کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نوزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی ،دوره‏19
[1396/05/31]

جلسه: 21 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یک‌شنبه 22 مهر ماه 1335  

فهرست مطالب:

1 - طرح صورت‌مجلس

2 - سؤال آقاى حشمتى راجع به کارمندان و جواب آقاى معاون نخست‌وزیر

3 - سؤال آقاى ارباب راجع به فرودگاه بندرعباس و جواب آقاى وزیر راه‏

4 - گزارش آقاى نخست‌وزیر در باب امور جارى کشور

5 - طرح گزارش شور اول کمیسیون کشور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى‏

6 - اعلام تصویب صورت‌مجلس

7 - بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون شور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى‏

‏8 - تقدیم پیشنهاد جهت طرح گزارش آقاى نخست‌وزیر

9 - بیانات آقایان: دکتر شاهکار - ارباب - علامه وحیدى طبق تبصره 2 ماده 66 آیین‌نامه ‏

10 - تقدیم یک فقره طرح قانونى به وسیله آقاى دکتر پیرنیا

11 - تعیین موقع جلسه بعد - ختم جلسه‏

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی ،دوره‏19

 

 

جلسه: 21

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یک‌شنبه 22 مهر ماه 1335

 

فهرست مطالب:

1 - طرح صورت‌مجلس

2 - سؤال آقاى حشمتى راجع به کارمندان و جواب آقاى معاون نخست‌وزیر

3 - سؤال آقاى ارباب راجع به فرودگاه بندرعباس و جواب آقاى وزیر راه‏

4 - گزارش آقاى نخست‌وزیر در باب امور جارى کشور

5 - طرح گزارش شور اول کمیسیون کشور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى‏

6 - اعلام تصویب صورت‌مجلس

7 - بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون شور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى‏

‏8 - تقدیم پیشنهاد جهت طرح گزارش آقاى نخست‌وزیر

9 - بیانات آقایان: دکتر شاهکار - ارباب - علامه وحیدى طبق تبصره 2 ماده 66 آیین‌نامه ‏

10 - تقدیم یک فقره طرح قانونى به وسیله آقاى دکتر پیرنیا

11 - تعیین موقع جلسه بعد - ختم جلسه‏

 

مجلس ساعت 9 و چهل و پنج دقیقه صبح به ریاست آقای اردلان (نایب رییس) تشکیل گردید.

1 - طرح صورت‌مجلس

نایب رئیس - صورت غایبین جلسه قبل قرائت می‌شود.

(به شرح زیر خوانده شد)

غایبین با اجازه - آقایان: دکتر بینا - جلیلى - عامرى - دولت‌آبادى - مهندس هدایت - مهندس فروهر - خرازى - هدى - برومند - امید سالار - قبادیان - غضنفرى - سعیدى - پناهى - کدیور - دکتر امیر حکمت - پرفسور اعلم - دکتر آهى - دکتر نفیسى - سالار بهزادى - دکتر سید امامى - سلطان‌مراد بختیار - مهندس اردبیلى - اورنگ - صراف‌زاده - اعظم زنگنه.

غایبین بى‌اجازه - آقایان: دکتر طاهرى - دکتر امیر اصلان افشار - تجدد - دکتر سعید حکمت - سنندجى - تیمورتاش - قرشى - معین‌زاده - دکتر دادفر - مسعودى - دهستانى - اریه - حشمتى.

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه - آقایان: اقبال - فضایلى - دکتر شاهکار - ارباب - کیکاوسى - مهندس جفرودى - دکتر حسن افشار - امامى خویی - دکتر راجى - طباطبایی قمى.

نایب رئیس - نسبت به صورت‌مجلس اعتراضى نیست؟ آقاى ارباب‏

ارباب - اولاً این طور شنیدم که بنده را جزو غایبین بى‌اجازه خواندند (جلیلى - توجه نفرمودید) ثانیاً در طبع عرایضى که بنده در جلسه گذشته کردم اشتباهاتى هست که تصحیح می‌کنم می‌دهم به تندنویسى‏.

نایب رئیس - اصلاح کنید بدهید آقاى مرآت اسفندیارى.‏

مرآت اسفندیارى - در بیاناتى که در جلسه قبل بنده ایراد کردم اشتباهایی است که تصحیح می‌کنم تقدیم می‌کنم مقرر بفرمایید که اصلاح بشود ضمناً یک جمله‌اى بنده عرض کردم که اصلاً در صورت‌جلسه ذکر نشده است و آن نسبت به خدمت و اقداماتى است که جمعیت شیر و خورشید در مورد کرمان و در سایر نقاط کرده بود و مورد تقدیر واقع شده بود خواهش می‌کنم آن هم اصلاح شود.

نایب رئیس - اصلاح می‌شود آقاى دکتر مشیر فاطمى‏

دکتر مشیر فاطمى - دو فقره عریضه‌اى است که به وسیله بنده از مقام ریاست خواهش کرده‌اند که تقدیم می‌کنم. ‏

رئیس  - آقاى علامه

علامه وحیدى - عرض کنم پیشنهاد اصلاحاتى در زیر ماده 4 لایحه معافیت مالیات مرزنشینان از طرف بنده شده بود که آقایان عمیدى نورى و رامبد هم امضاء کرده بودند ولى نامى از بنده در اینجا نیست.‏

نایب رئیس - اصلاح می‌شود دیگر نظرى نسبت به صورت‌مجلس نیست؟ (اظهارى نشد) چون عده براى رأى کافى نیست تصویب صورت‌مجلس بعد اعلام می‌شود.

نایب رئیس - آقاى مهندس اردبیلى.‏

مهندس اردبیلى - تلگرافى است که تقدیم می‌شود.

2 - سؤال آقاى حشمتى راجع به یکنواخت کردن حقوق کارمندان و جواب آقاى معاون نخست‌وزیر

نایب رئیس - آقاى حشمتى‏

حشمتى - در آخرین روز دوره هجدهم بنا به پیشنهاد بنده و تصویب آقایان نمایندگان محترم یک قانونى تصویب شد و دولت مکلف گردید که در عرض شش ماه براى یکنواخت کردن حقوق کارمندان دولت لایحه‌اى تقدیم مجلس بکند متأسفانه مدت مزبور منقضى شده و هنوز دولت اقدام و توجهى به آنچه که ما پیشنهاد کردیم نکرده است این بود که بنده این سؤال را مطرح کردم که به عرض دولت برسد البته آقایان توجه دارند که در بین کارمندان دولت امروز یک وضعیت بسیار نامناسبى وجود دارد هر وزارتخانه‌اى مثل این‌که یک کشور مستقلى را تشکیل داده داراى مقررات خاصى حقوق خاصى و همه چیز خاصى است در موقعی که اعلیحضرت همایون شاهنشاهى با بذل مال و تقسیم املاک خودشان می‌خواهند فاصله طبقاتى را کم بکنند سزاوار نیست در دستگاه دولت حقوق‌ها به این ترتیب باشد (صحیح است) بنده که با کارمندان دولت تماس دارم می‌دانم واقعاً اینها اکثریت‌شان دچار مضیقه هستند (صحیح است) و ملاحظه می‌فرمایید معمولاً مقررات ما خشن و یک مقدارى سخت است و حالا این مقررات خشن را اگر ما

+++

بخواهیم به دست یک نفر بدهیم که دویست تومان حقوق می‌گیرد و او این مقررات را بخواهد اجرا کند چقدر مشکل و ناگوار است در حقیقت مثل این‌که یک سند نمی‌‌خواهم عرض کنم مثل این است که یک سند سوءاستفاده‌اى است که ما به دست یک نفر می‌‌دهیم امروز دیگر دویست تومان حقوق چیزى نیست (دکتر جهانشاهى - حقوق نود تومانى و صد تومانى هم هست) مدتى است که می‌بینیم که فلان آشپز ماهى هزار تومان حقوق می‌گیرد و یک نفر کارمند دولت ماهى صد تومان و دویست تومان حقوق می‌گیرد (صحیح است) به نظر بنده این‌که درست نیست الان که دولت مستظهر به کمک و پشتیبانى و راهنمایی اعلیحضرت همایونى است و مجلسین هم بنا به اراده شاهانه به این دولت همیشه کمک کرده‌اند بهترین موقع براى تنظیم دادن این کار همین حالا است اگر چنانچه دولت نتواند به این وضع آشفته خاتمه بدهد من خیال می‌کنم هیچ وقت نخواهد توانست این کار را بکند الان ابتدا به ساکن اگر شما از یکى اعضاى دولت بپرسید که بیاید اینجا تشریح بکند چند نوع حقوق است در این مملکت به نظر بنده نمی‌تواند این کار را بکند (مهندس اردبیلى‏ـ هزار نوع) عرض کردم هر وزارتخانه‌اى براى خودش یک مقررات خاصى دارد اگر تمام تشکیلات و سازمان‌هاى دینى و حتى در ادیان مذاهب دو اصل رعایت شده بیم و امید تشویق و تنبیه واى به حال جامعه‌اى که این دو اصل را رعایت نکند آن وقت مثل ما عدالت حکم سیمرغ و کیمیا را پیدا می‌کند (مهندس اردبیلى  - وجود ندارد) یک وقتى می‌گفتند ظلم بالسویه عدل است (فضایلى - حالا ظلمش بالسویه نیست) البته بنده به هیچ وجه فکر نمی‌کنم که به آنهایی که حقوق داده‌اند حقوق‌شان زیاد بوده چون دولت با زیاد کردن حقوق بعضى از افراد و مستخدمین وزارتخانه‌ها تصدیق کرده که هزینه زندگى بالا است و حقوق مستخدمین تکاپو نمی‌کند بنابراین باید قاعدتاً حقوق سایرین را هم رعایت بکنند و فکرى بکنند بنده براى این‌که بیشتر مزاحم آقایان نشوم چون آقایان می‌دانند که مزاحم هم زیاد نمی‌شوم...

نایب رئیس - آقاى حشمتى جنابعالى پنج دقیقه اول می‌توانید صحبت بکنید و ده دقیقه بعد.

حشمتى - چون بنده وقت خیلى طلبکار هستم فقط یک نامه‌اى به بنده رسیده که چند سطرى از آن را می‌‌خوانم.‏

رئیس - ممکن است که ده دقیقه بعد استفاده کنید.

حشمتى - الساعه تمام می‌کنم چند سطر بیشتر نیست «با کمال احترام به عرض می‌‌رسانم اینجانب پرى نمازى عیال کمال اثنى عشرى کارمند دارایی نیشابور شما را به خدا و وجدان قسم می‌دهم که به عرایض اینجانب توجه و سپس از روى وجدان قضاوت فرمایید شوهرم کارمند پایه 4 که مدتى یک سال و نیم است حکم پایه 5 در دست دارد ولى حقوق پایه 5 را نمی‌دهند با چند سر عائله این حقوق که شوهرم می‌گیرد 218 تومان است که همه ماهه هنوز از اداره نگرفته باید به عطار و بقال و نانوا بدهد که براى برج آینده بتواند نسیه بیاورد اکنون اول زمستان است هوا قدرى سرد شده با چند سر عائله و بچه کوچک نه استطاعت و پولى داریم که لباس و پوشاک براى بچه‌ها و خودمان تهیه نمائیم و نه پولى داریم که هیزم و ذغال تهیه نمائیم و اکنون طفلم مریض خدا گواه است براى پول داروى آن مانده‌ام در خانه اثاثیه فروختنى و گرو گذاشتنى هم نداریم شما را به خدا و شما را به وجدان شما را به شرافت اعلیحضرت همایون شاهنشاه محبوب قسم می‌دهم که لااقل دستور و اقداماتى بفرمایید این اضافات و ترفیعات کارمندان رسمى پرداخت شود تا بتوانیم از سرماى زمستان جانى به در ببریم «آدم متأثر می‌شود بین هزاران کاغذى که به بنده نوشته این یکى را بنده خواندم».

نایب رئیس - آقاى معاون‏

نخست‌وزیر معاون نخست‌وزیر (ذوالفقارى) - سؤال نماینده محترم مربوط بود به یکنواخت کردن حقوق کارمندان دولت دولت خودش هم متوجه این امر بود و اخیراً هم لایحه استخدامى تنظیم شده و بین آقایان وزرا تقسیم شده است که رسیدگى بکنند و در هیئت‌دولت به زودى مطرح خواهد شد و با این ترتیب خیال می‌کنم نظر جنابعالى تأمین است و یک نسخه از آن لایحه هم نزد من هست میل دارید که تقدیم کنم ملاحظه فرمایید .

نایب رئیس - آقاى حشمتى

حشمتى - بنده از اظهارات جناب آقا معاون نخست‌وزیر دوست عزیزمان خیلى تشکر می‌کنم و امیدوارم همان‌طور که فرمودند در این قسمت اقدام بکنند ولى طورى نباشد که این شعر مصداق پیدا کند که بگویند روزى آگه شوى از حال دلم اى صیاد که به کنج قفسم نیست به جز مشت پری این‌طور نباشد که این بیچاره‌ها به آن صورت باشند اقاواله وضعیت خیلى بد شده است اصلاح وضع خانواده‌ها به هم خورده و ناراضى ایجاد شده بایستى حتماً این کار را بکنید استدعا می‌کنم در مدت معینى این کار را بکنید. (عمیدى نورى  - مدت قانونیش 6 ماه است و شش ماه هم گذشته است)

3 - سؤال آقاى ارباب راجع به فرودگاه بندرعباس و جواب آقاى وزیر راه‏

نایب رئیس - آقاى ارباب‏

ارباب - سؤالى که بنده کرده‌ام فکر می‌کنم که خود دولت هم باید از دولت همین سؤال را بکند براى این‌که در مرحله اول براى کارهاى عمرانى و تولیدى خود دولت لازم‌تر است تا براى مردم عرض کنم براى احیاء و عمران نواحى به خصوص عقب‌افتاده اولین عامل مؤثر ارتباط است اگر ارتباط نباشد عوامل دیگر نمی‌توانند کار خودشان را بکنند (صحیح است) حالا کار نداریم آن توجهى که شایسته است به اهمیت خلیج نمى‌شود و امیدوارم در آتیه بشود یک ناحیه زرخیزى که روى بى‌ارتباطى و بى‌توجهى جمع کثیرى از آنجا مهاجرت کرده‌اند و به نقاطى رفته‌اند که شاید احساسات وطن‌خواهى آنها را راضى نگاه نمی‌دارد و اجباراً مهاجرت کرده‌اند موقعى که لایحه قانونى سازمان‌ برنامه در کمیسیون مشترک مطرح بود بنده از تقاضاهایی که داشتم یکى احداث و تأسیس یک فرودگاه مناسب براى بندرعباس بود که جزایر و میناب بهتر بتواند استفاده بکنند و مردم هم ارتباط داشته باشند و دولت هم بیشتر خودش دسترسى داشته باشد به احتیاجات آن ناحیه و قسمت‌هائی که مورد استفاده اقتصادى خودش است آقاى مهندس دفتریان که متصدى این کار بودند یک پرونده یا به من ارائه دادند که در حدود نصف هزینه این جزو کارهاى فورى تصویب شده است و بلافاصله شروع خواهد شد و بنده هم این نوید را به مردم دادم بعد از مدتى دیدیم خبرى نشد و این را ناگفته نگذارم که اداره هواپیمایی کشورى که به ریاست تیمار سرتیپ اشتوداخ تشکیل است مضایقه نکرد و بلافاصله فرستاد و نقشه آن را تصویب کردند و به تصویب رسانیدند در این صورت بنده انتظار داشتم بعد از چند ماه شروع شود پس از این‌که خبرى نشد و سؤال کردم جوابى دریافتم که در برنامه شش ماه دوم 1336 و شش ماه اول 1337 پیش‌بینى شده که فرودگاه آنجا ساخته بشود شاید فکر کردند تا آن وقت بنده مسلم زنده نیستم که باز یک سؤالى بکنم و بعد هم فراموش می‌کنند این بود که بنده چون دسترسى به جایی نداشتم متوسل به دربار شاهنشاهى شدم که آقا به داد ما برسید هفت هزار میلیون تومان بودجه هفت ساله سازمان‌ برنامه است یک سال هم گذشته چه مبالغى در بنادر خرج شده یک کسى رسیدگى بکند البته نامه‌هایی مبادله شده باز وعده‌هایی بله ان‏شا‌ءالله دارد نزدیک‌تر می‌شود و شروع دارد می‌شود می‌دهند ولى آثار عملى چون بنده ندیدم این بود که بنده سوال کردم استدعا می‌کنم با همان علاقه‌اى که جناب آقاى وزیر راه در امر ارتباطات دارند یک توضیح عملى به ما بدهند جناب آقاى معاون فنى نخست‌وزیر هم تا آنجا که ممکن است هم قطارهای‏شان راست می‌‌گویند شاید یک حقایقى را اینجا بفرمایند که معلوم شود فلان از این وسیله ارتباط کى مردم آنجا متمتع و منتفع خواهند شد.

نایب رئیس - تیمسار وزیر راه

وزیر راه (سرلشکر انصارى) - در مورد سؤال جناب آقاى مهدى ارباب نماینده محترم بایستى توضیح عرض کنم همیشه نسبت به فرودگاه بندرعباس کمال توجه بوده و در عرض این مدت با اعزام نماینده به محل مطالعات اولیه صورت گرفته زمین قطعى فرودگاه تعیین شده با نظر و مشورت متخصصین فنى هواپیمایی بین‌المللی که در هواپیمایی کشورى ما مشغول کار هستند طرح‌هاى لازم براى ساختمان فرودگاه آماده شده سى میلیون ریال هم اعتبار پیش‌بینى شده چون در نظر بود کار‌ها در سال 1336 شروع بشود سعى خواهد شد برنامه ساختمانى فرود گاه به سه ماهه آخر سال 1334 آورده شد و کار زودتر شروع بشود.

نایب رئیس - آقاى ارباب‏

ارباب - روى اصل کلى که بایستى هر فرد خوشبین باشد بنده هم به وعده جناب آقاى وزیر محترم راه قانع می‌‌شوم اما اگر زنده ماندم و به زودى شروع نشد مجدداً همین جا یادآورى خواهم شد یک لطفى بفرمایید که مردم حقیقتاً بیشتر امیدوار بشوند مردم محتاجند گرفتارند به علاوه وسیله که باشد دولت هم بیشتر راغب خواهد بود که توجه بکند به آنها یک مأمورى که از آنجا می‌خواهد حرکت بدهید و در این راه‌ها خراب 8 روز ببندرعباس می‌‌رود اگر وسیله باشد دو ساعته می‌‌رود و بهتر انجام وظیفه می‌کند در اداره امور دولت مؤثر است براى این‌که وقت آقایان را بیشتر تضییع نکنم اجمالاً استدعا می‌کنم جداً این کار را زودتر شروع کنند.

نایب رئیس  - آقاى خلعتبرى چون وزیر دارایی نیستند سؤال شما را می‌گذاریم به جلسه بعد

4 - گزارش آقاى نخست‌وزیر در باب امور جارى کشور

نایب رئیس  - جناب نخست‌وزیر

نخست‌وزیر (آقاى علاء)  - آقایان محترم مسبوق هستند که در موقع افتتاح هفتمین دوره اجلا سیه مجلس سنا اعلیحضرت همایون شاهنشاه ضمن فرمایشات‌شان فرمودند که دولت در مبارزه با مشکلات و اجراى برنامه‌هاى عمرانى به بعضى پیشرفت‌هاى قابل ملاحظه موفق شده است که باید به اطلاع در مجلس و مردم برسد این است که با امتثال امر همایون بنده امروز اینجا حاضر شدم و اگر آقایان اجازه بفرمایید گزارشى را که دولت تهیه کرده درباره امورى که انجام گرفته و امورى که شروع شده به عرض

+++

آقایان برسانم.

نایب رئیس - بفرمایید

نخست‌وزیر - اطمینان دارد امنیتى که در این دو ساله متعاقب بحران‌هاى چند سال اخیر فراهم شده و اقداماتى که براى از بین بردن کانون‌هاى فساد اشخاص اخلالگر و مقدمین بر علیه امینت و استقلا ل کشور به‌عمل آمده مورد تصدیق عموم باشد در سیاست خارجى به طور‌ی که آقایان نمایندگان محترم به خوبى استحضار دارند قدم‌هاى اساسى برداشته شده است و دولت ضمن حفظ و تحکیم و توسعه مناسبات خود با دول همجوار براى اولین بار در صحنه سیاست بین‌المللی نقشى شایسته بازى نمود و می‌نماید.

الحاق ایران به پیمان دفاعى بغداد و ایجاد هماهنگى کامل بین اعضا آن از ارکان این سیاست محسوب می‌شود.

در قسمت مرز ایران و شوروى و مسائل مالى موجود بین دو کشور اهتمام کامل با حسن‌نیت طرفین به‌عمل آمده و در واقع این موضوع‌ها را خاتمه یافته مى‌توان دانست.

مدتى است بین ایران و پاکستان مذاکرات در باب مرز طرفین جریان دارد و خوشبختانه می‌توانم به عرض آقایان محترم برسانم که بین دو دولت دوست و همجوار اختلافى در این باب وجود ندارد و قریباً عملیات فنى در محل براى علامت گذارى شروع خواهد شد.

در قسمت رود هیرمند و شط‌العرب مراقبت و مجاهدت به‌عمل آمده است و اگر چه هنوز نتیجه مطلوب که متضمن منافع طرفین باشد به دست نیامده ولى اطمینان می‌‌دهد که دولت اقدامات خود را جداً دائماً دنبال می‌نماید و با روابط دوستانه‌اى که فیمابین موجود است علت ندارد که توفیق دست ندهد در باب کانال سوئز به طور‌ی که استحضار دارند سیاست دولت کاملاً عاقلانه و روشن بوده و هست و ما در مجامع مختلف که به این کار رسیدگى می‌نمودند شرکت کردیم و از سه اصل کلى که یکى حق حاکمیت مصر و دیگرى تأمین آزادى عبور و مرور از کانال و سومى حل اختلاف از طریق مسالمت‌آمیز باشد دفاع نمودیم و جاى نهایت خوشوقتى است که مطابق نظر ما این موضوع اکنون به سازمان ملل متحد احاله شده است.

ضمناً در باب سیاست خارجى دولت به عرض می‌‌رسانم قراردادهاى مختلف بین دولت ایران و دول دوست منعقد شده است که مربوط به توسعه روابط سیاسى و اقتصادى و فرهنگى است و از آن جمله است قرارداد‌هایی ترانزیتى با ترکیه که کشور ما را در واقع با دریاى مدیترانه مربوط می‌سازد امیدوار است ثمرات کلیه این قراردادها در آتیه به نحو کامل نصیب ما و دوستان ما گردد و کشور مشى سیاست خارجى دولت و نتایج آن بهره‏مند شود.

خاطر آقایان مستحضر است که یکى از بزرگ‌ترین اشکالات کشور قضیه بودجه و کسر آن است در سال‌هاى قبل دولت از محل کمک بلاعوض و یا وام قسمت عمده از هزینه‌هاى جارى کشور را تأمین می‌نمود ولى چون دولت ایمان داشت که این رویه غیرقابل ادامه است و ما باید روى پاى خود بایستیم این بود که تمام مساعى لازم براى حل این مشکل و تعادل بودجه به ‌عمل آمد خوشبختانه موفقیت‌هایی به دست آمده است.

طبق آمار دقیق وزارت دارایی توانسته است 6 ماهه سال جارى تقریباً صددرصد پیش‌بینى‌هاى بودجه را وصول نمی‌آید با این توضیح که بودجه مصوب سال 1335 - 6 دوازدهم عواید پیش‌بینى شده به استثناء عواید نفت بالغ برشش میلیارد و سیصد هفتاد و نه میلیون و ششصد و سى یک هزار ریال بوده است و وصولى 6 ماهه اول امسال وزارت دارایی یعنى مبالغى که تا روز آخر شهریور ماه به خزانه‌دارى کل عاید شده است بدون عواید نفت شش میلیارد و سیصد و چهل و نه میلیون و هفتاد و دو هزار ریال بوده است که از سنجش این دو رقم در کمال وضوح معلوم می‌شود که تقریباً کلیه عواید پیش‌بینى شده وصول گردیده و در عین حال وزارت دارایی در این 6 ماهه با جدیت در وصولى مالیات‌ها از تمام طبقات بدون ملاحظه اقدام کرده و در نتیجه یک میلیارد و سیصد و هفتاد میلیون و سیصد و چهل و یک هزار ریال اضافه وصولى نسبت به مدت مشابه سال قبل داشته است بدین ترتیب توانسته‌ایم تمام مخارج کشور را در عرض این 6 ماه با رعایت صرفه‌جویی کامل پرداخت کرده و چرخ‌هاى مملکت را از لحاظ مالى بگردانیم بدون این‌که احتیاجى به قرضه داشته باشیم.

اقدامات لازم هم راجع به تأمین غله و قند و شکر و خرید مواد دخانیه شده است که چگونگى مفصل آن را در گزارشى که از طرف وزارت دارایی مستقیماً در اختیار آقایان گذاشته خواهد شد و ملاحظه خواهید فرمود ما امیدواریم در نتیجه این خدمت و کوشش به آرزوى خود یعنى متعادل ساختن بودجه برسیم.

سیاست بازرگانى دولت تمایل به آزادى تجارت و حدود مقدورات ارزى کشور و با رعایت حمایت مصنوعات داخلى است.

براى این منظور سازمان‌هاى اقتصادى کشور اصولى کلى را که باید در قانون و تعرفه جدید گمرک رعایت شود معین کرده و در حال حاضر مشغول تهیه قانون جدیدى می‌‌باشند که پس از اتمام آن تقدیم قوه مقننه کشور خواهد گشت.

دولت حاضر در بسیار از مقررات مربوط به تجارت به منظور تسهیل در امر بازرگانى جدید نظر کرده است منجمله مشغول است که قانون تجارت را به صورتى که با احتیاجات امروزه تطبیق کند درآورده این قانون به زودى تقدیم خواهد شد.

قانون جدید ارز که تقدیم قوه مقننه گشته یکى از اقدامات دولت حاضر در تسهیل امور بازرگانى است.

در روابط بازرگانى با کشور‌هاى خارجه پیشرفت‌هاى زیادى حاصل شده که منجمله قرارداد بازرگانى جدید ما با کشور آمریکا است که مقررات آن طبق موافقت‌نامه‌هاى خاصى نسبت به بعضى از کشور‌هاى دیگر قابل اجرا خواهد بود.

قانون جلب سرمایه‌هاى خارجى و آیین‌نامه مربوط به آن‌که از تصویب هر دو مجلس گذشته و خاتمه یافته است اقدامى بوده است که به منظور پیشرفت در کلیه شئون اقتصادى کشور به‌عمل آمده است.

اقداماتى که در باب قراردادهاى ترانزیتى ایران و ترکیه شده قدمى مهمى است که براى تسهیل امور بازرگان مملکت برداشته شده است.

اجرا اصل مبارزه با فساد که سرلوحه برنامه دولت است جز با یک دادگسترى سالم و قوى میسر نیست اصلاحات سازمان دادگسترى که اخیراً شروع شده و اصلاحاتى که با کمک نمایندگان محترم مجلسین در قوانین شده و می‌شود به این منظور بوده و قطعاً با تعقیب مأمورین ناصالح و متعدیان به حقوق افراد دولت در این منظور توفیق حاصل خواهیم نمود.

دولت در حال حاضر مشغول ساختن در حدود350/2 کیلومتر از شاهراه‌هاى کشور و 1780 کیلومتر از راه‌هاى استانى مطابق اصول جدید می‌باشد.

راه‌آهن تا دو سال قبل داراى قدرت بیش از 4 هزار تن روزانه نبوده است در اثر مساعى که به‌عمل آمده است اکنون با تکمیل وسایل حمل دوازده هزار تن بار در روز از بنادر جنوب ایران به نقاط مختلف کشور امکان‌پذیر است.

دولت حاضر به ساختن بیش از 600 کیلومتر خط آهن موفق گردیده است راه‌آهن تبریز به مراغه رسیده و به طرف تبریز پیش می‌‌رود راه‌آهن خراسان بیش از 60 کیلومتر تا مشهد فاصله ندارد و تا دو ماه دیگر ساختمان این خط خاتمه خواهد یافت.

دولت مصمم است خط آهن تبریز را تا سرحد ترکیه ادامه دهد و آن را به راه‌آهن ترکیه وصل نمی‌آید نقشه‌برداری‌‌هاى لازم در این خط شروع شده و به محض رسیدن راه‌آهن مراغه به تبریز آن را از تبریز به سرحد ادامه خواهد داد مطالعات و نقشه‌برداری‌ها خط آهن کاشان یزد و کرمان خاتمه یافته و به محض خاتمه یافتن ریل‌گذارى خط مشهد این خط شروع خواهد گشت.

اصلاح بنادر ایران کمال ضرورت را داشته است تکمیل بندر شاهپور و خرمشهر شروع گشته و تاکنون به طور قابل ملاحظه پیشرفت نموده است بررسى نسبت به اصلاح پنج بندر دیگر در خلیج‌فارس خاتمه یافته و بررسى چهار بندر در شمال آغاز گردیده است که در آتیه نزدیکى اصلاح و تکمیل آنها شروع خواهد گشت. براى تمرکز امور بندرى لایحه‌اى تهیه شده که به زودى تقدیم قوه مقننه خواهد شد.

از لحاظ حمل و نقل هوایی ساختن فرودگاه‌هاى جدید و تکمیل فرودگاه‌هاى موجود و تشکیل شرکت هواپیمایی واحد اقدام لازم به‌عمل آمده است.

قانون امور اجتماعى و عمران دهات که به تصویب مجلسین رسیده یکى از قدم‌هاى اساسى است که به منظور بهبود وضع ساکنین دهات برداشته شده و قانون مزبور هم اکنون به وسیله بنگاه عمرانى کشور به مرحله اجرا در آمده است اطمینان دارد اثرات مفید آن به زودى محسوس خواهد شد.

به منظور سپردن کار مردم به مردم در قسمت عمده کشور انجمن‌های شهر طبق مقررات قانون اخیر شهرداری‌ها تشکیل و در حال حاضر در این نقاط مردم در امور شهر نظارت دارند.

تمام وسایلى که باید براى سرشمارى عمومى تهیه شود مهیا و فراهم گردیده این امر به زودى به مرحله اجرا در خواهد آمد مادام که آمار صحیحى در کشور وجود نداشته باشد اصلاحات اجتماعى بر پایه و مبناى صحیح میسر نیست ضمن آمار عمومى که تعداد نفرات کشور را تعیین می‌کند آمار کشاورزى نیز صورت خواهد گرفت و نتایج خوبى که از این آمارگیرى عاید خواهد شد محتاج به ذکر نیست.

یکى از کارهاى مفید که داراى اثرات اجتماعى زیادى است تهیه یک کادر جوان و تحصیلکرده و قابل اعتماد براى امور شهربانى کشور است در نتیجه این اقدام امروز می‌توانم به اطلاع برسانم که یک عده افسر تحصیلکرده وارد اجتماع شده و به انجام وظایف خود مشغول شده‌اند.

موفقیت دولت در منع کشت خشخاش و مبارزه با استعمال مواد مخدره مورد تصدیق عموم است (خلعتبرى - این مورد خیلى خوب است) براى مبارزه با مالاریا متجاوز از بیست و یک هزار ده سمپاشى شده است مبارزات با سل طبق برنامه صحیحى شروع شده است تلقیح بر ضد آبله در نقاط بسیارى از کشور به‌عمل آمد.

لوله‌کشى و تهیه مخزن آب در بعضى

+++

از شهر‌ها خاتمه یافته در بعضى در حال اجرا و در بعضى دیگر به زودى شروع خواهد گشت.

15 حلقه چاه عمیق و 344 حلقه چاه کم عمق تعداد زیادى حمام دوش در بعضى از شهرستان‌ها احداث گردیده است.

تهیه کارخانه شیر پاستوریزه با کمک مؤسسه یونیسف و مراقبت شدید در امر داروسازى و ایجاد مرکز تزریقات عمومى و توزیع شیر خشک و صابون و دارو و مواد غذایی اهدایی یونیسف در تمام کشور اقدام در امور آموزشى و تأسیس کلاس‌هاى آموزشى و پرستارى و فعالیت‌هاى پیشگیری‌هاى طبى ایجاد واحد‌هاى سیار اشعه مجهول مبارزه با بیماری‌هاى آمیزشى و اخذ نتیجه مطلوب از آن تأسیس آزمایشگاه‌ها ساختمان بیمارستان‌ها آسایشگاه‌ها و درمانگاه‌ها تکمیل بخش‌هاى مربوط در مریضخانه‌هاى موجود اعم از ساختمان یا لوازم آن و ایجاد پست‌هاى بهدارى در بعضى از نقاط کشور عملیاتى بوده است که در امر بهدارى کشور صورت گرفته است. برقرارى رابطه تلگرافى مستقیم با بعضى از کشورهاى خارجه تأسیس دستگاه تلگراف بى‌سیم در 6 شهر تأسیسات جدید تلفنى کاربر در 9 شهر برقرارى ارتباط تلفنى در هفت قسمت مختلف تأسیسات دفتر تلگرافى جدید در یازده نقطه تأسیسات دفاتر پستى جدید در 16 نقطه اقدام در سیم‌کشى‌ها جدید و آهنى در حدود یک هزار کیلومتر برقرارى سرویس حمل و نقل پستى در 15 خط تهیه 180 هزار شماره تلفنى خودکار براى تهران و شهرستان‌ها تهیه دستگاه‌های فرستنده مخصوص از اقداماتى است که براى بهبود اصلاحات به‌ عمل آمد.

 در اثر مساعى که براى پیشرفت فرهنگ کشور به کار رفته در سال گذشته 5553 کلاس قریب 84 هزار دانش‌آموز و قریب 3800 نفر معلم بر تعداد کلاس‌ها و دانش‌آموزان و معلمین سال قبل اضافه شده است وزارت فرهنگ در اصلاحات اساسى ادارى تجدیدنظر در برنامه‌ها و آیین‌نامه‌هاى آموزشى جلب همکارى مردم در امور فرهنگ ساختمان مدارس تربیت معلم امور تربیتى دانش‌آموزان تربیت پیشاهنگى ورزش کودکستان‌ها تعلیمات اجبارى تعلیمات عشایر تعلیمات اساسى آموزش حرفه‌اى کشاورزى آموزش روستایی و کشاورزى دانشکده‌هاى شهرستان‌ها اعزام دانشجو به خارجه. امور مربوط به آثار باستانى و امور مربوط به اوقاف حد اعلاى موفقیت را متناسب با زمان و مقدورات مالى به دست آورده است به خصوص لازم می‌دادند به اطلاع برساند که براى تعلیمات اکابر و مبارزه با بى‌سوادى اقدامات دامنه‌دارى شروع شده و مقدمات و وسایل آن از هر حیث فراهم گشته و در آتیه بسیار نزدیکى شروع به این کار خواهد شد.

سازمان‌ برنامه از لحاظ کارهاى عمرانى اساسى از قبیل ساختمان سدها تأسیس کارخانه‌جات و استفاده از منابع طبیعى کشور مهندسین متخصص را که اشتهار بین‌المللی دارند مأمور مطالعه و تهیه طرح‌هاى مربوطه نموده است و البته همه آقایان به اصل ضرورت مطالعه براى کارهاى عمرانى فوق‌الذکر معتقد هستم و تصدیق می‌فرمایند که نمی‌توان بدون مطالعه دقیق دست به اقداماتى زد که احیاناً با اشتباه صورت پذیرد نسبت به سد کرج و سد سفیدرود این مطالعات خاتمه پذیرفته و هم اکنون مشغول عمل هستند مطالعات سد ساوه و دورودزن نیز خاتمه پذیرفته است طرح اصلى سد زرینه‌رود تهیه شده است مطالعات آبیارى چاه نیمه سیستان هم تمام شده است مطالعه امور عمرانى خوزستان به مؤسسه معروف لیلیان تال و کلابه واگذار شده که بهترین طریق استفاده از رودخانه‌هاى کارون و کرخه و گازهاى منطقه نفت‌خیز و سایر منابع طبیعى خوزستان را تعیین و طرح مربوط را براى اقدام تهیه نمی‌آید آنچه از لحاظ سدسازى تا امروز صورت پذیرفته تکمیل سد گلپایگان تکمیل تونل کوهرنگ و ساختمان آبشار آن است ساختمان کانال‌هاى دشت مغان خاتمه پذیرفته و حاضر براى آبیارى بیست هزار هکتار زمین است غیر از عملیات سدسازى و آبیارى خوزستان عملیات عمرانى مشابه دیگرى که در کشور تحت مطالعه است عبارت است از:

مطالعه سد زاینده‌رود مطالعه سد خراسان مطالعه آبیارى دیمچه و شیبیه که 70% آن انجام شده است پیشنهاد اجرایی آبیارى دشت میشان در دست مطالعه است مطالعات آبیارى شادکان خاتمه یافته است دیوار حفاظى سواحل میناب کشیده شده و براى آبیارى فومن و حوزه شوشتر نیز مطالعاتى در جریان است.

در این موقع لازم می‌دادند به اطلاع برساند لوله‌کشى نفت اهواز به تهران از طرف شرکت ملى نفت طبق نقشه رو به پیشرفت بوده قسمت اول آن یعنى لوله‌کشى از اهواز به ازنا تمام شده و قسمت دوم یعنى از اهواز به تهران نیز در آتیه نزدیکى خاتمه خواهد یافت کاوش‌هاى نفت قم نیز خوشبختانه نتیجه مطلوبه رسیده و به واسطه پشتکار و جدیت و دانایی مهندسین جوان و تحصیلکرده ایرانى در این ناحیه نفت شروع به فوران کرده و آتیه بسیار درخشانى را براى مملکت و ملت نومید می‌‌دهد در مورد کارهاى کشاورزى مبلغى که فقط در شش ماهه اول سال جارى به دستگاه‌هاى اجرایی از طرف سازمان پرداخت شده در حدود 230 میلیون ریال است البته وام براى قنایی که به مبلغ صد میلیون ریال به بانک کشاورزى پرداخت شده جزء این رقم نیست و علاوه بر این اقلام از اول سال تاکنون 150 میلیون ریال از طرف وزارت دارایی در اختیار بانک کشاورزى گذارده شده و در ماه‌هاى آتیه تقریباً 90 میلیون ریال دیگر در اختیار این بانک از طرف وزارت دارایی گذارده خواهد شد.

مطالعاتى براى توسعه و بهبود گشت چغندر پنبه و تولید برگ چاى صورت گرفته است مثلاً در مورد کشت چغندر سطح کشت در سال 1333 چهل هزار هکتار بوده است در حالى که در سال جارى میزان کشت به پنجاه هزار هکتار افزایش یافته است یا در مورد چاى که قبل از جنگ 3 هزار هکتار هم زیر کشت چاى نبوده امسال 14500 هکتار زیر کشت است.

همچنین در مورد پنبه حداکثر محصول قبل از جنگ 40 هزار تن بوده است.

در حالى که محصول امسال 80 هزار تن پیش‌بینى می‌شود و بیش از صد هزار هکتار زیر کشت است مقدمات حمل و نصب کارخانه جدید سى هزار دوک نساجى به کارخانه چیت‌سازى تهران فراهم شده است.

عملیات ساختمانى کارخانه گونى‌بافى جدید شاهى شروع شده است.

ساختمان کارخانه قند واقع در بردسیر کرمان و نصب ماشین‌آلات به پاى کار آمده است.

قرارداد احداث کارخانه کود شیمیایی در خوزستان منعقد است.

براى احداث کارخانه ذوب آهن مطالعه مهندسین مشاور دماکروپ به نتیجه رسیده و عملیات اکتشافى در معادن شمس‌آباد و تهیه ذغال در معادن الیکا و کاجره جریان دارد.

مطالعه منابع نیرو در شهرستان‌ها به یک مؤسسه امریکایی واگذار شده است و اینک در 17 شهر بانه زرقان داران رودبار سراب اسکو سنقر و کلیایی ایلا م درگز فردوس دامغان فومن صومعه‌سرا رامسر کاشمر گنبد کاوس نیروى بریق دایر می‌باشد.

طرح اجرایی ساختمان 12 هتل با همکارى اداره املاک و مستغلات پهلوى تهیه شده است.

یکى از مساعى دولت اقدامات براى ترفیه حال مستخدمین و یکنواخت نمودن وضع آنها و اصلاح اصول استخدامى کشور است در نظر است اساس استخدام بر اصل طبقه‌بندى مشاغل قرار گیرد و حقوقى که به مستخدمین دولت پرداخته خواهد شد متناسب با ارزش کار آنها باشد و براى این منظور لایحه قانون استخدام جدیدى تهیه شده و به زودى تقدیم قوه مقننه خواهد گشت.

مطالعه ساختمان سد لار که به سازمان آب تهران محول شده در شرف اختتام است دولت اقدامى از جنبه مالى براى عملى شدن ساختمان این سد به‌عمل آورده و امید دارد به زودى اجازه اقدام به آن را از مجلسین تحصیل نماید.

در امور کشاورزى و صنعتى و معدنى و امور مربوط به کار پیشرفت‌هایی حاصل شده است در تهیه ماشین‌هاى کشاورزى ازدیاد سرمایه کشاورزى کمک به چای‌کاران شمال کمک به برنج‌کاران شمال فروش و واگذارى ارضى خالصه خوزستان آبادى اطراف سرکرخه حفظ و مراقبت از جنگل‌هاى دفع آفات نباتى و مبارزه با بیمارى‌هاى دام تأسیس شرکت‌هاى روستایی و شرکت‌هاى تعاونى مراقبت در امور کارگران و اجرا قانون بیمه‌هاى اجتماعى و باسواد کردن و دادن تعلیمات فنى به آنها تا آنجا که مقدرات مالى و وسایل اجازه می‌داده اقدام نموده است.

مطالبى که به عرض رسید در حدود کلیات و شمه مختصرى از عملیات انجام شده است.

براى آن‌که وقت مجلس محترم شوراى ملى به استماع گزارش‌هاى تفصیلى در جلسات متعدد مشغول نشود اعضا دولت هر یک به نوبه خود گزارش تفصلى عملیات و اقداماتى را که نموده‌اند کتباً و مستقیماً به استحضار خاطر آقایان نمایندگان محترم خواهند رساند.

از خداوند تبارک و تعالى مسئلت دارم که تحت توجهات و راهنمایی‌هاى اعلیحضرت همایون شاهنشاهى و با تقویت نمایندگان محترم بیش از این در خدمت به میهن موفق شویم.

5 - طرح گزارش شور اول کمیسیون کشور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى‏

نایب رئیس - گزارش کمیسیون کشور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى و آمار جزء دستور است قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

گزارش از کمیسیون کشور به مجلس شوراى ملى کمیسیون کشور ملس شوراى ملى در جلسه مورخ 16/7/35 با حضور نماینده وزارت کشور لایحه شماره 5802 رل

+++

49209 دولت راجع به اصلاح ماده 5 قانون آمار و سرشمارى را که مشتمل بر ماده واحده و یک تبصره می‌باشد مورد رسیدگى قرار داد و عیناً تصویب نمود و گزارش آن را به شرح زیر به مجلس شوراى ملى تقدیم می‌دارد:

ماده واحده - ماده (5) قانون آمار و سرشمارى به طریق زیر اصلاح می‌شود:

وزارت کشور در صورت احتیاج براى تعلیم و تربیت آمارشناسان و آمارگران به تعداد کافى می‌تواند کلاس‌هاى مخصوصى تشکیل دهد و دانشجویان آن را از بین کارمندان دولت انتخاب نماید.

تبصره - آیین‌نامه مربوط به تشکیل کلاس‌ها مخصوص و برنامه تعلیماتى به وسیله اداره آمار عمومى تهیه و پس از موافقت وزارت کشور و تصویب شوراى عالى فرهنگ به موقع اجرا گذارده شود. مخبر کمیسیون کشور. سعید مهدوى

نایب رئیس - کلیات مطرح است آقاى دکتر شاهکار پیشنهاد سکوت داده‌اند پنج دقیقه وقت براى توضیح دارند پیشنهاد قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ریاست محترم مجلس شورا ملى پیشنهاد سکوت می‌نمایم - دکتر شاهکار

نایب رئیس - بفرمایید .

دکتر شاهکار - فرض کنم آقایان همکاران محترم: این سومین وسیله‌اى است که بنده متشبث شده‌ام از براى این‌که بیایم در حدود آیین‌نامه 5 دقیقه مطالبى عرض کنم پیشنهاد سکوت بنده از این نظر نیست که قانون سرشمارى مورد توجه نیست از این نظر بود که بنده خیلى مایل بودم جناب آقاى نخست‌وزیر که تشریف آورده‌اند اینجا و گزارش عملیات هجده ماهه خودشان را به مجلس شوراى ملى تقدیم کرده‌اند البته از حالت سکوتى که مجلس نسبت به این گزارش اتخاذ کرد بیرون بیاید و بنده به سهم خودم یک کلمه صحیح است یا صحیح نیست عرض نکردم.

نایب رئیس - این موضوع مطرح نیست.

دکتر شاهکار - اجازه بدهید جناب عالى اجازه نمی‌دهید که بنده هیچ‌گونه مطلبى راجع به این موضوع عرض کنم.

نایب رئیس - راجع به پیشنهاد سکوت بفرمایید.

دکتر شاهکار - راجع به سکوت دارم عرض می‌کنم من از مقام محترم‌تان اجازه می‌‌خواهم که اقلاً بگذارید این تریبون پنج دقیقه آزاد باشد.

نایب رئیس - آزاد است بفرمایید ولى در حدود آیین‌نامه ‏

دکتر شاهکار - اگر آزاد است پس اجازه بفرمایید بنده و چند نفر از رفقا همان موقعى که جناب آقاى نخست‌وزیر این گزارش را قرائت می‌فرمودند تقاضا کردیم که گزارش ایشان مورد شور و بحث در مجلس شوراى ملى قرار بگیرد متأسفانه چون وقت کم بود بیش از شش هفت امضاء (بهبهانى‏  - 12 امضاء دارد) تا 12 امضاء رسیده و به 15 امضاء نرسیده از این جهات چون برخلاف آیین‌نامه بود که قبل از 15 امضاء آن را مطرح بکنند از آن صرف‌نظر کردیم البته پس از تکمیل مورد بحث قرار خواهد گرفت بعداً تقاضا کردم از تبصره 2 ماده 66 آیین‌نامه استفاده کنم آن هم نشد.

نایب رئیس - آن مانعى ندارد ولى در موقع خودش‏

دکتر شاهکار - به دلیل این‌که آیین‌نامه می‌گوید اگر در دستور چیزى نبود نایب رئیس مانعى ندارد البته اگر موضوعى در دستور نبود حق دارید صحبت کنید.

دکتر شاهکار - بنده از همکاران محترم که خیال می‌کنم دولت هم این مطلب را می‌خواهد این تقاضا را می‌کنم که گزارش دولت جناب آقاى نخست‌وزیر مورد بحث و شور در مجلس قرار گیرد یعنى موافقت بفرمایید که جلسه آینده یا هر جلسه دیگر (صارمى - بسیار خوب است) در دستور قرار بگیرد چرا؟ به دلیل این‌که هیچ وقت یک گزارشى که از طرف دولت داده می‌شود این گزارش بد نمی‌تواند باشد و بعضى از مطالبى که آقاى نخست‌وزیر فرمودند صددرصد صحیح است از نظر اهمیت سیاست خارجى که مخصوصاً بنده اینجا به سهم خودم به آقای وزیر امور خارجه تبریک می‌گویم راجع به این سیاست بسیار عاقلانه‌اى که در پیش گرفته‌اند (صحیح است) اما آنچه که باید مورد بحث قرار بگیرد چون مشى سیاسى ما خوشبختانه معین و روشن است و دولت با کمال جدیت در تعقیب آن هم هست از نظر سیاسى مورد تأیید کامل نمایندگان مجلس شوراى ملى هم هست و اما در سیاست داخلى در قسمت‌هایی که فرمودند ما مطالبى داریم که باید به اطلاع دولت برسانیم انتقادات بى‌نظیر و بى‌غرضى داریم که باید دولت را متوجه کنیم این بود که بنده خواستم این مطلب را به همکاران محترم بگویم که موافقت بفرمایند گزارشى که دولت داده مورد شور واقع شود بنده معتقدم که همه آقایان موافقند براى این‌که مطلبى در کار نیست ولى از آقایان محترم استدعا می‌کنم که موافقت بفرمایند این گزارش بسیار مفصل و جالب مورد متوجه قرار بگیرد چون نسبت به بعضى از اقدامات بنده مسبوقم و ایمان ندارم که این طور است البته آقاى نخست‌وزیر و وزراى مسئول مطلب را خواهند فرمود و مجلس روشن خواهد شد تماس دولت با مجلس روشن خواهد شد تماس دولت با مجلس باید دائم باشد نظارت کامل در امور مملکت بشود مطالب خوب مورد تأیید نمایندگان است مطالبى هم که به نظر ما صحیح نیست مورد تذکر واقع خواهد شد تا ببینیم که کدامیک درست می‌‌گویند و واقعاً می‌خواهند عملى به نفع مردم این مملکت بشود و از این جهت است که بنده پیشنهاد سکوت خودم را پس می‌گیرم و مقصودم فقط عرض این مطلب بود که گزارش آقاى نخست‌وزیر مورد بحث در مجلس شوراى ملى قرار بگیرد و الان هم امضاى طرح تکمیل می‌شود و تقدیم می‌گردد.

نایب رئیس - رأى می‌گیرم به ورود در مواد (عمیدى نورى - بنده مخالفم) الان اجازه خواستید؟ (عمیدى نورى - بلى) بفرمایید .

عمیدى نورى - لایحه‌اى که مطرح است به نظر بنده از این جهت قابل ایراد است و بنده به عنوان مخالف عرض می‌کنم در این لایحه قید اجازه تشکیل کلاس است یعنى براى تربیت سرشمار اگر احتیاجى پیدا شد یک کلاسى تشکیل بدهند خلاصه آنچه که در مجلس قرائت شد این بود بنده خیال می‌کنم که این کار اجازه قانونى نمی‌خواهد ایجاد کلاس براى تربیت سرشمار این یک امر تربیتى است امر ادارى است همین‌طور که در وزارت فرهنگ هم این امر یک امر تربیتى است و یک امر علمى است که مملکت است براى امور مختلف کلاس‌هاى مختلف تشکیل بشود و هیچ کدام محتاج به اجازه از مجلس نیست به نظر بوده ایجاد کلاس براى تربیت سرشمارها هم همین‌طور است اگر قرار بشود این قبیل امور عادى ادارى که از فرط بدیهى بودنش هیچ حاجت به بحث و گفتار نیست به صورت لوایح بیاید در مجلس خیال می‌کنم جز گرفتن وقت مجلس چیز دیگرى نیست بنده استنباطم از این لایحه این بود حالا اگر منظور دیگرى باشد که تصور بشود در شأن قانون است که به تصویب مجلس شوراى ملى برسد البته بفرمایید ما را روشن کنید ولى ظاهرش یک امر خیلى بدیهى است که محتاج به تصویب مجلس شوراى ملى و درآوردن به صورت قانونى ندارد.

نایب رئیس - جناب آقاى وزیر کشور بفرمایید

وزیر کشور (علم) - توجه حضرت عالى را به این نکته جلب می‌کنم که این اصلاح ماده 5 در دنباله قانونى است که قبلاً تصویب فرموده‌اید چون براى این کار قانونى تصویب فرمودید براى اصلاحش هم قانون آوردیم به این جهت این ماده به مجلس تقدیم شد. (عمیدى نورى - تصدیق خواهد فرمود که حاجت به تأسیس کلاس با اجازه مجلس نیست)

نایب رئیس - آقاى مخبر بفرمایید.

مخبر کمیسیون کشور (مهدوى) - آقاى عمیدى نورى توجه نفرمودند در همین ماده که اینجا ذکر شده قانون سرشمارى از نقطه‌نظر گرفتن دانشجو یک شرایطى ذکر کرده است که به اشکال برخورده است و یکى از اشکالات سن بوده نوشته شده بود 30 سال به بالا را حق ندارند قبول بکنند این امر تولید اشکال کرده بود این اشکال را اصلاح کردند به این ترتیب به این صورت و حالا اجازه مجلس از نظر اصلاح ماده 5 خواسته شده‏

نایب رئیس - آقاى فضایلى موافقید.

فضایلى - موافقم‏

نایب‌رئیس - آقاى قنات‌آبادی مخالفید بفرمایید.

قنات‌آبادی - پیشنهادى است به امضاى 16 نفر از نمایندگان محترم‏

6 - اعلام تصویب صورت‌مجلس‏

نایب‌رئیس - اجازه بفرمایید هر کارى وقتى دارد رأى گرفته می‌شود چون عده براى رأى کافى است اول تصویب صورت‌مجلس قبل از اعلان می‌شود.

7 - بقیه مذاکره در گزارش کمیسیون شور راجع به اصلاح ماده 5 قانون سرشمارى‏

نایب رئیس - رأى می‌گیریم به ورود در ماده آقایانى که موافقند قیام بفرمایند. (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا خود ماده واحده مطرح است کسى اجازه نخواسته پیشنهادات رسیده قرائت می‌شود و به کمیسیون مربوط فرستاده خواهند شد.

(به شرح زیر خوانده شد)

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى

پیشنهاد می‌نمایم در ماده واحده در کلمه دانشجویان به شاگردها تبدیل شود. محمدهاشم وکیل

پیشنهاد می‌نمایم که قسمت اخیر ماده واحده به شرح زیر اصلاح شود: دانشجویان آن را از بین کارمندان دولت که سن آنها از چهل سال بیشتر و پایه تحصیلات‌شان از سیکل اول متوسطه کمتر نباشد انتخاب نماید. صدرزاده

نایب رئیس - لایحه و پیشنهاد براى شور دوم به کمیسیون فرستاده می‌شود.

8 - تقدیم پیشنهاد طرح گزارش آقاى نخست‌وزیر

نایب رئیس - آقاى قنات‌آبادی ‏

قنات‌آبادی - پیشنهادى است به امضاى عده‌ای از آقایان که گزارش آقاى نخست‌وزیر مطرح شود

نایب رئیس - بعد که عده براى رأى

+++

کافى شد به این پیشنهاد رأى می‌گیریم.‏

9 - بیانات آقایان: دکتر شاهکار - ارباب - علامه وحیدى طبق تبصره 2 ماده 66 آیین‌نامه ‏

نایب رئیس - چون در دستور حالا چیزى نداریم آقاى دکتر شاهکار طبق ماده 66 تقاضاى ده دقیقه صحبت کرده‌اند بفرمایید.

دکتر شاهکار - همکاران محترم بنده امروز نه قصد شرفیابى حضورتان را داشتم و نه قصد تصدیع علت این‌که نمی‌خواستم شرفیاب شوم کسالت مزاجى است که متأسفانه چند روز است یقه مرا گرفته و امیدوارم به زودى مرتفع بشود و علت این‌که نمی‌خواستم صحبت کنم چون در دستور جلسه مطلبى نبود و سؤالاتى بود که مطرح می‌شد گزارش جناب آقاى نخست‌وزیر این موقعیت را به دست داد که بنده از این آیین‌نامه استفاده بکنم و در این ده دقیقه مطالبى را که به نظرم می‌رسد عرض کنم و خیلى خوشوقت می‌‌شوم که جناب آقاى وزیر دارایی هم توجهى بفرمایید (وزیر دارایی‏ ـ بفرمایید ) عرض کنم کشور ما خوشبختانه داراى منافع و استعدادها و ثروت‌هایی است که آقایانى که اغلب قسمت‌هاى دنیا را دیده‌اند می‌دانند که از این حیث خداوند نسبت به ایران و نسبت به ملت ایران فوق‌العاده نظر عنایت داشته است (صحیح است) منابع زیرزمینى منابع روى زمینى و مخصوصاً قبل از همه آن هوش و ذکاوت و فراستى که در نهاد ایرانى است ولى با تمام این مقدرات وقتى نگاه می‌کنیم می‌بینیم ترکیبش خیلى خوشگل نیست یعنى در مملکتى که داراى یک عده‌ای افراد قانع کارکن زحمتکش و اصیل و شریفى هستند در مملکتى که خوشبختانه رئیس مملکت حداکثر قدرت خودش را براى بهبود اوضاع مردم به کار می‌برد. (صحیح است) در مملکتى که حسن‌نیت در بین بیشتر مردم هست با کمال تأسف جناب آقاى علاء باید عرض کنم اوضاع آن طورى که باید باشد نیست اگر پشت تریبون نبود حضورتان یک اصطلاح فرنگى عریض می‌کردم که چون در زبان بسیار وارد هستید بهتر مطلب را بیان می‌کرد در هر صورت اوضاع خوب نمی‌گردد علتش چى است؟ چرا این طور است؟ براى این‌که ما از کوچولو شروع نمی‌کنیم برویم به بالا ما کلیات را در نظر می‌گیریم و جزئیات می‌ماند یعنى در وزارت فرهنگ‌مان که یکى از نقاط حساس مملکت است یعنى کلاس تربیت آدم در آنجاست برنامه‌هاى تدریسى ما برنامه‌اى متوسطه ما یک برنامه فرسوده عقب‌افتاده سال هزار و نهصد دولتى است که خودش هم آن را ول کرده و ما هنوز درگیر آن هستیم و وقتى که می‌خواهیم درست کنیم در صفحه دوم کتاب اول ابتدایی مطالبى می‌خوانیم که باور بفرمایید شأن یک ملت فرهنگى مثل ملت ایران نیست جناب آقاى علاء ان‏شا‌ءالله نوه کوچولو دارید ملاحظه بفرمایید در کتاب اول ابتدایی در صفحه دوم نوشته احمد چون پایش بو می‌داد بچه‌ها از کلاس بیرونش کردند بچه‌ها پای‌تان را بشویید که اگر بوى گند بدهد نمی‌توانید بروید کلاس زیرا طوطى نوشته خر ما زیر درخت نوشته گوجه این را ببینید اینها یک مطالب کوچکى است این یک نگلى ژانس کوچولو است وقتى که مطالعه بفرمایید در امور فرهنگى و تصمیمى که وزارت فرهنگ اخیرا گرفته است ملاحظه کنید که مردم استطاعت این‌که بچه‌هایشان را به مدرسه بفرستند ندارند جناب آقاى نخست‌وزیر دو تا صد و پنجاه تومان یعنى سیصد تومان براى ثبت نام دو تا محصل یا تهیه کتاب براى مردم عادى مملکت به خداى متعال غیرممکن است (صحیح است) بنابراین دو تا بچه می‌ماند در منزلش و نمی‌تواند آنها را بفرستد به مدرسه شما هر چقدر بروید به یونسکو کمک بکنید یا در مجامع بین‌المللی سهیم بشوید داخله‌مان یعنى ابتدایی‌مان وقتى خراب است و مردم بچه‌های‏شان را نمی‌توانند بفرستند به مدرسه آن کارهاى مهم براى ما صورت‌پذیر نیست عملى نیست. (صحیح است) من هیچ وقت نمی‌‌گویم براى این‌که ما پول براى مطالعه لازم نداریم هیچ وقت نمی‌‌گویم که مطالعه نباید بشود هیچ وقت هم نمی‌‌گویم که فلان بنا نباید ساخته بشود اصلاً صلاحیت من در آن نیست من مهندس نیستم و اطلاعات سوق‌الجیشى ندارم دولت هم دارد سعى می‌کند اما آنچه را که می‌دانم این است که قبل از این‌که بندرها و جاده‌هاى بزرگ ساخته بشود و سبب این بشود که شیفرها را درست گوش کنید که چه عرض می‌کنم صد و هشتاد انتحار به وسیله دار در ظرف شش ماه در تهران پایتخت مملکت به علت فقر و بیچارگى و استیصال اتفاق افتاده است این روزنامه‌هاى شما است اینها را بخوانید البته اینها چیزی‌هایی است که وزرا بیشتر از وکلا متأثرند شما خیال می‌کنید آقاى قنات‌آبادی که اینها رئیس دولت را متأثر نکرده است وقتى این روزنامه‌ها را می‌خواند خیالش راحت است؟ آسوده است؟ وقتى این مطالب را می‌خواند خود آقاى نخست‌وزیر هم ناراحت می‌شود (قنات‌آبادی - ما هیچ وقت ناراحتى در آقایان نمى‌بینیم) عرض کنم ما در روزنامه‌ها می‌خوانیم همه مى‌دانند که من ارادت دارم به آقای فروهر همه می‌دانند که کمیسیون مالیاتى ما چقدر وصول کرده‌اند اما آقایان وضع مردم بهتر شده؟ این انتقاد در کلیات نیست این همان مطلبى است که آقا فرمودید بیایید با هم تماس بگیریم مشورت بکنیم بحث بکنیم به خداى متعال قسم آقاى نخست‌وزیر ما در دو جهت مخالف ننشسته این یک روز من پشت این تریبون گفتم ما خدمتگزار این ملتیم اعم از این‌که لباس وکالت به تن‌مان باشد یا لباس وزارت یا این‌که توى کوچه راه برویم هیچ کدام بر دیگرى افاده نمی‌فروشیم و فقط یک مطلب هست همه کار می‌کنیم براى یک هدف مشترک حالا هى بروند و در روزنامه‌ها بنویسند آقاى ذوالفقارى در رادیو بگویند وضعیت مردم خوب است و گل و بلبل است بنده خواهم گفت که کاملاً صحیح نیست یعنى چه؟ یعنى مطابق آن قسمتى که می‌‌گویند دیر لاوریته (Dire la verite) راستش را می‌‌گویند و دروغ نمی‌‌گویند اما تمام حقیقت نیست یعنى یک مقدارى از اینها بوده است ما از شما معجزه نمی‌خواهیم شما بروید 2400 کیلومتر از اسلامبول حرکت کنید بروید به بازرگان بعد از بازرگان بیایید به ایران از قزوین به تهران این 140 کیلومتر شما را دیوانه خواهد کرد من این نمایندگان محترم آذربایجان را که نگاه می‌کنم حالا متوجه می‌‌شوم که چرا این قدر عصبانى هستند و چرا این قدر واقعاً انتظاراتى از دولت دارند و هر روز هم می‌‌گویند متأسفانه به جایی نمی‌رسد مسافرت از تبریز به تهران پروبلمى است باید این مسئله را حل کرد که چگونه سروکله آدم خورد نشود به هر کجا که بروید آسمان همین رنگ است همین آقاى وزیر مسئول راه به خداى متعال تیمسار من در شرافت شما کوچک‌ترین تردیدى نداریم هیچ کس تردید ندارد (صحیح است) علت دارد که شما در سفر و در حضر قدم برمی‌دارید زحمت می‌کشید این جاده و آن جاده بوده‌اید خودخواه نیستید اما این هم هست حالا این مطلبى که عرض کردم و تقاضا کردم الان 16 نفر از آقایان پیشنهاد کردند که گزارش آقاى نخست‌وزیر مورد مذاکره قرار گیرد این گزارش البته چاپ خواهد شد و آقایان مطالعه خواهند فرمود بنده البته کوچک‌تر از این هستم که نصیحت بکنم عرضى بکنم من به سهم خودم می‌روم در این گزارش آن مطالبى که می‌شود به نفع مملکت قدم‌هایی برداشت و کنسى‌هایی داد نصایح کرد تذکراتى داد پیشنهاداتى کرد مطالعه خواهم کرد البته این از آن مطالبى است که بحث می‌کنیم در برنامه دولت هیچ موضوع برنامه و رأى اعتماد هم نیست بنده هم تقاضا می‌کنم این را موکول به رأى اعتماد نفرمایید فقط این را بفرمایید که دو کلاس یک هدف دارند دو قوه‌اى که براى یک مملکت دارند کار می‌کنند به موازات هم کار می‌کنند.

نایب رئیس - ده دقیقه وقت جنابعالى تمام شد آقاى ارباب بفرمایید .

مهدى ارباب - بنده با اجازه آقایان از این فرصت استفاده می‌کنم و باز به موضوعى که مایه الابتلا ء تمام آقایان است می‌پردازم البته تصدیق می‌فرمایید کشور پهناور ایران محتاج به تعمیم بهداشت است و تا بهداشت نباشد ازدیاد نفوس میسر نیست (صحیح است) و تا ازدیاد نفوس پیشرفت نکند تنها نمی‌‌شود گفت یک کشورى از کوه و بیابان و ساختمان‌ها عظیم تشکیل می‌شود کشور ایران که وسیع‌ترین کشور‌هاى مجاور است محتاج به ازدیاد نفوس و افراد تواناست امروز خوشبختانه وسایل دارو و بهداشت بیش از پیش فراهم است اما کى باید مورد استفاده قرار دهد؟ الان یک سال است بنده استدعا می‌کنم تقاضا می‌کنم متوسل می‌شود متشبث می‌‌شوم ده نفر طبیب می‌خواهیم به نواحى جنوب بفرستیم نمی‌توانیم حق هم دارند زیرا عرض کردم با حقوق دویست تومان و سیصد تومان نمی‌‌رود یک نامه‌اى دارم از وزارت بهدارى که در عین حال نمی‌توانم انتقاد کنم که چرا این نامه را صادر کرده‌اند بعدالعنوان می‌نویسد عطف به نامه شماره فلان راجع به اعزام پزشک به دهستان قارقان متأسفانه به علت کمبود حقوق اطباء بزشکى داوطلب خدمت در وزارت بهدارى نمی‌باشند مرجع این کار در کشور کجاست؟ وزارت بهدارى وزارت بهدارى اظهار عجز می‌کند مردم انتظاراتى دارند هزار هزار در تغییر فصل می‌‌میرند کسى نیست که آنها را معالجه کند بودجه‌هاى هنگفت هم در جریان هست چرا باید به این امر توجه نشود نمی‌دانم از مجلس شوراى ملى گله کنم؟ از مجلس سنا گله کنم؟ از دولت گله کنم؟ هشتم ماه پیش یا بیشتر یک قانونى در اینجا به تصویب رسید براى اضافه حقوق اطباء و البته اگر این قانون اصلاحى لازم دارد لااقل براى کسانی که در نقاط صعب و دشوار انجام وظیفه می‌کنند اضافاتى قائل بشویم یک طبیبى که به قشم و جاسک یا نظایر این نقاط می‌‌رود ماهیانه یک حقوق کافى به او بدهید میل دارید به اطباء که در مرکز انجام وظیفه می‌کنند ندهید بنده در این قسمت عرض نمی‌کنم بالاخره کشور ایران منحصر به تهران نیست خوشبختانه امروز هیئت محترم دولت در مجلس حضور دارند و می‌‌خواهم این درد عمومى را عرض کنم. آقایان طبیب نیست در خارج جراح با پانصد تومان نمی‌تواند برود پزشک با 240 تومان نمی‌تواند برود مضافاً به این که در این کشور چند قسم حقوق داده می‌شود البته من مؤسسات مانند سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى را عرض می‌کنم که بسیار بسیار به نام یک ایرانى سپاسگزارم از توجهى که دارند و عرض کردم این بنگاه سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى در ویرانه‌ها قشم مثل خورشید نور می‌دهد و

+++

موجب تسکین خاطر یک عده‌اى است ولى در نقاط دیگر این وسیله نیست همان سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى حقوق کافى می‌دهد؟ خوب وزارت بهدارى نمى‌تواند بدهد دستگاه‌هاى دیگر هست که حقوق کافى می‌‌دهد خوب آقاى به یک طبیبى که می‌خواهد برود در اقصى نقاط کشور انجام وظیفه کند حقوق یک ماشینیست نمی‌دهند باید چه کرد؟ بنده امروز این ابتلاى عمومى را در حضور هیئت محترم دولت به عرض مجلس می‌‌رسانم و استدعا می‌کنم یک توجه عاجلى مبذول بفرمایند چنانچه براى پزشکان در مرکز مقتضى نیست توجهى بشود آنهایی که جان‌شان را به خطر می‌اندازند به آنها توجه کنید و یک تصمیمى عاجلى اتخاذ بفرمایید.

مهندس اردبیلى - به همه باید توجه شود.

پرفسور جمشید اعلم - همه جان‌شان را به خطر می‌اندازند مرکز و شهرستان‌ها فرقى ندارد.

نایب رئیس - جناب آقاى وزیر امور خارجه‏

وزیر امور خارجه - یک لایحه‌اى است تقدیم مى‌شود براى اجازه فروش 4300 یارد زمینى که سابقاً در کراچى براى محل سفارت خریدارى شده بود چون خوشبختانه دولت پاکستان اخیراً بیش از پنج هزار یارد به دولت ایران زمین داده است براى این کار بهترین نقاط است و قرار شد که آنجا ساختمان شود این است که اجازه می‌خواهیم این زمین فروخته شود و خرج بناى آنجا شود.

نایب رئیس - به کمیسیون مربوطه ارجاع می‌شود آقاى علامه.

علامه - هر سخن جایی و هر نکته مکانى دارد در هر محلى باید سخن به اقتضاء آنجا گفته شود و نباید سخنانى که به رد خلاف مقتضاى مجلس است ایراد گردد مقتضاى مجلس شوراى ملى سخنانى است که مبتنى براساس آزادى و اصول مشروطیت باشد این مقام کعبه آمال ملت آزاده و آزادیخواه ایران است کافى است که پیوسته نداى حریت از در و دیوار آن شنیده می‌شود و هنوز صداى شهداى آزادى در این فضا طنین‌انداز می‌باشد (صحیح است) کافى است که موالید آن یعنى قوانینش تکالیف قواى قضاییه و مجریه و مجتمع و فرد را تعیین می‌نماید و انحراف از دستورهاى آن جرم است و مجرم را علاوه بر کیفر لکه استبداد بر دامان می‌گذارد محلى است که نمایندگان آن ناظرین بر امور سیاسى و مالى و غیر مالى کشور می‌‌باشند و می‌‌توانند به دولت وقت تذکرات لازم را دهند و راهنمایی‌هاى مفید بنمایند این بنا بناى عمل است بناى حریت و مساوات است بناى حکومت مردم بر مردم است (صحیح است) نمایندگان محترم باور نمایید که در این کاخ مقدس وضوع ساخته و با کمال احترام و خضوع وارد می‌‌شوم علت هم بسیار واضح است چون مقصود از ورود در اینجا خدمت به خلق ایران است و یکى از عبادات مهم خدمت به خلق می‌باشد آرى ورود در اینجا عبادت است ما با حسن‌نیت می‌آییم با حسن‌نیت انتقاد و بحث می‌نماییم و با حسن‌نیت رأى می‌‌دهیم گوش و هوش ما پیوسته به نداى وجدان است منظور ما وضع قوانینى است که مدار انسانیت بر این استوار می‌باشد چو براساس عدالت‌ مدار انسان است قسم به شاه که ما بر مدار انسانیم (احسنت) این عرایض تعظیمى است به شعار عظیم مشروطیت ایران که فریضه هر ایرانى با وجدان می‌باشد دیده هر ایرانى شرافتمند به این کاخ به این بنا دوخته و خود را در حمایت قوانین موضوعه آن پس از قانون اساسى می‌دادند.

چشم ملت به این بنا باشد                           کعبه آرزوى ما باشد

نیست این خانه خدا اما                               کى زفرمان حق جدا باشد.        (احسنت)

آقایان محترم به این دو لوحه مقدس که در صدر تالار مجلس نصب شده توجه بفرمایید «امرهم شورى بینهم» و «شاورهم فى الامر» به چه فرمانى مقدسى و چه دستورى بزرگ متجاوز از سیزده قرن است که فرمان مشروطیت از ساحت اقدس الهى صادر شده و جامعه بشریت را به این امر مبرم متوجه ساخته است اما مطلبى است که می‌‌خواهم به عرض نمایندگان محترم برسانم و مقتضى است در مجلس شوراى ملى گفته شد تأمل ایران توجه فرمایند و از هر حیث آسایش فکرى عموم فراهم گردد بدیهى است که هیچ هیئتى بلکه هیچ فرد عاقلى نمی‌خواهد خود را در نظر جامعه ننگین و ملت را به خود بدبین نماید هر چه و هرچند محیط عملى او بیشتر شود مى‌خواهد نیروى فعال خود را طرزى به کار بیندازد و نتیجه بگیرد که موجب سرافرازى او گردد نظر به این اصل هر دولت عاقلى (نه دولت دیوانه و مصروع) می‌خواهد خدمتگذار ملت باشد.

می‌خواهد قدم‌هاى مثبت اصلاحى بردارد می‌خواهد خود را در پیشگاه شاهنشاه و ملت ایران سرافراز نماید مسلم این دولت می‌خواهد خدمات شایان توجهى به مخدوم واقعى خود شاه و ملت بنماید و نمی‌خواهد مواعید او دروغ شود و تردیدى نیست که تمام خرابی‌ها دردها ناکامی‌ها را یک‌یک می‌دادند می‌دادند کمک شایسته به کشاورز نشده و در این کشور کشاورزى هنوز کشاورزان با گاو و گاوآهن سرکار دارند اکثر فقط نام از تراکتور شنیده‌اند و اگر هم دیده باشند به اصطلا ح از دور بوسه بر رخ مهتاب می‌زنند و به امید آینده براى خودشان خواب‌هاى طلایی مى‌بینند دولت می‌دادند اکثر کارگران از مزایاى بیمه و بهداشت و سایر مزایاى کارگرى محرومند کارگران بى‌مسئول که حق حیات ندارند مثلاً اگر مقنیی در چاه افتاد بنایی از دیوار سقوط نمود کارگر روزمزد دیگرى زیر آوار ماند کسى چیزى بدهکار نیست مرگ بیچارگان که صدایی ندارد کارمزد این افراد بیچاره تا ساعت انجام کار است و بس همان ساعتى که در آغوش گل ولاى یا در بستر خاک مشغول جان کندن می‌باشد راستى اگر عنایت شاهنشاه به بینوایان نبود قهر خدایی تمام اهالى این مملکت را نابود می‌نمود خلاصه دولت می‌دادند در حق کارمندان تبعیض حقوقى شده و لزوم تعدیل آن از بحث‌هاى مهم پارلمانى می‌باشد و دولت می‌دادند بعضى از مأمورین نادرست کارها را از محور قانون خارج نموده تا جلب رضایت‌شان نشود. روى خوشى به مبتلایان ادارات نشان نمی‌دهند دولت می‌دادند جنوب تهران و محلات مشابه آن در سایر شهرستان‌ها از مزایاى طبقه متوسط و ممتاز محرومند دولت می‌دادند راه‌هاى کشور آن قسم که باید قابل استفاده نیست بالاخره دولت می‌دادند و می‌دادند اما چه کند؟ کشور ما مدتى دچار فقر اقتصادى و هرج و مرج اخلاقى و انحطاط تربیتى و اوقات مردم به زنده باد و مرده باد و از بین رفتن سرمایه‌هاى مادى و معنوى گذشت هر چیز از محور طبیعى خود خارج گردید این دولت هم مانند دولت گذشته وارث اوضاع آشفته‌اى شد که همه دیده‌ایم آقایان اصلاح این خرابی‌ها جبران این زیان‌ها وقت می‌خواهد فرصت می‌خواهد اصلى است مسلم مدت اصلاح هر فسادى چندین برابر مدت خرابى او است مدت اصلاح را نمی‌توان در حدود مدت فساد و خرابى دانست (احسنت) دو سال و نیم مملکتى را ویران نمودند سرمایه مادى و معنوى ما را از دست دادند حال چه مدت زمانى می‌خواهد که خرابى‌ها ترمیم شود و ویرانی‌ها آباد (قنات‌آبادی - 150 سال) بله آقاى قنات‌آبادی توجه بفرمایید اجازه بفرمایید بلى وقت را می‌توان تعیین کرد و این مدت همان ظرف صبر و حوصله ملت ایران متناسب با اجراى نقشه‌هاى اصلاحى دولت است (قنات‌آبادی - خودشان که فرمودند هفت سال) هفت سال باشد پنج سال ده سالى بلى 7 سال شاید باشد البته پیش‌بینى می‌فرمایید مرد سیاستمدار و وارد به سیاست است پیش‌بینى می‌کنند چه اشکالى دارد؟ از بنده و شما که واردتر هستند (خنده نمایندگان) تصور نشود که من می‌‌خواهم با عبارت‌پردازى حقایق را قلب نموده و واقع را طور دیگرى نشان دهم نه این نیست شأن نماینده مجلس بالا‌تر از این است که بخواهد برخلاف و واقع سخنى بگوید و ملت را اغفال نماید باید نماینده واقع‌بین باشد و حقایق را به نفع یا ضرر هر که باشد بى‌پرده بگوید نماینده رشید می‌آید اینجا و علل به طوء جریان اصلاحات را به ملت ایران می‌گوید و اگر هم مطلبى دارد که افشاء آن برخلاف مصلحت پست و کمال متانت آن را با دولت در میان می‌گذارد وبه او تذکر می‌‌دهد اصلاح آن را می‌خواهد.

نایب رئیس - وقت شما تمام شد آقاى علامه.

علامه - اجازه می‌‌خواهم چند دقیقه دیگر ادامه بدهم.

نایب رئیس - نمی‌‌شود آقا.

علامه - رأى بگیرید .

نایب رئیس - عده براى رأى کافى نیست.

علامه - هنوز ده دقیقه نشده سه دقیقه مانده همان را اجازه بدهید.

نایب رئیس - تعیین آن با جنابعالى نیست (عده از نمایندگان - رأى رأى)

علامه - مطالبى است که لازم است گفته شود رأى بگیرید آقایان هم رأى می‌دهند.

نایب رئیس - عده کافى نیست پیشنهادى رسیده است (بزرگ ابراهیمى - بنده پس گرفتم) (نمایندگان - رأى رأى) از آقایان خواهش می‌کنم شوخى نکنند آقاى علامه خواهش می‌کنم بنشینید آیین‌نامه اجازه نمی‌‌دهد شانزده نفر از آقایان پیشنهادى کرده‌اند که گزارش جناب آقاى نخست‌وزیر مطرح بشود البته حالا چون عده کافى نیست طبع و توزیع می‌شود در جلسه آینده و آقایان که رأى دادند مطرح می‌شود جناب آقاى نخست‌وزیر.

نخست‌وزیر - دولت موافق است به این که گزارش مطرح شود و مورد مذاکره قرار گیرد.

10 - تقدیم یک فقره طرح قانونى به وسیله آقاى دکتر پیرنیا

نایب رئیس - آقاى دکتر پیرنیا

دکتر پیرنیا - یک طرحى است به قید یک فوریت راجع به ساختمان منزل مسکونى براى دبیران و آموزگاران در شهرستان‌ها که تقدیم می‌شود به امضاى 16 نفر از آقایان نمایندگان است‏.

11 - تعیین موقع جلسه بعد - ختم جلسه‏

نایب رئیس - در جلسه بعد رأى می‌گیریم فعلاً جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز سه‌شنبه ساعت 9 صبح‏

(مجلس سه ربع پیش از ظهر ختم شد)

نایب رئیس مجلس شوراى ملى - اردلان‏

+++

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

مستدعی است به جناب آقای وزیر راه اطلاع داده شود برای جواب سؤال زیر در مجلس شورای ملی حضور به هم‌ رسانند.

آیا ساختمان راه تهران به کرج و اسفالت آن تمام شده است و وزارت راه جاده مزبور را طبق شرایط فنی خاتمه پذیرفته تلقی نموده و از مقاطعه کار تحویل گرفته است و یا این‌که هنوز نواقصی دارد که باید در آتیه مرتفع شود. صادق بوشهری

ریاست محترم مجلس شورای ملی

متمنی است دستور فرمایید جناب آقای وزیر راه در مجلس حاضر شده به سؤالات زیر جواب دهند.

1ـ علت این‌که وزرات راه کوچکترین توجهی به راه‌های آذربایجان نمی‌کند چیست؟

2- علت این‌که وزارت راه در تمام استان‌ها به اسفالت‌ راه‌ها کرده ولی در آذربایجان حتی یک وجب راه اسفالت‌ راه‌ها کرده ولی در آذربایجان حتی یک وجب راه اسفالت ننموده چیست؟

3- علت این‌که وزارت راه با وجود تصویب در هزینه‌های بودجه مملکتی حتی یک پل در رویی لزوم است و اهالی از این حیث در زحمت هستند نساخته چیست؟ با تقدیم احترامات مهندس اردبیلی

ریاست معظم مجلس شورای ملی

متمنی است دستور فرمایید جناب آقای وزیر راه برای جواب سؤالات زیر در مجلس شورایی ملی حاضر شوند.

1ـ راجع به پل وکیل آباد مشهد

2- راجع به راه زورآباد مشهد

3- راجع به جاده فردوسی (طوس)

با تقدیم احترامات فائقه عیسی مشار قائم مقامی

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

خواهشمندم مقرر فرمایید سؤال ذیل برای جناب آقای وزیر دارایی ارسال شده برای جواب به مجلس شورای ملی حاضر شود.

به موجب تبصره 2 ماده 7 قانون تثبیت پشتوانه اسکناس مصوبه 17 تیرماه 1333 مقرر گردید مبلغ پنجاه میلیون ریال با حق‌العمل صدی سه در اختیار بانک کشاورزی تا شش‌ماه قرار گیرد که برای وام‌های کشاورزی در شهرستان‌ها با همان بهره به مصرف برسد.

اینک این سؤال می‌شود که اولاً آیا مبلغ پرداخت شده یا خیر؟ ثانیا صورت وام‌های کشاورزی در شهرستان‌ها از این محل یا همین حق‌العمل داده شود؟ عمیدی نوری

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

مستدعی است مقرر فرمایند جناب آقای وزیر بازرگانی برای جواب سؤال ذیل در مجلس شورای ملی حاضر شوند. دکتر مشیر فاطمی

به قرار خبری‌ که در بعضی از جراید منتشر شده دولت در نظر دارد قراردادهای نهاتری را لغو نماید خواهشمند است معلوم فرمایند آیا اصولا این خبر صحت دارد یا خیر و در صورتی که چنین تصمیمی دارند علل و جهات آن را توضیح بدهند.

مقدم ریاست معظم مجلس شورای ملی

مستدعی است مقرر فرمایید جناب آقای وزیر بازرگانی در مجلس حاضر و سؤال ذیل را پاسخ دهند.

با این‌که لیموی خشک‌ و تر محصول میناب و بندرعباس و جهرم مصرف داخلی کشور را کاملاً کفایت می‌کند و وراد لیموی خشک از خارج به بازار محصول داخلی لطمه زده برای جبران خسارت و تشویق تولید‌کنندگان داخلی چه تصمیمی اتخاذ فرموده‌اند؟ مهدی ارباب

ریاست محترم مجلس شورای ملی

خواهشمند است به آقایان وزیر دارایی و وزیر کشاورزی اطلاع فرمایید برای پاسخ به سؤالات زیر در مجلس شورای ملی حضور به هم رسانند.

  1. -در اثر سیل‌های تابستان سال جاری چند رشته قنات در مملکت خراب و ویران شده است؟
  2. -برای احیای این قنوات چه مبلغ باید به مصرف برسد؟
  3. -دولت تاکنون برای احیای قنوات مزبور چه مبلغ اعتبار در اختیار بانک کشاورزی گذاشته است؟
  4. -با توجه به آن‌که زندگی مردم دهات ایران در بسیاری از دهات منحصراً به‌ وسیله قنات تأمین می‌شود با ویران ماندن این قنوات مردم دهات آسیب دیده چگونه زندگی کنند؟ سلطان‌مراد بختیار

مقام منبع ریاست محترم مجلس شورای ملی

متمنی است به وزیر محترم کشور اطلاع فرمایید برای جواب این سؤال در مجلس حضور به هم رسانند.

سؤال- به قرار اطلاع سازمان لوله‌کشی آب تهران قرارداد خرید کنتور آب با دو کمپانی خارجی منعقد نموده است لازم است اولاً بیان شود علت خرید کنتور آب از طرف سازمان لوله‌کشی چه بوده و در ثانی این قرارداد و معامله بچه طریق صورت گرفته و ثالثاً به چه علت از دو کمپانی مختلف این خرید صورت گرفته است؟ سید شمس‌الدین قنات آبادی

ریاست محترم مجلس شورای ملی

خواهشمند است دستور فرمایید به جناب آقای وزیر کشاورزی اطلاع دهند در مجلس شورای ملی حضور به هم رسانیده به سؤالات زیر پاسخ و مداراک لازم را ارائه دهند.

  1. از ابتدای تقسیم اراضی یوسف آباد زمین‌هایی که دولت فروخته و یا به اشخاص واگذار کرده میزان واگذاری و صورت اسامی کلیه کارمندان و غیره را که از این زمین‌ها استفاده کرده‌اند به طور مشروح تهیه و ارائه نمایند.
  1. - از تاریخ تأسیس بانک ساختمانی «بنگاه خالصجات اراضی و زمین‌هایی که این دو مؤسسه به اشخاص فروخته و یا به مستخدمین دولت واگذار کرده‌اند متضمن صورت مشروح از حیث میزان و محل آن با توضیحات لازم به عرض مجلس شورای ملی برسانند.
  1. - موضوع اختلافات و دعاوی این دو مؤسسه با اشخاص و پرونده‌های که تاکنون تشکیل شده خواه دولت حاکم بوده یا محکوم و یا موضوع در جریان دادرسی است به طور مشخص کیفیت امر را بیان نمایند.
  2. -در صورتی‌که وزارت کشاورزی دارای بانک ساختمانی و اراضی خالصه دولتی می‌باشد. بچه علت خود همیشه خانه به دوش بوده و سالیانه در حدود متجاوز از یک میلیون تومان فقط در تهران از خزانه فقیر دولت اجاره‌ بهای مؤسسات تابعه خود را می‌پردازد و چرا فکر اساسی جهت تأمین مسکن برای وزارت کشاورزی و دو اثر تابعه خود نمی‌نماید؟ شجاع‌الدین بیات ماکو

مقام منیع ریاست محترم مجلس

مجلس شورای ملی

متمنی است به وزیر محترم دارایی ابلاغ فرمایید برای جواب این سؤال در مجلس حضور به هم رسانند.

سؤال- طبق مندرجات جراید شرکت سهامی اتومبیل انحلال خود را اعلام نموده بنابراین افتضا دارد وزیر محترم دارایی بیان نمایند که شرکت نامبرده از ابتدای تشکیل تا زمان انحلال چه مقدار اتومبیل وارد کشور نموده و میزان مالیات بر درآمد شرکت نامبرده که پرداخت شده است چه مقدار می‌باشد. سید‌شمس‌الدین قنات آبادی

مقام ریاست معظم مجلس شورای ملی

مستدعی است مقرر فرمایید جناب آقای نخست‌وزیر و جناب آقای وزیر راه به سؤال ذیل در مجلس پاسخ دهند با خرابی‌ راه‌ها و احتیاج مبرمی که اهالی بندرعباس و میناب و جزایر به ارتباط یا مرکز دارند مصلحت چه بوده که اجرای برنامه ساختمان فرودگاه بندرعباس به تعویق افتاده است. مهدی ارباب

مقام ریاست معظم مجلس شورای ملی

مستدعی است به قرار فرمایند جناب آقای وزیر بازرگانی در مجلس حاضر و به سؤال ذیل پاسخ دهند.

آیا محصول چای داخلی مصرف کشور را تأمین می‌کند؟

و در غیر این‌صورت کسر احتیاج سالیانه چه مقدار و چه موجب شده که پروانه ورود چای خارجی کیلویی یک‌صد ریال ارزش پیدا کرده است؟ مهدی ارباب

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

متمنی است سؤال ذیل را برای جواب به وزارت دارایی ابلاغ فرمایید.

سال گذشته مال‌الاجاره صید ماهی در رودخانه شلمان لنگرود 400000 ریال ولی امسال در اثر مزایده به مبلغ 8350000 ریال افزایش یافت همین‌طور درشهسوار مال‌الاجاره صید ماهی رودخانه‌ها درسال 33 به مبلغ 900000 ریال در سال 34 به مبلغ 1750000 ریال و در سال جاری به مبلغ 2310000 ریال افزایش یافت ولی در نتیجه رقابت بین‌اهالی مزایده تجدید و به مبلغ 2860000 ریال و در مزایده حضوری تا مبلغ 3120000 ریال ترقی نمود.

با آن‌که دولت در مورد اوراق عمومی باید کوشش در تنزل قیمت کند چرا با این رویه سبب ترقی قیمت می‌شود و چرا رویه دیگری اتخاذ نمی‌کند که مؤثر در پایین آوردن قیمت ماهی بشود؟ ارسلان خلعتبری

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

تقاضا دارم مقرر فرمایند جناب آقای وزیر فرهنگ به مجلس شورای ملی حاضر شده پاسخ دهند چرا امسال در مدارس از محصلین شهریه آن‌ هم دفعتاً واحده مطالبه می‌گردد که باعث زحمت‌ خانواده‌های علاقمند به تحصیل فرزندا‌ن‌شان شده است. عمیدی نوری

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملی

در آخر دوره 18 با توجه به وضع رقت‌انگیز قسمتی از کارمندان دولت و تبعیضی که در مورد حقوق وزارتخانه‌های مختلف به وجود آمده بود بنا به پیشنهاد این جانب و تصویب مجلس شورای ملی دولت مکلف گردید که در ملت شش‌ماه برای متعادل ساختن حقوق ایشان لایحه به مجلس تقدیم دارد اینک مدت مزبور منقضی شده و هنوز اقدامی به عمل نیامده تقاضا دارد به رئیس محترم دولت اطلاع داده شود که برای توضیح علت تأخیر و جواب به سؤال اینجانب در مجلس تشریف بیاورند.

عباس حشمتی نماینده محلات

+++

یادداشت ها
Parameter:295083!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)