کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هجدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏ 18
[1396/05/30]

جلسه: 40 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه چهاردهم شهریور ماه 1333.  

فهرست مطالب:

1- قرائت اسامى غایبین جلسه قبل.

2- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین.

3- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر فرهنگ.

4- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین.

5- تعیین موقع و دستور جلسه بعد، ختم جلسه.

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏ 18                                                                

 

 

جلسه: 40

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه چهاردهم شهریور ماه 1333.

 

فهرست مطالب:

1- قرائت اسامى غایبین جلسه قبل.

2- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین.

3- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر فرهنگ.

4- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین.

5- تعیین موقع و دستور جلسه بعد، ختم جلسه.

 

مجلس یک ساعت و نیم پیش از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید.

1- قرائت اسامى غایبین جلسه قبل

رئیس - صورت غایبین جلسه قبل قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

غایبین با اجازه، آقایان: هدى، بیات ماکو، قوامى، جلیلى، خاکباز، امید سالار، توماج، سلطان العلما، پیراسته، مصطفى ذوالفقارى، حائرى‌زاده، دکتر سید امامى، حمیدیه، ابراهیمى.

غایبین بى‌اجازه، آقایان: باقر بوشهرى، حشمتى، اریه، دکتر عمید، تربتى، غضنفرى، سعیدى، کدیور، شفیعى، مهندس اردبیلى، دکتر عدل، سالار بهزادى،ثقة‌الاسلامى.

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه، آقایان: بهادرى 40 دقیقه، دکتر حمزوى 40 دقیقه، عبد‌الرحمن فرامرزى یک ساعت و بیست دقیقه.

دیرآمدگان و زود‌‌‌رفتگان بى‌اجازه، آقایان: قراگزلو 35 دقیقه، محمودى 35 دقیقه، امیر تیمور کلالى 50 دقیقه.

رئیس - آقاى نقابت.

نقابت - عرض کنم جلسه گذشته به عنوان تنفس تعطیل شد و لهذا صورت مجلس قاعدتاً نباید داشته باشیم زیرا که جلسه به عنوان تنفس تعطیل شده بود و مطابق سیره هر گاه جلسه به عنوان تنفس تعطیل بشود صورت مجلس نوشته نمی‌شود (صحیح است) امروز که توزیع شد یک قدرى منطبق با حقایق نبود استدعا می‌‌‌کنم مقام ریاست اصلاح بفرمایید.

رئیس - جلسه قبل چون به طور تنفس ختم شد صورت مجلس نیست و صورت مجلس براى جلسه بعد طرح خواهد شد،آقاى دولت‌آبادى.

دولت‌آبادى - ضمن صورت اسامى غائبین بدون اجازه نامى از آقایان بوشهرى و سالار بهزادى برده شد چون مرخصى این آقایان در کمیسیون تصویب شده بایستى با اجازه نوشته شود.

رئیس - البته آنچه در کمیسیون تصویب بشود اصلاح خواهد شد همان طور آقاى محمودى که با اجازه بود. چون ختم جلسه گذشته به عنوان تنفس بود نطق قبل از دستور هم دیگر مورد ندارد می‌ماند براى جلسه دیگر ...

عمیدى نورى - ما وقت خواستیم وقت‌مان محفوظ باشد.

رئیس - آقایانى که نام‌نویسى کرده‌‌اند براى جلسه دیگر نوبت‌شان محفوظ می‌ماند.

عمیدى نورى - خیلى متشکریم.

رئیس - چند روز قبل یک نامه‌اى از آقاى شوشترى به بنده رسیده نسبت به یک عملى که در منزل ایشان چیزى پرتاب کرده بودند و من نمی‌خواستم که اصلاً گفته بشود ولى می‌خواستم عرض کنم اقدامات در این قسمت شده والبته نه تنها ایشان هر یک از افراد باید در امنیت کامل باشد بالاخص نمایندگان چون ایشان نظر خواسته بودند که چه اقدامى شده خواستم عرض کنم که اقدام شده و به طوری که خود ایشان مسبوقند در این قسمت اشخاصى که مظنون بوده‌اند تعقیب شده‌اند.

 2- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین.

رئیس - آقاى مشایخى در جلسه قبل پیشنهادى داده بودند که مشغول توضیح بودند، بفرمایید آقاى مشایخى.

سید احمد صفایى - جناب آقاى رئیس پیشنهاد را بنده داده بودم.

رئیس - شما پیشنهاد داده بودید ولى ایشان به عنوان مخالف مشغول صحبت بودند.

حاج سید احمد صفایى - به بنده اجازه بدهید که باز توضیح بدهم.

رئیس - توضیح داده بودید فقط مخالف باید به طور اختصار صحبت بکند بعد هم رأى بگیریم.

مشایخى - ترقیاتى که در مملکت ما به صورت ظاهر یا معنى درش مشاهده می‌شود و مورد توجه ملت ایران واقع شده و در دنیا هم منعکس شده است تماماً مرهون توجهات اعلیحضرت فقید رضاشاه کبیر بوده است (صحیح است) فرهنگ و ترقیات علم و دانش از روزى در مملکت ما شروع شد که اعلیحضرت فقید محصلینى را براى کسب علم و معلومات دنیاى نوین به دنیاى خارج اعزام داشته‌اند، دانشگاه ایران نیز از جمله مؤسساتى است که در زمان اعلیحضرت فقید در تهران دایر شده است و این قسمت و سایر خدماتى که در راه عمران و آبادى کشور شده است در زمان اعلیحضرت فقید بوده که ما آنها را هیچ وقت فراموش نمی‌کنیم فرهنگ و فرهنگیان مورد احترام تمام ملت ایران و عموم نمایندگان مجلس شوراى ملى هستند (صحیح است) من تصور می‌کنم که هیچ فردى نباشد که به اهمیت فرهنگ و نقشى که فرهنگیان در عمران و آبادى مملکت دارند بی‌اطلاع باشند.

رئیس - آقاى مشایخى در مورد پیشنهاد بفرمایید آن هم خیلى مختصر.

مشایخى - راجع به پیشنهاد است که خیلى مختصر عرض می‌کنم، تأمین آزادى

+++

تحکیم استقلال مملکت، ترقى صنعت، ترقى فعالیت‌هاى اقتصادى منوط بر این است که علم و دانش در مملکت پیشرفت می‌کند و مسلم است که فرهنگیان عامل مؤثر و مجرى این امر می‌باشند اما با توجه به این مطلب باید راجع به فرهنگ هم اگر نظریاتى هست در مجلس شوراى ملى گفته شود تا مطلب روشن شود. جناب آقاى صفایى در جلسه گذشته دنباله مذاکرات پیشنهاد کردند که فرهنگیان یعنى دانشیاران و استادان در دانشگاه بتوانند به مشاغلى اشتغال داشته باشند و تأیید کردند همان طوری که در تبصره 10 نوشته شده است در خارج از حدود دانشگاه نمی‌توانند علاوه بر شغل استادى سمتى داشته باشند من هم عیناً فرمایش جناب آقاى صفایى را تأیید می‌کنم و معتقد هستم که اولاً به تمام کارمندان دولت اعم از ادارى، قضایى، فرهنگى، دانشیار، استاد، آموزگار باید حقوق کافى داده شود و از آنها هم توقع خدمت صادقانه داشت (صحیح است) باید به پزشکان به اصطلاح معروف فول تایم حقوق داده شود یعنى صبح تا غروب پزشک براى اجتماع خدمت کند و حقوق کافى بگیرد و به غیر از پزشکى به شغل دیگرى اشتغال نداشته باشد. مقام استاد مقام ارجمندى است و بایستى مقام استادان را ما هم که شاگرد مکتب همین دستگاه بودیم احترام بگذاریم و معتقد هستم که باید به آنها حقوق سرشار داده شود ولى آقایان محترم تصدیق بفرمایید که یک عده از اساتید و فرهنگیان علاوه بر کار استادى به عنوان کارشناس ،به عنوان متخصص، به عنوان مشاور حقوقى و عناوین مختلف دیگر در دستگاه‌هاى مختلف مملکت ما کار می‌کنند، مملکتى که فقر و بیکارى در سراسرآن حکمفرماست، مملکتى که وقتى سال تحصیلى تمام می‌‌شود همه فارغ‌التحصیل‌ها تقاضاى کار می‌کنند ...

رئیس - آقاى مشایخى شما در مورد مخالفت با پیشنهاد توضیح بفرمایید.

دکتر بینا - ایشان که موافق صحبت کردند.

مشایخى - من می‌خواهم عرض کنم که بایستى تقسیم کار در مملکت حکمفرما باشد استاد فقط استادى کند و حقوق کافى بگیرد بنابراین استخدام یک نفر استاد در سازمان برنامه و مؤسسات دیگر و اشتغال پیدا کردن و حقوق گرفتن نقض غرض است و سبب می‌شود که در دانشگاه هم حاضر نشود و به جاى او دانشیار بفرستند بنابراین من پیشنهاد آقاى صفایى را تأیید می‌کنم و معتقد هستم که باید از یک محل حقوق بگیرند.

شوشترى - بنده اخطار دارم.

دکتر شاهکار - ایشان که موافق بودند و مخالف صحبت نکرده.

رئیس - پیشنهاد آقاى صفایى یک مرتبه قرائت می‌شود و رأى می‌گیریم (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم در تبصره 10 بعد از حقوق استادى یا دانشیارى کلمه خارج از دانشگاه اضافه شود - سید احمد صفایی

رئیس - آقایانى که با این پیشنهاد موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد دو پیشنهاد رسیده هر دو قرائت می‌شود آقایان توجه بفرمایند (به شرح ذیل قرائت شد):

مقام ریاست مجلس شوراى ملى پیشنهاد می‌کنم لایحه کمک به فرهنگیان فعلاً مسکوت مانده و براى تأمین اعتبار به کمیسیون بودجه در مجلس مطرح گردد، محمود رضایى‏

رئیس - آقاى اورنگ.‌

محمود رضایى - پیشنهاد مال بنده است اجازه بفرمایید توضیح بدهم (چون آقاى اورنگ به محل نطق آمده بودند).

رئیس - آقاى رضائى شما از همان جا مختصر توضیح بفرمایید.

محمود رضایى - مختصر نمی‌شود.

رئیس - رأى سکوت توضیح زیادى ندارد و از همان جا صحبت بفرمایید.

رضایى - صداى من از اینجا نمی‌رسد.

رئیس - آقاى اورنگ تأمل بفرمایید که ایشان صحبت کنند.

رضایى - بنده پیشنهاد کردم که لایحه براى تأمین اعتبار به کمیسیون بودجه مجلس مراجعه شود و بعد از این که اعتبارش در کمیسیون بودجه تأمین شد و کمیسیون بودجه در آن اظهار نظر کرد به مجلس شوراى ملى براى اتخاذ تصمیم قطعى بیاید (صحیح است) و از نمایندگان محترم تقاضا دارم به آنچه که عرض می‌کنم توجه بفرمایند (دکتر پیرنیا - پس کلمه مسکوت را پس بگیرید) مسکوت را پس می‌گیرم تقاضاى بنده این است که برود به کمیسیون بودجه براى تأمین اعتبار و پس از تأمین اعتبار برگردد به مجلس (صحیح است) و از نمایندگان محترم تقاضا دارم به آنچه عرض می‌کنم دور از احساسات مخالفت و موافقت با دولت توجه بفرمایند زیرا مطلبى که امروز مطرح است 000

رئیس - در پیشنهاد مسکوت گذاردن خیلى به اختصار باید صحبت بشود.

محمود رضایى - و تصمیمى که نمایندگان محترم درباره آن اتخاذ خواهند فرمود در صورتى که از روى کمال دقت گرفته نشود ممکن است بعدها ایجاد زحمت بنماید کما این که تصمیمات جناب آقاى احمد قوام در مورد تغییر وضع رتبه‌هاى کارمندان دولت و اقدامات ناشى از آن تصمیمات مشکلات زیادى بعداً براى مملکت ایجاد نموده است بودجه‌اى که از طرف دولت حاضر به مجلس تقدیم شده است در حدد 700 میلیون تومان کسر دارد (زنگ رئیس).

رئیس - آقاى رضایى اینها خارج از پیشنهاد است.

محمود رضایى - من می‌گویم بودجه‌اى که کسر دارد و اعتبار این لایحه تأمین نیست 000

رئیس - در آیین‌نامه صراحت دارد که باید مختصر صحبت کنید و شما دارید در مورد اقداماتى که قبلاً شده صحبت می‌فرمایید در مورد پیشنهاد خودتان بفرمایید.

محمود رضایى - بودجه‌اى که از طرف دولت حاضر به مجلس تقدیم شده در حدود 700 میلیون تومان کسر دارد و باید توجه داشت که از 1600 میلیون جمع ستون خرج بودجه کل کشور فقط در حدود 100 میلیون تومان آن مربوط به کارهاى عمرانى است و بقیه یعنى در حدود 1500 میلیون تومان به عنوان حقوق بایستى به کارمندان دولت پرداخته شود (نراقی - دادن حقوق به معلم بهترین کار عمرانى است). دولت و اعضاى کمیسیون بودجه ماه‌ها است که مشغول مطالعه هستند (زنگ ممتد رئیس).

رئیس - این مطالب مربوط به این پیشنهاد نیست، آقا اورنگ.

اورنگ - اولاً راجع به این پیشنهاد آقاى رضایى از ایشان خواهش می‌کنم اصل پیشنهاد را مسترد بدارند و آن عرضى را که در جلسه خصوصى کرده‌ام یک نکته‌ای است در این پیشنهاد، دولت در پایان می‌گوید تمام اینها صحیح است وقتى اعتبار پیدا کردم (صحیح است) یعنى با اصل این قانون من هیچ مخالفتى ندارم، من هم دعا می‌کنم آنها اعتبار پیدا بکنند در آن صورت آن اعتبار البته به کمیسیون بودجه هم می‌آید حالا ما محتاج نیستیم، قانون صحیح است در خود قانون هیچ ما اشکالى نداریم النهایه می‌گوییم پول نداریم دولت هم این مسئله را متذکر شده محل اعتبارش که پیدا شد می‌آید به کمیسیون بودجه و حالا هم موقع این پیشنهاد نیست.

وزیر فرهنگ - اجازه می‌فرمایید؟

پورسرتیپ -  آقاى رضایى پس گرفتند.

رضایى - بنده پس گرفتم.

وزیر فرهنگ - اگر پس گرفته‌‌‌اند بنده توضیحى ندارم.

رئیس - پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح زیر خوانده شد).

پیشنهاد می‌کنم در تبصره ده گزارش کمیسیون فرهنگ در سطر هشتم بعد از کلمه مؤسسات این عبارت علاوه شود «و بانک‌ها و شرکت‌هاى دولتى و شرکت‌هایى که قسمتى از سهام آن متعلق به دولت باشد».

مکرم.

رئیس - آقاى مکرم.

مکرم - البته در این لایحه توضیح شده است که استادان در حقیقت یک حقوق بایستى بگیرند یعنى حقوقى که از دانشگاه می‌گیرند و در سایر مؤسسات دولتى دیگر حق نداشته باشند خدمت بکنند که خلاصه از خودشان باز نمانند بنده براى این که هر قانون بایستى هم جامع باشد و هم مانع، این توضیح را می‌دهم و تصور می‌کنم بلکه قطع و یقین دارم که جناب آقاى وزیر فرهنگ هم قبول می‌فرمایند که این جمله اضافه شود که در مؤسسات دولتى از قبیل بانک‌ها و شرکت‌ها و شرکت‌هایى که یک قسمت از سهام آنها متعلق به دولت است در آنجا حق نداشته باشند (صحیح است) امیدوارم که مورد توجه آقایان قرار بگیرد.

رئیس - آقاى دکتر جزایرى مخالفید بفرمایید.

دکتر جزایرى - اگر رفقاى عزیز ما آقایان محترم اجازه بفرمایند عرض می‌کنم اولاً باید یک مطلبى را آقایان بدانند بنده عضو دانشگاه نیستم بنده 5 سال در دانشگاه تدریس اقتصاد مالیه می‌کردم چون به من از طرف دانشگاه پیشنهاد شد که با رتبه یک دانشیارى مشغول خدمت بشوم قبول نکردم به شهادت همه آقایان که این وضع را اطلاع دارند و از آن تاریخ چندین سال است که آنجا خدمت نمی‌کنم و چون یقین دارم که همه آقایان و مجلس شوراى ملى به دانشگاه و علم واقعاً احترام قائل هستند (صحیح است) بنده هم مانند یک فردى از آقایان در اینجا گاهى دور از دانشگاه کردم آقایان محترم باید بدانند که در کمیسیون فرهنگ وقتى مذاکره از این امر شد مذاکره از این بود که آقایان حقوق استادان دانشگاه را بالا ببرند به شرط این که از یک جا حقوق بگیرند صرف این که فقط در یک جا کار کنند صحبت از این نبود و من نمی‌دانم که این صحبت از کجا در آمده است و آقایان باید این را بدانند که بعضی از استادان دانشگاه هستند که  واقعاً نظیر اینها جاى دیگر نیست و از آقایان بخواهند اینها را محروم از کار کنند مملکت را از یک متخصصینى محروم کرده‌اید ما نظیر آقاى مهندس اصغرى نداریم (خرازى - نظیر آقاى مهندس ریاحى جایى پیدا نمی‌شود) آقاى مهندس ریاحى، آقاى دکتر عمید و یا امثال این آقایان  که نباید در جلوشان اسم برده شود آقایان بفرمایید که یک حقوق بگیرند صحیح است ولى مطالعه هم بکنید که آیا واقعاً می‌خواهید مملکت را از کارهاى علمى این آقایان محروم بکنید این برخلاف قانون اساسى است هر کسى حق دارد هر نوع شغلى را قبول بکند اما از شغل دیگر که نمی‌شود محرومش کرد آقاى دکتر جهانشاه صالح وزیر هم هست، استاد دانشگاه هم هستند و از یک جا حقوق می‌گیرند اگر هم نمی‌رسند جاى دیگر کار نکنند این است که خواهش می‌کنم استدعا می‌‌کنم توجه بفرمایند این قسمت را آقاى درخشش هم با بنده مذاکره فرمودند شاید همه رفقا، سایر لیسانسیه هم فکر می‌کنند

+++

که استادان دیگر نباید به وزارت فرهنگ بیایند این به نظر من طوری است که خیال می‌کنم آقاى جعفرى هم راجع به این موضوع خواهند فرمود اگر این نظر قبول شود یک دسته از متخصصین، فنی‌ها، مهندسین، دکترها، فرض بفرمایید استادان دانشکده ادبیات مثل جناب آقاى عصار را محروم می‌کنید که جاى دیگر از وجود ایشان استفاده نکنند خوب است که از دو جا حقوق نگیرند ولى محروم کردن که صحیح نیست اولاً خود این آقایان وجدان دارند، کنسیاس دارند دولت خودش در دو جا نباید به آنها کارهایى مراجعه بکند، در یک جاهایى که احتیاج ندارد مراجعه نکند آنها که نمی‌توانند دولت را مجبور بکنند به نظر من شاید شایسته نباشد که آقایان را از همه کارهاى دیگر محروم کنید در هیچ جاى دنیا همچنین کارى نمی‌‌کنند.

رئیس - آقاى دولت‌آبادى.

دولت‌آبادى (مخبر کمیسیون فرهنگ) - بنده تصور می‌کنم که نظر پیشنهاد دهنده این بوده است که از وجود اساتید دانشگاه که همه مورد احترام هستند و انصافاً در پاره‌اى از امور تخصصى و علمى حتماً بایستى مملکت از تجارب و اطلاعات اینها استفاده بکند محروم باشند بلکه منظور این بوده است که از دو محل حقوق نگیرند و خوشبختانه در لایحه این پیش‌بینى شده است و اجازه می‌خواهم متن لایحه را یک بار دیگر بخوانم شاید در دسترس همه آقایان نباشد که منظور آقایان در لایحه تأمین شده است که از دو جا حقوق نگیرند در کمیسیون هم همین طور بحث شد البته آقایان وجودهاى مفیدى هستند براى مملکت و باید مملکت از وجودشان استفاده بکند (پیراسته - در لایحه این طور نیست) خلاصه این است که حق استفاده از دو حقوق دولتى ندارند این را بنده تصریح می‌کنم نظر آقایان هم همین است در کمیسیون فرهنگ هم بحث شده است در مؤسساتى هم که دولت سرمایه دارد، شریک است حق ندارند استفاده بکنند، این را بنده تصریح می‌کنم و استدعا می‌کنم که آقایان پیشنهادشان را پس بگیرند باز هم در تعقیب عرایض پیشین می‌خواهم از آقایان همکاران محترم استدعا کنم سعى کنند بلکه این لایحه امروز بگذرد و نتیجه عملى از حسن نیتشان نشان بدهند.

رئیس - آقاى مکرم استرداد کردید یا رأى بگیریم.

مکرم - نه قربان رأى بگیرید چون ایشان تأیید کردند.

رئیس - رأى می‌گیریم آقایانى ...

پیراسته - رأى به چه؟

عده‌اى از نمایندگان- مجدداً قرائت شود.

رئیس - در درجه اول که خوانده می‌شود توجه کنند که دو مرتبه خوانده نشود. یک بار دیگر قرائت می‌شود(به شرح سابق خوانده شد).

آقایانی که با این پیشنهاد موافقند قیام بفرمایند (عده کمى برخاستند) تصویب نشد. پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌شود در تبصره 10 به جاى کلمه (من بعد) عبارت (پس از تأمین بودجه) گذاشته شود. کریمى

رئیس - آقاى کریمى حاضر نیستند، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود(به شرح ذیل خوانده شد):

پیشنهاد می‌کنم در آخر سطر 6 تبصره ده به جاى کلمه (من بعد) نوشته شود «پس از تأمین اعتبار مندرج در تبصره 12». دکتر افشار

رئیس - آقاى دکتر افشار.

دکتر افشار - پیشنهادى که شده است منظور این است چون این قانون همین طور که گفته می‌شود اعتبارش پادار نیست یعنى پس از تصویب آن اضافه حقوقى که پیش‌بینى شده است براى دبیران یا استادان قابل پرداخت نیست چون قابل پرداخت نیست بنده پیشنهاد کردم که کلمه (من بعد) که منع کرده‌اند استاد  را که از جاى دیگر کمک مختصرى بگیرد این به قوت خودش باقى بماند چون با وضع فعلى حقوق استادى رتبه 6 یا 7 ششصد و پنجاه تومان است اگر این اضافه‌اى را که در جاى دیگر می‌گیرد کم کنید از حقوق ماشین‌نویس‌هاى ادارات هم کمتر می‌شود این پیشنهاد براى این است که تا زمانى که اعتبار مندرج در این قانون تأمین نشده است وضع سابق باقى باشد از آن چیزى کم نشود (صحیح است) و چیزى که می‌گیرد براى خرج خانه‌اش فعلاً از آن کم نشود.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - گر چه این پیشنهادى که جناب آقاى دکتر افشار فرمودند در خود لایحه یا خود تبصره مستتر است وقتى کلمه (من‌بعد) نوشته شده است معنایش این است که وقتى باید این تبصره عمل شود که تأمین اعتبار شده باشد و حقوق استادان و دبیران پرداخت شده باشد مع‌ذلک براى این که توضیح بیشترى داده شود بنده با پیشنهاد ایشان موافق هستم.

3- تقدیم یک فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر فرهنگ

وزیر فرهنگ - ضمناً مطلبى را خواستم حضور آقایان نمایندگان عرض کنم و خارج از این لایحه است این که در پانزدهم مهر ماه سال گذشته وقتى که استادان و دانشیاران و دانشجویانى که در دانشکده‌هاى مختلف رتبه اول شده بودند به پیشگاه اعلیحضرت همایون شاهنشاه شرفیاف می‌شوند در آنجا از پیشگاه اعلیحضرت استدعا می‌کنند که دانشجویان رتبه اول دانشکده‌ها به خرج دولت براى ادامه تحصیلات به اروپا و آمریکا اعزام بشوند شاهنشاه فرهنگ‌پرور ما که نسبت به فرهنگ توجه خاصى دارند این استدعاى اعزام دانشجویان مورد قبول‌شان واقع شد و مقرر فرمودند که وزارت فرهنگ اقدام بکند چون در سال 1328 در کمیسیون بودجه تصویب شده است که از آن تاریخ به بعد دانشجویى به خرج دولت به اروپا یا آمریکا اعزام نشود براى اجراى امر ملوکانه احتیاج به تصویب قانونى داشتیم بنابراین لایحه‌اى تهیه شده است براى اعزام این قبیل دانشجو به خارج که تقدیم مقام ریاست می‌کنم و تمنا می‌کنم که به کمیسیون‌هاى مربوطه ارجاع شود و زودتر تکلیفش روشن بشود که در اول تحصیلى بتوانند بروند (احسنت).

رئیس - به کمیسیون‌هاى مربوطه فرستاده می‌شود.

4- بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به ترمیم حقوق معلمین.

رئیس - پیشنهاد آقاى دکتر افشار مجدداً قرائت می‌شود و رأى می‌گیریم (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌کنم در آخر سطر 6 تبصره ده به جاى کلمه من‌بعد نوشته شود پس از تأمین اعتبار مندرج در تبصره 12. دکتر افشار

رئیس - آقایانی که با این پیشنهاد موافقند قیام فرمایند (عده کمترى برخاستند) تصویب نشد، پیشنهاد آقاى مهندس جفرودى قرائت می‌شود (به شرح زیر خوانده شد):

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى پیشنهاد می‌کنم تبصره 10 به صورت زیر اصلاح شود:

تبصره 10- از تاریخ اول فروردین 1333 میزان تفاوت حقوق پایه‌هاى دانشیارى به این ترتیب اصلاح می‌شود:

پایه یک طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى می‌باشد و در موقع ارتقا از پایه‌اى به پایه بالاتر از یک تا پایه پنج یک پنجم و از پایه شش تا پایه هشت یک ششم و از پایه هشت به 9 یک هفتم و از پایه 9 به 10 یک هشتم حقوق مادون علاوه خواهد شد و این اصلاح با رعایت ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى مشمول پایه‌هاى استادى و دانشیارى خواهد بود. مهندس جفرودى‏

رئیس - این پیشنهاد خرج نیست؟ مبلغش کمتر می‌شود یا زیادتر؟

مهندس جفرودى - بنده توضیح می‌دهم، به هیچ وجه تغییر نمی‌کند، معادل می‌شود.

دولت‌آبادى (مخبر کمیسیون فرهنگ) - جزیى از تبصره را حذف کرده‌اند ایشان، باید پیشنهاد حذف بدهند.

رئیس - بفرمایید توضیح بدهید ولى وارد نیست اگر بخواهید منظورتان عملى شود در موقع رأى باید به عنوان تجزیه تفکیک کنید یک قسمت اول را رأى بگیریم و بعد قسمت اخیرش را و البته الان رأى نخوهیم گرفت.

دولت‌آبادى - دیگر توضیح ندارد.

رئیس - فعلاً توضیح بدهید.

مهندس جفرودى - بنده چون یقین دارم که عنایت مجلس شوراى ملى در درجه اول شامل حال علم و عالم است به این جهت وظیفه خودم می‌دانستم که در اینجا یک مطلبى را روشن کنم در محیط دانشگاه خوشبختانه عده‌اى هستند که وجود آنها از لحاظ علم در ایران منحصر است بنده اسم می‌برم آقایان اغلب می‌شناسند جناب آقاى دکتر قاسم‌زاده بنده خیال می‌کنم وجود آقاى دکتر قاسم‌زاده در وزارت امور خارجه فوق‌العاده مؤثر و مفید است (صحیح است) آقاى مهندس اصفیا را (صحیح است) اغلب آقایان می‌شناسند که ایشان یکى از دانشمندان به نام دنیا هستند نظریات ایشان در مورد آب مورد قبول کلیه دانشمندان دنیا است (صحیح است) یک نفر یک نفر اسم می‌برم آقاى دکتر رفیعى (یک نفر از نمایندگان - رئیس دامپزشکى است) رئیس دامپزشکى نیست رئیس سرم‌سازى رازى است آقاى دکتر دلبى وقت که ایران را ترک می‌گفتند، گفتند با وجود آقاى دکتر رفیعى کشور ایران به هیچ وجه احتیاجى به من ندارد (صحیح است) و ایشان کاملاً می‌توانند جاى من را بگیرند همین طور آقاى دکتر جهانشاه صالح که ایشان وزیر هستند و الان حضور آقایان هستند بنده می‌خواهم بگویم ایشان که تنها متخصص در امراض زنانه هستند که مملکت باید از وجود ایشان حتماً استفاده بکند.

رئیس - آقاى مهندس جفرودى این مطالب خارج از موضوع است.

مهندس جفرودى - خارج از موضوع نیست براى توضیح مطلب لازم است.

رئیس - وقتى من می‌گویم خارج از موضوع است شما نمی‌توانید بگویید که خارج نیست پیشنهادى که کرده‌اید باید درباره آن پیشنهاد توضیح بدهید شما می‌خواهید چهل تا اسم ببرید بنده خودم آقاى مهندس اصفیا را خیلى بهتر از شما می‌شناسم پدرشان را هم می‌شناسم ولى مربوط به این پیشنهادى که شما داده‌‌اید نیست.

مهندس جفرودى - اگر مقام ریاست اجازه بفرمایند بنده ادله‌اى که باید براى قبول پیشنهادم بگویم می‌گویم.

+++

رئیس - بنده عرض کردم که به پیشنهاد شما الان نمی‌توانیم رأى بگیریم چون پیشنهاد حذف است تبصره را به دو قسمت می‌کند موقع رأى باید به دو قسمت جدا رأى بگیریم مثل تجزیه است.

مهندس جفرودى - مقام ریاست بیش از هر کس به دانشگاه و طبقه عالم توجه و علاقه دارند.

رئیس - بله به عالم توجه دارم حتى به جاهل هم باید توجه داشت به جایى بیشتر باید توجه داشت که از جهل بیرون بیاید و عالم بشود ما دلمان می‌خواهد تمام افراد مملکت از جهل و ضعف و نادانى بیرون بیایند (صحیح است) ملاحظه بفرمایید ماده 132 آیین‌نامه تکلیف را روشن می‌کند «به پیشنهاد حذف ماده مستقلاً نمی‌توان رأى گرفت و پیشنهاد حذف قسمتى از ماده در حکم تجزیه ماده است» حالا جنابعالى پیشنهادتان را توضیح بدهید و بعد در موقع رأى نهای یک دفعه به پیشنهاد شما رأى می‌گیریم و یک قسمت به خود تبصره چون نصفش را حذف کردید حالا توضیح مختصرى بفرمایید.

مهندس جفرودى - بنده مطیع اوامر عالى هستم. این آقایانى که اسم بردم اینها البته صلاح و صرفه‌شان در این است که در تخصص خودشان چون واقعاً منحصر هستند در کارهاى آزاد استفاده بکنند اما اگر بنگاه‌هاى دولتى وزارتخانه‌ها به اینها احتیاج داشته چون همان طورى که عرض کردم منحصر به فردند. بنده یقین دارم که چون این آقایان حاضر نیستند که مجانى در هیچ مؤسسه‌اى کار بکنند براى این که کسى که بتواند علمش را بفروشد خب می‌رود ‌ می‌فروشد ولى اگر از میان آنها کسانى پیدا شدند که واقعاً خواستند فداکارى کنند مثل خود آقاى دکتر صالح باید اجازه داد که مؤسسات دولتى از وجود آنها استفاده کنند و نروند یک کسى را با مبالغ هنگفتى از خارج کشور بیاورند بنده به عنوان مثال یک موردى را می‌گویم آقاى کایزر کسى بوده است که در ماه هیجده هزار تومان از سازمان برنامه حقوق می‌گرفت سه هزار تومان هم براى منشیش یعنى 21 هزار تومان مجموعاً از سازمان برنامه حقوق می‌گرفت کار این آدم را آقاى مهندس حامى فعلاً انجام می‌دهد با نهصد تومان بنده استدعا می‌کنم این مورد را رسیدگى بفرمایید اگر افرادى به این ترتیب پیدا شدند بنده یقین دارم که مجلس شوراى ملى به هیچ وجه یک چنین چیزى را تصویب نمی‌کند که مملکت و بنگاه‌هاى دولتى با حقوق ناچیز از وجود این عده استفاده نکند.

رئیس - بنابراین همان طوری که گفتم تعیین تکلیف پیشنهاد شما می‌ماند براى موقع رأى نهایى یک قسمت به این پیشنهاد آقاى مهندس جفرودى رأى می‌گیریم و یک قسمت به بقیه (امامى خویى - بنده مخالف بودم) مخالف ندارد چون پیشنهاد حذف است در حقیقت در حکم تجزیه است در موقع رأى با تجزیه رأى می‌گیریم یعنى به دو قسمت می‌کنیم تبصره را. پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح زیر خوانده شد) پیشنهاد می‌کنم تبصره ده به طریق زیر اصلاح شود. استادان دانشگاه در صورت قبول شغل دولتى فقط از حقوق استادى استفاده خواهند نمود. پیراسته

رئیس - آقاى پیراسته (نمایندگان - پیشنهاد را خودتان هم بخوانید).

پیراسته - عبارت پیشنهاد نظرم نیست ولى مضمونش این است که آقایان استادان دانشگاه در صورت قبول شغل دولتى از حقوق استادى استفاده خواهند کرد بنده تقاضا می‌کنم مخصوصاً راجع به مطالبى که این قدر حساس است تعصب نبایستى باشد مجلس جاى بحث و انتقاد است و براى همین تشکیل شده است که لوایح بیاید اینجا و حلاجى بشود و اشخاص نظریات خودشان را بگویند هر چه به صلاح و صرفه مملکت است قبول می‌شود بنده و تمام آقایان نمایندگان نه تنها همه مردم کمال احترام را براى دانشگاه قائل هستیم براى این که نمی‌شود گفت که دانشگاه و دانشجو لازم نیست و این دقتى که در کارهاى دانشگاه می‌شود روى علاقه به دانشگاه است. براى این که دانشگاه جاى امید و انتظار مردم است که یک روزى بتواند ما را از دنیاى خارج بى‌نیاز بکند این مطلبى که بنده پیشنهاد کردم استدعا می‌کنم توجه بفرمایید بنده عرض کردم که اگر استاد حقوقش کم است الان آقاى وزیر فرهنگ موافقت بکند ما هم موافقت می‌کنیم بگوییم حقوق استاد حداقل دو هزار تومان سه هزار تومان ده هزار تومان هر چه آقایان موافقت بکنند بشود اگر حقوقش کافى است و وجودش در جاى دیگر هم ممکن است منشأ اثر باشد بگوییم درسش را در دانشگاه بدهد و یک چند ساعتى هم بیاید افتخارى وزیر بشود یا یک کار دولتى بهش بدهند اما وقتى که بیاید چند جا کار بکند چهار هزار تومان می‌دهند در جایى سه هزار تومان و در جایى پنج هزار تومان چهل جاى دیگر هم کار بکند این ظلم به دانشگاه است و به کار خودش نمی‌رسد (صحیح است) بنده عرض کردم که اگر واقعاً حقوق استادى کم است آقاى وزیر فرهنگ موافقت بکند یا بروند لایحه بیاورند و ما تصویب کنیم فرق نمی‌کند اگر استادى در چند جا کار می‌کند از بودجه دولت حقوق می‌گیرد فرض کنید در فلان مؤسسه حقوق می‌گیرد این را از جیب دولت می‌گیرد استاد باید به همان حقوق دانشگاه قناعت بکند نباید که یک نفر براى این که اجبار دارد یا براى این که حقوق بیشترى بگیرد کرسى دانشگاه را بگذارد کنار بیست جاى دیگر کار بکند بنده می‌گویم این کار را افتخارى بکند و حقوق استادى خودش را بگیرد بنده تصور می‌کنم موجب کمال تکریم و تعظیم استاد دانشگاه است که دانشگاه استادش همیشه در سر پستش باقى باشد نه این که دانشگاه را ول بکند و برود سر کار دیگر و اگر هم حقوقش کم است اضافه کنید این عرض بنده است و گمان می‌کنم اگر آقایان موافقت دارند با این نظر به این پیشنهاد رأى بدهید بنده با این چیزى هم که حضرتعالى مرقوم فرموده‌اید حضرت آقاى فولادوند موافقت دارم به شرط این که در یک جا حقوق بگیرد آقاى فولادوند عقیده‌شان این است که بیشترین حقوق را بگیرد و من عرض می‌کنم که از یک جا حقوق بگیرد نه این که از چند جا بگیرد اگر حقوق فلان استاد ده هزار تومان است من که حرفى ندارم (عبدالصاحب صفایى - این موضوع پیش‌بینى شده) نشده است آقا.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - همان‌طورى که جناب آقاى مهندس جفرودى خدمت آقایان توضیح دادند در دانشگاه خوشبختانه افرادى هستند که از وجود آنها می‌شود در مشاغل دیگرى استفاده کرد و استفاده بیشترى برد مثلاً در یک شغل وزارت می‌خواهند از یک استاد استفاده بکنند به نظر من نمی‌شود مانع شد که یک استاد وزیر وزارتخانه‌اى در این مملکت نشود اما نظر قانونگذار و نظر این تبصره این است که فقط حقوق وزارت را بگیرد و از حقوق استادى استفاده نکند (دکتر بینا - حالا هم نمی‌کند) نظر آقاى پیراسته هم در اینجا تأمین شده است در اینجا نوشته شده اگر مشاغل دیگرى پیدا کرد از حقوق استادى نباید استفاده کند پس منع نشده است که یک استاد دانشگاه یک کار دیگرى غیر از کار استادى در دستگاه دولتى داشته باشد ولى اگر آمد این کار را شاغل شد حق ندارد از حقوق استادى استفاده کند به همین جهت نظر آقاى پیراسته تأمین است و من استدعا می‌کنم که پیشنهاد خودشان را پس بگیرند (پیراسته - بنده منظورم این است که از یک جا حقوق بگیرند). اینجا نوشته شده استادان و دانشیاران حق ندارند با استفاده از حقوق استادى یا دانشیارى مشاغل دیگرى در وزارتخانه‌ها و ادارات (عبدالصاحب صفایى - و یا مؤسسات و بنگاه‌هاى دولتى) قبول کنند یعنى اگر آمد یک شغل دیگرى پیدا کرد در یک مؤسسه دیگرى حق ندارد از حقوق استادى استفاده کند.

پیراسته - نقض غرض است آقاى وزیر فرهنگ.

عبدالصاحب صفایى -  بنگاه‌هاى دولتى را هم اضافه بفرمایید نمی‌شود.

وزیر فرهنگ - بنگاه‌هاى دولتى را پیشنهاد کردند رد شد.

رئیس - آقاى نورالدین امامى.

امامى - استدعا می‌کنم آقایان توجه بفرمایند وزارت فرهنگ و دولت یک لایحه به مجلس تقدیم کرد براى ترمیم حقوق دبیران آن هم با تعلیق به محال براى دلخوش کنک یک عده‌اى که دبیرها دل‌شان خوش باشد که اگر پولى به جهاتى یک وقتى پیدا شد در فکر شما هستیم بدبختانه این را آوردند بردند در کمیسیون کش دادند، کش دادند، کش دادند بردند توى دانشگاه و آن وقت ما را در این چم و خم‌ها و بزن بهادرها و گرفتاری‌ها انداختند البته دانشگاه مورد احترام تمام ملت ایران است دانشگاه استادانى دارد که مورد احترام دنیا است این دکتر عمیدى که پهلوى سرکار نشسته قدرش مجهول است امثال دکتر عمید پنج تا در ایران نیست (صحیح است) دکتر عمیدها را باید بزرگ کنیم و به قدرى بزرگ کنیم که مورد احترام همه ما است و باید به چشم دشمنان بکشیم ولى آقایان این قدر اطراف دانشگاه صحبت کردن غیر از کوچک کردن دانشگاه چیز دیگرى نیست دانشگاه خودش بزرگ است هى پیشنهاد اندر پیشنهاد که استاد کجا برود، چه کار کند، استاد سرفه نکند، استاد حمام نرود، استاد راه نرود اینها را دولت یک مرتبه اینجا یک ماده‌اى گذاشته که یک استاد بیش از یک جا نمی‌تواند حقوق بگیرد این تمام شد یک دفعه آقاى وزیر فرهنگ بلند شود و بگوید که در اینجا نوشته شود که یک استاد پنج جا که خدمت می‌کند هر جا حقوقش بیشتر است آن را بگیرد چهار جاى دیگر را مجانى برود این همه صحبت در اطراف این موضوع صحیح نیست (احسنت).

رئیس - رأى گرفته می‌شود به این پیشنهاد آقایانی که موافقند قیام بفرمایند (عده کمى برخاستند) تصویب نشد (پیراسته - توجه نکردند) باید توجه کنند اعلام رأى شده بود. پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح زیر خوانده شد) مقام ریاست محترم مجلس شوراى ملى: بنده پیشنهاد می‌کنم جمله ذیل به تبصره 12 اضافه شود: تأمین اعتبار باید براى اجراى تمام مابه‌التفاوت باشد و هیچ گونه تبعیضى نشود. اردلان

نورالدین امامى - احسنت خیلى پیشنهاد خوبى است.

رئیس - آقاى اردلان.

اردلان - این پیشنهاد بنده خیلى مهم نیست ولى جلوگیرى می‌کند از تبعیض نظر به اطلاعاتى که خود بنده از وزارت دارایى دارم چون بنده در وزارت مالیه بودم براى استحضار آقایان محترم به عرض می‌رسانم اینجا

+++

تصریح بکنیم که مقصود از تأمین اعتبار، اعتبار تمامى است براى پرداخت کلیه مابه‌التفاوتى که در این ماده واحده منظور شده است چون اگر این قید نشود یک تبعیض‌هایى پیش می‌آید طبعاً که نه جناب آقاى وزیر فرهنگ و نه وزیر دارایى می‌توانند جلوگیرى کنند حالا اجازه بدهید که بگویم طرزش چه طور است بنده اگر نفوذى داشته باشم با یک کس دیگرى که نفوذى داشته باشد و یا یک کسى را در آنجا داشته باشد که بتواند از این مابه‌التفاوت استفاده بکند به وسیله رئیس حسابدارى یک گزارشى تهیه می‌شود که آقا میرزا على خان فلان فلان تأمین اعتبار براى پرداخت مابه‌التفاوت براى او شده اجازه بفرمایید حکم صادر شود کسى هم نمی‌تواند زیرش بنویسد نه براى این که قانون است و نوشته است پس از تأمین اعتبار اما اگر تصریح کردیم وقتى تمام اعتبار موضوع این لایحه تأمین شد آن آدمى که در بندرعباس است و آن آدمى که در تهران است هر دو یک جور استفاده می‌کنند و اگر این را ننوشتیم آن آدم متنفذ استفاده می‌کند و آن کسى که متنفذ نیست بیچاره و بدبخت خواهد بود (صحیح است).

نورالدین امامى - جناب آقاى اردلان همان کلمه تمام به تنهایى کافى است.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - پیشنهاد جناب آقاى اردلان پیشنهاد خیلى خوبى است ولى به نظر بنده یک عیب دارد که اگر اصلاح بفرمایید مورد قبول بنده است که بعد هم مورد نظر اکثریت آقایان نمایندگان محترم اگر واقع بشود منظورى که بنده استنباط کردم از این پیشنهاد جناب آقاى اردلان این است که اگر بخواهند یک روزى این اعتبار را تأمین بکنند همه اعتبار تأمین بشود و براى همه آنهایی که از این لایحه می‌توانند استفاده کنند مابه‌التفاوت پرداخت بشود این نظر ایشان است و بسیار خوب است اما عیبش این است که ممکن است این لایحه ده میلیون تومان اعتبار لازم داشته باشد و یک وقتى دولت نتواند تمام ده میلیون را تأمین بکند 4 میلیون تومانش را تأمین بکند ما این 4 میلیون را هم نگیریم و بگوییم تا ده میلیون تأمین نشود نخواهیم پرداخت این به نظر بنده صحیح نیست ممکن است بنده راهش را عرض کنم گر چه در این خصوص بنده نبایستى چیزى حضور آقایان عرض کرده باشم ولى اگر پیش‌بینى بشود که اگر از این اعتبار گرفته شد و تمام موارد این لایحه را تأمین نکرد اول به کمک آموزگاران بعد به آموزگاران بعد به دبیران و بعد به استادان بدهند این تأمین نظر آقایان را خواهد کرد که تبعیض نشود بنابراین اجازه بفرمایید که اگر یک مقدار مختصرى اعتبار تأمین شد ما صرف‌نظر نکنیم از گرفتن آن اعتبار.

رئیس - آقاى اردلان توجه بفرمایید از پایین به بالا نظر خوبى است که هر چه برسد به این ترتیب بدهند (سالار سنندجی - اصلاح بفرمایید از پایین به بالا) (درخشش - پیشنهاد بنده را قرائت بفرمایید کامل‌تر از این است).

با این بیانى که آقاى وزیر فرهنگ فرمودند هر اعتبارى برسد اول به کمک آموزگار بعد آموزگار همین طور به بالاتر تعلق می‌گیرد (درخشش - پیشنهاد بنده یک قسمت اضافى هم دارد) بسیار خوب چون پیشنهاد آقاى درخشش هم مشابه همین است قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم تبصره زیر به لایحه اضافه شود:

چنانچه دولت نتواند بودجه لازمه را براى تأمین اعتبار تغییر شغل معلمین یک جا تهیه نماید به ترتیب پیدا شدن اعتبار دولت مکلف است مندرجاً اضافه اعتبار آموزگاران و دبیران و سپس دانشیاران و استادان را تأمین و پرداخت کند معلمین شهرستان‌ها در موقع تأمین اعتبار مقدم خواهند بود. درخشش‏

رئیس - تقدمى براى آنها که در خارج از مرکز هستند قائل شده‌اند این را هم در آخر اضافه بفرمایید که به همین ترتیب رأى بگیریم (درخشش - کمک آموزگاران را هم در آن اضافه بفرمایید).

رئیس - رأى گرفته می‌شود به این پیشنهاد با اصلاح آقایان موافقین قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى

پیشنهاد می‌کنم جمله ذیل به تبصره 12 اضافه شود: ولى استفاده از عواید نفت براى تأمین اعتبار مابه‌التفاوت ممنوع است.

صارمى - فرید.

رئیس - آقاى صارمى.

صارمى - بنده تصور می‌کنم که مصالح اجتماع را باید در نظر گرفت روزنه‌اى پیدا شده است که درآمدى از نفت به دست می‌آید هر کس فکر این است که از این روزنه براى امور غیر‌ضرورى و غیر‌اجتماعى و تولیدى کشور استفاده کند متأسفانه الان هفتصد میلیون کسر بودجه داریم و اگر با این وضع پیش برویم میلیون‌ها بر کسر بودجه ما اضافه خواهد شد و این درآمد نفت هم تأمین کسرى بودجه را نخواهد کرد در حقیقت یک دینار هم از آن صرف کارهاى تولیدى و عمرانى نخواهد شد بنابراین بنده اینجا پیشنهاد کردم ...

رئیس - این موضوع قانون خاصى دارد.

صارمى - که بایستى درآمد نفت صرف امور تولیدى و عمرانى بشود و بنده پیشنهاد کردم و این تأکیدى است نسبت به آن قانون که براى آتیه هر روز مواجه با یک لایحه نشویم به اعتماد این که درآمدى از نفت پیدا می‌شود از این جهت بنده پیشنهاد کردم تأمین اعتبار این قسمت براى ترمیم حقوق آموزگاران و دبیران از درآمد نفت تأمین نشود و از بودجه عمومى مملکتى تأمین شود و استدعا می‌کنم نسبت به این موضوع آقایان به نام مصالح مملکت رأى بدهند (یکى از نمایندگان - بسیار پیشنهاد خوبى است)

رئیس - این قانون خاصى دارد (صارمى - تأکیدى است قربان، اجازه بفرمایید) (پورسرتیپ - اخطارى هم به سایر قسمتهاست) آقاى ارباب شما مخالفید؟

ارباب - بله. (مکرم - بنده مخالف بودم.)

رئیس - شما دو نفر هستید آقاى ارباب بفرمایید.

ارباب - نظر آقاى صارمى بسیار در اصل موضوع صحیح است آقا یک عده دانش‌آموز که به انتظار دلخوش هستند موضوعى که قانون دارد و نمی‌شود هم که دخالت در آن کرد. نمی‌شود آنها را به این حرف‌ها دلسرد کرد (صارمى - دانش‌آموز نیست آقا) زیرا محرومیت‌ها کشیده‌اند حالا هم علاقه دارند که این موضوع نفت حل می‌شود و مملکت ما بهشت برین می‌شود آنها هم متمتع می‌شوند و فعالیت می‌کنند (صارمى - محرومیت را ملت ایران کشیده) و البته در اصل موضوع قانون داریم درآمد نفت باید به مصرف عمران کشور برسد و امیدوارم دعاى همه مستجاب شود و به مصرف دیگر نرسد.

رئیس - رأى می‌گیریم به این پیشنهاد آقایانى که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

مهدى ارباب - منظور بنده آموزگاران بود اشتباهاً گفتم دانش‌آموزان.

رئیس - پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم تبصره 10 به شرح ذیل اصلاح شود.

تبصره 10- از تاریخ اجرا حقوق پایه‌هاى دانشیارى بدین ترتیب اصلاح می‌شود ... الخ. عمیدى نورى‏

رئیس - آقاى عمیدى نورى بفرمایید.

عمیدى نورى - تقاضا دارم به پیشنهاد بنده توجه بفرمایید آقایان این قانون امروز ممکن است تصویب شود یا فرض بفرمایید یک ماه یا 20 روز دیگر از مجلس سنا بگذرد بنابراین می‌شود تاریخ تصویبش از مهر و آبان به بعد از آن طرف هم معتقدیم که از تاریخى که اعتبارش تأمین شده یعنى تا تاریخى که اعتبارش ایجاد نشده به قوت سابق باقى است مع‌هذا در تبصره می‌گوییم از تاریخ اول فروردین 33 حقوق پایه‌هاى دانشیارى بدین ترتیب اصلاح می‌شود به عقیده بنده کوسه و ریش پهن همین است در صورتى که اصولاً قوانین از تاریخ تصویب باید اجرا شود مخصوصاً در این قانون که اعتبارش هم موجود نیست صحیح نیست که بگوییم از تاریخ اول فروردین 33 اجرا شود بنده می‌گویم از تاریخ اجرا (صحیح است) و به نظر بنده هم آقایان استادان و دانشیاران نسبت به سایرین مرفه‌تر هستند بنابراین ما نباید یک چنین آوانس بیشترى به آنها بدهیم که هر وقت تصویب شد از اول امسال دو برابر حقوق در طبق اخلاص تقدیم‌شان کنیم و این بر خلاف اصول قانونگذارى است و خالف انصاف است نسبت به سایرین مخصوصاً که مجلس شوراى ملى توجه کرده اعتبارى که ایجاد می‌شود از قسمت پایین از کمک آموزگارى بیاید به بالا تا برود به دانشگاه بنابراین بنده تقاضا می‌کنم که یک توجه خاصى جناب آقاى وزیر فرهنگ نسبت به این موضوع بکنند که نوشته شود از تاریخ اجرا نه از تاریخ اول فروردین 33 این پیشنهاد بنده بود.

رئیس - کسى تقاضاى مخالفت نکرده بنابراین رأى می‌گیریم آقایانى که با این پیشنهاد آقاى عمیدى نورى موافقت دارند قیام کنند(اکثر برخاستند) تصویب شد پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم تبصره 10 به صورت زیر اصلاح شود. استادان دانشگاه در صورت قبول مشاغل دیگر از حقوق بازنشستگى که بیشتر از حقوق سایر مشاغل آنان است استفاده خواهند کرد و در هر صورت حق استفاده از دو محل اعم از وزارتخانه‌ها و بنگاه‌ها و شهرداری‌ها به هیچ عنوان نخواهند داشت. پیراسته

رئیس - این محرز شد پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم در تبصره 10 ماده واحده از کلمه (و من‌بعد) به صورت زیر در بیاید.

استادان و دانشیاران دانشگاه و رؤساى بخش‌هاى بیمارستان‌ها حق دارند در حدود تخصصى خود فقط در یکى از وزارتخانه‌ها و ادارات و مؤسسات دولتى و بانک‌ها و سازمان برنامه کار کنند. مهندس جفرودى‏

رئیس - آقاى مهندس جفرودى.

مهندس جفرودى - قبلاً قسمتى از دلایل خودم را عرض کردم حالا هم ضمن این پیشنهاد چون دیدم که بعضى آقایان نگران هستند که یک استاد دانشگاه ممکن است در چندین جا کار کند توضیح لازم عرض می‌شود مخصوصاً جناب آقاى پیراسته بنده پیشنهاد کردم فقط در یک جا و آن هم در حدود تخصص خودشان کار کنند توضیحى که اضافه می‌کنم این است که یک استاد دانشگاه

+++

 براى این که بتواند به خوبى از عهده وظیفه‌اى که دارد برآید باید حتماً تجربه داشته باشد یک مهندس وقتی می‌تواند تدریس بکند که راه ساخته باشد، پل ساخته باشد، سد ساخته باشد، یعنى آنچه را که در حین عمل دیده است و اشتباهات خودش را رفع کرد بتواند سر کلاس به شاگردان درس بدهد آقایان بعضى می‌فرمایید که خوب برود در کارهاى آزاد کار بکند بنده خدمت آقایان اطمینان می‌دهم که یک استاد دانشگاه که در رشته‌اى تخصص داشته باشد کمتر به مؤسسات دولتى می‌رود، خیلى کم، مگر این که قانونى بیاورند مثل زمان اعلیحضرت فقید که این آقایان موظف هستند در مؤسسات دولتى کار کنند و البته کسى که تخصص داشته باشد کارى بلد باشد نمی‌رود در دستگاه‌هاى دولتى کار کند بنده خودم در بانک ملى بودم و به اندازه یک معاون حقوق می‌گرفتم ولى آنجا را ول کردم و رفتم و الان هم در سدسازى و راه‌سازى خدمت می‌کنم (مسعودى - احسنت) بنابراین کسى که تخصص داشته باشد نگرانى نداشته باشید که می‌رود در مؤسسات دولتى کار می‌کند ولى تجربه براى یک استاد دانشگاه صددرصد لازم است اینجا بنده پیشنهاد کردم که فقط در یک رشته آن هم در حدود تخصص خودش باشد. خواهش می‌کنم که آقایان توجه بفرمایند.

رئیس - آقاى مخبر کمیسیون.

مخبر کمیسیون فرهنگ - به نظر بنده پیشنهاد جناب آقاى مهندس جفرودى نقض غرض است زیرا تمام بحث اولیه ما چه در مجلس و چه در کمیسیون بر این بود که آقایان استادان شغل شاغل‌شان استادى باشد و اگر بیاییم اضافه کنیم که علاوه بر شغل شاغل‌شان در یک رشته دیگرى هم کار بکنند در حقیقت یک اهانتى است به مقام استادى و اگر شغل شاغل‌شان استادى باشد دولت هم می‌تواند به شرط این که حقوقى نخواهند از تخصص‌شان، از زحمت‌شان در مؤسسات استفاده کند و فکر می‌کنم اگر آقاى مهندس جفرودى از این پیشنهادشان صرف‌نظر بفرمایند بیشتر رعایت صلاح مملکت شده باشد.

رئیس- آقاى اردلان مخالفید؟ (اردلان -  بله) بفرمایید.

اردلان - بنده اظهار مخالفتم بیشتر براى روشن کردن موضوع است و آن این است که در این لایحه پیشنهادهاى مختلفى نسبت به حقوق استادان شد که چون مذاکرات مجلس شوراى ملى در حقیقت تفسیر قانون است و وزارتخانه‌ها در موقع احتیاج به این مذاکرات مراجعه می‌کنند یک پیشنهادى رد می‌شود خیال می‌کنند که مفهوم مخالفش تصویب شده یک پیشنهادى که تصویب شد جور دیگرى تفسیر می‌شود بنده می‌خواستم عرض کنم که اگر آقایان موافقت داشته باشند این معنى از کلیه مذاکرات گفته شود در اینجا که مقصود این است که استاد می‌تواند مشاغل دیگرى هم داشته باشد ولى در عین حال یک حقوق بیشتر نمی‌تواند بگیرد (صحیح است) موافقید همه با این؟ (جمعى از نمایندگان - صحیح است) وقتى که همه با این نظر موافقید این تصدیق به عنوان تفسیر قانون باقى می‌ماند چون تفسیر قانون با مجلس است.

رئیس - رأى گرفته می‌شود به این پیشنهاد (چند نفر از نمایندگان - یک دفعه دیگر قرائت شود)، (به شرح سابق قرائت شد).

رئیس - آقایانى که با پیشنهاد آقاى مهندس جفرودى موافقند قیام می‌فرمایند (عده کمى برخاستند) تصویب نشد پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

مقام ریاست مجلس شوراى ملى

 پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به ماده واحده اضافه شود. وزارت فرهنگ می‌تواند رتبه دارندگان پایه‌هاى کمک آموزگارى را به شرط داشتن هشت سال سابقه تدریس در مدارس دولتى از تاریخ اخذ پایه یک به مأخذ آخرین حقوق ثابت دریافتى به رتبه آموزگارى تبدیل نماید. پورسرتیپ

رئیس - آقاى پورسرتیپ.

پورسرتیپ - عرض کنم این پیشنهاد را بنده براى کمک آموزگاران داده‌ام و با جناب آقاى وزیر فرهنگ هم مذاکره کردم زیرا اصل عقیده ما در تصویب لایحه این است که به این تیپ و تیپ معلم کمک شود کمک‌آموزگاران طبق قانون تعلیمات اجبارى از آن وقت تا به حال ارتقایى پیدا نکرده‌اند در صورتى که زحمت می‌کشند تحصیل کرده هم هستند و باید یک روزى به آنها کمک شود منتهى آقاى وزیر فرهنگ به بنده فرمودند که در لایحه بعدى که می‌آورند نظر بنده را تأمین خواهند کرد حالا اگر قول می‌دهند که این کار را بکنند بنده حرفى ندارم پیشنهادم را پس می‌گیرم.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ - بنده از حسن ظن جناب آقاى پورسرتیپ کمال امتنان را دارم و شاید خود آقایان محترم شاهد باشید که تمام هم من و شما نمایندگان محترم براى این است که به طبقه کمک‌آموزگاران و معلم کمک شایانى بشود (صحیح است) اما در این کمکى که می‌شود به نظر من بایستى که یک مدارج علمی و یک مقرراتى را در نظر گرفت که کسى نتواند از رتبه‌اى به رتبه دیگر بدون این که واجد شرایط علمى آن رتبه بشود برود و تبدیل بشود (صحیح است) آنهایى که رتبه کمک‌آموزگارى دارند افرادى هستند که با تصدیق شش ابتدایى آمده‌اند یک سال یا دو سال یک کلاسى را دیده‌اند و آمده‌اند رتبه کمک آموزگارى گرفته‌اند، اما آنهایى که رتبه آموزگارى دارند آنهایى هستند که فارغ‌التحصیل دانشسراى مقدماتى هستند یعنى 11 سال تحصیل کرده‌اند ارزش دیپلم‌شان معادل دوره کامل متوسطه است اگر شما بخواهید هشت سال تدریس را کافى بدانید براى مدرک علمى به نظر بنده کافى نیست، به نظر من اگر کمک‌آموزگارى بخواهد رتبه‌اش را به آموزگارى تبدیل کند، باید فارغ‌التحصیل دانشسراى مقدماتى بشود یا یک مدارج علمى دیگرى را طى کند در قوانینى که در وزارت فرهنگ هست و مخصوصاً در قانون تربیت معلم پیش‌بینى شده است که هر آموزگار در صورتى که تصدیق سه ساله متوسطه داشته باشد می‌تواند در ظرف دو سال امتحان دانشسراى مقدماتى را بدهد و از رتبه آموزگارى استفاده کند. بنابراین راه براى کمک آموزگارن باز است که بعد از واجد شدن یک مدارج علمى بتوانند رتبه آموزگارى بگیرند این منوط به یک مدارج علمى و اخذ یک مدارک علمى است بنده از جناب آقاى پورسرتیپ استدعا می‌کنم که پیشنهادشان را پس بگیرند در لوایح بعدى ما تبصره‌اى خواهیم آورد که اگر کسى رتبه کمک‌آموزگارى دارد و واجد شرایطى شد بتواند رتبه کمک‌آموزگارى را به رتبه آموزگارى تبدیل کند کما این که در تبصره 2 این لایحه نوشته شده است که لیسانسیه‌هایى که رتبه آموزگارى دارند می‌توانند تبدیل کنند.

پورسرتیپ - پس گرفتم.

رئیس - پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى

پیشنهاد می‌کنم تبصره زیر به ماده واحده لایحه وزارت فرهنگ علاوه شود.

تبصره - معلمینى که داراى رتبه آموزگارى و هشت سال سابقه تدریس دبیرى باشند می‌توانند رتبه خود را به رتبه دبیرى تبدیل نمایند. مکرم

رئیس - آقاى مکرم.

مکرم - پیشنهادى که جناب آقاى پورسرتیپ دادند راجع به کمک آموزگارى بود و پیشنهاد بنده هم براى آموزگاران است و بنده یقین دارم اگر جناب آقاى وزیر فرهنگ بخواهند توضیحاتى بدهند همان فرمایشات را تکرار خواهند فرمود اولاً عرض کنم که هیچ تعصبى ندارم که پیشنهادى که بنده داده‌ام حتماً تصویب شود اما می‌خواهم عرض کنم که در این لایحه نقض غرض شده است این لایحه‌اى که حضرتعالى ابتدا آورده‌اید براى اصلاح وضعیت حال معلمین بوده واقعاً در درجه اول کمک‌آموزگاران بعد آموزگاران بعد هم رسید به دبیران حالا هم رسیده به لیسانسیه‌ها، مهندسین، دانشیاران کم‌کم اساتید دانشگاه شامل حال آنها هم شد از صورت خودش بیرون آمد پیشنهادى که بنده داده‌ام بر اثر تلگرافاتى است که از آموزگاران مشهد و بعضى جاهاى دیگر به بنده رسیده بنده یقین دارم به سایر آقایان نمایندگان مشهد هم رسیده حاضر هم هست در این تلگراف تقاضا کرده‌اند آنهایى که با رتبه آموزگارى 8 سال در خدمت دبیرى بوده‌اند حق داشته باشند رتبه دبیرى بگیرند فرمایشى که جناب آقاى وزیر فرهنگ فرمودند البته مورد تأیید بنده است یعنى مقام علم را باید محفوظ داشت یعنى لیسانسیه را با غیرلیسانسیه باید فرق گذاشت ولى همان طورى که در تمام وزارتخانه‌ها روى سابقه خدمت رتبه می‌دهند و پس از یک مدتى از یک رتبه‌اى به رتبه دیگر بالا می‌رود یعنى سه سال یا دو سال خدمت می‌کند یک رتبه می‌گیرند بنده پیشنهاد کردم کسى که 8 سال سابقه تدریس دبیرى دارد حق داشته باشد رتبه‌اش را تبدیل به رتبه دبیرى کند نکته اساسى که می‌خواهم عرض کنم این است که ضمن چندین پیشنهاد دیگرى عرض کرده‌ام فعلاً که پولى در بساط نیست که آموزگار وقتى دبیر بشود پولى بگیرد عرض کنم حالا که با حرف می‌خواهید دل مردم را خوش کنید لااقل بگذارید آنهایى که در شهرستان‌ها در نقاط دورافتاده واقعاً زحمت می‌کشند جان می‌کنند شاگرد تربیت می‌کنند آنها هم با حرف دل خودشان را خوش بکنند و چون این تقاضا از بنده کتباً و تلگرافاً شده لازم دانستم پیشنهاد کنم.

رئیس - آقاى وزیر فرهنگ چه نظرى دارید؟ اگر نظر موافق نداشته باشید نسبت به این نمی‌شود رأى گرفت چون پیشنهاد خرج است.

وزیر فرهنگ - بنده آن توضیحاتى که در پیشنهاد جناب آقاى پورسرتیپ عرض کردم عین همین توضیحات را براى این پیشنهاد دارم.

رئیس - چون مطابق ماده 134 قبول این پیشنهاد مستلزم خرج است نمی‌شود رأى گرفت. پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

مقام شامخ ریاست مجلس شوراى ملى

با احترام مقام علمى و فرهنگى دانشگاه و دانشکده‌ها و براى برکنارى کانون علم و ادب از مبارزات سیاسى و حصر وظایف آنها به امور فرهنگى پیشنهاد می‌نماید تبصره ذیل به ماده واحده قانون ترمیم حقوق فرهنگیان افزوده بشود.

تبصره 13- در صورتی که رؤساى دانشکده‌ها و دانشگاه‌ها و معاونین آنها و استادان و دانشیاران مشاغل سیاسى از قبیل

+++                                           

وزارت و معاونت وزارت و یا نمایندگى مجلس شوراى ملى و مجلس سنا را قبول نمایند از مشاغل فوق برکنار خواهند شد و دانشگاه موظف است به جاى آنها مطابق مقررات اشخاص دیگر را انتخاب نماید ولى پس از برکنارى از مشاغل سیاسى فوق هر‌گاه محل آنها باقى باشد با تصویب شوراى دانشگاه به شغل خود رجعت می‌نمایند.

ضیاالدبن نقابت(همهمه نمایندگان).

رئیس - توضیح بفرمایید ولى نمی‌شود رأى گرفت.

چند نفر از نمایندگان- این پیشنهاد بر خلاف قانون اساسى است.

رئیس - آقایان شلوغ نکنید. آقاى نقابت بفرمایید.

نقابت - عرض بنده یک جمله است و آن این است که در تمام دنیاى متمدن فرهنگ و بهدارى از محوطه سیاست دور است (دکتر بینا - شما کجا را دیده‌اید) (مهندس جفرودى - آن وکالت عدلیه است) هیچ وقت دولى که با هم جنگ دارند یک آمبولانس را که علامت صلیب احمر یا شیر و خورشید سرخ دارد بمباران نمی‌کنند یا به مدرسه و مکان علم وادب کسى حمله نمی‌کند همیشه مورد احترام است. من علمنى حرفا فقد صیرنى عبداً این مقام استادى که گاهى دستگاه فرهنگ و بهدارى را می‌کشاند به سیاست وقتى کشیدند به سیاست نظر موافق و مخالف پیدا می‌شود و اساس تربیت بدن و روح متشنج و مختل می‌شود، به این جهت بنده این طور به نظرم رسید که براى حفظ احترام استادان، حفظ احترام دانشگاه و حفظ احترامات این مقامات شامخه علمى مجلس شوراى ملى در این خصوص این طور نظر بدهد که هر‌گاه این آقایان استادان مشاغل سیاسى براى خود گرفتند یعنى وزیر می‌شوند معاون وزیر می‌شوند سفیر ایران در پاریس و لندن می‌شوند و می‌روند سر کار سیاسى و از کار استادى باز می‌مانند نتیجه این می‌شود که آن کرسى مربوط تعطیل می‌شود آن مدرسه و محصلین بیکار می‌مانند. (مهندس جفرودى - دانشیاد دارند) وقتى که محصلین بیکار ماندند در محوطه دانشگاه یکى نطق می‌کند و این محصلین را داخل احزاب می‌نمایند و روى جریاناتى تبعید می‌شوند به قلعه فلک‌الافلاک و مورد بى‌احترامى قرار می‌گیرند برادر من محصل دانشکده حقوق بود گاهى به او می‌گفتم که چرا به مدرسه نمی‌روى می‌گفت درس آقاى متین دفترى است ایشان ژاپن هستند یا می‌گفت درس آقاى دکتر شفق است ایشان آمریکا هستند یا می‌گفت درس آقاى دکتر شایگان و آقاى سنجابى است لاهه تشریف دارند آقا وقتى که بنا باشد یک عده‌اى از استادان پست تحصیلى خودشان را ترک کردند محصلین بیکار می‌مانند، آقایان عذرى هم دارند می‌گویند در مقابل استادان یک دانشیارانى هم داریم که وقتى این آقایان استادان غایب شدند آن دانشیار می‌‌آید درس استاد غایب را می‌‌دهد و حال آن که اگر آن دانشیار ارزش استاد را داشت او را هم استاد می‌گفتیم بنابراین نمی‌شود که یک کرسى را این جور به دیگرى واگذار کرد اما توضیحى که مقام ریاست فرمودند (رئیس - راجع به نمایندگان بود) مشمول شغل موظف است این مربوط به نمایندگان مجلس است و اصل سى‌ام بنده اصلاً به آنجا وارد نیستم، اصل سى‌ام قانون اساسى می‌گوید: نمایندگان مجلسین که قبول شغل موظف می‌نمایند از نمایندگى مجلس منفصل هستند موظف هم به عقیده بنده و به عقیده همه آقایان که اینجا مفسر هستند وصف عنوانى شغل است نه وصف عنوانى شاغل باید پست موظف باشد شخصى ممکن است این وظیفه را بگیرد و به دار‌الایتام ببخشد ولى مقام مقام موظف است این راجع به اصل سى‌ام که ما وارد این مبحث نیستیم ما نمی‌گوییم که استاد وزیر نشود استاد وکیل نشود استاد سناتور نشود مایه افتخار ماست که تمام وکلاى ما از این آقایان باشند و گفتیم وقتی که این مدت موقت وزارت یا سفارت یا پست‌هاى سیاسى را اشغال می‌کنند در این مدت موقت آن کرسى را دیگرى اداره کند و درس بگوید تا محصلین بیکار نمانند و حالا یک نظرى هم هست که آن را هم جناب آقاى صفایى تذکر دادند و آن در مورد نمایندگان مجلس شوراى ملى و سنا خوب است این آقایان مستثنى باشند یا استادانی که وکیل مجلس شوراى ملى و یا مجلس سنا شدند پست‌شان تعطیل نشود این هم یک نظری است اگر آقایان موافق باشند مخالفتى نداریم ولى باور بفرمایید به تمام مقدسات عالم این آقایانی که الان به عنوان مخالف به نقابت اعتراض می‌کنند اینها همه هم‌دوره‌هاى تحصیلى من هستند من با این آقاى دکتر جزایرى در دارالفنون در زمان تحصیلى سر یک میز بودیم و تحصیل خود را گذراندیم بنابراین ما طرفدار آنها هستیم ما به آنها احترام می‌گذاریم و هیچ نظرى هم نداریم جز این که محوطه علم و ادب را یک قدرى از سیاست دور نگه داریم که امثال آقاى دکتر شایگان و دکتر سنجابى محصلین را آلت دست نکنند و پسرهاى شما و دخترهاى شما به عشق‌ورزى به کوهستان‌ها و صحرا نروند رعایت بفرمایید این قسمت‌ها را آن پسر بچه‌اى که از ولایات براى تحصیل دانشکده حقوق یا طب به تهران می‌آید و پدر و مادرش به خون دل براى او دو اطاق تهیه می‌کنند فردا خبر می‌شوند که پسرشان کجاست؟ محبس کجاست؟ فلک‌الافلاک کجاست؟ جاسک چرا؟ براى این که این محصل در دانشگاه بیکار بوده و استادان آن کلاس رفته بودند به لاهه‏ در مسافرت بودند یا شورا داشتند و در سر کلاس حاضر نمی‌شدند شما آقاى دکتر بینا می‌فرمایید اروپا رفته‌اید می‌دانید البته من نرفتم ولى شما که رفته‌اید شاید دیده‌اید که در تمام دانشگاه‌ها آکسفورد و کمبریچ و جاى دیگر اصلاً شاگرد دانشکده مجال ندارد سرش را بخاراند بسکه تحصیل دارد بسکه کار دارد نمی‌شود او را یک دقیقه بیکار کرد اما محصلین دانشکده‌هاى ما دسته راه می‌اندازند علم برمی‌دارند توى خیابان‌ها زنده باد و مرده باد می‌گویند چرا؟ براى این که کار ندارند گاهى هم این استادانی که فاسدند نه آنهایی که خوبند نه وکیل و وزیر و نماینده مجلس هستند گاهى آنهایی که فاسدند یک قدرى هم تحریک می‌کنند یک قدرى تهییج می‌کنند از قواى آنها استفاده می‌کنند پیشنهاد بنده مبنى بر این است که ایزوله کنیم این محوطه علم و ادب را از سیاست و حالا بسته به نظر آقایان است.

رئیس - اولاً راجع به وکلاى مجلس شوراى ملى و مجلس سنا قانونى هست که هر کس می‌خواهد قبول این کارها را بکند سه ماه قبل باید استعفا بدهد اصل سى و دو قانون اساسى می‌گوید چنانچه یکى از وکلا در ادارات دولتى موظفاً مستخدم بشود از عضویت مجلس منفصل می‌شود موظف یعنى که حقوق بگیرد با این که در این لایحه نوشته‌اید که یک حقوق بیشتر نمی‌توانند بگیرند اگر یک استادى که حقوقى نگیرد و برود کار دیگرى بکند ضررى ندارد بهتر است که آقاى نقابت این قسمت را اصلاح بفرمایید در پیشنهاد خودتان (نقابت - وکیل و وزیر را مستثنى کردم) پس کى می‌ماند.

نقابت - وکیل مجلس شوراى ملى و مجلس سنا این دو قسمت را مستثنى کردم ولى وزیر و معاون وزیر و سفیر اینها پست‌هاى سیاسى است نمی‌شود استثنا کرد وکیل مجلس شوراى ملى و وکیل مجلس سنا مستثنى است چون ملت اینها را انتخاب می‌کند به طور موقت اگر قبول نکند بى‌اعتنایى است به ملت و حالا می‌خواهد قبول کنید به استثناى وکلاى مجلسین و اصلاح بفرمایید پیشنهاد را.

دکتر بینا - وزیر صالح.

رئیس - آقاى نراقى بفرمایید.

نراقى - به عقیده بنده بعضى از مطالب اصولاً در مجلس شوراى ملى عنوانش خوب نیست البته قدرت بیان آقاى نقابت که بنده کوچک‌ترین شاگرد ایشان هم نمی‌توانم بشوم (نمایندگان - صحیح است، احسنت) تشکر می‌کنم که اقلاً یک مرتبه مجلس براى بنده صحیح است گفته قدرت بیانت‌شان آن قدر خوب بود که مقدمه را بسیار خوب چیدند ولى نتیجه‌اى که گرفتند به عقیده بنده از نقطه‌‌‌نظر دانشگاه و یا فرهنگ و افراد ملت ایران که به مقام علم و ادب احترام می‌گذارند برمی‌خورد و مردود است دلیلش را هم بنده عرض می‌کنم اصولاً شایسته نیست ما در مجلس عنوان کنیم که استاد نمی‌تواند شاغل مقامات سیاسى حساس مملکتى باشد (یک نفر از نمایندگان - می‌تواند ولى در آن مدت آن شغل را باید ترک کند) عرض کنم مقایسه کردن یک زمانى که در این مملکت همه چیزش دچار هرج و مرج شده بود با این زمان عادى درست نیست مقایسه آن زمانى که عادى نبود با وضع حاضر که یک زمان عادی است اصلاً بی‌مورد است یک زمانى بود که همه کارهاى مملکت متشنج بود چند نفر استاد هم در این مجلس بودند در دانشگاه هم سر و صدایى بود که از مجلس به آنجا سرایت کرده بود این دلیل بر این نیست که خداى نکرده استاد بد است، دانشگاه ما مستقل شده در تمام مشاغل حساس مخصوصاً مشاغل سیاسى باید از استاد استفاده کرد، ضمناً عرض دیگرى دارم آقاى عبدالرحمن فرامرزى جای‌‌شان خالى است فرمودند که یک بار شیشه‌اى کسى داشت یک نفر چوبى به آن زد و گفت این بار چیست؟ صاحب بار گفت اگر چوب دیگرى بزنى هیچ چیز. وقتى لایحه فرهنگیان به این صورت درآمده آن قدر پیشنهاد داده شده که امروز صبح نزدیک بود اصل لایحه از بین برود و آقاى اورنگ تشریف آوردند با آن بیان فصیح خودشان جلوى آن را گرفتند. با آن که چند بار مقام ریاست تأکید کردند و در اصل لایحه هم قید شده از اول فروردین کسانى که شامل می‌شوند حقوقش را بگیرند بعد آقایان تصویب کردید که از تاریخ اجرا بگیرند شما را به خدا لطف و مرحمت بفرمایید که این لایحه به این صورت تصویب نشود و بیشتر از این خرابش نکنید.

دکتر عمید - اجازه می‌فرمایید.

رئیس - آقاى دکتر عمید یک مخالف صحبت کردند دیگر نمی‌شود کسى به عنوان مخالف صحبت بکند یک اصلاحى کردند که قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد):

تبصره - در صورتی که رؤساى دانشکده‌ها و دانشگاه‌ها و معاونین آنها و استادان و دانشیاران مشاغل سیاسى از قبیل وزارت و معاونت وزارت به استثناى نمایندگى مجلسین قبول نمایند از مشاغل فوق بر کنار خواهند شد (عمیدى نورى - موقتاً، قید موقتاً لازم است) و دانشگاه موظف است به جاى آنها مطابق مقررات اشخاص دیگر را انتخاب نماید ولى پس از برکنارى از مشاغل سیاسى

+++

فوق هر‌گاه محل آنها باقى باشد با تصویب شوراى دانشگاه به شغل خود مراجعت بنمایند.

رئیس - آقاى فولادوند بفرمایید.

فولادوند (معاون نخست‌وزیر) - تصویب یا عدم تصویب پیشنهاد جناب آقاى نقابت بسته است به نظر اکثریت نمایندگان محترم بنده توضیحى که خواستم عرض کنم این است که وزارت یک مقامى است که دولت در مواقع احتیاج از وجود افراد مبرزى براى امور مهم استفاده می‌کند بنده خواستم تمنا کنم که کلمه وزیر را از این پیشنهادات حذف بفرمایید.

رئیس - تا این پیشنهاد اصلاح بشود فعلاً پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود(به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم تبصره زیر به لایحه ترمیم حقوق دبیران اضافه شود:

تبصره - از تاریخ تصویب این قانون رئیس دانشگاه از میان سه نفر از رؤساى دانشکده‌هاى فعلى یا سابق بر حسب پیشنهاد شوراى دانشگاه و موافقت وزیر فرهنگ به موجب فرمان همایونى تعیین و منصوب خواهد شد. هیچ رئیس دانشگاهى نمی‌تواند بیش از دو نوبت متوالى به این سمت انتخاب شود. صادق سرمد - دکتر سعید حکمت.

صدرزاده -  پیشنهاد آقاى نقابت چه شد.

رئیس - آن را مشغولند اصلاح می‌کنند.

صدرزاده - در پیشنهادی که آقاى نقابت دادند موافق و مخالف صحبت کردند چه صورتى پیدا کرد؟

رئیس - رفته است اصلاح شود معلوم هم نیست که بشود روى آن رأى گرفت آقاى سرمد بفرمایید.

سرمد - بنده استدعا دارم مخصوصاً آقایانى که دانشگاهى هستند و علاقه خاصى به موضوع دانشگاه ابراز می‌دارند توجه بفرمایید تا معلوم شود اختلافى نیست و این علاقه مشترک و عمومى است که اساس همه نهضت‌هاى ما امیدش به دانشگاه است البته همین علاقه هم ایجاب می‌کند که ما اگر در جریان کار اصلاحى لازم دیدیم آن را به همت آقایان تصحیح کنیم پیشنهاد بنده یک چیز تازه‌اى نیست که به نظر آقایان مخالف اصل قانون استقلال دانشگاه باشد حالا این ماده را قرائت می‌کنم تا آقایان مستحضر باشند. ماده سوم قانون استقلال دانشگاه را هم می‌خوانم با آن چیزی که پیشنهاد شده است شاید قبول پیشنهاد شده مبناى اصلاح یک مفاسدى باشد که در اینجا راجع به آن صحبت می‌شود ولى نکته اساسى و اصلى را شاید آقایان توجه ندارند. اغلب از جریانات سوء در دانشگاه شاید روى یک اغراض شخصى باشد که آقایان فراموش کرده‌اند و تصور می‌کنم با تصویب این پیشنهاد خیلى از مناقشات حل بشود دانشگاه هم بهتر می‌تواند آن طورى که مورد نظر عموم است وظایف خودش را انجام بدهد، پیشنهاد بنده این است قرائت می‌کنم پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به لایحه ترمیم حقوق دبیران اضافه شود «تبصره - از تاریخ تصویب این قانون رئیس دانشگاه از میان سه نفر از رؤساى دانشکده‌هاى فعلى یا سابق بر حسب پیشنهاد شوراى دانشگاه و موافقت وزیر فرهنگ به موجب فرمان همایونى تعیین و منصوب خواهند شد».این قسمت اول و بعد «هیچ رئیس دانشگاهى نمی‌تواند بیش از دو نوبت متوالى به این سمت انتخاب بشود» آقایان ملاحظه فرمودید این پیشنهاد دو مطلب دارد که قابل توجه است (وزیر فرهنگ - استادان را هم اضافه کنید) در ماده 3 قانون تأسیس دانشگاه ترتیب تعیین رئیس به این کیفیت است که در آغاز افتتاح دانشگاه اولین رئیس به موجب پیشنهاد وزیر فرهنگ تعیین می‌شود و عمل شده است و بعدها بر طبق ماده 14 آن قانون که اشخاص واجد صلاحیت را معرفى کرده یعنى همین رؤساى دانشکده‌هایى که داراى کرسى هستند از میان این اشخاص انتخاب می‌شود عین عبارت آنى است که یک نفر از میان آنها انتخاب شود و بنده بر طبق این پیشنهاد سه نفر پیشنهاد کرده‌ام که بر حسب پیشنهاد شوراى عالى دانشگاه و موافقت وزیر فرهنگ به موجب فرمان همایونى تعیین و منصوب خواهد شد. پیشنهاد بنده در شکل همان شکل سابق است عبارت این است که تعیین یک نفر بالضروره از طرف شورا و وزیر فرهنگ نباشد چون وزیر فرهنگ حق داشته یک نفرى که از طرف شورا تعیین و معرفى می‌‌شود معین می‌کند، عبارت قانون صریح است به موافقت وزیر معارف ولى در این پیشنهادى که بنده دادم اختیارش به شخص اول مملکت داده شده است که خودش و پدرش حق کاملى در تأسیس این دانشگاه و فرهنگ ما دارند و به طور یقین اعلیحضرت همایونى از همه ما بیشتر علاقه دارد که یک ملت صاحب فرهنگ و رشید داشته باشد و چون مقام شامخى هم هست هیچ احتمال دسیسه و تشنجى نمی‌رود در اراده ایشان که از بین سه نفر اولاً یک شانس بیشترى است براى کسانى که شانس انتخاب دارند و جلوگیرى می‌کنند از یک مونوپلی  که ایجاد دسته‌بندى بکند و شاید 99 درصد فسادى که فکر می‌کنیم! تشنجى که گاهى می‌بینیم مربوط به همین نکته باشد بدون این که هیچ یک از اطفال و دانشجویان معصوم ما در این جریان دخالت داشته باشند و یا وارد باشند به همین جهت آن کسى که می‌خواهد قواى دانشگاه را متمرکز در خودش بکند تحقیقاً آن قوایى که باید صرف تعلیم و تدریس بشود، صرف بهبود وضع دانشگاه و محصلین بشود صرف جمع‌آورى قوا و آرا می‌شود و به این جهت پیشنهاد شده است که از بین سه نفر انتخاب بشود این یک نکته، مطلب دوم عبارت از این است که هیچ رئیس دانشگاهى نمی‌تواند بیش از دو نوبت متوالى به این سمت انتخاب بشود صحیح است من خیال می‌کنم این مطلب بدیهى‌تر از مطلب اولى باشد زیرا مملکت ما در آغاز تشکیلات است به آخر نرسیده است تجربه به ما نشان داده است که اگر فرض کنید محیط دانشگاه یک محیط مستقل مجزایى از مملکت هم خداى نکرده باشد از جمهورى اتازونى که بزرگ‌تر نیست که یک رئیس جمهور او براى همه ادوار رئیس باشد اما چه می‌شود که همه ادوار این طور می‌شود قدرتى که به رئیس دانشگاه می‌دهید بودجه‌اى که دانشگاه دارد ملاحظه بفرمایید شما هیجده میلیون تومان در سال به دانشگاه اعتبار می‌دهید به وزارت دادگسترى متأسفانه سالیانه 14 میلیون تومان می‌دهید و متأسفانه آن را گاهى متزلزل می‌کنند و دانشگاه شما 18 میلیون‏ بودجه دولتى دارد غیر از بودجه‌هاى غیردولتى که مدارس غیردولتى می‌دهند و براى موارد دیگرى می‌دهند و اکثراً صرف جلب موافقت بین بعضى از اساتید می‌شود که اساتید واقعى ما را هم دلسرد کرده‌اند و این تشنجات را به وجود آورده‌اند. یک رئیس دانشگاه با در اختیار گرفتن 14 نفر استاد می‌تواند براى همیشه و سال‌هاى متمادى به ریاست دانشگاه ما باقى بماند و ما می‌دانیم که انسان اگر آب زلال هم باشد وقتى متوقف در یک جایى باشد یک صورت دیگرى پیدا می‌کند لذا اجازه می‌خواهم از آقایان با توجه به این که هم حسن نیت داریم و از مجموع توجهى که همه آقایان به دانشگاه دارند و مذاکراتى که راجع به دانشگاه شد له و علیه این نتیجه اساسى که به خیلى منظورها کمک می‌کند و به خیلى مفاسد هم خاتمه می‌دهد مورد تصویب قرار گیرد.

5- تعیین موقع و دستور جلسه بعد، ختم جلسه.

رئیس - پیشنهادى که شده است مورد تردید است که مربوط می‌شود به این لایحه و می‌شود به آن رأى گرفت یا خیر بنابراین جلسه را ختم و این هفته به واسطه احترام ایام عاشورا جلسه نداریم تا روز سه‌شنبه آینده یعنى 15 محرم، 23 شهریور.

 (مجلس یک ربع بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى- رضا حکمت

+++

یادداشت ها
Parameter:294866!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)