کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هجدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره 18
[1396/05/30]

جلسه: 45 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه چهارم مهر ماه 1333.  

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس.

2- بیانات آقاى رئیس دایر به تعرض فرماندارى نظامى به منزل آقاى بهادرى و تأیید مصونیت کامل آقایان نمایندگان.

3- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین و تصویب آن و ارجاع یک قسمت از پیشنهادات آن به کمیسیون فرهنگ.

4- تقدیم آیین‌نامه تمرکز امور صحى به وسیله آقاى وزیر بهدارى.

5- طرح لایحه اضافه اعتبار 1333 وزارت فرهنگ و خاتمه شور آن و ارجاع به مجلس سنا.

6- تعیین موقع جلسه بعد، ختم جلسه.

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره 18  

 

 

جلسه: 45

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه چهارم مهر ماه 1333.

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس.

2- بیانات آقاى رئیس دایر به تعرض فرماندارى نظامى به منزل آقاى بهادرى و تأیید مصونیت کامل آقایان نمایندگان.

3- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین و تصویب آن و ارجاع یک قسمت از پیشنهادات آن به کمیسیون فرهنگ.

4- تقدیم آیین‌نامه تمرکز امور صحى به وسیله آقاى وزیر بهدارى.

5- طرح لایحه اضافه اعتبار 1333 وزارت فرهنگ و خاتمه شور آن و ارجاع به مجلس سنا.

6- تعیین موقع جلسه بعد، ختم جلسه.

 

مجلس یک ساعت و پنج دقیقه پیش از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید.

1- تصویب صورت مجلس

رئیس - صورت غائبین جلسه پیش قرائت می‌شود (به شرح ذیل قرائت شد):

غایبین با اجازه، آقایان: بیات ماکو، صفارى، مسعودى، عبدالرحمن فرامرزى، بوربور، دکتر پیرنیا، محمودى، جلیلی، اورنگ، شفیعى، معین‌زاده، حائری‌زاده، بهادرى، دکتر عمید، ابراهیمی، خاکباز، محمود ذوالفقارى، مصطفی ذوالفقاری، حشمتى، دکتر سید امامى.

 غایبین بى‌اجازه، آقایان: تربتى، کدیور، سالار بهزادى، سلطان‌العلما، مهندس اردبیلى، فرید اراکى، دکتر عدل، امیر تیمور کلالى، اریه.

دیرآمدگان و زود رفتگان با اجازه، آقایان: عبدالحمید بختیار، بزرگ‌نیا.

دیرآمده بى‌اجازه، آقاى اعظم زنگنه.

رئیس - آقاى شوشترى.

شوشترى - استدعا دارم آقایان توجه بفرمایید در صورت مجلس عبارت مسیر اصلى را در صورت مجلس سیر اصلى نوشته‌اند، بنده عرض کردم مسیر اصلى، دیگر آن که بعد از فرمایش آقاى عبدالصاحب صفایى نوشته شده است و تصور می‌کنم که اشتباه شده است چون جناب آقاى رئیس به بنده مرحمت دارند و همچو بى‌لطفى نکرده‌اند که بفرمایند آقاى شوشترى شلوغ نکن، این را هم اصلاح کنید آقاى رئیس به بنده همچو چیزى نفرمودند.

رئیس - اصلاح می‌شود (شوشترى - متشکرم) آقاى عبدالصاحب صفایى (چند نفر از نمایندگان - تشریف ندارند) آقاى دولت‌آبادى

دولت‌آبادى - در صورت مجلس پری روز مطلبى که بنده گفتم در اطراف پیشنهاد آقاى عبدالصاحب صفایى راجع به دادن ارز به محصلین علوم عالیه دینى که یک قدرى ناقص است بنده نظر مخالفى با اصل مطلب نداشتم و منظورم این بود که پیشنهاد را تکمیل کنید و به صورتى دربیاورید که قابل تصویب باشد و این نظر تمام مجلس است که به محصلین علوم دینى کمک شود (صحیح است، صحیح است).

رئیس - آقاى عبدالصاحب صفایى.

عبدالصاحب صفایى - یک مختصر اغلاط مطبعه‌ای‌ است که تصحیح کردم و تقدیم می‌کنم.

رئیس - بسیار خوب، آقاى صدرزاده نسبت به صورت مجلس فرمایشى دارید؟

صدرزاده - یک غلط چاپى هست در بیانات جلسه گذشته بنده که اصلاح کردم و تقدیم می‌کنم.

رئیس  - بسیار خوب، دیگر نظرى نسبت به صورت مجلس نیست؟ آقاى مشایخى.

مشایخى - بنده راجع به لایحه اضافه اعتبارى که جناب آقاى وزیر فرهنگ به مجلس داده‌اند عرض کردم اصولاً با توسعه فرهنگ و این که هر سال تعداد معلمین باید اضافه شود کمال موافقت را دارم با اصل موضوع موافقت داشتم منتهى از نقطه نظر رسیدگى به اعتبارات نظر بنده این بود که به کمیسیون بودجه ارجاع شود.

رئیس - در صورت مجلس نظر دیگرى نیست (اظهار نشد) صورت مجلس جلسه پیش تصویب شد. سه نفر از آقایان تقاضاى نطق قبل از دستور کرده‌اند ولى یک ساعت بیشتر به ظهر نمانده چون تا حالا جلسه خصوصى داشتیم اگر آقایان موافقت کنند این نطق قبل از دستور به جلسه بعد بماند (درخشش - پس حق کسانى که امروز اسم نوشته‌اند محفوظ است؟) (عبدالصاحب صفایى - به شرط این که حق ما حفظ شود) بلى با موافقت مجلس وقت آقایان براى جلسه بعد محفوظ است.

2- بیانات آقاى رئیس دایر به تعرض فرماندارى نظامى به منزل آقاى بهادرى و تأیید مصونیت کامل آقایان نمایندگان

رئیس - وارد دستور می‌شویم. مطلبى است که بنده لازم می‌دانم به اطلاع آقایان نمایندگان محترم برسانم، دیروز فرماندار نظامى به من تلفن کرد که منزل آقاى بهادرى که فعلاً هم غایب هستند مورد سوء‌ظن واقع شده که شاید کسى به آنجا پناهنده شده باشد، من دستور دادم رییس بازرسى مجلس آنجا حاضر شود و به آنها هم همین طور گفتم که یک نفر بفرستند که از آنجا تحقیقات لازمه را بکنند، بلافاصله از منزل آقاى بهادرى برادر ایشان به من تلفن کردند که به منزل ما آمدند و به عنوان بازرسى مبل‌ها و کاغذهاى ایشان را به هم زدند و چیزى هم پیدا نکردند، من دو مرتبه به آقاى فرماندار نظامى با تلفن مراجعه کردم که چرا بدون اطلاع مجلس به آنجا رفتند (صدرزاده - این مخالف با اصل مصونیت وکیل است قربان) ایشان گفتند که سوء‌تفاهم شده است و نمی‌دانستند که آنجا منزل آقاى بهادرى بوده است چون ایشان برادر و عموزاده‌هایى هم به آن اسم دارند خود فرماندار نظامى هم خیلى اظهار تأسف کردند و معذرت خواستند

+++

من گفتم باید برادر آقاى بهادرى این مطلب را اظهار بکند ایشان هم این کار را کردند و معذرت خواستند و اخوى آقاى بهادرى هم با ایشان ملاقات کردند و شفاهاً هم ترضیه خاطر ایشان را فراهم کردند ولى بنده باید اینجا عرض کنم که نمایندگان مجلس شوراى ملى باید از هر گونه تعرض ولو کوچک باشد بدون اطلاع مجلس اگر بازرسى هم باشد مصون و محفوظ بمانند (صحیح است) اگر غیر از این باشد اجراى وظیفه نمایندگى براى آنها مشکل می‌شود (صحیح است، احسنت) مخصوصاً آقاى بهادرى که همه مبارزات ایشان و افکار ایشان را می‌دانند (صدرزاده - از نمایندگان بسیار شریف مجلس است) و من این مطلب را اینجا اظهار کردم و گفتم که فرماندار نظامى چون مرد خوبى است و قصدى هم نداشته و این طور پیش آمده است و مع‌هذا اینجا اظهار می‌کنم که اگر نظایر این امر پیدا شد من با کمال شدت شخصاً اقداماتی که لازم است می‌کنم و یقین دارم که عموم نمایندگان با من هم صدا و موافق خواهند بود (صحیح است، احسنت) (احمد فرامرزى - اگر آقاى بهادرى و امثالش نبودند حال وضع طور دیگر بود) آقاى نورالدین امامى.

امامى - اولاً بنده از طرف جناب آقاى بهادرى و نمایندگان آذربایجان از مراحم آقا تشکر می‌کنم و از طرف نمایندگان و عموم ملت ایران از این اظهار مرحمت آقا نسبت به یک همشهرى خودم تشکر می‌کنم و باید عرض کنم که بلافاصله آقاى نخست‌وزیر هم تلفن کردند و از خانم ایشان رفع گلایه کردند.

رئیس - آقاى امیر نصرت اسکندرى فرمایشى داشتید؟

امیر نصرت اسکندرى - بنده به آقاى نخست‌وزیر هم همین عرض را کردم که آن افسرى که رفته آنجا و آن کسى که گزارش داده است هر دو آنها باید تنبیه بشوند (صحیح است).

رئیس - در این قسمت هم اقدام خواهد شد.

3- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین و تصویب آن و ارجاع قسمتى از پیشنهادات به کمیسیون فرهنگ

رئیس - لایحه فرهنگ مطرح است، پیشنهادى از آقاى عبدالصاحب صفایى مطرح بود که قرائت شد، ولى روى آن رأى گرفته نشد و حالا مجدداً قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم طلاب علوم دینى که در اعتاب مقدسه تحصیلات عالى می‌نمایند به تصدیق وزارت فرهنگ از لحاظ گذرنامه و ارفاقات ارزى مشمول مقررات مربوط محصلین خارج از کشور می‌باشند.

شمس قنات‌آبادى - پس بنده پیشنهادم را پس گرفتم قربان.

رئیس - توضیحات این پیشنهاد در جلسه پیش داده شد و حالا باید رأى بگیریم آقایانی که با این پیشنهاد موافقند قیام کند (اغلب برخاستند) تصویب شد. یک پیشنهاد دیگر آقاى مخبر کرده‌اند که قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

اینجانب پیشنهاد می‌نمایم لایحه فرهنگ با آنچه از پیشنهادات به تصویب رسیده امروز تکمیل و تصویب گردد و بقیه پیشنهادات به کمیسیون فرهنگ بازگردد تا تنقیح و به نام متمم و ضمیمه همین لایحه براى تصویب به مجلس تقدیم گردد.

رئیس - آقاى دولت‌آبادى.

دولت‌آبادى - براى این که یک راه‌حلى به دست بیاید که پیشنهادات مفید آقایان نمایندگان مجلس مورد توجه و تصویب قرار بگیرد و ضمناً لایحه فرهنگ هم بیش از این معطل نماند به خاطر بنده این طور رسید که پیشنهاد کنم به ساحت مجلس مقدس شوراى ملى متن لایحه فرهنگ به اضافه آنچه از پیشنهادات تصویب شده است مانند همین پیشنهادى که الان تصویب شد اینها ضمیمه لایحه بشود امروز آقایان رأى نهایى بدهند و تمام بشود اما نسبت به سایر پیشنهادات مفیدى که الان حاضر است یا احیاناً در جریان کار مطالب دیگرى به نظر می‌رسد که قابل توجه باشد زیرا از اطراف و اکناف مملکت آقایانی که به وجهى می‌توانند از این قانون استفاده کنند از آموزگار و کمک آموزگار و دبیر و لیسانسیه و مهندس و استاد و دانشیار، همه کس سعى می‌کنند از آقایان نمایندگان بخواهد که خودش را مشمول این قانون قرار بدهد در حفظ حق خودش هم ذی‌حق است البته سعى به جایى می‌کند و آقایان نمایندگان محترم مجلس هم همگى با حسن نیت می‌خواهند در انجام حوایج مردم کمک و مساعدت بفرمایند به علاوه بعضى از پیشنهادات بسیار اصولى و قابل توجهى از آقایان نمایندگان رسیده است از این جهت بنده پیشنهاد کردم لایحه فرهنگ به اضافه آنچه از پیشنهادات تا به حال مورد تصویب قرار گرفته است امروز تکمیل شود (صحیح است) و آنچه از پیشنهادا ت مانده است و طرح نکرده‌اند برود به کمیسیون مشروط به این شرط که به مجلس برگردد و به نام متمم و ضمیمه همین قانون تصویب بشود نه به شکل یک لایحه جدید.

رئیس - باید به اطلاع آقایان برسانم که آقاى مخبر طبق ماده 122 حق دارند این تقاضا را بکنند چون طبق ماده 122 اصلاحاتى که ضمن مذاکره شور نهایى طبق ماده 120 نسبت به لوایح پیشنهاد می‌شود در صورت تقاضاى مخبر یا وزیر یا معاون او به کمیسیون ارجاع می‌گردد و کمیسیون مکلف است در ظرف یک هفته نظر خود را به مجلس اطلاع بدهد این است که وقتى این پیشنهادات به کمیسیون می‌رود این لایحه را باید یک هفته صبر کرد آن وقت تصویب کنیم این به چه صورتى مطرح می‌شود؟ (دولت‌آبادى - به صورت ضمیمه این لایحه) براى این که مجلس می‌تواند اصل لایحه و کلیه پیشنهادات را بدون تفکیک به کمیسیون ارسال دارد (مخبر - تفکیک می‌شود) پس این طور می‌شود که آنچه در کمیسیون تصویب شد گزارش آن بعد از یک هفته به مجلس بیاید و ضمیمه این قانون بشود.

مخبر - این لایحه با آنچه تا به حال تصویب شده تصویب می‌شود و بعد پیشنهادات به کمیسیون می‌رود بعد به مجلس می‌آید و تکمیل می‌شود و به نام ضمیمه این قانون است سابقه هم زیاد دارد.

رئیس - اینجا دو پیشنهاد است که براى دولت خرجى ندارد و به عقیده بنده نافع است، یکى پیشنهادى است که آقایان پیشنهاد کردند که دانشکده نفت که می‌خواهند در تهران تأسیس کنند به خوزستان منتقل بشود (صحیح است) این به عقیده من هم منطقى است براى این که آنجا عملاً چیز یاد می‌گیرند (صحیح است، صحیح است) آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - در سال 1332، تصور می‌کنم که در آبان ماه یا آذر ماه سال گذشته بود که آقاى وزیر اقتصاد ملى با نظر دولت به این فکر افتادند که دانشکده نفت را در تهران دایر کنند، براى این که محلى براى دانشکده نفت در نظر بگیرند طرح تصویب‌نامه‌اى از هیأت وزیران گذشت که عمارت هنرسرای عالى که در اختیار وزارت فرهنگ بود به وزارت اقتصاد ملى منتقل بشود و وزارت اقتصاد ملى در آن عمارت دانشکده نفت را دایر بکند. نمایندگان محترم مستحضرند که هنرسرای عالى و هنرستان تهران که ضمیمه هنرسرای عالى است در اختیار وزارت فرهنگ و تحت نظر وزارت فرهنگ اداره می‌شود. براى این که بتوانند دانشکده نفت را دایر بکنند ناچار شدند با طرح تصویب‌نامه عمارت هنرسرای عالى و خود هنرسرای عالى را با بودجه و پرسنل به وزارت اقتصاد ملى منتقل بکند (مهندس جفرودى - مجوز قانونى نداشته) بنابراین الان هنرسرای عالى و عمارت هنرسرا در اختیار وزارت اقتصاد ملى است و به موجب همان تصویب‌نامه تأسیس دانشکده نفت هم به عهده وزارت اقتصاد ملى واگذار شده است (مهندس جفرودى - آقاى وزیر فرهنگ مجوز قانونى می‌خواهد) براى این که دانشکده نفت انتقال به آبادان پیدا بکند، که بنده هم موافق هستم با این نظر، با آقاى وزیر اقتصاد ملى در دو سه جلسه مذاکره شده است ایشان معتقد هستند که دانشکده نفت یک قسمت تئورى دارد و یک قسمت عملى قسمت تئورى باید در تهران انجام بشود و قسمت عملى در آبادان، براى کارهاى عملى البته پیشنهادى که شده است چون این مربوط به وزارت اقتصاد ملى است به نظر بنده باید نظر وزارت اقتصاد ملى هم در این کار گرفته بشود بنده از نظر عضویت هیأت دولت عرض می‌کنم که دانشکده نفت در اختیار وزارت اقتصاد ملى است و خود من هم از نظر وزیر فرهنگ بودن معتقد هستم دانشکده نفت باید در آبادان دایر بشود.

رئیس - بر طبق اصلى از اصول قانون اساسى باید تمام مدارس و مکاتب تحت نظر وزارت فرهنگ باشد. البته در متمم قانون اساسى به عنوان وزارت علوم نوشته شده است که حالا وزارت فرهنگ است، بنابراین هیچ دانش‌سرا و مکتب و مدرسه بدون نظر وزارت فرهنگ نمی‌تواند دایر بشود، بنابراین اگر آقایان انتقال این دانشکده را از تهران به آبادان موافقند پیشنهاد قرائت بشود و رأى گرفته شود (به شرح زیر قرائت شد):

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى.

پیشنهاد می‌نماییم تبصره ذیل به لایحه فرهنگ افزوده شود:

تبصره - وزارت فرهنگ و وزارت دارایى و شرکت ملى نفت موظفند در مدت یک ماه نسبت به تأسیس دانشکده نفت در خوزستان اقدام لازم مبذول و دانشکده نفت تهران را به خوزستان منتقل کنند.

دکتر جزایرى، محمدعلى مسعودى، موسوى، سلطانى، صادق بوشهرى، نقابت، حمید بختیار، باقر بوشهرى، دکتر موسى عمید، بهبهانى، دکتر شاهکار و تعدادى امضاى دیگر.

رئیس - آقاى صدرزاده موافقید.

صدرزاده - بنده در این قسمت عرضى ندارم.

رضایی - آقا بنده اول اجازه خواستم.

نقابت - آقا پیشنهاد را بنده امضا کردم اجازه بفرمایید توضیح بدهم.

رئیس - آقاى نقابت بفرمایید.

نقابت - خاطر مبارک آقایان هست که در زمان اعلیحضرت فقید بعضى از اتباع خارجه در ایران خواستند یک مدارسى تأسیس کنند وزارت فرهنگ شدیداً اعتراض کرد زیرا که استدلال کردند به اصل 19 یک متمم قانون اساسى زیرا در اصل 19 متمم قانون اساسى گفته می‌شود که ریاست کلیه مدارس و مکاتب با وزیر علوم است اکنون اگر وزارتخانه‌اى بخواهد مدرسه‌اى دایر کند و بعد از چندى یک تعلیمات ناقصى که در آنجا داده می‌شود بنا به اعتبار محصلین و بنا به یک فشار اجتماعى بیایند آن مدرسه یا مکتب را دانشکده یا دانشگاه بگذارند اساس دانشکده و دانشگاه‌ها متزلزل می‌شود (صحیح است) باید وزارت فرهنگ

+++

رأساً متصدى این امور باشد، مسئله دانشکده نفت و بار آوردن محصلین از براى صنعت نفت در این دو سال و سه سال کاملاً حس شد که چه قدر ما محتاجیم (صحیح است) استدلالى که آقاى وزیر اقتصاد ملى فرمودند سابقاً در مذاکرات حضورى این بود که محصلین نفت غالباً به لندن هم می‌روند درس می‌خوانند و حال آن که در خود لندن تصفیه خانه هست و وسایل پالایشگاه و امور فنى است در صورتى که این استدلال صحیح نیست آبادان یک محلى است که مرکز تصفیه نفت و صنایع مختلف نفت است و براى این کار ساخته شده و داراى مدرسه و محل تحصیل و جاهاى مخصوص براى کلاس است (صحیح است) و ساختمان آنجا براى این کار ساخته شده است وسیله تهویه هست، وسیله خنک کردن هوا هست و وسایلى هست که محصلین شبانه‌روز در آنجا زندگى کنند، اعاشه کنند و صبح هم توى کارخانه در قسمت‌هاى مختلف راجع به برق، راجع به لوله، راجع به تصفیه، راجع به قسمت‌هاى شیمیایى کار کند و عمل کنند بر ما ثابت شده که امور نفتى و صنعتى را اگر به صورت تئورى بخوانیم چیزى نمی‌فهمیم آنچه را که محصل شیمی در مدرسه خوانده است وقتى به او بگویید آقا یک صابون بپز نمی‌تواند باید عملاً ببیند، تجربه حاصل بکند، تأسیس این مدرسه در تهران باعث می‌شود که باز یک عده‌اى در اینجا یک درس اضافه‌اى تحصیل بکنند و بعد هم به کارهاى دیگر مشغل شوند در صورتى که دانشکده نفت مخصوص این کار است و چون این تصمیم گرفته شده اگر آقایان موافقت بفرمایند موجب امتنان و تشکر است که این مدرسه به آبادان منتقل شود.

رئیس - آقاى رضایى مخالفید (رضایى - بلى) بفرمایید.

کریمى - محول بفرمایید به نفت کرمانشاه آنجا هوایش هم بهتر است.

رضایى - بنده فقط می‌خواستم یک تذکرى عرض بکنم.

ارباب - بندرعباس از همه اینجاها مناسب‌تر است.

رضایى - تذکر بنده این است که این دانشکده بعد از این که قرار شد در آبادان تأسیس بشود که بسیار فکر خوبى است و مخصوصاً …

رئیس - آقایان بیرون نروید که باید رأى بگیریم مجلس از اکثریت مى‌افتد بفرمایید آقاى رضایى.

رضایى - و مخصوصاً از این جهت که مخارج این دانشکده را شرکت ملى نفت خواهد پرداخت پیشنهاد بسیار خوب و به جایى است ولى تذکر بنده این است که وقتی که این دانشکده شاگرد قبول می‌کند مسئولین شرکت نفت و مسئولین این دانشکده توجه کامل بکنند که شاگردهایى را که می‌خواهند بپذیرند از نظر سوابق اخلاقى و تربیتى و اعتقادات‌شان کاملاً تحقیق بشود که پس فردا دانشکده نفت براى ما یک مرکز جاسوسى و نوکرى اجنبى و یک مرکز تبلیغاتى از آب درنیاید.

رئیس - رأى گرفته می‌شود به این پیشنهاد، آقایانی که موافقند قیام فرمایند (اغلب برخاستند) تصویب شد یک پیشنهاد دیگر هم هست که فقط این است که دانشسراى کشاورزى در شیراز تأسیس شده است که البته خیلى هم توسعه دارد وضعش هم خوب است یک پیشنهادى هم شده است که به دانشکده تبدیل شود این را هم اگر آقایان موافقت بفرمایید قرائت بشود. (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم که در سال جارى تحصیلى دانشکده کشاورزى شیراز را به دانشکده کشاورزى تبدیل نمایند.

صدرزاده، صارمى، باقر بوشهرى، مرتضى حکمت، استخر.

رئیس - آقاى صدرزاده.

صدرزاده - اجازه بفرمایید بنده توضیحى در این باب عرض کنم تا آن پیشنهاد را مرحمت کنید.

رئیس - قانون را بخوانید.

صدرزاده - بسیار خوب، عرض کنم که در دوره 15 مجلس شوراى ملى فکرى که بسیار در مجلس مورد توجه بود این بود که شهرستان‌ها مورد توجه مرکز واقع نشده‌اند و باید حتماً سعى کرد که فرهنگ و بهداشت در شهرستان‌ها توسعه داده شود (صحیح است) از این لحاظ یک قانونى در 3 خرداد 28 در دوره 15 از مجلس شوراى گذشت و اجازه داد که دانشگاه‌ها در شهرستان‌ها تأسیس شود و مخصوصاً در تبصره این قانون ذکر شده است که وزارت فرهنگ مکلف است در اجراى این قانون تأسیس دانشکده پزشکى و کشاورزى را در استان‌ها مقدم بدارند آقایان مسبوق هستند که فارس از موقعى که راه‌آهن به طرف دیگرى ساخته شد راه تجارتى آنجا مسدود شد (صحیح است) و امروز وضع اقتصادى فارس فوق‌العاده بد است (صحیح است) و آنجا چون یک ناحیه زراعتى است ما می‌توانیم از طریق توسعه کشاورزى به وضعیت فارس که در حقیقت مورد علاقه تمام نمایندگان محترم است بهبودى ببخشیم (صحیح است) در آنجا یک دانشسراى کشاورزى تأسیس شده است یعنى هسته مرکزى یک دانشکده کشاورزى به وجود آمده فقط در این پیشنهاد بنده و سایر آقایان نمایندگان فارس استدعا کرده‌ایم که این دانشسرا تبدیل بشود به دانشکده کشاورزى یعنى متدرجاً سال به سال کلاس‌هاى اول و دوم دانشکده در آنجا تأسیس بشود بلکه آنجا داراى دانشکده‌اى بشود و سبب بشود که عملیات فلاحتى و کشاورزى در آنجا توسعه پیدا بکند و این وضعیتى که از لحاظ اقتصادى و انسداد راه بوشهر براى مردم فارس پیش آمده است از طریق کشاورزى جبران بشود من از حضور آقایان استدعا می‌کنم که نسبت به این پیشنهاد موافقت بفرمایند تا یک قدمى راجع به شهرستان‌ها و براى شیراز و فارس برداشته بشود.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - همان طور که جناب آقاى صدرزاده فرمودند تأسیس دانشکده در شهرستان‌ها به خصوص دانشکده پزشکى و دانشکده کشاورزى مطابق قانونى که از مجلس شوراى ملى گذشته است از وظیفه اولیه وزارت فرهنگ است به خصوص که در این قانون هم همان طور که اشاره فرمودند که در تأسیس دانشکده در شهرستان‌ها بایستى دانشکده کشاورزى مقدم بر تأسیس سایر دانشکده‌ها باشد بنابراین آن قانون الان بر عهده وزارت فرهنگ یک تکلیفى را گذاشته است به نظر بنده گذشتن قانون دیگرى براى این کار لازم نیست به خصوص که الان دانش‌سراى کشاورزى ما در شیراز داریم ولى دانش‌سراى کشاورزى عیناً مثل دانش‌سراى مقدماتى است که برنامه‌اش از برنامه 6 ساله و 5 ساله متوسطه کمتر است و اگر محصلى بخواهد از دانشسراى مقدماتى به دانشکده کشاورزى برود ناچار است که یا دبیرستان کامل کشاورزى را دیده باشد یا 6 ساله متوسطه طبیعى را قبول شده باشد تا بتواند موفق با امتحان مسابقه وارد دانشکده کشاورزى بشود الان اگر ما بخواهیم دانشسراى کشاورزى را تبدیل به دانشکده کشاورزى بکنیم (صدرزاده - تأسیس بفرمایید) این مقدور نیست مگر این که همان طوری که اشاره فرمودید دانشکده کشاورزى را تأسیس بکنیم (صدرزاده - بله باید تأسیس بفرمایید) اما تأسیس دانشکده کشاورزى در شهرستان‌ها با این که از وظایف اولیه وزارت فرهنگ است این قدرها سهل و آسان نیست بلکه معلم می‌خواهد مهندس کشاورزى می‌خواهد که آنجا تدریس بکند لابراتوار می‌خواهد الان اگر این تبصره‌اى که پیشنهاد فرموده‌اید و مورد علاقه خود بنده هم هست به تصویب برسد وزارت فرهنگ شاید وسایل اجراى این قانون را نداشته باشد حالا که وزارت فرهنگ قانوناً عهده‌دار تأسیس دانشکده کشاورزى در شهرستان‌هاست اجازه بفرمایید که وزارت فرهنگ همان‌طور که براى دانشکده ادبیات شیراز اقدام کرده است نسبت به دانشکده کشاورزى هم وسایل کار را فراهم کند و بعد نظر آقایان را تأمین بکند و‌ الّا اگر الزام قانونى براى وزارت فرهنگ پیش بیاید با نداشتن وسیله به نظر بنده این امکان ندارد و نمی‌شود اجرا کرد ولى بنده قبول می‌کنم که وسایل این کار را به تدریج از لحاظ معلم و لابراتوار فراهم بکنم و بعد نسبت به تأسیس دانشکده کشاورزى اقدام بشود.

رئیس - طبق تقاضاى آقاى مخبر کمیسیون و موافقت آقاى وزیر فرهنگ به گزارش اصلى کمیسیون و آنچه که از پیشنهادات تا به حال تصویب شده رأى می‌گیریم و بقیه پیشنهادات را می‌فرستیم به کمیسیون (میراشرافى - لایحه که نمی‌رود) خیر اصل لایحه نمی‌رود (صدرزاده - بنده با این تقاضا مخالفم) این تقاضا طبق آیین‌نامه است. حالا آنچه که تا به حال تصویب شده قرائت می‌شود که آقایان توجه بفرمایند بعد رأى می‌گیریم (مهندس جفرودى - بنده مخالفم) با چى مخالفید؟ این تقاضا مطابق آیین‌نامه است (شرح ذیل قرائت شد):

ماده واحده - از تاریخ اول فروردین 1333 میزان تفاوت حقوق پایه‌هاى کمک آموزگارى و آموزگارى و دبیرى به شرح زیر تعیین می‌گردد:

الف- کمک آموزگارى و آموزگارى:

حقوق پایه یک طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى می‌باشد و در موقع ارتقا از پایه‌اى به پایه بالاتر تا پایه پنج یک سوم و از پایه شش تا پایه هشت یک پنجم و از پایه نه به بالا یک ششم حقوق پایه مادون علاوه خواهد شد.

ب - دبیرى:

 حقوق پایه یک دبیرى طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى می‌باشد و در موقع ارتقا از پایه‌اى به پایه بالاتر تا پایه چهار یک چهارم و از پایه پنج تا پایه هشت یک پنجم و پایه نه یک ششم و پایه ده یک هشتم حقوق پایه مادون علاوه خواهد شد.

تبصره 1- دارندگان پایه‌هاى کمک‌آموزگارى و آموزگارى و ادارى که به سمت مدیرى یا نظامت مدارس منصوب شوند و همچنین رؤساى ادارات فرهنگ در شهرستان‌ها مشمول تبصره 2 ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى بوده و از فوق‌العاده فنى استفاده خواهند نمود.

تبصره 2- کلیه لیسانسیه‌ها و مهندسین که پایه آموزگارى یا ادارى دارند و همچنین کسانی که قبلاً پایه دبیرى داشته و به پایه ادارى تبدیل نموده‌اند در صورتی که در تاریخ تصویب این قانون در خدمت وزارت فرهنگ یا دانشکده‌ها یا هنرسرای عالى باشند و سه سال سابقه تدریس عملى یا نظرى داشته یا دارا شوند می‌توانند رتبه خود را به رتبه دبیرى با رعایت آخرین حقوق ثابت خود تبدیل نموده و به تدریس مشغول شوند. حقوق رتبه‌هاى دبیرى مندرج در ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى ملاک این تبدیل خواهد بود و مدت توقف در آخرین پایه آنان جز توقف در پایه دبیرى که به موجب این قانون مشخص می‌شود محسوب می‌گردد. لیسانسیه‌ها و مهندسین که از تاریخ تصویب این قانون به خدمت وزارت فرهنگ گمارده می‌شوند در صورتى می‌توانند پس از سه سال تدریس رتبه خود را به رتبه دبیرى تبدیل کنند که لااقل سه سال در شهرستان‌ها

+++

انجام وظیفه نمایند و در غیر این صورت پس از پنج سال تدریس می‌توانند رتبه خود را به رتبه دبیرى تبدیل کنند.

تبصره 3- از تاریخ تصویب این قانون دبیرانى می‌توانند به خدمت ادارى آموزشى وزارت فرهنگ پذیرفته شوند و از مزایاى این قانون استفاده کنند که لااقل ده سال در مدارس طبق آیین‌نامه خدمات فنى تدریس و یا به شغل ریاست و نظامت اشتغال داشته باشند. کسانی که فعلاً در وزارت فرهنگ متصدى مشاغل فنى هستند و ده سال سابقه تدریس یا ریاست و نظامت دارند در صورتى می‌توانند از مزایاى این قانون استفاده کنند که در خارج از وقت ادارى حداقل هفته‌اى شش ساعت بدون اخذ حقوق یا فوق‌العاده تدریس نمایند تا به نصاب ده سال برسند. در صورت عدم انجام این قسمت حق ندارند از مزایاى این قانون استفاده نمایند.

تبصره 4- وزارت فرهنگ موظف است از تاریخ تصویب این قانون لغایت یک ماه صورت ادارات و دوایر فنى خود را با توجه به این قانون و تبصره 2 ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى و ماده 3 آیین‌نامه شماره 3 اجراى تبصره 2 ماده 12 مصوب 14 مرداد 1322 کمیسیون فرهنگ مجلس شوراى ملى تهیه و به تصویب کمیسیون فرهنگ برساند چنانچه پس از انقضا یک ماه صورت مزبور به کمیسیون فرهنگ تسلیم نشود کلیه شاغلین مشاغل فنى که در وزارت فرهنگ مشغول خدمت هستند از مزایاى تبصره 2 ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى نمی‌توانند استفاده نمایند. در هر صورت شاغلین مشاغل غیر فنى به هیچ وجه حق ندارند از مزایاى مندرج در تبصره مزبور استفاده کنند.

تبصره 5- مدیران و ناظم‌هاى دبیرستان‌ها و دبیرانی که با رتبه ادارى مشغول خدمت هستند (به استثنا مشمولین تبصره 2 این قانون) در صورتی که 8 سال سابقه تدریس یا 15 سال خدمت آموزشى داشته باشند می‌توانند رتبه خود را به رتبه دبیرى تبدیل نمایند.

تبصره 6- مدیران و ناظم‌هاى دبستان‌ها و آموزگارانی که با رتبه ادارى مشغول خدمت هستند در صورتی که 8 سال سابقه تدریس یا 15 سال خدمت آموزشى داشته باشند می‌توانند رتبه خود را به رتبه آموزگارى تبدیل نمایند.

تبصره 7- لیسانسیه‌هاى دانشسری عالى که در خارج از سازمان‌هاى وزارت فرهنگ مشغول خدمت هستند می‌توانند در صورت احتیاج وزارت فرهنگ به تقاضاى خودشان به فرهنگ منتقل و پایه خود را به پایه دبیرى تبدیل نمایند مشروط بر این که تعهدى بسپارند که به تعیین وزارت فرهنگ لااقل 5 سال در خارج تهران و حومه صرفاً به تدریس اشتغال ورزند و با عدم انجام این تعهد رتبه آنها به وضع پیش از تبدیل باز خواهد گشت و در اختیار مؤسسه‌اى که قبلاً بوده‌اند قرار می‌گیرند.

تبصره 8- براى کسانی که به موجب قوانین موجود فعلى و این قانون حق تبدیل پایه خود را داشته و یا خواهند داشت در تمام موارد میزان حقوق‌هاى قبل از تصویب این قانون ملاک تبدیل خواهد بود و رتبه آنها با رعایت حقوق ثابت و رتبه‌هاى قبل از تصویب این قانون تعیین می‌شود و توقف آنها در آخرین پایه از لحاظ ترفیع جزء توقف در پایه جدید محسوب می‌گردد.

تبصره 9- دبیرانى که با رعایت مقررات مربوط به دانشگاه به پایه دانشیارى نایل می‌شوند از مازاد حقوق و کمک پایه دبیرى خود تا موقعی که حقوق و کمک پایه دانشیارى آنها به آن میزان برسد استفاده خواهند نمود و نیز دبیرانی که پیش از این تاریخ به پایه دانشیارى نایل شده‌اند به شرط پیدا شدن اعتبار از تاریخ تصویب این قانون مشمول این تبصره خواهند بود.

تبصره 10- از تاریخ اجراى این قانون میزان تفاوت حقوق پایه‌هاى دانشیارى بدین ترتیب اصلاح می‌شود.

پایه یک طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى می‌باشد و در موقع ارتقا از پایه‌اى به پایه بالاتر از پایه یک تا پایه 5 یک پنجم و از پایه شش تا پایه هشت یک ششم و از پایه هشت به نه یک هفتم و از پایه نه به 10 یک هشتم حقوق پایه مادون علاوه خواهد شد و این اصلاح با رعایت ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى مشمول پایه‌هاى استادى و دانشیارى خواهد بود و من‌بعد هیچ یک از استادان و دانشیاران حق ندارند با استفاده از حقوق استادى یا دانشیارى خارج از دانشگاه مشاغل دیگرى در وزارتخانه‌ها و ادارات و مؤسسات دولتى قبول کرده و یا از وزارتخانه‌ها و ادارات دولتى به هیچ عنوانى از عناوین حقوقى دریافت دارند.

تبصره 11- ملاک پرداخت فوق‌العاده‌هاى خارج از مرکز و بدى آب و هوا و فوق‌العاده فنى و سایر مزایا حقوق ثابت قبل از اجراى این قانون خواهد بود.

تبصره 12- مابه‌التفاوتى که به موجب این قانون حاصل می‌شود با پیدا شدن اعتبار قابل پرداخت خواهد بود چنانچه دولت نتواند بودجه لازم را براى تأمین اعتبار تغییر اشل معلمین یک جا تهیه نماید به ترتیب پیدا شدن اعتبار مکلف است متدرجاً اضافه اعتبار کمک‌‌آموزگاران، آموزگاران، دبیران، دانشیاران و استادان را تأمین و پرداخت نماید معلمین شهرستان‌ها در موقع تأمین اعتبار مقدم خواهند بود. استفاه از عواید نفت براى تأمین اعتبار مابه‌التفاوت ممنوع است.

تبصره 13- وزارت دارایى مکلف است از تاریخ تصویب این قانون به محصلین ایرانی که در خارج کشور به تحصیلات عالیه مشغول می‌باشند (اعم از این که دوران متوسطه را در داخله یا خارجه به پایان رسانده باشند) و جریان تحصیلى آنها مورد تأیید وزارت فرهنگ و سرپرست محصلین خارج کشور باشد ارز به نرخ دولتى بدون احتساب گواهینامه بفروشد.

تبصره 14- رئیس و معاون و معلمین دانشکده‌هاى شهرستان‌ها اعم از این که در محل اقامت داشته و در آنجا استخدام شده یا بشوند و یا در سایر نقاط بوده و از مرکز اعزام شده یا بشوند می‌توانند از فوق‌العاده اختصاصى موضوع تبصره 3 قانون تأسیس دانشگاه‌هاى شهرستان‌ها مصوب خرداد ماه 1328 استفاده نمایند.

تبصره 15- دارندگان پایه کمک‌آموزگارى در صورتى که داراى 8 سال سابقه تدریس باشند می‌توانند پایه کمک‌‌آموزگارى را به آموزگارى تبدیل نمایند.

تبصره 16- کسانی که داراى عنوان دکترا بوده و لااقل ده سال در دانشکده‌ها سابقه تدریس داشته باشند و داراى آثار و تألیفاتى در رشته تخصصى خود باشند می‌توانند به دانشگاه منتقل شده و طبق حقوق و مزایایى که دریافت می‌دارند به رتبه استادى نایل شوند.

تبصره 17- از تاریخ تصویب این قانون رئیس هر دانشگاه از میان سه نفر از رؤساى دانشکده‌ها و استادان کرسی‌دارى که پایه استادى آنان کمتر از 9 نباشد بر حسب پیشنهاد شوراى دانشگاه و موافقت وزیر فرهنگ یک نفر به موجب فرمان همایونى براى مدت سه سال تعیین و منصوب خواهد شد. اشخاصی که دو دوره متوالى عهده‌دار ریاست دانشگاه شده‌اند نمی‌توانند براى دوره سوم متوالیاً به این سمت انتخاب شوند و در انتخاب و پیشنهاد سه نفر از طرف شوراى دانشگاه نصاب رأى در حداقل نصف به علاوه یک رأى از عده حاضر اعضا شورا خواهد بود.

تبصره 18- وزارت فرهنگ و کشاورزى و دارایى موظفند براى اجراى قانون تأسیس دانشگاه‌هاى شهرستان‌ها: مصوب سوم خرداد 28 در ظرف مدت دو ماه به تأسیس دانشکده پزشکى در آبادان و دانشکده کشاورزى در حمیدیه (اهواز) اقدام نمایند.

تبصره 19- آموزگارانى که پس از تصویب این لایحه نیز به اخذ درجه لیسانس از یکى از دانشکده‌ها موفق شوند از لحاظ تبدیل رتبه آموزگارى به رتبه دبیرى مشمول تبصره دو این لایحه خواهند شد.

تبصره 20- طلاب علوم دینى که در اعتاب مقدسه تحصیلات عالى می‌نمایند به تصدیق وزارت فرهنگ از لحاظ گذرنامه و ارفاقات ارزى مشمول مقررات مربوط به محصلین خارج از کشور می‌باشند.

تبصره 21- وزارت فرهنگ و وزارت دارایى و شرکت ملى نفت موظفند در مدت یک ماه نسبت به تأسیس دانشکده نفت در خوزستان اقدام لازم مبذول داشته و دانشکده نفت تهران را به خوزستان منتقل کنند.

رئیس - در مورد پیشنهاد آقاى صدرزاده و سایر آقایان راجع به دانشسراى کشاورزى شیراز هم باید عرض کنم در خرداد 28 قانون برای دانشگاه‌های شهرستان‌ها گذشته یک تبصره‌اى دارد که این است «وزارت فرهنگ مکلف است در اجراى این قانون تأسیس دانشکده پزشکى و کشاورزى را بر سایر دانشکده‌ها مقدم بدارد» بنابراین این پیشنهاد هم مثل سایر پیشنهادات می‌رود به کمیسیون و آنجا وسایل تأسیس این دانشکده‌ها را آقاى وزیر فرهنگ فراهم می‌کنند که این ضمیمه که آمد تمام این نظریات را آنجا در نظر بگیرند حالا باید رأى گرفت به آنچه که تا حالا تصویب شده است.

مهندس جفرودى - براى تبصره ده پیشنهاد تجزیه داده‌ام.

رئیس - نسبت به تبصره 10 که پیشنهاد تجزیه داده‌اید یک دفعه رأى می‌گیریم به تمام لایحه به استثناى تبصره ده بعد رأى می‌گیریم به تبصره 10، رأى گرفته می‌شود به گزارش کمیسیون با اصلاحات به استثناى تبصره ده که آقاى جفرودى تقاضاى تجزیه کرده‌اند با تبصره‌هاى دیگر که بعد تصویب شده رأى گرفته می‌شود به این لایحه با تبصره‌هایى که دارد به استثناى تبصره ده که تقاضاى تجزیه کرده‌اند، آقایان موافقین قیام فرمایند (اغلب قیام نمودند) تصویب شد. حالا رأى کرفته می‌شود به تبصره ده (بعضى از نمایندگان - تبصره را قرائت کنند) (تبصره به شرح زیر قرائت شد):

تبصره 10- از تاریخ اجراى این قانون میزان تفاوت حقوق پایه‌هاى دانشیارى بدین ترتیب اصلاح می‌شود.

پایه یک طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى می‌باشد و در موقع ارتقا از پایه‌اى به پایه بالاتر از پایه یک تا پایه 5 یک پنجم و از پایه شش تا پایه هشت یک ششم و از پایه هشت به نه یک هفتم و از پایه نه به 10 یک هشتم حقوق پایه مادون علاوه خواهد شد و این اصلاح با رعایت ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى مشمول پایه‌هاى استادى و دانشیارى خواهد بود و من‌بعد هیچ یک از استادان و دانشیاران حق ندارند با استفاده از حقوق استادى یا دانشیارى خارج از دانشگاه مشاغل دیگرى در وزارتخانه‌ها و ادارات و مؤسسات دولتى قبول کرده و یا از وزارتخانه‌ها و ادارات دولتى به هیچ عنوانى از عناوین حقوقى دریافت دارند.

رئیس - آقایانی که با این تبصره موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا یک رأى می‌گیریم به کلیه این لایحه

+++

آقایانى که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) براى مجلس سنا فرستاده می‌شود و این پیشنهادات دیگر هم می‌رود به کمیسیون، آقاى وزیر فرهنگ

وزیر فرهنگ - بنده خواستم از اظهار محبتى که آقایان محترم نسبت به طبقه معلم امروز ابراز فرمودند و در طول این هفت ماه یا شش ماه تشکیل مجلس خود من شاهد و ناظر این حسن نیت بودم از آقایان تشکر می‌کنم قریب 15 هزار نفر معلمین کشور از این لایحه استفاده می‌کنند و اگر عائله آنها را نیز در نظر بگیریم که از این لایحه استفاده می‌کنند صد هزار نفر به آقایان دعا می‌کنند و امتنان و تشکر دارند.

مهدى ارباب - خواهش می‌کنم راجع به فرهنگ بندرعباس هم فکرى بفرمایید.

4- تقدیم آیین‌نامه تمرکز امور صحى به وسیله آقاى وزیر بهدارى

رئیس - آقاى وزیر بهدارى.

وزیر بهدارى (دکتر صالح) - بنده فقط یک آیین‌نامه‌اى دارم مربوط به قانون تمرکز امور صحى که به جناب آقاى رئیس تقدیم می‌کنم که به کمیسیون مربوطه ارجاع بشود (صحیح است).

رئیس - به کمیسیون بهدارى فرستاده می‌شود.

5- طرح لایحه اضافه اعتبار 1333 وزارت فرهنگ و خاتمه شور آن و ارجاع به مجلس سنا

رئیس - لایحه اضافه اعتبار فرهنگ مطرح است فوریتش تصویب شده برگ موافق و مخالف دارد ماده واحده قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

ماده واحده - وزارت دارایى مجاز است اضافه اعتبار سال جارى وزارت فرهنگ را که مخصوص اجراى قانون تعلیمات اجبارى و سایر احتیاجات آن وزارتخانه می‌باشد در حدود مبلغ یکصد و پنجاه و نه میلیون و هفتصد هزار ریال (159700000) که ضمن صورت شماره 3 ضمیمه لایحه بودجه کل کشور منظور و پیشنهاد شده از محل درآمد عمومى کشور به تدریجى که مورد مصرف پیدا می‌کند در اختیار آن وزارت بگذارد وزارت فرهنگ می‌تواند در حدود اعتبارات مصوب سال 1329 و سنوات بعد که با اضافه اعتبار موضوع این ماده واحده کلاً در حدود مبلغ 2031314000 ریال می‌شود مصارف لازمه را انجام و ریز بودجه‌هاى تفصیلى را براى اطلاع کمیسیون بودجه ارسال دارد.

رئیس - آقاى نقابت (نمایندگان - نیستند) آقاى فرود.

فرود - عرض کنم حضور آقایان اولاً خیلى عذر می‌خواهم بنده چون بیرون بودم بنده را صدا کردند دویدم یک قدرى نفس می‌زنم (کریمى - مال جوانى است آقا) بنده مخالفم با این لایحه ولى توجه خواهید فرمود که مخالفت بنده اصولى است یعنى مربوط می‌شود به تعلیم و تربیت اولاً اینجا یک مطلبى در مقدمه این لایحه نوشته شده است که به عقیده بنده وارد نیست و صحیح نیست اینجا که نوشته است «هر‌گاه به انتظار تصویب بودجه کل کشور و پرداخت اضافه اعتبار وزارت فرهنگ در افتتاح مدارس و کلاس‌هاى جدید تأخیر حاصل شود علاوه بر اتلاف وقت داوطلبان محصل ایجاد شکایت و نگرانى براى اولیاى دانش‌آموزان در مرکز و شهرستان‌ها می‌شود» به عقیده بنده این اشکال از چندى قبل وارد بوده ولى حالا وارد نیست براى این که امروز چهارم مهر ماه است و اگر بخواهید این عمل را انجام بدهید، یعنى این که اینجا مرقوم فرموده‌اید در استخدام آموزگار از تهیه اثاثیه و عمارت بنده نمی‌دانم اگر بخواهید از حالا شروع کنید چه قدر وقت لازم خواهد داشت براى تهیه اثاثیه، تهیه عمارت و به عقیده بنده بسیار تأخیر شده و بهتر بود که این لایحه را همان بعد از خاتمه تعطیلات می‌آوردید و حالا خیال می‌کنم که بایست براى سال دیگر باشد یک مطلب دیگرى که بنده لازم می‌دانستم که اینجا بایستى تذکر داده می‌شد موضوع تعلیمات اجبارى است که در کجاها می‌خواهید شروع بفرمایید به عقیده بنده تعلیمات اجبارى باید به طور قطع و حتم در آذربایجان و خوزستان و کردستان (بعضى از نمایندگان - و فارس و خراسان و بنادر) (ارباب - بندرعباس چه طور؟) اول باید شروع بشود بنده این که آذربایجان را مقدم دانستم دلیل دارم دلیلش این است که باید اینها زبان مادرى خودشان را که به زور سرنیزه در هفتصد یا هشتصد سال پیش از این ازشان گرفته‌اند قطعاً و حتماً بیاموزند و در درجه اول (صحیح است، احسنت) این از این جهت بود که بنده قسمت آذربایجان را خیلى حساس و لازم تشخیص دادم که باید اینها زبان مادری‌شان را حتماً بیاموزند ولى به حمدالله فارس فارسى صحبت می‌کنند بهتر از ما هم فارسى صحبت می‌کنند، بنده نماینده آذربایجان نیستم، از نقطه نظر کشور این مطلب را عرض کردم اما مطلب اساسى که می‌خواهم عرض بکنم این است که جناب آقاى وزیر فرهنگ الان شما سالى چندین هزار دیپلمه یا لیسانسیه یا از دبستان‌ها بیرون می‌دهید اینها باید چه بکنند؟ چه جور زندگانى بکنند؟ الان این طرز تعلیم در مملکت ما یک بدبختى شده است من از مرحوم دکتر اعلم‌الدوله ثقفى که شاید غالب آقایان می‌شناختند پرسیدم که آقا این پروگرام مدارس متوسطه چه طور نوشته شده است، او گفت که یک روز مرحوم مظفرالدین شاه مرا خواست و گفت به مرحوم ریشاردخان که ایشان هم مرحوم شده (آن وقت حیات داشت) بگویید از فرانسه برنامه و پروگرام مدارس آنجا را بیاورند ما هم نوشتیم و آوردیم و ترجمه کردیم و آن ترجمه را دادیم به وزارت فرهنگ و تا حالا دارد تدریس می‌شود و عمل می‌شود این آقا به درد نمی‌خورد چرا؟ براى این که خود فرانسوی‌ها امروز این برنامه را انداخته‌اند دور، غالباً افرادى که چه از دبستان و چه از متوسطه و چه از دانشگاه بیرون می‌آیند اینها دنبال کار اساسى نمی‌توانند بروند می‌خواهند همه به ادارات بروند شما تشریف بیاورید منزل بنده و خیال می‌کنم خود آقایان هم هر روز همین گرفتارى را داشته باشند بچه‌هایى که از متوسطه بیرون آمده‌اند از دانشگاه بیرون آمده‌اند کار ندارند و کار نمی‌توانند بکنند (حمید بختیار - دعوت بفرمایید شرفیاب می‌شویم) تشریف بیاورید اینها همه می‌خواهند بروند پشت میز بنشینند و این ایجاد یک بدبختى و یک دردسر اساسى براى کشور خواهد کرد شما استخدام دولت را قدغن کرده‌اید دولت استخدام نمی‌کند بچه از دانشگاه می‌آید بیرون از متوسطه می‌آید بیرون از دبستان می‌آید بیرون براى هیچ کارى مستعد نشده هى پول می‌دهید شما الان 203 میلیون تومان پول می‌دهید همین لایحه را که تصویب بفرمایید 15 میلیون و نهصد و هفتاد هزار تومان پول مملکت را براى مدارس می‌گیرید این را می‌دهید که چه کار بکنند که بچه‌ها بیایند بیرون دور هم بنشیند کمپلو بکنند بعد بیندازیدشان توى محبس در زمان اعلیحضرت رضاشاه فقید تصویب شد 70 دبستان روستایى در دهات تأسیس شود تا به حال این تأسیس نشده مملکت ما یک میلیون و ششصد و چهل هزار کیلومتر مربع وسعتش است در تمام این مملکت حداکثر بیش از 5 میلیون هکتار زراعت نمی‌شود اگر اراضى را براى زراعت اینها آماده‏ نکنید اینها کجا باید بروند چه کار باید بکنند؟ چه باید کرد؟ این را شما کوچک نگیرید شما هر سال 15 هزار، هفت هزار، ده هزار نفر از متوسطه بیرون آمده از دانشکده بیرون آمده تحویل جامعه می‌دهید اینها کجا بروند چه کار بکنند؟ (عمیدى نورى - این اعتبار مال دبستان است) استخدام‌شان که نمی‌کنید کارى که بلد نیستند برایشان زمینى که حاضر نکرده‌اید که بروند آنجا کار بکنند حرفه‌اى ندارند چه کار بکنند؟ (سرمد - اراضى را باید تقسیم کنند به اشخاصى که بروند اینها زراعت کنند) این وظیفه کیست؟ جناب آقاى وزیر فرهنگ این وظیفه وزارت فرهنگ است حتماً و قطعاً و جداً بایستى بنشینید برنامه درست بکنید البته این عرایضى که می‌کنم مخالفت با دولت نیست من قبلاً عرض کردم به شخص جنابعالى ارادت دارم با دولت هم موافقم و مخالفتى ندارم این عرایض بنده اصولى است این وضع تحصیل دردسر عجیبى شده است و من خواهش می‌کنم شما مدارسى درس کنید به بچه‌ها کار یاد بدهید و بروند کار کنند براى این که بچه‌ها یک چیز طوطیوارى یاد بگیرند یادش بدهید چه جور چغندر بکارد، چه جور گندم بکارد و یک عایداتى تحصیل بکند اینها را دامپزشک‌شان بکنید من الان عرض می‌کنم لرستان را بنده عرض می‌کنم لرستان اگر گوسفندانش به ییلاق و قشلاق بروند سالى دو مرتبه می‌زایند (پورسرتیپ - بدون خرج) خرج در رفته 150 تومان می‌دهند آخر بچه‌هاى آنجا را باید یاد بدهید که گوسفند را چه جور نگه دارند، چه طور از امراضى که بر آنها هجوم می‌آورند آنها را حفظ بکنند، در تمام لرستان شما از اول لرستان تا آخر لرستان تشریف ببرید یک نفر دامپزشک ندارند چرا؟ براى این که دامپزشک تربیت نمی‌کنید شما اگر ده میلیون یا 20 میلیون تومان به لرستانى بدهید در سال اول این را به علاوه نصفش به شما تحویل می‌دهند به شرطى که بتواند این گوسفندى را که خریده از امراض حفظ کند اما حالا به واسطه نداشتن علم و ندانستن طرز تربیت گوسفند و حفاظت آن گوسفند از بین می‌رود اما هى می‌آییم مدرسه درست می‌کنیم، اثاثیه برایش تهیه می‌کنیم، یک عده بدبخت آموزگار را می‌آوریم آنجا خود آموزگار هم نمی‌داند چه درسى بدهد، چه تحویل جامعه می‌دهد، مملکت ما برنامه ندارد و نمی‌دانیم تکلیفش چیست، بنده به آقایان عرض می‌کنم مردم در ایران از مجلس شوراى ملى توقعات و انتظاراتى دارند و حال این که در سایر ممالک این توقعات و انتظارات نیست در مملکت مشروطه شخص اعلیحضرت پادشاه در موقع افتتاح مجلس نطقى می‌کند و دولت هم طبق آن نطق یک برنامه‌اى تهیه می‌کند می‌دهد به مجلس شوراى ملى به تصویب می‌رسد و بعد دولت می‌رود آن برنامه را اجرا می‌کند اما اینجا از ما متوقعند و حال آن که این توقع از ما بی‌جاست این توقع را باید از دولت داشته باشند (صحیح است) ما وقتى برنامه را تصویب کردیم دولت باید برود برنامه‌اش را اجرا بکند ولى این مسائل که من عرض کردم داخل در برنامه دولت نبوده است داخل در برنامه دولت ترویج کشاورزى ایجاد کارخانه و اینها بوده است ولى بنده می‌خواهم ببینم این کارخانه‌ها را که شما ایجاد کرده‌اید کارگرى که در این کارخانه باید کار بکند در کدام مدرسه و کجا تربیتش نموده‌اید ترویج کشاورزى که می‌خواهید بکنید بفرمایید افراد را کى و کجا باید تربیت کرد، بنده عقیده‌ام بر این است که این 15 میلیون و خرده‌اى که جناب آقاى وزیر فرهنگ اینجا پیشنهاد فرموده‌اند و جزء اضافه اعتبار است این را به خرج تهیه محل براى اعاشه یک عده تحصیل‌کرده بچه‌هایى که فردا باید

+++

بیندازیدش توى محبس خرج بکنید یعنى زمین تهیه نمایید، بچه‌اى که از متوسطه بیرون آمده برایش یک تکلیفى تعیین بفرمایید، بنده از آقاى وزیر فرهنگ استدعا دارم که به این مطلب توجه بفرمایند مکرر بنده اینجا شنیده‌ام که گفته شده مدارس حرفه‌اى ولى ما نفهمیدیم چه اقدامى کرده‌اند ولى هى پول می‌دهیم اضافه حقوق می‌دهیم و به عقیده بنده از آن نتیجه‌اى حاصل نمی‌شود چون تذکر بنده اصولى بود بیش از این عرض نمی‌کنم و استدعا می‌کنم آقاى جعفرى اینجا که تشریف می‌آورید نفرمایید که انشاءالله می‌کنیم خدا شاهد است اگر به این مطالب توجه و عمل نشود ما در آستانه یک خطر قطعى و حتمى قرار گرفته‌ایم.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - بیانات جناب آقاى فرود به بنده فرصتى داد از این که به طور اختصار اقداماتى را که در سال تحصیلى گذشته یعنى در سال تحصیلى 32 و 33 که از شهریور سال 32 شروع می‌شود و به شهریور سال 33 خاتمه پیدا می‌کند در وزارت فرهنگ انجام شده به عرض آقایان محترم برسانم ولى قبل از این که وارد عرض خلاصه اقدامات بشوم راجع به لایحه اضافه اعتبار که ایراداتى فرمودند جواب مختصرى عرض می‌کنم بعد گزارش اقداماتم را به عرض نمایندگان محترم می‌رسانم مطلب ایشان از این که این اضافه اعتبار بایستى که قبل از تعطیل تابستان در اختیار وزرت فرهنگ گذاشته بشود کاملاً صحیح است زیرا تعطیل تابستان براى وزارت فرهنگ بهترین فرصتى است از این که خانه اجاره بکند، معلم استخدام بکند، اثاثیه تهیه بکند و مقدمه تهیه مدارس جدید را تا اول مهر ماه تهیه ببیند این کاملاً صحیح است به همین جهت هم در لایحه بودجه کل کشور که تقدیم مجلس شوراى ملى شده است در قسمت بودجه آن لایحه عین اضافه اعتبار وزارت فرهنگ پیش‌بینى و منظور شده و چون منتظر تصویب بودجه کل کشور بودیم از تقدیم لایحه قبل از تعطیل و یا بعد از تعطیل تابستان براى اضافه اعتبار وزارت فرهنگ خوددارى شد ولى چون تا این تاریخ بودجه کل کشور تصویب نشده است و وزارت فرهنگ هم الزام براى تأسیس مدارس ابتدایى جدید دارد ناگزیر لایحه جداگانه‌اى تهیه شده است که در دستور مجلس قرار گرفت. بنده می‌خواهم عرض بکنم که در تعطیل تابستان وزارت فرهنگ نخوابیده است بلکه از اختیارات سال 1332 که در اختیار داشته است یک مقدار قراردادهایى بسته است و اقداماتى کرده است به طورى که شاید در روزنامه‌ها ملاحظه فرموده باشید چندین مدرسه ابتدایى در طهران و چهار تا هم دبیرستان متوسطه در طهران و همچنین در شهرستان‌ها از روز اول مهر دایر کردیم و محصلین اضافى را یک مقدار در این مدارس پذیرفتیم اما اگر اضافه اعتبار وزارت فرهنگ داده بشود چون از اعتبارات مصوب 32 یک مقدار اثاثیه و سایر چیزها تهیه شده است ناچار تا دو ماه دیگر دچار زحمت خواهیم بود و به همین جهت لازم بود اضافه اعتبارى به وزارت فرهنگ داده شود مدارس که تأسیس شده به نظر بنده کافى نیست و با گرفتن این اضافه اعتبار باز مدارس دیگرى در ظرف 15 روز اول مهر ماه دایر خواهد شد و عده زیادى محصل که در طهران شاید عده‌شان به 25 هزار نفر برسد و در تمام مملکت به شصت هفتاد هزار نفر محصل جدید که می‌خواهند به مدرسه وارد بشوند این مدارس که تأسیس شده کافى نیست به همین جهت بایستى مدارس دیگرى تأسیس بشود به این جهت جناب آقاى فرود از این لحاظ که وقت گذشته است نگران نباشید وزارت فرهنگ یک مقدار کارهایش را راجع به تأسیسات جدید انجام داده است راجع به تعلیمات اجبارى اشاره فرمودند مطلب ایشان کاملاً صحیح است و به جهت این که در خود لایحه هم ذکر شده است براى اجراى قانون تعلیمات اجبارى از این نظر است که ما الان در تمام شهرستان‌هاى کشور یا در یک استان‌هاى مخصوص مانند آذربایجان که مورد علاقه وزارت فرهنگ هم هست این نظر را نداریم که قانون تعلیمات اجبارى را اجرا کنیم این اعتبار 15 میلیون و هفتاد هزار تومان کافى نیست براى این که قانون تعلیمات اجبارى اجرا بشود براى اجراى قانون باید بلکه مقدمات اجراى قانون تعلیمات اجبارى فراهم شود یعنى یک مقدار دبستان چهار کلاسه در مملکت دایر می‌شود و محصلینى که به سن ورود به مدرسه و سن تعلیمات اجبارى رسیده‌اند در این مدارس پذیرفته می‌شوند اجراى قانون تعلیمات اجبارى که قانونش در سال 1322 به تصویب مجلس شوراى ملى رسیده است و در آن قانون هم ذکر شده است که وزارت فرهنگ باید در ظرف ده سال در تمام مملکت قانون تعلیمات اجبارى را اجرا کند متأسفانه این ده سال مدت قانونى منقضى شده و وزارت فرهنگ نتوانسته است قانون تعلیمات اجبارى را در تمام مملکت اجرا کند اجراى قانون تعلیمات اجبارى به نظر بنده سه عامل مهم دارد، اول معلم، دوم ساختمان، سوم کتاب، اگر این سه عامل موجود باشد وزارت فرهنگ می‌تواند قانون تعلیمات اجبارى را اجرا کند در مورد ساختمان یکى از مسائل مشکل وزارت فرهنگ موضوع ساختمان است براى تهیه ساختمان به مقدار کافى و براى این که بشود یک میلیون محصل را در ابتدایى بپذیریم مقدار زیادى اعتبار لازم دارد وزارت فرهنگ براى این که مقدمات اجراى قانون تعلیمات اجبارى را فراهم بکند اول شروع به تهیه ساختمان کرده است یکى از آن مسائلى که آقایان محترم اطلاع دارند و الان هم شروع‏ شده است موضوع ساختمان در طهران و شهرستان‌ها مطابق یک تصویب‌نامه‌اى که از هیئت وزیران گذشته و برنامه هفت ساله تهیه شده است مقرر است که هر سال در طهران و شهرستان‌ها 310 باب مدرسه ساخته بشود 60 باب در طهران 250 باب در شهرستان‌ها این کار به وسیله بانک ساختمانى شروع شده ساختمان‌هاى طهران یک مقدارى بالا آمده براى اواخر مهر یا اوایل آبان آماده خواهند شد در شهرستان‌ها هم اکیپ‌هایى که رفته‌اند آگهى مناقصه منتشر کرده‌اند اعتبارش تأمین شده است و شاید در اغلب شهرستان‌ها کلنگ زده‌اند وشروع به اقدام کرده‌اند مطابق این برنامه 7 ساله بعد از 7 سال ما در تمام شهرستان‌ها ساختمان متناسب با مدرسه خواهیم داشت اما مسئله مهم‌تر مسئله ساختمان دبستان است در دهات (پورسرتیپ - عشایر را هم در نظر بگیرید) و براى او هم اقدام شده است و از تمام دهات اعم از عشایرى و غیر عشایرى به همین جهت در نظر گرفته شد که از صدى بیست عمران که از مالکین گرفته می‌شود در دهات دو سال یا سه سال این اعتبار را اختصاص بدهند براى تأسیس مدرسه به نظر بنده این اعتبار کافى است براى این که در هر کوره دهى بتوانیم یک مدرسه داشته باشیم زیرا ساختمان دهات را بسیار ساده در نظر گرفتیم که یک یا دو کلاس داشته باشد براى 4 ساله ابتدایى دو تا سه تا اطاق براى زندگى معلم داشته باشد زمین را هم مجانى مالک بدهد بنابراین چون ساده در نظر گرفته شده اعتبار زیادى نمی‌خواهد با جناب آقاى نخست‌وزیر هم در این باب صحبت شده است و در لایحه بانک عمران که شاید به مجلس تقدیم شده است و یا تقدیم خواهد شد در نظر گرفته شده است که ساختن مدرسه جزء وظایف اولیه بانک عمران در دهات باشد بنابراین در ضمن این که برنامه هفت ساله ما از نظر تأسیس مدارس در شهرستان‌ها اجرا می‌شود در ظرف 7 سال هم ما در دهات به این ترتیب مدرسه خواهیم داشت این برنامه ساختمانى است اما موضوع معلم آقایان می‌دانند که دستگاه تربیت معلم ما یعنى دانشسراهاى مقدماتى کافى نیست که معلمین مورد احتیاج وزارت فرهنگ را بدهد ناچار است وزارت فرهنگ اشخاصى را که فقط دیپلم متوسطه گرفته‌اند و شاید هم براى معلمى آماده نشده‌اند اینها را استخدام بکند در کلاس‌هاى جدید به کار گمارد طرحى تهیه شده است که در دستور شورای عالى فرهنگ است طرق مختلف براى تربیت معلم در نظر گرفته شده البته طرحى که هم ساده و سهل‌تر و سریع‌تر باشد و براى دولت هم ارزان تمام بشود دانشسراى مقدماتى الان یک معلم که بیرون می‌دهد بسیار گران تمام می‌شود ولى با این طرقی که در نظر گرفته شده است بسیار سهل و ساده و ارزان است در همین طرقی که تهیه شده پیش‌‌بینى شده است که از سال 1336 به بعد یعنى بعد از سه سال وزارت فرهنگ حق ندارد معلم قراردادى استخدام بکند و باید از دستگاه‌هاى مختلف تربیت معلم که معلم بیرون می‌آید استخدام بکند و به کار بگمارد و یک قسمت از این طرح باید به تصویب مجلس شورای ملى برسد که لایحه قانونیش تهیه شده است شاید در جلسات آتیه تقدیم مجلس شورای ملى بشود با این ترتیب ما بعد از سه سال یا چهار سال ساختمان و معلم را تأمین کردیم، کتاب ابتدایى هم تأمین شده است و الان آقایان می‌دانند کتاب‌هایى که در دسترس دانش‌آموزان مدارس ابتدایى است کتاب‌هایى است که وزارت فرهنگ با یک اصول صحیح تألیف و تدوین کرده است و در اختیار دانش‌آموزان است این سه عامل وقتى که تهیه شد می‌شود قانون تعلیمات اجبارى را اجرا کرد والا اگر معلم نباشد و ساختمان نباشد قانون تعلیمات اجبارى همین طور که تا حال به عهده تعویق افتاده است به عهده تعویق خواهد افتاد این مختصرى راجع به اقدامات ساختمانى و تربیت معلم بود که در جریان است و آقایان هم مسبوق هستند و به عرض آقایان هم رسید اما راجع به این محصلینى که از این مدرسه‌ها بیرون می‌آیند واقعاً عاجز هستند و جز این که رو به ادارات دولتى بیاورند کار دیگرى ازشان ساخته نیست راه جلوگیرى از این کار این است که مدارس حرفه‌اى و روستایى در مملکت تأسیس بشود و توسعه پیدا بکند (صحیح است) در این باب وزارت فرهنگ در سال تحصیلى گذشته اقدام کرد یک برنامه 5 ساله تنظیم شده است که متأسفانه بنده اینجا ندارم که به عرض آقایان برسانم مطابق این برنامه 5 ساله هر ساله باید در مملکت تعدادى مدرسه حرفه‌اى و مدرسه روستایى تأسیس بشود و برنامه این هم‏ تهیه شده است برنامه 5 ساله که هر وزیر فرهنگى موظف باشد هر سال مطابق آن برنامه این مدارس را تأسیس کند. مدارس روستایى و حرفه‌اى را از کلاس 4 ابتدایى شروع کردیم یعنى مدارس دهات از کلاس چهارم که تمام می‌شود کلاس پنجم و ششم تبدیل به روستایى است و مدارسى که در شهرها هست از کلاس 5 تبدیل به مدارس حرفه‌اى می‌شود علت آن که این را از کلاس پنجم گذاشته‌ایم این است که مطابق قانون تعلیمات اجبارى دوره تعلیمات اجبارى از کلاس اول تا 4 ابتدایى است یعنى باید از کلاس اول تا چهار ابتدایى تمام افراد مملکت باید یک چیزى را تعلیم بگیرند از کلاس 5 به بعد تبدیل شده است به مدرسه حرفه‌اى و روستایى برنامه‌اش هم به تصویب

+++

شورای عالى فرهنگ رسیده است در سال تحصیلى گذشته هم مقدارى از این مدارس حرفه‌اى و روستایى در دهات و شهرستان‌ها و تهران دایر شد و مقدارى هم اعتبار براى مدارس حرفه‌اى در نظر گرفته شده که به شهرستان‌ها فرستاده شود اعتبار تأسیس این کار را سازمان برنامه در نظر گرفته است و به طوری که پیش‌بینى شده است 30 میلیون تومان اعتبار این مدارس روستایى و حرفه‌اى در ظرف مدت 5 سال است آقا بنده می‌خواهم عرض کنم که متأسفانه تا به حال مطابق این برنامه که در نظر گرفته بودیم در سال تحصیلى که تازه شروع کردیم موفق نشدیم تعداد مدارس حرفه‌اى و روستایى را مطابق برنامه دایر کنیم مطابق این برنامه باید در سال جارى 250 مدرسه حرفه‌اى دایر کنیم که با مدارس گذشته می‌شود 320 کلاس حرفه‌اى چون سازمان برنامه اعتبار کافى نداشته است در اختیار وزارت فرهنگ بگذارد ناچار شدیم که یک اعتبار کمترى بگیریم که در حدود 25 کلاس فعلاً در شهرستان‌ها براى امسال دایر بکنیم که با بیست کلاس سابق جمعاً می‌شود 45 کلاس البته سازمان برنامه وعده داده است که پول در اختیار وزارت فرهنگ بگذارد و اثاثیه را تهیه بکند و بفرستد و البته اگر این برنامه اجرا بشود بنده به جناب آقاى فرود اطمینان می‌دهم که محصلین از کلاس 5 ابتدایى به بعد آماده می‌شوند که تعلیمات روستایى و حرفه‌اى بگیرند و بعد وارد دانشسراهاى کشاورزى و حرفه‌اى و بعد هم وارد دانشکده کشاورزى بشوند و نظر ایشان کاملاً تأمین می‌شود اما موضوع برنامه برنامه یک مطلب بسیار کلى و اساسى است که باید راجع به این متخصصین اقدام کنند البته هر برنامه‌اى را که نوشته شد نمی‌شود اجرا کرد و هر برنامه‌اى را که شروع به اجرا شد نمی‌شود گفت که این خوب است یا بد است زیرا هر برنامه تحصیلى باید یک دوره 11 ساله اجرا بشود تا نقایصش معلوم بشود راجع به برنامه الان وضع مدارس ما به طوری که اطلاع دارید این است که یک دوره شش ساله ابتدایى است 5 سال متوسطه است و بعد یک سال اختصاصى دارد همان طور که فرمودید یعنى برنامه فرانسه (پورسرتیپ - هنوز این نقص معلوم نشده؟) نقص معلوم شده الان هم مطالعه شده و طرحى هم تهیه شده و در دستور شوراى عالى فرهنگ است و قرار شده که یک دوره 4 ساله ابتدایى مطابق تعلیمات اجبارى و یک دوره 2 ساله حرفه‌اى و روستایى یا دوره 2 ساله عمومى براى ابتدایى. آنهایى که دوره 2 ساله عمومى را طى می‌کنند براى این است که ممکن است میل داشته باشند قسمت عمومى را که خواندند در دبیرستان هم قسمت تعلیمات عمومى را فراگیرند بعد به دانشکده‌ها وارد بشوند به همین جهت سه دوره ابتدایى حرفه‌اى روستایى و عمومى تهیه شده و بعد از متوسطه بعد از این که 6 ابتدایى را تمام کردند یک دوره سه ساله در نظر گرفته شده که تعلیمات عمومى است براى همه محصلین و بعد از کلاس سوم متوسطه شعبه‌ها تقسیم می‌شود به رشته علمى ادبى بازرگانى تجارتى تا وقت محصلین بی‌جهت تضییع نشود. الان 11 سال تمام محصل در متوسطه جبر می‌خواند، تاریخ می‌خواند، جغرافى و ادبیات می‌خواند، همه را می‌خواند در صورتى که ممکن است شاگردى استعداد پذیرفتن ریاضى یا استعداد پذیرفتن ادبیات فارسى را نداشته باشد ما 5 سال تمام عمر او را تلف می‌کنیم این 5 سال را نظر این است که تبدیل به سه سال بکنیم و بعد از سه سال رشته‌هاى مختلف تأسیس بشود و این کار انجام شده و در دستور شوراى عالى فرهنگ است و قریباً تصویب خواهد شد و به موقع اجرا گذاشته خواهد شد بعد از این که این مراحل تحصیلى معین شد باید مواد تحصیلى را روى این مراحل نوشت این اقدامات شده است و هر کدام از آقایان می‌توانند منتى بر بنده بگذارند و به وزارت فرهنگ تشریف‏ بیاورند این مدارک را در اختیارشان بگذارم.

رئیس - آقاى دکتر مشیر فاطمى.

دکتر مشیر فاطمى - عرض کم راجع به قسمت‌هاى فنى وزارت فرهنگ که البته بنده کمتر وارد هستم (احسنت) و جناب آقاى وزیر فرهنگ خودشان توضیحات کافى و وافى به عرض آقایان رساندند ولى چون بعضى از آقایان بودند که اظهار می‌فرمودند که این اضافات با کسر بودجه معنى ندارد خواستم عرض کنم که این قسمت دوم لایحه بودجه که وزیر دارایى به مجلس داده است خیلى چیزها را پیش‌بینى کرده است که مسلماً در کمیسیون بودجه جرح و تعدیل می‌شود و قسمتى که قطعاً مورد قبول واقع خواهد شد آن چیزى است که مال فرهنگ است چون وزارت فرهنگ خوشبختانه تماس دارد با همه آقایان از نظر این که هر کس برادر دارد، خواهر دارد، فرزند دارد، همه تماس دارند هیچ کس مخالف نیست که اضافات فرهنگ پرداخت بشود و مخصوصاً این که وزارت دارایى در بودجه خودش یک تبصره‌اى دارد که در حدود وصولى می‌پردازد بنابراین ماده‌اى نیست که کسر بودجه‌اى عملاً پیش‌  آمد کند براى این که وزارت دارایى تا وقتى که وصولى نداشته باشد چیزى نمی‌پردازد آن 500 میلیون قسمت دومش را هم به شرح ایضاً تا وقتى که وصولى نداشته باشد چیزى نمی‌پردازد مگر این که آقایان تصویب بکنند که از بانک قرض بکند اما قسمتى را که ضمن موافقت با این لایحه خواستم به عرض جناب آقاى وزیر فرهنگ برسانم آقاى جعفرى واقعاً خدمت کرده است به وزارت معارف و بهترین وزیرى بوده است که در این اواخر ما دیدیم بنده کارى هم با ایشان نداشتم هیچ کارى با وزارت فرهنگ نداشتم ولى دیدم خدمت کرده‌اند اما بنده می‌خواستم عرض کنم که وقتى کابینه جناب اشرف آقاى قوام‌السلطنه بود روى جهاتى توده‌ای‌ها را می‌خواستند بیاورند توى کابینه اینها همه کوششان این بود که بیایند توى وزارت فرهنگ سعى می‌کردند وزیر فرهنگ از اینها باشد چرا؟ آن وقت ما نمی‌فهمیدیم ما می‌گفتیم اینها عجب احمق‌هایى هستند می‌خواهند به وزارت فرهنگ بروند براى چه؟ بعد معلوم شد که خیر اینها درست می‌رفتند و رفتند و رفتند تا وضع را به اینجا رسانیدند که وزارت فرهنگ ما یعنى یک پارچه توده‌اى (صدرزاده - نه آقا این طور نفرمایید) البته استثنا را بگذارید کنار دستگاه منظور است جناب آقاى صدرزاده حقیقتش این است و جناب آقاى جعفرى حقیقتاً شروع کردند به یک اصلاحاتى مجلس هم با تمام قوا اضافه حقوق می‌دهد، کمک می‌دهد، رتبه می‌دهد، رتبه‌ها را بالا می‌برد ولى باید از این کمک مجلس و دولت و ملت و ایشان هم حداکثر استفاده را بکنند و این دستگاه را واقعاً تصفیه کنند و از سیاست دور نگاه دارند یعنى جناب آقاى وزیر فرهنگ اگر یک معلمى در حدود مدرسه خواست صحبت سیاست بکند جنابعالى بفرمایید برو بیرون تمام شد و رفت بیرونش بکنید براى این که بچه‌هاى مردم درس بخوانند و از سیاست دور باشند بنده مطمئن باشم که بچه‌ام وقتى رفت به مدرسه فردا یک چاقوکش درنیاید (پورسرتیپ - هفتصد نفر را بیرون کردند) البته قسمت‌هایى که باید زودتر اعتبارش تصویب شود یکى قسمت فرهنگ است که بایستى به موقع تصویب شود والا فایده ندارد دیگر قسمت راه‌سازى است که واقعاً دولت باید توجه بکند و لایحه اضافات راه‌سازى را بیاورد و ساختمان‌هاى نیمه تمام را که یک قسمت عمده‌اش مال وزارت فرهنگ است تمام کند و بنابراین بنده هم دیگر بیش از این وقت آقایان را نمی‌گیرم و عرایضم را بیشتر متوجه تصفیه فرهنگ می‌کنم (احسنت).

رئیس - پیشنهادى راجع به کفایت مذاکرات رسیده قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم پس از بیان یک موافق و یک مخالف مذاکره در اطراف لایحه اضافه اعتبار فرهنگ خاتمه پیدا کند. عبدالصاحب صفایى‏

رئیس - آقاى صفایى.

عبدالصاحب صفایى - تصور می‌کنم توضیح زیادى در این موضوع لازم نباشد (صحیح است) براى این که آقایان خسته‌اند و هم به قدر کافى جناب آقاى وزیر فرهنگ را در لایحه کمک به دبیران معطل کردیم بنابراین به عقیده بنده یک همچو امر ساده‌اى که یک اضافه‌اى می‌خواهند آن هم در حدود بودجه‌اى که براى وزارت فرهنگ در ضمن بودجه عمومى مملکت در نظر گرفته شده است براى پیشرفت امور تحصیلى به عقیده من بحث زیادى ندارد به دلیل این که آقایان مخالف و موافق مطالب زیادى نداشتند که به عرض مجلس شوراى ملى برسانند از این جهت استدعا می‌کنم که موافقت بفرمایند که مخالفت با این پیشنهاد نکنند فوراً رأى بدهیم و مرخص بشویم.

رئیس - آقاى ارباب مخالفید؟

ارباب - بله مخالفت بنده روى این اصل است که خوشبختانه نسبت به تمام قسمت‌هاى کشور در این چند جلسه صحبت شد به جر بندرعباس و قسمت‌هاى جنوب ایران که هیچ صحبتى نشد و هیچ توجهى نشد و خود آقاى وزیر فرهنگ هم قائل هستند که رودان که بیست هزار نفر جمعیت دارد حتى فاقد یک دبستان هم هست قشم هم همین طور بندرعباس ساختمان‌هایش نیمه تمام مانده و وضع فرهنگش خوب نیست و آقاى وزیر فرهنگ هم قصورى نکرده‌اند روى بى‌تربیتی‌هاى گذشته است منتهى توجه اولیه جناب آقاى وزیر فرهنگ به قسمت شمالى و قسمت‌هاى دیگر کشور بوده است و از لحاظ اهم فالاهم که خود ایشان تشخیص می‌دهند توجى به جنوب نکرده‌اند در حالی که جنوب ایران خالى شده آقایان الان تمام شیخ‌نشین‌ها دارد آباد می‌شود و قسمت‌هاى جنوب ایران تمام ویرانه شده نه فرهنگ دارد نه بهداشت دارد از این نظر بنده عرض کردم که مذاکرات کافى نیست تا توجهى هم به آنجا بشود هر طور تصویب فرمودید بنده اطاعت می‌کنم.

رئیس - رأى گرفته می‌شود بپیشنهاد کفایت مذاکرات آقایانی که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. دو پیشنهاد رسیده است که قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به ماده واحده علاوه شود تبصره: اعتبارات ساختمانى فرهنگى بودجه وزارت فرهنگ که در سنوات 1329، 30، 31، 1332 تصویب و قسمتى از آنها مصرف شده و بقیه آن به مصرف نرسیده است تا آخر سال 1333 قابل تعهد و مصرف خواهد بود.

کاظم شیبانى، اردلان، هاشم وکیل.

رئیس - آقاى شیبانى بفرمایید (شیبانى - آقاى اردلان توضیح می‌دهند) آقاى اردلان بفرمایید.

اردلان - با توجهى که آقایان محترم نسبت به امور فرهنگ دارند امیدوارم پیشنهاداتى هم که براى فرهنگ مفید باشد موافقت بفرمایند ساختمان‌هایى در سه سال پیش شروع شده است اعتباراتى هم داشته است

+++

ولى بعد به مناسباتى که در دو سال اخیر همه چیزها راکد ماند این اعتبارات مصرف نشد و ساختمان‌ها ناتمام ماند (صحیح است) پیشنهاد بنده این است که آقایان اجازه بفرمایند و تصویب بفرمایند اعتباراتى که در این سنوات گذشته به تصویب رسیده ولى قسمتى به مصرف نرسیده تا آخر سال 33 قابل تعهد و مصرف باشد.

رئیس - آقاى صدرزاده (صدرزاده - بنده با این پیشنهاد جداً موافقم) آقاى کریمى

کریمى - بنده مخالف مشروطم بنده از این که این مخالفت را کردم منظورم این بود که باز توجه جناب آقاى وزیر فرهنگ را به کرمانشاه جلب کنم کرمانشاه مرکز استان پنجم است (آقاى قنات‌آبادى با آقاى وزیر فرهنگ صحبت می‌کردند) جناب آقاى شمس اجاره بفرمایید که بنده راجع به این مطلب با آقاى وزیر فرهنگ صحبت می‌کنم توجه بکند بنده عرضى نمی‌کنم تا صحبت‌تان تمام بشود کرمانشاه مرکز استان است در زمان اعلیحضرت فقید ایشان قصد داشتند که شاه آباد غرب را آباد بکنند و آنجا را مرکز استان بکنند آنچه پول در این مملکت خرج عمران شد کرمانشاه محروم ماند حالا هم آن ساختمان‌ها خراب شده است از زمان وزارت فرهنگ مرحوم دکتر زنگنه تا به حال یک ساختمانى آنجا شروع شده به عنوان دانشسراى مقدماتى قریب نصف این ساختمان را ساخته‌اند و پول زیادی هم خرج کرده‌اند و ناتمام مانده و آنچه ساخته‌اند دارد از بین می‌رود بنده با این شرط با این پیشنهاد موافقم که آقاى وزیر فرهنگ در حضور آقایان قول بدهند که این ساختمان تکمیل خواهد شد.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - این پیشنهادى که تقدیم شده اگر به تصویب رسید مال تمام شهرستان‌هاست و قطعاً براى کرمانشاه هم سهمى در نظر گرفته خواهد شد و آنجا تکمیل خواهد شد (کریمى - متشکرم).

رئیس - رأى می‌گیریم به این پیشنهاد، آقایانى که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد چهار پیشنهاد رسیده که مشابه است و به نظر من یکى از آنها ارجح است، پیشنهاد آقاى صارمى‏

پیشنهاد می‌نمایم که تقسیم اعتبار مندرج در این لایحه به تصویب کمیسیون فرهنگ مجلس شوراى ملى برسد.     صارمى‏

رئیس - سه پیشنهاد دیگر هم که مشابه این پیشنهاد است قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌نمایم تبصره زیر به ماده واحده علاوه شود.

تبصره - وزارت فرهنگ مکلف است کلیه اعتبار مصوب در ماده واحده را با در نظر گرفتن جمعیت واقعى هر شهرستان تقسیم و به مصرف برساند.

دکتر محمدهاشم وکیل، دکتر مشیر فاطمى، امیر احتشامى، صادق بوشهرى، سعیدى.

پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به ماده واحده اضافه شود.

تبصره: اضافه اعتبارى که به موجب این ماده واحده به وزارت فرهنگ داده می‌شود باید به نسبت جمعیت بین شهرستان‌ها تقسیم شود. رضایى‏

پیشنهاد می‌کنم که تبصره ذیل به ماده واحده اضافه شود. اضافه اعتبار باید عادلانه به نسبت جمعیت بین مرکز و شهرستان‌ها تقسیم شود. سیداحمد صفایى‏

رئیس - آقاى صارمى توضیحاتى دارید بفرمایید.

صارمى - متأسفانه هر وقت اضافه اعتبارى در ضمن بودجه تصویب می‌شود اختصاص به یک نقاط معین و خاصى پیدا می‌کند و در همان جاها مصرف می‌شود به طوری که بنده استحضار دارم تقسیمى که وزارت فرهنگ براى اضافه اعتبار در نظر گرفته به جاى این که یک رویه عادلانه‌اى اتخاذ بکند متأسفانه این رویه ظالمانه است این رویه عادلانه‌اى که به نظرشان رسیده است این است که به تعداد محصلین این پانزده میلیون را بین شهرستان‌ها تقسیم بکند (رضایى - باید به تعداد بی‌سوادهایش تقسیم بکنند) بله صحیح است اگر به تعداد محصلین در نظر بگیرند و اگر چنانچه این رویه ادامه پیدا بکند ظلم بسیار فاحشى است نسبت به نقاطى که از فرهنگ عقب بوده‌اند و حالا هم باید عقب بمانند براى این که در تهران سال‌هاى متوالى است که مدارس وجود دارد ممکن است محصل هم زیادتر باشد در گذشته از بودجه زیادتر استفاده کرده است در آتیه هم بایستى از بودجه زیادتر استفاده بکند، بدبختی‌هاى عجیبى در این مملکت وجود دارد و معلم و آموزگار در نقاط خوش آب و هوا زندگى می‌کند از وسایل تفریح و تعیش مستفید می‌شود ولى آن آموزگار علیل که در نقاط سوزان این مملکت و در نقاط بد آب و هوا با کلیه محرومیت‌ها زندگى می‌کند فوق‌العاده خارج از مرکز و فوق‌العاده بدى آب و هوا به میزانى که دول تصویب می‌کند به آنها نمی‌دهند گناه و ظلم این آموزگار و دبیر به نسبت این بوده است که یا پارتى نداشته است یا کمک نداشته است و قبول کرده است به قول آقاى مهدى ارباب در نقاط سوزان بندرعباس زندگى کند حالا که قبول کرده زندگى کند چرا طبق آنچه تصویب‌نامه دولت مقرر کرده است فوق‌العاده بدى آب و هوا به او نمی‌دهند؟ موضوع این محرومیت ارتباطى به یک ماه و دو ماه و سه ماه و چهار ماه ندارد مربوط به چند سال خواهد بود یعنى چند سال این آموزگارها و دبیرها محروم هستند و با کمال ارادتى که به شخص آقاى جعفرى دارم با خدماتی که ایشان در وزارت فرهنگ انجام داده‌اند تذکراتى که می‌دهم منتج نتیجه نخواهد بود از طرف دیگر اگر بگوییم در این لایحه هم وقتى اعتبارات تقسیم شود حق و انصاف هم بایستى در نظر گرفته شود یعنى بگوییم این تقسیم اضافه اعتبار در سنوات گذشته به تعداد جمعیت چه جور تقسیم شده است و نقاط مختلف چه قدر از آن استفاده کرده‌اند که حالا هم به همان میزان استفاده بکنند بایستى در نظر بگیریم که همان طور که اینجا گفته شد بعضى نقاط هم هست که قابل توجه هست و بایستى در توسعه فرهنگ در این نقاط اقدام کرد آذربایجان را تذکر دادند بسیار حرف درستى است (چند نفر از نمایندگان - بلوچستان، خوزستان) بلوچستان و خوزستان را هم نباید محروم کرد بنادر جنوب و سایر نقاط مملکت هم همین طور بدین مناسبت بایستى جهات مختلفه احتیاجات عقب‌ماندگی‌ها بیچارگی‌ها را در نظر گرفت و این اعتبار را تقسیم کرد براى این که ما بتوانیم جهات متعدد را در نظر بگیریم لازمه‌اش این است که یک مقام صالحى این موضوع را در نظر بگیرد (احمد فرامرزى - خود وزارت فرهنگ) در وزارت فرهنگ تبعیض می‌شود به دلیل این که از روز اول تبعیض شده و هنوز هم می‌شود در آتیه هم تبعیض شده خواهد شد بنده پیشنهاد کردم که در کمیسیون فرهنگ این مطرح بشود خودم افتخار عضویت کمیسیون فرهنگ را ندارم مع‌ذلک [کله] بنده این پیشنهاد را کردم و اگر چنانچه آقاى جعفرى هم تصدیق بفرمایند که می‌توانند احتیاجات را کلاً در نظر بگیرند و تبعیض نکنند بین آموزگارهای‌شان که در نقاط جنوب با بدبختى زندگى می‌کنند و آموزگارى که در سایر نقاط زندگى می‌کنند و این اعتماد و اطمینان را بفرمایند من شخصاً به اعتماد قول آقاى وزیر فرهنگ پیشنهادم را پس می‌گیرم (احسنت).

رئیس - آقاى صارمى پس گرفتید؟ (صارمى - به شرطى که ایشان تعهد کنند) پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود.

وزیر فرهنگ - بنده می‌خواهم توضیحى عرض کنم که آقایان دیگر هم پس بگیرند.

رئیس - بفرمایید.

وزیر فرهنگ - البته این اضافه اعتبار که از طرف مجلس شوراى ملى تصویب می‌شود و به وزارت فرهنگ داده می‌شود تقسیم آن روى اصول عادلانه باشد بسیار صحیح است و مورد قبول بنده هم هست به همین جهت بنده در نظر گرفتم که این اضافه اعتبار را براى این که هیچ نوع تبعیضى نشود نه به تعداد محصلین که جناب آقاى صارمى اشاره فرمودند بلکه به نسبت جمعیت هر محل تقسیم بکنیم (صحیح است) (چند نفر از نمایندگان - این درست نیست) به همین جهت این اعتبار را که 15 میلیون و 970 هزار تومان بوده ما نشسته‌ایم براى این که تکلیف فرهنگیان روشن بشود صورت تقسیم را حاضر کرده‌ایم حتى به ولایات نوشتیم که پس از تصویب این اعتبار وجهى را که به شما خواهیم داد چه مبلغ خواهد بود حتى وقتى به بنده اطلاع دادند که ممکن است مطابق دفتر آمار در عده جمعیت بعضى شهرستان‌ها اشتباهاتى داشته باشد بنده ناچار شدم به بعضى نقاط مثل خوزستان به آقاى سرتیپ کمال تلگراف کردم و جمعیت حقیقى خوزستان را پرسیدم همین طور در جاهاى دیگر به ریا وزارت فرهنگ شبهه بود تلگراف شده است و سؤال شده است و آخرین آمار گرفته شده است اعتبار هم روى این آمار تقسیم شده و بنده فکر می‌کنم با تقسیم اعتبار به این نحو هیچ گونه تبعیض از نظر شهرستان‌ها به عمل نیامده باشد صورت تقسیم اعتبار هم موجود هست آقایان می‌توانند هر کدام براى حوزه وکالت خودشان تشریف بیاورند و ملاحظه بفرمایند بعد از ملاحظه تصدیق خواهند فرمود که هیچ تبعیضى نشده است بنده خواستم استدعا کنم که آقایان پیشنهاد ایشان را پس بگیرند زیرا وزارت فرهنگ عمل کرده است و از این عرض بنده هم اتخاذ سند بفرمایند و ملاحظه بفرمایند که به این ترتیب تقسیم شده است.

رئیس - آقاى رضایى شما راجع به پیشنهادتان می‌خواهید توضیح بدهید؟

رضایى - بله بله (یکى از نمایندگان - خیر استرداد کردند) خیر خیر استرداد نمی‌کنم با قول جناب آقاى وزیر فرهنگ به نظر بنده دیگر توضیحى ندارد فقط مجلس رأى می‌دهد که قطعی‌تر بشود ما ظلم گذشته را قبول داریم بعد از این دیگر ظلمى به ما نشود.

رئیس - آقاى ارباب مخالفید؟ (ارباب - بله) بفرمایید.

ارباب - عرض کنم که طریقه عقلانى این است که اگر در خانه یکى از آقایان یک قسمت‌هایى خرابى زیاد دارد اگر یک بودجه‌اى دارید اول خرابی‌ها را مرمت می‌کنید نه آن که آن سالن زیباى آن خانه را یک رنگ و روغن زیباى ثانوى هم روى آن هزینه ببیند کجاى این مملکت خراب‌تر است آن را آباد کنید آقایان این خانه همه‌اش مال شماست ببینید کجاى مملکت خراب‌تر است سهم بودجه را به آنجا بدهید و

+++

آن جاهایى که آبادتر است جمعیتش هم زیادتر هست در حال حاضر جایى جمعیت زیادتر هست که آبادى هست جایى جمعیت ندارد که ویرانه شده است و هجرت کرده‌اند و به خارج رفته‌اند یک عملى نکنید که باز هم به قسمت‌هاى خوب‌تر سهم اضافه‌ترى داده شود به این جهت بنده مخالفم.‏

رئیس - اعلام رأى می‌کنم، رأى گرفته می‌شود به پیشنهاد آقاى رضایى آقایانی که موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد، بنابراین این دو پیشنهاد دیگر که نظیر این است دیگر مورد ندارد یک پیشنهادى از آقاى مرآت اسفندیارى است که قرائت می‌شود (به شرح ذیل قرائت شد):

پیشنهاد می‌نماید که بودجه مصوبه سال 1331 که طبق تصویب مجلس می‌بایست در سال 33 مصرف شود وزارت فرهنگ موظف است بودجه مزبور را فقط براى تکمیل فرهنگ عشایر و کلاس‌هاى سیار آنها در درجه اول مصرف کند و در صورت باقى ماندن بودجه به مصارف دیگر برساند.         مرآت اسفندیارى‏

 (عبدالصاحب صفایى - این تزاحم دارد با پیشنهاد قبلى که تصویب شد)

رئیس - الان مجلس رأى داد که به نسبت جمعیت این اعتبار تقسیم بشود این پیشنهاد تعارض دارد با آن رأى مجلس مع‌هذا بفرمایید توضیح بدهید.

مرآت اسفندیارى - بنده با کسب اجازه از حضور ریاست محترم مجلس استدعا کردم که بنده به عنوان مخالف توضیحات خودم را بدهم.

رئیس - چون مخالف دیگر مقدم بود نوبت شما نرسید.

مرآت اسفندیارى - چون نوبت نرسید بنده این پیشنهاد را تقدیم کردم نظر بنده این بود اکنون که اعتبارات سال 1332 با تصویب همه آقایان محترم قرار است در سال 1333 مصرف بشود فراموش نفرمایید که فرهنگ عشایر در این مملکت به مراتب بدتر از سایر امور فرهنگى است و بنابراین اجازه بفرمایید با توجه مخصوصى که بندگان اعلیحضرت همایونى به این قسمت دارند این بودجه را در درجه اول براى فرهنگ عشایر یعنى کلاس‌هاى سیار به مصرف برسانند که بتوانند عشایر در ییلاق و قشلاق به فرهنگ و درس خواندن خودشان ادامه بدهند و در درجه دوم به فرهنگ شهرستان‌ها.

رئیس - عرض کردم که اگر مجلس رأى بدهد به این پیشنهاد مغایر رأى اولش می‌شود این را رأى نمی‌گیریم پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح ذیل قرائت شد):

مقام ریاست مجلس شوراى ملى اینجانب پیشنهاد می‌نماید که تبصره ذیل اضافه شود:

تبصره: مالکین اراضى که در داخل شهرها بیش از ده هزار متر و در حومه بیش از بیست هزار متر زمین دارند موظفند که یک دهم اراضى خود را براى ساختمان دبستان به وزارت فرهنگ بدهند.  دکتر جزایرى

رئیس - به این پیشنهاد وارد نیست فقط قرائت شد. پیشنهاد دیگرى هم نیست.

ارباب - بنده پیشنهادى کرده‌ام.

رئیس - پیشنهاد آقاى ارباب قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌نمایم تقسیم نسبت به جمعیت ناظر به جمعیت‌هاى محلى که متوارى شده‌اند باشد.         مهدى ارباب‏

رئیس - این پیشنهاد هم وارد نیست و با رأیى که مجلس داده مغایر است فقط خواستم قرائت بشود و قرائت شد. بنابراین بحث درباره لایحه اضافه اعتبار وزارت فرهنگ تمام شد چون لایحه مالى است براى اظهار نظر مشورتى به سنا فرستاده می‌شود.

 (6- تعیین موقع جلسه بعد، ختم جلسه)

رئیس - فعلاً جلسه را ختم می‌کنم، جلسه آینده روز سه‌شنبه 6 مهر ساعت 9 صبح خواهد بود.

 (مجلس یک ساعت بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى - رضا حکمت‏

+++

یادداشت ها
Parameter:294871!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)