کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هجدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏18
[1396/05/31]

جلسه: 225 صورت مشروح مذاکرات مجلس عصر روز بیست و ششم اسفند ماه 1334  

فهرست مطالب:

1- بقیه مذاکره در لایحه بودجه کل کشور

2- اعلام تصویب صورت جلسات 219 - 220 - 221

3- تعیین موقع و دستور جلسه‌ی بعد – ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏18

 

 

جلسه: 225

صورت مشروح مذاکرات مجلس عصر روز بیست و ششم اسفند ماه 1334

 

فهرست مطالب:

1- بقیه مذاکره در لایحه بودجه کل کشور

2- اعلام تصویب صورت جلسات 219 - 220 - 221

3- تعیین موقع و دستور جلسه‌ی بعد – ختم جلسه

 

مجلس ساعت پنج و سه ربع بعد از ظهر به ریاست آقاى اردلان (نایب رئیس) تشکیل شد.

نایب رئیس- صورت غائبین جلسه پیش قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر قرائت شد):

غائبین با اجازه- آقایان: دکتر جزایرى، تفضلى، میراشرافى، فرود، ثقة‌الاسلامى، پناهى، یدالله ابراهیمى، صدقى، عرب شیبانى، قوامى، درخشش، امید سالار، مصطفى ذوالفقارى، گیو، امیراحتشامى، پیراسته، باقر بوشهرى، دکتر نیرومند، مهندس اردبیلى، شوشترى، خاکباز، عباسى، دکتر سعید حکمت، دکتر عمید، قنات آبادى، پورسرتیپ، دکتر آهى، اورنگ، عاملى، بزرگ ابراهیمى، دکتر بینا، سلطانى.

غائبین بى‌اجازه- آقایان: قرشى، نصیرى، خزیمه علم، مهندس شاهرخشاهى، کاشانیان، دکتر حمزوى، تجدد، عبدالرحمن فرامرزى، کدیور، سرمد، امیرتیمور کلالى.

زودرفتگان با اجازه- آقایان: غضنفرى، دولتشاهى، بهبهانى، تربتى، عبدالحمید بختیار، کیکاوسى، حائری‌زاده.

دیرآمده بى‌اجازه- آقاى مسعودى.

1- بقیه مذاکره در لایحه بودجه کل کشور.

نایب رئیس- آقاى عمیدى نورى بفرمایید.

عمیدى نورى- راجع به عرایض صبح من در یک قسمت یک اشتباهى در رقم شده بود که تصحیح می‌کنم و به عرض می‌رسانم راجع به بودجه نخست وزیرى بود که دو میلیون و چهارصد و پنجاه هزار ریال اضافه شده و بودجه سابق هفت میلیون وسیصد هزار ریال بود و جمع نه میلیون و هفتصد هزار و پنجاه هزار ریال، از قرارى هم که جناب آقاى ناصر ذوالفقارى معاون نخست وزیر توضیح دادند این دو میلیون و چهارصد و پنجاه هزار ریال وجهى نیست که مبتنى بر استخدام مستخدمین جدیدى باشد و یا اضافه حقوق مستمر باشد بلکه یک تعهدى از امور سابق بود که آن تعهد انجام می‌شود و به علاوه حقوق وزراى مشاور که سابق از اعتبارات دولت بود چون یک ماده‌‌اى هم هست که اعتبار دولت نبایستى به غیر مصرف خاص خودش به مصارف کارگزینى و غیره برسد از این حساب داده می‌شود و این توضیح ایشان بنده را قانع کرد و متوجه شدم که رعایت صرفه را کرده‌اند و رقمى هم که این‌جا قید شده از نظر انجام تعهد بوده است و البته دلیل این تصوراتى که می‌شود براى همین است که متأسفانه صورت ریز بودجه‌ها نیست و اگر صورت ریز باشد هم ما بهتر روشن می‌شویم و هم مردمى که این اوراق در اختیارشان قرار می‌گیرد و وظیفه دارند که این‌ها را مطالعه بکنند ممکن است متوجه این مطلب نشوند و یک قصورى بکنند، چنان که با توضیح جناب آقاى ذوالفقارى بنده این اعتقاد را پیدا کردم و معتقدم کاملاً صحیح است. اما نکته‌اى که می‌خواهم عرض کنم چون بنده می‌خواهم به عرایضم خاتمه بدهم (احسنت) براى این که مجلس بتواند زودتر به کارش برسد و انشاء‌الله وارد پیشنهادات بشود و کار بودجه تمام بشود فقط از نظر بودجه‌اى یک نکته‌اى را خواستم به عرض برسانم، صبح هم عرض کردم، جناب آقاى وزیر دارایى تشریف ندارند عرض بنده از نظر بودجه‌اى این است که وقتى دقت زیاد می‌کنیم در این ارقام مخصوصاً در صورت مقایسه چون این صورت مقایسه درآمدهاى پیش‌بینى شده براى سال 1335 نسبت به درآمدهاى سال 1334 این یک آمارى است یک حسابى است که می‌شود رویش قضاوت کرد در حالى که موقعى که بودجه مطرح است اگر در دستگاه دولتى ما و همین طور در مجلس شوراى ملى سعى می‌شد بر این که سوابق و اوراق و اسناد و آمارها جمع‌آورى شود بهتر می‌شد قضاوت کرد که وضع مملکت از حیث تولیدات و از حیث درآمد چیست؟ ولى فعلاً ما هستیم و همین صورت مقایسه درآمدهاى پیش‌بینى شده که این را هم متشکریم از کمیسیون بودجه که نسبت به سال گذشته این را اضافه کرده‌اند و یک مأخذى شده است براى مطالعه در حالى که حق این بود که لااقل صورت وصولی‌هاى امسال را دولت تهیه می‌کرد و صورت خرج مسلمى را هم که کرده بود آن را هم معلوم می‌کرد و لااقل براى یک مرتبه مجلس شوراى ملى مواجه با یک آمارى بود که می‌دانست در سال 1333 چى خرج شده و چه عایداتى وصول شده، در این صورت معلوم می‌شد ایا ما کسر داریم یا اضافه داریم، اگر اضافه می‌داشتیم به حساب سال بعد می‌گذاشتیم در حالى که همه سابقه داریم یک وجوهى داده شده است به دولت یک کمک‌هاى بلاعوض شده یک کمک‌هاى ارزى به مملکت ما شده و هیچ یک از این‌ها حسابش این‌جا روشن نیست خیلى اقتضا داشت بر این که حساب این کمک‌هاى ارزى و کمک‌هاى اقتصادى که شده بود می‌آمد در سال 1334 و لااقل جزء ستون درآمد محسوب می‌شد تا وقتى که با ستون خرج حساب می‌شد معلوم می‌شد که آیا ما چقدر موجودى ارزى داریم و این مسائل مبهم است، و از این جهت هم باز ما متشکریم از کمیسیون بودجه که در این تبصره‌ها این را اضافه کرده‌اند که در سال 1335 کمک‌هایى که می‌شود آن‌ها باید به حساب بیاید و احتساب بشود و امیدوارم اگر عمرى باقى بود و در سال 1335 مجلس شوراى ملى تشکیل بود نمایندگان به این موضوع توجه بکنند که لااقل به حساب کمک‌هاى اقتصادى و ارزى که می‌شود رسیده باشند و این را جمع و خرج بکنند و حساب روشن بشود و متأسفانه این حساب نیست و به همین جهت ما در یک بودجه تصورى فکر می‌کنیم

+++

که در یک بودجه تحقیقى معهذا همین ارقامى که در دست ما هست یک مقایسه‌اى می‌شود کرد یعنى می‌شود فهمید بنیه مملکت در چه حال است مذاکره‌اى که صبح بنده کردم جناب آقاى مسعودى هم تشریف ندارند یا تشریف دارند عرض کردم که گزارش شما مبتنى بر این است که بعد از 28 مرداد چون اوضاع مملکت ما تثبیت شده باید به تدریج وضع مالى و اقتصادى و بالنتیجه تعادل بودجه‌اى ما بهتر شده باشد ایشان فرمودند همین طور شده ولى از یک مقایسه‌اى که این‌جا در دو ستون شده و من یادداشت کرده‌ام با کمال تأسف می‌بینم قوه خرید ملت ایران در سال 34 کمتر شده و به همین جهت هم هست پیش‌بینی‌هایى که براى بودجه سال 1335 شده مطلب را نشان می‌دهد حالا چطور؟ این‌جا در مقایسه صورت‌هاى 334 و 335 یک ستون افزایش دارد و یک ستون کاهش، ستون کاهش و افزایش نسبت به سال پیش است یعنى حساب کرده‌اند که ما چه چیزمان را می‌توانیم اضافه بکنیم براى 35 و چه درآمدهایى از 34 کم شده که در سال 35 باید با آن کمى نوشته بشود و جناب آقاى فروهر توضیح دادند که این ارقامى که ما نوشتیم یک ارقامى که تاحدى صحیح است براى این که ما نگاه کردیم دیدیم کاهش پیدا شده و به همین جهت ما نخواستیم درآمدمان را بر مبناى سال قبل حساب کنیم و کاهش‌ها را در نظر نگیریم بنده این ارقام کاهش را یکى یکى بعضی‌هایش را به عرض‌تان خواهم رسانید ملاحظه خواهید فرمود که این کاهش‌ها مبین کمى قوه خرید مردم است یعنى نشان می‌دهد که مردم توانایى کارشان کمتر شده است براى این که ما امیدوار بودیم این توانایى را جلو ببریم و بتوانیم از این به بعد یک تعادلى بین آن‌ها بدهیم یکى از اقلامى که کاهش برایش پیدا شده درآمد انحصار دخانیات نسبت به سال پیش هفتصد وده میلیون ریال، در این ارقام در این که حاسب شده، کاهش براى درآمد دخانیات به حساب آمده نسبت به سال گذشته، یعنى سال گذشته دخانیات کشور ما 710 میلیون ریال بیشتر درآمد تحویل خزانه مملکت داده امسال 710 میلیون ریال کمتر پیش‌بینى کرده‌اند و به حساب آورده‌اند حالا آیا این پیش‌بینى در سال 335 صورت تحقق پیدا بکند، پرداخت بشود، نشود این یک بحثى است ولى این که در این صورت مقایسه هست هفتصد و ده میلیون ریال درآمد دخانیات ما نسبت بپیش کاهش پیدا کرده است، این ظاهر این درآمد است اما ستون خرج راکه نگاه می‌کنیم می‌بینیم این کاهش 710 میلیون بیشتر است، یعنى چه؟ یعنى این که 116 میلیون ریال در ستون خرج بر مخارج دخانیات افزوده شده بنابراین وقتى که مقایسه می‌کنیم این را می‌بینیم در دخانیات ما که یک مؤسسه بسیار مهمى است که همیشه معروف بوده که ثلث بودجه مملکتى را عوائد دخانیات می‌داده است یک جا 116 میلیون ریال نسبت بپیش بر خرجش اضافه شده یک جا 710 میلیون عوائدش کاهش پیدا کرده جمع این دو رقم 826 میلیون ریال می‌شود، بنابراین 826 میلیون ریال عوائد دخانیات ما طبق پیش‌بینى که سال گذشته شده کاهش پیدا کرده است، خوب این وضع دخانیات مبین چیست؟ مبین وضع مردم است (داراب- صادرات هم داشته) اما آمدیم سر صادرات، متأسفانه از نظر وضع ادارى، دخانیات ما نتوانسته است این توفیق را پیدا کند که بازارهاى خوبى براى صادرات ایران نسبت به سیگار و توتون با این که جنسش خوب است به وجود بیاورد (داراب- تنباکو بیشتر صادر می‌کنند) به همین جهت است که بازارهاى ایران را ترکیه گرفته والبته سیگار ترکیه جلو است براى این که آن‌ها بهتر توانسته‌اند عمل بکنند و دخانیات ما متأسفانه این کار را نتوانسته است بکند، و از نظر ادارى هم در دخانیات ما کارهاى دیگر می‌شود مثلاً بخش داخلى با این که دست خود دخانیات است و می‌تواند خودش اداره بکند یک قراردادى با یک کسى بسته که صدى یک یا صدى دو بان شخص پول مفت داده می‌شود و او هم میلیونر شده و هست و از این گونه قراردادهایى که بیشتر مبتنى بر منافع خصوصى است و نسبت به یکى از همین موضوع‌ها من شش ماه پیش سؤالى کردم و هنوز نوبت جواب آن سؤال بنده نرسیده است این نشان می‌دهد که در وضع داخلی‌اش هم خودش را گرفتار یک قراردادهایى می‌کند با اشخاص از نظر پخش و توزیع، و در حالی که خودش مجهز است به دیگران منفعت می‌رساند، از طرفى هم فکر ایجاد بازار براى محصول دخانیات در خارج نیست، این دو تا نتیجه‌ی چه می‌ماند؟ قدرت خرید مردم، یعنى مردم ایران بایستى سیگار بخرند، تنباکو بخرند، توتون چپق بخرند، پول بدهند واین هم که می‌بینید درآمد قایل شده اگر حقیقت را نگاه کنیم این درآمد نیست این اجحافى است که از طرف اداره کل دخانیات به دو طبقه می‌شود یکى به طبقه توتون‌کار و دیگرى به طبقه مصرف کننده، یعنى آن میزانى که سیگار براى اداره دخانیات به دست می‌آید چند برابر آن به مردم فروخته می‌شود (صحیح است) در صورتی که ما یک قانونى هم یادمان می‌آید در هفت، هشت، ده سال پیش از این مجلس گذشت هیچ کارخانه‌اى حق ندارد بیش از صدى دوازده از آنچه برایش تهیه شده، عایدى‌ رویش بکشد و استفاده بکند (صفارى- در 1320 بود) خاطر مبارک‌تان هست که این قانون از مجلس گذشته و این قانون در این مملکت هست، دخانیات چند برابر آنچه که به دستش می‌آید این جنس را می‌فروشد و پولى هم که به توتون‌کار می‌خواهد بدهند حداقل این است، این اختلاف هست، نمایندگان رضائیه و گیلان و مازندران همه مسبوق‌اند، نتیجه این می‌شود که سطح تولید دخانیات پایین می آید و بالنتیجه این رقم در بودجه درمی‌آید که مى‌بنیم 826 میلیون ریال کاهش در مهمترین قلم عایداتى ما که از مهمترین ارکان تطبیق بودجه کشور و تعادلش بود پیش آمده است پس این به عقیده بنده یکى از مسائل بسیار مهمى است که مبین وضع عمومى مردم است، البته یک چیزهاى دیگر هست، درآمد متفرقه مالیاتى نسبت به سال پیش 258 میلیون کاهش پیدا کرده حالا این چیست جزئیاتش را بنده نمی‌دانم، شاید یک مالیات‌هایى می‌گرفته‌اند که حالا نمی‌خواهند بگیرند. (صفارى- بی‌خود تنظیم کرده‌اند) یا بی‌خودى تنظیم کرده بودند و حالا برخورده‌اند که بی‌خودى است و خط زده‌اند، بسیار خوب (داراب- این مستقیم است یا غیرمستقیم؟) به طور کلى نوشته درآمد متفرقه مالیاتى 258 میلیون کاهش پیدا کرده یعنى زده‌اند همان طور که فرمودند شاید بی‌خود تنظیم شده رویش خط کشیده‌اند، همین جورى است، یک روز یک رقم 258 میلیون می‌نویسد فردا هم رویش خط می‌کشند، بسیار خوب، پنجاه ودو میلیون و چهارصد هزار ریال درآمد صادرات تریاک که خود دولت می‌فروخت کسر شده است ما خیلى خوش‌وقت هستیم واین را هم به حساب مجامع بین‌المللى می‌آوریم و استفاده می‌کنیم و می‌گوییم آقا حتى ما پنجاه و دو میلیون ریال کسر درآمد تریاک داریم در صورتی که به موجب قانون منع کشت خشخاش یک ماده‌اى آن‌جا گذاشته شده جناب آقاى صدرزاده خوب مطلع‌اند که دولت مکلف است در ظرف شش ماه کلیه تریاک‌هایى که دست اشخاص است و عرضه می‌کنند خریدارى کند، حالا بنده نمی‌دانم با یک استوک این جورى که براى دولت پیش می‌آید که تا شش ماه باید تمام تریاک‌هایى که مردم عرضه می‌کنند بخرد و قطعاً هم یک ذخایرى دارد چطور 52 میلیون ریال کسر درآمد به حساب آمده است؟ این البته یک مبحثى است که شاید بعداً بفهمیم فعلاً که براى بنده یک قدرى مشکل است به هر حال این هم نشان می‌دهد که یک قسمت از توانایى تولید در کشور کم شده حالا این کم را خودمان تصمیم گرفتیم بسیار خوب، ولى دولت می‌تواند بفروشد و معلوم نیست چه خواهد کرد. جناب آقاى وزیر بهدارى خودشان تشریف داشتند و وارد هستند و در آن کمیسیون هم که آیین‌نامه‌اش نوشته شده خودشان تشریف داشتند و بهتر می‌دانند، اما قلم مهم دیگرى که تمنى می‌کنم توجه بفرمایید سود دولت از بانک‌ها و شرکت‌هاست که بنده می‌بینم این‌جا 111 میلیون کاهش پیدا کرده این را بنده نمی‌دانم جناب آقاى انوارى تشریف دارند، آقاى وزیر دارایى که تشریف ندارند، (مسعودى- مال بانک ملى است) این را خواستم ببینم چیست و چطور شده است که 111 میلیون ریال از درآمد سود بانک‌هاى ما کسر شده است و به دولت داده نمی‌شود. در حالی که این یک درآمدى بود که سابق به حساب بود و حالا ما آمدیم این را جزء کسر حساب آوردیم آیا این بانک‌هاى ما کسر عایدات پیدا کرده‌اند که سود کمترى داده‌اند؟ و یا این که این سودى را که بانک‌ها بایستى به دولت بدهند به حساب خودشان می‌برند؟ به هر حال این رقمى است که قابل توجه است در ستون کاهش که بنده نمی‌دانم معناى آن چیست؟ از این‌ها که می‌گذریم یک رقمى این‌جا نشان می‌دهد درآمد ثبت اسناد که عبارت است از: ثبت اسناد، حق‌الاجراء، تعدیل مال‌الاجاره، این سه رقم هشتاد و نه میلیون ریال کسر پیدا کرده، آقایان می‌دانند این یعنى چه؟ ثبت اسناد، اجرا، تعدیل مال‌الاجاره این نشانه فعالیت ملکى است در مملکت، وقتى در مملکت گشایش در اوضاع مردم بود فرض کنید مقرراتى در شهردارى نبود اگر کسى خواست دور زمین بیاضى دیوار بکشد چهار تا مأمور رفت کلنگ را از دست دیوارکش گرفت توى بَرزن توقیف کرد بعد هم ول کرد آن زمین هم آن‌جا ماند، یا وقتى که فعالیت ساختمانى می‌شود چنان که الان یک سال است فعالیت ساختمانى خوابیده، آقایان البته تماس دارند با بنا و تجار و کوره‌پز و غیره اگر مراجعه کنید تمام دست روى دست گذاشته‌اند و بسیار تنزل پیدا کرده براى این که ساختمان نمی‌شود براى این که شهردارى مزاحمت ایجاد می‌کند، براى این که راجع به قیمت‌ها تکلیفش معلوم نیست، براى این که فعالیت نمی‌شود، کسى خانه نمی‌سازد براى دادن اجاره، تا اختلافى پیش بیاید به من مستأجر و موجر و برود به تعدیل مال‌الاجاره واین درآمد از او گرفته بشود. معاملات ملکى سابق، این رقم اجرا که ملاحظه می‌کنید مبتنى بر قرضه‌هایى بود که بین مردم می‌شد، مرد فعالى وارد زندگى بود، وارد مبارزه اجتماعى بود، می‌رفت یک ملکى را می‌خواست آباد بکند یک مقدار پول داشت یک قسمت ملکش را می‌رفت گرو می‌گذاشت بعد می‌رفت ساختمان می‌کرد یا قسمت دیگر ملکش را آباد می‌کرد، حالا عدم اطمینان مخصوصاً یک قسمت از بدى وضع اداره ثبت اسناد که تصور می‌کنم جناب آقاى وزیر دادگسترى هم توجه فرموده‌اند و یک تصمیمى براى تصفیه آن‌جا گذشته‌اند و امیدواریم زودتر این تصفیه انجام بگیرد اصلاً معاملات شرطى و ملکى و سند ذمه‌اى از بین رفته و معاملاتى نیست تا فرض اختلاف

+++

پیش بیاید، اجرائیه صادر بشود بعد درآمد اجرایى پیش بیاید به خزانه مملکت ریخته بشود، این است که شما می‌بینید در ستون درآمد 89 میلیون ریال مربوط به ثبت اسناد ما کسر دارد و این که عرض کردم نشانه بدى وضع عمومى مردم و طبقه فعال و مبتکر و کسانى است که ساختمان می‌کنند، ملک آباد می‌کنند، معالمات می‌کنند نشانه آن است و البته ما بایستى از این گونه ارقام استفاده بکنیم یعنى کارى بکنیم که در سال آینده نواقص‌مان را برطرف بکنیم و این نواقص را با این کیفیت ببینیم چه علتى دارد علل و اشکالات و چیزهایى که جلو هست مرتفع بکنیم که بتوانیم قوه تولید و کار مردم را بیشتر بکنیم یا یک رقمى دیده می‌شود هفتصد هزار ریال درآمد هنرهاى زیبا، چرا درآمد هنرهاى زیبا در مملکت کسر بشود؟ دلیلش این است که سیگار کشیدن، تابلو نقاشى و چیزهاى زیبا دیدن تمام این‌ها مال موقعى است که شکم سیر باشد، وضع مالى اشخاص خوب باشد بروند دنبال زیبایى زندگى، بروند دنبال تفنن، بروند دنبال لوکس، بروند دنبال معنویت و زیبایى، ولى وقتى وضع مردم بد بود، وقتى زندگى عمومى نچرخید، طبیعى است که این گونه درآمدها کسر می‌شود درست است که به نظر آقایان هفتصد هزار ریال یک رقم کوچکى ممکن است بیاید که از درآمد هنرهاى زیبا در این مملکت کم شده باشد ولى آن‌هایى که وارد مطالعه در آمار و احصائیه هستند، آن‌هایى که از ارقام استنباط وضعیت اجتماعى مردم را می کنند این ارقام ثابت ملاک مطالعه اجتماعى و اقتصادی‌شان است و این گونه ارقام است که حقایق را می‌فهمد، این یک رقمى است که واقعاً این حقایق را نشان می‌دهد. ارقام کاهش را جناب آقاى بوربور در این ستون مقایسه‌اى که خدمت‌تان هست یک ارقام کاهش هست یک ارقام افزایش، کاهش حاکى از کسری‌هاى درآمد ماست، افزایش هم حاکى از این است که اضافه‌اى است باید از مردم گرفته بشود (بوربور- ارقام سابق خیلى صحیح بود) این صورتى که ما داریم این است و روى این ما بحث می‌کنیم. یک رقم دیگرى هم که مبین وضع عمومى مردم است حق‌السهم صاحبان دفاتر اسناد رسمى است که 250 هزار ریال کسر شده است این را که بنده دیدم اتفاقاً بنده در چند روز پیش در یک محضرى کار داشتم از آن رئیس محضر پرسیدم وضعیت چطور است گفت یک سال است دست روى دست گذاشته‌ایم و کارى نداریم، محضرى بود که می‌دانستم معاملات داشت، گفتم چطور شده گفت معاملات نمی‌شود حتى خرج‌مان هم با دخل‌مان تطبیق نمی‌کند این چیست؟ حق‌السهم صاحب دفتر اسناد رسمى که کم می‌شود حاکى بر این است که معامله نمی‌شود، معامله که نشد حاکى بر وجود یک مرضى است در اجتماع یعنى مرض اقتصادى باید ببینیم که چرا این فعالیت از بین رفته است آن وقت در مقابل این کاهش‌ها که جمعش در بودجه زده شده البته یک اقلام دیگرى هست یک میلیارد و هفتصد و هشتاد و هشت میلیون و دویست و پنجاه هزار ریال این مقایسه بودجه نشان می‌دهد که کاهش در درآمدهاى دولت پیدا شده و ارقام کاهش را هم بنده چند رقمش را خواندم خدمت آقایان تا ببینید که مستقیماً مربوط به درآمد اشخاص است یعنى ناشى از بدى وضع عمومى مردم است ثابت می‌کند این پیش‌بینى که جناب آقاى مسعودى در گزارش‌شان فرموده‌اند متأسفانه هنوز تحقق پیدا نکرده که وضع ما خوب بشود، حالا ببینیم چه فکرى کرده‌اند براى جبران این موضوع افزایش ارقامى که براى افزایش در این لایحه به وجود آمده براى 335 هر چه می‌بینیم تمامش مالیات است، مثلاً یکى عوارض بنزین و فروش اتومبیل شصت میلیون ریال اضافه است این‌ها ارقام اضافه است 550 میلیون ریال مالیات نفت و بنزین اضافه است (داراب- غیرمستقیم) پنجاه میلیون ریال مالیات اتومبیل سوارى که دراین قانون است (داراب- غیرمستقیم) این مستقیم است از خود اتومبیل سوارى به موجب این تبصره اى که تصویب خواهید فرمود گرفته می‌شود (مسعودى- از کسانى که اتومبیل شخصى دارند گرفته می‌شود) او هم تحمیل می‌کند به یک کس دیگر، او هم فرض کنید تاجر است یک چیزى می‌کشد روى جنسش این را مطمئن باشید (مسعودى- وکیل عدلیه است) وکیل عدلیه است روى حق‌الوکاله می‌کشد مدیر روزنامه است به قول شما می‌برد روى تیراژش عرض کنم 140 ملیون ریال مالیات بردرآمد املاک مزروعى ومستغلات اضافه پیش‌بینى شده است که بنده خیال می‌کردم با آن همه هیاهویى که یک سال است به عنوان مالیات بردرآمد دراین مملکت شده، چهار لایحه داده شده و بالاخره لایحه اخیرشان این بود که تصویب شد رفت و تمام امیدهایى که براى تعدیل کسر بودجه در این مدت گفته می‌شد و اظهار می‌شد روى اتکاء به این لایحه مالایت بردرآمد بود خیال می‌کردم همان جور که شنیدم رفته بودند گفته بودند که ششصد میلیون ما ازاین مالیات بردرآمد اضافه پیدا می‌کنیم من خیال می‌کردم لااقل سیصد میلیون تومان با این همه هیاهوها اضافه بشود حالا معلوم می‌شود که 14 میلیون تومان 140 میلیون ریال فقط اضافه تصور کرده‌اند که ما با اجراى این لایحه مالیات بردرآمد بتوانیم از مردم بگیریم حالا این، آن فرض مادى استفاده لایحه است ضرر معنویش را هم بگذارید آن طرف، تزلزلى که در املاک مزروعى شده، تزلزلى که در مستغلات هست، نمی‌روند ساختمان بکنند، تزلزلى که در مؤدیان مالیاتى هست بگذارید کنار ببینید که وضع روحى یک ملتى که چهار تا لایحه مالیات بردرآمد در یک‌سال هى آوردند و بردند و گرفتند وحتى یادم می‌آید که از پشت رادیو فحش دادند به عنوان سرمایه دار و مرتجع و از آن الفاظ دوره مصدق تکرار شد براى تاجر مالیات بده، با مجموع این‌ها تازه دولت رقمى که فکر کرده اضافه می‌شود 14 میلیون تومان است که بنده خیال می‌کنم این هم وصول بشود انشاء‌الله سال دیگر معلوم می‌شود، این هم مال این یکصد و سى میلیون ریال هم مالیات بر رسومات (داراب- آن که غیرمستقیم است) بلى، براى آن که ما معقتد هستیم اگر خاطر آقایان باشد یک قانون منع مسکرات هم داشتیم که اگر خاطر آقایان باشد بعد هم در موضوع منع کشت خشخاش خود آقایان تصدیق کردند که دولت آیین‌نامه‌اش را بیاورد و مشروبات الکلى هم منع بشود، منع استعمال مسکرات بشود، حالا این‌جا یک‌صد و سى میلیون ریال اضافه درآمد از آن راه دارد که تقریباً فرض کنید از جان مردم است یعنى مردم عادت بکنند مشروب الکلى بخورند براى این که 120 میلیون ریال اضافه درآمد باشد، ده میلیون ریال حق تمبر و بارنامه، این هم همان طور که فرمودند مالیات است 675 میلیون ریال عوارض گمرک (داراب- همه این‌ها غیرمستقیم است) آخرش هم دویست میلیون ریال تفاوت نرخ گواهى فروش و خریدار ارز است که صبح توضیح دادم یعنى چه؟ یعنى ارزش که با آن کیفیتى که عرض کردم دلار را می‌آورند 25 ریال مجموع این ارقام را وقتى که حساب کنیم تمامش مالیات و عوارض و وجوهى است که بر زندگى مردم تاثیر مستقیم دارد.

حالا آیا با این پیش‌بینى اضافاتى که کرده‌اند وصول بشود یا نشود آن را من نمی‌دانم ولى آن چیزى که مسلم است یک‌جا با مقایسه آن ارقامى که خدمت‌تان خواندم کاهش در درآمدهاست و یک‌جا با مقایسه این ارقام افزایش در مالیات‌ها و عوارض است نتیجه‌اش این است که من خیال می‌کنم اگر ما یک فکر اساسى نکنیم اگر ما نیاییم سطح کشاورزى را ببریم بالا اگر این کارها را نکنیم، نه اوضاع عمومى مردم خوب می‌شود و نه بودجه تعادل پیدا می‌کند. بنده از یکى پرسیدم که بودجه شرکت ملى نفت چقدر است؟ یک آدم مطلعى بود گفت ششصد میلیون تومان بودجه شرکت ملى نفت است. صد و بیست میلیون تومان ضرر پخش داخلى است ملاحظه بفرمایید ما 720 میلیون تومان داریم پول می‌دهیم به یک دستگاهى که مثلاً مدیرعاملش ده هزار تومان حقوق می‌گیرد و راه می‌رود، یازده هزار تومان، 12 هزار تومان خدا برکت بدهد آن‌جا حقوق می‌گیرند یک گست هوس در خرمشهر دارند یک عمارت هم اجاره کرده‌اند در تهران ماهى ده هزار تومان، مالیات هم نمی‌دهند، کارشان چیست، هیچ، کار با کنسرسیوم است اسمش هم این است که ما شرکت ملى نفت داریم (یکى از نمایندگان- براى خرج است) براى خرج، همین طور که فرمودید 120 میلیون تومان هم ضرر پخش داخلى نفت هم بایستى بدهیم، خوب چه مانعى دارد اگر همان طورى که جناب آقاى وزیر دارایى در این لایحه فرمودند که تجدید نظر در تشکیلات می‌کنیم براى این که بودجه را تعدیل کنیم یک خورده هم فکر کنند ببینند این شرکت ملى نفت با این کیفیت که 720 ملیون تومان در سال از بودجه حقیر این مملکت که وضع توانایی‌اش این است و خرجش این است وصول بشود براى چه باید بشود؟ حقوق‌هایى که در شرکت نفط می‌دهند از دو هزار تومان وچهار هزار تومان و 5 هزار تومان کمتر نیست این چیست در توى این مملکت که از محصول بدبختی‌هاى نفت براى ما پیش آمد این باشد که هفتصد میلیون تومان هشتصد میلیون تومان با این کیفیت، با این ارقام بریزیم دور و بدهیم به یک عده‌اى بخورند و بعد خودمان گرفتار این وضع بدبختى بشویم در صورتی که بنده معقتد هستم که این افزایش که این‌جا قید شده است در ارقام بودجه که یکى یکى مطالعه خواهید فرمود یا مطالعه فرموده‌اند راجع به بهداشت فرهنگ، راجع به وزارت جنگ یک مسایلى است که ما خیلى بیشتر از این‌ها احتیاج داریم، مملکت اگر بهداشت‌اش تأمین نباشد یا این که ارقام بودجه وزارت بهدارى ما که 580 میلیون و شاید ششصد میلیون باشد، معهذا الان آقایان خبر دارند که ما در شهرستان‌ها طبیب نداریم براى این که بنده اطلاع دارم از نوشهر تا آمل یک طبیب در نوشهر است یک طبیب هم در آمل است، خوب این یک نقطه پرجمعیتى است از آن سمت هم تا این کوه‌هاى پشت البرز که همین طور در این کوهپایه‌ها مردم زندگى می‌کنند و تحمل بار بودجه مملکت را می‌کنند اصلاً طبیب نیست در حالى که ما ششصد میلیون ریال 60 میلیون تومان بودجه براى این وزارتخانه داریم. جناب آقاى وزیر بهدارى توجه دارید که در سازمان برنامه پنج میلیارد برای‌تان وجود دارد.

وزیر بهدارى- انشاءالله.

عمیدى نورى- بنابراین نفرمایید که شصت میلیون تومان دارید. شما هر سالى 160 میلیون تومان دارید.

وزیر بهدارى- خواهیم داشت.

عمیدى­نورى- به شما داده می‌شود شما هم سال به سال باید خرج کنید، بنده نمی‌دانم با 160 میلیون تومان بودجه وزارت بهدارى (دکتر وکیل- نفرى 8 تومان می‌رسد) که باز هم بنده معتقدم که کم است معهذا

+++

همان طورى که آقاى دکتر وکیل فرمودند نفرى 8 تومان می‌رسد بالاخره تکلیف این مملکت چه می‌شود که ما این احتیاج را داریم، با همه این زحمات بودجه وزارت بهدارى را تأمین می‌کنیم که نفرى 8 تومان می‌افتد و باز ششصد، هفتصد میلیون تومان، پول مفت براى شرکت نفت می‌ریزیم، این حساب غلط است، همین است که مورد بحث و اعتراض است یا همان طور بودجه وزارت فرهنگ، علت این که اغلب محصلین ایرانى می‌روند به خارج براى تحصیل چیست؟ بنده خودم از موکلین خودم و از بستگان خودم دیده‌ام رفته‌اند در مدرسه طب شرکت کرده‌اند در امتحانات پذیرفته نشده‌اند، پذیرفته نشده خیال می‌کنید براى چیست؟ واقعاً استحقاق نداشته است؟ نه چند هزار نفر چهارهزار نفر، 5 هزار نفر جوان‌هاى تحصیل کرده در این تهران می‌آیند در دانشکده طب اسم می‌نویسند نمی‌خواهند بروند لاله‌زار، نمی‌خواهند بروند بگردند، می‌روند اسم می‌نویسند که در کنکور موفق بشودند و می‌روند درس بخوانند، دانشکده پزشکى ما بیش از سیصد چهارصد نفر جا ندارد، وسایل ندارد، نتیجه‌اش چه می‌شود؟ از شش هزار نفر پنج هزار و هفتصد نفرشان رد می‌شوند، این‌ها جوان‌هاى ما هستند نسل آینده ما هستند (صحیح است) باید مملکت را اداره کنند، این‌ها مجبور می‌شوند ولو پدر و مادرشان عایدى مختصرى داشته باشند از گلوى خود ببرند و یک پولى راه بی‌اندازند و اورا بفرستند در دانشکده‌هاى خارج درس بخواند ملاحظه می‌فرمایید که الان هم بنده نمی‌دانم تکلیف آن قانونى که گذشت که این محصلینى که آن‌جا درس می‌خوانند ارز به آنان داده شود چه می‌شود؟

وزیر فرهنگ- می‌دهیم آقا.

عمیدى نورى- البته اگر داده شود دراین بودجه هم باید باشد با این تفاوتى که در ارقام بودجه پیدا شده جاى خوش‌وقتى است، پس ما بایستى به این گونه امور یعنى با این مسائلى که مورد ابتلاى مردم است جواب مثبت بدهیم، وقتى یک ملتى عاشق درس خواندن است عاشق این است که برود متخصص و کارشناس بشود چرا وسایل در اختیارش نگذاریم و آن وقت هفتصد میلیون پول براى شرکت نفت و آن تشکیلات غلط بگذاریم؟ (خلعتبرى- در هر استانى باید یک دانشکده طب درست کنیم) عرض کنم، بحثى این‌جا راجع به وزارت جنگ شد جناب آقاى حائری‌زاده یک عبارتى گفتند از نظر قزاق که من این را معتقد نبودم، دلیلش هم این بود که من خودم اتفاقاً در 34 سال پیش این عشق به سر من زد که بروم افسر ارتش بشوم و این افتخار را پیدا کنم، وارد یک مدرسه‌اى شدم که اسمش مدرسه قزاق‌خانه بود، 34 سال پیش من تحصیل سوم متوسطه راتمام کردم و رفتم آن‌جا، همان موقع یک مدرسه نظام دیگرى بود به نام مدرسه بریگاد، جناب آقاى حشمتى شاید اطلاع داشته باشند، یک مدرسه بریگاد بود یک مدرسه قزاق در قشون، این اختلاف آن روز ایجاد شده بود، یعنى یک عده‌اى به نام قزاق افسران روسى بودند که آن‌جا را اداره می‌کردند و از آن طرف هم در بریگاد یالمارسون بود که از افسران سوئدى بود و یک جنگ حیدرى و نعمتى بین بریگاد و قزاق بود و از آن سوءاستفاده می‌شد، همان طور که در هر کشورى می‌خواهند نفوذ به کار ببرند ایجاد اختلاف می‌کنند و این کارها را می‌کنند ولى من به چشم خودم دیدم که اعلیحضرت فقید که وزیر جنگ بود یک حکم صادر کرد که حکم می‌کنم قزاق و بریگاد منسوخ و مجموع آن‌ها قشون ملى ایران است، خدا بیامرزدش، این حکم صادر شد و قشون ایران در 34 سال پیش، در 33 سال پیش به نام قشون، آن روز ارتش نبود قشون ملى ایران تشکیل شد و بعد هم قزاق و بریگاد منحل شد، بنده آن وقت شاگرد مدرسه قزاق بودم، در قزاقخانه بودم، با آن‌ها که در مدرسه بریگاد بودند یکى شدیم، شدند مدارس کل نظام و همین جا که وزارت فرهنگ است و جناب آقاى دکتر مهران هم تشریف دارند، آن مدرسه کل نظام بود وآقاى سرتیپ شیبانى، سرتیپ حبیب‌الله شیبانى که افسر تحصیل کرده‌اى بود (یکى از نمایندگان- تحصیل کرده است) خدا رحمت‌شان کند، ایشان رئیس مدارس نظام بودند و پایه ارتش فعلى ما گذاشته شد و از افسرهاى خوب الان دو تا از شاگردان این مدرسه را می‌گویم، یکى سرلشکر عمیدى که الان فرمانده لشکر خراسان است مال مدرسه قزاق است که با هم هم‌کلاس بودیم و علت این که من عمیدى نورى شدم این بود که دو عمیدى در یک کلاس بودیم، من رفتم نورى را اضافه کردم که دو عمیدى نباشد یک افسر بریگاد هم همین سرلشکر گلپیراست که امروز کار حساسى را در ارتش دارند و باعث افتخار هم هستند، همه این‌ها تحصیل کرده‌هاى دانشگاه جنگ هستند و قشون ملى ایران را این‌ها ایجاد کرده‌اند و ما باید خوش‌وقت باشیم که قشون ملى داریم، ارتش ملى داریم که افرادش از خانواده خودمان است برادرهاى خودمان هستند و البته وظیفه خودمان است که در تقویت این ارتش بکوشیم، البته اگر بحث واشکالى هم هست اشکالى ندارد که انسان بحث واشکال خودش را بیان کند، همان طوری که آقاى خلعتبرى گفتند، من وقتى مطالعه دراین بودجه می‌کنم می‌بینم که درآمد یعنى بودجه سال گذشته ارتش 4 ملیارد و پانزده میلیون بود و یک میلیارد و 371 میلیون اضافه شده است پس کمتر از ثلث است در حالی که بودجه وزارت دادگسترى بیش از ثلث اضافه شده است که ملاحظه می‌کنید، ما خوش‌وقت هستیم که آقایان این تصمیم را گرفته‌اند براى این است که رکن مهم عدالت مملکت قوه قضائیه است در یک سال بودجه دادگسترى را که این قدر اضافه می‌کنند، البته براى قوه تأمینیه و دفاعیه خودش اگر یک ثلث اضافه کرد به نظر من تناسب به حداقل رعایت شده است مخصوصاً که ما امروز در موقعیت دیگرى هستیم، بنده معتقدم این‌جا از حضور دولت و مخصوصاً وزیر امور خارجه می‌پرسم که بعد از پیمان بغداد و تعهداتى که بین کشور ایران و کشورهاى امضاء کننده شده و ما سیاست صریح و روشنى را در دفاع از کشور خودمان و مملکت خودمان پیش گرفته‌ایم و سعى می‌کنیم که ارتش ما و قوه دفاعى ما متناسب باشد با دنیاى امروز که بتواند وظیفه دفاعى و تأمینه خودش را پیش ببرد چه فعالیت سیاسى شده و چه کمک‌هایى دولت توانسته بعد از تصریح سیاست ایران و الحاق پیمان بغداد براى یک ملتى که تحمل می‌کند و یک میلیارد دومیلیارد اضافه می‌کند و تا به حال هم اضافه کرده است، با کمال میل هم حاضر است براى ما ایجاد بکند، آن را می‌خواهیم ما معتقد هستیم هر چه بیشتر درآمد داشته باشیم باید براى ارتش اضافه کنیم، این محل تردید نیست ولى از آن طرف ما باید خودمان را مجهز کنیم که نگویند ارتش شما مجهز نیست هم عرض سایرین نیست، ما در ترکیه یکى از مؤسسات ارتش ترکیه را دیدیم قسمت هواپیمایی‌شان که مجهز به جت بود و هواپیماهاى جت را که از خارج می‌آوردند روى هم سوار می‌کردند و حمل می‌کردند دیدیم حتى افرادى را که براى خلبانى هواپیماى جت تربیت می‌کردند دیدیم، مخصوصاً از نظر هوایى تجهیزات ارتش ترکیه جلو آمده است و ترکیه توانسته است خودش را جلو ببرد و در ارتش اروپا داخل شود چون در پاکت اتلانتیک هم هست، دو سه مرکز از شهرهاى ترکیه ستاد مشترک است یکى در طرابوزان بود یکى در ازمیر است که آن ستاد را ما دیدیم این موقعیت را براى خودش درست کرده ما کشورى هستیم که وضع دفاعى و جغرافیایى ما بسیار حساس است و در پیمان بغداد هم که وارد شدیم رل بسیار حساسى داریم، بایستى قوه تأمینیه و دفاعى خودمان را تقویت کنیم، بنابراین، این بودجه‌اى که تعیین شده است براى حفظ مملکت و قوه تقنینیه کشور است و از دولت می‌خواهیم اثبات کند عرضه کند، نشان بدهد مخصوصاً که شاید بیست روز یک‌ ماه دیگر شوراى پیمان بغداد در تهران تشکیل خواهد شد و شاید قبل از آن هم کمیته نظامى تشکیل شود، ما از دولت می‌خواهیم که فکر اساسى بکند از هم پیمان‌هاى ما، از دوستان ما، از کسانی که علاقه دارند به صلح جهانى می‌بایستى کمک بشود تقویت بشود و حفظ شود، ثابت کند ما با داشتن ارتش نوین می‌خواهیم هم عرض کشورهاى دیگر باشیم و براى ما کمک‌ها و تقویت‌هاى بیشترى پیدا کند که ما بتوانیم وظیفه خودمان را انجام بدهیم.

بنابراین بنده به عرایض خودم خاتمه می‌دهم و امیدوارم این تذکراتى که به عرض هیأت محترم دولت رساندم جز توجه به ارقام و دقت دراین اقلامى که این‌جا هست به چیر دیگرى حمل نکنند و معتقد هستم که اقداماتى بفرمایند که انشاء‌الله در بودجه سال آینده این اصلاحات بشود و البته تشکر هم می‌کنم واقعاً بعضى از اعضاى دولت هم خیلى فعالیت می‌کنند هیچ تردیدى نیست اصلاحاتى شده است، بنده چون وکیل بابل هستم یک سفرى رفتم بابل دیدم گفتند یکى از وزراى دولت آمده بود براى یک کار اختصاصى خودش، آقاى وزیر پست و تلگراف‌کار، کاربر خودشان، تشریف برده بودند شمال، مردم شمال شنیده بودند یک وزیرى از دولت آمده است آن‌جا، اشکالات مختلف اقتصادى و فلاحتى و مالى داشتند همه را به عرض‌شان رسانده بودند و ایشان هم یادداشت کرده بودند بلافاصله که تهران آمدند، انجام دادند، به همه‌شان نوشته بودند و من که آن‌جا رفتم دیدم واقعاً این مردم با یک ذوق و شوقى نامه وزیر پست و تلگراف را نشان می‌دهند گفتند که این وزیر، وزیرى است که حرف‌مان را به او زدیم و گوش داده است و رفته است انجام داده است و به ما اطلاع داده است این سیستم کار مردم را در این مملکت امیدوار می‌کند و ما باید سعى کنیم، وزیر، وکیل، همه‌مان مال این مملکت هستیم همه باید مملکت را آباد کنیم، باز هم می‌گویم با صمیمت با همکارى با قبول تذکرات دوستانه دیگران کار کنیم که مملکت خودمان را واقعاً به سوى پیشرفت و ترقى و تکامل سوق دهیم (احسنت).

نایب رئیس- آقاى صدرزاده.

صدرزاده- آقایان محترمى که قبل از بنده این‌جا صحبت فرمودند، نکاتى را که لازم بود تذکر دادند و وقت زیادى را هم در مجلس براى صحبت در بودجه صرف کردند.

بنابراین براى این که زودتر وارد رسیدگى نهایى نسبت به بودجه بشویم امیدوارم که بیش از ده الى 12 دقیقه وقت آقایان را نگیرم و امیدوارم که آقایان محترم هم به عرایض بنده توجه کافى بفرمایند البته تذکرات بنده و مطالبى که این‌جا به عرض خواهم رساند کمتر در اطراف ارقام خواهد بود بلکه بیشتر در اطراف کلیات ماده اول است که به عرض مجلس محترم می‌رسانم تذکرى که جناب آقاى ارسلان خلعتبرى راجع به

+++

امور مالى و قانون اساسى فرمودند بنده لازم می‌دانم یک توضیحى بر بیانات ایشان علاوه کنم و آن این است که قانون اساسى در نزد همه ما محترم و مقدس است و باید مدلول و مفاد آن در همه مورد رعایت شود و قانون اساسى حقوق قوانین عادى است (صحیح است) و آن حاکم بر روابط ما و مجلس محترم سنا خواهد بود و همچنین وظایف و روابط سایر قوا را هم نسبت به یکدیگر تعیین می‌کند (صحیح است) بنابراین اگر خداى نخواسته عملى برخلاف قانون اساسى انجام یابد به هیچ‌وجه ارزش این که یک سابقه شود نخواهد داشت هر عملى که برخلاف قانون اساسى واقع شود ولو صد مرتبه تکرار شود باز براى دفعه صدویکم خلاف قانون است وارزش حقوقى و قضایى نخواهد داشت (صحیح است) آقایان محترم ناطقین قبلى راجع به ترکیه و هندوستان و عراق و پیشرفت‌هایى که این ممالک کرده‌اند بیاناتى ایراد کردند البته بنده امتناعى از این مطالب ندارم خیلى هم خوش‌وقت هستم بر این که مللى که با ما سر دوستى دارند پیشرفت‌هایى کرده‌اند و ما امیدواریم باز هم پیشرفت‌هایى بکند ولى این نکته ناگفته نماند که ملت ایران هم سابقه یک تمدن درخشان و کهن‌سالى دارد و مردم ایران مردمى باهوش و با استعداد هستند اگر آن‌ها از طرف دولت و هیأت حاکمه به راه صحیح هدایت شوند در مدت کوتاهى خواهند توانست استعداد و لیافت خود را ابراز کنند تنها توقعى که ما از دولت‌ها داریم این است که برخلاف آنچه در پیش، گذشته است کوشش فرمایند که مردم را به راه راست ارشاد و هدایت کنند و وسایل ترقى و تعالى را براى آن‌ها فراهم سازند و مطمئن باشند که ملت ایران اگر وسایل ترقى را حاضر و مهیا داشته باشد ره صد ساله را یکشبه خواهد رفت راجع به رقم مالیات در این‌جا بحثى به میان آمد و جناب آقاى ارسلان خلعتبرى راجع به احترام حق مالکیت بیان شیوایى فرمودند ما به پیروى از مکتب مقدس اسلام و قانون اساسى حق مالکیت اشخاص را نسبت به مایملک خودشان محترم می‌شماریم ولى یک نکته‌اى در این‌جا هست که آن را باید در این‌جا به طبقه ثروتمند تذکر داد و آن این است که من در نظر دارم، در چند سال قبل کتابى خواندم در آن‌جا تشریح کرده بود راجع به مرام اشتراکى و این که در چه نقاط ممکن است مرام اشتراکى زودتر پیشرفت کند و در آن‌جا بحث و استدلال زیادى شده بود که در سرزمین‌هایى که فقر و مسکنت وجود داشته باشد و عدالت اجتماعى در آن‌جا حکم‌فرما نباشد سرزمین‌هاى مستعدى است براى رخنه کردن مرام اشتراکى بنابراین برعهده دولت است و بر عهده تمام افراد ملت و به خصوص طبقه ثروتمند و متمکن که از دارایى و ثروت خود در راه ترقى و توسعه مملکت وآسایش مردم جهادى به مال بکنند تا همه مردم زندگى مرفهى داشته باشند و زمینه براى رخنه کردن هر گونه مرام و عقاید مضره مسدود شود نکته دیگرى که در این‌جا بحث می‌شود راجع به شکایتى است که بعضی‌ها از مأمورین وصول دارند اشکال مالیاتى این مملکت بر سر دو طبقه است که هر دوى این‌ها در اقلیت هستند یک دسته اشخاص سودجو که می‌خواهند از پرداخت مالیات درست، فرار کنند البته ما انکار نداریم که یک چنین افرادى وجود دارند و یک دسته خیلى کمى هم از مأمورین دولت هستند که آن‌ها انحراف دارند و موجبات زحمت مردم را فراهم می‌سازند، نه دولت باید بگوید که چنین افرادى وجود ندارد، نه ما باید بگوییم که در طبقات مردم افرادى نیستند که می‌خواهند از تأدیه مالیات دولت فرار کنند، به نظر بنده این طور می‌آید که باید یک اعتماد متقابلى فیمابین مؤدى مالیات و مأمور وصول وجود بیاید مؤدى مالیات باید ایمان داشته باشد ایمان راسخ به این که از مواهب الهى که در این مملکت هست استفاده می‌کند و باید بخشى از هزینه این مملکت را بپردازد گیرنده مالیات هم باید به طور درستى و راستى و صرفه‌جویى نسبت به بیت‌المال و خزانه عمومى کشور رفتار کند و قدمى به سوى ا نحراف برندارد، هر وقت ما در این دو قسمت به نتیجه کامل رسیدیم، مطمئن باشید که تمام اشکالات مالیاتى برطرف خواهد شد (صحیح است) (یک نفر از نمایندگان- دو دقیقه شد آقا) اما در باب هزینه کشور جناب آقاى حائری‌زاده در بیان خودشان تذکر دادند که در دوره 4 بودجه مملکت در حدود بیست میلیون تومان بوده است البته رجال صدر مشروطیت بر ما و نسل‌هاى آینده منت دارند براى این که با فداکارى خود مملکتى را از قید استبداد و ظلم رهایى بخشیدند، اما در پیمودن طریق باید هر نسلى به اقتضاى زمان و شرایط مکان راهى را که متناسب براى ترقى می‌داند بپیماید (صحیح است) ما نمی‌توانیم همان بودجه‌اى را داشته باشیم که در چهل سال قبل از این داشته‌ایم من با خاطره‌اى که از فرهنگ فارس دارم تصور می‌کنم در چهل سال قبل فقط چهل هزار نفر و نهایت پنجاه هزار نفر از اطفال مملکت در دبستان‌هاى جدید تحصیل می‌کردند امروز مطابق اطلاعى که از جناب آقاى وزیر فرهنگ دریافت کردم 970 هزار نفر در تمام ایران از دبستان تا دانشگاه مشغول تحصیل هستند، بنابراین نباید توقع داشت که بودجه کشور در قسمت فرهنگ امروز برابر باشد با بودجه فرهنگ در چهل سال قبل و من هنوز معتقدم که این مبلغ بسیار کم است و عده‌اى که تحصیل می‌کند کم‌اند و متناسب با جمعیت نیست، باید عده محصلین ما زیادتر باشند و مخارج فرهنگ هم بیش‌تر از این باشد. یک نکته‌اى غالباً در خارج صحبت می‌شود شاید ناشى از بى‌اطلاعى باشد که می‌گویند بودجه مملکت همه صرف حقوق می‌شود، من دراین باب می‌خواهم یک تذکرى بدهم، بلى به عنوان حقوق داده می‌شود ولى به صورت خدمات به خود مردم برمی‌گردد، تصویب کردیم که پول زیادتر بدهند به آموزگاران و به استاد دانشگاه براى این که اولاد آن‌ها را تربیت کند پس این حقوقى را که می‌دهیم به دبیر و استاد و آموزگار در حقیقت صرف تعلیم و تربیت اولاد خودمان می‌شود، پول داده می‌شود به بیمارستان به وزارت بهدارى، این‌ها هم به صورت خدمات بهدارى به ما برمی‌گردد، در چهل سال قبل از این، هیچ وسیله‌اى براى دفاع از امراض مسرى در این مملکت وجود نداشت و اگر هم بود بسیار قلیل و غیر قابل اهمیت بود، امروز تا حدى وسایل موجود است و وزارت بهدارى توانایى این را دارد که از امراض مسری جلوگیرى کند و از تلفات دسته جمعى نسل جوان بکاهد، البته این کار خرج دارد و ما مالیاتى را که می‌پردازیم به دولت و دولت به وزارت بهدارى می‌دهد به صورت خدمات بهداشتى یعنى حفظ جان افراد به ما برمی‌گردد. نکته دیگر، این‌جا راجع به مسئله رادیو صحبتى شد، من می‌خواهم عرض کنم که این وسیله ارتباط راه و تلفن و تلگراف و رادیو این‌ها یک وسائلى هستند که براى زندگى امروز کمال ضرورت را دارند ملاحظه بفرمایید میلیون‌ها افراد کشاورز و زحمتکش این مملکت در دهستان‌ها، صحراها و بیابان‌ها و کوه‌ها زندگى می‌کنند، این‌ها دسترس به روزنامه ندارند، به مجله ندارند وسیله‌اى براى کسب اخبار و اطلاعات مرکز ایران واطلاعات خارج ندارند دور هستند و تنها وسیله‌اى که این چندین میلیون نفر را به مرکز مملکت و به دنیا مربوط می‌سازد این رادیو است، البته این نکته را باید قید کرد که باید رادیو و برنامه آن به صورتى باشد که سطح معلومات افراد را بالا ببرد و اطلاعات آن‌هارا زیاد کند و من با سابقه ارادت و همکارى که با جناب آقاى ناصر ذوالفقارى معاون محترم نخست وزیرى دارم امیدوارى بسیارى دارم که در این کار موفقیت پیدا کنند و برنامه رادیو را آن طور که می‌خواهیم اصلاح کنند (عده‌اى از نمایندگان- انشاءالله) نکته‌ی دیگرى که در این‌جا بحث شد موضوع تمرکز عایدات است من در این باب با بعضى از دوستان مذاکره کردم و کسب اطلاع کرده‌ام، این تمرکز عایدات در وزارت دارایى نبود. هر شهرى، هر دهستانى عایداتى دریافت می‌کرده است حقوق اعضاى خودش را می‌داده است یا می‌پرداخته است و غالباً اتفاق می‌افتاده است که در مرکز سه ماه چهار ماه حقوق مستخدمین دولت را عقب می‌انداخته‌اند یا در یک محل عایدات دولت کم بوده که امکان نداشت مواجب را بپردازند، من خوب خاطرم است که در شیراز تا مدتى به اعضا ادارات عوض حقوق از عوارضى که از کوره‌پزخانه‌ها می‌گرفتند به آن‌ها به اندازه حقوق‌شان جنس می‌دادند که باید ببرند بفروشند واز پول آن حقوق بردارند، این عمل، این تمرکز عایدات این خصوصیت را خواهد داشت که تمام این مالیات‌ها وعواید در مرکز متمرکز گردد و اگر در یک نقطه‌اى دولت عایداتش کم بود بتواند آن کسرى را برى آن محل تأمین کند، به علاوه براى دولت و وزارت دارایى بهتر میسر خواهد بود که عمل کنترل را انجام دهد، بنابراین من تصور می‌کنم که تمرکز عایدات به نحوى که جناب آقاى وزیر دارایى هم بیان فرمودند بسیار منطقى باشد اما یک نکته در این‌جا باید تذکر داده شود وآن راجع به خرج و هزینه است. راجع به خرج و هزینه هم باید یک روشى اتخاذ کرد که به سهولت در نقاط کشور و در نقاط دوردست بدون این که ارتباط زیادى با مرکز بگیرند وظایف خودشان را بتوانند انجام بدهند. وصول هزینه نسبت بعضى اقلام در این‌جا صحبت شده است و تذکرات بسیار مفیدى داده شده است که من امیدوارم دولت مورد توجه قرار دهد، بنده چند فصل از آن را به طور اختصار این‌جا تذکر می‌دهم، یکى راجع به مسأله کشاورزى است، دفعه دیگرى هم از پشت همین تریبون عرض کردم که کار اکثر جمعیت ایران کشاورزى است توجه بفرمایید آقا استدعا می‌کنم.

وزیر دارایى (فروهر)- اطاعت می‌کنم.

صدرزاده- اول چیزى که براى همه چیز و به خصوص براى کشاورزى ضرورت دارد مسأله امنیت است، این پولى که به ارتش و قشون داده می‌شود به صورت حفظ انتظام و امنیت براى تمام سکنه ایران بازگشت می‌کند، بنابراین هرچه را که ما در این راه می‌دهیم نتایج بسیار مفیدى براى مملکت از لحاظ امنیت در درجه اول واجد خواهد بود.

بنابراین هر چه را که ما در این راه بدهیم بسیار مفید براى مملکت از لحاظ امنیت است و در درجه اول واجب خواهد بود، مسأله دوم این است که باید وسایل کشاورزى را به وضع جدید در اختیار کشاورزان گذاشت تا بتوانند تولیدات مملکت رازیادتر کنند، البته این نکته در این‌جا تذکر داده شده و در قسمت صنایع هم که کار به توسط دادن به دست افراد بهتر انجام می‌گیرد، این درست است و من هم موافقم اما یک مطلبى در این‌جا هست و آن این است که کارهاى کوچک که با سرمایه نسبتاً کوچکى بخواهد انجام پیدا کند به دست افراد بهتر انجام می‌گیرد مثلاً بخواهند جایى را تعمیر کنند و یا اگر بخواهند سدى بسازند 500 میلیون خرج دارد این کار از قدرت یک فرد دو فرد خارج است و این کار را دولت باید از خزانه عمومى کشور و با قدرت‌هاى قانونى که در دست دارد انجام بدهد ولى بعد از این که انجام داد

+++

باید در اختیار خود مردم بگذارد که خود آن‌ها اداره کنند و بتوانند از آن استفاده نمایند نکته دیگر این است که در مسأله مالیات هم همیشه باید رعایت تعدیل بشود و موجب آسایش طبقات پایین‌تر فراهم گردد الان یک مشکلى در پیش است و آن این است که دولت در هر سال مقدارى غلّه به قیمتى می‌خرد، رعیت شکایت دارد که این قیمت‌ها وافى براى زندگانى آن‌ها نیست، چرا؟ براى این که یک مبلغ زیادى از بابت مالیات غیرمستقیم، بابت قند و شکر و سیگار و سایر لوازم می‌پردازد دولت هم از طرف دیگر 45 میلیون بیشتر یا کمتر به جبران زیان خرید غلّه مصرف می‌کند، در این خصوص باید یک فکر عاقلانه‌اى کرد که بار رعیت و کشاورز از مالیات‌هاى غیرمستقیم سنگین نباشد و جنس او هم به قیمت‌هاى مناسب خریدارى بشود دولت هم از زبان خرید غلّه خلاصى پیدا کند، ولى البته همین طور که یک روزى جناب آقاى علم وزیر کشور فرمودند این کار احتیاج به مطالعات زیاد و ملاحظه اطراف و جوانب قضیه دارد، کسر بودجه، این رقمى که در بودجه هست الان هم کسر دارد، نهایت جناب آقاى مسعودى مخبر محترم در گزارش خودشان اشاره فرمودند که این کسر ممکن است از راه عایدات، از راه کمک بلاعوض واز راه تکثیر استحصال نفت تأمین بشود، اگر آن حوادث شهریور رخ نداده بود و شیرازه‌کارهاى ما به هم نریخته بود شاید احتیاج به کمک‌هایى نمی‌داشتیم ولى امروز به واسطه آن حوادثى که پیش آمد احتیاج به کمک هست و شاید این کمک‌ها هم کافى براى رفع نیاز ملت ایران نباشد ولى چیزى که هست بنده شخصاً عقیده دارم که باید هزینه مملکت از عایدات و منافع خودمان تأمین بشود باید از این مکتب سعدى شیرازى پیروى کرد که اگر بماند که دشمنان بخورند به که محتاج دوستان باشى (مسعودى- آفرین) بنابراین اصل اگر ما به قدر کافى استحصال کنیم، گذشته از این که می‌توانیم در راه عمران و آبادى کشور پیشرفت خاصى بکنیم کسر بودجه هم نخواهیم داشت و من امیدوارم که دولت کنونى که مورد اعتماد مجلس هست کمال سعى و کوشش را به کار برد و به آن‌ها بفهماند که صلاح دنیا در این است که یک ملت کهن‌سالى با داشتن این همه منابع طبیعى ناراحت نباشد و استحصالات نفت را زیاد کنند که از آن راه کسر بودجه مملکت به خوبى تأمین بشود. بنده در این بودجه دو نکته را هم می‌خواهم به جناب آقاى وزیر دارایى تذکر بدهم، یکى صرفه‌جویى است، صرفه‌جویى براى این که جایز نیست در یک چنین موقعى که ما دچار مضیقه هستیم مخارج غیرلازم بشود یعنى هیچ وقت جایز نیست به خصوص حالا، دیگر این که این بودجه به خصوص در قسمت عمران و آبادى و مسائلى که مربوط به دفع آفات هست و نظایر آن‌هابه نحوى موزون در مملکت اجرا بشود یعنى تمام نقاط مملکت که در دادن این مالیات شرکت دارند در این اقداماتى که دولت می‌کند به تناسب حال و اوضاع و شرایط زمان و مکان استفاده کنند، الان بنده اطلاع دارم که ناحیه فارس دچار آفت سن شده است و تاکنون از ناحیه وزارت کشاورزى از لحاظ دفع سن آن اقدامى که باید و شاید به عمل نیامده است واین باعث ضرر و زیان خواهد شد و من می‌دانم که بسیارى از نمایندگان محترم راجع به حوزه‌هاى انتخابیه خود، همین نوع تذکر را که بنده دارم دارند (صحیح است) و بنابراین باید وزارت کشاورزى هم خود را در درجه اول مصروف دفع آفات بکند (صحیح است) من از حس بدبینى و یأس تنفر دارم و همیشه با یک دلى پر از امید به آینده نگاه می‌کنم من امیدوار هستم‏ که انشاء‌الله سال نو بعد از 14 سال رنج و محنت براى این مردم ستم کشیده سالى باشد که مقرون به موفقیت و سعادت باشد و در تحت توجهات شاهنشاه محبوب موجبات آسایش مردم فراهم بشود (احسنت)

نایب رئیس- پیشنهاد کفایت مذاکرات رسیده است قرائت می‌شود.

مسعودى- آقاى رئیس اجازه بفرمایید بنده عرایضى دارم چون آقاى عمیدى نورى یک بیانى فرمودند که با واقع تطبیق نمی‌کرد لازم است جوابى بدهم.

نایب رئیس- بفرمایید.

مسعودى (مخبر کمیسیون بودجه)- عرض کنم بنده از آقاى عمیدى نورى خواهش کردم که تشریف نبرند و در جواب فرمایش ایشان عرایضى بکنم، خیلى مختصر هم عرض می‌کنم مثل ایشان یک موضوع کوچکى را هى تکرار نمی‌کنم که وقت مجلس را بگیرم و دو مرتبه و سه مرتبه از سر عرض کنم در ماده واحده در تبصره یک ایشان ایراد کردند آن‌جا که نوشته: مادام که بودجه‌هاى تفصیلى سال مزبور به تصویب کمیسیون بودجه نرسیده بر اساس اعتبارات مصوب سال 1334 به شرط این که از حدود اعتبارى که براى هر وزارتخانه یا اداره یا بنگاه مستقل دولتى ضمن بودجه پیشنهادى سال 1335 منظور شده تجاوز ننماید قابل پرداخت خواهد بود؛ این را بنده یک مرتبه در جواب جناب آقاى حائری‌زاده توضیح دادم که بهترین دقت را کمیسیون بودجه در این به تبصره کرده به این معنى که مقصود از این شرح این است که فرض بفرمایید بودجه وزارت کشور در سال 1334 صد هزار تومان بوده است ودر سال 1335 شده است 90 هزار تومان (جلیلى- الان مال وزارت بازرگانى این طور شده است) بعضى وزارتخانه‌ها از جمله وزارت بازرگانى کسر شده است در این‌جا مقصود این است که در حدود همان مبلغى که کسر شده می‌توانند خرج کنند و حالا برعکس بودجه یک وزارتخانه زیاد شده است، فرض بفرمایید در سال 34 صد هزار تومان آن وزارتخانه نمی‌تواند بیش از صد هزار تومان یعنى در حدود بودجه مصوب 34 خرج کند، دیگر این است که صورت اقلام ریز را بیاورد به کمیسیون بودجه و در آن‌جا تصویب بشود، بنابراین کمیسیون بودجه هم دراین امر نهایت دقت را کرده که وزارتخانه‌ها خرج زائد نکنند و تا صورت ریز بودجه‌ها را نیاورند نتوانند زیادتر از بودجه پیش‌بینى شده در سال 34 خرج کنند، در تبصره 2 که موضوع نقل و انتقال فصول و مواد هر یک از بودجه هاى جزء سال 35 است به تصویب کمیسیون بودجه رسیده ایشان فرمودند که این اصلاً برخلاف قانون دیوان محاسبات و قانون اساسى تنظیم شده به طور قطع و یقین خیال می‌کنم براى اولین مرتبه باشد که قانون بودجه و نظیر این قانون را خوانده باشند و الا این حرف را نمی‌زدند چون این تبصره نه بر خلاف قانون اساسى بود نه برخلاف قانون دیوان محاسبات، منظور این است که قانون دیوان محاسبات می‌گوید که مخارج باید در مقابل هر یک از مواد مصوب باشد ما هم در این جا غیر از این کارى نمی‌توانستیم بکنیم منتهى در مورد قسمت کارگزینى ثابت است ولى فرض بفرمایید یک وزارتخانه بودجه سوختش یا لوازم التحریرش کم است و دیگرى زیاد است ما گفتیم به شرط این که صورتش را بردارند بیاورند به کمیسیون بودجه تا کمیسیون بودجه فرض بفرمایید اگر دید در سوخت یک قسمتى زیاد دارد یا در لوازم التحریر کم دارند ازاین ستون به آن ستون بگذارد آن هم با تصویب وزارت دارایى و این کار نه برخلاف قانون دیوان محاسبات است و نه برخلاف قانون اساسى، مطلب دیگرى که ایشان فرمودند راجع به اینکه در بودجه امسال 300 میلیون تومان از عایدات نفت براى شرکت ملى نفت گذاشته شده است که یک عایدات ثابتى است و 400 میلیون هم کسر است ایشان واقعاً اقلام را دقت نکرده‌اند که ملاحظه بفرمایید بنده صورت ریز را این‌جا می‌خوانم که ملاحظه بفرمایند 375 میلیون تومان در امسال اضافه شده به بودجه کل مملکتى باین شرح: «وزارت دربار 278 هزار تومان، نخست وزیرى 245 هزار تومان» و اما یک توضیحى بدهم براى این که فرمودند دولت که می‌خواهد مبارزه با فساد بکند عوض این که صرفه‌جویى بکند آمده است بودجه نخست وزیرى را 245 هزار تومان بالا برده است می‌خواهم عرض کنم که این طور بیانات خیال نمی‌کنم شایسته باشد قبل از این که شخص از موضوعش مطلع بشود بیانى در مجلس بکند، دولت سابق آمده است مقدارى فرش و مبل و چیزهاى دیگر خریده و پولش مانده بود این دولت هم یک بودجه کارگزینى ثابتى دارد که باید این حقوق‌ها را بدهد، حقوق‌هایى که مطابق پرسنل اشخاص است و محل دیگرى نداشت، بنابراین آمده است 245 هزار تومانى را که دولت سابق بدهى داشته است گذاشته جزو بودجه امسال نخست وزیرى و اگر با دقت ایشان مطالعه می‌کردند و توضیح می‌خواستند متوجه می‌شدند که دینارى مطلقاً بر بودجه نخست وزیرى علاوه نشده است یک قروضى بوده است که دولت سابق براى دولت حاضر گذاشته است که خود آقاى عمیدى نورى معاون نخست وزیر بوده‌اند در آن موقع دیگر موضوع تبلیغات است که یک میلیون تومان اضافه شده است و بودجه سابقش بنده راجع به تبلیغات یک عرض مختصرى می‌کنم راجع به تبلیغات بودجه سایر کشورها را وقتى ملاحظه کنید می‌بینید بعد از وزارت جنگ توجه‌شان به تبلیغات است آقایان بنده در این سفرى که به روسیه شوروى همراه آقایان مسافرت کردم دیدم که هنوز دارند صدر انقلاب را با این که دو نسل گذشته تبلیغ می‌کنند، نشریه‌هاى متعدد در هر کارخانه هست رادیو در تمام دهات هست هر جا که ما رفتیم دیدیم نطق تبلیغى تابلوى تبلیغى و بودجه تبلیغات هست (خلعتبرى- 700 / 3 میلیون دلار است) بنده می‌خواهم عرض کنم ملاحظه بفرمایید بعد از وزارت جنگ در هر کشورى بودجه تبلیغات است و بودجه تبلیغات خودمان را ملاحظه بفرمایید دو میلیون و هفصتد هزار تومان را چه کار بکنند این اداره تبلیغات باید هر ماهه چندین نشریه داشته باشد براى تمام مردم ایران هادى و راهنما باشد و این کار وسیله می‌خواهد پول می‌خواهد باید در دهات فیلم سینما ببرند دستگاه مرکزى رادیو را تقویت کنند بدون داشتن پول و بدون وسیله که عملى نمی‌توان انجام داد نمی‌شود از مسئولین کار خواست، دائم ما بیاییم شکایت کنیم پول ندهیم وسیله ندهیم اما بروند کار کنند مقدور نیست، بودجه وزارت جنگ 137 میلیون تومان اضافه شده است که خوشبختانه آقاى عمیدى نورى فقط موافق با این یکى بودند وزارت کشور 500 هزار تومان، شهربانى 15 میلیون تومان، ژاندارمرى 28 میلیون تومان، آمار 4 میلیون تومان، دادگسترى 5 ر 8 میلیون تومان، ثبت اسناد 4 میلیون تومان، وزارت خارجه 16 میلیون تومان هر کدام را آقایان بخواهید توضیح می‌دهم ولى چون نمی‌خواهم وقت تلف بشود و طول بکشد فهرست‌وار عرض می‌کنم وزارت پست و تلگراف 13 میلیون تومان، فرهنگ و دانشگاه (عمیدى­نورى- کى توضیح خواست) 80 میلیون تومان (عمیدى نورى- همه را حفظ هستم) بلى متأسفانه آن قسمت

+++

اول را تشریف نداشتید که 375 میلیون اضافات است و 44 میلیون هم در دو رقم است که در بودجه سال 34 منظور بود درآمد دخانیات و درآمدهاى اتفاقى یک چیز موضوعى بوده است که کسر کرده‌اند این شده است 430 میلیون تومان، بنابراین می‌شود گفت امسال نسبت به پارسال باز سى چهل میلیون جلو آمده وزارت کشاورزى 14 میلیون تومان، وزارت راه 17 میلیون تومان، بنادر 3800000 تومان، هواپیمایى کشورى 200 هزار تومان، وزارت بهدارى ده میلیون تومان، بنگاه پاستور 400 هزار تومان، وزارت کار 800 هزار تومان، وزارت دارایى 2 میلیون تومان، اداره دخانیات 20 میلیون تومان، اداره صادرات تریاک 500 هزار تومان، کمیسیون ارز 100 هزار تومان، مطابق این آمارى که خدمت آقایان عرض کردم 375 میلیون تومان اضافه اعتبار درسال 35 نسبت به سال 34 منظور شده است چهل و چند میلیون هم کاهش از دو رقم بوده است که آن دو رقم یکى دخانیات است، یکى درآمد مالیات‌هاى متفرقه و حالا بنده می‌خواهم عرض کنم، آقاى عمیدى نورى، اگر یک وزیر مالیه‌اى آمد و عایدات حقیقى را پیش‌بینى کرد براى وصول، آن بهتر است یا این که بیایند ارقام را طورى درست کنند که بودجه ظاهراً متعادل باشد؟ ما باید واقعاً تقدیر کنیم از کسانى که عایدات موهومى را پیش‌بینى نکردند نه این که بیاییم این‌جا ایراد بگیریم و ایرادى هم باشد که وارد نباشد. عرض کنم آقاى عمیدى نورى فرمودند که عایدات مؤسسات دولتى و بانک‌ها کم شده است آقا خودتان قانون می‌گذرانید بعد فراموش می‌کنید ما این‌جا قانون گذراندیم براى نشر اسکناس و اجازه دادیم به بانک ملى که دولت بدهى که دارد سود سهامش را بگذارد به حساب آن بدهى خوب دو جا که نمی‌شود به حساب آورد، یک جا سود سهام را خود بانک بردارد و یک جا هم می‌گذارید جزو بودجه عمومى کشور، بنابراین، این علت ناشى از این‌جا بوده است در مورد درآمد اجرا خود جناب آقاى عمیدى نورى آن موقع مخبر کمیسیون دادگسترى بودند راجع به نرخ اجرا نظر آقا هست که پایین آوردیم (عمیدى­نورى- پارسال بود) فرق نمی‌کند شما وقتى که براى پارسال تصویب کردید در امسال تأثیر دارد نرخ را شما آمدید کم کردید نتیجه عایدى امسال فرض کنیم اگر از هر خانه‌اى دو تومان مالیات بگیرید دو تومان را بکنید پنج ریال درآمد اگر دو میلیون تومان باشد سال دیگر می‌شود 700 هزار تومان، بنابراین نتیجه فعالیت‌ها کم می‌شود، مثلاً موضوع حق‌الثبت 25 هزار تومان کم شده بود در این بودجه فعلى آقاى عمیدى نورى خیلى ایراد گرفتند ولى این را بدانید در هر مملکتى که فعالیت و کارهاى تولیدى شروع می‌شود سفته‌بازى از بین می‌رود واین سفته‌بازى بود که تمام مردم پول‌شان را ریخته بودند توى زمین که شما و عده‌اى از آقایان و در مجلس جلوى این سفته‌بازى را گرفتید و اما یقین داشته باشید که اگر کار تولیدى در این مملکت شروع بشود زمین‏ بلافاصله قیمتش یک ‌دفعه سى درصد می‌آید پایین و بنده امیدوارم این کارهاى عمرانى که در سازمان برنامه شروع شده مسلم و محقق همین نیتجه را خواهیم گرفت چنانچه در زمان اعلیحضرت فقید وقتى کارهاى تولیدى شروع شد چندین سال زمین قیمتش همین طور راکد ماند و تزریق نکرد و وقتى کار نباشد یک عده سفته‌باز توى خرید و فروش زمین مى‌افتند و سرمایه‌ها در این کار مصرف می‌شود و البته نتیجه‌اش این است که حق‌الثبت هم بالطبع می‌آید بالا، عرض کنم ایراد دیگر ایشان این بود که چرا حقوق‌هاى اشخاص را در شرکت ملى نفت زیاد می‌دهند خود ایشان نایب رئیس کمیسیون سازمان برنامه هستند و حقوق‌هاى سازمان برنامه را تصویب کرده‌اند بنده وجداناً می‌خواهم از آقاى عمیدى نورى سؤال کنم که ایشان در ماه کمتر از 8 هزار تومان خرج دارند؟ (عمیدى­نورى- بنده تصویب نکردم) فرق یک وزیر کابینه با ایشان و یا با بنده چیست؟ یا فرض بفرمایید مدیر عامل شرکت نفت از نظر خرج زندگى فرقش با ایشان چیست؟ اولاً مگر ایشان چقدر حقوق می‌گیرند ماهى پنج شش هزار تومان بیشتر نیست (یک نفر از نمایندگان- 12 هزار تومان) این را ما هى گنده می‌کنیم که حقوق زیاد می‌دهند چطور شده است؟

عرض کنم راجع به سازمان برنامه که خودشان تشریف داشتند هیچ ایرادى تویش نبود عیب کارها جناب آقاى خلعتبرى این است که هر جا خودمان دست‌مان وارد باشد این هیچ عیب و نقصى ندارد ولى وقتى خودمان تویش نباشیم هزار نوع ایراد بنى اسراییلى می‌گیریم، بنده خلاصه عرض می‌کنم ایراد دیگر آقاى عمیدى نورى راجع به پیش‌بینی‌هاى مالیاتى و درآمدهایى بود که در این بودجه شده، عرض کنم که بنده نفهمیدم چون ایشان می‌گویند این‌جا یک رقم زیاد شده پس اگر دولت مالیات نگیرد مخارجش را از کجا تأمین کند؟ مالیات که نمی‌خواهیم بدهیم، پس ستون مالیات‌ها و عواید دولت چه مستقیم و چه غیرمستقیم اگر حذف شود همین طور یک بودجه‌اى بنویسند با صلوات که منطقى نیست هر کس باید در حدود خودش مالیات حقیقى‌اش را بدهد البته باید از زیاده‌روی‌هاى غلط آگهی‌هاى بی‌مورد و بی‌جا جلوگیرى بشود ولى هر کس موظف است مالیات حقیقى خودش را بدهد چه مالک باشد چه مستغلدار باشد و چه تاجر باشد و چه غیرتاجر باشد هر کس وظیفه دارد مالیاتش را بدهد این که نمی‌شود هر وقت صحبت مالیات بشود بگویند که مالیات ندهیم، پس دولت چه کار بکند؟ آخر این حدش تا کجا است اما راجع به گزارشى که بنده نوشتم اگر به دقت مطالعه فرموده باشند بنده یک عللى در این‌جا ذکر کردم که این علل موجب شده است که چرخ مملکت ما از هم گسیخته شده است در یک چنین کورانى نمی‌شود بودجه متعادل آورد ولى نه در کمیسیون بودجه و نه در این‌جا نگفتم که دولت در آینده نباید بودجه‌اش متعادل باشد روى عواید مملکت هم باشد بنابراین بنده یک نکاتى به جناب آقاى عمیدى نورى عرض کردم و تمام نکاتى را که ایشان مورد اعتراض و ایراد قرار داده بودند توضیح عرض کردم و امیدوار هستم که قانع شده باشند (احسنت) و چون پیشنهاد کفایت مذاکرات هم داده شده امیدوارم بتوانیم به بحث در مواد خاتمه بدهیم و وارد جزئیات بشویم.

نایب رئیس- پیشنهاد کفایت مذاکرات رسیده است قرائت می‌شود.

 (به شرح ذیل قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم بعد از یک مخالف و یک موافق مذاکرات کافى باشد. دکتر مشیرفاطمى‏

نایب رئیس- بفرمایید.

دکتر مشیرفاطمى- چون جناب آقاى مسعودى مخبر هستند توفیقى براى بنده پیدا شد که پیشنهاد کفایت مذاکرات را بنده تقدیم کنم، مذاکرات هم به حد کافى شده است خواهش می‌کنم آقایان رأى بدهند.

نایب رئیس- مخالفى نیست رأى می‌گیریم به پیشنهاد کفایت مذاکرات آقایانى که موافق هستند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد پیشنهادات قرائت می‌شود. آقایان تشریف نبرند که رأى بگیریم.

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى پیشنهاد می‌نمایم جمله حداکثر تا یک هزار میلیون در تبصره 3 پس از جمله بانک ملى ایران اضافه شود- صارمى.

نایب رئیس- آقایان توجه داشته باشند مطابق آیین‌نامه بیشتر از 5 دقیقه نمی‌شود صحبت کرد و آقایان هم بیرون تشریف نبرید که رأى زیاد گرفته می‌شود هر که غایب باشد مشمول نظام‌نامه می‌شود بفرمایید.

صارمى- بنده صبح که مطالعه‌اى در بودجه می‌کردم نواقصى به نظرم رسید که فکر کردم ضمن طرح تبصره‌ها پیشنهادات اصلاحى تقدیم کنم و تذکرات لازم را هم بدهم ولى حقیقتش این است که آخر سال است و می‌بنیم که عرض بنده ممکن است بیش از حوصله مجلس باشد (صحیح است) و چون لازمه این کار توضیحاتى است که باید داده شود و امکان ندارد به این مناسبت در حدود هفت هشت پیشنهادى که براى اصلاح تقدیم کرده بودم به جز یکى بقیه را مسترد می‌دارم (احسنت) فقط یک پیشنهاد می‌ماند و آن هم تصور می‌کنم که مربوط به حقوق کارمندان ادارى وزارت دادگسترى باشد.

نایب رئیس- تأمل کنید پیشنهادها را که خواندیم بفرمایید.

صارمى- اجازه بفرمایید الان تمام می‌شود او را هم بنده با مذاکره‌اى که با جناب آقاى وزیر دارایى و آقاى انوارى معاون وزارت دارایى کردم قرار شد توضیح داده شود و در صورت مجلس منعکس بشود و بالنتیجه موضوع آن پیشنهاد منتفى می‌شود (مسعودى: پس گرفتند)

نایب رئیس- پس گرفتید؟

صارمى- بعد از توضیح آقاى معاون وزارت دارایى است.

2- اعلام تصویب صورت جلسات 219- 220- 221

نایب رئیس- آقایان ملاحظه بفرمایید که صورت جلسات طبع وتوزیع شده و صورت جلسات عصر سه شنبه 22 و صبح و عصر روز چهارشنبه 23 توزیع شده و اعتراضى نشده بنابراین تصویبش اعلام می‌شود که رسما چاپ بشود، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

صارمى- در آن مورد بخصوص که توضیح دادم آن را هم مسترد می‌دارم.

 (به شرح ذیل قرائت شد):

اینجانب تبصره ذیل را به جاى تبصره 3 ماده واحده قانون بودجه 35 پیشنهاد می‌نمایم:

تبصره 3- ورود قند و شکر در حدود مایحتاج کشور و رعایت محصول داخلى آزاد است ولى دولت حق انحصار و هرگونه عوارض قانونى در گمرکات از واردکنندگان وصول خواهد نمود محصول داخلى براى جلوگیرى از ایجاد بازار سیاه نگاهدارى و با رعایت احتیاط تدریجاً به مصرف فروش خواهد رسانید ولى براى خرید غلّه و مواد دخانیه همچنین هزینه جمع‌آورى کالاهاى انحصارى علاوه بر اعتبارات منظوره در بودجه هرگاه اعتبار بیشترى مورد احتیاج باشد تا آن‌جا که وصولى درآمد عمومى کشور اجازه دهد از محل درآمد کشور با اخذ وام از بانک ملى ایران انجام داده و از محل وجوه حاصله از فروش آن بلافاصله واریز می‌نماید. دولت آبادى.

نایب رئیس- آقاى دولت آبادى بفرمایید.

دولت آبادى- یکى از مشکلاتى که براى این مملکت پیش آمده و هر روز هم زحمات بیشترى تولید می‌کند این است که دولت از نظر حفظ آسایش و رفاه و تأمین مخارج زندگى یا مصارف دیگرى

+++

کارهاى مرد را اشغال می‌کند یعنى کار تجارت را انجام می‌دهد در صورتی که دولت باید منکر این قسمت نباشد که تاجرخوبى نیست وانگهى این قدر کار اساسى دارد که باین جور کارها نباید بپردازد، پیشنهادى که بنده کردم در اطراف تبصره 3 می‌باشد که در قسمت اولش نوشته شده است که به طور خلاصه دولت کار قند و شکر را آزاد کند به این معنى که وقتى رسید به سرحد عواید گمرکى را آن‌جا بگیرد و مالیات را هم بعد البته آقاى وزیر دارایى توضیح دادند که چون مقدار قند و شکر و مصرف داخلى زیاد است مشکل است که به اختیار مردم گذاشت که تجار تهیه کنند اما نکته‌اى که من می‌خواهم عرض کنم این است که ما چه موجب داریم که بیاییم قند و شکر وارد کنیم و هر سال مبالغ زیادى خسارت بدهیم بعد ناچار بشویم دستگاه‌هاى حمل ونقل داخلى براى این تشکیل بدهیم و جلوى کار مردم را بگیریم و هر سال چندین کامیون بشکنیم بریزیم دور، اما این که می‌گویند انجام این کار از طرف مردم محال است بنده می‌گویم اگر محال است چه طور سابقاً این‌ کار می‌شد حالا هم دولت وارد می‌کند مانعى ندارد توزیعش را در گمرک بدهید به مردم و به شرکت‌هاى داخلى که دولت این همه خسارت تحمیل نکند به خودش و بودجه مملکت من چون نمی‌خواهم زیاد صحبت کنم خواستم این موضوع را تذکر بدهم که هدف اصلى من این است که دولت کار خودش را بکند و مردم هم کار خودشان را بکنند.

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى.

وزیر دارایى- عرض کنم یکى از منابع مهمه عایدات دولت قند و شکر است (صحیح است) سالیان متمادى است که این عایدات را دولت وصول می‌کند در بودجه هم منعکس است در جلسه گذشته هم بنده افتخار داشتم به شرف عرض آقایان برسانم که عملاً براى تجار و بازرگانان غیر مقدور است که بتوانند در حدود 300 هزار تن شکر سفارش بدهند و بیاورند (صحیح است) مصرف فعلى مملکت را براى استحضار آقایان عرض می‌کنم که 240 هزار تن است و در حدود پانزده شانزده بیست هزار تن هم یا خود بازرگانان وارد می‌کنند که در سرحد دولت از ایشان می‌خرد و یا از طریق مزایده دولت می‌فروشد براى این که بازار سیاه را پایین بیاورد و دولت در نظر دارد این میزان مصرف را تا حدود 300 هزار تن برساند براى این که هم بازار سیاه از بین برود و هم عایدات دولت زیاد بشود، مسئله دیگرى که بسیار جالب است و باید در نظر گرفت این است که این 240 هزار تن رسمى و 260 و 270 هزار تن حقیقى دائماً در تزاید است و به همین سبب در آتیه به اشکالات افزوده خواهد شد بنده آن سه رقم را عرض می‌کنم موقعى که خود بنده متصدى این کار بودم و مباشرت داشتم ملاحظه می‌فرمایید که چه اتفاق افتاد در سال 1318 و 1319 که بنده مدیر کل وزارت دارایى بودم مصرف قند و شکر در مملکت مجموعاً 120 هزار تن بود، در سال 328 که بنده مسئولیت وزارت دارایى را داشتم مصرف قند و شکر در حدود 180 هزار تن بود، امسال که 334 است در حدود 260 الى 270 هزار تن است، و به همین نسبت به طور محقق در سنوات آتیه هم جلو خواهد رفت پس در سال آتیه اشکال هم زیادتر می‌شود، اولاً بازرگانان چنین پولى ندارند که در حدود 117 و 120 و 121 و 122 دلار به تفاوت قیمت قند و شکر بدهند و با آن اشکالات حمل و نقل بیاورند نگاهدارى کنند براى روزهاى بعد و سرمایه‌شان را راکد بکنند، این عمل را دولت در سال 1328 موقعى که خود بنده افتخار عضویت کابینه جناب آقاى ساعد را داشتم تصویب‌نامه‌اى صادر کرد تجار بیش از سه چهار هزار تن نتوانستند وارد کنند و عملاً نشد اما راجع به مصرف داخلى که می‌فرمایند که این را به دست شرکت‌هاى داخلى بدهیم این مسئله‌ای است راجع به اورگانیزاسیون راجع به طرز تشکیلات و اداره، این را بنده الان خدمت آقاى دولت‌آبادى عرض می‌کنم و تصور می‌کنم که ایشان قانع بشوند دولت در نظر دارد در تشکیلات قند و شکر که این را چه جور توزیع کنیم و به چه طریق توزیع کنیم آیا مباشرت دولت باشد یا در گمرکات شرکت‌هاى محلى درست بشود که اداره کل قند و شکر حواله بدهد که در گمرک به آن‌ها بدهند یک مطالعه دقیق بکند و این را قطعاً خواهد کرد پس اگر الان این را صراحتاً عرض می‌کنم که چنین نظرى داریم و نظر جناب‌عالى از این حیث تأمین است از این لحاظ از جناب‌عالى استدعا می‌کنم لطفاً پیشنهادتان را مسترد بفرمایید بنده این را رسماً عرض می‌کنم.

دولت آبادى- بنده پیشنهادم را استراداد کردم.

نایب رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد)

پیشنهاد می‌نمایم که تبصره 11 از لایحه بودجه حذف شود.

میراشرافى.

نایب رئیس- این پیشنهاد به منزله تجزیه است در موقعش با تجزیه رأى می‌گیریم پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود. (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌کنم در تبصره 13 بعد از کلمه کارمندان دربار جمله و دفتر مخصوص شاهنشاهى اضافه شود.

عمادتربتى.

نایب رئیس- آقاى عماد تربتى.

عماد تربتى- این پیشنهاد بنده خیال می‌کنم محتاج به توضیح مختصرى است و کاملاً آقایان با آن موافق‌اند این پیشنهاد راجع به فروش اراضى زایدى است که مقرر شده است بین رؤسا و کارمندان دربار و براى تهیه خانه مسکونى آنان طبق ارزیابى تقسیم شود در این‌جا تشکیلات وزارت دربار غیر از تشکیلات دفتر مخصوص شاهنشاهى است دو قسم تشکیلات دارند یکى همیشه به ریاست آقاى وزیر محترم دربار اداره می‌شود و دفتر مخصوص هم به تصدى ریاست جناب آقاى هیراد است چون دو قسمت تشکیلات دارند و در این‌جا تصریح شده است که بین کارمندان دربار و این شامل کارمندان دفتر مخصوص شاهنشاهى نمی‌شود و چون رویه آقایان کارمندان دفتر مخصوص شاهنشاهى و جناب آقاى هیراد خیلى با احتیاط بوده وایشان فوق‌العاده با مناعت و شخصیت رفتار می‌کنند (صحیح است) اگر تصریحى در قانون نباشد در تقسیم زمین آن‌ها را از قبول امتناع خواهند کرد این است که چون نظر دولت از دربار اعم از کارمندان دربار و کارمندان مخصوص شاهنشاهى بوده است بنده خواستم که در این تبصره تصریح بشود که آن‌ها از قبولش امتناع نورزند.

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى‏

وزیر دارایى- بنده چون منظورم هر دو قسمت بود که مربوط به وزارت دربار شاهنشاهى است و هر دو دستگاه منتسب به دربار است این پیشنهاد را می‌پذیرم.

مسعودى (مخبر)- بنده هم قبول می‌کنم.

نایب رئیس- رأى می‌گیریم به این پیشنهاد آقایانی که موافق‌اند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد)

اینجانب پیشنهاد می‌کنم در ردیف 30 فصل هزینه مربوط به اعتبار راه‌سازى کلمه ساختمان به تعمیر راه‌ها اضافه شود.

مهندس جفرودى.

مسعودى (مخبر)- اجازه بفرمایید این قلم افتاده بود بنده این را اضافه کردم.

وزیر دارایى- غلط چاپى بوده است.

نایب رئیس- پس محتاج به رأى نیست.

یک نفر از نمایندگان- پس گرفتند.

نایب رئیس- پس نگرفتند اصلاح شده پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌نمایم که تبصره 15 از لایحه بودجه حذف شود.

میراشرافى.

نایب رئیس- این هم به منزله تجزیه است، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌کنم تبصره 18 قانون بودجه سال 1335 به شرح زیر اصلاح شود- تبصره- تصمیمات متخذه کمیسیون بودجه مجلس شوراى ملى در جلسه مورخه 22 آذرماه 1334 در مورد تعیین حق گماشته جهت افسران و کارمندان شهربانى بدون استثناء به مرحله اجرا گذاشته شود.

سرتیپ صفارى.

وزیر دارایى- پیشنهاد خرج است بنده نمی‌توانم قبول کنم، قابل قبول نیست.

نایب رئیس- اجازه بفرمایید این قبیل پیشنهادها فقط خوانده می‌شود و توضیح داده نمی‌شود.

تیمورتاش- خرج جدیدى نیست توضیحى است راجع به تصمیمات کمیسیون بودجه.

نایب رئیس- کمیسیون بودجه همان‌جا در کمیسیون اصلاح کند این که آقایان می‌گویند خرج نیست آن در صورتى است که مثلاً شما صد تومان را به دو نفر بدهید به هر کدام پنجاه تومان که باز شما اضافه خرجى را براى دولت در نظر نگیرید.

صفارى- بلااستثناء داده بشود.

نایب رئیس- اگر اعتبار دارد که می‌دهند اگر ندارند که نمی‌توانند بدهند این را نمی‌شود رأى گرفت بگذارید بعد در کمیسیون صحبت کنید (صفارى- یک تبعیض بی‌جایى است که می‌شود) پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌نمایم تبصره 18 بدون تبعیض بین کارمندان شهربانى تصویب گردد.

کریمى.

نایب رئیس- این هم مثل همان است.

صارمى- این پیشنهاد خرج نیست.

نایب رئیس- خواهش می‌کنم آقایان صحبت نفرمایید شما نمی‌توانید تکلیف تعیین کنید اگر اعتبار دارند می‌دهند و اگر ندارند از کجا بدهند پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌نمایم کلمه دفترى که در تبصره 13 بعد از پلیس انتظامى قید شده از تبصره حذف شود تا حق گماشته نسبت به کلیه افسران شهربانى تعمیم یابد.

صادق نراقى.

نایب رئیس- این را با تجزیه رأى می‌گیریم.

میراشرافى- این اصلاح عبارتى است به تجزیه مربوط نیست.

نایب رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌نماید تبصره 18 به طریق ذیل اصلاح شود- تبصره 18- حق گماشته در

+++

شهربانى کل کشور در تاریخ مقرر در تصمیم متخذه مورخ 22 ر 9 ر 34 کمیسیون بودجه مجس شوراى ملى به مأخذ هر گماشته 2180 ریال به کلیه افسران اعم از انتظامى یا دفترى پرداخت خواهد شد.

میراشرافى‏

نایب رئیس- این پیشنهاد خرج است، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد):

پیشنهاد می‌نمایم تبصره زیر به قانون بودجه اضافه شود.

تبصره- کمک به کارمندان ادارى وزارت دادگسترى و اداره کل ثبت موضوع قانون مصوب از صرفه‌جویی‌هاى بودجه وزارت دادگسترى واداره ثبت قابل پرداخت خواهد بود.

صارمى‏

نمایندگان- پس گرفتند.

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى توضیح دارید؟

وزیر دارایى- بنده تبصره را درست نفهمیدم ولى این هم بالاخره پیشنهاد خرج است و بنده قبول پیشنهاد خرج را مطابق قانون نمی‌توانم بکنم.

صارمى- اجازه بفرمایید آقاى انوارى توضیح می‌دهند.

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى مافوق آقاى انوارى هستند. بفرمایید.

صارمى- بنده پیشنهاد خرج ندادم اجراى قانون را خواستم.

نایب رئیس- توجه بفرمایید پیشنهاد آقاى صارمى مجدداً قرائت می‌شود.

 (به شرح سابق خوانده شد)

نمایندگان- پیشنهاد خرج است.

نایب رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد)

مقام ریاست عظمى مجلس شوراى ملى‏

براى رفع تبعیض وعدم تشنج و دو دستگى در دستگاه و یکنواخت شدن حقوق آن‌ها مانند افراد انتظامى و ادارى ارتش و ژاندارمرى پیشنهاد می‌شود تبصره 18 به طریق زیر اصلاح می‌شود.

کلیه مبلغى که به عنوان تفاوت حق گماشته در کمیسیون بودجه تصویب شده بین کلیه افسران و کارمندان شهربانى اعم از انتظامى و دفترى بدون تبعیض تقسیم شود.

نمایندگان- پیشنهاد خرج است.

کریمى- دو دقیقه اجازه بفرمایید توضیح عرض کنم پیشنهاد خرج نیست.

نایب رئیس- بفرمایید.

کریمى- اول بنده به آقایان عرض می‌کنم که این پیشنهاد خرج نیست یک مبلغى را کمیسیون تعیین کرده که به یک عده به خصوص که دستگاه به آن‌ها نورچشمى می‌گوید بدهند و به یک عده کارمند دفترى که کار آن‌ها نویسندگى است و زحمتکش هستند و تماس با مردم ندارند و به قول دشمنان آن دسته استفاده‌اى هم ندارند این‌ها محروم هستند آن‌ها که با شیره‌کش‌خانه‌ها سر و کار دارند با فاحشه‌خانه ها سر و کار دارند یک چیز دستى هم می‌گیرند یک تسى هم می‌گیرند به آن‌ها می‌دهند پیشنهاد کردم همان مبلغى را که کمیسیون تصویب کرده که به افسران و کارمندان انتظامى داده شود بین تمام کارمندان شهربانى بدون تبعیض تقسیم کنند (احسنت).

نایب رئیس- چه جور تقسیم کنند؟

کریمى- به نسبت رتبه‌اى که دارند این پول را تقسیم کنند.

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى.

وزیر دارایى- عرض کنم حضور آقایان پیشنهادى که آقاى کریمى فرمودند از نظر دولت درست نقض غرض است، در ضمن رسیدگی‌هایى که شده و مطالعاتى که اداره کل شهربانى که خودش بیش از هر کس به احتیاجات خودش واقف است کرده است تشخیص کرده است که آن مصوبات اسباب زحمت عجیب ایجاد کرده مطابق مصوبات قبلى به یک ماشین‌نویس اداره شهربانى بایستى دو تا گماشته داد (صحیح نیست) تصدیق می‌فرمایید اگر بنا بشود در یک اداره به یک ماشین‌نویس دو تا گماشته بدهند یعنى 218 تومان بدهند ماشین‌نویس‌هاى وزارتخانه‌هاى دیگر هم این اضافه را می‌خواهند و این ایجاد زحمت و دردسر کرده ما این‌جا ممکن است همین طور به نشینیم و روى یک احساسات بسیار بسیار پاک و قابل تقدیرى که محققاً پیشنهاد جناب آقاى کریمى هم ناشى از همان احساسات پاک بوده است (کریمى- پیشنهاد بنده فقط از روى عقل است نه احساسات) یک حرفى بزنیم و ندانیم در عمل چه خواهد شد و آن وقت در عمل ما گرفتار اشکال بشویم آقایان تصدیق می‌فرمایید این پیشنهاد صورت خوشى ندارد و تبصره 18 با مطالعه کامل نوشته شده است (کریمى- هیچ مطالعه‌اى نشده است) البته آقایان هر جور رأى بدهند دولت مطیع است و من حرفى ندارم فقط استدعا می‌کنم اقدامى نشود که اساس استخدامى اداره کل شهربانى متزلزل بشود مضافاً به این که بنده یک عرضى می‌کنم ما چرا علیه کلانتر و سرکلانتر یک اظهاراتى بکنیم؟ مگر هر کلانتر و سرکلانترى باید یک مردم نادرستى باشند؟ (نمایندگان- ابداً) بنده با این استدلال قویاً مخالف هستم (کریمى- تبعیض نباید بکنید) نباید مأمورین دولت را بی‌خود و بى‌جهت در معرض اتهام قرارداد (صحیح است) و اگر این کار را بکنید به کلى قبح هر چیز از بین می‌رود اگر کسى دزدى نکند و مرتکب عمل خلاف نشود ولى این حرف به او گفته بشود دیگر چرا در آتیه این کار را نکند؟ این بود که خواستم این موضوع را به استحضار آقایان برسانم.

کریمى- در هر صورت تبعیض نباید بشود دولت این کار را بى‌مطالعه کرده است.

وزیر دارایى- دولت وظیفه خودش را بهتر می‌داند.

نایب رئیس- آقا براى یک اشخاص تازه‌اى که حق نداشته‌اند پیشنهاد حقوق می‌کنید این پیشنهاد خرج است (کریمى- خرج نیست) براى این که کسى حقى ندارد حقى برایش درست می‌کند، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد):

امضاء کنندگان ذیل پیشنهاد می‌کنیم تبصره 21 به این طریق اصلاح گردد. تبصره 21- اجازه داده می‌شود که سازمان مستقل مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک به طریق بازرگانى عمل نماید. دکتر افشار، بهبهانى، دکتر عمید، مشایخى، دکتر جزایرى، بوربور.

نایب رئیس- آقاى افشار.

دکتر افشار- آقایان استحضار دارند طبق یک قانونى که تصویب فرمودند قرارشد با کشت خشخاش و استعمال افیون شدیداً مبارزه بشود و یک دستگاهى طبق قانون مأموریت یافته است که این وظیفه را انجام بدهد البته گرفتارى ما معمولاً از این‌جا ناشى می‌شود که افکار خوب وقتى بدون وسیله باشد واجرا نشود و براى اجرایش وسیله کافى در در دسترس مأمورین و مردم نباشد نتیجه مطلوب حاصل نمی‌شود و به همین علت بیشتر که یک فکر خوبى به تصویب رسیده است هنوز به نتیجه نرسیده پیشنهادى که عده از همکاران امضاء فرمودند براى این است که به این دستگاه که باید با کشت خشخاش و با استعمال افیون مبارزه کند و تبلیغات لازم بکند اختیار و آزادى عمل کافى براى انجام وظیفه‌اش داده بشود و الا اگر بنا شود گرفتار نواقص قانون و تشریفات محاسباتى بشوند به طور کلى نتیجه حاصل نمی‌شود و یک مقدارى پرونده می‌شود، حالا اگر آقایان عقیده‌شان همان طور بود که اظهار فرمودند و رأى دادند و قانون مبارزه با کشت خشخاش را تصویب فرمودند می‌خواهند این به صورت عملى درآید و به نتیجه برسد این کمک را هم بفرمایند و الا نتیجه عملى نخواهند گرفت.

حشمتى- پیشنهاد خرج است.

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى.

میراشرافى- آقاى وزیر دارایى این هم پیشنهاد خرج است.

وزیر دارایى- بنده حقیقتش را عرض می‌کنم از این پیشنهاد چیزى نفهمیدم این تبصره که در کمیسیون بودجه به تصویب رسیده است اجازه داده که سازمان مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک معاملات ضرورى خودش را بدون رعایت مقررات وزارت دارایى انجام دهد الان بنده از جناب آقاى وزیر بهدارى دوست عزیزم سؤال کردم این که نوشته است به طریق بازرگانى عمل کنند بازرگانى یعنى تجارت داشته باشند منظور از نوشتن کلمه بازرگانى را بنده نفهمیدم چیست؟ منظورشان این است که تابع مقررات قانون محاسبات عمومى از نظر پرداخت‌ها و این ترتیبات نباشند در حدود عایدات باشد بنده اگر پیشنهاد با این طرزى که عرض می‌کنم اصلاح بکنند موافقت می‌کنم که تابع مقررات قانون محاسابت عمومى از نظر پرداخت نباشد ولى به طریق بازرگانى چه عایداتى داریم؟ چه چیز می‌خواهیم بشود چه کار می‌خواهیم بکنیم معنى ندارد به طریق بازرگانى اگر پیشنهاد را اصلاح کنید به این طریق که عرض کردم ممکن است بنده قبول کنم.

حمید بختیار- قاچاق را می‌فروشند این می‌شود عایداتش.

وزیر بهدارى- آقاى رئیس بنده توضیح دارم.

نایب رئیس- آقاى میراشرافى مخالفید؟ بفرمایید.

میراشرافى- پیشنهادى که جناب آقاى دکتر افشار این‌جا پشت تریبون توضیح دادند و دفاع کردند و همچنین این تبصره 21 که این‌جا از طرف جناب آقاى وزیر دارایى در لایحه بودجه منظور شده اصلاً روشن نمی‌کند که منظور آقاى وزیر دارایى چه بوده است.

وزیر دارایی- کمیسیون بودجه این را پیشنهاد کرده است.

میراشرافى- بنده که این‌جا نبودم به هر حال این‌جا در تبصره 21 نوشته است که اجازه داده می‌شود که سازمان مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک معاملات ضرورى خود را بدون رعایت مقررات و تشریفات مزایده و مناقصه با جلب موافقت قبلى وزارت دارایى انجام دهد این منظورش چیست؟ وزارت دارایى باید تریاک ببرد بفروشد (یک نفر از نمایندگان- قاچاق که می‌گیرند آن را می‌فروشد) چه معاملاتى دارد بکند؟ وقتى یک چیزى اصلش از بین رفته و وجود خارجى ندارد چه چیز را معامله بکنند (یک نفر از نمایندگان- همان قاچاق را) (حشمتى- می‌خواهند یک اداره‌اى درست کنند) جناب آقاى فروهر استدعا می‌کنم توجه بفرمایید بنده عرض می‌کنم که اساساً وقتى که تریاکى وجود ندارد چه چیز را شما می‌خواهید بخرید و بفروشید که به صورت

+++

مزایده و مناقصه باشد و یا به صورت بازرگانى باشد؟

وزیر دارایى- بازرگانى معنى ندارد.

میراشرافى- بنده عرض می‌کنم که اصل تبصره‌اش هم وجود خارجى نباید داشته باشد.

وزیربهدارى- آقاى رئیس اجازه بدهید توضیح بدهم.

نایب رئیس- بفرمایید.

وزیر بهدارى- عرض کنم این‌جا یک سوء‌تفاهمى شده است، اگر دو دقیقه آقایان توجه بفرمایند بنده یقین دارم خود آقایان با یک لحنى که خودتان موافق هستید این تبصره را اصلاح خواهید فرمود، منظور ما این است که یک سازمانى براى مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک و قاچاق ایجاد شده که به فرمان اعلیحضرت همایونى بوده براى مدت سه سال به سه سال هم وقتش هست سازمان هم مستقل است ما امروز می‌خواهیم کشف قاچاق بکنیم و یک قاچاقى را بگیریم مردمانى را وارد کنیم به این‌ها پول بدهیم که شما بروید توى دواخانه در این محل و آن محل براى خریدن و در حین خریدن ما این قاچاق را بگیریم کما این که اداره شهربانى دیروز در نتیجه چهار ماه زحمتى که کشید کشف بزرگى کرد.،اتفاق افتاده است که ما نوشته‌ایم به وزارت دارایى که به ما پول بدهید که ما برویم این کار را انجام بدهیم و این قاجاق را بگیریم آن قدر طول می‌دهند که این پول را به ما بدهند که وقتى به ما پول می‌دهند قاچاقچى فرار کرده، فرضاً فردا می‌خواهیم اتومبیل بفرستیم به محلى که قاچاقچى آن‌جا است که او را بگیرند این وسایل و مقررات خاص می‌خواهد (یک نفر از نمایندگان- یک سرویس براى وزارت بهدارى درست کنید) (یک نفر از نمایندگان- شما می‌گویید به صورت بازرگانى عمل بشود) بنده عرض می‌کنم این سازمان مستقل به دستور اعلیحضرت همایونى که سه سال آن را موظف کرده است که این کار را انجام بدهد این را از کش و قوس وزارت دارایى که پول می‌خواهیم اجازه نمی‌دهد بنزین می‌خواهیم اجازه نمی‌دهد اتومبیل می‌خواهیم بفرستیم دچار اشکال می‌شود این را خلاصش کنید حالا بسته به نظر آقایان است.

دکتر افشار- بنده پیشنهادم را اصلاح کردم.

نایب رئیس- آقاى تیمورتاش.

تیمورتاش- عرض کنم مثل این که تنظیم کنندگان این پیشنهاد خودشان توجه به مفهوم این که به طریق بازرگانى عمل بشود چه بوده است نکردند در هر حال مفهومى که به طریق بازرگانى عمل بشود این است که یک دستگاهى یک سرمایه معینى در اختیار داشته باشد و این سرمایه خارج از قانون محاسبات عمومى عمل بشود، یعنى مناقصه و مزایده نداشته باشد منظور آقایان و همچنین نظرى را که جناب آقاى وزیر بهدارى فرمودند این است که یک استقلال عمل بیشترى در کار داشته باشند بنده گمان می‌کنم این تبصره 31 یا 21 که تهیه شده است وافى به مقصود است و اگر یک جمله اضافه بشود نظر آقایان را هم تأمین می‌کند آن جمله را بنده به این ترتیب فکر کردم که این باشد که تنخواه گردان مناسبى در اختیار آن بنگاه گذاشته بشود. (وزیر بهدارى- نه آقا نمی‌شود) منظور این است که شما اختیاراتى به این بنگاه بدهید که از لحاظ تعقیب قاچاق و پول بنزین و روغنش دیگر معطل نباشد و کارش را انجام بدهد والا طبق اصول بازرگانى اداره بشود استقلالى که شما می‌خواهید از نقطه نظر عمل به او داده نخواهد شد.

نایب رئیس- یک پیشنهادى آقاى مشایخى کرده است آقاى دکتر افشار هم همین طور و می‌خواهند بگویند که مشمول قانون محاسبات عمومى نخواهد شد و حالا قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر خوانده شد)

تبصره- اجازه داده می‌شود که سازمان مستقل مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک معاملات ضرورى خود را (وزیر بهدارى- معامله‌اى ندارد) بدون مزایده و مناقصه با جلب موافقت قبلى وزارت انجام دهد و به علاوه در اجراى وظایف خود مشمول مقررات قانون محاسبات عمومى نخواهد بود.

مشایخى.

نایب رئیس- آقاى مشایخى‏

مشایخى- بنده استدعا می‌کنم جناب وزیردارایى توجه بفرمایید این ماده به این کیفیتى که تنظیم شده به نظر بنده نقض غرض است براى این ماده‌اى که در کمیسیون بودجه تنظیم شده گفته است بدون رعایت مزایده و مناقصه با جلب موافقت وزارت دارایى معاملاتش را انجام بدهد به نظر بنده اگر این ماده را نمی‌گذاشتند و مزایده و مناقصه انجام می‌شد از نظر اجراى کار راحت‌تر بودند زیرا اگر فرض کنیم که وزارت بهدارى یا سازمان مبارزه با تریاک احتیاج به یک کالایى داشته باشد و بخواهد آن کالا را خریدارى کند وقتى که اعلان مناقصه خودش را داد و مشتریان پیشنهادات‌شان را دادند در یک کمیسیون می‌تواند تصمیم بگیرد و بالاخره این کالا را خریدارى کند ولى اگر با موافقت وزارت دارایى شد یعنى محال، یعنى مشکل، بنابراین شما منظورتان در کمیسیون تسهیل در کار بوده نه اشکال و حالا براى این که منظور وزارت بهدارى و سازمان مبارزه با تریاک با نظر جناب آقاى وزیر دارایى تطبیق کند بنده این طور پیشنهاد می‌کنم اجازه داده می‌شود سازمان مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک معاملات خود را بدون رعایت قانون محاسبات عمومى انجام بدهد (وزیر بهدارى- معاملات نیست عملیات خود) این پیشنهاد تسهیل می‌کند از این نقطه نظر که اگر وزارت بهدارى احیاناً احتیاجى پیدا کرد به این که یک دوایى و یک آمپولى را خریدارى کند دیگر رعایت این موضوع مزایده و مناقصه‌اى که در این ماده گذاشته شده در بین نیست و جلب رضایت وزارت دارایى هم ضرورت نخواهد داشت، بنابراین هم منظور شما تأمین شده است و هم نظر آقاى وزیر دارایى تأمین شده توجه فرمودید آقاى وزیر دارایى؟

نایب رئیس- آقاى وزیر دارایى نظرتان چه چیز است؟

مسعودى (مخبر)- اجازه بفرمایید که بنده عرض کنم این تبصره چه جور بود و چه جور شده.

نایب رئیس- بفرمایید.

مسعودى- آقایان توجه بفرمایید این تبصره اول به این صورت بوده تبصره 21- اجازه داده می‌شود که سازمان مبارزه با کشت خشخاش و استعمال تریاک عملیات ضرورى خود را بدون رعایت مقررات و تشریفات مزایده و مناقصه انجام دهد بعد آقاى انوارى فرمودند که با جمله جلب نظر وزارت دارایى باشد یک جمله جلب نظر وزارت دارایى هم اضافه شد این موجب اشکال شد حالا به نظر بنده همین را به همین صورت که ما پیشنهاد کردیم و مورد نظر آقاى وزیر بهدارى هم بود از لحاظ این که با اجازه و موافقت وزارت دارایى را هم حذف کنیم و آن کلمه معاملات را هم بکنیم عملیات بنده خیال می‌کنم که رفع اشکال بشود.

نایب رئیس- دیگر صحبتى ندارد، و باید رأى گرفت.

وزیر دارایى- بنده عرض دارم.

نایب رئیس- بفرمایید.

وزیر دارایى- قربان این‌جا در تعقیب عرایضى که بنده کردم پیشنهاد جناب آقاى دکتر افشار را به اتفاق ایشان اصلاح کردیم و پیشنهاد اصلاحى داده شد نفهمیدم چطور شد که خوانده نشد اگر این عبارت که بنده عرض کردم به آخر تبصره اضافه بشود تمام اشکالات جناب آقاى وزیر بهدارى و همه آقایان رفع می‌شود عبارت این است و نیز در عملیات اجرایى خود تابع مقررات قانون محاسبات عمومى نخواهد بود این را بنده نوشته‌ام و به آقایان داده‌ام این جمله را اضافه بفرمایید بنده هم موافقم.

نایب رئیس- آقاى اسفندیارى مخالفید؟ بفرمایید.

مرآت اسفندیارى- عرض کنم بیاناتى که جناب آقاى وزیر دارایى فرمودند با بیاناتى که آقاى وزیر بهدارى فرمودند متفاوت است (وزیر بهدارى- هیچ تفاوت ندارد) اجازه بفرمایید بنده صحبتم را بکنم مطالبى که حضرت مستطاب‌عالى فرمودید این بود که گفتید یک سازمانى تشکیل شده براى مبارزه با کشت خشخاش بعد هم براى تسریع عمل این سازمان به یک بودجه‌اى احتیاج دارد در موقعى که یک اتومبیلى یا یک هیئتى را جایى می‌خواهد بفرستد قبل از انجام تشریفات قانونى نمی‌تواند و آن عملى که باید انجام بشود نمی‌شود و قاچاقچى فرار می‌کند و می‌رود بنده عقیده‌ام این است که یک بودجه سرى براى این کار تحت اختیار سازمان بگذارید که هر وقت بخواهد با اسرع وقت بتواند از آن استفاده کند و نظرش را عمل کند و مخالف مقررات مملکت و قانون محاسبات عمومى هم کارى نشود.

حشمتى- این حرف صحیح است راه باز نکنید.

3- تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه.

نایب رئیس- اعلام رأى شده دیگر کسى اجازه صحبت در این پیشنهاد را ندارد و چون مجلس طول کشیده جلسه را ختم می‌کنیم و جلسه آینده فردا ساعت 9 صبح خواهد بود دستور هم بقیه لایحه بودجه.

 (مجلس ساعت هشت وپنج دقیقه بعد از ظهر ختم شد.)

نایب رئیس مجلس شوراى ملى- اردلان‏

+++

یادداشت ها
Parameter:295055!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)