کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نوزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏19
[1396/06/04]

جلسه: 219 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 29 تیر ماه 1337  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت‌مجلس

2- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقای مشار

3- سؤال آقای مهندس فروهر راجع به معافیت گمرکی لوازم آب و برق شهرداری‌ها و جواب آقای معاون وزارت گمرکات

4- اخذ رأی و تصویب گزارش مجلس سنا راجع به معافیت یک دستگاه فرستنده تلویزیون از حقوق و عوارض گمرکی

5- شور دوم گزارش کمیسیون راه راجع به تمدید استخدام پنج نفر کارشناس راه‌آهن و ارسال به مجلس سنا

6- شور دوم گزارش کمیسیون دارایی راجع به فروش یک قطعه طمین به سفارت کبرای پاکستان و تصویب آن

7- اخذ رأی جهت انتخاب ده نفر مستشاران دیوان محاسبات

8- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه.

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏19

 

 

جلسه: 219

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 29 تیر ماه 1337

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت‌مجلس

2- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقای مشار

3- سؤال آقای مهندس فروهر راجع به معافیت گمرکی لوازم آب و برق شهرداری‌ها و جواب آقای معاون وزارت گمرکات

4- اخذ رأی و تصویب گزارش مجلس سنا راجع به معافیت یک دستگاه فرستنده تلویزیون از حقوق و عوارض گمرکی

5- شور دوم گزارش کمیسیون راه راجع به تمدید استخدام پنج نفر کارشناس راه‌آهن و ارسال به مجلس سنا

6- شور دوم گزارش کمیسیون دارایی راجع به فروش یک قطعه طمین به سفارت کبرای پاکستان و تصویب آن

7- اخذ رأی جهت انتخاب ده نفر مستشاران دیوان محاسبات

8- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه.

 

 (مجلس یک ساعت و سه ربع قبل از ظهر ‏به ریاست آقای عماد تربتی (نائب‌رییس) تشکیل گردید.

1- تصویب صورت‌مجلس‏

نائب‌رئیس- صورت غایبین جلسه قبل قرائت می‌شود.

(به شرح زیر خوانده شد)

غائبین با اجازه- آقایان: صارمى. بوربور. جلیلى. بزرگ‌نیا. پناهى. اعظم‌زنگنه. قراگزلو. دکتر حسن افشار. دکتر آهى. دکتر عمید. غضنفرى. عامرى. مشایخى. سعیدى. حشمتى. اسکندرى. دکتر امین. دکتر شاهکار. هدى. مهندس اردبیلى. اکبر. بزرگ ابراهیمى. صفارى. عرب‌شیبانى. دهقان. بهادرى. سراج حجازى. اسفندیارى. فضایلى. اریه. مهندس بهبودى. مهندس فیروز. دکتر اصلان افشار. اورنگ. دکتر ضیایى. شادمان. سنندجى. اخوان. قنات‌آبادى. صراف‌زاده. کورس. امامى خویى. ثقهةالاسلامى.

غائبین بى‌اجازه- آقایان: دکتر طاهرى. قرشى.

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه- آقایان: دیهیم. عباسى‏.

نائب‌رئیس- نسبت به صورت‌جلسه نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) تصویب صورت‌مجلس اعلام می‌شود.

2- تقدیم یک فقره سؤال به وسیله آقاى مشار

نائب‌رئیس- آقاى مشار.

مشار- سؤالى است از وزارت بهدارى راجع به آسایشگاه مسلولین مشهد که تقدیم می‌شود.

3- سؤال آقاى مهندس فروهر راجع به معافیت گمرکى لوازم آب و برق شهرداری‌ها و جواب آقاى معاون وزارت گمرکات

نائب‌رئیس- سؤالات مطرح است آقاى مهندس فروهر.

مهندس فروهر- بنده چون از علاقه نمایندگان محترم راجع به پبشرفت برنامه‌هاى عمرانى شهرستان‌ها از جمله برق و آب که واقعاً تمام شهرستان‌ها فاقد آن هستند مطلع بودم سؤالى از وزارت انحصارات و گمرکات کرده‌ام که آیا صحت دارد که گمرک از لوازم برق و آب شهرستان‌ها حقوق گمرکى مطالبه می‌کند یا خیر؟ چون آقایان محترم مسبوق هستند که با وضع بسیار بد درآمد شهرداری‌ها و رویه مأمورین که منجر به تصویب ماده واحده در قانون سازمان برنامه شد و بعداً تسهیلاتى که در این کار در مقابل تصمیم مجلس شورای ملى پیش آمد و موضوع تضمین دارایى محل که در واقع دو سال مرارت کشیدیم تا یک ترتیبى براى پیشرفت عمران شهرستان‌ها ایجاد بشود و این کار عملى بشود مدتى هم گرفتار مطالعات سازمان برنامه بودیم که به حمدالله می‌گویند حالا تمام شده است و کار دارد به عمل می‌رسد بنده در موقعى که مملکت تحت توجهات اعلیحضرت همایون شاهنشاهى قرین آرامش است براى این که به وضع مردم توجه بشود و براى بالا بردن سطح زندگى مردم کوشش بشود دولت را موظف فرموده‌اند و همچنین به نمایندگان محترم تذکر و دستور فرموده‌اند براى مردم محروم شهرستان‌ها اقدامى بشود شنیده شده است که عوارض گمرکى از اجناس آب و برق شهرستان‌ها که وارد بنادر می‌شود یا در تحت سفارش است عوارض گرفته می‌شود بنده یقین دارم که دولت نهایت توجه را در این کار می‌کند و به تمام عقب‌ماندگى شهرستان‌ها و نبودن وسایل واقف است یک عده مأمورین جزء اقداماتى خلاف رویه کرده‌اند و قطعاً چنین نظرى نیست که این کار عملى نشود بنده این سؤال را کرده بودم و امیدوارم با توضیحاتى که معاون محترم وزارت گمرکات و انحصارات خواهند داد این مطلب براى آقایان روشن شود.

نائب‌ رئیس- آقاى معاون وزارت گمرکات و انحصارات‏.

معاون وزارت گمرکات (خطاطان)- همان طور که آقاى مهندس فروهر توضیح فرمودند سؤال ایشان دو قسمت است یکى راجع به لوازم آب و یکى راجع به لوازم برق شهرستان‌ها است که بایستى وارد شود در مورد لوازم آب مطابق قانون اصلاح قانون اصلاح قانون آب طهران و شهرستان‌ها طبق ماده 5 در هر مورد که وزارت کشور تصدیق بکند که این لوازم براى عمران یک شهرستانى وارد شده بدون چون و چرا گمرک آنها را مشمول معافیت قرار می‌دهد و دینارى عوارض گمرکى نمی‌دهند و تا حال اتفاق نیفتاده است در یک موردى راجع به آب حقوق گمرکى بگیریم اما در مورد لوازم برق تصور می‌کنم که اغلب آقایان تصدیق مى‌فرمایند که وزارت گمرکات در اجراى برنامه‌هاى عمرانى پیشقدم بوده و در اجراى منویات اعلیحضرت

+++

 همایون شاهنشاهى و در مواردى که از حدود وظیفه خودش هم خارج بوده است تمام مأمورین گمرک سعى خودشان را کرده‌اند که عملیات عمرانى انجام بگیرد و مأمورین وزارت گمرکات اجراى قانون را وظیفه خود می‌دانند البته آنچه لوازم برق سازمان برنامه به نام خودش وارد می‌کند و اسناد جعلى که به نام سازمان برنامه باشد طبق ماده 15 که تصریح دارد که کارخانه‌جات و ماشین‌ها و اسباب یدکى و منفصله آنها که براى اجراى برنامه به وسیله سازمان برنامه از خارج وارد می‌شود از پرداخت گمرکى معاف است مطابق این قانون اجناس وارده را مشمول معافیت قرار می‌دهند و تصور می‌کنم با این توضیحى که دادم رفع نگرانى از جناب آقاى مهندس فروهر بشود و اگر باز هم در عمل مواردى مشاهده فرمودند که مأمورین این قانون را اجرا نکرده‌اند به محض این که به وزارت گمرکات اطلاع دهند آن مأمور تعقیب خواهد شد و براى برنامه‌هاى عمرانى هر عمل و مساعدتى که لازم باشد انجام می‌شود.

نائب‌رئیس- آقاى مهندس فروهر.

مهندس فروهر- توضیح جناب آقاى خطاطان معاون وزارت گمرکات بسیار لازم بود چون همان طور که فرمودند بعضى از مأمورین اتفاق افتاده است که در این مورد برایشان سوءتفاهم پیش آمده است با ماندن این لوازم در زیر آسمان آزاد جنوب با بارندگى و رطوبت وغیره البته خساراتى وارد می‌شود بنده می‌خواستم استدعا کنم که این مطالبى را که فرمودند برنامه به اتکاى ماده 15 برنامه با توجه به این سؤالى که بنده کردم معلوم میشود ممکن است در طرز سفارش و ترتیب اسناد یا تنظیم صورت‌ها یک اختلاف سلیقهاى از نظر متخصیصن سازمان برنامه از یک طرف و مأمورین تشخیص گمرک پیش آمده باشد بنده از جناب آقاى ذوالفقارى تقاضا می‌کنم که بفرمایند یک هماهنگى ایجاد بشود که وقتى سازمان برنامه یک سفارشاتى می‌دهد البته فقط منحصراً براى عمران و برنامه‌هاى عمرانى صحبت می‌کنم طورى ترتیب بدهند که در موقع تنظیم مناقصه‌ها و تنظیم صورت‌ها و سفارش‌ها اسنادى که می‌رسد قابل قبول مأمورین گمرک باشد و در کارها وقفه پیدا نشود همان طورى که عرض کردم فرصت‌ها به اندازه کافى بوده است و در خلال آن مطالعات به این قبیل مطالب هم رسیدگى شده گذشته را کارى نداریم از این به بعد توجه بفرماید براى لوازمى که براى شهرستان‌ها می‌آید ترتیبى داده بشود که از لحاظ آن فورمالیته‌ها که البته با توضیحات جنابعالى رفع خواهد شد و پیش نمى‌آید بلکه تسریعى در حمل این کالاها بشود و مردم شهرستان‌ها که الان مأیوس شده‌اند از اجراى برنامه‌ها و مکرر به ما مراجعاتى می‌شود و از عقد قراردادها هم مدتى گذشته است روى این اصل خواستم که آنها بدانند که دولت مشغول اقدام است که وسایل این برنامه اولاً سفارش داده شده است و اعتبارش هم تأمین شده است و دولت هم متوجه است که به تمام قسمت‌ها عمل شود به طورى که آب به مردم برسد و برق مردم روشن شود چون تا وقتى که اینها برقشان روشن نشده است و آب بهشان نرسیده است می‌گویند در برنامه ما اقدامى نشده است روى این اصل است که حالا که ترقى سطح زندگى مردم مورد توجه است و بنده می‌بینم که دولت این کارها را کرده است چه بهتر که یک قدرى هم هم‌آهنگى بیشترى در نظر بگیرند و بنده هم اظهارات آقاى معاون وزارت گمرکات برایم کافى است در صورت‌مجلس البته نوشته شده است و من مطمئنم اگر اشکالى پیش بیاید با یک‌بار مراجعه خدمت ایشان رفع این اشکال خواهد شد چون همه ما هدف و منظورى جز بالا بردن سطح زندگى مردم ایران نداشته و نداریم (احسنت).

نائب‌رئیس- توضیح دیگرى ندارید آقاى معاون وزارت گمرکات‏.

معاون وزارت گمرکات- خیر.

4- اخذ رأى و تصویب گزارش مجلس سنا راجع به معافیت یک دستگاه فرستنده تلویزیون از حقوق و عوارض گمرکى‏

نائب‌رئیس- لایحه‌ای است مربوط به معافیت یک دستگاه فرستنده تلویزیون که در مجلس سنا با اصلاحات عبارتى مختصرى تصویب شده و براى تصویب نهایى به مجلس شورای ملى فرستاده‌اند قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورای ملى

در جواب مرقومه شماره 6485- 20/ 2/ 1337 راجع به لایحه مربوط به معافیت دستگاه فرستنده تلویزیون از پرداخت حقوق و عوارض گمرکى اشعار می‌دارد:

لایحه فوق در جلسه چهارشنبه 25 تیر ماه 1337 مطرح و پس از تصویب یک فوریت و آن عنوان لایحه به شرح فوق اصلاح درعبارت ماده واحده قبل از (در طهران) حرف (که) و در تبصره 3 قبل از (اعلام خواهد کرد) عبارت (براى اطلاع عموم) اضافه گردید و به تصویب رسید. اینک یک نسخه از لایحه مصوبه مزبور به ضمیمه ایفاد می‌گردد.

نائب‌رئیس مجلس سنا

نائب ‌رئیس- نسبت به دو اصلاح عبارتى مختصرى نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) و چون اظهارى نشده با ورقه رأى می‌گیریم‏

 (اسامى نمایندگان به ترتیب ذیل به وسیله منشى اعلام و در محل نطق اخذ رأى به عمل آمد)

آقایان: یارافشار. مهندس دهستانى. مهندس بهبودى. مهندس شیبانى. دکتر سعید حکمت. خرازى. موسوى. صادق. بوشهرى. ابتهاج. باقر بوشهرى. امیدسالار. مشار. قائم‌مقامى. مهندس هدایت. دکتر مشیرفاطمى. دکتر وکیل. پردلى. محمدعلى مسعودى. قوام. صدرزاده. علامه. بیات ماکو. قبادیان. فضایلى. تیمورتاش. مهندس فروهر. دکتر دیبا. فولادوند. اردلان. استخر. فخر طباطبایى. حمید بختیار. توماج. برومند. دکتر امیر نیرومند. شیبانى. مهران. کدیور. شادلو. احمد طباطبایى. دکتر اسدى. بهبهانى. صارمى. مرتضى حکمت. خزیمه علم. حکیمى. مجید ابراهیمى. سالار بهزادى. نصیرى. دکتر نفیسى. فیلکس آقایان. دشتى. گیو. محمود ذالفقارى. افخمى. دولت‌آبادى. دکتر دادفر. جلیل‌وند.

(آراء مأخوذه شماره شده 51 ورقه سفید موافق و دو ورقه مخالف و چهار ورقه سفید بى‌اسم شمرده شد)

نائب‌ رئیس- معافیت یک دستگاه فرستنده تلویزیون با 51 رأى تصویب شد. به دولت ابلاغ می‌شود.

اسامى موافقین- آقایان: على قوام. صدرزاده. تیمورتاش. کدیور. فضایلى. مجید ابراهیمى. کاظم شیبانى. دکتر مشیرفاطمى. مرتضى حکمت. نصیرى. جلیل‌وند. مهندس بهبودى. ابتهاج. دکتر دادفر. دولت‌آبادى. مهندس هدایت. مهندس دهستانى. مسعودى علامه. قبادیان کلهر. دکتر دیبا. استخر. مهران. فخر طباطبایى. برومند. پردلى. صارمى. حکیمى. سالاربهزادى. محمود ذالفقارى. بیات‌ماکو. خزیمه‌علم. افخمى. محمدباقر بوشهرى. یارافشار. دکتر سعید حکمت. شادلو. مهندس فروهر. دکتر نفیسى. دکتر وکیل. امیدسالار. مشار. دکتر امیر نیرومند. صادق بوشهرى. مهندس شیبانى. فولادوند. توماج. دشتى. اردلان. گیو. دکتر اسدى.

اسامى مخالفین- آقایان: بهبهانى. دکتر پیرنیا.

ورقه سفید بى‌اسم علامت امتناع- چهار برگ‏

5- شور دوم گزارش کمیسیون راه راجع به تمدید استخدام پنج نفر کارشناس راه‌آهن و ارسال به مجالس سنا

نائب‌رئیس- گزارش کمیسیون راه دایر به تمدید استخدام پنج نفر کارشناس راه‌آهن براى شور دوم مطرح است گزارش کمیسیون‌ها قرائت می‌شود:

(به شرح ذیل خوانده شد)

گزارش از کمیسیون راه به مجلس شورای ملى

کمیسیون راه در جلسه 28 دى ماه 1336 لایحه شماره 2715 دولت راجع به تمدید استخدام پنج نفر کارشناس راه‌آهن دولتى ایران را با حضور آقاى معاون وزارت راه براى شور دوم مطرح و گزارش شور اول را تأیید و تصویب نمود اینک گزارش آن را به مجلس شورای ملى تقدیم می‌دارد:

ماده واحده: به وزارت راه اجازه داده می‌شود که مدت خدمت پنج نفر از کارشناسان تبعه آلمان غربى را که در خدمت راه‌آهن دولتى ایران بوده‌اند و مدت استخدام آنها پایان یافته براى مدت دو سال دیگر از تاریخ خاتمه قرارداد قبلى که با حقوق و مزایاى دریافتى به شرح زیر می‌باشد:

1- آقاى مهندس کریستیان اشمید ماهیانه بیست و پنج‌ هزار ریال حقوق ریالى به اضافه دوهزار و پانصد مارک آلمان و سایر مزایاى متعلقه‏.

2- آقاى دکتر لودلف کلى ماهیانه بیست و پنج هزار ریال حقوق ریالى به اضافه دوهزار و پانصد مارک آلمان و سایر مزایاى متعلقه.

3- آقاى هانریخ هاسکامپ ماهیانه بیست و سه هزار ریال حقوق ریالى به اضافه دو هزار و پانصد مارک آلمان و سایر مزایاى متعلقه.

4- آقاى کارل هنس شولتس ماهیانه بیست هزار ریال حقوق ریالى به اضافه یک‌هزار و پانصد مارک آلمان و سایر مزایاى متعلقه.

5- آقاى گرهارد سیسگرت ماهیانه بیست هزار ریال حقوق ریالی و یک‌هزار و پانصد مارک آلمان و سایر مزایاى متعلقه.

تمدید نموده و حقوق و مزایاى آنها را از اعتبارات راه‌آهن دولتى ایران تأمین و پرداخت نمایند.

مخبر کمیسیون راه- مهندس فروهر

گزارش از کمیسیون بودجه به مجلس شورای ملى

کمیسیون بودجه در جلسه 9 بهمن ماه 1336 لایحه دولت مربوط به تمدید استخدام پنج نفر کارشناسان راه‌آهن را براى شور دوم با حضور آقاى معاون وزارت راه مورد رسیدگى قرار داده و گزارش شور اول را تأیید نمود اینک خبر آنرا به مجلس شورای ملى تقدیم می‌دارد.

به جاى مخبر کمیسیون بودجه- دکتر رضایى‏

گزارش از کمیسیون امور خارجه‏ به مجلس شورای ملى‏

کمیسیون امور خارجه در جلسه 17

+++

 تیر ماه 1337 با حضور آقاى وزیر امور خارجه لایحه شماره 2715 مربوط به تمدید استخدام پنج نفر کارشناس راه‌آهن را براى شور دوم مطرح و با خبر کمیسیون راه موافقت نمود اینک گزارش آن را به مجلس شورای ملى تقدیم می‌دارد.

مخبر کمیسیون امور خارجه- مرآت اسفندیارى‏

نائب رییس- آقاى مهران مخالفید بفرمایید.

مهران- بین چهل سال قبل که نهضت فرهنگى ایران با توجه خاص اعلیحضرت فقید و توجهات مخصوص اعلیحضرت همایون شاهنشاهى فرزند والاتبار ایشان هنوز به وقوع نپیوسته بود قانونى بنام قانون عقرب 1301 که در اغلب قوانین استخدام مستخدمین خارجى ذکرى از آن به میان مى‌آید از مجلس شوراى ملى گذشته است بنده فعلاً نمى‌خواهم به اولیاى دولت تذکرى بدهم که از تاریخ آن قانون سى و پنج شش سال گذشته است و اگر دولت ایران احتیاج به مستخدمین خارجى دارد امروز شأن فرهنگى این کشور اقتضا می‌کند که کم‌کم سیاست سى و پنج شش سال قبل را درش تجدید نظر کند یعنى اولاً وقتى به استخدام مستخدم خارجى مبادرت کند که یک احتیاج فوق‌العاده مبرمى وجود داشته باشد و این استخدام مخصوص رشته‌اى باشد که در این مملکت نیست ثانیاً کیفیت استخدام آن مستخدم را طورى قرار بدهد که در مدت توقف او در ایران بشود از شخصیت‌هاى مستخدم ایرانى براى تربیت همان کار و همان تخصص استفاده کرد مثلاً در مورد حاضر، راه‌آهن یک مسئله‌اى شده است در ایران که حایز اهمیت است در حال حاضر یک شبکه‌اى است که حایز اهمیت است و چند شریان اساسى در کشور ایران وجود دارد که بنده در آخرین مسافرت‌هاى خودم که با راه‌آهن کردم انصافاً دیدم که با یک تشکیلات بسیار منظمى اداره می‌شود (صحیح است) ولى ما که می‌خواهیم متخصص براى راه‌آهن استخدام کنیم فکر می‌کنم که این راه‌آهن قرن‌ها می‌خواهد کار بکند ما باید از الان به فکر تربیت متخصصینى که احیاناً نداریم باشیم و آنها را مهیا و آماده کنیم و در این موقع که مى‌بینیم آقاى وزیر راه این لایحه را مى‌آورند و می‌گویند خدمت این آقایان براى مدت دو سال تمدید گردد اطمینان باشد که مثلاً دو سال دیگر ما پنج متخصص ایرانى خودمان را جایگزین این آقایان خواهیم کرد چون از قانون عقرب 1301 صحبت کردم اینجا باید عرض کنم که بنده حقیقت این را نمى‌فهمم که ما وقتى مستخدمین خارجى استخدام می‌کنیم حقوق اینها را هم به ارز کشور متبوعه خود او مى‌دهیم و هم ریال رایج خودمان اگر در 36 سال قبل این کار عملى بوده است و جهاتى داشته است امروز بنده هیچ دلیلى براى این کار نمى‌بینم ممکن است بفرمایید که چون متخصصین زن و بچه‌اش را از کشور خودش نمی‌آورد احتیاج به ارز کشور خودش دارد عرض می‌کنم که حقوق ریالى او را تعیین کنید هر مقدار ارز خواست برود از بانک ملى بخرد و به هر نقطه‌اى خواست حواله بکند حالا که براى ارز یک قیمت ثابت معین هست بنده که در این گونه عبارات در لوایح ناراحت می‌شوم که ما نوشته باشیم که به ایشان 2500 تومان می‌دهیم و 2500 مارک می‌دهیم یا هزار دلار یا صد هزار فرانک فرانسه می‌دهیم بنده فکر می‌کنم این کار را نباید کرد و باید حقوق را به ریال داد و هر قدر ارز طرف مایل است چه بیش از 2500 مارک احتیاج داشته باشد برود از بانک بگیرد این کار دیگر حالا به نظر بنده ناراحت‌کننده است در پایان می‌خواهم عرض کنم آقاى وزیر راه و سایر آقایان همکاران محترم‌شان باید به این مطلب توجه داشته باشند که شئون فرهنگى این مملکت اقتضا مى‌کند که متخصصین ایرانى را به کار بگمارند و با سیاست مهمى که مورد توجه شخص اعلیحضرت همایونى است که دانشجویان ما از خارج که می‌آیند در مملکت به کار گماشته شوند و ناراحت نباشند آقایان باید فکرى بفرمایند که کم‌کم کارها به دست خود ایرانی‌ها بیفتد و سعى بکنید که حتى‌المقدور از استخدام یا تمدید استخدام مستخدمین خارجى قطعاً خوددارى بفرمایند.

نائب‌رئیس- آقاى مخبر توضیحى دارید بفرمایید.

مهندس فروهر (مخبر کمیسیون راه)- بنده معذرت می‌خواهم وقت همکاران محترم را می‌گیرم این دفعه به عنوان مشاهداتى که در راه آهن هفته گذشته کردم و کمیسیون راه را دعوت کردند بنده می‌خواستم عرض کنم که فرمایشات جناب آقاى مهران همکار محترم صد در صد صحیح مى‌بود اگر به جاى کلمه وزارت راه کلمه سازمان برنامه را می‌گذاشتند و بنده استدعا می‌کنم در دوره آینده تشریف بیاورند در کمیسیون برنامه و ملاحظه کنند در آنجا با چه حقوق‌هاى گزاف و چه تعداد بى‌حساب کارشناس استخدام می‌شود و با چه وضع عجیبى ما دچار هستیم که بنده با تمام کوششى که سال گذشته کردم قانون عقرب 1301 را هم آنجا تذکر دادیم دیدیم فایده ندارد بالاخره یک موفقیت کوچک پیدا کردیم و قانوناً ملزم‌شان کردیم که این متخصصین عجیب و غریب که آنجا ریخته‌اند و این ژنى‌هاى دنیا که آنجا ریخته‌اند لااقل معاون متخصص ایرانى را به جایشان بگذاریم و اگر استعداد داشته باشند در چهار سال شش سال یاد بگیرند این جمله معترضه‌اى بود چون مبتلا به تمام همکاران محترم است خواستم عرض کنم که وارونه این در وزارت راه شده و در وزارت راه یک موقعى بود که بعد از جریانات جنگ جهانى دوم هیچ کارى نمی‌شد بنده که افتخار همکارى آن‌ها را داشتم می‌دیدم تمام کارها راکد بود فقط یک حقوقى داده می‌شد و از کار جز یک خاک‌بازى در تابستان‌ها و یک برف‌بازى در گردنه‌ها به رسم زمستان با بیل و عمله که در تابستان‌ها می‌رفتند زیر سایه مى‌نشستند و در زمستان یک جایى را گیر مى‌آورند پاى منقل و خودشان را گرم می‌کردند حالا باید عرض کنم با تغییرات و تحولات و عوایدى که در راه‌آهن و وزارت راه پیدا شده است یعنى یک وجوهى که پیدا شده است در قسمت راه‌آهن می‌خواهم عرض کنم که خرابى‌ها تا حد امکان اصلاح شده است. به قدرى فرسودگى زمان جنگ و به خصوص خراب شدن زیرسازى شدت پیدا کرده است که به هیچ نوع وسیله‌اى نمی‌شد که اندازه بگیریم ریل چقدر فرسوده است و این تراوس چقدر خراب است یا ارتعاشات و خطرات آتیه و مسافرین را کشتن و قطار را از بین بردن یا ساییدگى باندهاى چرخ‌ها و امثالهم تا چه اندازه است و دیگر هیچ مقیاس نبود و با مشاهداتى که ما در هفته گذشته کردیم بنده آدم منصفى هستم و کار خوب را می‌گویم و اگر نواقصى هم در هر دستگاهى باشد وظیفه خودم می‌دانم که بگویم نواقص هر دستگاهى را با یک تنقید و یک ایرادات موجهى خوشوقت باشند که گفته شود بنده به گواهى همکاران دیدم در راه‌آهن یک اصلاحات اساسى شده است ریل‌هاى قسمت‌هاى کوهستانى تماماً عوض شده، لکوموتیوهاى بخارى نه تنها همه از کادر مسافرى بیرون رفته بلکه در کادر حمل و نقل هم لکوموتیوها به لکوموتیوهاى دیزل که با فواصل طولانى و کمى آب و احتیاج سوخت کمتر را می‌کرد تبدیل شده است آقایان در خطوطى که تشریف برده‌اند البته ملاحظه فرموده‌اند که یک تأمین جانى و ترتیب منظم در برنامه و یک کوشش‌هایى در مواصلات راه‌آهن فراهم شده است که در هر جا که تشریف ببرند به چشم می‌خورد و الان هم براى حفظ رفاهیت و تأمین آسایش مردم و عبور و مرور در خطوطى مثل مشهد که یک قطار کم آمده است به دو قطار تبدیل شده و حالا هم با رسیدن ماه محرم دو به سه قطار مبدل شده است و البته این کارها وسایل می‌خواهد واگن می‌خواهد پرسنل می‌خواهد و از همه بهتر و مهمتر مدیریت می‌خواهد که ما به رأى‌العین دیدیم که ریل‌هاى قدیمى که هیچ حتى چرخ‌هاى آن را هم اصلاً کسى به فکر تعویضش نبود الان تمام اینها عوض شده یا تعمیر شده است این قسمت‌ها را بنده از این لحاظ عرض کردم که برگردیم به این متخصصین راه‌آهن که قطعاً در این کارها سهمى داشته‌اند لایحه تمدید استخدام این 5 نفر متخصص را دولت در 31/2/36 یعنى متجاوز از 14 ماه پیش تقدیم مجلس کرده است این 5 نفر فعلاً به خدمت‌شان خاتمه داده شده است به این معنى که از 12 نفر یک مرتبه تقلیل داده شده بود به پنج نفر و این 5 نفر چون یک عده‌اى کارآموز زیر دستشان بوده است و این تخصص را یاد گرفته‌اند وزارت راه به خدمتشان خاتمه داده و لایحه تمدیدى نیاورده است و این لایحه تقاضاى تصفیة حساب و حقوق‌شان‏ است بنابراین بنده مى‌توانم عرض کنم که تصویب این لایحه بسیار خوب است و همه آقایان هم فکر می‌کنم موافق باشند و اگر سایر دستگاه‌ها هم یک اندازه‌اى این رویه و روش را در پیش بگیرند به خصوص که این لوایح در مجلس مى‌آید و همة آقایان می‌توانند اظهار نظر کنند. ما در یک کمیسیون‌هاى بسیار محدودى که دیروز حتى با 12 نفر تشکیل شده بود دو رأى 7 نفرى قاطع و کافى بود براى پرداخت حقوق‌هاى گزافى بدون رسیدگى از ابواب جمعى این مملکت و از بیت‌المال این مردم. آنها را باید جلویش را گرفت نه تقاضاى تصفیه حساب 5 نفر متخصص راه‌سازى و راه‌آهن را که نتیجه کوشش‌هایشان را اغلب ماها به چشم دیده‌ایم و لازم به توضیح بیشتر نیست. این بود عرایض بنده (صحیح است).

نائب‌رئیس- آقاى دولت‌آبادى موافقید بفرمایید.

دولت‌آبادى- بیانات همکار عزیزم جناب آقاى مهران و همچنین فرمایشات جناب آقاى مهندس فروهر کافى بود که بنده قناعت کنم و دیگر عرضى نکرده باشم اما این که آقاى مهران راجع به خدمات و عظمت فرهنگ و رفع نیازمندى مملکت از متخصصین خارجى فرمودند بسیار بیانات صحیحى است و مایه کمال افتخار است که فرهنگ ما بتواند متخصین و مهندسین و دکترهاى کاردان لایق به جامعه تقدیم نماید. اما یک مطلب اساسى که بنده می‌خواستم عرض کنم این است که از بس که زندگى ما تحت تأثیر عوامل و حوادث زیادى من‌جمله جنگ اخیر که هنوز ما تحت تأثیر آن قرار داریم و به قدرى دچار و نواقص نگرانى هستیم که موفقیت‌ها هر چه باشد یک پورسان مؤثرى ندارد. اما نباید از این نکته دور بود که آنچه با رنج و زحمت و جان کندن به دست آمده است بایستى آن را حفظ کرد باید موفقیت‌ها را تشویق کرد و نواقص را هم گفت. اما اگر دیده ما تنها عیب‌جو باشد هیچ‌ وقت رفع عیب نمى‌کند. به عقیده من عیب‌جویى نباید کرد بلکه عیب‌گویى باید نه عیب‌جویى آن هم درست و مبرهن تا به نتیجه برسد و باید دید که چه خدماتى در مملکت شده است آنها را با کمال حسن نظر

+++

 و با کمال بلندنظرى و خوش‌بینى تشریح کرد و تشویق و تقدیر کرد تا مردم بدانند و بى‌جهت تحت تأثیر این همه یأس و حرمان که احیاناً دور از خیانت هم نیست قرار نگیرند. مطلبى که بنده را تشجیع کرد که با حال کسالت بیایم و صحبت کنم فقط این بود که وزارت راه کار کرده است در مملکت کارهاى ساختمان راه‌آهن بسیار شایان اهمیت است براى یک مملکتى که دچار هزاران نگرانى و ناراحتى است واقعاً این مطلب معجزه است که ما به چشم خودمان ببینیم که اتصال راه‌آهن ما به آذربایجان و خراسان عملى شده است این چیز کوچکى نیست خیلى مطلب مهمى است بسیار ارزش دارد در قسمت راه‌سازى هم خدماتى شده است ما راه نداشتیم نباید منکر شد که راه‌هاى ما همان راه‌هاى قاطررو بود که بوده بعضى‌هایش اسفالت شده بود تازه داریم اقدام می‌کنیم براى راه‌هاى اساسى و این کار هم شده است بنده خواستم از خدماتى که در مؤسسه راه‌آهن شده است مخصوصاً اتصال راه‌آهن به تبریز و خراسان که دو استان عظیم و چشم و چراغ مملکت هستند تقدیر کنم این اصلاحاتى که در این مؤسسه شده است این لکوموتیوها این ترن‌ها آن نیست که سابقاً بوده است باید رفت و دید و استراحتش را چشید و بعد هم تقدیر کرد این یک نکته اساسى است. اما مطلبى که می‌خواستم اعتنام فرصت کرده باشم و می‌دانم که این مطلب مورد توجه اعلیحضرت همایونى و دولت به خصوص شخص وزیر راه است توسعه شبکه راه‌آهن به فارس و کرمان و یزد و اصفهان و شیراز است و همچنین ادامه راه‌آهن به سرحدات جنوب شرقى این مطلب اساسى است راه‌آهن و راه شریان حیاتى مملکت است نمى‌شود که یک دست و یک پا از این شریان سهیم باشند و دست و پاى دیگر بدون داشتن ورید و شریان زندگى کنند بنده اینجا استدعاى مردم اصفهان- کرمان- فارس- یزد- را تکرار می‌کنم و مخصوصاً از جناب آقاى وزیر راه تیمسار سرلشکر انصارى تمنى می‌کنم تأییداً و تصریحاً براى اجراى نیات شاه یعنى شاهنشاه خیرخواه روى مصلحت مملکت هر چه زودتر به این کار برسند و پیشنهاد کنند و از پیشگاه اعیحضرت همایونى بخواهند که از محل 25 میلیون دلار شرکت پان‌آمریکن یک مقدارى براى تعمیر راه‌هاى شوسه و توسعه راه‌آهن اختصاص بدهند و باید عرض کنم که جناب آقاى مهران هم مخالف نبودند و تذکرات مفیدى دادند این عده هم کار خودشان را انجام داده‌اند و بعدها هم در تمام مواردى که متخصص مشابه ایرانى داریم از استخدام خارجى باید صرف‌نظر کنیم (صحیح است).

نائب‌رئیس- آقاى خرازى مخالفید.

خرازى- با توضیحى که مخبر محترم راه دادند که به کنترات 12 نفر کارشناس خارجى راه‌آهن خاتمه داده شده است و این لایحه‌اى که آمده است در اردیبهشت 336 است و براى تحصیل مجوز قانونى براى حقوق اینها است بنده عرضى ندارم لیکن همان طور که همکار محترم بنده جناب آقاى مهران فرمودند بنده هم یک تذکرات اصولى دارم آقایان ما ایرانى هستیم و بایستی کارهاى مملکت را به دست ایرانی‌ها بدهیم ملاحظه بفرمایید موضوع راه‌آهن در زمان اعلیحضرت فقید در سال 1305 شروع شد در سال 1307 اولین کلنگ را زدند در سال 1308 زمان وزارت راه سرلشکر بوذرجمهرى حسب‌الامر اعلیحضرت فقید اولین کاروان محصلین راه‌آهن براى تحصیل در رشته‌هاى مختلف راه‌آهن به آلمان اعزام شدند و همین آقاى مهندس گروگان از مفاخر همان عده است که رفته است و آمده است و حالا مدیرکل راه‌آهن است و حالا ما افتخار می‌کنیم که راه‌آهن کشورمان را یک ایرانى تحت سرپرستى تیسار سرلشکر انصارى اداره مى‌کند بنده این را کراراً عرض کرده‌ام این جزو معتقدات بنده است که هیچ‌ وقت خارجى‌ها به ما متخصص درجه 1 و 2 نمى‌دهند یعنى متخصص درجه 1 و 2 حاضر نمى‌شوند به خارج بروند همان طور که اگر در طهران دبیر عالى‌مقام ریاضیات یا فیزیک را وزارت فرهنگ بخواهد بفرستد به قم و کاشان و سمنان درس بدهند و روزهاى جمعه برگردند به تهران حاضر نخواهند شد بروند متخصصین درجه 1 و 2 هم به ما نمى‌دهند و درجه 3 می‌دهند و این امر موجب می‌شود که ما دوهزار و کسرى محصل در امریکا داشته باشیم و اینها حاضر نشوند که بیایند ایران آقایان وزارت راه تقصیر ندارد و وضع قانون دست ماست اینجا به مهندسین می‌دهند 600 تومان و اگر ما الان آمار بگیریم یکى از چیزهایى که کم داریم مهندس راه است در رشته‌هاى مختلف ما مهندس راه کم داریم و براى این که قانونى که در دست وزارت راه است همان قانون استخدام کشورى است و به یک کارشناس ایرانى حقوق کمى می‌دهند ولى به آن کسى که از خارج آمده است به عنوان متخصص و کارشناس بنده هم قبول دارم کارشناس هستند 25 هزار ریال شما حقوق ریالى می‌دهید و 2500 مارک هم از قرار مارکى 18 ریال و کسرى حقوق ارزى می‌دهید و یک چیز دیگرى هم اینجا نوشته است به عنوان سایر مزایاى مختلفه آقا چرا؟ چرا شما این کمک‌ها را به ایرانی‌ها نمى‌کنید که تشویق شوند بیایید همان طور که اعلیحضرت همایونى این محصلین را در امریکا تشویق کردند یک قانونى براى مهندسین بگذاریم که مهندسین ایرانى که رفته‌اند در خارجه و زحمت کشیده‌اند و حقیقتاً عده زیادشان متخصص عالی‌مقام شده‌اند اینها را تشویق بکنیم نه این که ما هى برویم دنبال خارجی‌هایی که در مملکت خودشان کار ندارند آنجا مى‌آیند براى ما آقا بالاسر می‌شوند اینها را قبول کنیم، بحمدالله با اعزام سالى صد نفر محصل به اروپا ما الان مهندسین زیاد در رشته‌هاى مختلف داریم که اسباب افتخار براى مملکت ما هستند بایستى ما سعى کنیم که رفع نیاز از اینها بکنیم بنده به شهادت همکاران محترمم که در کمیسیون نفت تشریف داشته‌اند از هیئت مدیره نفت خواستم که از این پول یک عده زیادى را بفرستند بروند شیمیست نفت بشوند بروند در رشته اکتشاف بروند در رشته تصفیه‌خانه بروند در رشته بهره‌بردارى متخصص بشوند و اگر دیدند ما بى‌نیاز نشدیم و احتیاج داریم، وزارت راه‌ بینى و بین‌الله آمده است یک قدم‌هاى بزرگى برمى‌دارد تمام به صحت عمل و پشتکار و کاردانى تیمسار سرلشکر انصارى معتقدند بنابراین چرا این سرلشکر انصارى نمى‌آید یک عده ایرانى را بفرستد کار یاد بگیرند بیایید مسابقه بگذارید والله ایرانى هوشش خیلى خوب است اگر اشخاصى که در امتحانات درجه اول می‌شوند اینها را بفرستید 5 سال یک برنامه‌اى درست کنید براى ایرانی‌ها در رشته‌هاى مختلف به اروپا بفرستید البته اشخاصى که در رشته‌هاى مختلف در کنکور قبول می‌شوند و زبان هم بدانند مطمئن باشند که اینها برمى‌گردند و راه‌آهن ما را اداره مى‌کنند و راه ما را اداره مى‌کنند و ما دیگر احتیاجى به خارجى نخواهیم داشت اما تا به ایرانى می‌گوییم بیا ماهى 600 تومان بگیر و به خارجى می‌گوییم هفت هزار تومان بگیر این دلسرد می‌شود مهندس ایرانى نمى‌آید اینجا کار بکند آقایان باید سعى بکنند که در هر رشته‌اى که احتیاج داریم به خارجى من فکرم کوتاه و کوچک نیست، ما احتیاج داریم، ممالکى که خیلى از ما جلوتر هستند محصل می‌فرستند به خارجه ولى سعى می‌کنند که مملکت‌شان به دست افراد خودشان اداره بشود بنده اسم نمى‌برم یکى از محصلین امریکا به بنده مى‌نویسد امروز که ما تحت توجهات اعلیحضرت همایون شاهنشاهى رهبرى شده‌ایم این را یکى از محصلین ایرانى از میناپولیس نوشته است که ما افتخار می‌کنیم اطلاعات بین‌المللى اعلیحضرت ما توفق دارد بر عده زیادى از سران ممالک مترقى ما یک چنین شاهنشاهى داریم چرا دولت نمى‌آید یک برنامه‌اى درست بکند که محصلین درجه اول را با امتحان و کنکور بفرستد و دیگر از این لوایح مجلس نیاورد.

نائب‌رئیس- آقاى صدرزاده موافق هستید؟ (صدرزاده- بله) بفرمایید.

صدرزاده- عرض کنم که چند روز قبل از این راجع به این مسئله محصلین ضمن یک لایحه‌اى بحث شد جناب آقاى ارباب صحبت فرمودند بنده مترصد بودم که یک فرصت مناسبى بدست بیاید و در این قسمت عرایض مختصرى به عرض همکاران محترم برسانم دیدم که اینجا حکایت محصلین است دو تا مطلب راجع به این محصلین هست که ما باید هر دو را توجه بکنیم یکى این است که این اشخاص در خارج تحصیل می‌کنند بعد از اینکه تحصیل‌شان خاتمه پیدا کند از کمپانى‌ها به آنها مراجعه می‌کنند که کمپانى ما به وجود شما محتاج است و در این جا این حقوق و مزایا را به شما می‌دهند در صورتی که استخدام ما را قبول می‌کنید بفرمایید اما همان محصل ایرانى وقتی که به ایران مى‌آید باید 6 و 7 ماه بدود تا اولاً ارزش تحصیلات خودش را از شوراى عالى فرهنگ بگیرد به این وزارتخانه مراجعه کند که بگویند جا نداریم به آن وزارتخانه مراجعه کند که بگویند وزیر وقت ملاقات ندارد، او افسرده می‌شود این از ناحیه ما نسبت به محصلین است اما یک مطلب هم از ناحیه محصلین است که باید گفت و آن این است که از دروازه طهران که وارد می‌شوند مقام اولى که می‌خواهند وزارت است در آنجا در یک کمپانى استخدام می‌شوند اما اینجا می‌خواهند وزیر بشوند اینجا از وزارت پایشان را پایینتر نمی‌گذارند ما باید هر دو مطلب را به موازات هم پیش برویم اولاً به آن آقایان نور چشم عزیز خودمان عرض بکنیم که اینهایى که وکیل و وزیر و سناتور شده‌اند یک مدتى از عمر خودشان را صرف کرده‌اند یک کارهایى کرده‌اند تا آمده‌اند وزیر شده‌اند جنابعالى هم همان مدارج را طى بفرمایید البته وزیر می‌شوید اما از آن طرف هم به وزارتخانه‌هاى خودمان عرض بکنیم که آقا شما یک صورتى داشته باشید که محصلینى که مى‌آیند تحقیق بکنید که او در چه رشته‌اى تحصیل کرده است؟ پیش از این که بیاید به ایران صندلى او را تأمین کنید، در فرودگاه به او بگویید صندلى شما حاضر است، فردا هم بیایید تشریف ببرید سر کار دیگر پشت اطاق این وزیر و آن وزیر نروید، چون تحصیلکرده‌اى که افتخارش تحصیلات و معلوماتش است او که نباید دیگر التماس به آن وزیر و آن وکیل بکند که کار گیر بیاورد این یک مطلب اساسى است یک مطلب مملکتى است یک مطلب اجتماعى است ما بایستى نسبت به این دو مطلب به موازات یکدیگر اقدام بکنیم از یک طرف به آنها بگوییم که وقتى آمدید به ایران اینجا آب و خاک وطنتان است باید خدمت بکنید، مدارج را بپیمایید و ترقى کنید از یک طرف دیگر براى مدارک آنها ارزش قائل بشوید براى آنها کار تعیین کنید

+++

 تا این تبلیغاتى که در خارج می‌شود روى اینها اثر نکند. این مطلبى بود که می‌خواستم در مورد محصلین عرض کنم، البته باید انصاف داد که در بعضى موارد شده است که بعضى مقامات بالنسبه خوب به این‌ها پیشنهاد شده است و اینها نیامده‌اند و این هم خوب نیست. مطلب دیگر راجع به راه‌آهن است و محصلینى که اینجا دعوت می‌کنند، اتفاقاً این طور است که مسئله راه‌آهن براى ما قابل توجه است یعنى نماینده هوش و مظهر استعداد ایرانى است اولین وهله‌ای که در ایران راه‌آهن کشیده شده به وسیله کمپانی‌هاى آلمانى و متخصصین خارجى بود‌، الان مهندسین ایرانى دو تا راه‌آهن کشیده‌اند یکى از تهران به مشهد و یکى از تهران به آذربایجان و مهندسین ایرانى در این قسمت عمل کرده‌اند و قطعاً قسمت خارجى بسیار بسیار کم بوده است قسمت اعظمش به دست ایرانى بوده است از این مطلب دو استفاده می‌شود یکى استعداد ایرانى که ایرانى براى یک کارى که برایش تازگى داشت همین قدر که دید لازم است و در مقام تحصیل برآمد لیاقت و استعداد خودش را نشان داد که خودش می‌تواند آن کار را انجام بدهد، اما این نکته را هم باید در نظر داشت که به دست آوردن یک معلومات فنى براى این کار کارى نیست که یک روز و دو روز انجام بشود، یعنى اگر شما بخواهید یک مهندس را براى یک امر فنى تربیت بکنید و الان تصمیم بگیرید ده سال هفت سال هشت سال دیگر وقت لازم است که شما بتوانید از او بهره‌بردارى بکنید پس ما در مسائل خیلى لازم مادام که متخصص تربیت‌شده واقعى به قدر کافى نداشته باشیم ناگزیر هستیم از متخصصین خارجى استفاده بکنیم، بنده یادم مى‌آید که در یکى از کتاب‌ها دیده‌ام که هر وارده‌اى که به مملکت بیاید ممکن است براى آن مملکت ضرر داشته باشد جز سرمایه علمى و دانش که به هر مملکتى وارد بشود براى آن مملکت زیان نخواهد داشت بنابر این مادامی که ما متخصص فنى نداریم از اشخاصى که داراى دانش زیادترى هستند و تخصص دارند بسیار خوب است که استفاده بکنیم و آن ها را دعوت بکنیم از آنها ضررى نخواهیم دید خاصه این که اینها یک متخصص هستند که در ایران بوده‌اند و لابد خدماتى کرده‌اند که خدمت آنها مورد قبول وزیر محترم راه بوده است که ایشان مورد احترام همه ما هستند (صحیح است) بنابر این براى تصویب این لایحه بنده هیچ مانعى نمى‌بینم ولى اینجا یک فرصتى هست که بنده یک تذکرى به جناب آقاى وزیر راه عرض بکنم و آن راجع به مسئله راه‌آهن است اگر راه‌آهن چیز مفیدى است براى همه مملکت مفید است به همان دلیل که براى خراسان مفید است به همان دلیل براى اصفهان مفید است (ارباب- براى بندرعباس مفیدتر است) براى بندرعباس هم مفید است براى کردستان هم مفید است هیچ فرق نمى‌کنند مملکت یک واحدى است که همه‌اش باید از راه‌آهن استفاده بکند بنابر این راه‌آهن‌هایى را که می‌کشید پولش را از تمام افراد مملکت می‌گیرید و باید تمام افراد مملکت از این شبکه راه‌آهن استفاده بکنند (صحیح است) جناب آقاى وزیر راه از اولین راه‌آهن که در ایران تشکیل شده است سى سال می‌گذرد از سى سال قبل تا این دقیقه‌ای که من در اینجا صحبت می‌کنم مردم شیراز از آن کیلویى 5/2 ریال را داده‌اند اما یک وجب راه‌آهن ندارند کردستان جناب آقاى دکتر وکیل همین طور و سایر نقاط هم همین طور جناب آقاى وزیر راه من می‌خواهم از جنابعالى تمنى بکنم که به تمنیات مردم استان‌ها احترام بگذارید آنها انتظار دارند خاصه اینکه من در یکى از گزارشات خارجى دیدم که راه‌آهن در ایران آن استفاده‌ای که دارد در سایر کشورها ندارد پس این کارى است که شما از آن ضرر نمى‌کنید منفعت هم مى‌برید پس براى یک کارى که براى مملکت ضرر ندارد و نفع هم دارد و مردم هم از آن بهره‌مند می‌شوند چرا تعجیل نمی‌کنید؟ علت این تأخیر چیست؟ این از آن چیزهاى مضرى است که مردم را ناراضى می‌کند به خودتان هم ضرر می‌رسد، وقتى پولش از خزانه بیت‌المال می‌رود هر چه به مردم تحمیل بکنید مردم با کمال میل وقتى بدانند در مقابل آن راه‌آهن به دست می‌آورند مضایقه ندارند یک شهر تاریخى مثل شیراز که امروز مطاف و زیارتگاه جهانگردان و سیاحان خارجى و ایرانى است زیبنده نیست که راه نداشته باشد (صحیح است) در حالی که اگر امروز شما اقدام بکنید ده سال دیگر هفت سال دیگر این کار به نتیجه می‌رسد خوب آقا این راه ما بین خوزستان و شیراز و یک فکر بفرمایید تا یک سال دو سال دیگر ممکن است این کار انجام بشود این کار دو سال و نیم در جریان بود و اعتبارش تعیین شد و بعد گفتند که جان مولم باید بکند خوب جان مولم هم رفت حالا جنابعالى یک روش دیگرى اتخاذ فرمودید که بلکه راه بین شیراز و اهواز برقرار شود تا مردم این دو استان بهره‌مند بشوند من از تصمیمى که گرفته‌اید بسیار تشکر می‌کنم ولى به شرط این که این تصمیم را عاجلانه انجام بدهید حالا مناسب‌ترین فصل است براى راه‌سازى و اگر حالا راه نسازید فردا در وسط زمستان این کار را خواهید کرد؟ بنده بار دیگر هم عرض کردم که شما همیشه مطالبى را در نظر مى‌گیرید ولى مطلب مهم را در نظر نمى‌گیرید شما صرفه را مثلاً در نظر مى‌گیرید ولى سازمان را در نظر نمى‌گیرید شما یک کارى را که باید بکنید اگر ده سال بعد یا دو سال بعد انجام دهید ضرر زیادترى متوجه شما می‌شود امروز مسلم است که اولین وسیله براى ترقى و تعالى مملکت داشتن راه‌آهن است این مردم باید به وسیله راه محصولات را از نقاط دوردست حمل بکنند حتى وسیله تبادل علمى هم راه است اگر راه نباشد شما نمى‌توانید یک استاد یا یک دانشمندى را از مملکتى به مملکت دیگر و از شهرى به شهر دیگر ببرید (صحیح است) پس رشته تمام ترقیات یک جامعه‌اى راه است راه (صحیح است) هر چه در این مورد بیشتر تأخیر بکنید من به شما اطمینان‏ می‌دهم که به زیان مملکت تمام شده است و بنابراین من از آقا استدعا می‌کنم تمنى می‌کنم در اینجا نظر شخصى هم ندارم تعصب محلى هم ندارم من حرف براى همة مملکت می‌زنم این اصفهان و شیراز را که مى‌گویم براى این است که می‌دانم آنها حرمان‌شان خیلى زیادتر است والا تمام استان‌ها براى ما عزیز است و ما آرزو داریم که همه آنها صاحب راه‌هاى اسفالت شده بشوند و به وسیله راه‌آهن به هم اتصال پیدا بکنند (احسنت- احسنت).

نائب‌ رئیس- آقاى صارمى موافق هستید یا مخالف؟ (صارمى- مخالفم) غالب بیانات آقایان خارج از موضوع بود و اغلب راجع به اعزام محصلین به خارج بیاناتى ایراد کردند همان طور که آقایان می‌دانند لایحه وزارت راه براى استخدام چند نفر کارشناس خارجى براى راه‌آهن مطرح است خواهش می‌کنم در همین موضوع صحبت بفرمایید.

صارمى- بنده ایمان دارم به این که کار را به دست کاردان باید سپرد تا این که انجام بگیرد در دنیاى امروز هم دیگر جاى تردید باقى نمانده است که با مطالعات و دقت‌هایى که میشود براى تخصص احترام قائلند و وضع هم طورى شده است که تخصص در یک امرى لازمه‌اش این است که در یک مورد به خصوص مدیرها مطالعه بکنند تا بتوانند از تخصص استفاده بکنند ولى بحث در این است که ما همیشه بایستى به این متخصصین احتیاج داشته باشیم آن افرادی که مدتى است در ایران استخدام شده‌اند و کار کرده‌اند آیا ما نتوانستیم در مدتى که اینها در ایران بوده‌اند افرادى را تربیت بکنیم که فعلاً جانشین آنها بشوند و احتیاجى به آنها نداشته باشیم البته باید دقت کرد به این که متخصصین تهیه بکنیم و حتى‌المقدور در بین افراد ایرانى این متخصصین به وجود بیایند فى‌المثل عرض می‌کنم بنده دیدم که یک دولت کوچک به نام تایلند همین که توجه پیدا کرده است که احتیاج دارد در آتیه براى سدسازى 200 نفر محصل فرستاده است امریکا که در رشته سدسازى مطالعه بکنند و تجربیات به دست بیاورند و در مراجعت به مملکت خودشان خدمت بکنند خوشبختانه از این 200 نفر 187 نفرشان برگشته بودند چند نفرى در آنجا یعنى در امریکا باقى مانده بودند حالا هم دولت به استخدام این افراد البته احتیاج دارد ما هم رأى می‌دهیم ولى در نظر بگیرد در هر مورد احتیاجات ما کمتر بشود و افراد ایرانى را تربیت کنند که جانشین آنها بشوند امیدوارم این موضوع مورد توجه واقع بشود و هر روز ما مواجه با گذراندن لایحه‌ هاى متعددى براى استخدام مهندسین خارجى نباشیم و اگر هم فعلاً احتیاج دارند این کار را بکنند بحثى نیست ولى براى آتیه به فکر این باشید که افرادى را تربیت کنید تا جانشین متخصصین خارجى گردند و دقت بفرمایید مستخدمین خارجى را که در وزارت راه هستند وادارشان بفرمایید که همان افراد ایرانى که زیردست آنها کار می‌کنند تربیت بکنند و متخص بشوند که احتیاجاتتان رفع بشود.

نائب‌رئیس- آقاى عمیدى نورى‏.

عمیدى نورى- بنده موافقم با این لایحه و به عنوان موافق عرض می‌کنم موضوع تمدید استخدام 5 نفر کارشناس است که سال‌ها در راه‌آهن ایران خدمت کرده‌اند و خدمتشان مورد قبول است اینها از آلمان غربى بوده‌اند و کسانى هستند که خدمتشان تمام شده است بنابر این بنده خیال می‌کنم که لایحه‌ای است که مورد احتیاج است و تمام نمایندگان محترمى هم که به عنوان مخالف صحبت کردند در واقع مطالبشان یک تذکرات اصولى بود از نظر این که ما چه بکنیم که نسبت به استخدام کارشناسان در آینده بى‌نیاز باشیم و اگر از کارمندان و کارشناسان ایرانى استفاده بکنیم به نظر بنده این یک مطلبى است که جاى خودش و محل خودش بحث دارد البته لایحه‌ای را که خود دولت آورد در مجلس شوراى ملى تصویب کرد قانون اعزام محصل به اروپا و امریکا سالى صد نفر تصویب فرمودید و در اینجا تقسیم می‌شوند به کارهایى که دولت احتیاج دارد یکى از قدم‌هایى است که دولت برداشته است و این کار را کرده است البته ممکن است تذکرى داده شود و مقدارى هم از احتیاجات خود را دولت از آن لیست محصلین ایرانى که به خارج خواهند رفت جبران بکند راه دیگرش این است که یک فکرى بکنیم که محصلین ما که به خارج می‌روند و کارشناس می‌شوند برگردند به ایران این یک نکته اساسى است الان بسیارى از فرزندان خودمان که در خارج تحصیل کرده‌اند مخصوصاً در آمریکا آنجا یک محیط مساعدى است براى نگاهدارى کارشناسان ایرانى در اروپا جوان‌های ما که تحصیل می‌کنند شاید به این عنوان که در بعضى کشورها خارجى حق کار کردن ندارد و جاهاى دیگر امکان

+++

 برگشتشان به ایران بیشتر است ولى در آمریکا که محیط استخدام خارجى مساعدتر است براى کار حتى قبل از این که دوره خدمتشان را تمام بکنند بعضى کمپانى‌ها مى‌آیند و با ایشان قرارداد مى‌بندند ما باید یک فکر کلى و اساسى بکنیم که بتوانیم موانعى که در جلوى جوان‌هاى تحصیل‌کرده و کارشناس ما در خارج هست آنها را برداریم که اولاً آنها بیایند و ثانیاً در ایران که آمدند آن مشکلاتى که از نظر استخدام هست آنها را برداریم البته ملاحظه می‌کنید که این‌گونه کارشناسان با یک حقوق‌هاى ادارى و با یک مزایا و یک لایحه قانونى استخدام می‌شوند اما امروز اگر شما یک کارشناس ایرانى داشته باشید براى راه‌آهن اگر برگردد به ایران تازه رتبه یک یا دو یا سه به او می‌دهند (صارمى- یا رتبه چهار) یا چهار خیلى تفضل کنند یک اضافات هم می‌خواهند به او بدهند این می‌رود در وزارت راه مى‌نشیند پس با این حقوق این کارشناس ایرانى نمى‌آید به ایران این مهندسینى که الان در وزارت راه هستند و سال‌هاى سال سابقه خدمت دارند وقتى بنده با بعضى از آنها تماس می‌گیرم که مدیرکل راه‌آهن ایران است مى‌پرسم تو چقدر حقوق دارى مى‌گوید رتبه 9 ادارى هستم و ماهى شش‌صد و خورده‌اى با اضافاتى که می‌گیریم مى‌شود نهصد تومان خوب وقتى که شما به متخصصین خودتان که 20 سال یا 30 سال کار کرده‌اند و در رأس کار هم قرار دارند نهصد تومان در ماه حقوق مى‌دهید و یک کارشناس خارجى به موجب همین لایحه شش هزار تومان حقوق و مزایا دارد و نمى‌توانید اطمینان پیدا کنید که ایرانى اگر رفت به خارج برگردد به ایران باید این مسائل را حل کنیم باید دولت یک کمیسیون عالى‌مقامى تشکیل بدهد و کلیه این مسائل را تجزیه و تحلیل بکند و یک لایحه قانونى بیاورد و تکلیف این کار حل بشود که هم تشویق بشوند ایرانی‌ها و هم بروند به خارج کارشناس بشوند و هم این کارشناسان ایرانى برگردند و اگر هم دولت نمى‌خواهد لایحه‌اى تهیه بکند خود نمایندگان مجلس شوراى ملى ممکن است مطالعه بکنند و طرحى تهیه نمایند و این مشکل را ما از پیش پاى جوان‌ها برداریم که ایرانی‌ها و جوان‌هاى ما برگردند بیایند یکى از نگرانی‌هایى که بنده خودم دارم این است که فرزندان ما با زحمت پدران و مادران تحصیل می‌کنند و به خارج می‌روند و با چه مشکلاتى ارز براى آنها فرستاده مى‌شود مفارقت، طول زمان، و بعد آخرش هم که دیپلمه شدند دکتر شدند، پروفسور شدند نتیجه آن مفارقت ابدى پدران و مادران از فرزندان خودشان است این چه نتیجه‌اى دارد این خطرى است براى مملکت اخیراً یکى از آمریکایی‌ها در انجمن ایران و آمریکا به خصوص راجع به جوان‌هاى ایرانى و راجع به همین مشکلات.

نائب‌ رئیس- آقاى عمیدى‌نورى تقاضا دارم در اصل موضوع صحبت بفرمایید.

عمیدى‌نورى- خلاصه این که ما از نظر کارشناس‌ها احتیاج داریم و باید این لایحه تصویب بشود و بنده هم به عنوان موافق عقیده‌ام این است که این لایحه بایستى تصویب شود ولى از نظر مشکلاتى که وجود دارد از دولت تمنا دارم لایحه‌اى بیاورد و این مشکلات را حل کنند که ما بتوانیم از کارشناسان خودمان استفاده بکنیم‏.

نائب‌ رئیس- چون دیگر اظهار مخالفتى نشده لذا رأى مى‌گیریم به ماده واحده آقایانى که با ماده واحده موافقند قیام کنند اکثر برخاستند تصویب شد کلیات آخر مطرح است (گفته شد- مخالفى نیست) چون اظهار مخالفتى نشد لذا رأى مى‌گیریم به مجموع لایحه آقایانى که موافقند قیام بفرمایند (اغلب برخاستند) تصویب شد.

براى اظهار نظر به مجلس سنا ارسال مى‌شود. آقاى وزیر راه فرمایشى دارید بفرمایید.

وزیر راه (سرلشکر انصارى)- بنده از اظهار لطف آقایان محترم از تصویب لایحه تقدیمى بى‌نهایت سپاسگزارم براى مزید احضارتان عرض می‌کنم که مطالبى که جناب آقاى مهران در مورد استفاده از کارشناسان ایرانى فرمودند در وزارت راه صددرصد رعایت می‌شود در موقعى که این لایحه تقدیم شد وضع راه‌آهن طورى بود که قطارهاى مسافرى با تأخیر می‌رسیدند و در روز پیش از 12 دفعه شکستن ریل داشتیم و چه بسا حوادث و سوانحى که همه روزه رخ می‌داد و موجبات نگرانى آقایان نمایندگان محترم را فراهم می‌کرد خوشبختانه این مهندسین که دعوت شده‌اند به تدریج کارشان تمام شد الان به جاى همه اینها یک عده مهندسین ایرانى مشغول کارند در مورد استفاده بیشترى از مهندسین ایرانى بایستى به عرض آقایان نمایندگان محترم برسانم که موضوع تحصیل و استفاده از محصلین ایرانى همواره مورد توجه ذات اقدس ملوکانه بوده است و اوامر بسیار مؤکدى در این خصوص به هیئت دولت همیشه صادر می‌فرمودند و در همین سفر اخیر هم مقرر فرمودند که به هر یک از محصلین که در امریکا مشغول تحصیل هستند 50 دلار اضافه داده شود براى این که اینها تشویق بشوند و در آنجا تحصیل بکنند امیدواریم که همه اینها برگردند و با صمیمت به وطن عزیز خدمت بکنند در مورد امتداد راه‌آهن که قطعاً مورد توجه همه آقایان نمایندگان محترم است بایستى عرض کنم در نتیجه تجربیاتى که از ساختمان این دو قطعه راه‌آهن آذربایجان و خراسان به دست آمده است وزارت راه طرح‌هایى تهیه کرده است و امیدواریم به زودى راه‌آهن اصفهان شیراز یزد و کرمان و سایر نقاط کشور کشیده بشود.

6- شور دوم گزارش کمیسیون دارایى راجع به فروش یک قطعه زمین به سفارت کبراى پاکستان و تصویب‏ آن

نائب‌رئیس- لایحه ارسالى از مجلس سنا راجع به شور دوم فروش یک قطعه زمین به سفارت کبراى پاکستان مطرح است قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

گزارش از کمیسیون دارایى به مجلس شوراى ملى

کمیسیون قوانین دارایى لایحه ارسالى از مجلس سنا راجع به اجازه فروش یک قطعه زمین به سفارت کبراى پاکستان را با حضور آقایان معاونین وزارت دارایى و وزارت امور خارجه براى شور دوم مورد رسیدگى قرار داده ماده واحده مصوب مجلس سنا را تصویب نمود.

اینک گزارش آن را در تأخیر خبر شور اول تقدیم می‌دارد.

ماده واحده- وزارت کشاورزى می‌تواند معادل هشت هزار و هفده متر (8017 متر) مربع از اراضى خالصه در تهران (شمال نهر کرج) را که حدود و نقشه آن وسیله بنگاه خاصجات تعیین و تهیه می‌شود به بهاى مترمربعى چهارصد ریال به سفارت کبراى پاکستان بفروشند.

از طرف مخبر کمیسیون دارایى- باقر بوشهرى

گزارش از کمیسیون کشاورزى به مجلس شوراى ملى

کمیسیون کشاورزى در جلسه 14 اسفند ماه 1336 لایحه ارسالی از مجلس سنا راجع به اجازه فروش یک قطعه زمین به سفارت کبراى پاکستان با حضور آقاى معاون وزارت کشاورزى براى شور دوم مورد رسیدگى قرار داد و خبر کمیسیون دارایى را تأیید و تصویب نمود.

اینک گزارش آن را به مجلس شوراى ملى تقدیم می‌دارد.

مخبر کمیسیون کشاورزى- عماد تربتى‏

نائب‌ رئیس- ماده واحده مطرح است مخالفى نیست؟ (اظهارى نشد) رأى می‌گیریم به ماده واحده آفایانى که موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد کلیات مطرح است (اظهارى نشد) رأى مى‌گیریم به لایحه آقایان موافقین قیام فرمایند (اغلب قیام نمودند) تصویب شد براى اجرا به دولت ابلاغ می‌شود.

7- اخذ رأى جهت انتخاب ده نفر مستشاران دیوان محاسبات‏

نائب‌رئیس- اکنون موضوع انتخاب 10 نفر براى هیئت دیوان دیوان محاسبات عمومى مطرح است آقایان می‌توانند از بین این 15 نفرى که اسامى آنها داده شده به 10 نفر رأى بدهند. (علامه وحیدى- صورتش را نداریم) قبلاً طبع و توزیع شده است اگر حاضر ندارید بگیرید فعلاً سه نفر به قید قرعه براى نظارت انتخاب مى‌شوند.

 (اقتراع به عمل آمده آقایان مجید- ابراهیمى و یارافشار و دشتى معین شدند).

نائب‌رئیس- آقایان نظار به اتفاق دو نفر از آقایان منشی‌ها در اخذ و استخراج آرا نظارت مى‌فرمایند شروع مى‌شود به اخذ رأى‏.

 (اسامى آقایان نمایندگان به ترتیب زیر به وسیله آقاى جلیل‌وند (منشى) اعلام و در محل اخذ رأى به عمل آمد)

آقایان: دکتر عدل. دکتر دادفر. پردلى. دکتر اسدى. مهندس بهبودى. خرازى. افخمى. قبادیان. مشار. قائم‌مقامى. طباطبایى قمى. صدرزاده. دکتر سعید حکمت. فضایلى. باقر بوشهرى. ابتهاج. محمودى. ثقة‌الاسلامى. دکتر وکیل. مهران. مهندس فروغى. اردلان. علامه وحیدى. بیات‌ماکو. ساگینیان. مهندس فروهر. دولت‌آبادى. استخر. مرتضى حکمت. ارباب. فخر طباطبایى. توماج. دکتر نیرومند. تیمسار شیبانى. دکتر نفیسى. برومند. فولادوند. سالاربهزادى. کدیور. حمید بختیار. مهندس ظفر. حکیمى. عمیدى نورى. دکتر امیر حکمت. دکتر دیبا. دکتر پیرنیا. نصیرى. دشتى. آقایان مهندس دهستانى. مجید ابراهیمى. یارافشار. جلیلوند. فرود. دکتر مشیرفاطمى. بهبهانى.

 (مهره‌هاى تفتیشیه و اوراق شماره شده هر یک 56 بود).

نائب‌ رئیس- چون مهره‌هاى تفتیشیه و اوراق رأى را با یکدیگر تطبیق کردند و مساوى بود لذا خواهشمندم که آقایان منشى‌ها و سه نفر آقایان نظار اوراق رأى را در خارج استخراج نموده نتیجه را جلسه آینده اعلام بفرمایند.

8- تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه‏

نائب‌رئیس- جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز سه‌شنبه 31 تیر ماه ساعت 9 صبح دستور لوایح جارى‏

 (مجلس یک ربع ساعت پیش از ظهر ختم شد)

نائب‌رئیس مجلس شورای ملى- عماد تربتى‏

+++

 

 

یادداشت ها
Parameter:295285!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)