کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره شانزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره ‏16
[1396/05/29]

جلسه: 51 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه 5 مرداد 1329  

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس جلسه اول مرداد

2- بیانات قبل از دستور آقایان: شوشتری- صالح- دولت‌ابادی

3- بیانات آقای مکی، دکتر طبا، فرامرزی، طبق ماده 90 ایین‌نامه داخلی

4- تصویب فوریت لایحه بودجه 1329، وزارت فرهنگ

5- تقدیم یک فقره لایحه راجع به سازمآن برنامه به قید دو فوریت به وسیله آقای وزیر دارایی

6- طرح لایحه تعرفه گمرکی

7- تصویب تعطیل یک ماهه جلسات

8- تقدیم یک فقره لایحه به قید یک فوریت از طرف آقای وزیر بهداری و تصویب آن

9- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره ‏16

 

 

جلسه: 51

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه 5 مرداد 1329

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس جلسه اول مرداد

2- بیانات قبل از دستور آقایان: شوشتری- صالح- دولت‌ابادی

3- بیانات آقای مکی، دکتر طبا، فرامرزی، طبق ماده 90 ایین‌نامه داخلی

4- تصویب فوریت لایحه بودجه 1329، وزارت فرهنگ

5- تقدیم یک فقره لایحه راجع به سازمآن برنامه به قید دو فوریت به وسیله آقای وزیر دارایی

6- طرح لایحه تعرفه گمرکی

7- تصویب تعطیل یک ماهه جلسات

8- تقدیم یک فقره لایحه به قید یک فوریت از طرف آقای وزیر بهداری و تصویب آن

9- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

 

مجلس ساعت نه و چهل دقیقه صبح به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید.

1- تصویب صورت مجلس جلسه اول مرداد

رئیس- صورت غایبین جلسه قبل قرائت مى‌شود

(به شرح ذیل قرائت شد)

غائبین با اجازه- آقایان: شکرالله صفوى، بهادرى، اورنگ، امینى، اسکندرى، اسلامى، دکتر راجى، حاذقى، محسن طاهرى، سالار سنندجى.

غایبین بى‌اجازه- آقایان: ابریشم‌کار، اکبر، دکتر سید‌امامى، شیبانى، صدر میرحسینى، بهزادى، شهاب خسروانى، برومند.

دیر‌آمده با اجازه- آقاى: گنابادى‏

رئیس- صورت مجلس روز یکشنبه حاضر است آقایان نظرى ندارند؟ (گفته شد، خیر) صورت مجلس تصویب شد.

2- بیانات قبل از دستور آقایان: شوشترى- صالح- دولت‌آبادى‏

رئیس- چند نفر از آقایان تقاضاى نطق قبل از دستور کرده‌آند (دستور- دستور) ورود در دستور مستلزم حضور دولت است. آقاى شوشترى.

شوشترى- بسم الله‌الرحمن‌الرحیم.

بنده با این که چند جلسه است امساک در عرایض خود مى‌کنم و سعى کرده‌ام کم‌تر مزاحم آقایان شوم ولى از نظر لزوم امروز مى‌خواهم چند موضوع را عرض کنم و استدعا دارم نمایندگان محترم توجه بفرمایند و متأسفم که از هیئت دولت کسى نیست که عرایضم را یادداشت بکند شاید نتیجه‌اى بدهد به طورى که از حوزه آنتخابیه من اطلاع مى‌دهند قیمتى که براى هر تن گندم در خطه گرگان تعیین شده است با اصل مخارجى که کشت‌کارآن در آنجا مى‌کنند و گندم به دست مى‌آورند منطبق نیست یعنى مبلغى کسر عمل دارند (سنندجى- منطبق همه جا همین طور است) اجازه بفرمایید 220 تومان (2200) ریال هر تن گندم را براى گرگآن قیمت معین کرده‌آند پارسال 280 تومان بود همآن تفاوت بود که عده‌اى را مشغول کرد که امسال گرگآن در حدود 50- 60 هزار تن مازاد دارد اگر این عمل به این کیفیت و به این قیمت صورت بگیرد سطح کشت پائین مى‌آید و ناچار مى‌شویم سال آینده خداى نخواسته برخلاف امسال که در تمام نقاط ممکلت وضع غله خوب است اگر چهار نیاید همه جا سه پایین مى‌آید استدعا دارم مقام ریاست محترم که براى این موضوع تذکرى به دولت بدهند که تجدید نظر در قیمت‌ها بشود که هم مردم مأیوس نشوند و هم دولت مجبور نشود که سال دیکر مبالغ مهمى به ممالک دیگر پول بدهد غله بخرد این یک موضوع (صفایى- بالأخره هزینه زندگى هم باید پایین بیاید) اجازه بفرمایید این قسمت را دولت روى حساب باید تعیین بکند اول چیزهاى دیگر را پایین بیاورید اول این سهمه‌ها را نسبت به 83 شهرستان معین بکند اگر جناب آقاى نخست وزیر تشریف داشتند عرض مى‌کردم سپردن کار مردم به دست مردم به صورت قانون لازم نیست براى این کار دولت دستش باز است همین سهمیه‌هایى که براى 83 شهرستان معین شده در کشور تمام این را تقسیم کند بدون خاصه خرجى اگر مبلغى

+++

به مردم مى‌دادند یک دفعه مردم مى‌رفتند دنبال کار سطح کشت بالا مى‌رفت از آن طرف مى توآنستید این کارها را بکنید نمی‌شود یک طرف را آن طور بکند یک طرف را خراب بکند آن بیاناتى که آن روز آقاى ملکى کرد صحیح است موضوع پایین آوردن قیمت نان تهران در حالی که سایر شهرستان‌ها گران است این عیب را من به حضور ایشان تذکر دادم در مملکتدارى باید با اصول منصف رفتار کرد نه این که ما بگوییم قیمت نان پایین بیاید و قند و چاى و وسایل زندگى رعیت برود بالا و گندم را بگوییم ارزان بفروشند این نمی‌شود جناب آقاى مکى استدعا دارم توجه بفرمایید استدعا دارم از ماده 90 هم استفاده نکنید براى این که لحن من تند نیست امیدوارم که در مجلس شوراى ملى توهین به مجلس نکنم. عرض کنم آقاى مکى فرمودند که عده‌اى شکایت کردند که اراضى آنها را مى‌آیند به غصب مى‌برند به زور مى‌برند بنده با حفظ اصل‌الناس مسلطون این بیان آقا را تصدیق مى‌کنم ولى این اصل با اصل لاضرر و لاضرر و جزئى از اصل‌المغرور یرجع على من غر باید توأم باشد یعنى اگر مال دزد‌زده را تعقیب نکنیم و فقط دزد را تعقیب بکنیم نظام زندگى عمومى مختل مى‌شود اجازه بفرمایید این اصل کلى مسلم است که اراضى بى‌حسابى در اطراف تهران با دستیارى مأمورین ناپاک و اشخاص غیر مالک برده شده است از مال بیت‌المال و سطح زندگانى عمومى مملکت در تهران بالا رفته و علت غائى را ممکن است من نفهمم من از اینجا این درد را جستجو کرده‌ام عقیده من این است عرض هم کردم وزیر دادگسترى را هم موافق کردم که 3 نفر از آقایان محترم نمایندگان مجلس شوراى ملى، آقاى جواد عامرى آقاى دکتر معظمى‌ آقاى گنابادى حاضر شوند دو نفر هم از مستشاران دیوان عالى کشور یکى از وزارت دادگسترى یکى از اداره ثبت کل بیاید یک طرحى تهیه کنند که هم این وضعیت برگردد و هم آن هزار متری‌ها و دو هزار متری‌ها، این بیچاره زمین داشته باشند خانه داشته باشند نظر کلى من این است که هیچ کس حق ندارد که خلاف قانون و با تنظیم سند جعل و تزویر و مبادله با همدیگر مال بیت‌المال را این طور غارت بکنند که مملکت به این صورت در بیاید (مکى- شما هم بیان عقیده مرا مى‌کنید من با شما هم‌ عقیده‌ام) خیلی متشکرم. موضوع سوم این که باز مقام محترم ریاست را متوجه مى‌کنم بنده مدتى است سه سؤال کرده‌ام یک سؤالش مال وزیر دادگستری است طول می‌کشد راجع به اراضی است دو سؤال دیگر یکی موضوع موضوع نفت است. موضوع نفت آنچه من پیدا کردم ممکن است اشتباه کرده باشم بین روزى نهصد هزار تومان الى یک میلیون تومان ملت فقیر ایران پول می‌دهد براى خرید بنزین یا نفت و مواد سوختى یعنى اگر فرض کنیم در ایران به طوری که مسلم است هفتاد هزار اتومبیل و براى هر اتومبیل ده تومان بنزین حساب کنیدبنزین روزى هفتصد هزار تومان مى‌شود و سایر مواد سوختى دیگر روزى سیصد هزار تومان روزى یک میلیون تومان ملت بیچاره ایران پول می‌دهد و در سال 360 میلیون تومان به نفت جنوب پول می‌دهد این که می‌گویم به نفت جنوب می‌دهد نه به دولت آنگلستان باید آقاى نخست وزیر، دولت آقاى رزم‌آرا باید این را بداند و در مجلس شورای ملى این اصل را مسلم کنیم که دولت ایران و مظفر‌الدین شاه امتیاز به شخص داده نه به دولت انگلیس ما با دولت انگلیس طرف نیستیم ما با یک شرکت حرف حسابى داریم مى‌گوییم آقا شما یک مبلغى در سال به ما پول مى‌دهید امروز صورت درآمد را در گزارش کمسیون بودجه دیدم 1200 میلیون تومان است آن وقت در سال 240 میلیون تومان از ما اضافه مى‌گیرند به به عجب معامله‌اى است بوى هل و گلاب مى‌دهد ما اگر در تاریکى باشیم و با شرافت زندگى کنیم بهتر از این است که دست تکدى براى مال خودمان دراز کنیم. (احسنت) از این جهت دولت باید دو اصل را روشن کند یک این که ما با دولت انگلیس به هیچ‌وجه من‌الوجوه معامله نکردیم و این حرف را به رسیت نمی‌شناسیم دیگر این که باید روى حساب دو دو تا چهار تا باید چهار درصد پنج درصد از اصل محصول نفت جنوب را باید از تمام این محل‌هاى بنزین‌فروشى و نفت‌فروشى تحویل بدهد به دولت ایران دولت ایران خودش هر چه درآمدش هست پنج درصد عین آن مال را گرفته باشد به ملت بفروشد که در مواقع لزوم ما هم یک روزى بى‌چراغ و بى‌سوخت و بى‌بنزین نشویم این اصل دیگرى است از این جهت از مقام محترم ریاست تقاضا دارم به دولت تذکر بفرمایند قبل از این که مجلس قعطى بشود این کار را بکند بنده تصریح مى‌کنم و به ذات پروردگار از هیج چیز هم باک ندارم وقتى که من گفتم از جانم مى‌گذرم من نوکر ایرانم و خادم این مملکت مى‌دانم (صحیح است) و همه باید این اصل را قبول کنید موضوع دیگر از آقایان نمایندگان محترم با کمال تضرع با کمال دوستى با کمال بندگى استدعا مى‌کنم از محضر مقدس همه‌تان استدعا دارم راجع به تعطیل مجلس در این برهه از زمان در این وقتى که نمی‌دانیم تکلیفمان چیست فکرى بفرمایید که هر دفعه‌اى که مقام محترم ریاست مجلس شورای ملى تدکر داد خبر کرد فوراً مجلس تشکیل شود طورى نکنید این عمل را که مبادا همه پا شوید بروید آن وقت یک واقعه غیر مترقبه‌اى بشود این یک استدعایى است که با کمال تضرع از آقایان محترم استدعا مى‌کنم موضوع دیگر آقاى دکتر جزایرى اخوى نور چشم من برادر عزیزم این را یادداشت کن به دولت بگو به جناب آقاى رزم‌آرا تذکر بده این سهمیه‌هایى که در تهران خاصه خرجى مى‌شود بیایید اینها را بین 83 ولایت تقسیم کنند هر جایى را بدهند به دست خودش اگر یک عده مردم از تهران نرفتند اگر نرفتند از تهران بیرون خرد خرد کارها دست خودمان است و البته این قانون مى‌خواهد امناى شهرستان‌ها را در کارها مداخله بدهید بدون قانون این یک موضوع است موضوع دیگر غله را هم صحبت کردم یعنى اگر قیمت غله را در گرگان 220 تومان تعیین کرده‌اند براى گرگانى که امسال 50 هزار تن غله به علت آفات آسمانى صدمه و خسارت دیده این قیمت عادلانه نیست و سطح کشت پایین مى‌آید (فقیه‌زاده- براى گندم خروارى سیصد تومان و خورده شصت تومان می‌خواهند پول بدهند) صحیح است موضوع دیگر اگر آقاى الله‌یار دولت باید از شهرستان‌هایى که زیاد دارد بگیرد شهرستان‌هایى که کم دارد مثل کاشان مثل یزد بدهد اینها سالى سه ماه قوت‌شان را بیش‌تر ندارند اگر بنا باشد ولش کنیم بدهیم به دست محتکر گندم را در گرگان تنى 220 تومان (صحیح است) این معنى دارد این بدبخت کردن مردم است ما باید وارد این مرحله بشویم این را هم اصلاح بفرمایید قسمت دیگر استدعا دارم از آقاى دکتر به دولت تذکر بدهند حالا که رئیس بانک را تغییر داده‌اند معاونین و غیره اینها که بعضى از آنها وجودهاى محترمى بودند اینها نباید بیکار بمانند در اطراف اینها یک فکر جامع و پاکیزه‌اى بکنید که آنها هم ناراضى نشوند این عمل هم بشود عرایض خودم را به ارادت آقایان خاتمه می‌دهم.

رئیس- آقاى صالح‏.

صالح- موقعى که توجه نمایندگان محترم معطوف لوایح برق‌آساى دولت قوى شرکت مى‌باشد ممکن است به نظر بعضى از خرده‌گیران قدرى بى‌تناسى بیاید که وکیلى در مجلس یک مطلبى را طرح نماید که غیر از این موضوعات جاریه باشد ولى به نظر ارباب بصیرت که به حمدالله و بسیارى از آنان در این مجلس تشریف دارند پوشیده نیست که غالباً حرف‌هاى بزرگ در کشور ما فقط براى سرگرمى مردم و انحراف آنها از مسائل اساسى زده مى‌شود و همین که یک مطلب تازگى خود را از دست داد هیئت حاکمه ما با زیرکى فوق‌العاده یک مطلب ظاهراً فریبنده دیگرى را طرح مى‌نمایند مثل این که موضوعات از قبیل برنامه هفت ساله و تصفیه کارمندان دولت و احقاق حقوق ملت ایران بابت نفت جنوب دیگر کهنه شده و اکنون دولت جناب آقاى رزم‌آرا موضوع سازمان کشور را مطح نموده و می‌گویند باید حکومت مردم بر مردم دایر شود و حال آن که براى تأمین این منظور قانون نسبتاً جامعى از چهل سال قبل به این طرف وجود داشته و می‌توانستند همان قانون را با اصلاحات لازم اجرا نمایند مقصود بنده قانون انجمن‌هاى ایالتى و ولایتى است (فرامرزى- قانون تقسیمات ادارى کشور قانونى که در سال 325 قمرى گذشته) صحیح است در عین حال مشغول توقیف جراید و ادامه حکومت نظامى‌در ولایات هستند و هیچ توجهى به تعقیب لایحه اصلاح قانون انتخابات اصلاح قانون مطبوعات و اصلاح قانون حکومت نظامى ندارند مقصود بنده از ذکر این مقدمه این بود که جا دارد مجلس شورای ملى در ضمن این جریانات توجهى هم به پاره‌اى مسائل اساسى بفرمایند که یکى از آنها

+++

موضوع جشن هزاره ابوعلی سینا است به طوری که اقایان محترم استحضار دارند سال دیگر در چنین فصلی در همدان و در تهران جشنی گرفته خواهد شد به افتخار هزارمین سال تولد دانشمند بزرگ شیخ‌الرئیس ابوعلی سینا (نورالدین امامی ـ فکر زنده‌ها را بکنید آقا) البته مقام شامخ ابوعلی سینا خیلی بالاتر از این است که بنده محتاج باشم در محضر آقایان محترم تذکری بدهم (صحیح است) ولی از لحاظ اطلاع آقایان از آنچه برای این جشن تا به حال شده و آنچه ناقص مانده مختصر عرض می‌‌کنم و تقاضای توجه دارم. از دو سال قبل به این طرف انجمن آثار ملی متوجه  این مطلب شد و به کمک بعضی از دانشمندان محترم مشغول تهیه و طبع آثار این دانشمند بزرگ می‌باشد. در همدان آرامگاه شیخ‌الرئیس که به وضع بسیار اسفناکی بود از نو ساخته می شود با یک اسلوب بسیار عالی و جالب توجهی،‌دانشگاه و به خصوص استادان محترم مثل آقای دکتر صدیقی توجه بسیار معطوف داشته‌اند کمیسیونی در اطاق رئیس محترم دانشگاه از چندی قبل به این طرف مرتب تشکیل شده و مطالعه راجع به این که چه باید کرد می‌کند و آقای دکتر صدیقی انصافاٌ یک گزارش بسیار جامعی در این خصوص تهیه کرده‌اند که قریباً منتشر خواهد شد یا الان از طرف دانشگاه منتشر شده است. نمایندگان محترم همدان چه در دوره 15 و چه در دوره حاضر مخصوصاً جناب آقای مخبر فرهمند در این موضوع مکرر اقدام کرده و شرفیاب حضور اعلیحضرت همایونی شده و توجه دولت را جلب کرده‌اند اقداماتی شده برای این که جشنی متناسب با مقام این شخص بزرگ گرفته شده ولی بنده می‌ترسم که این اقدامات در اثر قدم برای اصلاح جاده‌ شوسه بین سرحد و همدان و بین همدان و تهران که فوق‌العاده اسفناک است برداشته نشده همین‌طور فرودگاه همدان به وضع بسیار اسفناکی است و غیر قابل استفاده می‌باشد (فقیه‌زاده ـ قزوین هم همین‌طور است) چون آقایان نمایندگان محترم به مرخصی و تعطیل مجلس تشریف می‌برند من استدعا دارم هر کدام از آقایان که وسیله دارند یک سری هم در این ایام تعطیل به همدان بزنند و نواقصی را که از جهاب مختلفه وجود دارد مورد توجه قرار بدهند و در باز گشت کمک بکنند نمایندگان محترم همدان و همچنین انجمن آثار ملی که این نواقص هر چه زودتر رفع شود و آقایان مستحضر هستند در دنیا با بوعلی سینا اهمیت فوق‌العاده‌ای می‌دهند (صحیح است) یک عده از کشورها در نظر داشتند که برای او جشن بگیرند و ابوعلی سینا را از خودشان می‌دانستند بالاخره بعد از مذاکرات زیادی که شد و مخصوصاًٌ اقداماتی که نماینده ایارن در انجمن یونسکو نموده تقریباً متفق‌القول شدند کشورهای خاورمیانه که ابوعلی سینا متعلق است به ایران (صحیح است) و این جشن باید در ایران گرفته شود نمایندگان ایران در کشورهای خارجه جلب توجه محافل فرهنگی را درباره این موضوع کرده‌اند و یک‌سال دیگر از تمام نقاط دنیا اشخاصی برای شرکت‌ در این جشن تشریف خواهند آورد و ما باید نهایت مراقبت را داشته باشیم. که مبادا کاری بکنیم و طوری بشود که خدای نکرده به شئون ملی مملکت ما لطمه وارد بیاید  (صحیح است) موضوع دیگر عرض بنده این است که همان‌طور که عرض کردم در جلسه پیش در نوبت نطق قبل از دستور که فشارهایی به رفقای حزبی ما در خراسان وارد آورده می‌شود و این موضوع تقریباً در تمام ولایات سرایت کرده به طوری که الان در خراسان و اصفهان شاید حزب ایران از میان رفته (تیمور‌تاش ـ راجع به خراسان بنده توضیح عرض می‌کنم) در گیلان رفقای بنده با خون دل یک روزنامه‌ای تأسیس کرده بودند یا کمک کردند به تأسیس آن با اسم روزنامه گیلان ما که شاید به نظر آقایان هم رسیده است،‌اکنون نامه‌ای به عنوان گزارش برای استحضار مجلس شورای ملی از مدیر این روزنامه رسیده که اجازه بفرمایید چن کلمه است قرائت کنم محترماً به عرض می‌رساند روز چهارشنبه 21 تیرماه 29 برای اعتراض به بکار افتادن چند تاکسی درشکه چیان رشت اعتصاب نموده و در مقابل استانداری با زنان و اطفال خود اجتماع کردند و تصادفی بین پلیس و اعتصاب کنندگان رخ داد بالاخره از طرف استانداری دستور داده شد که تاکسی‌ها از کار برکنار شود بدین ترتیب اعتصاب خاتمه پذیرفت.

در آخرین ساعت اعتصاب یکی از اعضاء هیئت تحریریه این روزنامه برای کسب خبر به طرف شهربانی می‌رود که بدون دلیل و علت از طرف مأمورین انتظامی به طرز موهن و زننده‌ای جلب می‌شود. در مقابل اعتراض مشارالیه به جلب غیر قانونی خود از طرف یکی از کارمندان سویل شهربانی غفلتاً و از قفا سیلی محکمی به گوش خبرنگار این روزنامه نواخته می‌شود در حالی که اعضاء‌ شهربانی اعتراف به عمل خلاف جلب و ضرب مخبر این روزنامه به این اهانت اعتراض شد و کتباً نیز شکایت و تقاضای رسیدگی به عمل آمد در صدد پرونده سازی برآمده و مخبر این روزنامه را متهم به تحریک اغتشاش و آشوب قلمداد نموده‌اند و در حدود چهل نفر از درشکه‌چیان را دو روز بعد توقیف کردند که در بین توقیف شدگان چند نفر سلمانی و دکاندار نیز وجود دارد که با داشتن عائله زیاد و بی‌جهت زندان به سر می‌برند.

ضمناً محض مزید استحضار خاطر عالی متذکر می‌گردد. این روزنامه از هشت‌ماه به این طرف یا همکاری عده‌ای از جوانان معتقد به اصول و یا پر نسیپ نوشته می‌شود و با پیروی از روش ملی و انتقاد آمیز خود و طرفداری از نظریات اصلاح‌طلبانه‌ ملی نمایندگان محترم جبهه ملی موجبات بغض و کینه بعضی عناصر فاسد را فراهم آورده خاضصه که کارمندان و کارکنان آن در انتخابات دوره شانزدهم مجلس شورای ملی مبارزه شجاعانه علیه کاندیداهای دولتی نموده و به طرفداری از کاندیدای ملی موفقیت قابل توجهی نیز به دست آوردند و بعضی مأمورین در پی فرصت بوده‌اند که به نحوی در صدد ایذاء‌ و آزار آنها برآیند.

اینک علاوه بر این که مخبر این روزنامه را به وضع موهنی جلب و مضروب نمودند به جای جبران اهانت در صدد پرونده سازی نسبت به او و دیگران برآمده و محرک اغتشاش آشوب قلمداد می‌کنند تا بتوانند عناصر مبارز را مرعوب و آزادی عقیده و مطبوعات را به کلی سلب نمایند با این که شرح جریان و اعتصاب و اعتراضات قانونی نسبت به توهین مطبوعات در شماره‌های 30ـ 22/ 4/29 و 31-29/4/29 این روزنامه درج شده و به عنوان آ‌ن جناب نیز ارسال گردیده است لیکن چون صدای شهرستان‌ها به گوش مرکزیان کمتر می‌رسد بدین‌وسیله مراتب معروض و استدعا دارد بنام اهانت به مطبوعات صدای اعتراض ما را به گوش جهانیان برسانید جاوید باد ایران با تقدیم احترامات فائقه. مدیر روزنامه گیلان ما . علی فائق

انی نمونه اقداماتی است که دولت قوی شوکت راجع به طرفداری از حقوق مردم می‌کنند، موضوع دیگری که اجازه می‌خواهم از آقایان که به طور مختصر عرض کنم تشکری است که اهالی نطنز دارند از توجه کمیسیون انتخابات موضوع انتخاب یک نفر نماینده برای دوره‌های آینده برای نطنز و این تلگراف مختصری است که به وسیله بنده مجلس شورای ملی عرض کرده‌اند.

مجلس قدس شورای ملی از جناب آقای صالح و سایر آقایان معظم که پس از شانزده دوره احتیاجات و آرزوهای اهالی را مورد بحث و نطنز را در عداد خاک ایران محسوب فرموده‌اند. سپاسگذار و محترماً خاطر خطیر آقایان را مستحضر می‌داریم نطنز دارای صدهزار نفر جمعیت می‌باشد که در چند سال اخیر به جهات عدیده من جمله نداشتن یک نفر وکیل چهل هزار نفر از اهالی متواری و در تهران و سایر ولایات پراکنده هستند بدیهی است وسایل عمران و احتیاجات ضروری هر محلی باید به سعی و اهتمام وکیل آن محل انجام گردد و این که نظر و بر لیست و کلا اضافه گنجانیده‌اند باعث دعاگویی اهالی گردیده و موجب خواهد بود که مهاجرین امیدوار و به محل خود معاودت و بالطبع وسایل عمران فراهم شود با تقدیم احترامات فائقه از طرف چهارده نفر معتمدین محل هاتفی (فرامرزی  ـ اینها برای وکیل مهاجرت کرده‌ بودند؟) اشکالات دیگری بوده است و من جمله نداشتن وکیل موضوع دیگر موضوع لوله‌کشی تهران است که این هم دیگر مبتذل شده است آقای نخست‌وزیر در یکی از جلسات به عرض آقایان نمایندگان محترم رساندند که نماینده شرکت رفته است به اروپا برای مذاکره راجع به پیشنهادات دولت و در بعضی از روزنامه‌ها خواندیم که این نماینده آمده و قهر کرده و گفته است که ما موافقت نمی‌کنیم. بنده یادم آمد صحبت‌هایی که در موقع طرح لایحه نفت در مورد دولت می‌شد و می‌گفتند که نماینده شرکت نفت آمد و رفت و قهر کرد و بعد آشتی کرد و بالاخره منجر شد به آن لایحه علیه ما علیه که آقایان مستحضرند

+++

حالا بنده کار به این ندارم که چه شرایطى با الکساندر گیب طرح شده و چه علت دارد که حتماً باید این قرارداد با شرکت الکساندر گیب بسته بشود چون مجلس شورای ملى ممکن است براى مدتى تعطیل شود بنده این تذکر قانونى را به هیئت محترم دولت مى‌دهم که آن قرارداد سابق به کلى خاتمه یافته و موضوعى که الان مطرح است یک قرارداد کاملاً جدیدى است و دولت حق ندارد بدون اعلان مناقصه با یک شرکتى قراداد ببندد و اگر آن کار را بکند مسئولیت قانونى متوجه دولت خواهد شد و ممکن است که اعلان مناقصه ندهد و به هر شرایطى که مصلحت می‌داند طرح قرارداد را که با هر شرکتى مى‌خواهد ببندد و بیاورد به تصویب مجلس شوراى ملى برساند. یک نکته را هم می‌خواهم به طور خیلى مختصر عرض کنم و مرخص بشوم و آن تشکر از آقاى ولایاتى مثل شهرستان ما که احتیاج به گندم دارد. کاشان در سنوات پیش محصولش لااقل سه ماه احتیاجات شهر را رفع می‌کرد ولى در اثر خشکى و بیچارگى مردم آن هم از میان رفته به طوری که الان که سر خرمن هست براى مصرف روزانه شهر محتاج به کمک دولت هستند چون دولت از قرار معلوم در نظر دارد مصرف ولایات را از اول مرداد ماه ندهد این مطلب فوق‌العاده در شهر موجب نگرانى شده و بنده متشکرم از وزارت دارایى که فعلاً قبول کرده‌اند که تا 10 روز مصرف گندم کاشان را بدهند آقایانى که مخصوصاً از ولایاتى که همین طور جناب آقاى شوشترى فرموده‌اند مثل کاشان است و از خود محصول به اندازه مصرف ندارند اگر بنا شود به دست یک عده تاجر محتکر خدا‌نشناس این کار بیفتد و بخواهند گندم را خودشان تهیه کنند و در شهر بفروشند مردم بیش از آنچه الان بدبخت هستند گرفتار خواهند شد در کاشان کشت و کار از میان رفته مردم فقط دلشان خوش است که یک لقمه نان خالى نسبتاً ارزان بخورند حالا که دولت کمک نمی‌کند براى این که در آنجا براى مردم کار پیدا شود حتى وقتی که خود مردم هم اقدام می‌کنند و این را در جلسه پیش عرض کردم و شرکت تأسیس می‌کنند براى ایجاد کارخانه نساجى و براى حفر چاه‌هاى عمیق دولت کمک نمى‌کند تا این که این شرکت منحل شود لااقل این نان خالى را از مدرم شهر دریغ نکنید (صحیح است) (احسنت)

رئیس- آقاى قبادیان هم اجازه گرفتند ولى اجازه ایشان بعد از سه نفر است و انشاء‌الله براى جلسه بعد می‌ماند آقاى دولت‌آبادى.

دولت‌آبادى- قبل از بیان عرایض خود براى این که کدورتى در خاطرم باقى نماند به تذکر مختصرى راجع به روش آقایان اقلیت مبادرت و سپس به اصل مطلب خود مى‌پردازم روش بعضى همکاران اقلیت ما این است که در ضمن هر نطق و هر موقع که فرصتى به دست آید بر همکاران پارلمانى خود تاخته.

(مکى- هیچ همچو چیزى نیست) و آنها را مدعیان نمایندگى مردم معرفى نمایند.

آشتیانى‌زاده- این روش بنده است نه روش اقلیت.

دولت‌آبادى- امثال من که به حقیقت و شاید به تصدیق خود آقایان با رأى مردم به این مکان مقدس قدم گذاره‌ایم صریحاً عرض می‌کنم از این قبیل بیانات قلباً رنجیده و طبعاً در طریق همکارى از اقلیت دور مى‌شویم اگر آقایان می‌خواهند تا آخر دوره را به حرف بگذرانند بنده عرضى ندارم ولى در دنیا اقلیت‌هایى که مى‌خواهند با منطق قوى روزى حائز اکثریت شده و موجبات تشکیل دولتى را فراهم نموده و به عقیده خود مصدر خدماتى براى مردم و کشور بشوند از بیان این حرف‌ها خوددارى مى‌نمایند و به علاوه با این اظهاراتى که مى‌شود چگونه مى‌توان توقع داشت دولتى که متکى به اکثریت همین مجلس است حوادث بزرگ دنیا و یا ممالکت دیگر مقابله نموده یا حقوق ملت ایران را از شرکت نفت استیفا نماید از همکاران محترم تمنا می‌کنم به جاى این حرف‌ها در راه وحدت و یگانگى بکوشند تا به خواست خداوند موفق به انجام خدماتى بشویم اما مطالبى که موجب شده چند دقیقه با همکاران محترم صحبت نمایم یکى لایحه اعطاى اختیار به شهرستان‌ها و دیگرى تصویب‌نامه دولت راجع به مازاد غله کشور و سوم موضوع اعتباراتى است که براى بنادر یا سیم‌کشى از طرف سازمان برنامه تأمین شده است.

اما در موضوع لایحه اعطاى اختیار به شهرستان‌ها بنده با اساس این لایحه موافقم حتى به شهادت همکاران فراکسیون و دو نفر دیگر از نمایندگان محترم قبلاً طرحى تهیه کرده بودم که عایدات نفت جنوب براى فرهنگ و بهداشت و امور عمرانى به نسبت جمعیت بین شهرستان‌ها تقسیم شود.

موضوعى که در طرح مورد نظر بود علاوه بر واگذارى اختیار به شهرستان‌ها این بود که عایدات نفت یعنى خون‌بهاى ملت ایران به شهرستان‌ها اختصاص یافته و از این راه کمکى به امور اقتصادى شهرستان‌ها بشود اما در ماده 65 آیین‌نامه تنظیم شده براى درآمدهاى عمومى و تقسیم بین مرکز و شهرستان‌ها ترتیبى در نظر گرفته شده که شهرستان‌ها باید مؤسسات موجوده را هم منحل یا به وضع عوارض و مالیات‌هاى تازه مبادرت نمایند از مراجعه به بودجه تقدیمى به مجلس شورای ملى صدق این مدعى ثابت مى‌شود با حساب دقیقى که در ارقام درآمد بودجه شده حقوق عوارض گمرکى و حق‌المتیاز و انحصار مانند شرکت نفت و شیلات و دخانیات و تریاک و سود ویژه دولت در معاملات به مرکز اخصاص یافته 687 میلیون تومان و درآمدى که جمعاً و خرجاً منظور شده 17 میلیون و 850 هزار تومان است چنانچه مجموع این دو رقم که قریب 705 میلیون است از درآمد بودجه عمومى‌ کسر کنیم فقط 190 میلیون تومان باقى مى‌ماند که تمام شهرستان‌ها اختصاص داده شده و در این مبلغ هم تازه مالیات‌هاى مستقیم و غیر مستقیم و سایر عواید ادارات مرکز تهران که لااقل یک سوم این مبلغ است منظور شده به اکثر عواید ادارات مرکزى و صدى بیست که از عواید شهرستان‌ها به استان‌ها و مرکز تخصیص داده شده این حساب فقط یک صد و ده میلیون تومان براى هفده میلیون سکنه شهرستان‌ها معین شده در صورتى که مسلماً هزینه فعلى شهرستان‌ها که از خزانه حواله مى‌شود از دو برابر مبلغ نامبرده بیش‌تر است و طرف دیگر چنانچه به ارقام بودجه و هزینه مرکزى مراجعه شود معلوم خواهد شد هزینه دربار سطلنتى و مجلسین و هئیت وزیران و وزارت جنگ و وزارت خارجه و سایر دوایر عمومى وزارتخانه‌ها به مبلغ پانصد میلیون تومان نخواهد رسید معلوم نیست به چه مناسبت هفتصد و هفتاد و پنج میلیون باید به مرکز اختصاص یافته و فقط در حدود یک صد وده میلیون تومان بین کلیه شهرستان‌ها تقسیم شود و با این که عواید نفت به موجب قانون مصوبه از درآمد عمومى ‌کشور تفکیک و براى امور عمرانى اختصاص داده شده چطور دولت مى‌خواهد با ذکر یک جمله در ماده 65 آیین‌نامه این عواید را به حساب درآمد عمومى مرکز منظور دارد.

اعتراض اساسى دیگرى که در آیین‌نامه تنظیم شده است این است که در صورت ضمیمه تقسیم کشور به استان و شهرستان و بخش رعایت تناسب از هیچ جهت نشده و نسبت به اصفهان که تا اندازه به وضع طبیعى و جغرافیایى آن اطلاع دارم صریحاً عرض مى‌کنم که این تقسیمات به هیچ‌وجه تناسب با وضع و جمعیت محل نیست براى مثال عرض می‌شود که یکى از شهرستان‌هاى این استان شهرستان نائین با جمعیت 38 هزار نفر و یکى از شهرستان‌هاى اصفهان به جمعیت تقریبى 700 هزار نفر منظور گردیده و بعضى بخش‌هاى فعلى مانند جى و بررزودو کرون و عربستان که هریک به اندازه شهرستان نائین جمعیت دارد از قلم افتاده و جزو هیچ یک از شهرستان‌ها به حساب نیامده است به علاوه وضع طبیعى بخش‌ها و روابط مردم با همدیگر نشده مثلاً فریدن دو قسمت نمود و هر قسمت آن را جزو یک شهرستان منظور داشتند و تلگرافى که در این موضوع به وسیله بنده به مجلس شوراى ملى مخابره شده تقدیم مقام ریاست مى‌شود.

به طورى که جناب آقاى نخست وزیر مذاکره مى‌فرمودند به هر یک از شهرستان‌ها بین چهار تا هفت میلیون تومان قرض بدهند اگر محل این قرضه عواید نفى و درآمد عمومى‌کشور است علت قرض دادن آن را نمى‌فهمم چنانچه به وسایل دیگرى مثل قرضه بانک و غیره است لااقل باید جمعیت هر شهرستان و واجبات محلى مورد نظر قرار گیرد.

مطلب دیگرى که بین آقایان نمایندگان و در خارج مجلس بحث زیادى در اطراف آن مى‌شود اختیارات انجمن‌هاى محلى است آنچه از مجموع نظریات مستفاد مى‌شود این است که اختیارات محلى باید با امور

+++

فرهنگى و بهداشتى و راه‌سازى و صنعتى و آمار و ثبت اسناد محدود شود چون این موضوع قابل نهایت دقت است با توجه به عرایض که راجع به بودجه شهرستان‌ها و تقسیمات کشور معروض داشت عقیده دارم که نسبت به سه موضوع فوق حتماً مجلس شوراى ملى باید اظهار نظر نماید و از طرفى اگر طبق گزارش کمسیون کشور بخواهیم تمام قانون یا آیین‌نامه مربوطه را در مجلس طرح کنیم تصویب آن مدت زیادى طول مى‌کشد و با رأى فوریتى که داده شده منافات دارد لذا به تأمین نظر نمایندگان محترم و دولت در موقع طرح ماده واحده پیشنهاد اصلاحى براى تفکیک قسمت قانونى با آنچه باید به موجب آیین‌نامه مقرر شود تقدیم خواهم نمود.

موضوع دیگرى که سال‌ها است موجب زحمت مردم شده موضوع خرید مازاد غله است به طوری که خاطر نمایندگان محترم مستحضر است در پانزده سال قبل اداره به نام تثبیت نرخ غله تشکیل و در سنوات اولیه هم که گندم و جو فراوان بود کمک مؤثرى به مالکین و کشاورزان نمود ولى با شروع جنگ و ترقى بهاى گندم و جو چون دولت هیچ گاه یک روش صحیحى براى این کار پیش نگرفته علاوه به زحمت مالکین و کشاورزان هر سال مبلغ متنابهى خسارت این کار را در بودجه منظور داشته و بالأخره شکایت مردم به جایى رسید که اصلاح این اداره جزو مسائل مشکل و مورد توجه دولت‌ها قرار گرفت تا حدى که در روز شرفیابى دسته‌جمعى نمایندگان حضور اعلیحضرت همایون شاهنشاهى انحلال این اداره را به عنوآن یکى از اقدامات مفید دولت جناب آقاى ساعد بیان فرمودند و در تعقیب همین فرمایشات ملوکانه لایحه‌اى به مجلس شواری ملى تقدیم شد و لى با نهایت تأسف باید عرض کنم کمسیون قوانین دارایى با گذشتن 3 ماده از تاریخ تقدیم لایحه تا کنون گزارش خود را به مجلس شورای ملى تقدیم شد ولى با نهایت تأسف باید عرض کنم کمیسیون قوانین دارایى با گذشتن 3 ماده از تاریخ تقدیم لایحه تا کنون گزارش خود را به مجلس نداده و چون فصل برداشت محصول شروع شده به ناچار هیئت وزیران در جلسه 28 تیر ماه 29 تصویب‌نامه گذرانده‌اند که با وضع روز به هیچ‌وجه متناسب نیست براى توضیح مطلب عرض مى‌کنم یکى از دلایل تشکیل این اداره نظارت دولت در امر غله مخصوصاً براى مواقع سخت و خطرناک بوده که اگر حوادثى پیش آید لااقل اهالى کشور از حیث نان که قوت غالب مردم است در زحمت نباشند و در این موقع که دنیا را خطر جنگ تهدید مى‌نماید دولت باید روشى اتخاذ نماید که بتواند به میزان حد‌اکثر خرید کند و با صدور این تصویب‌نامه قطعاً دولت موفق به خرید گندم به مقدار کافى نشده و نمی‌تواند در بهاى نان نظارت نماید با این که همگى میل داریم که در هزینه زندگى تنزل فاحشى حاصل شود نباید فراموش کرد تنزل قیمت یک جنس به غیر از بیچاره کردن تولید کنندگان آن تأثیرى ندارد اگر دولت بهاى اجناس انحصارى خود را طورى که متناسب با بهاى گندم باشد تقلیل دهد براى کشاورز بدبخت هم پایین آوردن قیمت گندم ضررى ندارد و الا با وضع فعلى باز هم مالکین عمده از دادن مازاد غله و فروش گندم به این نرخ شانه خالى کرده و گریبان خرده مالکین و کشاورزان در دست مأمورین دولت خواهد بود این خرده مالکین و کشاورزان همان بدبختانى هستند که از سهمیه قند و شکر هم که در هر کیلو براى دولت ده ریال نفع دارد محروم مى‌باشند در تهران براى هر نفر تقریباً چهار کیلو قند و شکر تعیین سهم شده بود و چون منافع شرکتى که متصدى این کار است کم بوده اخیراً یک هزار تن بر سهمیه افزوده شده که براى هر یک نفر در حقیقت 5 کیلو قند و شکر معین شده است با آن که همه مى‌دانیم که مصرف قند و شکر هر یک از متمکنین هم از دو کیلو تجاوز نمی‌نماید این مقدار اضافه به شرکت تحویل مى‌شود تا در شهرستان‌ها و دهات به کشاورزان و سایر کسانی که از سهمیه محروم یا نیم کیلو سهم دارند به قیمت گرن‌تر فروخته شود اگر توزیع قند و شکر به وسیله شرکت‌ها به مصلحت مردم است چرا همه جا شرکت‌ها را منحل کرده‌اند و اگر شرکت‌ها به نفع خود و به ضرر مردم اقدام نموده است علت بقاى شرکت تهران چیست؟ تنزلى که اخیراً در بهاى شکر قائل بوده‌اند مفید به حال طبقات پایین نیست زیرا به طوری که قبلاً عرض شد به قدرى سهمیه شهرستان‌ها و دهات نا‌چیز است که قسمت عمده مصرف را باید از بازار آزاد تهیه نمایند.

رئیس - آقا وقت شما تمام شده است کار‌هاى دیگرى هم هست.

دولت‌آبادى- بنده به اندازه دو دقیقه سه دقیقه عرض دارم اجازه بفرمایید.

از موضوع دور شدیم خلاصه نظر بنده آن است که راه پایین آوردن هزینه زندگى تنها تقلیل بهاى گندم نیست و قیمت همه چیز یک مرتبه باید تنزیل کند و به علاوه دولت باید نرخ فروش را هم تعیین کرده باشد تا بتواندنظارتى در قیمت داشته باشد و الا به صورت فعلى و با اجراى تصویب‌نامه اطمینان مى‌دهم که دولت موفق به خرید گندم نشده و هر چه طبق قانون از شهرستان‌ها جمع‌آورى مى‌کند باید به تهران حمل نماید و این خود موجب زحمت فوق‌العاده براى ساکنین شهرستان‌ها خواهد شد مطلب سوم موضوع ساختمان بندر خرمشهر است که در روزنامه‌ها نوشته شده است طرف سازمان برنامه هیجده میلیون تومان اعتبار براى این کار تأمین شده و همچنین مبلغ 21 میلیون تومان براى سیم‌کشى تعیین و مبالغ خطیرى هم هزیه فرود‌گاه‌ها براورد و در بودجه منظور گردیده است در صورتی که با وضع فعلى مردم این کشور قبل از هر چیز باید به فکر سیر نمودن گرسنگان و بهداشت و فرهنگ آنها بود به طور قطع عرض مى‌کنم کلیه اصلاح‌طلبان با این قبیل هزینه‌ها مخالف هستند و به عقیده بنده هم حق با آنها است زیرا در کشورى که واردات آن 5 برابر صادرات است یک دولت بیدار و دلسوز باید بنادر موجوده را هم خراب کند تا راه وصول واردات فوق‌العاده که موجب ورشکستگى مى‌شود مسدود گردد اصلاح بنادر و سیم‌کشى و فرودگاه براى ما در درجه دوم اهمیت واقع شده و هیچ کس حاضر نیست پول نفت یا در‌آمدهاى دیگر صرف این قبیل امور بشود اگر دنیا را خطر حوادثى تهدید مى نماید هزینه جلوگیرى یا مقابله با آن حوادث نباید به ملتى تحمیل شود که در دو جنگ گدشته در ردیف متفقین فاتح واقع و پل پیروزى لقب گرفته و خسارات فوق‌العاده جنگ را هم دیده و دینارى منتفع نشده است. با این که دوره عمل سازمان برنامه با بودجه مصوبه دوره 15 تا اواسط تیر ماه خاتمه یافته بود و بودجه سال جارى باید تقدیم مجلس شده باشد معلوم نیست به چه مجوزى اعتبارات را تقسیم و محل خرج درآمد نفت را بدون نظر و تصویب مجلس معین نموده‌اند. در خاتمه به استحضار همکاران محترم مى‌رساند که در شرایط موجود و با وضع فعلى که لایحه اعطای اختیارات در دستور است و بودجه سازمان هم باید به مجلس تقدیم شود و تعطیل مجلس به صلاح کشور نیست و ملت ایران از مجلس و دولت حاضر انتظار دارد که بدون فوت وقت و با مطالعه کامل در قوانین و امور مربوط به سازمان برنامه از هزینه‌هاى غیر ضرورى جلوگیرى و هر چه زودتر به کارهاى عمرانى کشور که موجب تولید و ترقى سطح زندگى عمومى باشد اقدام نماید ضمناً همان طور که دولت ایران براى اثبات نظریه آزادی‌خواهى خود حکومت نظامى را در اغلب شهرستان‌ها لغو نموده تمنا مى‌شود نسبت به لغو حکومت نظامى‌ در اصفهان هم اقدام فرمایند.

3 - بیانات آقایان مکى دکتر طبا و فرامرزى طبق ماده 90 آیین‌نامه‏

مطلب دیگرى هم می‌خواستم عرض کنم راجع به معاونین بانک چون آقاى شوشترى فرمودند عرض نمى‌کنم.

رئیس- وارد دستور مى‌شویم، آقایان تصدیق مى‌فرمایند که اول جلسه وقت کار است و نطق قبل از دستور وقت کار را می‌گیرد و در آیین‌نامه هم ذکر شده که هم بعد از جلسه مى‌شود هم قبل از جلسه بنابراین با اجازه آقایان از جلسه آینده بنده سه ربع ساعت آخر را تخصیص مى‌دهم براى نطق‌هاى قبل از دستور چون اینها اثرى ندارد و با این که اول وقت آقایان فکرشان حاضر است که کار بکنند نطق قبل از دستور مى‌شود در صورتی که لزومى ندارد و کارهایى که اول وقت حاضر است عقب مى‌ماند بنابراین همیشه همین کار را مى‌کنیم.

مکى- به شرط این که دولت هم در اول جلسه حاضر باشد.

رئیس- چون وارد دستور می‌شویم دو نفر از آقایان مطابق ماده 90 مى‌خواهند صحبت کنند از اقلیت آقاى مکى و آقاى دکتر طبا هم طبق همین ماده اظهاراتى دارند.

کشاروز‌صدر- بنده اخطار نظامنامه‌اى دارم.

رئیس- طبق چه ماده‌اى؟

کشاورز‌صدر- طبق ماده 140 و استدعا می‌کنم از مقام ریاست که اجازه بفرمایند بنده ماده را بخوانم و طورى باشد که از ابتدا تفسیرى بفرمایید. ماده 140 فوریت لوایح یا طرح‌ها باید

+++

مستند به دلایل قطعى براى لزوم سرعت تصویب باشد و دو فورى بودن لوایح و طرح‌ها موقعى مطرح می‌شود که تصویب آن از لحاظ امکان وقوع خسارت و فوت فرصت و جهات مشابه مستلزم سرعت فوق‌العاده باشد و در غیر این صورت قابل طرح در مجلس نخواهد بود. خواستم عرض کنم که ناقص صریح این ماده عنوان کردن این طرحى است که الان در دستور است صحیح نیست زیرا دلیلى بر فورى و فوتى بودن او ذکر نشده است.

صدر‌زاده- به فوریتش در جلسه پیش رأى دادیم.

رئیس- آقاى مکى‏

مکى- بنده از آقایان نمایندگان محترم اکثریت استدعا دارم که به عرایض بنده توجه کنند آقاى دولت‌آبادى ضمن بیانات‌شان تلویحاً یا تصریحاً خواستند بین نمایندگان اقلیت و اکثریت ایجاد تفرقه و نفاق بکنند ما به آقایان نمایندگان اکثریت کم‌ترین اشاره‌اى بکند بنده عصبى شدم، احترام مجلس، احترام اقلیت احترام اکثریت احترام همه اینها به یک مبانى و اصولى است که همه‌شان روی هم رفته مظهر اراده ملت و مشروطیت ایران را تشکیل می‌دهد (صحیح است) (دولت‌آبادى- بنده هم همین نظر را دارم) مجلس یعنى مظهر اراده یک ملت و نظر افکار یک ملت و ما به این مظهر و ارداه و افکار یک ملت کمال احترام را می‌گذاریم به اکثریت کى تا کنون توهین کرده یا خواسته توهین بکند؟ اگر عقیده بنده با عقیده آقاى دولت‌آبادى مغایرت و اختلاف دارد نمى‌شود گفت اختلاف عقیده دارند و اختلاف اصولى را نمى‌شود گفت اختلاف بین اقلیت و اکثریت و به عقیده بنده گفتن این مطالب در پشت تریبون و وانمود کردن که بین اکثریت و اقلیت در مسائل کلى اختلاف هست این به صلاح مملکت نیست (صحیح است) الکلام به جرالکلام اینها به عقیده بنده می‌خواهم به این وسیله بین اقلیت و اکثریت ایجاد جنگ بکنند به قول آن حکیم معروف فان الحرب اولها کلام ما با کسى جنگ نداریم جنگ را باید با دشمنان ایران کرد و امیدواریم که از طرف نمایندگان اکثریت نشود و هم در مطالبى که متفق‌القول بین اقلیت و اکثریت است به تمام قوا همکارى مى‌کنیم و امیدوارم که دیگر مسائل اصولى هیچ وقت بین ما تفرقه و نفاقى نباشد.

مخبر فرهمند- نطق قبل از دستور نظریه اشخاص است و ربطى به اکثریت و اقلیت ندارد (صحیح است)

مکى- صحیح است کما این که در جلسه خصوصى هم درباره طرح ماده واحد ما همه متفق شدیم راجع به کمسیون که بیاید از کمسیون و شعب انتخاب بکنند ولى از خود آقایان نمایندگان اکثریت مانع شدند و بنده اطلاع ندارم که چرا آقاى شکرایى رفتند بین آقایان اکثریت تفرقه ایجاد کردند و نگذاشتند که در مجلس مطرح شود و این مربوط به بنش و به اقلیت نیست..... (زنگ رئیس)

رئیس- مطالب را طورى بفرمایید که از ماده 90 مجدداً استفاده نشود و خود شما هم دارید خارج می‌شوید.

مکى- این مربوط به ماده 90 است و بنده عرض دیگرى ندارم.

رئیس- آقاى دکتر طبا

دکتر طبا- بنده یک دقیقه بیش‌تر عرض ندارم اشاره‌اى که آقاى دولت‌آبادى راجع به حوزه انتخابیه بنده فرمودند حقیقتاً بنده را خیلى متعجب و متأثر کرد زیرا نائین در استان اصفهان است و خوب بود ایشان از یک شهرى که فاصه‌اش از اصفهان 140 کیلومتر بیش‌تر نیست اطلاع بیش‌ترى داشتند و مخصوصاً راجع به جمعیتش یک رقم صحیحى اینجا ذکر مى‌فرمودند نه این که بفرمایند که جمعیت شهرستان نائین 38 هزار نفر است (شوشترى- شهر را گفتند) شهر نگفتند و گفتند شهرستان و مخصوصاً ایراد داشتند که چرا شهرستان‌هاى مملکت جمعیت‌هاى متفاوتى دارد و گفتند نائین 38 هزار نفر جمعیت دارد ولى شهرستان نائین طبق آمار خود و جندق و بیابانک 30000 نفر و انارک هم بین 10 الى 15000 نفر جمعیت تقریبى آن است که اداره و بنابراین جمعیت شهرستان نائین 70000 نفر می‌شود نه سى هزار نفر ولى اصولاً این ایراد وارد نیست مگر شهرستان‌ها مملکت باید جمعیت مساوى داشته باشد مگر شهرستان‌ها مملکت باید جمعیت مساوى داشته باشد مگر در ممالک دیگر شهرستان‌ها و استان‌ها جمعیت متساوى دارد بنده خواستم این اشتباه ایشان را اصلاح کنم و راجع به وضع نائین هم آقایان البته با اطلاع هستند و راجع به وضع مملکت هم اطلاع دارند نائین همیشه اشخاص عالی‌قدر مجتهدین بزرگ و طراز اول داشته (صحیح است) سیاستمدار و قضات هم داشته و تمام این اشخاص نائین همیشه معروف بوده‌اند و شاید از حیث رجال از اصفهان عقب نبوده است.

فرامزى- بنده هم طبق همین ماده 90 عرایضى دارم.

رئیس- بیانات شما را تحریف کرده‌اند؟

فرامرزى- بله من ماده 90 را مى‌خوانم و ببینم این حرف‌ها چطور مربوط به ماده 90 است اگر کسى گفت هواى لار گرم است آن وقت من حق دارم دفاع کنم یا جمعیت نائین کم است یا بندر‌عباس آبش شور است ماده 90 مى‌گوید اگر در ضمن مذاکرات صریحاً و تلویحاً نسبت سوئى به یکى از نمایندگان داده شود یا عقیده و اظهار او را برخلاف واقع جلوه دهند و نماینده مذکور براى رد آن نسبت به رفع اشتباه اجازه نطق بخواهد بدون رعایت نوبت به او اجازه داده می‌شود و نطق او نباید از مدتى که در فقره 4 بند الف ... الخ.

این چه ربطى دارد که نفوس نائین کم است یا زیاد است که نماینده حق داشته باشد به موجب ماده 90 بیاید اینجا حرف بزند اگر بنا باشد توى این مملکت هر ماده و هر قانونى این قدر کشش بدهند هیچ در این مملکت چهار دیوارى نخواهد ماند.

دکتر کاسمى- نطق شما هم شامل همین ماده است.

 4- تصویب فوریت لایحه راجع به بودجه 1329 وزارت فرهنگ‏

رئیس- یک لایحه‌اى آقاى وزیر فرهنگ در جلسه قبل دادند فوریت داشت قرائت شد ولى وقتى که رأى گرفته شود.

(به شرح ذیل قرائت شد)

ماده واحده- وزارت دارایى مجاز است اعتبارات اضافى سال جارى وزارت فرهنگ را اعم از حقوق و مزایا و هزینه تأسیس و تکمیل مدارس و آموزشگاه‌هاى حرفه‌اى و صنعتى و کشاورزى و دانشکده‌هاى شهرستان‌ها و بیمارستان‌هاى وابسته به آن و سایر هزینه‌هاى آن به میزانى که مورد رسیدگى و موافقت کمیسیون بودجه واقع گردیده و طبق صورتى که وزارت فرهنگ تهیه و تسلیم خواهد نمود از محل درآمد کل کشور تأمین و تأدیه نماید

رئیس- فوریت لایحه مطرح است آقاى دکتر معظمى موافقید یا مخالف؟

ملک مدنى- بنده با این نظر جناب آقاى وزیر فرهنگ موافق هستم که تقاضا کرده‌اند که اعتباراتى که براى وزارت فرهنگ هست زودتر تصویب بشود براى این که سال تحصیلى از 15 شهریور یا اول مهر شروع مى‌شود و قبلاً باید مقدمات کارشان را فراهم بکند که مثل گذشته دبستان‌ها و دبیرستان‌ها بدون آموزگار و دبیر نماند و نه نظر بنده اقدام بسیار صحیحى کردند و انتظار همه هم این است که آقایان دکتر جزایرى که یک سوابق خوبى دارند در این موقع وظایف خودشان را که خدمت به فرهنگ است انجام بدهند و نکته‌اى را که به نظر بنده لازم بود به عنوان تذکر عرض کنم که مورد نظرشان باشد این است آقایان تصدیق مى‌فرمایند که فرهنگ پایه و اساس اصلاحات مملکت است به عقیده بنده ما اگر بخواهیم که کشورمان پیشرفت کند و سیر تکاملش را بکند باید سعى بکنیم که اصول فرهنگى درست بشود همان طورى که دیدیم در رادیو و تذکرى داده بودید که بعضى از مواد پروگرام فرهنگى ما متناسب با وضعیت ما نیست بنده نمى‌خواهم که اینجا تذکرات بیش‌ترى داده باشم چون مى‌بینم و احساس مى‌کنم خود جنابعالى توجه دارید ما در مرحله اول باید در قسمت‌هاى ابتدایى

+++

مسائل دینى را مورد توجه قرار دهیم زیرا ما مسلمان هستیم و قانون اساسى ما هم مقید به این است که باید کشور ما یک کشور اسلامى باشد بچه‌هاى ما که از دبستان بیرون مى‌آیند باید به اصول مذهب آشنایى داشته باشند بنده این مطلب را در کمیسیون بود چه آقایان شاهدند سال گذشته روز آخرى که کمیسیون بودجه بودجه فرهنگ را تصویب کرد به آقاى دکتر زنگنه تذکر دادم حالا هم عرض می‌کنم که دین و آیین یک چیزى است که براى حیات بشر و ملیت لازم هست (صجیح است) و هیچ جاى تردید نیست ما خرافاتى هم نمی‌خواهم بشویم و دنبال اوهام و خرافات برویم چون دین ما یک دین خرافاتى نیست دین ما یک دینى است که تا ابد کهنه نمی‌شود و همیشه اصول و مواردش قابل عمل و اجرا است بنده خواستم این را عرض کنم که مورد نظرتان باشد و الا بنده با پیشنهاد و نظر جنابعالى کاملاً موافقم.

رئیس - آقاى دکتر معظمى‏

دکتر معظمى- آقاى ملک‌مدنى در واقع موافق بودند بنده مختصر عرض می‌کنم بهترین موقعى که یک وزیر فرهنگى بتواند یک اصلاحاتى انجام بدهد موقع قبل از شهریور (صحیح است) براى این که مدارس تعطیل است و براى این کار هم احتیاج به بودجه دارد بودجه وزارت فرهنگ هم کاملاً در کمیسیون بودجه رسیدگى شد آنچه که مخارج زاید بود حتى‌الامکان حذف شد و آن مخارج اصلاحى مخصوصاً آنچه که مربوط به شهرستان‌ها بود کمیسیون بودجه تصویب کرد خود آقاى دکتر جزایرى هم یک مردى هستند که واقعاً صلاحیت دارند و مورد اعتماد هستند (صحیح است) به عقیده بنده اگر این بودجه تصویب شود و به دست وزارت فرهنگ داده شود بسیار مؤثر است (صحیح است)

رئیس- آقاى وزیر فرهنگ توضیحى دارید بفرمایید.

صاحب‌جمع- آقاى وزیر فرهنگ مخالفید.

وزیر فرهنگ (دکتر جزایرى)- بنده خواستم واقعاً تشکر بکنم از مجلس شورای ملى و نمایندگان محترم که مى‌بینم با چه توجه مخصوصى نسبت به بودجه وزارت فرهنگ و کلیه امور مربوطه به فرهنگ مخصوصاً قسمت اخلاق و تربیت توجه دارند البته همان طور که جناب آقاى ملک‌مدنى فرمودند موضوع اصلاحى و برنامه فرهنگ مورد توجه وزارت فرهنگ است. شروع به یک اصلاحاتى شده در قسمت اوقاف هم یک اصلاحاتى شده است و در سایر موضوع‌ها هم توجه خواهد شد و پس از این که کارها را انجام دادیم امیدواریم به عرض مجلس شورای ملى برسانم.

رئیس- رأى گرفته مى‌شود به فوریت این لایحه آقایانی که موافقند قیام فرمایند (اکثریت برخاستند) تصویب شد. براى طبع و نشر فرستاده مى‌شود آقاى وزیر دارایى لایحه‌اى دارید؟

5 - تقدیم یک فقره لایحه راجع به سازمان برنامه به قید دو فوریت به وسیله آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى (آقاى دکتر تقى نصر)- بنده یک لایحه خیلى مختصرى است یک ماده واحده راجع به سازمان برنامه مى‌خواستم تقدیم بکنم با قید دو فوریت علت این که این لایحه با دو فوریت داده می‌شود این است که اگر خاطر آقایان باشد در سال گذشته در سیزدهم تیر ماه تمام شده و فعلاً سازمان برنامه بلاتکلیف است براى این که این بلاتکلیفى رفع شود به این جهت این ماده واحده به قید دو فوریت تقدیم مى‌شود.

اردلان- آقاى رئیس قبل از این لایحه دو لایحه دو فورى دیگر هم داریم اجازه بدهید اول تکلیف آنها معلوم شود.

6 - طرح لایحه تعرفه گمرکى‏

رئیس- صحیح است لایحه اصلاح تعرفه گمرکى که دو فوریتش هم تصویب شده است مطرح است قرائت می‌شود (به شرح ذیل قرائت شد)

ماده واحده- دولت مجاز است در تعرفه گمرکى فعلى اصلاحات و تغییراتى که لازم می‌داند (تیمور‌تاش- بنده پیشنهادى داده بودم) به عمل آورد. و پس از 6 ماه آزمایش تعرفه اصلاح شده را براى تصویب به مجلس شورای ملى پیشنهاد نماید.

نخست وزیر- رزم‌آرا- وزیر دارایى- دکتر تقى نصر.

رئیس- ماده واحده مطرح است آقاى مکى‏

مکى- بنده با این لایحه‌اى که به این کیفیت به مجلس شورای ملى تقدیم شده است به دلایلى که عرض می‌کنم مخالف هستم اصلاح طرح این لایحه با این کیفیت یک توهین است از طرف دولت به مجلس شوراى ملى ایران وضع قانون از مختصات مجلس شوراى ملى است دولت نمی‌تواند از طرف مجلس شورای ملى وضع قانون بکند ( آشتیانى‌زاده- صحیح است) و اگر چنین اقدامى‌ کرد مثل این است که بگوید از طرف مجلس شوراى ملى سمت ولایت و قیمومت دارم که از طرف مجلس در دنیا براى این است که در دخل و خرج مملکت نظارت بکند ما اگر اجازه بدهیم به یک کمیسیونى که آن کمیسیون را دولت از هر طبقه و از هر صنفى انتخاب بکند این برخلاف وظیفه نمایندگى است در مجلس شورای ملى ایران هم تا کنون سابقه نداشته است که چنین اختیارات وسیعى را به دولت داده باشد آقایانى که در دوره چهارم مجلس شورای ملى سمت نمایندگى داشتند قطعاً به خاطر دارند که یک روزى لایحه تعرفه گمرکى از طرف دولت به مجلس تقدیم شد در لایحه تعرفه گمرکى از طرف دولت به مجلس تقدیم شد در لایحه تعرفه گمرکى سور تاکسى براى مشروبات الکلى پیش‌بینى شده بود مرحوم مدرس به عنوان مخالف با لایحه تعرفه گمرکى پشت تریبون آمد و اگر خاطر آقایانى که در آن دوره بوده‌اند باشد آن شعر معروف دهقان سامانى را خواند گفت به شیراز ار نصیب ما نشد از آن مى خور خدا از بد نگه دارد نجف‌آباد و جلفا را ما که داریم مشروب به چه مناسبت از خارج می‌خریم.

مریضى که براى تقویت خودش و براى این که طبیب تجویز کرده است مشروب بخورد مال ایران را بخورد چرا از خارج بیاوریم قصد بنده از ذکر این شعر و این موضوع این بود که آقایان به خاطرشان بیاید که لوایح مزبور به تعرفه گمرکى در مجلس مطرح مى‌شده و در مجلس هم روى یکى یکى مواردش بحث می‌شده و بعد هم سور تاکسى اضافه مى‌شده این لایحه‌اى که به این کیفیت آمده و درست مثل این می‌ماند که دولت از مجلس تقاضا کند که یک دسته‌اى را اعدام کند بعد بروند پرونده‌شان را رسیدگى کند که آنها مستحق مجازات بوده‌اند یا نه باید دولت برود یک تعرفه‌اى بنویسد 6 ماه هم اجرا بکند بعد از 6 ماه هم بیاید در مجلس و بگوید که من کار صحیح کردم یا غلط کردم این به عقیده بنده درست مثل این است که دولت یکى را اعدام بکند بعد از مجلس تقاضا کند که ما مى‌خواهیم این را محاکمه‌اش بکنیم بعد از اعدام بنده آن طور تصور مى‌کنم اگر آقاى دکتر نصر توجه بکنند اگر آقایان وزا که اینجا آمده‌اند و باید از لایحه‌هایشان دفاع بکنند باید توجه بکنند اگر اینجا یک مجلس خصوصى است این امرى است علیحده در چند روز قبل که دولت آقاى رزم‌آرا و آقاى دکتر نصر یک تصویب‌نامه‌اى گذراندند که صورت ظاهر این تصویب‌نامه به قدرى فریبنده و زیبا بود که حدى بر آن متصور نیست آن تصویب‌نامه این بود که هر کس هر مقدار کالاى غیر مفید دارد برود از گمرک آزاد کند البته پارچه‌هاى نخى منسوجات نخى جزو این دسته از کالاها بوده مردم هم رفتند خارج کردند متعاقب این تصویب‌نامه یک تصویبه‌نامه‌اى گذشت که 15% بر اجناس نخى دولت مى‌افزاید صورت ظاهر قضیه این بود که براى حمایت از صنایع داخلى است ولى آنچه که در خارج گفته مى‌شود این است که ( آقاى دکتر نصر توجه بفرمایید) اینها جواب دارد آنچه در خارج گفته مى‌شود این است که یک دسته سرمایه‌دار که قصد دارند آرشى میلیونر شوند با اطلاع دولت رفته‌اند اموالشان را از گمرک در آورده‌اند و احتکار کرده‌اند این تصویب‌نامه‌اى که گذشت 15% اضافه کرده‌اند و استفاده برده‌اند در خارج گفته مى‌شود این دولتى که دعوى صلاحیت می‌کند باید همان روز که این تصویب‌نامه را صادر می‌کند بگوید که در اجناس نخى هم تجدید نظر خواهیم کرد یا اقلاً یک مدتى این موضوع را مسکو‌ت می‌گذاشت تا این اجناس به دست دوم و سوم مى‌رسید بعد این تصویب‌نامه را می‌گذراند این براى طبقه مخصوصى است که دولت دانسته یا ندانسته مى‌خواهد مردم فقیر و بیچاره بنادر جنوب ایران یا کرمان یا سایر جاها را فقیر‌تر بکند و یک دسته میلیونر را آرشى میلیونر بکند این به عقیده بنده جرمى بود که به نفع یک عده میلیونر تمام شد و ضرر آن براى مردم بیچاره این مملکت اگر منظور حمایت صنایع داخلى است مزد یک کارگر آمریکایى ارزان‌تر است به علاوه

+++

اجناس داخلى از صدى 60 انحصار معاف هستند و اجناسى که از خارج وارد مى‌شودند 60% گمرک و حق انحصار دارد پنبه ایران ارزان‌تر از پنبه آمریکا است چیت از آمریکا مى‌آید به ایران از پارچه‌هاى ایران ارزان‌تر به فروش مى‌رسد پس این منظور حمایت از صنایع داخلى نبوده حمایت از صنایع داخلى همان 60% است که از عوارض گمرکى و حق انحصار دولت معاف است زیرا مزد یک کارگر ایرانى 7 برابر از مزد یک کارگر آمریکایى کم‌تر است پنبه ایران هم قیمتش کم‌تر است اگر واقعاً قصدشان این است که یک عده کارخانه‌چی‌هایى که در دوره جنگ خون مردم را به شیشه کردند تمام ساحل زاینده‌رود را رفته‌اند تصاحب کرده‌اند و مسیر رودخانه را گرفته‌اند که اگر سیل بیاید شهر در خطر مى‌افتد و همه را کاخ‌هاى زیبا ساخته‌اند و مى‌خواهند دوباره تکرار شود و میلیون‌ها پول در بانک‌هاى خارج گذاشته شود این یک امرى است علیحده بیایند اینجا بگویند که ما قصدمان این است که میلیونرها آرشی میلیوتر شوند و چشم حسود کور شود و هر کس هم نمى‌تواند ببیند نبیند اینها خدمت نیست اینها زیان و خسارت به قوه اقتصادى مملکت است قوه خرید مردم است مردم بیچاره این مملکت تحمل این همه اضافات را ندارند این همه باج‌ها و خراج‌ها را ندارند.

اگر مى‌خواهید جلوگیرى از این جریانات نامطلوب را بکنید باید رعایت طبقه سوم و چهارم این مملکت را بکنید و باید رفاه و آسایش طبقه چهارم را تأمین بکنید رفاه و آسایش طبقه میلیونر و طبقه اول بغض و کینه را در طبقه سوم و چهارم زیادتر خواهد کرد. مملکت را به انقلاب می‌کشد ( آشتیانى‌زاده- بهتر) بهتر ولى همه در این آتش می‌سوزند و خشک و تر با هم می‌سوزند بعد آمدند گفتند ما می‌خواهیم اجناس لوکس را ورودش را به وسیله این سور تاکسی محدود بکنیم مگر سر حدات ایران یک دربند و دروازه حسابى دارد که از یک نقطه مخصوص این مال‌التجاره‌ها وارد ایران بشود جنوب ایران با آن همه مسافتى که در طول بحر عمان و خلیج‌فارس دارد راه ورود را به هر نوع قاچاقچی‌ها و گرجی‌هایى که قاچاق مى‌آورند باز گذاشته و در دوره سابق هم با آن صورتى که داشت نمی‌توانستند مانع از قاچاق اجناس ممنوعه بشوند اهواز و خیلى از شهرها بنادر جنوب ایران مرکز خرید و فروش قاچاق بود شما که سور تاکس را معین می‌کنید راه قاچاق را دارید باز می‌کنید که آن اجناس که مورد لزوم و احتیاج یک طبقه مخصوص این مملکت است به طور قاچاق وارد این مملکت بشود وانگهى بایستى نوع این کالاها را دولت تعیین بکند دولت به چه حق می‌خواهد اضافه کند تقدیم این لایحه از طرف دولت به مجلس این چنده روزه ببیند روز نرخ اتومبیل چقدر رفته است 40% به نرخ اتومبیل اضافه کرده آیا منظور دولت از تقدیم این لایحه این بود که یک دسته یهودى که خودشان را تبعه ایران می‌دانند یا نمی‌دانند یا پسرهای‌شان آورده تبعه ایران کردند یا شرکت‌هاى خودشان را به نام ایرانى ثبت کرده‌اند و معناً این لایحه به نفع آنها است اگر اینها را می‌خواهند میلیونر کنند این حرفى است علیحده در این چند روز که این لایحه به مجلس آمده یک اتومبیلى که تا دیروز 12 هزار تومان در تهران فروش می‌رفته الان به 16 هزار تومان نمی‌دهند تفاوت نرخ کجا می‌رود اگر دولت مقصودش این بود که جلو اینها را بگیرد اول خوب بود موجودى این شرکت‌ها را تعیین می‌کرد اجناس را هم در گمرک برآورد می‌کرد که چقدر است بعد می‌آمد این لایحه را با نوعش به مجلس می‌آورد که مثلاً ما ضمن اجناسى که می‌خواهیم سور تاکس برایش معین بکنیم نوع اتومبیل و لاستیک یا فرض بفرمایید پودر و ماتیک و غیره است و بعد هم دولت می‌توانست کنترل بکند و جلوى کسانى را که در این چند روزه میلیونر شده‌اند بگیرد الان دولت یک لایحه‌اى به مجلس داده یک دسته‌اى هم سوء‌استفاده یا استفاده‌شان را کرده‌اند حالا این لایحه با آن کیفیت تصوب شود یا نشود من نمی‌دانم ولى آن کسانی که باید استفاده سرشار ببرند برده‌اند وانگهى این لایحه باید به کمیسیون خارجه برود ما با بعضى کشورها قراردادهاى تجارتى دادیم قرارداد‌هاى دوستى داریم که ضمن قراردادهاى دوستى اشاره به قرارداد تجارتى شده دولت از کالاهایی که از آن کشورها می‌آید مثلاً 10% بیش‌تر گمرک گرفته نمی‌شود شما بایستى این موضوع را در کمسیون خارجه برده باشید کمیسیون خارجه این لایحه را با قرارداد‌هایى که با این کشورها داریم مطابقت بدهید مطالعه بکند ببینید که با آن قراردادهایی که ما بسته‌ایم زیانى وارد نمی‌کند به تعهدات بین‌المللى ما لطمه‌اى وارد نمى‌آورد و اگر لطمه‌اى وارد نمی‌آورد قرارداد را به مجلس بدهند اگر قراردادهایی که با بعضى کشورها داریم و تعهداتی که با بعضى کشور‌ها داریم لطمه وارد شد باید بگویند این به تعهدات بین‌المللى ما لطمه وارد می‌آورد باید در کمیسیون خارجه بحث شود و این به عقیده بنده یک نقص بزرگ این لایحه است و همان طور که عرض کردم اختیار دادن به کمیسیون اصولاً برخلاف نص صریح قانون اساسى است کمیسیونى که خودش می‌خواهد انتخاب کند و بگوید این لایحه را بگذارنید وقتى گذشت یک کمیسیونى که دولت انتخاب خواهد کرد برود تعرفه گمرکى را اجرا بکند بعد از 6 ماه بیاید از مجلس اجازه بگیرد این برخلاف اصل قانون اساسى است وضع مالیات از مختصات مجلس شوارى ملى است به کى اجازه می‌دهید؟ مگر از طرف مجلس وکالت در توکیل هم مى‌شود داد که یک کمیسیونى برود از طرف مجلس وضع قانون بکند آن هم یک کمیسیون آن چنانى که من نمی‌دانم اعضایش کى‌ها هستند جناب آقاى وزیر اقتصاد است معاون ایشان است یک دسته‌اى معین ‏هستند که رفته‌اند با اسیکو‌لاتورها زد و بند کرده‌اند هیئتى که می‌خواهد تعرفه گمرکى را مطالعه بکند و به دولت اجازه بدهد که به موقع اجرا بگذارد و بعد از شش ماه به مجلس بیاورد آن کمیسیون براى من مبهم است کیست دولت است، مجلس است، کمیسیون اقتصاد ملى است، کدام مقام صالحى است براى این کار به هر حال این یکى از اصولى است که در بادى امر جلب توجه می‌کند آقایان اجازه ندهید برخلاف قانون اساسى برخلاف نص صریح آیین‌نامه داخلى مجلس برخلاف سیره و سابقه مجلس یک کارهایى شود و اگر امروز شد این دنیاى پرآشوب این حوادثى که پى در پى به این مملکت هجوم مى‌آورد یک روز از این خلاف اصول کردن‌ها اتخاذ سند مى‌کنند یک امضاهایى از دولت‌هاى ما می‌گیرند و اگر بگوییم که چرا این امضا‌ها را می‌گیرند می‌گویند در فلان دوره مجلس فلان عمل را کرده اینها زیان‌آور به حال مملکت و به حال ملت ایران است بیایید از حالا یک کار خلاف اصولى نکنید دولت هم اگر واقعاً حسن نیت دارد و نمى‌خواهد یک دسته‌اى را میلیونر بکند چه مانعى دارد که اصل لایحه تعرفه گمرکى را به مجلس بیاورد و بگوید که مواردش این است اگر مقصود استفاده کردن یک اشخاصى بوده که باید استفاده بکنند تا امروز استفاده کردند این اجناسى که باید ترقى بکنند حتى به چند برابر خریدش رسیده شاید براى یک اتومبیل سوارى هزار تومان سور تاکسى اضافه شد و الان پنج هزار تومان ترقى کرده این هیچ ضرورت و لزومى ندارد که برود در کمیسیون خیلى از چیزها است که ممکن است در این کمیسیون بهش توجهى نشود و آن را جزو کالاى ممنوع یا جزو کالا هایی که باید سور تاکس براى آن معین شود منظور نشود ولى وقتى که آمد به مجلس براى آنها سور تاکس معین بشود جلو ترقى آنها گرفته می‌شود بنابراین بنده می‌خواستم از آقایان استدعا کنم که درست است آقایان اکثریت هستند و رأى هم داده‌اند و درست است که با دولت موافقت دارند ولى باید موافقت با دولت روى یک اصول و یک شرایطى باشد تا وقتى با دولت موافق باشند که آیین‌نامه مجلس را نقض نکند سیره و سابقه مجلس را زیر پا نگذارد این سوابق براى این مملکت خطرناک است ولى از آقاى دکتر معظمى‌که واقعاً بهشان احترام می‌کنم و همواره طرفدار اصول مبانى بوده‌اند و هر موقع ضرورت پیدا کرده بلند شده‌اند و دفاع از حق مردم کرده‌اند تعجب کردم که چطور بلند شدند و با فوریت این لایحه موافقت کردند شما که همیشه حامى و طرفدار قانون اساسى بودید مگر وضع قانون از مختصات مجلس شوراى ملى نیست؟ (دکتر معظمى- چرا) به چه مناسبت به کمیسیون اجازه مى‌دهید این کمیسیون اعضایش کی‌ها هستند شما استاد حقوق هستید این به عقیده بنده برخلاف اصول است برخلاف قانون اساسى است از یک استاد حقوق آن هم شخصى مثل آقاى دکتر معظمى براى بنده تعجب‌آور است که چرا با فوریت موافقت کردید

+++

اصلاً ذکر نشده کدام کمیسیون است (یک نفر از نمایندگان- کمیسیون اقتصادى از اشخاص صالح تشکیل شده) صحبت کمیسیون اقتصاد ملى نیست کمیسیونى است که دولت اختیار مى‌دهد که برود مجلس بگیرد بنده نمى‌دانم یک جمعیت شش نفرى است پنج نفرى است به فرض هم کمیسیون اقتصاد ملى باشد (دکتر هدایتى- ایشان موافقت با فوریت کردند) موافقت با فوریت کردند لایحه قرائت شد لایحه‌اى که اصلش غلط است اصلش برخلاف مبنا و اصول قانون اساسى است چطور با فوریتش موافقند به عقیده بنده این یک قدرى مسئله غامض و مشکلى است بنده عقیده دارم که جناب آقاى دکتر معظمى همواره طرفدار اصول مشروطیت است و حالا هم هست و اگر هم خداى نخواسته سوء‌تفاهم را خواهند کرد و ما هم همه به ایشان ارادت داشته‌ایم و داریم براى آن که همیشه این طور بوده اگر سوء‌تفاهمى برایشان ایجاد مى‌شد پس از توضیح سوء‌تفاهم‌شان رفع می‌شد و عقیده صحیح را قبول مى‌کردند آن است که به عقیده بنده آقاى دکتر (اشاره به آقاى دکتر نصر) که خودشان هم که حواس‌شان اینجا نیست از وزیرى که مدعى است جوان است تحصیل کرده است وطن‌پرست است درستکار است (یک نفر از نمایندگان- همین طور هم هست) خیلی تعجب می‌کنم که یک همچون لایحه‌اى را بردارد و بیاورد و یک دسته میلیونر را آرشى میلیونر بکند ایشان اگر هم واقعاً این طور هستند باید طرفدار طبقه رنجبر این مملکت‏ باشند ایشان مبارزه‌شان با آن دسته‌اى باشد که در این مدت خون مردم را مکیده‌اند و مال مردم را به باد غارت و یغما داده‌اند اگر ایشان مى‌خواهند باز همان دسته را حمایت کنند و به نفع همان‌ها بخواهند قانون بگذرانند با آنچه که ادعا مى‌کنند مخالف است (دکتر بقایى- دلایل شما را اگر می‌شنیدند پس می‌گرفتند) بلى آقاى دکتر دلایل را نشنیدند ( اشاره به آقاى دکتر کیان که به آقاى وزیر دارایى صحبت مى‌نمودند) کارهاى خارج را آقاى دکتر باید در خارج انجام داد و کارهاى مجلس را هم در مجلس انجام داد که هر چیزى به جاى خویش بهتر است ( یک نفر از نمایندگان- ایشان مخبر کمیسیون بودجه هستند) ایشان مخبر کمیسیون بودجه هستند مخبر کمیسیون اقتصاد که نیستند و مخبر کمیسیون دارایى هم نیستند بنده هم به آقاى دکتر کیان ارادت دارم ( دکتر کیان- بنده تأیید فرمایشات شما را مى‌کردم) بنده متشکرم و امیدوارم که غالب آقایان که در مجلس تشریف دارند پابند این اصول باشند وقتى در یک موضوعى سوء‌تفاهمى ‌شود جسورانه بلند شوند و رفع سوء‌تفاهم را بکنند اگر واقعاً هر کس تا این حدود حاضر شود معایب مملکت را رفع بکند کار مملکت ما به اینجا نمی‌رسید تمام بدبختى این مملکت براى معایبى است که ایجاد مى‌شود که چون آقاى دکتر کیان فلان کار را کرده‌اند باید من به عکس بکنم ولى اگر آقاى دکتر کیان و من دو نفریمان بنشینیم و با حسن تفاهم همه قضایا را حل بکنیم هیچ‌وقت سوء‌تفاهمى پیش نمی‌آید و هیچ‌وقت هم کار مملکت به این بدبختى و فلاکت نمى‌رسد ( دکتر معظمى- براى این که از ماده 90 استفاده نکنم شرح را که نوشته‌ام بخوانید) ( آقاى مکى به شرح زیر نوشته آقاى دکتر معظمى را از صورت مشروح مجلس خواندند) در فوریت این لایحه آقاى مکى فرمودند که یک معایب اصولى ممکن است در خود ماده باشد البته فعلاً که خود ماده مطرح نشده تصویب فوریت اجازه ورود در دستور است و وقتى که شور شروع شود اگر معایب اصولى باشد در خود مجلس گفته می‌شود و خود ماده اصلاح مى‌شود ( دکتر معظمى- خوب همین طور است) خیلى متشکرم از جنابعالى که رفع سوء‌تفاهم را فرمودند، چون بنده یکى از ارادتمندان جنابعالى هستم و چون نمی‌خواستم سوء‌تفاهم پیش بیاید (نورالدین امامى- به بنده هم ارادت دارید؟) بنده به هر کسى که براى این مملکت قدم بردارد نه تنها ارادتمندم بلکه خدمتگزار او هم هستم، مستخدم او هستم ( نورالدین امامى- من مثل تو مستخدمى نمی‌خواهم) تو وق وق صاحبى (خنده نمایندگان) بنده بیش از این وقت آقایان را نمی‌گیرم خدا مى‌داند آنچه را که عقیده‌ام بود خدمت آقایان عرض کردم و عرایض بنده خالى از هر شائبه‌اى بود و هیچ‌وقت هم دلم نمی‌خواهد تعصبى ایجاد شود اگر آقایان محترم دلایلى خلاف عقیده بنده دارند بیان بفرمایند بنده هم با آقایان هم عقیده خواهم شد و هیچ تعصبى بنده ندارم و خیال می‌کنم همه ما که اینجا نشسته‌ایم قصدمان خدمتگزارى مملکت است ( صحیح است) و از خدا باید بخواهیم که توفیق پیدا کنیم براى مردم این مملکت کارى کنیم اگر این طور بود بنده البته موافقت خواهم کرد (صحیح است.)

آزاد- بنده اخطار نظامنامه‌اى دارم.

رئیس- بر طبق چه ماده‌اى؟

آزاد- ماده 48 و 57

رئیس- 48 و 57؟

آزاد- بلى، بلى.

رئیس- همان جا ماده را قرائت کنید،

( ماده 48 به وسیله آقاى آزاد به شرح زیر قرائت شد)

ماده 48 - وظایف کمیسیون دارایى عبارت است از رسیدگى به لوایح و طرح‌هاى قانونى راجع به وضع مالیات‌ها و عوارض و نقل و آنتقالات اموال دولتى و امتیازات و معادن و یا تأسیس و ایجاد بانک‌ها و هر آنچه در عایدات دولت مؤثر است (به استثناى آنچه به موجب قوانین از مختصات انجمن‌هاى ایالتى و ولایتى و شهردارى‌ها است) و پیشنهاد الغاع و تخفیف و تغییر تعرفه یا نرخ مالیات‌ها و عوارض.

رئیس- خوب این ماده 48 چه ربطى به مسئله دارد؟

آزاد- این لایحه باید برود به کمیسیون دارایى‏

رئیس- این دو فوریت دارد.

آزاد- بنده می‌دانم که دو فوریت دارد.

رئیس- اخطار می‌کنید جوابش را هم بشنوید، این چون دو فوریت دارد دو فوریتش را مجلس قبول کرده است به کمیسیون نمی‌رود و بحثش در خود مجلس است مخالف و موافق صحبت می‌کنند و اخطار شما وارد نیست کفایت مذاکرات که پیشنهاد شد و تصویب شد پیشنهاد مى‌دهند بعد هم رأى می‌دهند این دو فوریت براى همین است که به کمیسیون نرود پیشنهادى رسیده است که قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شوراى ملى بر طبق ماده 147 آیین‌نامه داخلى تقاضا می‌کنم طرح لایحه تعرفه گمرکى فعلاً مسکوت بماند- دکتر شایگان‏

رئیس- ایشان این پیشنهاد را می‌توانند بکنند منتها باید خیلی به طور اختصار صحبت کنند ماده 147 قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 147- هر یک از نمایندگان حق دارد از مجلس کتباً تقاضا نماید که طرح یا لایحه قانونى که به مجلس مراجعه شده است موقتاً یا دائماً مسکوت بماند در این قبیل موارد در خصوص رد یا قبول این تقاضا قبل از این که در موضوع اصلى بحث شود پس از توضیح مختصر پیشنهاد کننده و پاسخ آن از طرف یک نفر مخالف که باید با رعایت اختصار کامل به عمل آید و محدود به بحث در موضوع باشد رأى گرفته می‌شود.

رئیس- بفرمایید آقاى دکتر شایگان اما با رعایت ماده.

دکتر شایگان- بنده متجاوز نیستم از آن ماده 0 در مملکت ما هر کس که فکر خدمت به مملکت مى‌افتد تصور می‌کند که بایستى حتماً خود او کارى انجام بدهد و دیگران را فراموش مى‌کند این روحیه باعث این می‌شود که هر دولتى که بیاید و خیال کند می‌خواهد به مردم خدمتى بکند می‌خواهد تعدى کند و پا روى صلاحیت سایر قواى مشروطه بگذارد دستگاه مشروطه ایران قوه مقننه دارد قوه مجریه دارد قوه قضاییه دارد قوه مقننه براى این وضع شده است که وضع قانون کند و قوه مجریه تصور می‌کند که اگر کارها را تماماً به دست او بدهند اصلاحات تام و تمام است اگر بنده بگویم که این عقیده ناشى از بى‌ایمانى مجلس است شاید بعضى مى‌گویند نه این طور نیست اگر این دولت به مجلس ایمان دارد چرا مى‌خواهد پا روى حقوق مجلس بگذارد مسئله تعرفه گمرکى مسئله دادن چند متر از اراضى به فلان کس یا فلان جا نیست مسئله درجه اول اقتصادى مملکت است دولت مى‌آید در اینجا می‌گوید به من اختیار بدهید که در این باب هر چه می‌خواهم بکنم و پس از شش ماه خدمت شما خواهم رسید و لایحه قطعى را آن وقت بدهم در ظرف شش ماه یک مملکت را ممکن است به کلى ورشکست کرد ممکن است یک عده‌اى را که به دلایلى مجبوبند آنها را تأیید کرد و عده‌اى که مغضوبند

+++

به کلى به درک فرستاد بنابراین این اختیار را چطور می‌شود به دولت داد وقتى که ما اینجا صحبت از دیکتاتورى می‌کنیم همه می‌خندند همه می‌گویند خیر آقا دیکتاتورى یعنى یک دولتى که می‌گوید مجلس از اختیارت خودش صرف‌نظر کند و به بنده اجازه دهد هر کارى می‌خواهم بکنم این یعنى دیکتاتورى، دیکتاتورى چه چیز است بنده عرض می‌کنم اساس اقتصادیات مملکت روى تعرفه گمرکى است تعرفه گمرکى هم جنبه داخلى دارد هم جنبه بین‌المللى‌اش ما قراردادهایى با دول خارجه داریم همه اینها را دربسته تقدیم کنیم به کمیسیون حتى به نظر دولت کمیسیون مجلس هم قابل اعتنا نیست بدهیم به خود دولت خود دولت تشریف ببرد شش ماه هر کارى که می‌خواهد بکند و بعد از شش ماه تشریف بیاورد اینجا بگویند آقا شما چه می‌گویید بنده به این دلیل است که می‌گویم این قضیه را مسکوت بگذارید (صحیص است) به واسطه این که حتى اگر در یک قسمت خاصى این پیشنهاد شده بود بنده می‌گفتم آن قسمت خاصش را می‌شود این اجازه را داد دولت منصور می‌خواست ...

رئیس- آقا مخصوصاً در این ماه نوشته است به طور اختصار در همان موضوع توضیح بدهند دولت منصور که مربوط به این موضوع نیست.

دکتر شایگان- بنده می‌گویم دولت منصور می‌خواست در همین مورد اقدام کند ما به او فهماندیم که آقا شما که این کار را می‌خواهید بکنید این معایب را دارد ماده گفته است به اختصار ولى اختصار ملاکش فهم هیئت رئیسه است این در اصل موضوع است.

رئیس- من می‌خواستم آیین‌نامه رعایت شود و الا نمی‌شود که همین طور اجازه داد ناطق هر طور می‌خواهد بگوید و از موضوع خارج شود.

دکتر شایگان- این کجایش از موضوع خارج است.

رئیس- شما در اصل موضوع نباید بحث کنید باید علت خروج از دستور را بفرمایید.

دکتر شایگان- علتش همین است که این مملکت را ورشکست می‌کند بنده حرفم تمام شده است و تمام عرایضم وارد بود و یک کلمه خارج از موضوع صحبت نکردم.

رئیس- شما الان یک ربع صحبت کردید.

دکتر شایگان- صحبت از ربع و این حرف‌ها نیست خلاصه این است که اختیار مجلس دست جناب رئیس است جناب رئیس هم می‌گویند کسى را که من نمی‌خواهم نباید صحبت کند.

رئیس- آیین‌نامه اجازه نمی‌دهد.

دکتر شایگان- تمامش وارد بوده و بنده یک کلمه خارج صحبت نکردم.

رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- آقایان نمایندگان اقلیت یا آقایانى که اسمشان را می‌گذارند اقلیت متأسفانه خودشان را در وضعى گذاشته‌اند که دولت اگر بخواهد تبعیت از نظریات آقایان بکند باید از صبح تا شام تصمیمات متضاد بگیرد ویا اقلاً کارى نکند. جناب آقاى مکى که بنده به ایشان احترام می‌گذارم در جلسه پیش گله می‌فرمایند که چرا نان را ارزان کردید بنده فکر می‌کردم که اگر همه آقایان گله کنند آقایان نمایندگان تهران گله نخواهند کرد گله می‌کنند که چرا نان را ارزان می‌کنید گله می‌کنند که چرا صنایع داخلى را حمایت می‌کند بنده نمی‌دانم بالأخره یک دولتى چه بکند که بتواند به وضع اقتصادى فعلى کشور کمکى کرده باشد (مکى- تمام اینها سفسطه است عرایض بنده تحریف شده است) الان یک تئورى است که اینجا جاى بحث آن نیست ولى این مطلب از ذهن آقایان نرفته است که در دو سه سال پیش قیمت قماش مترى 25 ریال 30 ریال بود و مردم گله‌اى را که امروز دارند و بیچارگى را که امروز دارند نداشتند اما یک مطلب را آقایان در نظر ندارند و آن قوه خرید مردم مملکت است وقتى که در ایران تمام کارخانه‌ها می‌بندند در بوشهر هم بیکارند خرمای‌شان را نمی‌توانند صادر کنند فرش‌شان را به هیچ یک از بازارهاى دنیا نمی‌توانند صادر کنند دولتى می‌آید با کمال خونسردى و بی‌طرفى آن موضوع را مطالعه می‌کند با خود کمیسیون اقتصادى سه روز تبادل نظر می‌کند در نتیجه تمام این زحمات یک تصویب‌نامه‌اى صادر می‌کند و با قلم هم می‌نویسد تشریف ببرید در هیئت دولت ببینید این تصویب‌نامه با قلم نوشته شده است براى این که هیچ کس مطلع نشود و شاید گله آقایان هم براى این است از خارج هیچ کس اطلاع پیدا نکرد که ما نمی‌توانیم قیمت قند را پایین بیاوریم و قیمت قماش را بالا ببریم تمام صحبت آقایان این است که می‌گویند یک تعرفه‌اى که همین قدر صحبت در اطرافش تمام بازار و تمام اقتصاد مملکت را متزلزل می‌کند این تعرفه را ما بیاوریم اینجا در مجلس باز کنیم و یکی دو ماه رویش بحث کنیم و دو ماه رویش بحث کنیم فلان نماینده بگوید که آقا خوب است ما فلان صادرات را بکنیم یا نکنیم و فلان ماشین را چه بکنیم یا فلان چیز بیاید یا نیاید به بدبختى مملکت باید توجه کرد و به دولت هم اعتماد داشت و اجازه داد که این کارها را بکند و یا اگر اعتماد نیست و توجه به این بدبختى نیست اصل تمام مذاکرات ما بی‌جا است آقاى مکى می‌فرمایند یک عده میلیونر را میلیونر‌تر بکنند بکنند بنده از ایشان توقع نداشتم یک همچو صحبتى بکنند براى این که شخص ایشان بنده را می‌شناسند این تصمیم را که ما گرفتیم کسى اطلاع نداشت کسى نمی‌دانست که تصمیمى‌اتخاذ شده است و یک نفر در خارج اطلاع نداشت اما اگر می‌آوردند اینجا و مطرح می‌کردند آن وقت می‌دیدید که چه صورتى پیدا می‌کند و چه سوء‌استفاده‌اى از آن می‌شود امروز وقتى که 15 درصد به قیمت قماش اضافه شده همین دو روز اخیر بنده اطلاع دارم که کارخانه‌هاى اصفهان و تبریز و بوشهر یک قدرى وضع‌شان عوض شده است و اگر قیمت قماش ترقى کرد در مقابل قیمت قند پایین آمد و به این ترتیب هزینه افراد عوض نمی‌شود سطح زندگى تغییر نمی‌کند درآمد دولت عوض نمی‌شود ولى از یک طرف ما آمدیم کارخانه‌جات را حمایت کردیم یعنى براى کارگر کار ایجاد کردیم و از طرف دیگر آن چیزى که بیش‌تر مورد احتیاج مردم است ارزان کرده‌ایم این است که از آقایان اقلیت استدعا می‌شود در تمام دنیا در مسائل مهم نمایندگان اقلیت خودشان می‌دانند که در مسائل مهم نمایندگان اقلیت خودشان می‌دانند که در مسائل اصلى مملکت با اکثریت توافق می‌کنند الان در یک چنین بحران خطرناکى که وجود دارد البته بنده چون مأمور سیاسى نیستم راجع به سیاست فعلاً صحبت نمی‌کنم ولى در چنین بحران اقتصادى خطرناکى که مملکت دارد و از رعیت گرفته تا تاجر و مالک همه در بدبختى هستند و ما نمی‌توانیم حقوق مستخدمین را در آخر ماه بپردازیم این را آقایان یک قدرى انصاف داشته باشند وقت هیئت دولت را به هیچ‌وجه به این مذاکرات بی‌جایى که در اینجا می‌شود ... ( مکى- آقاى دکتر نصر در نظر داشته باشید که چه می‌فرمایید بنده مجبورم به عنوآن ماده 90 صحبت کنم) بنده مذاکرات خودم را عرض کردم الان تمام کار وزارت دارایى مانده یک عده آنجا هستند دنبال کار الان موقع خرید غله است‏.

موقع خرید تریاک است موقع جمع‌آورى هزار نوع محصول است تعرفه گمرکى معطل است کار سازمان برنامه هم معطل است بنده مى‌آیم اینجا صبح تا شام دنبال این کار باید آقایان یک قدرى هم کمک کنید یا دولت را عوض کنند بالأخره چه طور می‌شود به دردهاى این مملکت رسید به هر حال در موضوع تعرفه گمرکى که آقایان فرمودند همه نوع می‌شود اقدام کرد و راهى که به نظر دولت رسید این بود که از نظر این که سوء‌استفاده‌اى نشود به همین ترتیب که عرض شد پیشنهاد شد حالا اگر آقایان حاضرند یک جلسه سرى تشکیل بدهند و قول بدهند که از صبح تا عصرى از آن جلسه خارج نشودند ما تعرفه را بیاوریم و این تمام بشود بنده موافقم. با این کار که جلسه سرى تشکیل شود و از صبح تا عصر این کار تمام شود ما هم بیاییم تا عصر مى‌نشینیم و درش بحث می‌کنیم تا در همان جلسه تمام شود. (صحیح است) اگر غیر از این است و آقایان می‌خواهند در اطرافش بحث کنند این درست نیست.

رئیس- آقاى فولادوند ( مکى- مطابق ماده 90 بنده اخطار دارم) چیزى نگفتند که اخطار دارید ( مکى- تمام بیانات بنده را تحریف کردند )

فولادوند- به نماینده نفرمودند که اظهارى نکنند خودشان را فرمودند که من اظهاراتم بی‌جا است و نتیجه اگر هم فرضاً یک اشتباهى بود عذر خواستند بنده با پیشنهاد جناب آقاى دکتر شایگان که خارج از دستور است مخالفم و البته بایستى چه پیشنهاد دهنده چه مخالف صرفاً روى پیشنهادى که داده شده است صحبت کنند مطابق آیین‌نامه این لایحه به نظر بنده به عکس عقیده آقایان که فرمودند مضر است یکى از لوایح بسیار مفید براى طبقه پایین و دوم و سوم است و یکى از لوایح بسیار مضر براى طبقه اول این مملکت زیرا اتومبیل درجه اول و اجناس لوکس و تجملى و پودر و ماتیک و از این قبیل‌ها را هیچ زن کارگرى و هیچ کارگر مصرف نمی‌کند و ما که وکلاى اکثریت هستیم و خودمان هم جزو طبقات درجه اول

+++

مملکت نسبتاً هستیم همه ما حاضر شدیم با کمال طیب خاطر این ضرر را به خودمان و اقواممان بزنیم که بیاییم از آقایان استدعا کنیم خواهش کنیم که به این مملکت خدمت کنند و حاضر شوند یک مقدار از آن پولى که در جیب دارند و در بانک‌ها دارند براى خرج به این مملکت فقیر و این گداهایى که مى‌آیند توى خیابان‌ها مى‌نشینند بدهیم که این مناظر رقت‌آور را آنسان نبیند و این خروج از دستور به نظر بنده بسیار به ضرر طبقات 3 و 4 مملکت است و این که می‌فرمایید به دولت اختیار قانونگذارى می‌دهیم ما به یک خارجى یعنى دکتر میلیسپو اختیارات بسیار زیادى داریم و یک دولتى که مورد احترام اکثریت است یعنى از طرف مجلس نمایندگى و اختیار دارد چطور ما به او اختیار ندهیم که فرضاً با اتومبیل کادیلاک دو هزار تومان مالیات ببندد بنده نمی‌دانم این از کجا ضررش به طبقه سوم و چهارم می‌خورد اگر این را بیاورند مطرح کنند همین طور که آقاى وزیر دارایى فرمودند الان در بازار شروع به استفاده کرده‌اند هنوز که تعرفه گمرکى را ندیده‌اند آن تجارى که حاضرند به مردم صدمه بزنند اجناس را گران کردند و به مردم صدمه می‌زنند ( مکى- ما هم همین را می‌گوییم) و از دسترسى مردم خارج کرده‌اند بنده اظهاراتم تمام شد و این لایحه از لوایح مقید است و نباید ما در مجلس یک همچو لایحه‌اى را دو سه ماه تعطیل کنیم و به این دولت باید تبریک بگوییم که همچو خدماتى کرد و آقایان بایستى با کمال اطمینان و عقیده و ایمان به این لایحه رأى بدهند که یک پولى از طبقات ثروتمند براى طبقه فقیر بگیرند.

دکتر شایگان- این طور نیست آقا .

کشاورز‌صدر- بنده هم مخالف هستم‏.

رئیس- پیشنهاد دهنده آقاى دکتر شایگان راجع به مسکوت ماندن لایحه تعرفه گمرکى آقایانى که موافقند قیام کنند (چند نفرى برخاستند) تصویب نشد بحث ادامه دارد آقاى مهدى ارباب.

مهدى ارباب- تصور می‌کنم موضوعات اقتصادى و مالى که در مجلس مطرح می‌شود و جنبه اقتصادى دارد لازم است که آقاى وزیر اقتصاد هم حضور داشته باشد (صحیح است) و امروز گویا به این اصل توجه نشده البته دولت اخیراً به فکر اصلاحات امور اقتصاد افتاده و نسبت به امر صادرات هم انصافاً جناب آقاى وزیر دارایى یک اقدام مفیدى کرده‌اند و امیدوار هستم که با این (مکى- که من میلیونر و شماى فقیر، من مخالفم و شما موافق) حاضرم ثروتمان را مبادله کنیم با همدیگر ( مکى- با کمال میل) (جواد مسعودى- آقاى ارباب با کى؟ با مکى ضرر می‌کنید) و امیدوارم بقیه اصلاحاتى را هم که لازم است و من و همه آقایان آنتظار آن را داریم انجام بدهید یکى از اصلاحاتى که به نظر دولت رسیده که باید انجام شود اصلاح تعرفه گمرکى است جاى تردید نیست اما شرطى که در موافقت بنده هست که تعرفه گمرکى به طورى اصلاح شود که براى زندگى طبقات متوسط مردم گرانى فراهم نشود البته در اصلاح تعرفه چنانچه به اشیای لوکس و لوازم غیر ضرورى چیزى تحمیل شود لطمه‌اى به جایى نمی‌زند لیکن چنانچه به مصارف عمومى تحمیلى شود آن خلاف انتظار مجلس و آقایان خواهد بود منظور ما در اصلاح این تعرفه تغییر هزینه زندگى مردم خواهد بود و مشکلاتى که در عمل هست مرتفع خواهد شد اما نکته‌اى که جلب توجه جناب آقاى وزیر دارایى را باید بکنم این است که تا کنون تقلیل درآمد دولت که ناشى از وجود اشکالات روز‌افزونى است که بوده است و دولت‌هاى گذشته به این اصل توجه نکرده‌اند وجود این مشکلات موجب این شده است که دایره قاچاق رو به توسعه گذاشته است با این تعرفه‌هاى وسیعى که ما داریم و کنترل آن خیلى مشکل است بایستى در عمل اقدامى نمود که واردات به صورت قاچاق به کشور صرف نکند اخیراً دو کشتى از کلکته به طرف خلیج حرکت کرده است یک کشتى اسماعیلیه که 1085 صندوق چاى محتوى آن است که در حالى 1125 صندوق آن به کویت و به شرین حمل شده است به منظور این که به طور قاچاق وارد کشور گردد (کشاورز‌صدر- بحرین جزو ایران است) بحرین البته جزو ایران ولى در بحرین نمی‌شود قاچاق کرد ( شوشترى- چند صندوق فرمودید عرض کردم در کشتى اسماعیلیه 11085 صندوق چاى حمل شده که 1125 صندوقش می‌آید به بنادرى که گمرک هست کنترل دولت هست و 9960 صندوق آن به طور قاچاق از طریق بحرین و کویت وارد ایران خواهد شد با کشتى دیگرى هم 8000 صندوق چاى حمل شده است که 3900 صندوقش بیش‌تر به مقصد خرمشهر نخواهد رسید ( شوشترى- جناب آقاى وزیر دارایى توجه بفرمایید) این یک مطلب تازه‌اى نیست این اقدام تازه‌اى نیست منظور عرض بنده این است که نصف بازرگانى ایران و واردات به صورت قاچاق عمل می‌شود بایستى تحمیلات واردات را کم کرد على‌التحقیق درآمد دولت بالنتیجه اضافه خواهد شد در وضع فعلى هم اضافه خواهد شد (صحیح است) مثلاً چاى مجموعاً کیلویى 67 ریال عوارض تعلق می‌گیرد و البته اینها را که عرض می‌کنم اینها اقدام دولت جدید نیست امیدوارم دولت جدید در رفع مشکلات موفقیت پیدا کند بنده ایمان دارم که فروگذار نخواهد کرد این تذکر براى توجه به اصل خرابى و عیب کار است مثلاً ملاحظه بفرمایید شکر کیلویى 4 الى 5 ریال وارد سرحد می‌شود 3 ریال گمرک 3 ریال حق انحصار 50 دینار راه‌دارى 9 ریال هم سود بازگانى می‌گیرند البته اخیراً قرار بودکه سود بازرگانى را موقوف کنند که خبر ندارم چه کار کردند قماش هفتاد در صد عوارض دارد با این کیفیت البته قاچاق صرف مى‌کند امیدوارم در این اصلاح تعرفه توجهى دولت کرده باشد که دیگر قاچاق صرف نکند اما نکته دیگرى که به طور اختصار عرض می‌کنم البته مطالب دیگرى هم داشتم و خیلى زیاد هم بود حالا صرف‌نظر می‌کنم، این است که مدت 6 ماه که براى آزمایش تعیین شده ... (شوشترى- یادداشت را بخوانید) امیدوارم که در ظرف 6 ماه لایحه قطعى را بیاورند به مجلس و البته آقایان می‌دانید از دوره نهم مجلس شورای ملى لوایح آقایان می‌دانید از دوره نهم مجلس شورای ملى لوایح آزمایشى خیلی آوردند و به صورت قانون باقی‌مانده و هنوز براى قطعى شدن آن فایده داشتن یا نداشتن مراجعه به مجلس نشده است البته مطالب دیگرى هم که دارم طرف‌نظر می‌کنم و فعلاً خاتمه می‌دهم یک یاداشت‌هایى هم آقایان دادند متشکرم در موقع دیگر مطالب را به عرض آقایان می‌رسانم و شخصاً کمال اعتماد را به جناب آقاى وزیر دارایى دارم و انتظار دارم که دو سه سال بمانند و کارها را اصلاح ‏کنند.

رئیس- پیشنهاد کفایت مذاکرات گرفته شود دکتر کیان‏

دکتر کیان- بنده تصور می‌کنم که احتیاج به توضیح زیاد نداشته باشد مذاکرات به قدر کافى شده است و ضمناً موقعى که رأى به کفایت مذاکرات گرفته شد اگر کسى هم نظرى داشته باشد به صورت پیشنهاد خواهد داد و ضمناً خود بنده هم یک پیشنهادى دارم که در موقعش تقدیم خواهم کرد.

کشاورز‌صدر- بنده مخالفم.‏

رئیس- بفرمایید.

کشاورز‌صدر- بنده عقیده دارم هر دولتى مخصوصاً آقایان که تحمل کرده و اروپا رفته هستند مثل جناب آقاى دکتر نصر خودشان باید بیش‌تر اصول مشروطیت و حکومت پارلمانى را رعایت کنند حتى اگر با رعایت اصول پارلمانى یک زیان‌هایى هم به افراد توجه پیدا کند و عده‌اى ضرر بکنند یا نفع ببرند باید رجحان داد که مجلس در حکومت مشروطه حاکم بر اوضاع باشد (صحیح است) بنده اعتقاد دارم باید پرهیز کرد از این که حتى ایمان دارم که خود شما آقاى دکتر نصر اقتضا نداشت باید پرهیز بکنید که اختیارات مجلس را بگیرید حتى به کمیسیون بدهید من قبول دارم فرمایش آقا را را جع به تعرفه گمرکى یا قانون دیگرى اگر در مجلس علنى گفتگو شود و تصویب شود یک زیانى می‌رسد و یک فعل و انفعال‌هایى در خارج می‌شود ولى مسلم بدانید که پیروى از اصول حکومت مشروطه و پارلمانى مقدم بر اینها است و حالا هم که تشریف آوردید و اختیار خواستید خوب بود همین طور که اینجا آمدید براى این قانون یک کمیسیون خاصى بخواهید و بعد گزارش آن کمیسیون را بیاورید به اینجا وفى‌الفور

+++

تصویب بشود یا لااقل لایحه را عادى می‌دادید می‌رفت به کمیسیون و گزارشى که از کمیسیون مى‌آمد اقدام می‌کردید که هم در مجلس تصویب شده باشد و هم خلاف اصل نباشد اما یک نکته دیگر علت این که من می‌گویم مذاکرات کافى نیست و باید مذاکره کرد این است که بسیارى از مسائل گفته نشده جناب آقاى مکى یک مخالف صحبت کرده تصدیق بفرمایید که براى یک لایحه‌اى که دولت آمده است می‌خواهد شلاقى اختیار بگیرد و برود با عجله لایحه‌اى به قید دو فوریت آورده‌اید لااقل اجازه بدهید که دو نفر مخالف و دو نفر موافق حرف بزنند این که درست نیست همین موضوع قماش نخى که 15 درصد ... (زنگ رئیس) بنده یک دقیقه دیگر صحبت می‌کنم من‌باب مثل عرض می‌کنم این موضوع قماش نخى که گفته شد هزینه زندگى این بیچاره‌ها، این لخت و عور‌ها را آقاى دکتر نصر بالا برده شما به قماش انگلیسى و اتومبیل‌هاى لوکس 90 درصد بگذارید ولى حمایت صنایع داخلى در مملکت نباید موجب از بین بردن طبقه بدبخت باشد حمایت صنایع داخلى لازم است ولى راهش این طور نیست، صنایع داخلیتان را به شکل دیگر حمایت بکنید نگذارید این اشیای لوکس را بیاورند، پارچه انگلیسى بیاورند ... (زنگ رئیس)

رئیس- آقاى کشاورز‌صد وقت شما تمام شده.

کشاورز‌صدر- اجازه بفرمایید من از آقایان تقاضا می‌کنم که اجازه بدهید یک نفر دو نفر دیگر در اطراف این موضوع صحبت کنند شاید مطالب لازمى بود و به نظر دولت هم مفید بیاید.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به پیشنهاد کفایت مذاکرات آقایانى که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. پیشنهاد فرائت می‌شود

(پیشنهاد آقاى نبوى به شرح ذیل قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورای ملى- راجع به لایحه شماره 24061 دولت موضوع تنظیم تعرفه گمرکى پیشنهاد می‌کنم جمله ذیل بر آخر ماده واحده اضافه شود:

هدف دولت در تغییر و تنظیم تعرفه جدید تشویق صادرات و جلوگیرى از ورود اشیای غیر ضرورى و تجملى خواهد بود.

رئیس- آقاى نبوى.

نبوى- جاى شک نیست که تعرفه گمرکى در اوضاع اقتصاد کشور تأثیر مهم دارد اگر گفته شود که یک قسمت از وضع بد مردم مربوط به تعرفه گمرکى است شاید مبالغه نباشد وضع گمرکى فعلى طورى است که اجناس داخلى صادر نمی‌شود و عدم صدور اجناس داخلى موجب بدبختى کشاورزان شده جناب آقاى وزیر دارایى هم تصدیق فرمودند بنده پیشنهاد کردم که منظور دولت از تجدید تعرفه گمرکى این باشد که صادرات را تشویق بکند و مواد غیر ضرورى را مانع از وردوش به کشور بشود با اطمینانى که آقاى وزیر دارایى در اینجا دادند و فرمودند بنده می‌توانم این پیشنهاد را پس بگیرم چون منظورم تأمین شده است.

کشاورز‌صدر- بنده این پیشنهاد را قبول کردم.

رئیس- مطابق آیین‌نامه نمی‌شود و اگر شما می‌خواهید پیشنهادى نظیر این پیشنهاد بنویسید و بدهید پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل قرائت شد)

تبصره- ماشین‌آلات تولیدى موجود در گمرک و همچنین ماشین‌آلاتى که از آغاز سال 1329 از گمرک خارج شده است مشمول همان عوارض یا معافیت‌هایى خواهد بود که در ضمن اصلاح تعرفه جدید گمرکى منظور خواهد گردید، تیمورتاش. اردلان.

رئیس- آقاى تیمورتاش.

تیمور‌تاش- عرض کنم منظور بنده از این پیشنهاد خیلی ساده بود به این معنى که یک مقدارى ماشین‌آلات وارد در گمرک ایران شده است و از صاحبان آنها براى ترخیص از گمرک تعهداتى گرفته‌اند چنانچه آقاى وزیر دارایى در کمیسیون اقتصاد فرمودند در این تعرفه گمرکى امیدوار هستم که شاید تخفیف زیادى نسبت به گمرکات ماشین‌آلات داده شود بنابراین بنده استدعایم این بود که از اول سال 29 آن قسمت از ماشین‌آلات که وارد گمرکات شده است و تعهداتى داده‌اند آنها را به پایه بعد از تصویب این قانون بگذارند و به همین طریق عمل بکنند (شوشترى- چرا به طور کلى نکنند؟) منظور این است که باید از جایى شروع شود حالا از اول سال 1329 شروع بشود اگر آقاى وزیر دارایى می‌فرمایند که این را باید عطف به ماسبق‌تر کرد یعنى مثلاً از نیمه سال 28 بشود بنده هم عرضى ندارم.

وزیر دارایى- اگر چه باز هم احتمال می‌رود آقاى مکى بلند شوند و یک نطقى بفرمایند معذلک چون نظر دولت این است که تولید افزایش پیدا کند و این هم جز از این طریق راهى ندارد بنده با پیشنهاد جناب آقاى تیمورتاش موافقم با یک اصلاح و آن اصلاح این است که نوشته شود: مشمول همان عوارض و مالیاتى خواهند بود که در ضمن تعرفه جدید منظور خواهد شد.

رئیس- آقاى وزیر دارایى به این صورت موافقت کردند، ماشین‌آلات تولیدى که از آغاز سال 1329 وارد گمرکات ایران شده‌اند مشمول همان عوارض و مالیاتى خواهند بود که در ضمن اصلاح تعرفه جدید گمرکى منظور خواهد کرد.

اردلان- صحیح است ما هم قبول داریم.

دکتر طاهرى- 1329 نیست آنچه که در گمرک موجود است.

وزیر دارایى- اجازه بفرمایید اضافه بشود ماشین‌آلات موجود در گمرک و ماشین‌آلاتى که از اول 1329 وارد شده.

رئیس- با اصلاحى که آقاى وزیر دارایى فرمودند به این پیشنهاد رأى گرفته می‌شود.

جمال امامى- دیگر رأى می‌خواهد چه بکند وزیر که قبول کرده است.

رئیس- آیین‌نامه گفته است باز هم باید رأى گرفته شود اگر این طور نمی‌خواهید آیین‌نامه را اصلاح بکنید بنده چه بکنم، آقایان که موافقند با پیشنهاد آقایان تیمورتاش و اردلان با اصلاحى که آقاى وزیر دارایى کردند قیام کنند ( اکثر برخاستند) تصویب شد، جزو لایحه می‌شود پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم جمله زیر به آخر ماده واحده اضافه شود.

تا موقعی که تعرفه پیشنهادى به تصویب مجلس شوراى ملى نرسیده است تعرفه گمرکى که به موجب این ماده مقرر می‌شود قابل اجرا خواهد بود فرهودى.

رئیس- آقاى فرهودى.

فرهودى- یکى از اصولى که در قانگذارى باید رعایت کرد این است که خللى در امور مملکت پیدا نشود قانون تعرفه گمرکى یک از قوانین مستمر مملکت است یعنى نمی‌شود موقعى را ما فرض کنیم که یک قانون تعرفه‌اى در دست نداشته باشیم در اینجا دولت پیشنهاد کرده است که ما یک تعرفه‌اى معین کنیم و شش ماه هم آزمایش می‌کنیم بعد می‌دهیم به مجلس و شورای ملى بنده می‌خواهم ببینم فاصله مدت بین آن شش ماه و آن تاریخى که مجلس شورای ملى این تعرفه را تصویب می‌کند چه خواهد بود؟ آیا تعرفه‌اى که فعلاً اجرا می‌شود اجرا خواهد شد؟ اگر این تعرفه خوب بود که تغییرش نمی‌دادند و اگر بگویند که این تعرفه اصلاح شده اجرا خواهد شد که شش ماهش گذشته بنابراین ناچاریم که یک مدتى معین بکنیم بین شش ماهى که آزمایش شده و آن روزى که مجلس رأى خواهد داد و در حقیقت این تکمیل ماده است یعنى ما را از بلاتکلیفى راحت خواهد کرد و من خیلى خوش‌وقتم که در این پیشنهاد مواجه هستم با آقاى وزیر دارایى که توجه به این امور دارند و یک حباب صد شمعى این کابنیه هستند و این پیشنهاد را قبول می‌فرمایند ضمناً براى این که دو مرتبه پشت این تریبون نیایم پیشنهاد دیگرى هم داده‌ام و آن این است که به دولت اجازه داده شده است که در تعرفه گمرکى تجدید نظر بکنند که تعرفه را بالا ببرد یا پایین ببرد و این تعرفه را دچار تزلزل بکنند براى این که تعرفه هر روز تغییر نکند بنده پیشنهادى داده‌ام که این تغییر فقط براى یک دفعه خواهد بود و بعد بیاید به مجلس شورای ملى و تصویب بشود.

رئیس- آقاى نورالدین امامى.

+++

امامى- موافقم‏

وزیر دارایى- مجدداً پیشنهاد خوانده شود.

رئیس- مجدداً خوانده می‌شود

( مجدداً پیشنهاد آقاى فرهودى قرائت شد) آقاى ارباب مخالفید بفرمایید:

ارباب- فقط می‌خواستم عرض کنم با پیشنهاد آقاى فرهودى موافقم.

رئیس- باید رأى گرفته شود آقاى وزیر دارایى با این پیشنهاد موافقت نمودند. آقایانى که با این پیشنهاد موافقند قیام کنند (اکثربرخاستند) تصویب شد، پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم در ماده واحده تعرفه گمرکى بعد از جمله لازم می‌داند" در یک دفعه" اضافه شود. فرهودى‏

رئیس- آقاى فرهودى‏

فرهودى- توضیحش را بنده عرض کردم مقصود این است که این تعرفه را یک دفعه اصلاح کنند که تصور نشود دولت اجازه دارد در ظرف مدت این شش ماه دائماً این را اصلاح بکند این است که بنده خواهش می‌کنم آقاى وزیر دارایى پیشنهاد من را قبول بکنند که این اصلاح فقط براى یک دفعه است.

رئیس- آقاى تیمورتاش‏

تیمورتاش- گفته‌اند تعرفه گمرکى آزمایشى یعنى این که بخواهند در ظرف شش ماه آزمایش بکنند بنده می‌خواستم از جناب آقاى فرهودى استدعا کنم آن اصل کلى را که جناب آقاى وزیر دارایى فرمودند یعنى آن اصل اعتماد را رعایت بفرمایند (فرامرزى- یعنى می‌فرمایید هر روز عوض کنند) من عرض نمی‌کنم هر روز عوض بکنند این اختیارى است که به وزارت دارایى می‌دهند (فرامرزى- برای یک دفعه) دعوا بر سر همین است که بهتر است قبول کنیم بنده عقیده‌ام این است که چون اسمش آزمایشى است یک دفعه معنى ندارد اجازه بدهید این در اختیار وزارت دارایى باشد که هر وقت خواست تغییر بدهد.

رئیس- آقاى ملک‌مدنى‏

ملک‌مدنى- این پیشنهاد بسیار پیشنهاد مفیدى است براى خاطر این که این نگرانى هست که اگر اختیار به طور کلى به دولت داده شود چندین مرتبه این تعرفه گمرکى را عوض و بدل بکند و ما می‌خواهیم وقتى که دولت یک باره تصمیمش را گرفت همان طوری که خودشان فرمودند بدون اطلاع قبلى منتشر کنند که اشخاص سوء‌استفاده نکنند بنده به آقاى دکتر نصر نهایت اعتماد را دارم و ایشان را مردى درستکار و صحیح‌العمل می‌دانم که دقت می‌کند هیچ‌وقت اشخاص سوء‌استفاده نکنند ولى در قانونگذارى باید رعایت احتیاط را بکنیم و پیشنهاد آقاى فرهودى به نظر بنده صحیح است و خود جناب آقاى وزیر دارایى یقیناً موافقت می‌فرمایند.

وزیر دارایى- بنده موافقم.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به پیشنهاد آقاى فرهودى با موافقتى که آقاى وزیر دارایى فرمودند آقایانى که موافقند قیام کنند (اکثریت برخاستند) تصویب شد، پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست مجلس شورای ملى- پیشنهاد می‌کنم که دولت فقط می‌تواند نسبت به اجناس غیر لازم و تجملى تعرفه گمرکى را اضافه کند و نسبت به اجناس لازم و تجملى تعرفه گمرکى را اضافه کند و نسبت به اجناس لازم و غیر تجملى حق اضافه نمودن نرخ تعرفه گمرکى ندارد. غلامرضا فولادوند.

امامى- من مخالفم آقاى رئیس‏

رئیس- آقاى فولادوند

فولادوند- بنده منظورم این بود که فقط براى اجناس غیر لازم و تجملى اضافه نرخ گمرک تعیین بشود و اجناس مورد احتیاج عامه و طبقات پایین معاف بشود، جناب آقاى وزیر می‌فرمایند این موضوع پیش‌بینی شده (وزیر دارایى- حتى‌المقدور سعى می‌کنم) حتى‌المقدور سعى می‌فرمایید آنجا که بنده با پیشنهاد آقاى دکتر شایگان مخالفت کردم از نظر کمک اقویا به فقرا بود اما حالا که اجناس مورد احتیاج عامه را هم تعرفه گمرکى مى‌بندند این زندگى را بر مردم سخت می‌کند به این جهت بود که بنده این پیشنهاد را کردم.

رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- البته اساس نظر دولت بر این است که اشیای مولد از گمرکات معاف شوند و یا گمرک آناً کم بشود و اشیای مورد احتیاج عامه گران نشود ولى نظر به همین معافیت‌هایى که در نظر می‌گیریم در مقابل چون درآمد دولت هم یک امر اساسى است بنده نمی‌توانم قول بدهم که نسبت به اشیای مورد لزوم دیگر هیچ اضافه نخواهد شد منتهاى سعى به عمل خواهد آمد که به اجناس دیگر اضافه نشود و اگر اضافه می‌شود به اجناس تجملى اضافه شود.

رئیس- آقاى امامى‏

چند نفر از نمایندگان- پس گرفتند.

رئیس- اگر پس می‌گیرند باید خودشان بفرمایند من نمى‌فهمم چرا وقت را تضییع می‌کنند آقاى امامى‏

نورالدین امامى- به عقیده بنده از این لایحه دولت نظر داشته که یک عده اجناس که مورد احتیاج عمومى و طبقه سوم و چهارم نیست در تعرفه گمرکى آنها تجدید نظر بکند به تعرفه آنها اضافه بکند و چیز‌هایى که مورد احتیاج است از آنها کم بکند ما با این پیشنهادات خودمان الان طورى می‌کنیم که بدبخت دولت هم پشیمان می‌شود از آوردن یک لایحه مثلاً پیشنهاد می‌کنند ماشین‌هاى تولیدى من آنجا مخالف بودم و آقاى رئیس اجازه ندادند آقا ماشین‌هایى که میلیون‌ها پول داده‌اید و آورده‌اند و می‌خواهند پارچه ببافند و به قیمت گران بفروشند چرا از عوارض گمرکى معاف بشود ما داریم دولت را مجبور مى‌کنیم دیگر اینجور لایحه نیاورد استدعا می‌کنم شب جمعه است هوا هم گرم است آقایان از پیشنهادهاى خود صرف‌نظر کنند لایحه را تصویب کنند.

فولادوند- اینها ارتباط با پیشنهاد بنده نداشت‏.

رئیس- پیشنهاد مشابهى رسیده راجع به بعضى معافیت‌ها همین طور لوازم برق و دواها و چیزهاى دیگرى که خود نمایندگان پیشنهاد کرده‌اند ماده 137 در این باره است که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 137- هیچ یک از نمایندگان نمی‌تواند به هیچ عنوان چه مستقلاً و چه در ضمن لوایح و طرح‌ها پیشنهاد خرج یا پیشنهادى که بالواسطه مستلزم خرج باشد بنماید. ( آزاد- این پیشنهاد خرج نیست)

رئیس- این پیشنهاداتى که رسیده مشابهش هم رسیده معافیت از گمرکات این راجع به خرج نیست؟ (گفته شد خیر راجع به خرج نیست) بسیار خوب پس رأى می‌گیریم به پیشنهاد آقای فولادوند آقایانى که موافقند قیام کنند (عده کمى برخاستند) تصویب نشد پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم ماشین‌آلات برق که براى روشنایى شهرستان‌ها در اول سال 1329 وارد گمرکات شده و یا فعلاً در گمرکات موجود است مانند کارخانه‌جات تولیدى مشمول تعرفه باشد- عماد تربتى‏

جمال امامى- رأى دادیم و قبول هم شد.

رئیس- آقاى عماد تربتى‏

عماد تربتى- اولاً عرض کنم که این پیشنهاد خرج نیست بلکه گفته شده که در تعرفه اضافه نشود راجع به کارخانه‌جات تولیدى آقاى وزیر دارایى قبول فرمودند در صورتی که کارخانه‌جات برق که در باب روشنایى ولایات است مقدم و موضوعى در برنامه دولت بود که مردم در تاریکى هستند و دولت و سازمان برنامه حاضر است کمک مالى بکند که مردم نجات پیدا کنند در ولایات مطلقاً برق نیست! اگر هم برق باشد بنا به مثال معروف باید کبریت بزنید و ببینید چراغ روشن است یا این بود که بنده درخواست مى‌کنم که در مودر کارخانه‌جات برق هم مثل کارخانه‌جات تولیدى بشود.

رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- مى‌خواستم عرض کنم کارخانه‌جات برق هم مشمول آن قسمتى است که بنده موافقت کردم.

رئیس- آقاى عماد تربتى آقاى وزیر دارایى موافقند و نظر شما تأمین است.

عماد تربتى- مأمورین وصول و مأمورین گمرکات اشکال می‌کنند که این تولیدى نیست باید تصریح شود یک کلمه برق در آنجا بگذارید یا آن که این پیشنهاد تصویب بشود و الا در عمل ممکن است متصدیان

+++

وصول اشکال‌تراشى بکنند. همان طور که لوازم یدکى تراکتور را نپذیرفتند.

رئیس- آقاى امامى‏

امامى- مخالفت بنده با پیشنهاد آقاى عماد تربتى از لحاظ تاریخى است که در آنجا ذکر کرده‌اند یعنى آنجا نوشته‌اند از اول سال 29 وارد شده یا مى‌شود بنده این قسمت را خدمت آقاى دکتر نصر به طور خصوصى پیشنهاد کردم در این مورد بهترین عمل عمرآن و آبادى که از طرف اهالى اقدام مى‌شود و یکى از بهترین قسمت‌هایى که براى آبادى و عمران شهرها به کار مى‌رود همین موتورهاى برق است که یکى از اظهاراتى که دولت حاضر در بدو معرفى دولت در مجالس که صحبت می‌شد می‌گفت این بود که بدبختى این مملکت است که بیش از بیست سى شهرستان برق روشنایى ندارد این را مى‌خواستم تذکر بدهم این متجاسرین که در آذربایجان حکومت مى‌کردند در مدت خیلى کمى‌که حکومت کردند از نظر خودشان قرار داده بودند بدون اساس روی خیابان‌ها قیر می‌ریخته به عنوان این که آسفالت مى‌کنیم یا موتورهاى کوچکى مى‌آورند و براى پرو‌پاکاند و تبلیغات یک کارهایى می‌کردند حالا ما در بعضى از شهرها اقدام کردیم و براى شهرهاى آذربایجان یک مقدارى موتور وارد کردیم ولى از نظر سنگینى عوارض گمرکى و از جنبه گمرکى که به آنها تعلق گرفته نمى‌توانم وارد کنم این است که می‌خواستم تقاضا کنم این موتورهاى برق که الان یا در سال 27 و 28 وارد شده این را موافقت کنند که از تعرفه و ارضیه گمرکى معاف باشد.

رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- این ماشین‌آلات برق همآن طور که آقاى امامى‌‌اهرى تذکر دادند باید وارد شود ولى یک موضوعى هست که اگر بنا بشود ما همین طور به تدریج دامنه این قانون را توسعه بدهیم کار مالى‌مان فلج مى‌شود و اساس مالیات و درآمد دولت به کلى مختل مى‌شود (فرامرزى- صحیح است) خواهش می‌کنم موافقت بفرمایید از همان اول سال 1329 این مقررات اجرا شود (صحیح است)

تربتى- از اول 29 که همان پیشنهاد بنده است حالا که موافقت فرمودند من پیشنهاد خود را پس می‌گیرم.

رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت مى‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورای ملى- پیشنهاد می‌کنم که دولت نسبت به اجناسى که می‌خواهد نرخ تعرفه گمرکى را اضافه نمایند باید منحصر به اجناس و اشیایى باشد که از تاریخ تصویب این قانون وارد کشور می‌شود و یا در گمرک موجود است و براى اجناس موجود در کشور این حق را نخواهد داشت- غلامرضا فولادوند.

نورالدین امامى- پس گرفتند.

رئیس- آقاى فولادوند

فولادوند- جناب آقاى امامى‌خوئى جنابعالى اگر خسته‌اید باید پیشنهاد کنید که جناب آقاى رئیس تجدید وقت کنند برویم و بعد بیاییم وارد قانونى که با مقررات مملکت و مردم سر و کار دارد که نمى‌شود با این سرعت تصویب بشود بگویید پس گرفتند بنده که با این قانون موافقم با شرایطى موافقم و اگر این شرایط بنده در نظر گرفته نشود خودم به این لایحه رأى نمى‌دهم یکى از شرایط بنده که رد شد خوب، شرط دوم بنده این است مأمورین وزارت مالیه در دکاکین و خانه‌هاى مردم نریزند که دو متر پارچه قاچاق دارى سه تا ساعت قاچاق دارى (صحیح است) و سبب آزار مردم را فراهم کنند بنده پیشنهاد می‌کنم آن اجناسى که فعلاً در گمرک است و آنچه اجناس که بعداً وارد گمرک می‌شود مشمول مقررات این تعرفه است (صحیح است) نه به خانه‌هاى مردم بریزند و نه به مغازه‌هاى مردم بریزند و اسباب زحمت بشوند پیشنهاد بنده این است پیشنهاد مى‌کنم که دولت نسبت به اجناسى که می‌خواهد نرخ تعرفه گمرکى را اضافه کند باید منحصر به اجناس و اشیایى باشد که یا در گمرک موجود است و یا از تاریخ تصویب این قانون وارد به کشور می‌شود و براى اجناس موجود در کشور این حق را نخواهد داشت.

رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- نظر نماینده محترم کاملاً صحیح است ولى این قانونگذارى است وقتى قانون گمرک و تعرفه گمرکى وضع می‌شود فقط شامل اجناسى است که در تاریخ اجرا شدن تعرفه گمرکى از گمرکات بیرون می‌آید و الا جنسى که قبلاً وارد مملکت شده است اصلاً در اختیار گمرک نیست که بخواهند از او چیزى بگیرند.

صفایى- آقاى فولادوند اتخاذ سند کنید و پس بگیرید.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به پیشنهاد آقاى فولادوند.

رفیع- آقا رأى نمی‌دهند آن وقت عکس‌العمل ایجاد می‌شود.

فولادوند- نظر بنده تأمین شده و پس می‌گیرم.

وزیر دارایى- نظر ایشان تأمین است.

رئیس- پیشنهاد آقاى ملک‌مدنى قرائت می‌شود

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌نمایم جمله زیر به ماده واحده اضافه شود: ورود اتومبیل‌هاى لوکس درجه اول ممنوع و همچنین ماشین‌آلات کشاورزى و اسباب یدکى ماشین‌هاى کشاورزى از عوارض گمرکى معاف خواهد بود.

رئیس- آقاى ملک‌مدنى‏

ملک‌مدنى- یکى از اصلاحاتى که هر دولتى در نظر دارد به خصوص این دولت فعلى که نظرش اصلاح امور کشاورزى است در این که کشاورزى یا آلات و افزار کهنه و قدیمى‌دارد و حتماً باید به تدریج ما اصول کشاورزیمان جدید بشود و مکانیزه بشود محل تردید نیست و بنده پیشنهاد کردم که اولاً اتومبیل‌هاى لوکس و درجه اول یعنى آن اتومبیل‌هایى که بنده حالا اسم نمی‌برم که سوء‌استفاده کنند از بیان بنده ولى جنابعالى و همه واقف هستند اینها را ممنوع کنند که در مملکت وارد نشود و به نظر بنده این دو حسن دارد یکى این که پول زیادى از کشور ما به خارج منتقل نمى‌شود و یکى دیگر هم یک قدرى حسد مردم را کم می‌کند در این خیابان‌هاى تهران از زیادى اتومبیل‌هاى لوکس کادیلاک و دوج و بیوک آدم نمی‌تواند عبور کند، دو تا سیستم اتومبیل در نظر بگیرند که کارخانه اتومبیل هم مجبور باشد اسبات و اثاثیه او را به یک قیمت مناسبى به مملکت بدهد من خیال مى‌کنم این به نفع کشور باشد که ماشین‌آلات کشاورزى و اسباب یدکى آنها را که طرف احتیاج کشاورزان است از عوارض گمرکى معاف کنیم یک قانونى هم قبلاً در این موضوع گذشته و عطف شده ولى متأسفانه آن طوری که لازم بود اجرا نشده بنده پیشنهادم این است که اگر چناچه دولت در نظر دارد به امور کشاورزى کمک بکند بهترین راه این است که ماشین‌هاى کشاورزى و ادوات و اسباب یدکیش را از گمرک معاف کند که کشاورز و زارع بتواند به یک قیمت مناسبى تراکتور و سایر اسباب یدکى آن را تهیه کند و این یک کمک مؤثرى در قیمت تولید مملکت مى‌کند.

رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- پیشنهاد آقاى ملک‌مدنى شامل سه قسمت بود یکى راجع به این که اتومبیل لوکس وارد نشود امروز تعریف اتومبیل لوکس یک امر مشکلى است و حتى رویش هم نوشته است لوکس و لوکس تنها به معنى تجمل است بلکه برخلاف آنچه تصور می‌رود آن اتومبیل‌هایى که رویش نوشته شده است دو لوکس ارزان‌تر از سایر اتومبیل‌ها است بنابراین تشخیص اتومبیل تجملى و غیر تجملى امر مشکلى است ولى بنده به آن ظر ایشان موافق هستم که در قسمت حقوق گمرکى ترتیبى داده شود که کسانی که می‌خواهند اتومبیل خیلى اعیانى و تجملى داشته باشند خرج بیش‌ترى بکنند یک قسمت دیگر راجع به ماشین‌آلات کشاورزى فرمودند که به عقیده بنده صد در صد صحیح است و مشمول همان مقرراتى می‌شود که راجع به ماشین‌آلات کشاورزى تصویب شده است فقط یک نکته است، ایشان می‌فرمایند که در همین جا پیشنهادى بکنند که معاف بشود این با اصل ماده وفق نمی‌دهد چرا؟ براى این که اگر اینجا بگوییم معاف بشود وارد تعرفه‌گذارى شده‌ایم و حال این که این ماده واحده فقط براى تحصیل اختیار است و این موضوع پیشنهاد جنابعالى را دولت در نظر مى‌گیرد و مسئله سوم راجع به وسایل یدکى است، البته وسایل یدکى لازم و ملزوم هر دستگاهى است، منتها آقایانى که به امور گمرکى یک قدرى ارتباط دارند می‌دانند تشخیص یک بسته اسباب  

+++

که وارد گمرک می‌شود که آیا این اسباب یدکی است و یا پیچ و مهره برای یک تراکتور که حقوق گمرکی داشته باشد یا نداشته باشد تأثیری در وضع گمرک ندارد ولی معاف کردن از گمرکش اشکالات زیادی تولید می‌کند و قاچاق فوق‌العاده‌ای را ایجاد می کند و کار دولت را در محظور می‌گذارد این است که با وجود این که دولت کمال میل را دارد که اسباب‌های یدکی وسایل کشاورزی از گمرک معاف باشند چون لوازم یدکی قابل کنترل نیست اجازه را می‌خواهد که این نظر را فعلاً مسکوت بگذارند تا راه‌حلی برایش پیش‌بینی شود.

مالک مدنی ـ بنده در آن قسمت اولی کاملاً موافقم و می‌دانم که خود آقای دکتر نصر وزیر دارایی حسن نیت دارند و در قسمت سوم می‌خواستم عرض کنم که یک راهی پیدا کند که این سوء‌استفاده نشود یک تکه اسبابی که پنج‌تومان وارد می‌شود کشاورز پنجاه تومان خریداری نکند بنده اصل عرضم این بود.

رئیس ـ پیشنهاد آقای کشاورز صدر قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

تبصره ـ دولت مکلف است ضمن تنظیم تعرفه گمرکی ورود مشروبات الکلی را به کشور به استناء آنهایی که جنبه طبی دارد ممنوع سازد.

وزیر دارایی ـ ممنوع هست.

رئیس ـ  آقای کشاورز صدر

کشاورز صدر ـ بنده تصور نمی‌کنم که آقایان با این نظر مخالف باشند زیرا این یک مطلبی است که آقایان دانه‌دانه که خدمتشان رسیدم می‌فرمایند که ممنوع است ولی این عمل نشده این مربوط به حقوق گمرکش هم نیست بنده این توضیحم را می‌دهم آقا اگر فرمودید که ممنوع است که ممنوع بکنید و در گمرک هم تصریحی در مورد آنها نشده است بنده در سال 1326 یک آماری گرفتم که چهارصد تن یعنی 1300 خروار مشروب خارجی وارد این مملکت شده است (مکی ـ کوفتشان بشود) بنده پیشنهاد کردم به استثناء آن مشروباتی یعنی آن مشروباتی که الکل دارد ولی طبی است به استثناء آنها مطلقاً ممنوع بشود که وارد کشور بشود ما این درآمد را نمی‌خواهیم و به عقیده بنده این یک قدم بزرگی است که ما برمی‌داریم و استدعا می‌کنم از اقای وزیر دارایی توضیح هم زیاد نمی‌دهم خواهش می‌کنم بپذیرند چون در آنها آن موضوعی که هست جامعیتش به اندازه این ماده نیست و اگر این را آقا بپذیرند اطمینان دارم که نتیجه خوب می‌گیرند و اگر این کار را کردید به این لایحه هم رأی می‌دهم.

رئیس ـ آقای وزیر دارایی

وزیر دارایی ـ راجع به این اصل که مشروبات الکلی نبایستی وارد کشور بشود با چندین دلیل بنده موافقم که محتاج به تذکر نیست برای این که آقایان هم همین نظر دارند همین الان این ممنوع این ممنوع است و ممنوع‌تر از این جهت ما دچار اشکال شده‌ایم (کشاورز صدر ـ هر روز دارند وارد می‌کنند)

به علاوه اصولاً موضوع تعرفه مربوط به میزان حقوق گمرکی است و معمول نیست که در موضوع تعرفه ممنوعیت بپردازند برای این که ممنوعیت خودش یک وقتی طبق یک قانونی شده است و دیگر تغییر تعرفه لازم نیست برای این که اگر ما این را در هر حال هم دلائل ایشان و هم نظر ایشان هر دو تأمین است.

کشاورز صدر ـ تعرفه‌اش را بردارید بنده قبول می‌کنم.

رئیس ـ رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد آقای کشاورز صدر، آقای وزیر دارایی این ممنوع است یا خیر؟ (وزیر دارایی ـ ممنوع است آقا) پس دیگر رأی لازم نیست پیشنهاد آقای دکتر طبا قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم ماده واحده تقدیمی وزارت بهداری راجع به معافیت گمرک داروجات که دو فوریت آن تصویب شده است به عنوان ماده‌الحاقی به ماده واحده اضافه شود.

رئیس ـ آقای دکتر طبا

دکتر طبا‌ ـ پیشنهاد بنده تقریباً تصویب شده چون دو فوریتش در جلسه اسبق مجلس تصویب شد یک داروهایی است که وزارت بهداری اسم برده از قبیل داروهای ضدمالاریا،  بیسموت که آقایان دیده‌اند و مطالعه کرده‌اند که فوریتش تصویب شده است، این داروها برای این که فوق‌العاده ضرورت دارد و از گمرک هم معاف تشخیص داده شده بنده پیشنهاد کردم که این قانون به صورت ماده الحاقیه ضمیمه ماده واحده بشود (جمعی از نمایندگان ـ مخالفی نیست) (وزیر دارایی ـ بنده هم موافقم)

رئس ـ پس رأی گرفته می‌شود، آقای وزیر دارایی موافقت کرده‌اند آقای وزیر بهداری هم همین‌طور پس رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد آقای دکتر طبا آقایانی که موافقند قیام کنند. (اکثر برخاستند) تصویب شد.

پیشنهاد آقای دکتر کیان قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورای ملی پیشنهاد می‌نمایم تبصره ذیل به ماده واحده افزوده شود.

تبصره ـ دولت مکلف است بلافاصله پس از تصویب این قانون تعرفه گمرکی را که تهیه شده است به مجلس شورای ملی تقدیم و در همان موقع آن را اجرا نماید.

رئیس ـ آقای دکتر کیان

دکتر کیان ـ این موضوعی که بنده پیشنهاد کردم مختصر توضیحی لازم دارد و کمان می‌کنم خود آ‌قای وزیر دارایی هم معتقد به این مسئله باشند به طوری که آقایان می‌دانند که نمی‌شود در امور اقتصادی و مخصوصاً مالی و گمرک مردم را به کلی بلاتکلیف گذاشت یعنی مثلاً در یک دوره شش‌ماه یا بیشتری اساساً ملاک عمل در دست مردم نباشد، آقایان بازرگانان بایستی در هر موقعی که کالا سفارش می‌دهند یا مرخص بکنند باید قبلاً بدانند که چقدر باید گمرک و عوارض بدهند و این که در مدت شش‌ماه اصلاً مملکت ایران بدون تعرفه گمرکی باشد این صحیح نیست و قطعاً نظر وزارت دارایی هم این نبوده از طرف دیگر در ادوار مختلف هم که تعرفه گمرکی به مجلس شورای ملی برای تصویب پیشنهاد شده است همیشه قرار بر یان بوده است که طرح تعرفه گمرکی را هم ضمیمه ماده واحده می‌کردند منتهی با قید دو فوریت تصویب می‌شد. آن نظر دولت و آن تعرفه هم منتشر می‌شده دولت هم مدت 6 ماه یا کمتر یا بیشتر حق داشته است در اثر تجربیاتی که حاصل می‌کنند اگر تغییر و تبدیل را مقتضی دانست این تغییرات را به عمل می‌آورد. به طور کلی در سایر ممالکت این رسم عمومی است و یک قوانینی خودشان دارند که تعرفه‌های گمرکی را در موقعی که دولت تهیه کرد و خواست به موقع اجرا بگذارد از موقعی که خودش تشخیص داد که باید این را اجرا کند اول آن را اجرا می‌کند و بعد هم لایحه قانونیش را به مجلس می‌آورد از لحاظ جلوگیری از تبانی و این در عرف بین‌المللی اسمش لوادوکارنه است از آقای شوشتری عذر می‌خواهم،‌تعرفه کنونی را هم در حدود یک‌سال و نیم است که مشغول تنظیمش هستند و حالا هم طرح جامعی تهیه شده و وقتی که دولت این قانون را آورد بایستی بلافاصله پس از تصویب این قانون تعرفه کنونی تهیه شده و منتشر شود و در اختیار عموم گذاشته شود و ضمناً یک نسخه هم به مجلس شورای ملی تقدیم شود که بهترین وسیله انتشار آن خواهد بود و در عین حال در مدت 6 ماه اگر تغییر و تبدیل دادند مطابق این اجازه که داده‌ می‌شود آن تغییرات را هم در آن تعرفه به تدریج وارد می‌کنند و آن تعرفه‌ای که پس از 6 ماه از تاریخ این قانون مورد عمل گمرک خواهد بود آن تعرفه قطعی است که به تصویب مجلس می‌رسد. بنابراین به عقیده بنده آقای وزیر دارایی هم موافقند با این پیشنهاد حتماً‌ موافقت می‌کنند چون که نمی‌شود مملکت را در حال فترت گذاشت از لحاظ تعرفه اما یک نکته دیگری که می‌خواستم از جناب آقایا وزیر دارایی توضیح بخواهم و طی یک پیشنهادی هم داده ام این است که ما با بعضی از ممالک قراردادهای تجاری داریم که به موجب آن بعضی از مواد تعرفه گمرکی را نمی‌توانیم بدهیم من‌جمله قرارداد ایران و آمریکاست که طبق آن تعرفه اتومبیل و رادیو و امثال اینها را که چندین رقم است اینها را ما مطابق این قرارداد تعهد کرده‌ایمکه تغییر ندهیم و تعرفه‌اش را اضافه نداریم، البته اینها را دولت قبل از این‌ که این تعرفه را بیاورد آن مدت مقرر در قرارداد را رعایت می‌کرد و اظهار می‌کرد به دولت‌ها که ما در نظر داریم که تعرفه را تغییر بدهیم و البته آن مدت یعنی آن

+++

دوره اخطار قبلی را رعایت می‌کرد و اخطار می‌کرد مثلاً‌به دولت آمریکا که پس از 3 ماه که پیش‌بینی شده ما می‌خواهیم در این قرارداد تجدید نظر بکنیم و این کار تاکنون نشده باشد به نظر بنده دولت بایستی بلافاصله پس از تصویب این قانون اخطار بکند به دولت آمریکا که قرارداد فعلی‌تان را مطابق آن حقی که داریم به شما اخطار می‌کنم و پس از گذاشتم این مدت به ترتیب دیگری را که مقتض می‌دانند عمل بکنند. این است که اگر آقای وزیر دارایی در این‌باره توضیح بدهند دیگر آن پیشنهاد مطرح نخواهد شد اما راجع به این پیشنهاد فعلی به عقیده بنده ضروری است.

وزیر دارایی ـ یک بار دیگر این پیشنهاد را قرائت بفرمایید.

(مجدداً به شرح سابق قرائت شد)

رئیس ـ آقای وزیر دارایی

وزیر دارایی ـ بنده با تمام ایمانی که به اطلاعات و تجربه و سابقه آقای دکتر کیان دارم در امور مالی و اقتصادی می‌خواستم تذکر بدهم که این دو تا پیشنهادتان یک قدری تضاد دارد یعنی به همان دلیلی که فرمودند باید با مقامات خارجی صحبت کرد تا ما بتوانیم آن مقررات را لغو بکنیم و رفع اشکال بکنیم به همین دلیل نمی‌توانیم پس از این که این قانون تصویب شد تعرفه را بیاوریم به مجلس زیرا اصلاً اختیاری را که دولت می‌خواهد به همین منظور است اگر بنده می‌رفتم با نماینده آمریکا قبل از این که با آقایان صحبت بکنم صحبت می‌کردم که من می‌خواهم این تعرفه را عوض بکنم این درست نبود دولت با دولت‌هایی که قرارداد بازرگانی دارد تا حال مذاکره‌ای نکرده و این اختیار را نداشته و الان این اختیار را می‌خواهد بعد هم وارد مذاکر خواهد شد و بعد از این که وارد مذاکره شد و به نتیجه رسید تعرفه را اعلام می‌کند، البته بنده با این قسمت موافقم که به محض این که هر اصلاحی در تعرفه گمرکی به عمل آید بلافاصله آن مورد اصلاح شده را به مجلس شورای ملی بفرستیم.

دکتر کیان ـ پس بنابراین این طور شد که جزء‌ در مورد آن چند قلم کالا که طبق قرارداد ایران و آمریکا تثبیت شده است بقیه ترعفه را که تهیه کرده‌اند فوراً به مجلس می‌دهند و بقیه چند قلم را می‌گذارند بعد به مجلس می‌دهند.

وزیر دارایی ـ مقصود بلافاصله پس از تصویب قانون نیست بلکه بلافاصله پس از اتخاذ تصمیم نسبت به تغییر تعرفه است. (صحیح است)

رئیس ـ پیشنهاد آقای دکتر جلالی قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌کنم اثاثیه فنی (و لوازم ساختمانی) بیمارستان‌ها خواه ملی و خواه دولتی از پرداخت عوارض گمرکی معاف خواهد بود.

رئیس ـ این پیشنهادات دارد خارج از موضوع لایحه می‌شود. این معافی‌ها ربطی به لایحه تعرفه گمرکی نداره ماده 120 آیین‌نامه هم راجع به همین موضوع است که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 12 ـ نمایندگان حق دارند نسبت به هر یک از مواد اختلافاتی پیشنهاد نمایند مشروط بر این که آن پیشنهاد کاملاً مربوط به موضوع لایحه باشد کلیه اصلاحاتی که از طرف یک یا چند نفر از نمایندگان پیشنهاد می‌شود باید کتبی باشد یا چند نفر از نمایندگان پیشنهاد می‌شد باید کتبی باشد و ماده‌ای را که اصلاح پیشنهادی مربوط به آنست تصریح ننماید به اصلاحاتی که به تشخیص رئیس مجلس به آن است تصریح ننماید به اصلاحاتی که به تشخیص رئیس مجلس خارج از موضوع لایحه باشد ترتیب اثر داده نمی‌شود و به قرائت آن اکتفا می‌گردد.

رئیس ـ حالا بفرمایید آقای  دکتر جلالی توضیحتان را بدهید.

دکتر جلالی ـ عرض کنم و در زمانی که از جنگ با این طرف اثاثیه طبی به قدری گران شده که اصلاً کسی نمی‌تواند بخرد. اجازه بفرمایید یک چاقویی که برای عمل چشم کارم می‌کند 40 تومان است در صورتی که قبلاً‌ دو تومان بوده است و در مریضخانه‌ها این موضوع خیلی اسباب زحمت شده است و خیلی ترقی کرده به علاوه این اثاثیه چیزی است که برای مصرف مردمان بی‌پول هم بکار می‌رود بنابراین من تمنی دارم آقای وزیر دارایی با این پیشنهاد موافقت بفرمایند و اگر به نظرشان می‌آید که آن لوازم ساختمانی معنی ندارد آن را بزنید و همان اثاثیه طبی را بگذارید.

رئیس ـ آقای فرامرزی

فرامرزی ـ وقتی که لایحه مالی یا گمرکی به مجلس می‌آید هنوز در روح ما و در اعماق قلب ما این فکر هست که مالیه دولت مال ظلمه و فسقه است و هر چه ما از این کم بکنیم یک خدمتی به حقیقت و به مردم کرده‌ایم و یک ضربه‌ای به ظلمه زده‌ایم (صحیح است) یادم هست یکی از وکلای دوره چهارم که مرد عالمی هم بود یک روزی گفت من افتخار می‌کنم که به هیچ لایحه مالی رأی ندادم و به هیچ مالیاتی رأی ندادم گفتم این افتخار را هم می‌کنید که نرفته باشید پهلوی صندوق و حقوق نگرفته باشید؟ آخر این حقوق که به شما می‌دهند باید مالیاتی گرفته شود که به شما بدهند، این ژاندارمری این قشون، آن نظمیه، آن عدلیه، آن تشکیلات، باید مالیات گرفته شود تا اینها را بشود اجرا کرد. مال دولت و مال ملت یکی است و به همین جهت اسمش را گذاشته‌اند بیت‌المال مسلمین، با این ترتیبی که آقایان پیش می‌روند همه چیز کم‌کم از حقوق گمرکی معاف می‌شود یکی مال مریض‌خانه است،‌ یکی پارچه است ممکن است به درد علما بخورد، یا به درد سادات بخورد باید معاف بشود یکی ممکن است کتاب باشد، قرآن باشد باید معاف بشود، آقا کی  تشیخص می‌دهند این چیز‌ی‌ که می‌آورند برای مریض‌خانه است یا برای شخصی است، این مریض‌خانه از دو حال خارج نیست یا مریض‌خانه شخصی است یا مریض‌خانه دولتی است، اگر مریض‌خانه دولتی است از این جیب دولت گرفته می‌شود به آن جیب ریخته می‌شود اگر مال آقای دکتر است و شخصی است از ویزیتی که می‌گیرد یک خرده هم گمرک بدهد و یک خرده هم مالیات بدهد این روحیه آقایان صحیح نیست که قلم به قلم همه ‌چیز را از مالیات و گمرک معاف بدارند برای این که خزانه دولت خالی خواهد ماند فقط یک تذکری می‌خواستم به جناب آقای وزیر دارایی بدهم و استفاده می‌کنم در این وقتی که پیدا کردم برای حرف زدن و آن این است که در مقابل تمام بنادر ما یک بنادر آزادی است که از تمام اشیاء فقط صدی پنج گمرک می‌گیرند، در شارجه، در دوبی،‌ در بحرین، فقط صدی پنج گمرک می‌گیرند از هر چیزی و فاکتور تاجر را هم قبول می‌کنند در کویت صدی هفت می‌گیرند یعنی صدی هفت می‌گیرند که صدی پنجش مال گمرک است و صدی یکش به معارف اختصاص دارد و صدی یکش هم به شهرداری با آن تعرفه آزاد گمرکی که این بنادر دارند. (دکتر طبا ـ  آقا جنابعالی به استناد چه ماده‌ای صحبت می‌کنید؟) این مربوط به مخالفت است، با پیشنهاد ایشان مخالفت کردم آمدم اینجا شما هم اگر اظهاری دارید به شما اجازه می‌دهند در هر حال بنده خواستم این را بگویم که در این باب مطالعه فرموده‌اند یا نه.

رئیس ـ آقای دکتر طاهری

دکتر طاهری ـ عرض کنم این پیشنهاد ایشان یک قسمتش تحصیل حاصل است لازم نیست برای این که در بودجه سال گذشته تصویب شده و به همین جهت خواهش می‌کنم ایشان پیشنهادشان را پس بگیرند.

رئیس ـ آقای دکتر جلالی پس می‌گیرید؟

دکتر جلالی ـ چون نظر بنده تأمین شده است و اثاثیه فنی معاف است پس می‌گیرم.

7 ـ‌ تصویب تعطیل یک ماهه جلسات

رئیس ـ یک پیشنهادی راجع به ختم جلسه رسیده و یک پیشنهادی هم راجع به شروع تعطیل که از روز دهم تعطیل بشود رسیده است که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

امضا کنندگان پیشنهاد می‌نماییم مجلس برای مدت 45 روز از 11 مرداد‌ تا 25 شهریور 1329 طبق آیین‌نامه مجلس تعطیل شود (صحیح است)

رئیس ـ چهل و پنج روز به عقیده بنده زیاد است همان یک ماه کافی است. عده زیادی از آقایان هم امضا کرده‌اند. آقای حائری‌زاده مخالفید؟ (حائری‌‌زاده ـ مخالفم) بفرمایید.

حائری‌زاده ـ مخالفت بنده با تعطیل از نظر اوضاع و احوال دنیای امروز است مجلس سنا که تعطیل شده،‌ اعلیحضرت هم که مسئولیت ندارد. دولت هم یک دولت تازه‌ کاری است وزراء جوان و جدی و کارآمدی دارد ولی تازه کارند موقعیت دنیا هم یک موقعیت مهمی است و باید بیشتر مواظبت کرد که حوادث دنیا به ضرر مملکت ما تمام نشود. از این جهت من معتقد‌م هفته‌‌ای یک روز آقایان تشریف بیاورند و سه ساعت که مراقب اوضاع مملکت باشند. یک وظیفه‌ای مردم به ما محول کرده‌اند و ما برویم دنبال اسایش و راحتی خودمان من موافق نیستم هفته‌ای یک روز دو ساعت بیایید آقایان اینجا و باقیش را هم برای حفظ مزاج خودشان ییلاق بروند مانعی ندارد.

رئیس ـ آقای دکتر معظمی

+++

دکتر معظمی ـ بنده عرض زیادی نداشتم ول چون هیئت رئیسه روز یک‌شنبه دعوت شده است می‌خواستم تمنی کنم به این پیشنهاد رأی گرفته نشود تا ما جهات مختلف را در نظر بگیریم و با توجه به کار‌های دولت یک پیشنهاد جامع در قسمت تعطیل برای آقایان تهیه بکنیم.

رئیس ـ رأی گرفته می‌شود و برای مدت یک ماه از روز چهارشنبه یازدهم که دو جلسه دیگر خواهیم داشت برای این که این کارهایی که در دستور است بگذرد آقایانی که با تعطیل برای مدت یک ماه موافقند قیام فرمایند.

(اکثر برخاستند) تصویب شد.

8 ـ‌ تقدیم یک فقره لایحه به قید یک فوریت به وسیله آقای وزر بهداری و تصویب فوریت آن

رئیس ـ آقای وزیر بهداری بفرمایید.

وزیر بهداری ـ بنده عرض زیادی نداشتم خواهش می‌کنم آقایان یک ‌دقیقه توجه بفرمایند به طوری که آقایان اطلاع دارند وزارت بهداری اخیراً یک سازمان جدیدی تهیه کرده و برای این که خیلی اهمیت داشت، آن سازمان را با کمک هیئت تصفیه به تصویب رسانید و بدین وسیله صورت قانونی پیدا کرد اما اجرای این سازمان مستلزم وضع بودجه است بنابراین نظر به این که سازمان جدید وزارت بهداری به تصویب رسیده و برای اجراء ابلاغ گردیده باید قبل از شهریور ادارات جدید بهداری کشور طبق آن سازمان شروع به خدمت نمایند و از این نظر که وزارت بهداری هم بتواند بودجه خود را تصویب و به  موقع اجرا بگذارد ماده واحده‌ای به قید یک فوریت تقدیم می‌شود. منظور این است که اختیاراتی که داده‌اند برای بیمارستان ‌ها و تأمین‌ بهداشت و تشکیل درمانگاه‌ها اینها نماند برای بعد از شهریور چون وقتی یک پولی دادید، یک بودجه‌ای دادید، ما بعد از شهریور می‌توانیم تشکیلات آموزشی بدهیم در بیمارستان‌ها ولی اگر ندادید ما نه می‌توانیم تشکیلات آموزشی بدهیم و نه می‌توانیم تشکیلات ساختمانی بدهیم این است که خواهش می‌کنم آقایان با این نظر موافقت بفرمایند.

یک نفر از نمایندگان ـ  لایحه تعرفه گمرکی چطور شد؟

رئیس ـ آن بماند برای حالا هم بعد از قرائت لایحه جلسه را ختم می‌کنیم.

(لایحه وزارت بهداری به شرح زیر قرائت شد)

ماده واحده ـ مجلس شورای ملی بودجه سال 1329 وزارت بهداری را به نحوی که از طرف کمیسیون بودجه تصویب و به مجلس شورای ملی پیشنهاد شده است تصویب می‌نماید که به موقع اجرا گذاشته شود.

رئیس ـ آقای رفیع

رفیع‌ ـ این ترتیب منظمی نیست که هر کدام از آقایان بیایند و بگویند اجازه بدهید بودجه ما بگذرد، اگر این طور باشد چرا آن دو سه وزارت‌خانه دیگر باقی بمانند خوب آن یکی هم وزارت اقتصاد است،‌کار دارد مردم معامله دارند، این که حرف نشد شما بودجه‌ای داده‌اید رفته است به کمیسیون،‌کمیسیون هم تصویب کرده است باید بیاید به مجلس تصویب بکنیم باید به مجلس سنا برود و مجلس سنا که تعطیل است،‌ مجلس هم پس فردا تعطیل خواهد شد، به علاوه من می‌خواستم استدعا کنم که آقای وزیر دارایی توضیح بدهند که وقتی گفته شد ماشین آلات کشاورزی این تنها ماشین‌های مربوط به گندم است یا چای و چیزهای دیگر هم هست که از گمرک معاف می‌شود.

وزیر دارایی ـ ماشین و آلات چای خشک کنی هم جزء وسایل کشاورزی است.

رئیس ـ رأی گرفته می‌شود به فوریت این لایحه و بعد به کمیسیون می‌رود آقایانی که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. برای طبع و توزیع فرستاده می‌شود.

9ـ‌ تعیین موقع و دستور جلسه آینده - ختم جلسه

رئیس ـ  جلسه ‌آینده روز یک‌شنبه ساعت 9 صبح گزارشی هم از کمیسیون نفت رسیده است که اول جلسه آینده قرائت می‌شود دستور هم دنباله لایحه تعرفه گمرکی.

(مجلس یک‌ساعت و 10 دقیقه بعدازظهر ختم شد.

رئیس مجلس شورای ملی ـ رضا حکمت

+++

قوانین

شماره 20885                              9 / 1 / 29

وزارت جنگ

فرمان همایونی به انضمام قانون اصلاح مواد 26 و 64 قانون نظام وظیفه که در جلسه پانزدهم اسفند ماه یک‌هزار و سیصد و بیست و هفت به تصویب مجلس شورای ملی رسیده است و ذیلاً ابلاغ می‌گردد:

با تأییدات خداوند متعال ما پهلوی شاهنشاه ایران

محل صحه مبارک

نظر به اصل بیست‌و هفتم متمم قانون اساسی مقرر می‌‌داریم:

ماده اول ـ قانو ن اصلاح مواد 26 و 64 قانون نظام وظیفه که در جلسه پانزدهم اسفند ماه یک‌هزار و سیصد و بیست‌و هفت به تصویب مجلس شورای ملی رسیده و منضم به این دست‌خط است به موقع اجرا گذاشته شود.

ماده دوم ـ هیئت دولت مأمور اجرای این قانون هستند. به تاریخ 23 اسفند‌ماه 1327

قانون اصلاح مواد 26 و 64 قانون نظام وظیفه

ماده واحده ـ الف مواد 26 مصوب خردادماه 1317 و 64 مصوب اسفند 1321 قانون نظام وظیفه ملغی و به شرح زیر اصلاح می‌شود.

ماده 26 ـ ترتیب احضار افراد در ادوار مختلفه خدمتی و همچنین معافیت موقت و دائم یک یا چند طبقه و یا قسمت از طبقات بنابر پیشنهاد وزارت جنگ و صدور فرمان همایونی انجام می‌گیرد.

ماده 64 ـ هیچ‌کس تا قبل از دخول به سن 23 سالگی حق معافیت از خدمت زیر پرچم را به عنوان داشتن عیال و یا اولاد ندارد ولی پس از دخول به سن مزبور اشخاصی که دارای عیال یا اولاد باشند موقتاً از خدمت زیر پرچم معاف خواهند بود. (به استثناء کسانی که در این تاریخ مشغول انجام خدمت زیر پرچم می‌باشند که بایستی در صورت احتیاج وزارت جنگ خدمت مقرره را با تمام رسانند.) مشمولین محصل از مقررات این ماده مستثنی بوده و پس از فراغت از تحصیل و یا ترک تحصیل فقط در صورت استفاده از معافیت نخستین قرعه مقرر در ماده واحده آبان‌ماه 1324 قانون اصلاحی قانون نظام وظیفه که هرگاه دارای عیال و اولاد باشند از مزایای فوق‌الذکر استفاده خواهند نمود.

ب ـ مشمولین نظام وظیفه که 4 سال متوالی طبق مقررات قانون نظام وظیفه عمومی متکفل و یا معاف موقت پزشکی گردیده و یا آتیه تشخیص داده شوند و جزء طبقات مربوطه در احتیاط و ذخیره منظور خواهد گردید.

ج ـ حد نصاب سنی معافیت متکفل موضوع ماده 63 از بیست و نه سالگی به بیست و پنج‌سالگی تقلیل می‌یابد.

د ـ مشمولینی که برای انجام خدمت زیر پرچم احضار شده و در موقع معینه بدون عذر موجه حاضر نشوند از مقررات بهره‌مند نخواهند شاد.

هـ‌ ـ مشمولینی که قبل از اسفند 1327 متأهل شده‌اند متکفل شناخته می‌شوند.

و ـ مشمولین نظام وظیفه که خدمات سربازی خود را انجام داده‌اند چنانچه قبل از ورود به خدمت نظام در یکی از دوایر دولتی و یا بنگاه‌های ملی و یا هر مؤسسه غیر دولتی مشغول کار بوده‌اند پس از پایان خدمت نظام وظیفه بلا درنگ به محل سابق خود گماشته خواهند شد.

ز ـ وزارت جنگ مکلف است در مدت در سال خدمت سربازی موجبات با سواد شدن سربازان را فراهم نماید به طوری که خواندن و نوشتن را بیاموزند.

ح ـ کارگرانی که خدمت سربازی خود را انجام می‌دهند می‌باید به کار اولیه خود مشغول شوند و کارفرما‌ها اعم از دولتی و غیردولتی موظفند آنها را به کار قبول نمایند.

ط ـ کسانی که خدمت وظیفه خود را انجام داده‌اند از لحاظ استخدام در دستگاه‌های دولتی در صورت تساوی شرایط حق تقدم خواهند داشت این قانون از تاریخ تصویب به مورد اجرا گذارده خواهد شد.

این قانون که مشتمل بر یک ماده است در جلسه پانزدهم اسنفد‌ماه یک‌هزار و سیصد و بیست و هفت به تصویب مجلس شورای ملی رسید.

رئیس مجلس شورای ملی ـ رضا حکمت

م 2014

شماره 6101                                28/4 / 29

تصمیم قانونی

وزارت دارایی ـ سازمان نامه ـ وزارت اقتصاد ملی

تصمیم قانونی دائر به انتخاب کمیسیون تحقیق برای رسیدگی به امور برنامه هفت ساله که در جلسه روز شنبه 17 تیرماه 29 مجلس سنا اتخاذ شده است ذیلاً ابلاغ می‌گردد.

تصمیم قانونی

دایر به انتخاب کمیسیون تحقیق مربوط به امور برنامه هفت ساله

مجلس سنا در جلسه روز شنبه 17 تیر 1329 کمیسیونی مرکب از آقایان:

نجم ـ بیات ـ محوی ـ سروری ـ افخمی ـ دکتر شفق و دکتر متین دفتری انتخاب نمود که به امور برنامه هفت ساله رسیدگی کند و در ظرف یک ماه گزارش خود را تقدیم مجلس سنا نماید.

رئیس مجلس سنا ـ سید حسن تقی‌زاده

اصل تصمیم قانونی در دفتر نخست‌وزیر است.

م ـ 2009                                     27 ـ 4 ـ 29

وزارت‌خانه‌ها

تصمیم قانونی دایر به ابزار رأی اعتماد به دولت جناب آقای علی رزم‌آرا و متن برنامه دولت که در جلسه 13 تیرماه یک هزار و سیصد‌ و بیست‌ و نه به تصویب مجلس شورای ملی و در جلسه 19 تیرماه به تصویب مجلس سنا رسیده است ذیلاً ابلاغ می‌گردد.

تصمیم قانونی دائر به ابراز رأی اعتماد به دولت جناب آقای علی رزم آرا

جناب آ‌قای علی رزم‌آرا نخست‌وزیر که متن آن ضمیمه است با موافقت اجرای مواد آن در جلسه 13 تیرماه 1329 به اکثریت 95 رأی از 107 نفر عده حضار به دولت ایشان ابراز اعتماد نموده است.

این تصمیم در جلسه 13 تیرماه 1329 از طرف مجلس شورای ملی اتخاذ شده است.

رئیس مجلس شورای ملی ـ رضا حکمت

متن برنامه

1 ـ تغییر در طرز کارهای اداری کشور و واگذاری کارهای عمومی محلی به دست مردم از طریق تشکیل انجمن‌های محلی در ده ـ بخش و شهرستان و استان و تغییر وضع زندگانی مردم ده‌نشین و ایلات به زندگانی مترقی.

2 ـ بهبود در وضع اقتصادی کشور و اجرای برنامه هفت ساله با کمک به سازمان‌های محلی و تهیه کار برای بی‌کاران و عمران و آبادی به تناسب هر محل و سعی در تعدیل بودجه کشور و تقلیل هزینه‌ عمومی

3 ـ تهیه و تقدیم لوایح قانونی به منظور تجدید نظر در مقررات و قوانینی که با مقتضیات کنونی کشور و احتیاجات مردم وفق نمی‌دهد و تأمین استقلال قضایی.

4 ـ پایین‌ آوردن هزینه زندگی و بالا بردن سطح زندگی عمومی و ایجاد عدالت اجتماعی.

5 ـ توجه کامل به وضع فرهنگ و بهداشت و جلب همکاری مردم برای تعمیم آن از طریق انجمن‌های محلی.

در سیاست خارجی رو به دولت حفظ مناسبات حسنه با کلیه کشورها براساس احترام متقابل و رعایت منشور ملل‌متفق می‌باشد.

اصل تصمیم قانونی در دفتر نخست‌وزیر است.

م ـ 2008                         نخست‌وزیر

 

اخبار مجلس

ریاست مجلس شورای ملی

اینجانب آقای وزیر دادگستری را به علت توقیف جراید و سوء جریان دادگستری استیضاح می‌نمایم متمنی است به آقای وزیر دادگستری اطلاع داده شود هر چه زودتر برای استیضاح و تعیین روز آن در مجلس حاضر شوند.   

حسین مکی                   29 / 4 / 29

 

سؤالات نمایندگان

ریاست محترم مجلس شورای ملی

در تاریخ نوزدهم اسفند 27 ماده واحده به تصویب مجلس شورای ملی رسیده که دولت مبلغ یک‌صد و شصت‌میلیون ریال به سرمایه بانک کشاورزی اضافه نماید و بانک هم طبق مقررات همین قانون در شهرستان‌ها عمل کند تمنی دارم به وزیر دارایی ابلاغ فرمایند در مجلس حاضر شود و صریحاً اعلام نمایند که قانون مزبور به موقع اجرا گذارده شده یا خیر.             

با تقدیم احترامات ـ فقیه‌زاده

+++

مقام ریاست مجلس شورای ملی

خواهشمند است به جناب آقای وزیر فرهنگ اطلاع داده شود که برای جواب سؤال اینجانب در مجلس شورای ملی حاضر شوند.

سازمان برنامه در سال 28 و 29 چه مبلغ برای کمک به فرهنگ عمومی کشور پرداخته وزارت‌ فرهنگ چه اقدامی در مقابل وجوهی که از سازمان برنامه گرفته کرده است.             

محمدعلی مسعودی

جناب آقای وزیر محترم بهداری

چندین سال است چهارصد و پنجاه  هزار اهالی جاپلق و بربرود و بخش‌های سیلا خور هزاران شکایت نموده‌اند که برای حفظ جان این جمعیت کثیر و عمل‌های فوری لااقل یک مریض‌خانه ده‌تختخوابی و چند درمانگاه در این چند بخش تأسیس فرمایند.

در سه ماه قبل وزارت بهداری و عده انجام و تأسیس یک مریض‌خانه در الیگودرز و چند درمانگاه در قصبچه‌ازناه و درود و جاپلق فرمودند:

خواهشمند است در مجلس حاضر شده و بفرمایید چه عمل و اقدامی برای حفظ جان مردم این چند بخش فرموده‌اند.

2 ـ بروجرد به واسطه گودالی که معروف به چاله قلعه است مرکز و منبع مالاریا شده و هزاران شکایت برای پر نمودن این گودال و مبارزه با مالاریا شده است جناب آقای وزیر توضیح فرمایند برای این قسمت چه اقدامی فرموده‌اند.

با تقدیم احترام ـ قاسم فولادوند.

ریاست محترم مجلس شورای ملی

تمنی دارم به جناب آقای نخست‌وزیر اطلاع دهند برای پاسخ به سؤال اینجانب در مجلس شورای ملی حاضر شوند.

1 ـ در برنامه 7 ساله برای عمران و آبادی شهرستان قزوین جه نظر گرفته‌اند.

2 ـ چون شهرستان قزوین مخصوصاً شهر کم آب است چه فکری برای آب فرموده‌‌اند.

3 ـ یکی از بلوکات مهم قزوین بلوک‌الموت ررودبار است و فاقد راه می‌باشد و از طرف اعلیحضرت همایونی هم برحسب استدعای اینجانب امر به راه سازی آنجا شده چه وقت شروع به راه‌سازی خواهند فرمود.

4 ـ برای استخراج معان‌الموت چه تصمیمی اتخاذ فرموده‌‌اند.

5 ـ در برنامه 7 ساله منظور شده ایجاد راه از قزوین به لاهیجان این قسمت چه وقت عملی خواهد شد.

6 ـ راه بلوک زهرای قزوین را چه وقت درست خواهند نمود.            

باتقدیم احترامات - فقیه‌زاده

مقام ریاست محترم مجلس شورای ملی

متمنی است مقرر فرمایید جناب آقای وزیر دارایی برای پاسخ سؤالات ذیل در مجلس شورای ملی حضور به هم رسانند.

1 ـ تا قبل از تصدی جناب آقای دکتر سجادی درخواست‌هایی به سازمان از شهرستان‌ها و استان‌ها و افراد برای کمک به صنایع و عمران و برق و لوله‌کشی به سازمان تقدیم شده ورود به دفتر هر یک چه تاریخ بوده و آ‌نچه موافقت و عملی شده به نام چه بنگاه و چه شخصی و چه تاریخ و چه صورت عمل شده و درخواست هایی‌که را که مانده یا بایگانی شده چه بوده.

2 ـ معاملاتی که با تشریفات مناقصه و مزایده و حق‌العملی و امانی یا به صورت دیگری انجام شده با چه کیفیت و چه بنگاه و چه اشخاص بوده است.            

مهدی ارباب

ریاست محترم مجلس شورای ملی

توقع دارم مقرر فرمایند وزیر امور خارجه هر چه زودتر برای جواب پرسش ذیل در مجلس حاضر شوند.

نظر به‌ آن ‌که اصل (106)‌ متمم قانون اساسی اجازه ورود و اقامت قشون خارجی را در ایران بدون اجازه ورود اقامت قشون خارجی را در ایران بدون اجازه مجلسین نداده در جراید منعکس است که عده در حدود 100 نفر تفنگدار نیروی دریایی آمریکا برای سفارت وارد ایران خواهد شد و بعداً شایع شد که 9 نفر وارد شده است البته این عمل و موافقت دولت مخالف اصل مرقوم است و ممکن است اگر جلوگیری نشود اوضاع ایران مانند چین بیست‌ سال قبل شود و هر یک از سفارت‌های خارجی همین عمل را انجام داده ایران گرفتار وقایع ناگوار گردد مقتضی است دستور داده شود که دولت توضیح داده رفع نگرانی شود.

حائری‌زاده

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

مستدعی است به جناب آقای وزیر دارایی اطلاع داده شود که در مجلس حضور یافته به سؤال زیر جواب بدهند:

سازمان برنامه مبلغی بالغ بر بیست و پنج میلیون ریال به کارخانه‌ نور اصفهان به عنوان قرضه داده است به شرط این که تحت نظارت سازمان برنامه هفت ساله حوق عقب‌افتاده کارگران پرداخته شود و امور اقتصادی کارخانه هم تحت نظر شخص ناظر سازمان برنامه اصلاح شود از قرار اطلاع حقوق اغلب کارگران پرداخت نشده و مبلغ قرضه هم به جای این که صرف اصلاح امور کارخانه بشود در مقابل قروض شخصی مدیران کارخانه داده شده است چون این قرضه صرفاً برای حمایت صنایع داخلی و جلوگیری از تعطیل کارخانه و بی‌کاری کارگران داده شده است تقاضا دارد با رسیدگی به حساب مزبور چگونگی را به عرض مجلس شورای ملی برسانند.                                  

محمدتقی برومند               10 /5 / 29

شماره 18727 افتتاح دادگاه 31 / 4/ 1329

دادگاه بخش آمل به دادگاه شهرستان تبدیل گردیده و از تاریخ 12 / 4/ 29 رسماً افتتاح و شروع به کار نموده است.

انتصابات و احکام

در وزارت کشور

شماره 8393 / 35136                                5 / 5 / 29

جناب آقای دکتر منوچهر اقبال از تاریخ 5 / 5 / 29 به استانداری استان آ‌ذربایجان منصوب شدند.    وزیر کشور

شماره 1 ـ 6100 ـ 18597                            11 / 4 / 29

آقای مصطفی قلی خسروی رئیس اداره ایلات و کشاورزی از تاریخ شانزدهم تیرماه 1329 به سمت فرماندار رشت و معاونت استانداری اول منصوب و منتقل شدند.                    31 ـ 4 ـ 29

آقای عباس دولت‌شاهی بخشدار سنقر از تاریخ اول مرداد 1329 به سمت فرمانداری تویسرکان منصوب و منتقل شدند.

وزیر کشور

شماره 10230 ـ 5616                                25 / 4 / 29

آقای علی مختاری

به موجب این ابلاغ به سمت سر دفتری ازدواج در قریه شیره چمن سراب منصوب می‌شوید.       

وزیر دادگستری

شماره 10598 ـ 4700                                28 / 4/ 29

آقای سید عبدالحسین مستجابی سر دفتر ازدواج و طلاق سابق تهران

پیرو ابلاغ شماره 1185 / 2700 ـ 24 / 6 / 24 بدین‌وسیله رفع تعلیق شما را از تصدی دفتر طلاق اعلام می‌دارد.      

وزیر دادگستری

شماره 10408 ـ 5837                    27 /‌4 / 29

آقای اسحق ربانیان مراد سر دفتر ازدواج طایفه کلیمیان اصفهان

به موجب این ابلاغ دفتر شما را در شهر اصفهان برای ثبت طلاق به رسمیت می‌دهد.   

وزیر دادگستری

شماره 10398 ـ 4781                    27 /‌4 / 29

آقای محمدعلی کامکاری سر دفتر ازدواج و طلاق قصبه فسا

به موجب این ابلاغ استعفای شما از تصدی دفتر طلاق پذیرفته می‌شود.       

وزیر دادگستری

شماره 10338 / 5643                    27 / 4 / 29

آقای محمدطاهر رفیعی طاری

به موجب این ابلاغ به سمت سر دفتر ازدواج قراء‌طارو کشه‌و کلهر رود نطنز منصوب می‌شوید.      

وزیر دادگستری

شماره 10406 ـ 5806                    27 / 4 / 29

آقای تقی رئیسی سر دفتر اسناد رسمی و ازدواج و طلاق نورآباد دلفان خرم‌آباد

نظر به این که بر اثر گزارش واصله مرتکب تخلفاتی شده‌‌اید وزارت دادگستری طبق ماده 39 قانون دفتر اسناد رسمی شما را از تصدی دفاتر اسناد رسمی و ازدواج و طلاق معلق می‌نماید.          

وزیر دادگستری

شماره 10386 ـ 5215                    27 /‌4 / 29

آقای محمود ادیبی

به موجب این ابلاغ به سمت سر دفتری ازدواج دهکده طرق نطنز منصوب می‌شوید.      

وزیر دادگستری

+++

شماره 5157 / 10151                    22 / 4 / 29

آقای عباس حکیم معانی سر دفتر اسناد رسمی شماره 128 تهران

پیرو ابلاغ 4190 / 6890 ـ 17 / 3 / 329 نظر به این که محاکمه انتظامی شما منتهی به محکومیت جزای نقدی شده به موجب این ابلاغ رفع تعلیق شما را از تصدی دفاتر اسناد رسمی و گواهی صحت امضاء اعلام می‌دارد.      

وزیر دادگستری

شماره 10226 / 5672                    25 / 4/ 29

آقای سید علی آیت‌اللهی سر دفتر ازدواج شهر یزد

نظر به این که بر اثر گزارش واصله مرتکب تحلفاتی شده‌اید وزارت دادگستری طبق ماده 39 قانون دفتر اسناد رسمی شما را از تصدی دفتر ازدواج معلق می‌نماید.            

وزیر دادگستری

شماره 10228 ـ 5527        25 / 4 / 29

آقای علی‌محمد امامی بندر آبادی سر دفتر ازدواج و طلاق دهستان رستاق یزد

نظر به این که بر اثر گزارش واصله مرتکب تخلفاتی شده‌اید وزارت دادگستری طبق ماده 39 قانون دفتر اسناد رسمی شما را از تصدی دفاتر ازدواج و طلاق معلق می‌نماید.                    

وزیر دادگستری

شماره 10222 / 5814                    25 / 4 / 29

آقای اسحق حیم ‌دیان زاده سر دفتر ازدواج و طلاق کلیمیان بوشهر

به موجب این ابلاغ به علت کناره‌گیری و ترک محل کار از تصدی دفاتر ازدواج و طلاق معاف می‌شوید.         

وزیر دادگستری

شمراه 6567 / 10779                    31 / 4 / 29

آقای حسین سالک آزاد سر دفتر اسناد رسمی دماوند

به موجب ابلاغ از شغل سر دفتری اسناد رسمی و گواهی صحت امضاء معاف می‌شوید.                       

وزیر دادگستری

شماره 6569 / 10771                    29 / 4 / 29

آقای سراج‌الدین اسراری

به موجب این حکم به سمت سر دفتری اسناد رسمی درجه سوم شهر سبزوار منصوب می‌شوید طبق مقررات مشغول انجام وظیفه شوید.                     

وزیر دادگستری

شماره 3812 / 7553                      25 / 3 / 29

سر دفتر ازدواج و طلاق سابق مرند

نظر به این که محاکمه انتظامی شما خاتمه یافته به موجب این ابلاغ رفع تعلیق شما را تصدی دفتر ازدواج اعلام می‌دارد.  

وزیر دادگستری

شماره 10927 / 6017                    1 /5 / 29

آقای علی ‌اکبر عالم رجبی سر دفتر ازدواج دهستان رستاق یزد

به موجب این ابلاغ استعفای شما از تصدی دفتر ازدواج پذیرفته می‌شود.       

وزیر دادگستری

شماره 10935 / 5965                    1 / 5 / 29

آقای علی اکبر رضوانی سر دفتر ازدواج و طلاق میاندو آب

به موجب این ابلاغ از تصدی دفاتر ازدواج و طلاق معاف می‌شوید.                

وزیر دادگستری

شماره 10925 / 5932                    1 /‌5 / 29

آقای محمد مشکین قلم سر دفتر  ازدواج قریه گو کان خفر شیراز

به موجب این ابلاغ دفتر شما را در قریه گو کان برای ثبت طلاق رسمیت می‌دهد.         

وزیر دادگستری

شماره 10932 ـ 6088                    1 / 5 / 29

آقای سید کمال‌الدین ناصر مهریزی سر دفتر اسناد رسمی مهریز یرد

به موجب این ابلاغ استعفای شما از تصدی دفتر اسناد رسمی پذیرفته می‌شود.         

وزیر دادگستری

+++

 

یادداشت ها
Parameter:294570!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)