى و مدارس حرفه‌اى و براى تربیت معلم یک فکرى اساسى کردیم و آن عبارت است از ایجاد یک دانشسراى عالى فنى که در واقع مرکز تربیت معلمین حرفه‌اى و فنى است براى کشور که این ساختمان الان قریب دو ماه است شروع شده است این مؤسسه داراى 15 رشته فنى خواهد بود که مجهز است به تمام وسایل کارگاه‌ها و ماشین‌آلات و لوازمى که ضرورت دارد البته احتیاج خواهیم داشت که یک عده از معلمین را هم از خارج استخدام بکنیم در این مؤسسه 15 رشته فنى مختلف را تحصیل خواهند کرد در رشته عالى و اشخاصى که آنجا فارغ‌التحصیل می‌‌شوند قادر خواهند بود که در مدارس حرفه‌اى کشور معلم باشند استفاده دیگرى هم البته از این مؤسسه از لحاظ تکنسین‌‌ها و یک متخصصین فنى که در واقع کادرى است که الان مملکت ما به وجودش احتیاج دارد خواهیم کرد البته امیدوار هستیم که این اقدامات زودتر به نتیجه برسد که ما بتوانیم این مدارس حرفه‌ای را توسعه بدهیم و موجباتى فراهم کنیم که این اطفالى که استعداد و یا توانایی یک تحصیلات عالیه‌اى را در رشته‌‌هاى مختلف ندارند بتوانند در این مدارس فنى و حرفه‌اى معلومات عملى را بیاموزند که هم تأمین احتیاجات مملکت از این راه بشود و هم اینکه آنها استعدادهای‌شان ضایع و باطل نشود در قسمت برنامه‌‌ها هم مطالعاتی شده و یک برنامه‌هایی به تصویب رسیده و در اجراى این برنامه‌‌ها ما سعى کرده‌ایم در مدارس ابتدایی به تدریج کار‌هاى دستى و عملى توأم با معلومات نظرى آموخته بشود به این منظور که ذوق هنر و صنعت و کار در بچه‌‌ها به وجود بیاید و استعداد‌‌هاى نهفته اینها آشکارا بشود تا اینکه بعد از دوره تحصیلات ابتدایی واقعاً آنهایی که ذوق هنر و صنعت دارند بتوانند در تحصیلات حرفه‌اى وارد بشوند مدارس حرفه‌اى در تهران، اصفهان، شیراز، یزد، اهواز، تبریز و مشهد الان وجود دارد (صحیح است) اینها را ما مجهز کردیم به وسایل ماشین‌آلات و لوازم کار، عده محصلین اینها نسبت به سال گذشته دو برابر شده یعنى به انداز‌ه‌اى خوشبختانه جوانان ما رغبت می‌‌کنند که ما باید سعى بکنیم وسایل را روزبه‌روز بیشتر فراهم کنیم و بر تعداد مدارس بیفزاییم شاید خود جناب آقاى عمیدى نورى در مسافرتی که به تبریز تشریف آوردند ملاحظه فرمودند که هنرستان تبریز یک مرکز تربیت همین افراد فنى است و وسایل کارشان را هم امسال تکمیل کردیم و طبیعى است از همه امور مهم‌تر براى ایجاد این مدارس تربیت معلم است و ما امیدوار هستیم با این مؤسسه جدیدى که الان ساختمانش شروع شده و از سال آینده آن به راه خواهد افتاد و ماشین‌آلات و لوازم کارش هم سفارش داده شده و یک قانونى هم عن‌قریب تقدیم مجلس خواهد شد که اجازه استخدام بعضى از معلمین خارجى را هم تحصیل کنیم این مؤسسه که راه افتاد و معلمین از آنجا بیرون آمدند البته می‌‌توانیم برنامه را هم وسعت بدهیم (احسنت)

رئیس‌ـ آقاى عمیدى نورى‏

عمیدى نورى‌ـ جناب آقاى وزیر فرهنگ توجه نکردند به تکلیفى که قانون در تبصره 26 برایشان قائل شده بنده ناچارم باز تبصره را برایشان قرائت بکنم جناب آقاى وزیر فرهنگ می‌‌گوید وزارت فرهنگ مکلف است مدارس نظرى عملى فعلی را تبدیل به مدارس نظری بکند، معادل اضافه بودجه، تبدیل مدارس نظری به عملی معنایش این نیست که مدارس حرفه‌اى ایجاد بشود بودجه‌ای که در سال 35 براى وزارت فرهنگ اضافه شد بنده رقمش را می‌‌خوانم در سال 35 یعنى امسال بودجه وزارت فرهنگ رقم کلیش سه میلیارد و پانصد و هشتاد و سه میلیون و 850 هزار ریال یعنى نزدیک به بودجه وزارت جنگ در سال قبل که چهار میلیارد بودجه وزارت جنگ در سال 34 بود تنها رقم بودجه خود وزارت فرهنگ در سال 35 هذه‌السنه سه میلیارد و پانصد و هشتاد و سه میلیون و هشتصد و پنجاه هزار ریال، البته به همین ترتیب قسمت‌هاى دیگر بودجه وزارت فرهنگ اضافه شد علاوه بر آن، اداره کل هنر‌ها دانشگاه دانشکده پزشکى بنده اینجا رقم مال سال 35 را نوشته‌ام این طرف هم مال سال 34 را نوشته‌ام در سال 34 بودجه وزارت فرهنگ دو میلیارد و یکصد و چهار میلیون و هشتصد و چهارده هزار ریال بوده هنر‌هاى زیبا چهل و پنج میلیون بود اینجا شصت و سه میلیون شد دانشگاه تهران سال پیش 181 میلیون بود امسال 284 میلیون شد دانشکده پزشکى 198 میلیون بود شد 288 میلیون یعنى در تقسیم اعتبارات با کمال خوشوقتى بر بودجه وزارت فرهنگ با همین بودجه ناچیز و پرزحمتى که تهیه می‌‌شود اقلام بسیار مناسبى اضافه شد و نظر مملکت و مجلس شوراى ملى بر این است که مدارس نظرى فعلى که در سال 34 داشتیم در سال 35 با این ارقامى که به آن اضافه شد، یعنى یک میلیارد به آن اضافه شد در این حدود این مدارس نظرى موجود در سال 34 در 35 تبدیل شود به عملى چرا؟ براى اینکه آقایان الان یک خطر بزرگى که مملکت ما مواجه با آن است هجوم جوانان ماست از مدارس نظرى فعلى به ادارات که همه‌شان از مدارس متوسطه یا سیکل اول وقتى یک دیپلم گرفتند می‌آیند فشار می‌آورند اغلب آقایان در این فشار واقع شده‌اند مراجع می‌‌کنند می‌‌گویند که آقا کار براى ما پیدا کنید که برویم پشت میز بنشینیم، وقتى از اینها می‌‌پرسند پدر شما چکاره بوده، خودتان از چه خانواد‌هاى هستید، اغلب‌شان در یک خانواده‌هایی هستند که به کار‌هاى عملى و صنعتى می‌‌پردازند ولى چون مدارس فعلى مملکت این وضع را ایجاد کرده که تمام جوانان تربیت می‌‌شوند براى تحصیلات نظرى و فشار به ادارات و هجوم به‌تشکیلات و بالنتیجه منفجر ساختن و بزرگ کردن این بودجه‌اى که ما داریم این بود جناب آقاى وزیر فرهنگ که مجلس شوراى ملى شما را مکلف کرد، این یک میلیاردى که به شما اضافه می‌‌دهیم براى این نیست که بروید مدارس نظرى ایجاد کنید و باز به هجوم به ادارات و فشار به مملکت بیفزایید الان اغلب آقایان گرفتارید که اگر شیروانى خانه‌تان خراب بشود یا یک لوله‌تان بترکد می‌‌خواهید یک کارگر پیدا بکنید بیاید لوله را درست کند 3، 4 روز باید معطل بشوید تا یک کارگر پیدا کنید (صحیح است) چرا؟ براى اینکه همه این کارگر‌ها رفته‌اند توى مدارس نظرى که جناب آقاى وزیر فرهنگ می‌‌گویند تربیت شده‌اند، دیپلم گرفته‌اند حالا می‌آیند پشت میز، این خطر ما را تهدید می‌‌کند، البته جنابعالى من خودم به این نکته برخوردم که قبل از این هم که بیایید به وزارت فرهنگ در این فکر بودند حالا هم تلاش می‌‌فرمایید، اما این تلاش متناسب با این تکلیف قانونى که براى شما معین شده نیست و ما نتیجه نگرفتیم، بنده رقم مى‌خواستم این سؤال شخصى نبود که فرمودید صورت را براى فلان کس می‌فرستم این سؤال برای مملکت است در مجلس شوراى ملى مطرح شده جنابعالى جواب بدهید که چند مدرسه نظرى که در سال 1334 داشتیم مدرسه فلان و فلان جنابعالى تبدیل کردید به عملى، یک دانه‌اش را می‌‌فرمایید بنده قانع می‌‌شوم که جنابعالى در مقابل یک میلیارد اضافه‌اى که  به شما داده شده یک مدرسه

+++

 به من نشان بدهید که در سال 34 نظرى بود در مملکت و جنابعالى این را تبدیل کرده‌اید به عملى، اسم هم ببرید و بگویید من تسلیم هستم ولى متأسفانه و با کمال تأسف امسال دارد می‌گذرد و بودجه سال 36 هم باز ان‌شاء‌الله در این مجلس تصویب خواهد شد باز یک چند میلیون یا یک میلیارد اضافه خواهد شد به بودجه وزارت فرهنگ و باز هم ما مواجه مى‌شویم براى اینکه مدارس نظرى افزوده شده و در نتیجه فشار به بودجه مملکت وارد شده، باور بفرمایید جناب آقاى وزیر فرهنگ خطر بزرگى‏ براى مملکت و اجتماع ما همین نسل جوان است که اغلب مواجه هستیم که جوانان ما که دیپلم‌شان را می‌‌گیرند  بیکار می‌‌گردند (صحیح است) یا باید در خیابان اسلامبول و لاله‌زار بگردند و فاسد بشوند یا در منزل‌های‌شان بنشینند فکر کنند که چه بکنم، براى آینده‌ام چه بدبختى پیش می‌آید، پدر‌ها، خانواده‌‌ها نمی‌دانند چه بکنند (صحیح است) در هیچ مملکتى هیچ جا این وضعى که ما داریم نیست البته لازم بود از نظر باسواد کردن ملت ایران یک فعالیتی بشود که جوانان ما خانواده‌‌هاى ما بیایند تحصیل بکنند و تربیت بشوند (صحیح است) ولى الان ما رسیده‌ایم به آن جایی که اگر این فکر را تعقیب نکنیم و واقعاً در این تکلیفى که قانون معلوم کرده جنابعالى با نظر عمیق‌تر و جدى‌تر نگاه نکنید و این تکلیف را انجام ندهید خطر بزرگ متوجه مملکت ما است و مسئولش هم وزارت فرهنگ است و خودتان توجه دارید الان این شوراى هدایت جوانان که به امر اعلیحضرت همایونی تشکیل شد نباید آن اسم مبتذل شود بایستى از این فکر و از این کانونی که ایجاد شده نتیجه عملى و صحیح بگیریم و همین مسئله‌اى که مجلس شوراى ملى در تبصره 26 در نظر گرفته و این تکلیفى که براى دولت معین کرده است انجام بدهید این است که بنده متأسفانه قانع نشدم به این توضیحات‌تان، فرمایشات‌تان کلیات بود مخصوصاً جمله اول‌تان این بود که فرمودید هم‌عرض مدارس نظرى مدارس حرفه‌اى به وجود بیاوریم، این البته کار خوبى بود ولى این اجراى قانون نیست، شما نباید هم‌عرض مدارس نظرى عملى به وجود بیاورید شما باید تبدیل بکنید یعنی یواش یواش نظری را کم بکنید به جایش مدارس عملى به وجود بیاورید، بنده تمنى می‌‌کنم یکى، دو تا از این مدارس را جناب آقاى وزیر فرهنگ بیایند بگویند که این مدرسه نظرى را عملى کرده‌ایم و الا این خلاف تکلیف و خلاف اجراى قانون است و مسئولیت دارد (احسنت)

رئیس‌ـ آقاى وزیر فرهنگ‏

وزیر فرهنگ ـ عرض کنم این صد میلیون تومانى که اشاره فرمودند به بودجه وزارت فرهنگ اضافه شده یک قسمتش براى مصارف خاص است مثالاً سى میلیون تومان این اضافه بودجه مربوط به اجراى آن اشل ترفیع حقوق معلمین بود که اضافه‌حقوق باید به ایشان داده بشود بنابراین ارتباطى به تبدیل مدرسه نظرى به عملى ندارد بیست میلیون تومانش از اعتبارات بودجه کل کشور به بودجه فرهنگ علاوه شد براى پرداخت تفاوت ارز محصلین مقیم خارجه یک قسمت از این اضافه‌اعتبار مربوط بود به توسعه مدارس ابتدایی الان در کشور ما باید مطابق آمار صحیح سه میلیون نفر در مدارس ابتدایی تحصیل کنند، این قانون تعلیمات اجبارى است حداقل معلومات است که باید به اطفال مردم آموخته بشود، سواد خواندن و نوشتن و یک اطلاعات عمومى که ضرورت و واجب است از این سه میلیون نفر در حال حاضر یک میلیون در مدارس هستند، دو میلیون بیرونند البته این دو میلیون که بیرون هستند شاید یک عد‌ه‌اى پدر و مادرشان به فکر آنها نباشند که آنها را به مدرسه بگذارند که ما مکلفیم آنها را وادار کنیم که بچه‌های‌شان را به مدرسه بگذارند ولى عده زیادى هم هستند که هجوم می‌آورند و دل‌شان می‌‌خواهد بنابراین صحبت این مطلب که ما بیاییم یک مدارس را تبدیل بکنیم نیست باید فکر این را هم بکنیم که هنوز دبستان‌‌هاى ما به اندازه کافى نیست بنابراین آن سى میلیون تومان و بیست میلیون که عرض کردم یک قسمت از این اعتبارات صرف ایجاد دبستان‌هاى جدید شده و باید در ظرف چند سال آینده هم بشود بنابراین یک مبلغ خیلى محدود و کمى براى انجام این منظور باقى مانده و ما در حدود آن مبلغ اقداماتى کردیم که بنده حالا به طور اجمال، چون فرمودند لازم نیست صورت به ایشان داده بشود عرض می‌‌کنم که همه آقایان مطلع بشوند، بنده به طور اجمال عرض می‌‌کنم ما در امسال 28 باب دبستان روستایی کشاورزى اضافه کرده‌ایم، 6 باب دبیرستان کشاورزى علاوه کرده‌ایم، چهار باب دانشسراى کشاورزى درست کرده‌ایم، دویست سرى لوازم و اسباب کار نجارى و وسایل حرفه‌ای براى مدارس ابتدایی تهیه کردیم که به تمام نقاط کشور فرستادیم، اعتباراتى هم در اختیار این مدارس گذاشته‌ایم که این کارگاه‌های‌شان را بتوانند راه بیندازند یعنى موارد اولیه و لوازم کار داشته باشند شعب جدید ریخته‌گرى، لوله‌کشى، برق و فلزکارى در هنرستان‌هاى موجود دایر کردیم یک آموزشگاه نساجى و رنگرزى که سابق در تهران وجود داشت و تقریباً تعطیل شده بود به مناسبت نداشتن جا و لوازم کار این آموزشگاه را هم احیا کردیم و حالا مشغول کار است سه هنرستان جدید در اهواز و قزوین و یزد دایر شده است یک رشته درودگری در رشت علاوه شده یک سری ماشین آلات برای هنرستان تهران فراهم شده و نقشه‌‌هاى ساختمان جدیدی براى کارگاه‌هاى آنجا آماده شده که عن‌قریب ساختمان آن شروع می‌‌شود، یک کلاس تربیت معلم فنى در تهران دایر شده است که مشغول کار هستند و از تمام شهرستان‌ها معلمیمن آمده‌اند در آنجا تربیت می‌‌شوند که برگردند در این مدارس فنى کار کنند دانشسراى عالى فنى همان ‌طور که عرض کردم با 15 شعبه فنى ساختمانش شروع شده است ماشین‌آلات و تمام لوازم کار آن سفارش داده شده است برنامه کار‌هاى دستى در دبیرستان‌ها به موقع اجرا گذشته شده است وعده زیادى از دبیرستان‌های موجود در حال حاضر مجهز به وسایل کار‌هاى دستى و عملى شده‌اند و محصلین در آنجا‌ها کار عملى می‌‌کنند عد‌ه‌اى از دبیرستان‌های دختران که معمولاً تحصیلات آنها صرفاً نظرى بود این مدارس مجهز شده است به کلیه وسایل خیاطى و طباخى و خانه‌دارى و بچه‌دارى که جمع این عده در تمام کشور 68 باب است یعنى 68 باب مدرسه دخترانه داراى کارگاهى هستند از قبیل کارگاه فنى خیاطى و لوازم طباخى و همین ‌طور لوازم بچه‌دارى این اقداماتى است که شده (قنات‌آبادى‌ـ لوازم بچه‌دارى چیست؟) البته بنده عرض می‌‌کنم که این اقدامات غیرکافى است بنده عرض کردم قطع نظر از آن تکلیف قانونى بالاخره بایستى این مدارس در این کشور به وجود بیاید و به وجود آمدنش هم فرع تهیه جا است اینکه می‌‌فرمایند مدرسه نظرى را تبدیل کنند به مدرسه حرفه‌اى اگر معناش این است که تابلوى مدرسه را عوض کنند کار سهلى است یک مقدار تابلو جدید درست کنند و تابلو‌های سابق را بردارند اما اگر بنا بشود آن مدرسه که در خانه اجاره‌ای‌ست این را بخواهند تبدیل کنند به مدرسه فنى و حرفه‌اى این کار با وضع فعلى اصلاً معنى ندارد چگونه ممکن است این کار را کرد قبل از اینکه یک ساختمانی را فراهم کنیم‏ که داراى کارگاه باشد ماشین‌آلات و لوازم کار باشد، معلم تربیت کنیم جور دیگرى عملى نیست، در آن حدود که عملى بوده است شده یعنى مدارسى که ساختمان مناسب برایش فراهم شده مجهز شده و وسایل کار را آماده کرده‌اند و تا این وسایل فراهم نشده به نظر بنده عملى نیست که مدرسه نظرى تبدیل به مدرسه حرفه‌اى بشود، اگر منظور آقا این باشد که این مدارس را تبدیل کنیم (عمیدى نورى‌ـ صریح قانون است) می‌‌دانم صریح قانون است ولى نگفته است که آن مکان را تبدیل بکنید، قانون گفته مدارس نظرى را تبدیل کنید به مدارس حرفه‌اى پس معنایش این است که دبیرستان که ساختمانش مناسب است براى دبیرستان حرفه‌اى تبدیل کنند و الا در اتاق و کلاس یک خانه اجار‌ه‌اى کارگاه فنى و حرفه‌اى در آن دایر کردن چطور می‌‌شود کار حرفه‌اى آموخت، البته بایستى ساختمان را مناسب کرد و وسایل و ماشین‌آلات لازم را تهیه کرد معلم تربیت کرد و بعد مدرسه را درست کرد غیر از این هم نمی‌شود و این کار در زمانى که برنامه اول هفت‌ساله مطرح بود در هشت سال قبل این موضوع مورد مطالعه واقع شد برنامه وزارت فرهنگ از همان تاریخ معین بود خود بنده که در خارج بودم به بنده روى آن برنامه دستور داده شد که 60 نفر معلم کشاورزى و حرفه‌اى استخدام بکنم بفرستم ما هم اقدام کردیم عد‌ه‌اى هم داوطلب شدند بعد نوشتند که خیر حالا ارز نداریم مشکلات ارزى است و بعد هم متأسفانه منصرف شدند و الا این کار از آن کارهایی بود که قرار بود از هفت هشت سال پیش شروع بشود و اگر در آن موقع این کار شروع شده بود الان به نتیجه رسیده بود بعد که متأسفانه مشکلاتى براى مملکت پیش آمد که البته در همه شئون مملکت مؤثر بود در فرهنگ هم این تأثیر را کرد یک برنامه‌هایی براى مدارس کشاورزى و حرفه‌اى به وجود آمده بود و این برنامه درست اجرا نشد و متوقف شد حالا دوباره شروع کردند ولى این یک کارى نیست که در ظرف یک روز و دو روز و شاید در ظرف یک سال و دو سال به آن وسعتى که فکر می‌‌فرمایید بشود انجام داد این کار باید به تدریج عملى بشود ما هم درصدد هستیم و یقین داشته باشید که سعى خواهیم کرد منظور آقا به بهترین وجه تأمین بشود و قانون هم اجرا بشود.

3- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقاى قنات‌آبادى‏

رئیس‌ـ آقاى قنات‌آبادى بفرمایید

قنات‌آبادى‌ـ سؤالى است از وزارت دارایى راجع به انتظار خدمت اشخاص تقدیم می‌‌کنم.

4- سؤال آقاى مهندس اردبیلى راجع به سدسازى در آذربایجان و جواب آقاى معاون وزارت کشاورزى‏

رئیس‌ـ آقاى مهندس اردبیلى بفرمایید.

مهندس اردبیلى ـ سؤال بنده مربوط به امور سدسازى در رودخانه‌‌هاى آذربایجان است (مهندس فروهر ـ مال همه جا این طور است) البته آقایان اطلاع دارید که آذربایجان یک منطقه کشاورزى است (دکتر وکیل ـ همه جا مملکت کشاورزى است) داراى جلگه و فلات بسیار خوبى براى امور کشاورزى است که اگر دولت بتواند در روى رودخانه‌هایی که اغلب از کوه‌‌هاى زاگرس و دامنه کوه‌هاى البرز که در آذربایجان جوش خورده‌اند سرچشمه می‌‌گیرد سد ببندند نتیجه بسیار خوبى گرفته می‌‌شود چون این رودخانه‌‌ها هیچ‌کدام دارى سد نیست بالنتیجه این آب‌هاى شیرین و قابل استفاده به دریاچه‌های رضائیه و خزر

+++

می‌ریزد. (صحیح است) و همچنین کوه‌هاى سهند که واقعاً سرمایه آب رودخانه‌‌ها و چشمه‌‌هاى آذربایجان از این کوه است باز همین‌طور به واسطه نداشتن سد آب این رودخانه‌‌های بزرگ مثل زرینه‌رود سیمینه‌رود- لیقوان‌رود قرانقو‌رود اینها تماماً بلااستفاده می‌‌شوند و می‌ریزند به دریاچه رضائیه سؤالى که بنده عرض کردم این است که الان خدمت آقایان عرض می‌‌کنم به طوری که اطلاع دارید آذربایجان منطقه کشاورزى است و اولین وسیله پیشرفت کشاورزی تهیه آب کافى از طریق بستن سد می‌‌باشد، متأسفانه دولت تاکنون کوچک‌‌ترین توجهى به این امر مهم نکرده و مهم‌‌ترین رودخانه‌‌هاى آذربایجان از قبیل زرینه‌رود سیمینه‌رود قرانقو- قزل‌اوزن تلخه‌رود لیقوان‌رود و سایر رودخانه‌‌های قابل توجه که به علت نداشتن سد عاطل و باطل افتاده و براى آبادى زمین‌‌هاى زرخیز آذربایجان از آب آنها استفاده نمی‌شود در مقابل دولت همه‌ساله غلات و فرآورده‌هاى کشاورزى را از کشور‌هاى دیگر خریدارى و وارد می‌نماید (صحیح است) در صورتى که اگر دولت همان مابه‌الاتفاوت قیمت محصولات کشاورزى وارده را صرف احداث سد روى رودخانه‌‌هاى نام‌برده بنماید علاوه براى اینکه کشور مستغنى از ورود غلات و سایر محصولات خواهد شد (صحیح است) سالیانه مقادیر قابل توجهى نیز صادرات خواهیم داشت که اثر زیادى در بهبود وضع اقتصادى مملکت خواهد بخشید (صحیح است) حالا انتظار دارم که جناب آقاى معاون کشاورزى که امروز تشریف آورده‌اند براى جواب یک جواب‌هاى قانع‌کنند‌ه‌اى بدهند که ما بدانیم چه کارهایی کرده‌اند در آذربایجان، اهالى معمولاً خودشان با چوب و علف سدهایی مى‌بندند ولى این سد‌‌ها وقتى که آب زیاد می‌‌شود از بین می‌‌رود و مخصوصاً از دولت تقاضا دارم راجع به این قسمت یعنى به این کار حسابى مملکت توجه کنند حال ببینیم آقاى معاون وزارت کشاورزى چه جواب می‌‌دهند (صحیح است)

رئیس‌ـ آقاى معاون وزارت کشاورزى بفرمایید.

معاون وزارت کشاورزى (مهندس مصطفى زاهدى) ـ عموم آقایان نمایندگان محترم اطلاع کافى دارند که اهمیت آب و آبیارى در کشور ما چقدر است ولى با این اهمیت تهیه آب کار خیلى آسانى نیست مطالعه کلى و طول زمان لازم دارد (دکتر شفیع امین ـ آب موجود است به هدر می‌‌رود، تهیه آب لازم نیست سد لازم است) در مورد آذربایجان که نماینده محترم آقاى مهندس اردبیلى سؤال فرموده‌اند اقدامات و مطالعات زیر صورت گرفته است‏:

رودخانه زرینه‌رود به منظور احداث سد و استفاده کامل از آب این رودخانه در سال 1327 مطالعات مقدماتى از قبیل مطالعه زمین‌شناسى نقشه‌بردارى از محل سد و مخزن آب انجام شده و علاوه بر این تاکنون اقدامات زیر در این مورد به عمل آمده است‏:

1- مطالعات خاک‌شناسى اراضى حوزه زرینه‌رود (به مساحت 111900 هکتار) پایان یافته است.

2- عکس‌بردارى هوایی این اراضى به مساحت 100000 هکتار تمام شده.

3- اندازه‌گیرى آب رودخانه مرتباً انجام شده است‏

4- تهیه پروژه کلى سد تقریباً سه ماه پیش تمام شده و پروژه قطعى فعلاً تحت مطالعه می‌‌باشد که تا آخر سال جارى انجام می‌یابد و براى شروع ساختمان و تأمین اعتبار ساختمانى به سازمان برنامه مراجعه خواهد شد (بودجه مطالعات مربوطه تاکنون در قسمت تعهدات سازمان برنامه مبلغ 11800000 ریال پیش‌بینى شده است ولى براى ساختمان سد پس از اتمام پروژه قطعى می‌‌توان تصمیم گرفت. پروژه قطعى تا آخر سال البته تمام خواهد شد و بعد می‌‌شود پیش‌بینى کرد که چقدر مخارج سد است و آن هم در بودجه سازمان برنامه تأمین شده است و میزانش معین نیست اما رودخانه آجى‌چاى در مورد ساختمان سد آجى‌چاى بنگاه آبیارى عملیات نقشه‌بردارى از محل سد و مطالعات مقدماتى زمین‌شناسى و تأسیس ایستگاه هواشناسى و اندازه‌گیرى آب رودخانه را انجام داده و چون آب رودخانه داراى املاح زیادى است مرتباً از آب مزبور نمونه‌بردارى و تجزیه شده است. نسبت به تکمیل مطالعات و تهیه طرح‌هاى قطعى در اعتبارات برنامه‌‌هاى فورى سازمان برنامه مبلغ 9400000 ریال جهت این کار تخصیص داده شده است که براى انجام آن سازمان برنامه مستقیماً مطالعات مربوطه را به مؤسسه اتکو واگذار نمود و فعلاً مؤسسه مزبور مشغول مطالعات براى تهیه پروژه مقدماتى و قطعى می‌‌باشد اما رودخانه قزل‌اوزن برای مطالعات مربوطه به این رودخانه مبلغ 31 میلیون ریال در اعتبارات سازمان برنامه منظور شده که در سه سال آینده طبق برنامه مطالعات لازم انجام خواهد شد.

(علاوه بر اقدامات فوق براى تعیین مقدار آب کلیه رودخانه‌‌هاى آذربایجان ده ایستگاه اندازه‌گیرى آب دایر گردیده که پس از تعیین مقدار آب هر رودخانه در مواقع مختلف سال بتوان پروژه‌‌هاى لازم جهت ایجاد سد و غیره تهیه نمود)

بدیهى است آقایان نمایندگان محترم به خصوص جناب آقاى مهندس اردبیلى که خود به امور فنى کشاورزى آشنایی کامل دارند گواهى خواهند فرمود که ایجاد سد و سایر تأسیسات آبیارى امرى نیست که بتوان در مدت یکى دو ماه حتى یک دو سال بدون مقدمه و مطالعه کامل انجام داد فعلاً بنگاه آبیارى با وسایلى که با کمک سازمان برنامه در اختیار دارد مشغول مطالعه میزان آب در فصول و ماه‌هاى مختلف سال و همچنین بررسى و نقشه‌بردارى اراضى قابل شرب می‌‌باشد که البته پس از مطالعه کامل نسبت به ایجاد سد روى رودخانه‌‌هاى مختلف آذربایجان بتدریج که اعتبار و وسایل لازم در اختیار بنگاه مزبور گذارده شود اقدام لازم و مؤثر به عمل خواهد آورد.

ولى قسمتى که عجالتاً در آذربایجان در دست اقدام است و همان‌طور که خود جناب آقاى مهندس اردبیلى فرمودند قضیه سد رودخانه زرینه‌رود است که آن مطالعاتش عن‌قریب انجام می‌‌شود و جزو پروژه‌‌هاى سازمان برنامه است که با کمک بنگاه آبیارى سد زرینه‌رود را بسازند و در آتیه بسیار نزدیک ممکن است انجام شود ولى براى سد‌‌هاى دیگر باید اعتبارات کافى داشت عجالتاً مطالعاتش می‌‌شود و امیدوارم که در ظرف طول مدت سازمان برنامه تا 5 سال دیگر شروع به اقدام و ساختمان سایر سد‌ها هم بشویم (ان‌شاء‌الله)

رئیس‌ـ آقاى مهندس اردبیلى

مهندس اردبیلى ـ اولاً بایستى مجلس تکلیف این پروژه و مطالعه را معین کند (احسنت، صحیح است) (دکتر شفیع امین ـ همه وعده و وعید است آقا) قبل از شهریور 15 سال پیش وقتى که آقاى فهیم‌الملک (بعضى از نمایندگان ـ خدا رحمتش کند) راجع به رودخانه‌‌هاى زرینه‌رود و تلخه‌رود مطالعاتى شده بود و تمام شده بود و یک شرکت فرانسوى آمده بود مطالعه کرده بود بعد از آن تاریخ یعنى بعد از شهریور باز هم مرحوم فهیم‌الملک استاندار آذربایجان شدند و این کار را دنبال کردند الان 16، 17 سال 18 سال گذشته باز هم دچار حرف‌هاى پروژه و مطالعه شده‌ایم من نمی‌دانم این مطالعه چقدر وقت لازم دارد سنداژ رودخانه منتهى 5 سال 6 سال وقت بیشتر نمی‌خواهد که بفهمند در فصول مختلفه چقدر آب از این رودخانه رد می‌‌شود تجربة خاک و سنگ هم بیشتر از دو سه ساعت وقت لازم ندارد که در لابراتوار سنگ و خاک‌‌ها را بردارند تجزیه کنند ببینند از چه تشکیل شده من خواهش می‌‌کنم از آقایان نمایندگان که تکلیف ما را با دولت درباره این پیچ و خم‌های پروژه و مطالعه تعیین کنید عرض دیگرى ندارم. (احسنت)

رئیس‌ـ آقاى معاون وزارت کشاورزى بفرمایید.

معاون وزارت کشاورزی ـ آقایان نمایندگان محترم اطلاع دارند که با معجزه نمی‌شود سد ساخت براى این کار پول و اعتبار لازم است و اول هم باید مطالعات کافى کرد تا یک طورى نشود مثل سد کرخه یا مثل بعضى از سدهایی که در خوزستان بسته شده بود جناب آقا بوشهرى خوب می‌‌دانند که در اراضى خوزستان قریب 45 هزار هکتار اراضى شور زیرش بود ملاحظه بفرمایید در صورتى که مطالعه کافى بکنیم امیدواریم دیگر این جور نواقص پیدا نشود باید عجالتاً سعى کرد که اعتبار کافى جناب آقاى وزیر دارایى به ما بدهند یا سازمان برنامه بدهد بنگاه مستقل آبیارى که فقط چهل و پنج میلیون ریال اعتبار دارد در سال، پیش از این کارى نمی‌تواند بکند یعنى غیر از مطالعات کار دیگرى نمی‌تواند بکند (دکتر دادفر‌ـ تمام بودجه‌تان صرف پرسنل می‌‌شود)

5- سؤال آقای صادق بوشهرى راجع به پخش بنزین و جواب آقاى وزیر دارایى‏

رئیس‌ـ آقای صادق بوشهرى بفرمایید.

صادق بوشهرى‌ـ بعضى قضایا هست گرچه به صورت ظاهر کوچک است و بى‌اهمیت ولى چون تماس با احتیاجات مردم دارد وظیفه هر فرد از افراد این است که به دولت تذکر بدهد که دولت تا آنجایی که می‌‌تواند کوشا باشد که رفع آن نقص بشود. بنده گرچه مطمئن هستم که جناب آقاى وزیر دارایى که الان تشریف آورده‌اند اینجا تا جواب سؤال بنده را بدهند خودشان در این قضیه کاملاً بى‌اطلاع هستند و دخالتى در کار‌های شرکت ملى نفت ندارند ولى خوب براى فورمالیته تشریف‌فرما شده‌اند و اسباب زحمتی هم برای ایشان شده است، جناب آقا وزیر دارایى حضرت مستطاب عالى وزیر دارایى هستید و می‌‌بایستى از تمام دخل و خرج این مملکت مطلع باشید ولى به قول دکتر میلیسپو دولت‌هایی در داخل دولت پیدا شده‌اند که اینها باز کریم‌خان هستند سى خودشان گرند سى خودشان خورند جمع و خرج شرکت ملى نفت را من نمی‌دانم اگر بخواهم بفهمم و اطلاع پیدا کنم از کجا باید اطلاع پیدا کنم و نمی‌دانم که جمع و خرج شرکت ملى نفت را به خود آقاى وزیر دارایى داده‌اند یا نداده‌اند؟ (خرازى‌ـ آقا ما ناظر داریم جناب آقای حمید بختیار و جناب آقاى دکتر پیرنیا هستند) ناظر صحیح نظارت می‌‌کند ولى جمع و خرج این مؤسسه را باید تعیین کرد و به یک مقام مسئولى داده بشود تا اگر بخواهند این جمع و خرج را مطالعه کنند بدانند چیست آقا صورت جمع و خرج را به کى داده‌اند؟ مثل بنگاه راه‌آهن اینها مستقل هستند کار خودشان را می‌‌کنند و هیچ مسئولیت هم در مقابل هیچ‌کس ندارند بعضى از وزارتخانه‌ها مثلاً از وزارت

+++

کشاورزى شما سؤال بفرمایید با اینکه مملکت ما مملکت کشاورزى است چرا برنامه کار شما صفر است جواب می‌‌دهند شما 27 میلیون تومان براى من بودجه تعیین کرده‌اید از این 27 میلیون تومان 24 میلیونش را به نور چشمی‌ها و به قول جناب آقا دکتر بینا به سوگلی‌ها می‌‌دهند ما سه میلیون را چه‌کار کنیم به جناب آقاى وزیر فرهنگ می‌‌گویند چرا پروژه‌‌هاى فرهنگى را عملى نمى‌کنید می‌‌گویند که چندین صد میلیون بوجه لازم دارد که بتوانیم آن را عملى کنیم راست هم می‌‌گویند که چندین صد میلیون بودجه لازم دارد که بتوانیم آن را عملی کنیم راست هم می‌گویند اما شرکت ملى نفت مخصوصاً اداره پخش بنزین که در سال 200 میلیون خسارت این موضوع را می‌پردازد ایشان چه عذرى دارد که کارهایشان این طور نامرتب است من نمی‌دانم. مسئله‌ای که بنده سؤال کردم مربوط به پخش بنزین در تهران است آقایان گرفتار این قضیه هستند و تصور نمی‌کنم که کسى گرفتار این قضیه نباشد شرکت نفت سابق یک محل‌هایی براى پخش بنزین در این شهر معین کرده بود آن وقت گمان می‌‌کنم اتومبیل بیش از دو هزار 2500 تا بیشتر در این شهر نبود و احتیاجاتى که در نظر گرفتند و همین جا‌هایی که تعیین کردند کافى بود کسى معطل نمی‌شد ولى حالا اتومبیل در خیابان‌هاى تهران پر شده و شاید بیست، 25 هزار اتومبیل باشد بنده ندیده‌ام غیر این جایگاه‌هایی که سابق تأسیس شده بود جاى دیگرى شرکت ملى نفت تأسیس کند این تلمبه‌هایی که در جایگاه‌هاى بنزین گذاشته‌اند براى دادن بنزین از 7 تا 8 تلمبه‌اى که موجود است همیشه شش‌تایش خراب است شما هر وقت که می‌روید بعد از اینکه معطل می‌‌شوید و نوبت‌تان می‌‌رسد می‌بینید که تلمبه خرابست بنزین نیست که به شما بدهند این ترتیب گذشته از معطلى که براى گیرنده بنزین پیدا می‌‌شود صورت ظاهرش هم براى ناظرین خارجى و داخلى هیچ خوب نیست که یک مؤسسه‌اى بگوید که من در سال 200 میلیون خسارت این دستگاه را می‌‌دهم و آن وقت 4 تلمبه را در این مملکت نمى‌توانم اداره کنم در صورتى که به عقیده بنده اگر یک متخصص معین کنند که این تلمبه را کنترل کنند و رسیدگى و تعمیر کنند این وضع نامرتب هیچ پیش نمی‌آید در ولایات و شهرستان‌ها هم بدتر از این است مثلاً دزفول 60 تا 65 هزار نفر جمعیت دارد و یک شهرى که 65 هزار نفر جمعیت دارد بنزین و نفتش را بایستى برود از اندیمشک بگیرد تو را به خدا این انصاف است؟ فکر کنید مثلاً تهرانى اگر بخواهد بنزین بگیرد بلند شود برود از تجریش بنزین بگیرد 20 کیلومتر برود و برگردد براى اینکه برای اتومبیلش می‌‌خواهد بنزین بگیرد بنده سه سال با این اداره سروکله زده‌ام و تازه بعد از سه سال فعلاً یک تلمبه دستى توى یک بشکه نفت گذاشته‌اند و هر چند وقت یک مرتبه یک تانکر بنزین به آنجا می‌فرستند در ظرف یکى دو روز مصرف می‌‌شود و تمام می‌‌شد و بعد 20 روز دست‌شان را روى دست می‌گذارند و دیگر بنزین ندارند دزفول اولین شهر فلاحتى خوزستان است اهالى دزفول براى تراکتور و کمپاین و موتور‌‌هاى آبى و سایر دستگاه‌‌هاى فلاحتی‌شان باید بروند از اندیمشک نفت و بنزین بگیرند و آنجا مصرف کنند و این وضعیت مردم است حالا بنده سؤال کردم که جناب آقاى وزیر دارایى که دلیل این کار چیست؟ تلمبه‌هایی که در آنجا بنزین باید به اشخاص بدهند الان تشریف ببرید دم مجلس هست ببینید چند تا تلمبه‌اش خراب‌ست و چند تا کار می‌‌کند ببیند چه جواب می‌‌دهند همه جا همین ‌طور است حالا توضیحاتى که فرمودند بنده هم توضیحات خود را عرض می‌‌کنم.

رئیس‌ـ آقا وزیر دارایى‏

وزیر دارایى‌ـ جناب آقا بوشهرى علاوه بر موضوع سؤال مطالبى هم از خارج فرمودند من‌جمله راجع به نظارت وزارت دارایى در جمع و خرج شرکت ملى نفت و بنگاه راه‌آهن هم اشاره فرمودند خواستم به استحضار خاطر آقایان نمایندگان محترم برسانم که وزارت دارایى تابع مقررات و قوانینى است که از تصویب مجلس محترم گذشته و در دست عمل است هر چه را قانون مقرر بدارد ما اطاعت می‌‌کنیم و مجبور به اجرا هستیم عرض کنم که طبق قانون اساس‌نامه شرکت ملى نفت براى وزیر دارایى و وزارت دارایى یک حقوق و تکالیفى معین شده است طبق آن حقوق و تکالیف عیناً عمل می‌‌شود به خصوص راجع به جمع و خرج که فرمودند شرکت ملى نفت ارگان‌هایی دارد که علاوه بر همه در درجه اول شوراى‌عالى است که آن شوراى‌عالى مرکب است از وزیر دارایى مدیر عامل سازمان برنامه دادستان کل و دو نفر از نمایندگان محترم مجلس شوراى ملى که الان جنابان آقایان حمید بختیار و دکتر پیرنیا هستند و در آنجا دو نفر هم از مجلس سنا که جنابان آقایان دکتر صدیق اعلم و دکتر سجادى هستند این شوراى‌عالى یک صلاحیت‌هایی دارد و بعد از رسیدگى به این قبیل امور مجمع عمومى شرکت است که طبق همان قانون مرکب است از وزیر دارایى و دو نفر دیگر که باز هیئت وزیران معنى می‌‌کنند که به آن اموری که در اساس‌نامه ذکر شده رسیدگى می‌‌کنند راجع به جمع و خرج که فرمودند شرکت البته به صورت شرکت اداره می‌‌شود بودجه این شرکت را در مراحل مربوطه می‌بینند و تصویب نهاییش به عهده مجمع عمومى است که اتفاقاً بودجه امسال هم فردا شوراى‌عالى نفت هست و بنده تقاضا کردم که آقایان هم تشریف‌فرما بشوند راجع به بودجه هم صحبت خواهد شد پس این طرز رسیدگى بودجه و دخالت وزارت دارایى است همچنین بنگاه راه‌آهن خودش یک قانون مستقلى دارد پى در حدود مقررات تخطى نشده است حالا این مقررات کم یا زیاد است این یک بحث جداگانه است اما راجع به توزیع بنزین که فرمودند خواستم حضورتان عرض کنم همان ‌طور که فرمودند بنده نمی‌توانم راجع به طرز توزیع بنزین و طرز کار تلمبه‌‌ها به شخصه اطلاع داشته باشم مگر اینکه سؤالى از آنجا بشود و در این خصوص سؤالى را که جنابعالى چندى قبل فرموده‌اید بنده از نظر اینکه به اداره مربوطه‌اش یعنى به اداره توزیع مربوط است فرستادم آنجا و رئیس مربوطه‌اش جناب آقاى بیات جوابى داده‌اند که به استحضار آقایان می‌‌رسانم (یک نفر از نمایندگان ـ جواب درست نیست) البته قضاوت با آقایان است اما راجع به اینکه این شرکت یعنى دستگاه توزیع ضرر می‌‌دهد خواستم حضور آقایان عرض کنم که این ضرر براى این کار نیست ولى به طور کلى می‌‌توانم حضور آقایان عرض کنم که اگر احیاناً در یک نقطه یک تلمبه کار نکرده و بر سبیل مثال بنزین و نفت و یا مواد نفتى به آن دیر رسیده یا نرسیده ولى مى‌توانم خدمت‌تان عرض کنم که دستگاه توزیع بنزین و نفت شرکت ملى نفت وظیفه خودش را عمل می‌‌کند ما هیچ جا سراغ نداریم که از کمیسیون مواد نفتى شکایتى شده باشد حتى الان هم که راه‌ها مسدود است به بنده لااقل شکایتى نشده و به دولت هم به طور قطع شکایتى نشده است این را به طور کلى خواستم خدمت‌تان عرض کرده باشم و اما راجع به سؤالى که فرمودند شرکت ملى نفت جوابى داده است که عیناً به استحضار می‌‌رسانم جواب را خود آقاى مدیر عامل شرکت آقاى بیات امضا کرده‌اند توضیح هم داده‌اند راجع به تعداد تلمبه‌‌ها می‌نویسد:

در شهر و حومه تهران اکنون شانزده جایگاه دایر است (نمایندگان ـ کم است) که علاوه بر بنزین اغلب آنها به توزیع نفت سفید و نفت گاز هم اشتغال دارند و این جایگاه‌ها به طور متوسط روزانه 490000 لیتر بنزین و نفت گاز و 27000 لیتر نفت سفید تحویل می‌نمایند و چون روزبه‌روز تعداد وسایط نقلیه خودرو سریعاً رو به افزایش است و ازدیاد دستگاه‌هاى فروش مستلزم بودجه می‌‌باشد تا آنجا که اعتبارات شرکت اجازه می‌‌دهد در توسعه آن اقدام و براى تأمین احتیاجات اضافى اکنون دو جایگاه دیگر در دست ساختمان بوده و نیز درصدد تهیه وسایل براى چند جایگاه دیگر می‌‌باشد که به‌تدریج در یکى دو سال آینده آنها را بنا نماید.

هر جایگاه به فراخور وسعت خود داراى تلمبه‌‌های لازم برقى می‌‌باشد ولى من‌باب احتیاط براى مواقع قطع برق یک الى دو دستگاه تلمبه دستى هم در هر جایگاه نصب گردیده نظر به اینکه گاهى برق قطع می‌‌شود بعید به نظر نمی‌رسد که مراجعه به یکى از جایگاه‌ها در چنین موردى موجب شده است که نماینده محترم جناب آقاى بوشهرى مبادرت به سؤال مورد پاسخ بفرمایند هر آینه به ارقام که ذیلاً به اطلاع می‌‌رسد توجه شود تصدیق خواهند فرمود که اگر از کار افتادگى تلمبه‌‌ها چنان‌که اظهار شده همیشگى بود تحویل این مقدار بنزین از 16 جایگاه به طور حتم امکان‌ناپذیر می‌بود ولى البته هر دستگاه مکانیکى گاهى از کار می‌افتد که در این طور موارد یا دستگاه تعویض و یا تعمیر می‌‌شود این عمل نیز طبق دفاترى که به منظور کنترل این نوع عملیات نگاهدارى می‌‌شود همه به موقع انجام شده و در نتیجه همین توجهات دائمى است که این دستگاه‌‌ها به طور متوسط روزانه هر یک در حدود 9000 لیتر بنزین و نفت گاز تجاوز از پانصد نقلیه سوارى و بارى تحویل می‌‌دهند

بنا به مراتب مشروحه فوق ملاحظه می‌‌شود که با کارکردى که جایگاه‌ها داشته‌اند نه فقط می‌‌توان تصور کرد که بى‌نظمى وجود دارد بلکه این خود حاکى از این است که متصدیان امر وظایف محوله را به خوبى انجام داده‌اند.

 ارقامى که حضورتان تقدیم شد و خود بنده خواندم حاکى از یک ارقام بسیار زیادى است حالا می‌‌فرمایید جایگاه‌ها کم است البته دارند می‌سازند در این یکى دو سال هم چند دستگاه دیگر هم اضافه خواهد شد ولى آن ضررى که دستگاه توزیع نفت می‌‌دهد که در سنه ماضیه در حدود 105 میلیون تومان بوده و امسال هم بنده یک روز در همین مجلس شوراى ملى به عرض آقایان نمایندگان رساندم که در حدود 120 میلیون تومان ضرر توزیع بوده است و حالا خوشبختانه این لوله‌هایی که ساخته شده است که قریباً در آینده بسیار بسیار نزدیکى به تهران رسیده روى حساب‌هایی که شده این لوله با استهلاک سرمایه از قرار پنج درصد در حدود سالى 80 میلیون تومان از ضرر شرکت ملى نفت را جبران می‌‌کند ولى همان ‌طور که مصرف رو به ازیاد می‌‌رود چنانچه وضع به صورت فعلى باقى بماند پس از دو سه سال دیگر باز می‌‌رسیم به همین ضرر، تردیدى در این موضوع نیست چون مصرف به همان نسبت که می‌‌رود بالا ضرر زیادتر می‌‌شود فرمودند لوله امتداد داده شود در فکر هستند که یک لوله‌اى بین ازنا و اصفهان به کار ببرند و درست بکنند حالا یک فکرى دیگر پیدا شده که بنده در نظر داشتم فردا در شوراى‌عالى مطرح بشود و آن این است که چرا لوله از ازنا به اصفهان برود؟ از قم به اصفهان برود نظر به اینکه نفت قم درست شده و به دست آمده است البته این مسئله فنى است اما اینکه مى‌فرمایید

+++

 لوله‌‌ها را زیاد کنید خوب این مخارج سنگینى هم دارد بى‌خرج نمی‌شود ولکن این اقدامات تا حالا شده و بنده می‌‌توانم یک موضوع به ضرس قاطع خدمت آقایان عرض کنم و آن این است که لوله‌کشى نفت که از اهواز به تهران به وسیله شرکت ملى نفت شده است یکى از نافع‌ترین اقداماتی است که شده است این را شرکت ملى نفت در زمان دولت سابق شروع کرد و واقعاً یکى از بهترین اقداماتى بوده است که نتایج بسیار خوبى در بر خواهد داشت البته بهره‌برداریش وقت می‌‌خواهد چون دستگاه ارتباط و تلفن می‌‌خواهد صرف‌نظر از همه این توضیحات راجع به طرز توزیع همان ‌طور که مورد نظر آقا بوده اینکه یک برنامه جامع‌ترى دست بشود این را هم ما در شوراى‌عالى نفت مورد نظر قرار می‌‌دهیم و در اطرافش مطالعه می‌‌کنیم نمایندگان محترم مجلس شوراى ملى هم در شوراى‌عالى عضویت دارند نه نظارت حق رأى دارند ناظر نیستند مصوبند این را خواستم حضورتان عرض کنم موضعى که رأى گرفته می‌‌شود مثل فرضاً خود وزیر دارایى و مدیر عامل سازمان برنامه یک رأى دارند این است که این مورد نظر قرار خواهد گرفت امیدوارم که ساختن از جایگاه‌هاى جدید و مطالعاتى که خواهد شد و پروژه‌هایی که تهیه خواهد شد و وسایل راحت مردم زودتر فراهم بشود به خصوص که روزبه‌روز بر تعداد نقلیه هم همان ‌طور که فرمودند افزوده می‌‌شود این بود عرایضى که داشتم‏.

6- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى‌ـ ضمناً اگر جناب آقاى رئیس اجازه بفرمایند موقع را مغتنم می‌‌شمارم براى اینکه وقت آقایان نمایندگان محترم را بیشتر نگیرم دو لایحه را از طرف دولت تقدیم مجلس محترم شوراى ملى می‌نمایم یک لایحه‌ای‌ست راجع به معاونین دائمى وزارتخانه‌‌ها و با تقدیم این لایحه، لایحه‌ای که قبلاً به مجلس سنا داده شده است و از آن مجلس به مجلس شوراى ملى احاله شده است آن لایحه قبلى را مسترد می‌‌دارم و این لایحه را تقدیم می‌‌دارم یک لایحه دیگرى هم هست از نظر اسکان عشایر فارس که براى آنها یک وسایل جدیدى براى امور کشاورزى فراهم می‌‌شود از نظر مصالح عالیه مملکت و خرید املاک ورثه صولت‌الدوله قشقایی لایحه‌اش تهیه شده است و این لایحه را به مجلس محترم تقدیم می‌‌کنم (سلطانى ـ املاک دولت را خود دولت می‌‌خواهد بخرد) (پرفسور اعلم ـ به شرطى که دومرتبه پس ندهند چون یک دور خریدند دو مرتبه گرفت)

رئیس‌ـ آقای صادق بوشهرى‏

صادق بوشهرى‌ـ اینجا گویا براى جناب آقاى وزیر دارایى یک سوء‌تفاهمى ایجاد شده بنده هیچ وقت عرض نکردم جنابعالى خداى نکرده در انجام وظیفه تخلف کردید بنده عرض کردم قوانینى که گذشته طورى گذشته که جنابعالى را که وزیر دارایى هستید ناظر بر جمع و خرج کل مملکت هستید از دخالت در این شرکت ممنوع کرده قصد بنده این بود اما جوابى که شرکت ملى نفت داده است تصور می‌‌کنم مربوط به فروش بنزین این مقدار می‌‌شود بنده می‌‌گویم از جایگاه‌ها که بنزین می‌روند بگیرند تلمبه‌‌ها که خراب هستند چرا درست نمی‌کنند چرا خراب‌ست مقصود بنده این است که شصت تا هفتاد تا تلمبه در این شهر نمی‌توانند اداره کنند این سؤالى که بنده کرده‌ام تصور نفرمایید که ابتدا به ساکن سؤال کرده‌ام البته یک مرتبه نبوده چندین مرتبه بنده اینجا را دیدم و رفته‌ام خدمت خود جناب آقاى بیات آقاى دکتر فلاح خود آقاى مدیر کل پخش تذکر داده‌ام گفتم که این نواقص در کار شماست مرتفع کنید غرض مرض هم ما نداریم ما می‌‌خواهیم براى نگرفتن بنزین معطل نشویم و تلمبه‌‌ها و کارهای‌شان مرتب باشد و چون ترتیب اثر ندادند بنده مجبور شدم که سؤال کنم و وقتى مجلس شوراى ملى را بگیرم بنده چندى پیش خودم خواستم بنزین بگیرم مسافرت خارج می‌‌خواستم بروم بعد از اینکه نیم ساعت جلو شعبه معطل شدم وقتى نوبت به بنده رسید متصدى گفت که بیش از ده لیتر نمی‌توانم بدهم سؤال کردم چرا؟ گفت سایر تلمبه‌‌ها خراب‌ست با تلمبه دستى باید به شما بدهم و اگر بخواهم پنجاه لیتر بدهم سایرین معطل می‌‌شوند گفتم من می‌‌خواهم مسافرت خارج بروم وضع مرا هم در نظر بگیرید باید از اینجا نیم ساعت بروم شهر نیم ساعت برگردم در نتیجه یک ساعت معطل می‌‌شوم در صورتی که اگر بنده پنجاه لیتر بدهید آن اتومبیل بعدى بیش از پنج دقیقه معطل نمی‌شود، هر چه کردم نشد گفت دستور داده‌اند رفتم پیش رئیس گفتم گفت نمی‌شود این دستورى است که به ما داده‌اند گفتم که پس یک چیزى بنویسید که من آمده‌ام بنزین بگیرم و شما نمی‌دهید گفت من براى فروش بنزین ایستاده‌ام مدرک کتبى که به دست کسى نباید بدهم گفتم شما فروشنده و من خریدار بفرمایید 50 لیتر بدهید اگر بدهید که ما اختلافى با هم نداریم بلند شد آمد دم در گفت به آقا 10 لیتر بدهید بنده 10 لیتر را گرفتم و یک راست رفتم خدمت جناب آقاى بیات در شرکت ملى نفت قضیه را گفتم گفت می‌‌خواستید خودتان را معرفى کنید ولى من سابقه بدى از این کار داشتم نخواستم معرفى کنم وانگهى بنزین خریدن که معرفى کردن نمى‌خواهد من پول می‌‌دهم و بنزین می‌‌خواهم معرفى کنم که من نماینده مجلس هستم و بنزین می‌‌خواهم این چیز‌ها را که انسان می‌بیند متأثر می‌‌شود و ناچار می‌‌شود بیاید وقت شما و مجلس را بگیرید براى یک چیز جزئی این است که استدعا می‌‌کنم به جاى این شرح‌ کشافى که شرکت ملى نفت تهیه کرده بفرمایید که سعى و کوشش بیشتر بکنند که کارشان مرتب باشد.

7- بیانات آقاى وزیر امورخارجه در قبال بیانات جلسه قبل آقاى دکتر بینا

رئیس‌ـ آقاى وزیر امور خارجه‏

وزیر امورخارجه (دکتر اردلان) ـ در جلسه گذشته جناب آقاى دکتر مطالبى راجع به وزارت امور خارجه فرمودند که من البته نه به عنوان جواب ولى به عنوان توضیحات مختصر و اطلاعات بیشتر لازم دیدم که یک عرایضى اینجا عرض کرده باشم. ابتدای عرایضم را پایان مطلبى که جناب آقاى دکتر بینا فرمودند قرار می‌‌دهم ایشان فرمودند از طرف دیگرى دولت نیز باید احترام مجلس را نگه دارد و به تمام راهنمایی‌‌هاى نمایندگان محترم توجه کرده و مذاکرات آنان را که به منظور اصلاح و پیشرفت امور مملکتى ایراد می‌‌شود نصب‌العین قرار دهد این را از این جهت تکرار کردم که از معتقدات قلبى من است (احسنت) و خواهد بود (یکى از نمایندگان ـ باید باشد) اشار‌ه‌اى که جناب آقاى دکتر بینا به وزارت امورخارجه فرمودند که راجع به بسط قدرت وزارتخانه‌‌ها در داخله صحبت می‌فرمودند و نگران بودند از اینکه اگر این قدرت بسط پیدا کند وزارت امورخارجه هم توسعه پیدا کند این بسط قدرت و نفوذ به عقیده بنده خیلى اقدام خوبى است بسط وزارت امورخارجه براى شناساندن ایران و تهیه دوست براى ایران است و از این جهت بسیار مطلوب است و حقیقتاً اگر بخواهیم مقام خودمان را تشخیص بدهیم هنوز نتوانسته‌ایم در این باب قدرت و هنوز خودمان توسعه بدهیم امیدوارم که روزى باشد که در تمام نقاط بتوانیم نماینده داشته باشیم و چون من‌باب مثال کانادا و امریکاى جنوبى را فرمودند باید عرض کنم دیر یک دنیایی مثل امریکا جنوبى داشتن دو نماینده هیچ نیست همین‌طور که در کانادا با اهمیتى که کانادا در دنیا دارد و به طورى که استحضار دارید اعضاى سازمان ملل متحد از 60 به 80 رسیده است و یا اگر امروز قواى انتظامى و ترعه سوئز هست اینها یک اقداماتى است که کانادا در آن سهم مؤثرى داشت و این یک دولتى است که در آینده بسیار مقام عالى خواهد داشت و در میانجی‌گرى مسائل بین‌المللى فوق‌العاده اهمیت دارد و بسیار لازم بود که ما در این مملکت نماینده داشته باشیم و به همین جهت هم یکى از اشخاص شایسته و بسیار محترمى را که خود جناب آقاى دکتر بینا هم معتقد هستند به آنجا اعزام داشتیم و لازم بوده در این مورد اشاره کنم که جناب آقاى معتمدى نیامده‌اند از ما خواهش کنند که ایشان را بفرستیم و ایشان واقعاً قصد کناره‌گیرى و انزوا داشتند و جناب آقاى علاء خواهش کردند همکارى کنند و چون سابقه بسیار طولانى با آقاى علاء داشتند نمى‌توانستند خواهش ایشان را قبول نکند بالنتیجه مأموریت کانادا را قبول کردند ما هم که می‌‌خواهیم سنگ زیربناى دوستى خود را با کانادا بگذاریم خواستیم یک سنگ محکم و استوارى باشد و واقعاً ایشان شخص شریفى هستند و به‌ هیچ‌وجه نبایستى خداى نکرده حقایق را جور دیگرى گفت مطلب دیگرى هم راجع به وزارت امورخارجه فرمودند خیلى سخت مسابقه هست یعنى همین سال گذشته که ما 32 نفر عضو خواستیم براى وزارت امورخارجه به طور مسابقه گرفتیم و از دانشمندان و استادان دانشگاه خواهش کردیم از آنها امتحان بکنند و خودمان هیچ دخالتى نداشتیم و از 34 نفر فقط سه چهار نفر انتخاب شدند ببینید چقدر دقت شده است هیچ وقت نظر خاص نیست و اگر جناب آقاى بوربور هم چند جلسه قبل دفاع فرمودند از حیث این است که سازمانى که ما جدید مجلس تقدیم کردیم و چند جلسه در کمیسیون هستند و می‌‌دانند که چقدر دقت شده است که آینده وزارت امورخارجه را به طور خیلى صحیح و همان ‌طور که مطلوب ایشان است قرار دهیم و ان‌شاء‌الله یک کادر صحیح و مبرزى براى وزارت امورخارجه تهیه کنیم و مطلوب ایشان که کمال مطلوب همه ماست به‌تدریج ان‌شاء‌الله تهیه می‌‌شود و اما اینکه فرمودند که اولاد و بنى اعمام‌شان در اروپا هستند بنده اطلاع ندارم ولى حاضرم که در خارج هرگونه فرمایشاتى داشته باشید گوش بدهم و انجام بدهم. (احسنت)

8- بیانات آقاى دکتر بینا طبق ماده 82 آیین‌نامه‏

دکتر بینا‌ـ عرایضى دارم طبق ماده 82

رئیس‌ـ مگر تحریفى شده؟

دکتر بینا‌ـ سوء‌تفاهمى شده می‌‌خواهم توضیحى بدهم.‏

رئیس‌ـ بفرمایید.

دکتر بینا‌ـ بنده از اینکه جناب آقاى وزیر امورخارجه تشریف آوردند و بلافاصله به عرایض بنده جواب دادند تشکر می‌‌کنم چنانچه همه آقایان اطلاع دارند بنده در عرایض خود نظر شخصى ندارم و هیچ وقت کلیات را نگفته‌ام و همیشه منافع و مصالح

+++

مملکتى را در نظر گرفته‌ام خود جناب آقاى وزیر امورخارجه فرمودند که امسال 32 نفر امتحان داده‌اند و فقط 2 نفر قبول کرده‌اند بنابراین تا امسال هیچ وقت مسابقه در وزارت امورخارجه نبوده است و این آقایان همیشه با توصیه می‌رفته‌اند و بنده استدعا کردم از آقاى وزیر امورخارجه که طورى نکنید که بنده اینجا اسم ببرم و همان‌طورى که فرمودید در خارج اسامى را می‌‌دهم چون جناب آقاى امیر نصرت اسکندرى فرمودند که بنده اسم نبرم اسم نمی‌برم بنده نظر شخصی ندارم و حالا هم به جنابعالى جواب در این قسمت نمی‌دهم اما راجع به کارمندان وزارت امور خارجه بنده مطلقاً اسائه ادب نکردم و می‌‌دانم در وزارت امورخارجه کارمندان بسیار لایقى هستند منتهى استثنائاتى هم هست که چون آقاى وزیر امورخارجه را شخص لایق و کاردانى می‌‌دانم خواستم دست ایشان باز باشد جناب آقاى وزیر امورخارجه شما بیایید پشت این تریبون به من بفرمایید که چند نفر عضو وزارت امورخارجه دارید که می‌‌توانید اینها را سفیرکبیر بکنید؟ چند نفر وزیرمختار می‌‌توانید از کادر فعلى وزارت امورخارجه به خارج اعزام دارید؟ شما باید کادر وزارت امورخارجه را طورى تربیت کنید که سیاست خارجه مملکت را اداره کند. البته سیاست خارجى ما بسیار خوب اداره شده است ولى آن هم از تهران اداره شده است نه از خارج این آقایان به وظایف خودشان آشنا نیستند. جناب آقاى وزیر امور خارجه باید کادر را طورى تربیت کنید که بتوانند سیاست کلى مملکت را در خارج اداره کنند و خودشان را عضو این مملکت بدانند و فردى از جامعه بدانند و به کار مردم در خارج رسیدگى کنند نه اینکه پست را اشغال کنند و از پشت میز هم بیرون نیایند و در آن مملکتى هم که زندگى کرده‌اند کوچه‌هایش را نشناسند (احسنت) (صحیح است)

9- بقیه مذاکره و تصویب گزارش کمیسیون دارایى راجع به اجازه ضرب پشیز پنجاه دینارى‏

رئیس‌ـ در جلسه پیش شور دوم گزارش مربوط به پشیز پنجاه دینارى مطرح بود و اعلام رأى شد اکثریت نبود حالا ماده 1 قرائت می‌‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 1ـ به وزارت دارایى اجازه داده می‌‌شود تا میزان یکصد میلیون ریال پشیز پنجاه دینارى برونز که ترکیب آن در قانون نهم اسفندماه 1315 مشخص شده و تعیین وزن و ابعاد آن به عهده دولت محول گردیده علاوه بر آنچه طبق قوانین سابق اجازه ضرب آن داده شده در ضربخانه ضرب و به جریان بگذارد.

رئیس‌ـ کسى اجازه صحبت نخواسته آقایانى که با ماده اول موافقید قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده دوم مطرح است‏

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 2ـ معادل صد درصد ارزش اسمى مسکوک پنجاه دینارى برونز که به موجب این قانون ضرب می‌‌شود پس از وضع هزینه‌‌هاى لازم به حساب وجه‌الضمان در بانک ملى ایران به امانت در حساب مخصوص سپرده خواهد شد.

رئیس‌ـ کسى اجازه صحبت نخواسته بنابراین رأى گرفته می‌‌شود به ماده دوم آقایانى که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده سوم قرائت می‌‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 3ـ اقداماتى که به استناد لایحه ضرب مسکوک پشیز پنجاه دینارى مورخ 14/5/1332 به عمل آمده و با این قانون تطبیق می‌نماید مورد تأیید است‏.

رئیس‌ـ کسى در این ماده اجازه نخواسته. آقایان موافقین قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده 4 قرائت می‌‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 4ـ وزارت دارایى مأمور اجراى این قانون است.

رئیس‌ـ رأى گرفته می‌‌شود به ماده 4 آقایان موافقین قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. کلیات آخر مطرح است آقاى بزرگ ابراهیمى.

بزرگ‌ابراهیمى‌ـ از حضور جناب آقاى وزیر دارایى استدعا می‌‌کنم توجه بفرمایند چون موضوع پشیز و پشتوانه اسکناس و پشتوانه پشیز مطرح بود بنده خواستم یک تذکراتى عرض کنم با وضع امروزى مملکت و مخارجى که در بودجه پیش‌بینى می‌‌شود بودجه مملکتى و سازمان برنامه و امثالهم در سال شش میلیارد تومان معاملات مؤسسات دولتى است در صورتى که تمام اسکناس موجودی ما بیش از یک میلیارد و دویست و هفتاد میلیون تومان نیست از این مقدار هم در حدود 850 میلیون تومانش در دست مولدین اولیه است توى تشک گذاشته و رویش خوابیده‌اند و اصلاً در جریان نیست براى مثلاً عرض می‌‌کنم یکى از شهرستان‌هاى آذربایجان بنام رضائیه است. در سال 65 میلیون تومان اسکناس آنجا وارد می‌‌شود در حدود 15 تا 17 میلیونش برمی‌‌گردد یعنى به جریان می‌افتد بقیه دست مولد است ماکو و اردبیل و شاهسون هم به همچنین. بنده زارعى دیدم که 150 هزار تومان صد تومانى و هشتاد هزار تومان پنجاه تومانى از پول‌هاى قدیمى داشت اصلاً فراموش کرده بود بیاورد به بانک بدهد و سوخت با این وضع هشت سال دیگر نه سال دیگر شما حتماً محتاج به نشر اسکناس خواهید شد و این یک مسئله مهم اقتصادى است که بنده البته سررشته ندارم همین‌طورى عرض می‌‌کنم به طرف انفلاسیون شما را می‌‌برد، تکلیف این چیست براى این چه فکرى می‌‌خواهید بکنید و چه نقشه‌اى در دست دارید. اگر یک سال دیگر پول‌هاى 250 میلیون موجودى هم رفت به دست آن مولد اولیه و برنگشت بیرون و در جریان بانک نماند تکلیف‌تان چیست؟ آخر همین امسال، جناب آقاى وزیر دارایى مجبورند در حدود سیصد میلیون تومان پرداخت کنند، اگر هم خلاف عرض می‌‌کنم بفرمایید مزخرف می‌گویی این سیصد میلیون را از کجا می‌آورید؟ ما باید یک فکرى بکنیم براى موضوع اسکناس (صحیح است) بنده معتقدم با عقل ناقص خودم و عدم سواد اقتصادى (صحیح است) بله خیلى صحیح است مثل همه‌تان دو سه نفر شاید این موضوع را از من بیشتر بفهمند عرض کنم یک فکر اساسى براى نشر اسکناس یا جلوگیرى از این خطرى که در آتیه متوجه خواهد شد باید بشود این عرضى بود که بنده داشتم سؤال نمی‌کنم فقط عرض می‌‌کنم.

رئیس‌ـ دیگر کسى اجازه نخواسته. رأى گرفته می‌‌شود به مجموع لایحه آقایان موافقین قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد به دولت ابلاغ می‌‌شود.

10-اخذ رأى و تصویب گزارش ترمیم حقوق کارمندان رسمى تا پایه 4 و خدمتگزاران جزء

رئیس‌ـ لایحه‌اى راجع به ترمیم حقوق مستخدمین جزء و کارمندان تا پایه 4 از مجلس سنا رسیده که از مجلس فرستاده شده بود، یک نظر مشورتى داده که قرائت می‌‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شوراى ملى‏

لایحه شماره 31167-19/8/35 دولت راجع به ترمیم حقوق کارمندان رسمى تا پایه 4 خدمتگزاران جزء که طى مرقومه شماره 3636-5/10/35 از مجلس شوراى ملى به مجلس سنا ارسال شده بود در جلسه روز شنبه بیست و دوم دى‌ماه یک‌هزار و سیصد و سى و پنج عیناً به تصویب مجلس سنا رسیده اینک مراتب براى استحضار عالى اعلام می‌‌شود.

نایب‌رئیس مجلس سنا ـ جواد بوشهرى‏

رئیس‌ـ رأى گرفته می‌‌شود با ورقه آقایان به ترتیب تشریف بیاورند آقایانى که موافقند ورقه سفید خواهند داد

(اسامى آقایان نمایندگان به ترتیب ذیل توسط آقاى سعیدى (منشى) اعلام و آقایان در محل نطق حضور یافته و رأى دادند)

آقایان: قوام شیبانى. دکتر بینا. پرفسور اعلم. عماد تربتى. مشایخى صفارى. خرازى. مهندس اردبیلى. بزرگ‌نیا. قنات‌آبادى. صادق بوشهرى. حمید بختیار. باقر بوشهری. حشمتى. مشار. فضائلى. محمودى. مهندس ظفر. سلطان‌مراد بختیار. عباسى. دکتر وکیل. دکتر عدل. سنندجى. فخر طباطبایی. کورس. ساگینیان. هدى. دکتر امین. دکتر دادفر. دکتر فریدون افشار. بیات ماکو. بزرگ ابراهیمى. مهندس هدایت. پناهى. دکتر مشیر فاطمى. امیر رستم بختیار. سراج حجازى. مهندس فروهر. دکتر ضیائی. مهندس فیروز. دکتر امیر نیرومند. دولت‌آبادى. اقبال. راجى. مهندس بهبودى. دهستانى. دکتر رضایی. دکتر سعید حکمت. مهندس سلطانى. رامبد. علامه وحیدى. دکتر امیر حکمت. توماج. برومند. شیبانى. دکتر دیبا. دکتر نفیسى. فولادوند. مهدوى. شادلو. دادگر. احمد طباطبایی. قرشى. شادمان. کدیرو. دکتر اسدى. بهبهانى. دکتر عمید. دیهیم. اسکندرى. بهادرى. حکیمى. عمیدى نورى. مهران. نصیرى. دکتر آهى. عرب‌شیبانى. دکتر پیرنیا. مرتضى حکمت. کشکولى. استخر. ذوالفقارى. جلیلى. جلیلوند. زنگنه. سعیدى

(آرای مأخوذه شماره شده و 88 ورقه موافق و دو ورقه سفید بى‌اسم شمرده شد)

رئیس- لایحه دولت با 88 رأى موافق تصویب شد.

اسامى موافقین- آقایان: علامه وحیدى. عبدالحمید بختیار. سلطان‌مراد بختیار. مشایخى. دکتر محمود ضیائی. مهندس اسکندر فیروز. دکتر امیر حکمت. محمدعلى اقبال. پناهى. سعیدى. دکتر مشیر فاطمى. دکتر امیر نیرومند. دکتر راجى. مهندس هدایت. سلطانى. دهستانى. مهدوى. دولت‌آبادى. کاظم شیبانى. کشکولى. اخوان. قبادیان. دادگر. دکتر سعید حکمت. کدیور. دکتر نفیسى. قرشى. دکتر آهى. عمیدى نورى. حکیمى. نصیرى. دکتر اسدى. احمد طباطبایی. دکتر عمید. شادلو. دهقان. فرود. استخر. دکتر دیبا. برومند. رامبد. توماج. مرتضى حکمت. خرازى. مشار. گیو. فضائلى. مهندس. مهدى شیبانى. باقر بوشهرى. فولادوند. دکتر دادفر. اعظم زنگنه. جلیلوند. محسن اکبر. دکتر عدل. بزرگ‌ابراهیمى. جلیلى. مهندس ظفر. دکتر وکیل. فخر طباطبایی. پرفسور اعلم. بیات ماکو. دکتر امین. صفارى. هدى. دکتر فریدون افشار. ساگینیان. عباسى. محمودى. صادق بوشهرى. عماد تربتى. حشمتى. بزرگ‌نیا. قوام. سنندجی.مهندس اردبیلی. دکتر رضایی. دکتر بینا. کورس. مهران. دکتر پیرنیا. افخمى. دشتى. ذوالفقارى. رستم امیر بختیار. مهندس فروهر. سراج حجازى.

ورقه علامت امتناع دو برگ‏

11- تعیین موقع جلسه بعد ـ ختم جلسه‏

رئیس‌ـ جلسه را ختم می‌‌کنیم جلسه آینده روز سه‌شنبه خواهد بود

(مجلس پنج دقیقه قبل از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى ـ رضا حکمت‏

+++

یادداشت ها
Parameter:295115!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)