کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره سیزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏13
[1396/05/17]

جلسه: 202 صورت مشروح مجلس روز یکشنبه سوم مهر ماه 1322  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقاى وزیر کشور

3- اظهارات آقاى رئیس و آقایان وزیر بهدارى و نراقی

4- شور در لایحه تبدیل زر به اسکناس

5- شور دوم لایحه مبارزه با بیماری­هاى واگیر و تصویب آن

6- موقع و دستور جلسه آتیه- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏13

جلسه: 202

صورت مشروح مجلس روز یکشنبه سوم مهر ماه 1322

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقاى وزیر کشور

3- اظهارات آقاى رئیس و آقایان وزیر بهدارى و نراقی

4- شور در لایحه تبدیل زر به اسکناس

5- شور دوم لایحه مبارزه با بیماری­هاى واگیر و تصویب آن

6- موقع و دستور جلسه آتیه- ختم جلسه

(مجلس یک­ ساعت و بیست دقیقه قبل از ظهر به ریاست آقاى اسفندیارى تشکیل گردید)

صورت مجلس روز 27 شهریور ماه را آقاى (هاشمى) منشى قرائت نمودند.

(اسامی غایبین جلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده:

غایبین با اجازه - آقایان: طالش­خان، آملی، هدایت، فاطمی، شیرازی، ثقة­الاسلامی، امیر تیمور

غایبین بی­اجازه - آقایان: رضوی، اقبال، تولیت، سزاوار، نوبخت، طوسی، مؤید ثابتی، اورنگ، فرخ، ریگی، محیط لاریجانی، مکرم افشار، لیقوانی، ناصری، اکبر، عطاءالله پالیزی، حمزه‌تاش، هدایت­الله پالیزی، نیک­پور، نمازی، دکتر قزل ایاغ، سلطانی، صادق وزیری، آزادی، مستشار، ناهید، نقابت، کامل ماکو، حریری، معدل، نصرتیان)

1- تصویب صورت مجلس

رئیس- در صورت مجلس نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) صورت مجلس تصویب شد.

- 2 - تقدیم یک فقره لایحه از طرف آقاى وزیر کشور

رئیس- آقاى وزیر کشور فرمایشى داشتید؟

وزیر کشور (آقاى تدین)- مدرسه­اى در شهربانى به نام مدرسه پایورى مدتى است که تأسیس شده است ولى قانونش بعد از تأسیس از مجلس گذشته است و چون اشخاصى که در آنجا براى تحصیل وارد شده­اند واجد شرایط بوده­اند بنابراین وزارت کشور تقاضا می­کند که مجلس محترم موافقت بفرمایند که مدتى که قبل از تصویب قانون تحصیل کرده­اند جز دوره استخدام محصلین محسوب شود (صحیح است) لایحه­ای است در این خصوص تقدیم می­کنم (صحیح است)

رئیس- به کمیسیون مربوطه رجوع می­شود.

3- اظهارات آقاى رئیس و آقایان وزیر بهدارى و نراقى

رئیس- عده تلگراف از شهرستان­هاى مختلف رسیده است و وجوه اهالى اظهار خوش­وقتى و قدردانى کرده­اند از اقداماتى که اخیراً دولت به عمل آورده است براى الحاق به دول متفقین راجع به جنگ و گفته شد که بگذارند در اطاق مجاور هر کدام

+++

‌از آقایان خواسته باشند ملاحظه کنند. آقاى وزیر بهدارى فرمایشى دارید؟

وزیر بهدارى (آقاى اردلان)- بنده در خواست داشتم لایحه تلقیح عمومى که راپرت کمیسیون بهدارى نسبت به شور دومش هم تقدیم شده است و شور اولش هم بدون مخالفت گذشت جز دستور گذاشته شود.

رئیس- در دستور هست. آقاى نراقی .

نراقى- خاطر آقایان مستحضر است که در دو ماه قبل آقاى وزیر پیشه و هنر لایحه قانون استخدام مهندسین را به مجلس شوراى ملى آوردند یعنى بعد از یکسال انتظار ایشان این قانون را آورده­اند به مجلس شوراى ملى اما در مجلس شوراى ملى تکلیفش معین نشد که به چه کمیسیونى رفت و به چه کیفیتى تحت شور و مطالعه قرار گرفت و تاکنون معطل مانده است و از طرف دولت هم اقدامى براى ایشان نشده است چون همه آقایان مهندسین منتظر تصویب این قانون هستند تمنى می­کنم که تکلیفش را تعیین بفرمایید این لایحه بچه کمیسیونى باید برود ثانیاً وزراى مسئول مربوطه هم علاقه­مندى به خرج بدهند و بیایند از تصوىب کمیسیون و از تصویب مجلس شوراى ملى بگذرانند بنده تصور می­کنم اگر کمیسیون پیشه و هنر (چون آقاى وزیر پیشه و هنر هم داده­اند) واگذار شود در ضمن از نقطه­نظر مالى هم اگر مطالعه لازم داشته باشد به کمیسیون بودجه برود و به نظر بنده کافى است حالا هر چه رأى مجلس باشد ولى گمان می­کنم رأى مجلس هم همین باشد که این لایحه بلاتکلیف نماند .

رئیس- تصور می­کنم که رأى مجلس هم همین باشد که به کمیسیون پیشه و هنر و بودجه داده شود به آقاى وزیر پیشه و هنر هم اطلاع داده می­شود که اقدام خودشان را بکنند (صحیح است) .

رئیس- آقاى دکتر ملک­زاده .

دکتر ملک­زاده- بنده راجع به دستور عرض داشتم

رئیس- بفرمایید .

دکتر ملک­زاده- الان متجاوز از چهار ماه است که لایحه­اى راجع به بیمه کارگران در مجلس مطرح شده است شور اول آن هم از مجلس گذشته است به عقیده بنده این لایحه فوق­العاده ضرورى است و چون بحث زیادى هم در اطرافش نیست استدعا می­کنم در دستور بگذارید .

رئیس- براى جلسه آتیه در دستور می­گذاریم چون اینجا فعلاً چند لایحه در دستور داریم

دکتر ملک­زاده- بسیار خوب پس همان طور که آقاى وزیر بهدارى فرمودند شور دوم لایحه تلقیح اجبارى که آن هم بحث زیادى در اطرافش نیست تقاضا می­کنم که آن را جزء دستور قرار دهید (صحیح است)

رئیس- آقاى مخبر فرهمند .

مخبر فرهمند- بنده یک سؤالى از وزارت بهدارى کرده­ام خواستم ببینم براى جواب حاضر هستند یا خیر؟

وزیر بهدارى- بلى بلى .

رئیس- بعد از این لایحه بفرمایید

وزیر- خواهش می­کنم بعد از این لایحه بفرمایید. بفرمایید اینجا پهلوى من، من حاضرم براى جواب ولى اجازه بفرمایید رأى گرفته شود راجع به قانون تلقیح اجبارى بعد بفرمایید .

- 4 - شور در لایحه تبدیل زر به اسکناس

رئیس- بسیار خوب حالا گزارش کمیسیون قوانین دارایى راجع به تبدیل زر به اسکناس خوانده می­شود .

گزارش از کمیسیون قوانین دارایى به مجلس شوراى ملى‏

ماده واحده- هیئت نظارت پشتوانه اسکناس مجاز است بازارهایی که جزء پشتوانه اسکناس در خارج از ایران موجود است و یا بعداً تحصیل و به ایران وارد خواهند نمود به نحوی که مقتضى بداند به صورت مسکوک یا شمش در داخل کشور براى جمع­آورى اسکناس­هاى زاید به فروش برسانند و همچنین می­توانند به اسم موجوده در پشتوانه اسکناس تبدیل نماید نرخ فروش زر و نرخ سیمى که از تبدیل سیم به زر از پشتوانه آزاد می­شود و سایر وسایل اجراى این قانون بر حسب تصویب هیئت وزیران مقرر خواهد شد مخبر کمیسیون قوانین دارایى .

رئیس- آقاى انوار.

+++

انوار - این یک لایحه خیلى خوبى است بنده عقیده دارم و امیدوارم انشاءالله در زندگانى مردم تأثیر داشته باشد ولى خواستم از آقاى وزیر دارایى سئوال کنم اسکناس­هاى زاید اینجا یک اندازه­اش معین است که چه اندازه اسکناس باید منتشر باشد که زاید بر آن را جمع‌آورى می­کنند یک اندازه به موجب اساسنامه معین است یا نیست خواستم توضیحاتى بدهند این یک موضوع موضوع دیگر این است که اگر چه این قانون بعد از آن قانون است یک قانونى ما گذراندیم که سیم و زرى که پشتوانه اسکناس است غیر قابل تغییر است یعنى هیچ گونه تغییرى داده نمی­شود در اینجا نوشته شده که طلا و نقره را تبدیل کنند اگر چه بنده عرض کردم این قانون بعد از آن قانون واقع شده است و بیشتر آن است اجازه بدهید آن چیزى را که آنجا نوشته است اینجا هم منظور را خواستم ببینم در نظر گرفته­اید یا نه سوم این که اینجا نوشته­اند که نرخ فروش زر و نرخ سیمى که از تبدیل سیم به زر از پشتوانه آزاد می­شود و سایر وسایل اجراى این قانون بر حسب تصویب هیئت وزیران مقرر خواهد شد این آخر یک فرمولى هست و تصویب­نامه یک امرى است غیر از قانون بنده می­گویم و غرضم این است که خوب است یک آیین­نامه براى این تنظیم شود در تحت یک آیین­نامه باشد که جریان پیدا کند در هر جایى که تصویب نامه صادر شود شاید یک قدرى معطل شود بنده خواستم این جزئیات را یک توضیحاتى بدهند که اینجا همه روشن شود .

نراقى- آقاى انوار یک توضیحاتى راجع به اصل انتشار اسکناس و میزان انتشار اسکناس خواستند بدهیم یک توضیحاتى راجع به این لایحه که به چه کیفیت طلا آورده می­شود و تبدیل می­شود بنده براى اطلاع خاطر ایشان و آقایان نمایندگان عرض می­کنم اسکناس انتشارش طبق قانونى است که در بیست و هشتم آبان گذشته از مجلس گذشت و مطابق آن قانون انتظار اسکناس به هیئت نظارت و اگذار شده دیگر در هر دفعه از مجلس شوراى ملى استجازه نمی­شود اما با یک شرایطى اسکناس منتشر می­شود آن را نیست که هر وقت خواسته باشیم ما اسکناس منتشر کنیم پشتوانه قانونى باید براى آن فراهم باشد پشتوانه قانونى هم طلا است یعنى شصت درصد ارزى که قابل تبدیل به طلا باشد و چهل درصد هم ارزى که تنزل آن نسبت به قیمت طلا تضمین معین شده باشد وقتى که این قدر ارز موجود باشد ما اسکناس در مقابلش توزیع مى­کنیم مثلاً وقتى که بانک ملى ایران یک میلیون پوند یک میلیون لیره به ما عرضه می­کند که این شرایط در ان جمع باشد که صدى شصت ان قابل تبدیل به طلا و صدى چهل هم تنزل ان نسبت به طلا تضمین شده باشد این لیره­ها را به ما می­دهند در مقابل ما 128 میلیون ریال اسکناس به آن­ها می­دهیم این جور اسکناس منتشر می­شود و اسکناس که منتشر می­شود هر 15 روز یک دفعه حساب ان منتشر می‌شود و مقدارش هم در روزنامه­ها منتشر می­شود هر سه ماه به سه ماه هم این طلاهایى که به این کیفیت این ارزهایى که به دست ما می­آید تبدیل می­شود به طلا طبق همان پیمان مالى که بین ایران و انگلیس منعقد شده و تصویب شده هر سه ما ه به سه ماه صدى شصت از این ارزهایى که دولت ایران دارد تبدیل به طلا می­شود ترتیب تبدیل هم در قانون قید شده هرانس طلا به 169 شلینگ تبدیل می­شود یعنى هشت لیره و نیم 169 شلینگ ما می­دهیم و یک انس طلا می­گیریم انس هم سى و یک گرام و صد و سه هزارم گرم است یعنى شش مثقال و نیم طلا با این کیفیت تا حالا یعنى تا آخر ژوئن (تا 8 تیر) صدو پنجاه و شش خروار طلا به ما داده­اند بابت اسکناس­هایى که ما منتشر کرده­ایم یعنى که هیئت نظارت منتشر کرده است 156 خروار طلا در پرتوریا به ما تحویل داده­اند به موجب پیمان مالى باید این طلاها تا شش ماه بعد از پایان جنگ در آفریقاى جنوبى بماند و دولت ایران حق استفاده از این­ها را ندارد اما روى مساعدتى که با دولت ایران نشان می­دهند حاضر شده­اند در طى جنگ اینها را به تدریج به ایران حمل کنند و اولین پارتى اینها که 14 هزار انس باشد به ایران حمل شده و به ما ابلاغ کرده­اند که حمل شده است به ایران والا بر این همه هفته مقدار زیادى طلا از آمریکا و انگلیس به ایران حمل می­شود و تقریباً سه چهار ماه است که متنفقین و

+++

دیگر از ما تقاضاى اسکناس نمی­کنند و احتیاجات آنها را به وسیله ورود طلا در ایران رفع می­کنند و دو مرتبه لیره مسکوک آوردند یک مرتبه 25 هزار لیره چندین مرتبه هم طلاى شمش آوردند که یا شمش­ها را در بازار فروختند یا این که شمش­ها را آوردند در ضرابخانه تبدیل کردند به مسکوک طلا ضرابخانه ما یکى از مهم­ترین ضرابخانه­هاى این قسمت دنیا است یعنى خاور نزدیک است در ترکیه و مصر و ممالک مجاور نظیر ندارد و می­تواند در روز تا 50 هزار عدد سکه بزند و آنها از ضرابخانه ما استفاده می­کنند چندین مرتبه تا به حال طلا آوردند و در ضرابخانه ما تبدیل کردند به پهلوى طلا که عین لیره انگلیس است از حیث ارزش و از مقدار طلا و در بازار فروختند دوباره هم هفته گذشته مقدارى آوردند که الان در ضرابخانه مشغول ضرب است بنابراین احتیاجات متفقین نسبت به اسکناس کم شده است و احتیاجات آنها را به وسیله آوردن طلا رفع می­کنند و در هفته گذشته هم از طرف دولت آمریکا 72 شمش آوردند و به ما تحویل دادند 72 شمش طلا که 289 کیلو گرم وزنش بود تقریباً سه خروار و قرار است که ما اینها را می­گذرانیم به جاى نقره­هاى پشتوانه اما قسمت دیگرى که فرمودند تبدیل کردن آن قانوناً جایز نیست عرض کنم در قانون 28 آبان قید شده است که تبدیل و تعویض و فروش پشتوانه ممنوع است و باید با اجازه مجلس شوراى ملى باشد روى همان قانون این لایحه را تنظیم کرده­اند چون در نظر است که پشتوانه را به یک صورت در آورند حالا هم طلا است هم نقره پشتوانه‏ که ما اینجا داریم در حدود 100 خروار، صد خروار و چهل پنج من طلا داریم و شش هزار خروار هم نقره داریم که می­خواهند این پشتوانه نقره که در تهران موجود است یکجا تبدیل به طلا کنند امروز نقره در دنیا آنقدرها ارزش ندارد که پشتوانه اسکناس باشد و روز به روز از ارزش کاسته می­شود این است که از مجلس شوراى ملى استجازه شده است که طلاهایى که از متفقین بابت طلب­هایمان می­گیریم و به تهران وارد می­کنیم اجازه بدهید اینها را بگذاریم به جاى نقره­هاى پشتوانه و نقره­ها را در بازار آزاد بفروشند که پشتوانه اسکناس یک جا طلا بشود چون روز به روز از قیمت نقره کسر می­شود اگر پارسال این نقره­ها را فروخته بودند و به جای آن طلا گذاشته بودند امروز مقدار زیادى منفعت عاید بانک و پشتوانه اسکناس می­شد اسکناس را جمع می­کنند وقتى که طلا را آوردند و این اسکناس­هایى که منتشر شده است در مقابلش ما طلا گرفته­ایم از آنها وقتى که آن­ها طلاها را آوردند به ما تحویل دادند ما می­توانیم این طلاها را که صد در صد پشتوانه است اینها را بگذاریم به جاى نقره­هایى که در پشتوانه بوده و نقره­ها را بفروشیم یا این که طلاهایى که از براى ما آورده­اند ما در هفته گذشته مثلاً از آمریکا 289 کیلو گرم آمد براى ما این جزو پشتوانه نیست آوردند به ما بفروشند ما می­توانیم یعنى هیئت نظارت می­تواند از ­آنها بخرد و بگذارد به جاى نقره­ها و نقره­ها را در بازار آزاد بفروشد آن 72 شمش را که عرض کردم در وسط بانک همین طور معطل است و ما نمی­توانیم تحویل بگیریم قانوناً اجازه نداشتیم این 72 شمش را برداریم بگذاریم توى خزانه و نقره را به آنها تحویل بدهیم این اجازه را نداشتیم می­خواهیم از مجلس این اجازه را بگیریم و در موقعى که این طلا آمد به تهران اجازه گرفته شده است که این طلا را بفروشیم اسکناس جمع کنیم از میزان اسکناس در بازار ایران یک قدرى کاسته شود یعنى اسکناس را جمع کنیم البته هر چه از میزان اسکناس بیشتر کاسته شود و تورم کم شود تأثیر زیادى در بهبود وضعیت اقتصادى مملکت خواهد داشت این است که بنده تصور می­کنم یکى از اقدامات مفیدى که دولت اخیراً کرده است همین اقدام است و باید ممنون باشیم از حضرات دوستان و متفقین­مان که قبل از اختتام جنگ طلا را به ما می­دهند تا ما بتوانیم یک بهبودى به وضع اقتصادى بدهیم و هیچ اشکال عملى هم ندارد و به صرفه ایران هم تمام خواهد شد و با انجام عمل اشکال آقاى انوار رفع خواهد شد این است که بنده تمنا مى­کنم زودتر این را تصویب بفرمایید که ما اجازه داشته باشیم طلاهایى که برای­مان می­آورند تحویل بگیریم بگذاریم .

+++

‌در خزانه و نقره­ها را آزاد کنیم‏

رئیس- آقاى طباطبایى‏

طباطبایى- عرض کنم که من این قسمت آخرى که آقاى نراقى بیان کردند اتفاقاً وقتى اجازه خواستم مطلبم راجع به همین موضوع بود سه روز پیش بنده در بانک بودم و با رئیس بانک مدت زیادى در این باب من صحبت کردم واقعاً این به نظر من رسید که یک وضعیتى است براى دولت که می­تواند از این وضعیت به نفع بانک و مملکت استفاده کند و بسیار صحیح است این فکر که ما بتوانیم تمام پشتوانه اسکناس­مان را تبدیل کنیم به طلا و در این باب که بنده گمان می­کنم صحبت زیادى نخواهم داشت اما در سطر اول ماده واحده به نظر بنده یک کلمه (با) عبارت را خراب کرده و این را باید بردارید تا عبارت صحیح باشد عبارت را بخوانید صحیح نیست و حالا که بنده آمدم اینجا خواستم ببینم با این ضرابخانه که این طور رفع احتیاج در دنیا می­کند و می­فرمایند در خاورمیانه نظیر ندارد که باز همه مردم را گرفتار کرده­اید راجع به پول خورد و پشیز و هنوز مردم با تمبر و قوطى کبریت و خیار و با سیگار تا وقتى که بود و حالا که دیگر سیگار هم پیدا نمی­شود با اینها رفع احتیاج مى­کنند و این مطلب مکرر در مجلس توضیح داده شد و دو قانون هم از اینجا گذشت و شما گفتید که به زودى این موضوع انجام خواهد شد ولى مى­بینیم که روز به روز مردم از این جهت بیشتر در مضیقه هستند (صحیح است) خوب است آقاى وزیر دارایى توضیحى در این خصوص بدهند. (صحیح است)

رئیس- آقاى دشتى . ‏

دشتى- یک کلمه از آقاى رئیس مجلس داریم که قبلاً دستور را معین نمى­کنند که بدانیم مطلب چیست و در چه موضوع باید حرف زد الان مطرح شده یک لایحه یک مرتبه به طور غفلت و به طور ناگهانى که ما هیچ حاضرالذهن هم نبودیم خیلى چیز عجیبى می­شود لایحه اساسش به نظر من خیلى بد نیست ولى چیزى که بنده می­خواهم اینجا به آقاى وزیر مالیه تذکر بدهم و خواهش می­کنم گوش کنید (براى این که باید جواب بدهند براى این حرف) این است که اساساً آقا اساس فکر ما شاید این است که مى­خواهیم سعى کنیم از کثرت نشر اسکناس جلوگیرى کنیم بلکه تنزلى در قیمت­ها حاصل شود و اسکناس­ها جمع شود خلاصه این پول طلا که مى­آید اینجا و خرج می­شود یا شما که می­خواهید طلا بفروشید همه براى این است که کثرت اسکناس را جلو بگیرند این فکر اساسش بد نیست ولى باید دید که آیا بحران اقتصادى و مالى را که الان ما داریم رفع مى کند یا نمى­کند؟ به نظر من این رفع عیب نمى­کند چرا؟ کثرت اسکناس چه ضررى دارد؟ این ضرر را دارد که قیمت اجناس را بالا می­برد و ایجاد گرانى قیمت می­کند چرا؟ براى این که اسکناس نماینده عمل یک مملکتى است اسکناس و پول نماینده عمل و انتاج و قوه پرودوکسیون یک مملکتى را نشان می­دهد هر وقت این تعادل و موازنه ما بین قوه انتاج و قوه پولى یک مملکت باشد نه قیمت پول مملکت تنزل پیدا مى­کند و نه ایجاد گرانى می­شود و نه قیمت اجناس بالا می­رود ولیکن هر گاه این تعادل و موازنه به هم خورد کلیتاً قیمت اجناس بالا می­رود گرانى اجناس در مملکت ایجاد می­شود و پول مملکت پایین می­آید حالا این طور شده است شما یک مبلغ زیادى اسکناس منتشر می­کنید و می­دهند به متفقین و در مقابلش طلا می­گیرند اما به اندازه کافى و به اندازه رفع احتیاج کالا ندارید و محصول ندارید و این به عقیده من فرق نمی­کند اعم از این که شما در مقابل این محصول و کالا پول (اسکناس) بدهید یا طلا بدهید ...حالا اسکناس تنزل می­کند آن وقت طلا تنزل می­کند هیچ فرقى نمی­کند شما الان می­گویید اسکناس تنزل مى­کند این قیمت کالا بالا می­رود و اسکناس تنزل می­کند آن وقت هم همین طور خواهد شد پول طلا هم تنزل مى کند و قیمت کالا بالا می­رود چنان که سابقاً هم در نظر داریم همین طور شد در جنگ بین­المللى گذشته لیره انگلیسى شد یکى سه تومان سه تومان و نیم حالا هم در مقابل این طلاهایى که وارد شده و دارید و قسمتى از طلاهایى که فروخته شده

+++

قیمت طلا پایین آمده است و شاید اگر به همین تناسب طلا بفروشید باید همه طلاهای­تان را بفروشید به این امید که قیمت اجناس را بیاورید پایین و حال آن که اساس این نیست اصلاً جنس نیست و چون جنس نیست و کم است و اصلاً جنس باید از خارج بیاید و نمی­آید و کم است قند و شکر باید از خارج بیاید نمى­آید و کم است قماش باید از خارج بیاید نمى­آید و کم است این است که قیمتش ترقى مى­کند و بالا می­رود و پول تنزل می­کند طلا تنزل می­کند و با این کار هم آن نظرى که دارید یعنى تنزل قیمت اجناس با فروش طلا فراهم نخواهد شد فقط آن وقت ما یک ضررى خواهیم برد در اینجا و آن این است که این طلایى که ما داریم و پشتوانه اسکناس و باعث قوت اسکناس می­باشد یک روزى بعد از جنگ دوباره به درد تأسیسات صنعتى­مان مى­خورد (صحیح است) و حالا چرا ما این را از دست بدهیم؟ اگر طلا را امروز منتشر کنیم توى بازار بار قائم می­شود به زیر زمین­ها می­رود یا از مملکت خارج می­شود و نفله می­شود و بالاخره این طلایى که در دست شما است از بین می­رود توضیحات آقاى نراقى هم البته خیلى خوب بود و البته کمکى را هم که متفقین به ما می­کنند در این باب آن هم حقیقتاً خیلى کمک­هاى ذى­قیمتى است که ما قدر آن را می­دانیم و البته براى خود آنها هم مفید است براى این که هر قدر اجناس بالا برود نمی­توانند وسایل جنگى خودشان را تهیه کنند اما در این لایحه یک عمل خیلى خوب است اگر بکنید یعنى آن اندازه که پشتوانه نقره دارید تبدیل به زر بکنید بسیار کار خوبى است یعنى یکسره پشتوانه شما طلا باشد همه نقره ها را بفروشید یا سکه بکنید این خیلى‏ خیلى کار خوبى است ولى لایحه این را نمی­گوید این جور ننوشته است اینجا نوشته هیئت نظارت پشتوانه اسکناس مجاز است بازارهایى که جزء پشتوانه اسکناس در خارج از ایران موجود است و یا بعداً تحصیل و به ایران وارد خواهد نمود به نحوى که مقتضى بداند به صورت مسکوک یا شمش در داخل کشور براى جمع‌آورى اسکناس­هاى زاید به فروش برساند، آن وقت آن توضیحاتى که دادند آن همه یک جمله است که می­تواند با سیم موجود در پشتوانه اسکناس تبدیل نماید به نظر من قسمت اول این زاید است و دولت صرف­نظر کند از این که طلا را به شکل شمش یا به شکل مسکوک به مردم بفروشد براى این که ازش فایده­اى حاصل نمی­شود چون قیمت کالا تنزل نخواهد کرد و کالایى نیست که تنزل بکند در صورتی که این طلایى که شما دارید یا در بانک ملى است یا در آفریقاى جنوبى است این یک پولى است که به درد تأسیسات صنعتى شما خواهد خورد و شما با این طلا و ارزى که دارید آن کارخانه­جاتى که لازم دارید می­توانید بیاورید ولى اگر این را هم از دست بدهید بعدها با اسکناس نمی­توانید این احتیاج را رفع کنید بنابراین بنده دوباره این مسأله را چون خیلى مورد علاقه بنده و آقایان است عرض می­کنم و تکرار می­کنم که سعى کنید پشتوانه اسکناس آن اندازه که هست این طلا مصرف نشود و متفقین هم اگر دل­شان می­خواهد واقعاً طلا منتشر بشود در این مملکت طلا وارد کنند و طبعاً طلا که منتشر شد به اسکناس تبدیل می­شود و جمع می­شود خیلى هم سهل است ولى پشتوانه اسکناس را دست زدن حتى آن طلایى که الان به شما مساعدت کرده­اند و مى­آورند وارد مملکت می­کنند این را هم فروختن به نظر بنده یک وسیله قاچاقى است که شما به دست قاچاقچی­­ها می­دهید که طلا را از مملکت خارج کنند و باید این پشتوانه طلا باقى بماند و براى آتیه صنعتى کشور و سرمایه صنعتى کشور مفید خواهد بود این است عقیده بنده . ‏

وزیر دارایى (آقاى بیات)- البته به طورى که آقایان محترم مستحضرند پشتوانه ما دو قسمت است یعنى یک قسمت اسکناس بود که اول در جریان گذاشته شده بود که پشتوانه آن یک قسمت طلا و نقره و یک قسمت جواهرات بود که البته در حدود صدى شصت است و صدى چهل هم بدهى دولت است و یک قسمت اسکناس از آبان به بعد است که این البته همین طلایى است که مذاکره مى شود که در پرتوریا و آمریکا داریم. قسمت اولى همین طوری که

+++

اظهار فرمودند یک مقدارش طلا است یک مقدارش نقره این قسمت البته هیچ دست نمى­خورد چون قابل تبدیل نیست و همان سیصد و پنجاه میلیون است از تاریخ آبان به بعدش معاملاتى است که با خارج کردیم و ارزهایى است که گرفته شده و طلاهایى که وارد شده براى این که این پشتوانه تأمین شده باشد عمده نظر این قانون این است آن نقره­هایى را که ما داریم براى پشتوانه اسکناس به جاى آن طلا بگذاریم و آن نقره را بفروشیم این قسمت را البته تصدیق می­فرمایید. و اما قسمت دوم البته همان طورى که آقاى دشتى فرمودند موضوع عرضه و تقاضا است و البته جنس ما کم است و پول ما زیادتر است این را به طور کلى روى این عملیاتى که ما می­کنیم نمى­توان این مقصود اصلى را ازش حاصل کرد باید البته از راه دیگر اصلش را درست کنیم ولى از نقطه­نظر این که البته وقتى که می­خواهیم اصلش را کاملاً جلوگیرى کنیم به یک وسایلى ممکن است تا حدى جلوگیرى کنیم یکى از آن وسایل همین قسمت فروش طلا است وقتى که طلا را به مردم بفروشیم طبعاً یک قسمت اسکناس را از جریان خارج می­کند و طبیعتاً این تورم و این وضعیت را یک مقدارى کم می­کند البته همین طورى که فرمودید کاملاً مؤثر نیست ولى از نقطه‌نظر این که تبدیل می­شود و یک مقدار طلا در دسترس مردم گذاشته می­شود و اسکناس خارج می­شود تأثیر مختصرى می­کند البته تأثیر کامل نمی­کند ولى بى­اثر هم نیست اما در قسمت طلا و نقره­هاى پشتوانه ما در نظر داریم که نقره­ها را بفروشیم و طلا به جایش بگذاریم و این اجازه را که می­گیریم براى همین است که این قانون زودتر از مجلس بگذرد و ما هر چه نقره داریم عوض کنیم طلا به جایش بگذاریم و البته استفاده­اى که دولت باید ببرد بیشتر خواهد شد و وضعیت اسکناس ما هم البته همین طورى که آقایان می­دانند گمان نمی­کنم هیچ مملکتى پولش به استحکام و قدرت پول ما باشد براى این که هیچ جا صد در صد پشتوانه براى پول­شان نیست و براى ما صددر صد پشتوانه است‏ .

رئیس- آقاى انوار

انوار- فرمایشات آقاى دشتى را نسبت به یک جزئش بنده نظر دارم و آن این است که مى­فرمایند اسکناس که زیاد باشد اسکناس نماینده مالیت و نماینده عمل مردم را نشان می­دهد بنده سؤال کردم آن اندازه اسکناس که مملکت ایران احتیاج دارد آن اندازه در دستتان هست یا نیست؟ اسکناس زیاد نشده است در مملکت؟ اگر آقایان در نظر داشته باشند روزنامه نوشته بود که رئیس جمهور آمریکا جلسه­اى تشکیل داد و در آن جلسه مقتصدین و علماى اقتصاد را جمع کرد که فکرى بکنند در زمان جنگ اسکناس زیاد منتشر نشود زیادى اسکناس سطح زندگى ما را بالا برده است کم بودن کالا صحیح است نسبت به بعضى از کالاها که از خارجه مى­آید ولى کالاى داخلى که زیاد است. آیا گرانى گندم براى این است که کم است؟ این جور گندم به این زیادى الآن نرخش بالا رفته است الآن در روزنامه نوشته است که پنجاه و پنج تومان یا شصت تومان اسکناس می­دهند به یک لیره چون اسکناس زیاد است نرخ بالا رفته است و نسبت به بدبخت­ها و مستمندان سخت می­شود اگر اسکناس به این زیادى نبود ممکن نبود گندم برسد به خروارى دویست تومان و برنج خروارى هزار تومان در صورتی که قیمت اسکناس را نوشته است پنجاه و پنج تومان یا شصت تومان یک لیره است قیمت لیره مطابق اساسنامه بانک ملى شش تومان باید باشد اگر لیره تنزل کند به این معنى که قیمت لیره همان شش تومان باشد مسلماً زندگانى پایین مى­آید و این گرانى از بین می­رود گرانى که طبقات ضعیف و فقیر گرفتار هستند به نان و لباس و آن چیزى که سد رمق­شان را بکند به واسطه زیادى اسکناس است شما باید این اسکناس­ها را جمع بکنید طبیعتاً گرانى از بین می­رود چنان که در کتاب سعدى می­گوید که گرسنه بود به او یک کیسه مروارید دادند گفت این چه فایده دارد عوض این می­خواستى یک مشت گندم به من بدهى امروز باید هیئت دولت ما هیئت اقتصاد ما توجه بکنند که اسکناس را کم بکند و به اندازه­اى که مملکت محتاج است اسکناس منتشر بکنند نه این که اسکناس به قدرى باشد که هر کاسب یک قوطى به این بزرگى اسکناس داشته باشد بنده نمی­گویم علم اقتصاد می­دانم اما

+++

زندگانى را مى­بینم وقتى اسکناس کم بود که قیمت­ها ارزان بود حالا که اسکناس زیاد شده است قیمت­ها بالا رفته است کار به کالاهاى خارجى نداریم کالاهاى داخلى میوه تره بار امسال از همیشه بیشتر است امسال گندم و جو بیشتر است چرا معذلک هیچ تنزلى در قیمت پیدا نشده است؟ چرا پیدا نشده است؟ چرا نشده است؟ یا دست دولت است که کالاهاى خودش را هر روز ترقى می­دهد یک روز هم در مجلس گفتم که این دور را به هم بزنیم دولت از این ترقى دادن نرخ کالاى خودش دست بردارد. به مردم می­گوییم چرا هر روز نرخ اجناس را ترقى می­دهید می­گویند دولت کارخانه­جاتى که در دستش است نرخش را ترقى داده است ما هم ترقى دادیم به دولت هم می­گوییم چرا ترقى دادى می­گوید چون مواد اولیه را که ما مى­خواهیم ترقى داده­اند آن تقدیم بر این دارد و این تقدیم بر آن دارد یا دولت دست بردارد یا آن کسانى که مواد اولیه را باید تهیه بکنند یک نفر دست بردارد دولت باید اول دست بردارد آن کالایى که از کارخانه­جاتش بیرون مى­آید قیمتش را کم بکند تا تأثیر بکند و کارخانه­­جات دیگر هم تبعیت او را بکنند تا نرخ پایین بیاید پس در هر صورت زیادى اسکناس نرخ بالا برده است دولت به هر قیمتى که می­تواند و می‌خواهد باید اسکناس را جمع‌آورى کند یک بازرسى کامل بکند این روزنامه است که همه آقایان دیده­اند روز دولت گفت باید کارى کرد که اسکناس زاید بر احتیاج منتشر نشود اگر منتشر شد زندگانى ترقى می­کند این است بنده در این باب کاملاً موافقم باید هر طور شده جلو اسکناس را گرفت و کم کرد که تنزل بکند تا مردم را از این بدبختى و فلاکت نجات بدهیم‏.

رئیس- آقاى روحى‏

روحى- بنده عرضم خیلى زیاد نیست به النسبه به آقایان آقاى تهرانچى نظرم آمد که گفته می­خواهند نقره را در بازار آزاد بفروشند از نظر جمع‌آورى اسکناس آقا همین نقره را ضرب کنید به هر کس بدهید به شما اسکناس می­دهد ولى اگر بخواهید نقره را بفروشید به من من این را می­برم منزل احتکار می­کنم و آن سودى که باید بدهد نمی­دهد من این عمل را یک نقض عرضى می­دانم شما الان می­خواهید بفروشید این نقره را ریال ضرب کنید تمام اسکناس را جمع‌آورى می­کند این نقره را چرا جاى دیگر بفروشیم این هم به ضرر دولت است و هم نقض غرض است باید هر چه زودتر نقره را ریال ضرب کنید به دست مردم بدهید آقا ملت ایران به پول نقره عادت دارد جامعه ایرانى عادت کرد به پول نقره شما هر قدر بگویید پشتوانه ما بیست برابر اسکناس است تا در دست مردم سیم نباشد اعتماد نمی­کنند هیچکس هم حاضر نیست شما در ایرانشهر نمى توانید مردمش را متقاعد کنید که در بانک این قدر پول هست براى او مقدر نیست؟ اینها در روزنامه­ها چیزهایى نمى­خوانند ولى مورد اعتماد جامعه نمی‌شود باید دولت هرچه زودتر ریال ضرب کند و مردم را از این سختى خارج کند عرض دیگر بنده از آقاى وزیر دارایى خواستم خواهش کنم حالا که ما یک همچون ضرابخانه­اى داریم که در خاورمیانه مانند ندارد روزى پنجاه هزار سکه می­تواند بیرون بدهد کار این پشیز به کجا رسید ملاحظه می­فرمایید این نمونه است که به شما نشان می­دهم هر گذرى روى مقوا کسبه­اش برداشته­اند یک مشت مقوا انتشار داده­اند مردم هم معامله می­کنند این احتلال مى آورد جاى دیگر اعتبار ندارد و براى مردم تولید زحمت و بیچارگى می­کند دو قانون هم گذشت خواستم سؤال کنم این را چرا بیرون نمی­دهند چرا این پول خرد را که مورد احتیاج ضرورى مردم است زودتر منتشر نمی­کنید؟

وزیر دارایى- این که آقاى اعتبار فرمودند باید اسکناس را جمع‌آورى کرد البته طریقه جمع کردن اسکناس یکى هم این است که طلا بدهیم و اسکناس را جمع کنیم و الا اسکناس خودش که جمع نمی­شود یا باید به این وسیله جمع کنیم یا باید به وسیله وضع مالیات یا به وسیله فروش جنس- جنس که البته خیلى کم است قسمت مالیات را هم که البته لایحه اش مدتى است به مجلس شوراى ملى تقدیم شده است و انتظار می­رود که آقایان توجه بفرمایید زودتر بگذرد قسمت سوم همین

+++

است که طلا باید بدهیم اسکناس جمع کنیم و الا البته هم متفقین ما یک خرج­هایى دارند و یک پولى لازم دارند که باید خرج کنند و هم مملکت خوش خرج دارد جلو این خرج ها را که نمی­شود گرفت که پول داده نشود باید از همین دو سه طریق که عرض کردم جلو گرانى را گرفت و یک قسمت دیگر هم گرانى قیمت­ها به عقیده بنده روى بى­انصافى اشخاص است که فروشنده هستند هیچ نه از جنبه پول است نه از جنبه اسکناس زیاد است کسى که داراى خانه است یک سال خالى نگاهش می­دارد براى این که به آن قیمتى که می­خواهد بدهد داراى جنس است این قدر نگاه می­دارد که خراب می­شود ولى ارزان نمی­دهد این هم یک قدرى به واسطه سختى فروشندگان است امیدواریم این هم ترتیبى داده شود که تا اندازه­اى تأثیر کنید.

رئیس- آقاى تهرانچى‏

تهرانچى- عرض کنم بنده موضوع اسکناس را به اصل توضیحات آقاى وزیر دارایى ایراد دارم براى این که توضیحاتى که آقاى وزیر دارایى فرمودند غیر از این چیزى است که در این لایحه ذکر شده است این لایحه می­نویسد هیئت نظارت پشتوانه اسکناس مجاز است بازارهایى که جزء پشتوانه اسکناس در خارج از ایران موجود است و یا بعداً تحصیل و به ایران وارد خواهد نمود به نحوى که مقتضى بداند به صورت مسکوک یا شمش در داخل کشور براى جمع­آورى اسکناس­هاى زاید به فروش برساند و از آن زرها نقره‌هایی که در پشتوانه اسکناس است بخرد اما ببینیم آیا این زرهایى که در مقابل اسکناس ما داریم آیا حق داریم آن را بفروشیم اگر بفروشیم چه بکنیم؟ یعنى چه؟ فروش به چه معنى است؟ ما وقتى اسکناس صادر کردیم به مقدار هر یک تومان چند گرم حالا بنده یادم نیست یک وزن معینى طلا گرفتیم چه خارج چه داخل آن وقت اسکناس را در معرض انتشار گذاشتیم ان کسى که این زر را داد و این اسکناس را گرفت این را می­برد بازار خرج می­کند و آن کاسبى که این را بر می­دارد در مقابل جنس به چه اعتبارى برمی­دارد؟ به این اعتبار که یک گرم یا چند گرم در پشتوانه اسکناس زر دارد و جوابگوى این اسکناس است حالا منتها آمدیم گفتیم که امروز مقتضیات ایجاب نمى­کند مصالح اقتصادى مملکت ایجاب نمی­کند که زر را در دسترس عامه بگذاریم یعنى هر کسى که می­رود بانک آن وزن معین طلا را به او می­دهند براى این که صلاح مملکت و مردم نیست گفتیم از دادن زر در مقابل این اسکناس فعلاً خوددارى بشود اما آن زرى که شما آنجا دارید مال شما است که بفروشید یا مال اشخاصى است که این اسکناس­ها را گرفته‌اند؟! توجه بفرمایید (به آقایان نمایندگان عرض می­کنم) این زرى که در آنجا هست مال آن اشخاصى است که این اسکناس­ها را گرفته­اند و برده­اند خرج کرده­اند و در مقابل آن زر داده­اند شما حق ندارید بفروشید و اگر می­خواهید بفروشید و در مقابل اسکناس را جمع کنید حق ندارید با مقدار کمترى زر اسکناس بیشترى جمع کنید آن وقت مازاد را چه می‌کنید؟ مال کیست؟ شما مثلاً چند مثقال طلا گرفته­اید هزار تومان اسکناس داده­اید حالا می­خواهید همان مقدار طلا بدهید پنج ­هزار تومان اسکناس جمع بکنید بسیار خوب آن وقت مازاد این مال کیست مال آن کسانى است که اسکناس را گرفته­اند پس بنابراین چند مقابل اسکناس خواهند داد پس به عقیده بنده این امرى نیست که ما بتوانیم این اجازه را بدهیم و گذشته از همه اینها اگر شما می­خواهید اسکناس­ها را جمع‌آورى کنید حق دارید ولى در صورتی ­که به همان اندازه که زر گرفته­اید بدهید با فرمایش آقاى دشتى هم بنده صد در صد موافقم شما با جمع کردن اسکناس نمی­توانید این تضییق را رفع بکنید چنان که نتوانستید بکنید بنده الان عرض می­کنم مدتى است متفقین به حساب خودشان طلا آوردند سکه کردند پهلوى گرفتند لیره عثمانى گرفتند در مقابل طلا بردند در خارج فروختند همان وقتى که این لایحه در مجلس مطرح بود در کابینه سابق بنده عرض کردم که از این کار نتیجه نخواهیم گرفت براى این که ترقى قیمت­ها مربوط به اضافه اسکناس و ترقى طلا نیست براى این که در همان کابینه گذشته بود لیره طلا 65 تومان بود قبل از ترقى

+++

قیمت­ها حالا 68 تومان است قیمت­ها هم هست صدى دویست صدى سیصد هم به اجناس اضافه شده است در صورتی که بر طلا سه تومان اضافه شده است پس از این لحاظ یعنى با تنزل طلا قیمت­ها پایین نمی­آید با عمل و تجربه هم مشاهده فرمودید که الان مدتى است آقایان می­دانند که لیره انگلیسى از 72 یا 74 تومان رسیده است به 85 تومان (یک نفر از نمایندگان- 52 تومان) بله بنده چون چند روز نبودم اطلاع ندارم در کدام یک از قیمت­هاى اجناس تنزل حاصل شده آخر ملاحظه بفرمایید حساب بکنید باید درست دقت کرد مطابق استدلال این حق را شما ندارید این ذخیره مال مردم است که اسکناس را در مقابل گرفته­اند و طلا و نقره را داده اند و شما نمی­توانید بفروشید گذشته از آن این مقصودى را هم که شما دارید حاصل نمی­شود براى این که شما گفتید لیره را از 76 تومان شما یا متفقین فرق نمی­کند تبدیل کرده­اند با لیره انگلیسى و ترک به 52 تومان و در قیمت اجناس شما فرقى حاصل نشده است پس علت ترقى این نیست علت ترقى همان است که آقاى دشتى تذکر دادند مصرف بیش‏از تولید است بیش از جنسى است که وارد مملکت می­شود آقاى انوار می­فرمایند میوه جات مال داخله است چرا ترقى کرده است آقاى انوار میوه جات قبل از این که متفقین وارد مملکت ما بشوند این اندازه مصرف نداشت که حالا دارد کسى که اسکناس زیاد بشود نمی­آید بیشتر میوه بخرد بعضى­ها می­گویند مردم اسکناس زیادى دادند کیست که اسکناس را دور بریزد ولو هرقدر هم متمول باشد و هر قدر هم اسکناس زیاد داشته باشد و بالاخره بیش از آنچه که باید بخورد که نمی­خورد بلکه به عکس بنده معتقدم هر چه ثروت اشخاص زیادتر می­شود ممسک­تر می­شوند و کمتر خرج می­کنند این اساس و قاعده اینها است آیا کدام متمول در این کشور است که اگر یکى از آنها در روز یک دانه جوجه می­خورد حالا چهار تا جوجه بخورد؟ پس این طور نیست آقاى انوار همچون چیزى غیر ممکن است و مربوط به اسکناس نیست مربوط به این است که تولید کم مصرف زیاد شده الان هم متفقین ما و هم داخله خود ما مصرف کننده هستند و مصرف هم بیش از تولید است (خودشان هم این را تذکر دادند) این است که قیمت ها بالا رفته است یعنى مصرف جنس از حیث وارداتى بیش از آن چیزى است که باید وارد شود این است که قیمت­ها بالا رفته و با ارزان کردن زر و فروش آن هم تخفیفى در قیمت­ها حاصل نمی­شود پس این است که با این نحو هم گمان نمی­کنم به مقصود برسید گذشته از آن که حق ندارید این را تبدیل بکنید و آن قسمت توضیحى را که آقاى نراقى دادند که غیر از آن است که در لایحه نوشته شده در لایحه می­گوید همان ارزها یا نقره­ها را به فروش برساند باز بنده تعجب می­کنم چون می­گویند و توضیح می­دهند زری که متفقین آوردند ازشان می­گیریم تبدیل به نقره می­کنیم این بیان آقاى نراقى غیر از آن چیزى است که در لایحه نوشته شده است در اینجا ذکر شده است زرى که پشتوانه اسکناس است با نقره عوض کنیم آقا هر دو اینها پشتوانه اسکناس هستند هم آن زر و هم آن سیم شما چطور با زر هر دو را می­خرید بنده که نمى فهمم و این را بنده هیچ چیزى ازش استنباط نمی­کنم زیرا اگر این نقره را بخرید از زر پشتوانه کم می­شود یعنى نقره را می­خرید و خارج می­کنید از ذخیره یعنى چه؟ آخر اسکناس آن چه می­شود؟

دکتر طاهرى- اسکناس آن از جریان خارج می­شود

تهرانچى- ملاحظه بفرمایید آقا من این را از روى دلیل عرض می­کنم اجازه بدهید آقاى دکتر اینجا را ملتفت نیستید شما که با زر اسکناس را می­خواهید بخرید باید در مقابل هر یک تومان (دکتر طاهرى- اینطور نیست اشتباه می­کنید) اجازه بفرمایید شما چه حق دارید وقتى اسکناس را آنجا گذاشته­اید به اعتبار آن این اسکناس را به جریان انداخته­اید حالا شما با یک گرم طلا می­خواهید سه تومان اسکناس بخرید (به طور مثل عرض می­کنم وزنش را نمی­دانم) می­خواهید یک گرم طلا را پنج تومان بفروشید نه یک تومان اگر یک گرم بوده است در مقابل یک تومان حالا هم باید همان قدر باشد پس چرا شما این کار را می­کنید و چرا این طور تبدیل می­کنید؟ این درست نیست گذشته از آن به مصلحت هم

+++

نیست که طلا را بدهیم اگر در مقابل هر مقدار ارزش اسکناس طلا و نقره بدهیم به مردم این جمع کردن اسکناس می­شود یعنى هر کس می­خواهد بیاید تبدیل کند بیاید و بکند ولى ما قانونى گذراندیم که این به مصلحت کشور نیست حالا هم عرض می­کنم که این به مصلحت نیست که این کار را بکنیم و من مخالفم با این کار گذشته از آن که عرض کردم اساساً شما حق ندارید این را بفروشید در مقابل اسکناس یعنى زر کمتر بدهد و اسکناس بیشتر بگیرد این را تصورش را بکنید شما می­خواهید این طلا را بفروشید بیست میلیون و ده میلیون بیشتر اسکناس جمع کنید آخر این چطور می­شود این زیادى مال آن ده میلیون و پشتوانه آن است متفقین از شما اسکناس گرفتند و بردند و خرج کردند و بین مردم پخش کردند به نمایندگى آن طلایى که دخیره شده است و هست این را خرج می­کنند حالا شما می­خواهید ربع آن را خمس آن را بدهید این که درست در نمی­آمد. آن وقت آن مازادى که از ذخیره در می­آید آن مازادى که پیدا می­کنید مال کیست؟ مال اسکناس­هایى است که در دست مردم باقیمانده و آنها سه مقابل پشتوانه پیدا می­کند (طباطبایى- پس به عقیده شما چه کار باید کرد؟) و وقتى شما شروع کردید به فروش در واقع قیمت یک تومان شما می­شود دو ریال و این چطور می­شود؟ براى این که شما می­خواهید یک گرم طلا را پنج تومان بفروشید نه یک تومان یعنى می­خواهید طلا کمتر بدهید و بیشتر اسکناس بگیرید و این درست در نمی­آید پس این حرف را نزنید آقا و به نظر بنده عرض کردم نشر اسکناس و زیادى آن علت گرانى قیمت­ها نیست به دلیلى که عرض کردم شما دیدید لیره طلا که 74 تومان بود آمد و به 52 تومان تنزل کرد و باید اجناس هم به همان نسبت تنزل پیدا کرده باشد آیا تنزل پیدا کرد و تفاوتى در نرخ­ها پیدا شد؟ پیدا نشد بلکه بالاتر هم رفت پس معلوم می­شود اگر متفقین آمدند و یک مقدارى طلا دادند تأثیرى در تنزل قیمت­ها نکرد چون مصرف زیاد بود جنس وارداتى و تولید کمتر بود از آن طرف هم آنچه که دولت در انحصار خودش بود قیمتش را بالا برد آنچه هم مردم داشتند از حیث گندم و سایر قسمت­هاى تولید داخلى آنها هم قیمتش بالا رفت و هیچ نتیجه هم نگرفتید ازاین کار حالا هم نخواهید گرفت. گذشته از آن عرض کردم شما حق ندارید اجازه بدهید پشتوانه که در مقابلش اسکناس داده شده است که نماینده آن مقدار سیم و زرى است که در ذخیره بانک هست به فروش برسد. بلى ممکن است اجازه بدهید که آن نقره پشتوانه را باطلا یا با جواهر تبدیل کنند اما حق ندارید بگویید بفروشند درمقابل اسکناس که منتشر شده یعنى کمتر طلا بدهند و بیشتر اسکناس بگیرند در صورتی که آن مقدارى که اسکناس گرفته اند در مقابل همین طلاها را شما گرفته اید از مردم و این اسکناس ارزش و نمایندگى آن مقدار طلا را داشته که مردم خرج می­کردند و اگر این کار را کردید آنوقت مازادى که در دست مردم می­ماند چه می­شود؟ ایا ارزش اسکناس بیشتر می­شود؟ یا این که دولت می­خواهد استفاده ببرد ازاین مازاد؟ و آنوقت تکلیف این اسکناس­هایى که در دست مردم است چه می­شود؟ آیا ارزش اسکناس بیشتر می­شود یا این که دولت می­خواهد استفاده ببرد از این مازاد؟ یا این که خیر کمتر از آن مقدار اسکناس را می­خرد؟ و این درست مثل قبوض تجار ورشکسته مى­شود که وقتى شروع می­کنند به فروش می­شود تومانى دو ریال مال شما هم همین ­طور می­شود براى این که شما می­خواهید یک گرم که در مقابل یک تومان پشتوانه بوده است این یک‏

گرم را حالا به جاى پنج تومان بفروشید یا یک مثقال که در مقابل پنج تومان بوده است حالا نیم مثقال یا کمتر زر بدهید و اسکناس­تان را بگیرید با این ترتیب شما خودتان ارزش اسکناس را کم کرده اید و بیشتر قیمت­ها را به همین نسبت بالا برده­اید چون تولید نگرانى مى­کند و قیمت بالا می­رود و بالاخره هم شما نتیجه نمی­گیرید به علاوه شما چنین حقى ندارید به عقیده بنده و اگر کردید آن مازادى که می­ماند مال کى می­شود آن اسکناس­هایى که در دست مردم است و باقى است آن هم یک بر ده اضافه پیدا می­کند اینها

+++

نظریاتى است که بنده دارم و باید روى آن دقت بشود و من با این لایحه عقیده ندارم و با این ترتیب محالفم و رأى مخالف هم خواهم داد مگر این که استدلال مرا رد کنید

وزیر دارایى- اظهاراتى که نماینده محترم فرمودند بیشترش تکرار بود (صحیح است) فقط چیزى که اینجا بتوان ازش استباط کرد و روى آن مذاکره نمود یک قسمت این بود که فرمودند چرا در مقابل این طلا یک اسکناس­هایى را رواج دادید و حالا نمى­توانید این طلا را بردارید و مصرف کنید از کلیه مطالبى که فرمودند تقریباً من این قسمت را استنباط کردم این یک قسمت. قسمت دیگر هم این بود که پول طلا هم تأثیرى در تنزل قیمت­ها ندارد بقیه همه تکرار این دو قسمت بود اولاً عرض کنم همان طور که قبلاً هم عرض کردم ما دو پشتوانه داریم یک پشتوانه براى آن 350 میلیون اول است و یک قسمت براى بعد است که اجازه داده شده است به موجب قانون 28 آبان به هیئت نظارت که یک لیره­هایى بگیرند و در مقابل آن یک اسکناس­هایى بدهند بعد هم در سر سه ماه یا شش ماه حسابى که با متفقین پیدا می­کنیم حساب جارى که با متفقین دارند معین می­کنند چه مقدار اسکناس ما دادیم و در مقابل آن صدى شصت طلا مى­گیرند صدى چهل هم ارز و اینجا بانک آمده قسمت نشر اسکناس را با قسمت بانکیش تفکیک کرده یعنى قسمت نشر اسکناس یک قسمت جدایى باشد قسمت بانکى بانک ملى با قسمت نشر اسکناس یک معاملاتى دارند یعنى قسمت بانکى یک­ دلارهایى را که مى گیرد یا لیره­هایى که می­گیرد می­دهد به قسمت آخر سه ماه حسابش را می­رسد و تبدیل به طلا یا ارز می­کند حالا هر وقت در مقابل آن طلا یا پشتوانه که هست قسمت بانکى یک دلار یا یا لیره یا یک اسکناس را به قیمت نشر اسکناس می­دهد می­تواند از آن پشتوانه­اش بردارد به همان مقدار ما هم نگفتیم زیادتر

تهرانچى- چطور مى تواند باید به همان قیمت باشد

وزیر دارایى- گوش بدهید ما هم نگفتیم زیادتر از آن مقدار همان قسمتى را که ملاحظه می­فرمایید و همان ترتیبى که قسمت بانکى یک دلارهایى یا یک لیره­هایى مى دهد به قسمت نشر اسکناس ازش اسکناس می­گیرد بعد آن اسکناس­ها را می­برد آن دلار یا پشتوانه­اش را می­گیرد و به او پس مى­دهند بنابراین این معامله را قسمت بانکى می­کند آن چیزى را که باید بدهد از پشتوانه بر می­دارد و آن قسمت پشتوانه را هم می­آورند و می­فروشند و به قسمت نشر اسکناس که از او اسکناس گرفته­اند بر می­گردانند تناقض هم ندارد یعنى در مقابل طلایى که برمی­دارد در مقابل از نشر اسکناس که اسکناس گرفته در عوض پول یا دلار یا لیره به او می­دهد و این طور نیست آن اسکناس که در دست مردم است بى­پشتوانه باشد آنها پشتوانه­شان محفوظ است و حفظ مى­کنند ولى در این قسمت در مقابل آن مقدارى که پس می­گیرند اسکناس را به قسمت نشر اسکناس برمى­گردانند و آن پشتوانه آزاد می­شود اما این که فرمودند این قسمت تأثیرى در تنزل قیمت­ها ندارد البته همان طور که اول هم عرض کردم گرانى جنس یک قسمتش به واسطه زیاد بودن پول در دست مردم است و در این قسمت البته براى جمع کردم پول از دست مردم باید راه­هایى پیدا کرد و همه جا فکر کرده­اند که اسکناس را چه نوع جمع کنند تا قوه خرید را کم کنند و قیمت اجناس بیاید پایین این دو سه طریقه دارد یا انتشار اسناد خزانه است که قانون آن به تصویب مجلس رسید و عمل می­شود یا فروش طلا است .

تهرانچى- طلاى پشتوانه را که نمی­شود فروخت برعکس متزلزل مى­کند اسکناس را

وزیر دارایى- که با آن وسیله قوه خرید مردم را کم کنند و تنزل قیمت حاصل شود و آن­ هم از همین راه است یکى هم مالیات بر درآمد است و تنها قوه خرید مردم را کم کردن از همین راه­ها است و در همه جا هم اقدام شده است وقتى که یک مقدار طلا آوردند و فروختند و قیمت طلا پایین آمد البته تأثیر مى­کند این که فرمودند قیمت طلا پایین آمد و تأثیر نکرد.

+++

این طور نیست و این قسمت بى­تأثیر هم نبود اگر قیمت طلا به واسطه فروش این طلا­ها پایین نیامده بود و بالا رفته بود شاید الان سطح زندگى خیلى خیلى بیش از حالا بالا رفته بود

تهرانچى- حالا هم بالا رفته است .

وزیر دارایى- و حتماً این قیمت طلا در پایین آوردن نرخ کالا تا اندازه­اى مؤثر بوده است

رئیس- آقاى مؤید احمدى .

مؤید احمدى- عرض کنم در قسمت تورم اسکناس فرمایشاتى که آقاى تهرانچى فرمودند جوابش خیلى مفصل است به عقیده بنده و آقاى نراقى خواهند فرمود بنده فقط دو کلمه را خواستم به ایشان عرض کرده باشم یکى این که یک طلایى خود بانک از آمریکا وارد کرده از دلارهایى که داشته است و ما خیال کردیم که پشتوانه نقره­مان را برداریم بدهیم به او و دلار بخریم چرا؟ براى این که شما می­دانید امروز دیگر در هیچ کجاى دنیا پشتوانه اسکناس نقره نیست نقره امروز در دنیا حکم جنس را دارد مثل روى- حلبى مس- بلکه مس امروز مرغوب­تر است بلکه در همین شهر خودمان الان لوله­هاى آهنى را از نقره گران­تر می­خریم پس غرض این است که این 66 شمش طلایى که بانک از آمریکا وارد کرده ما از نقره پشتوانه اسکناس قبل از آبان (که در قانون نوشته هیچ قسم تغییر و تبدیل و تعویض نکند) این را می­خواهیم تعویض کنیم این را اینجا نوشته است (تهرانچى- ننوشته است) براى تعویض با طلا این یک موضوعى است که ما می­خواهیم این طلا نرود در بازار آزاد و فروخته شود بلکه فروخته بشود به خود ما و این را بردارند جاى آن نقره بگذارند .

تهرانچى- اینجا نوشته است با طلاى پشتوانه، طلاى پشتوانه را چطور با نقره عوض می­کنند .

طباطبایى- آخر سطر چهارم را ملاحظه بفرمایید .

مؤید احمدى- اجازه بفرمایید آقاى تهرانچى، کمى توجه بفرمایید این یکى از اغراض ما است که طلاى موجودى بانک را با این نقره مبادله کنیم و این اجازه مجلس را می­خواهد چون در پشتوانه قبل از 28 آبان ما حق نداریم این کار را بکنیم حق تغییر و تبدیل و تعویض نداریم مگر با اجازه قانون، بانک می­خواهد چه کند این نقره ها را؟ لایحه­اى را وزارت مالیه تهیه و حاضر کرده­اند که البته شاید در این جلسه و جلسه بعد تقدیم بکنند که بتواند این نقره­ها را منتشر کند بین مردم و این براى جلوگیرى از تورم اسکناس خیلى خوب و مفید است و وقتى مسکوک نقره آمد به عقیده بنده خیلى در قیمت­ها فرق می­کند اما قسمت دوم راجع به طلایى که مورد بحث است عرض کنم طلایى که بانک وارد کرده است البته به قدر پول نقره ما نیست پول نقره ما زیادتر است عرض کنم قریب سى و پنج شش میلیون تومان است و این طلا مختصر است دو سه میلیون است .

تهرانچى- آخر این جزو پشتوانه است. نوشته طلا و نقره پشتوانه

مؤید احمدى- این پشتوانه که اینجا نوشته به هر دو می­خورد هم به طلا و هم به نقره شما که عربى خوانده­اید آقا؟

تهرانچى- به طلاى خارج که نمی­خورد آن را که ننوشته­اید؟

مؤید احمدى- چرا آقا توجه نمى­فرمایید؟ اجازه بدهید یک طلایى دارید در آفریقا که 156 خروار است و متفقین با ما مساعدت کرده­اند با این که تا آخر جنگ بنا بود ندهند قرار شد به ما بدهند این طلا را ما وارد می­کنیم براى این که با آن اسکناس را جمع کنیم در ست ملتفت می­شوید آقاى تهرانچى؟ اسکناسى که جمع شد آیا باز پشتوانه می­خواهد؟ ما الان مقدار زیادى اسکناس نو و کهنه داریم که در انبارها ریخته یک شاهى هم پشتوانه ندارد اگر یک طلایى فروختید یک نقره فروختید و اسکناس را جمع کردید خوب از جریان خارج می­شود دیگر (صحیح است) این که قدر مسلم است که خارج شد پشتوانه لازم ندارد این مسلم است آقا (صحیح است) بیش از این هم عرضى ندارم .

جمعى از نمایندگان- مذاکرات کافى است

رئیس- پیشنهادات قرائت می­شود. پیشنهاد آقاى دکتر ادهم.

+++

‌پیشنهاد می­کنم تبصره زیر به ماده واحده اضافه شود:

تبدیل سیم موجودى پشتوانه به زر بابت پشتوانه اسکناس قبلاً باید انجام شود

دکتر ادهم- بنده در شور اول این لایحه هم پیشنهادى دادم که قبلاً آنچه نقره بابت پشتوانه در خزانه بانک است آن را اول تبدیل به زر بکنند بعد همان را ممکن است به طورى سکه یا به طور آزاد یا هر طور که صلاح باشد آن را بفروشند آن وقت اسکناس­هایى که در دست مردم است جمع‌آورى کنند در اینجا دیدم آن قسمت رعایت نشده است این است که پیشنهاد دادم دو مرتبه و معتقدم آن مقدارى که نقره در ذخیره پشتوانه است باید آن را قبلاً به فروش برسانند و به طلا تبدیل کنند تمام پشتوانه اسکناس را تا همه­اش طلا بشود و آن وقت هر چه زیادى از این بابت داشتیم و نقره نداشتیم آن وقت هر مقدار اسکناس که جمع می­کنند طلا بفروشند آن هم به ترتیبى که قاچاق نشود و به خارج نرود چون هر مقدار طلایى که در مملکت ضرب شود و در جریان باشد بیشتر اسباب افتخار و اسباب پایین آوردن نرخ زندگانى خواهد بود و این که گفته می­شود انتشار طلا در قسمت نرخ زندگانى و ارزانى آن تأثیر زیادى دارد بنده تصور می­کنم قطعاً تأثیر دارد نه به آن اندازه­اى که می­فرمایید براى این که فعلاً اسکناس ما یکى از مهم­ترین و با اعتبارترین پول­هاى دنیا است و این پشتوانه­اى که ما داریم بسیار محکم و معتبر است و نسبت به سایر پول­هاى دنیا اگر مقایسه شود پول ما از پول دنیا به هیچ وجه اعتبارش کمتر نیست پس در این صورت این که گفته می­شود اگر طلا زیاد شود اسکناس کم می­شود و قیمت زندگانى ارزان­تر خواهد شد تمامش را نباید مربوط به این قسمت کرد البته این امر تا اندازه­اى تأثیر دارد ولى این قسمت به واسطه کمیابى کالا است بنده در قسمت­هاى دیگر وارد نیستم و از کار خودم مثل می­زنم که سرم دیفترى در مملکت کم شد عوض پنج قران یک تومان قیمتش می­شود 20- 30 تومان اگر خیلى کمیاب بشود شاید بالاتر هم برود پس این به پول مربوط نیست به واسطه نیامدن و نبودن کالا است همین طور سایر اجناس و موادیکه طرف احتیاج مردم است دیروز شنیدم یک قرص گنه گنه هفت قران و ده شاهى شده است و یک مریض که ده تا قرص گنه گنه مورد احتیاجش هست باید برود و هفت تومان و نیم پول بدهد تا ده تا قرص گنه گنه تهیه کند پس در این قسمت هم دولت باید مخصوصاً یک اقداماتى بکند که اگر کالاهایى در مملکت هست آنها را به طور آزاد در دسترس مردم بگذارد خود دولت هم یک مقدار کالاهاى ضرورى مثل دارو و پارچه وارد کند که مردم از این حیث احتیاجاتشان رفع شود و این نگرانى بر طرف شود بنابراین معتقدم قسمت طلایى که موجود داریم از پشتوانه اسکناس فعلاً فروخته نشود بلکه قبلاً نقره­اى که داریم و موجودى پشتوانه است قبلاً به زر تبدیل بشود به تدریج تمام پشتوانه تبدیل به طلا شود.

دشتى- دوباره قرائت بشود (به شرح سابق خوانده شد)

دشتى- این عیبى ندارد. قبول بفرمایید

وزیر دارایى- این را در قسمت قبل هم عرض کردم البته نظر دولت هم این است که یک قسمت نقره­هایى که داریم به طلا تبدیل شود و معاوضه شود ثانیاً هم عرض کردم البته ما می­خواهیم دست­مان هم باز باشد اگر موقعى لازم شد که طلایى فروخته شود دست دولت باز باشد و الا نقطه­نظر اصلى ما همان قسمتى است که اظهار شد حالا هم از آقا خواهش می­کنم که از این پیشنهادشان صرف نظر بفرمایند و نظر دولت همین خواهد بود و البته عملى خواهد کرد

رئیس- آقاى دکتر چه می­فرمایید

دکتر ادهم- من تصور می­کنم این یک نظرى است که تأمین شدنش در لایحه مانعى ندارد چون در اینجا نوشته نشده است ...

رئیس- پس می­فرمایید باید رأى گرفت .

دکتر ادهم- بلى اگر آقایان موافقت می­کنند رأى بگیرید چون قطعاً بودن طلا از بابت پشتوانه اسکناس بهتر است به عقیده من .

رئیس- رأى می­گیریم به پیشنهاد آقاى دکتر ادهم آقایانی که قابل توجه می­دانند برخیزند (اکثر برخاستند)

+++

قابل توجه شد می­رود به کمیسیون .

هاشمى- سه پیشنهاد دیگر هم هست. یکى مال آقاى تهرانچى است ...

تهرانچى- بنده که پیشنهادم را پس می­گیرم چون می­خواستم حرف بزنم و صحبت کنم .

طباطبایى- حالا بروید به کمیسیون آنجا هر چه می­خواهید صحبت کنید .

5 - شور دوم لایحه مبارزه با بیماری­هاى واگیر و تصویب آن

رئیس- لایحه وزارت بهدارى مطرح است گزارش کمیسیون خوانده می­شود

گزارش از کمیسیون بهدارى به مجلس شوراى ملى :

کمیسیون بهدارى در تاریخ سوم مهر ماه 1322 تشکیل و گزارش کمیسیون بهدارى راجع به لایحه دولت در موضوع تلقیح عمومى که شور اول آن در مجلس شوراى ملى تصویب گردیده مطرح کمییسیون با عین گزارش موافق و براى تصویب شور دوم به مجلس شوراى ملى تقدیم می­دارد

رئیس- ماده اول خوانده می­شود .

ماده یکم- وزارت بهدارى مجاز است به منظور تأمین تدابیر پیشگیرى و مبارزه بر ضد بیماری­هاى همه­گیرى در مواقع لازمه و نقاطى که مقتضى بداند مایه­کوبى عمومى و اجبارى را اعلان نماید و همچنین وزارت بهدارى مجاز است در مواقع شیوع بیماری‌هاى واگیر و همه­گیر مبتلایان را اجباراً منفرد و در بیمارستان­هاى مربوط بسترى و تحت معالجه قرار دهد و نیز وزارت بهدارى مجاز است منازل بیماران فوق را مطابق اصول فنى ضد عفونى نموده و صاحبان منازل باید با مأمورین بهدارى در این باب مساعدت و همکارى نمایند.

رئیس- آقاى ملک­مدنى .

ملک­مدنى- بنده خواستم یک مطلب اساسى را اینجا تذکر بدهم راجع به این لایحه آقاى وزیر بهدارى هم تشریف دارند خواهش می­کنم توجه بفرمایید چند روز پیش یکى از اشخاصى که با بنده آشنایى دارد و از امور بهدارى هم اطلاعاتى دارد یعنى طبیب است یک مذاکراتى راجع به تیفوس با بنده کرد و تذکرات حقیقتاً به موردى داد که بنده لازم می­دانم آن تذکرات را به عرض آقایان برسانم که توجه خاصى بکنند یک قسمت این بود که می­گفت اگر چنانچه با این دستگاه فعلى که وزارت بهدارى دارد نخواهد خودش را مجهز کند و آماده بکند براى مبارزه با مرض تیفوس در این زمستان ممکن است خطرات بیشترى پیش بیاید و از همین حالا خوب است یعنى لازم است وزارت بهدارى وسایل کارش را هر طور شده فراهم کند بنده خواستم عرض کنم تمام این تجربیات سال گذشته یک دستورى است که در سال فعلى ما باید قبل از مواجه شدن با این خطر از آن عبرت بگیریم و باید با دستگاه­هاى مخصوص دولت و مخصوصاً وزارت بهدارى خودشان را آماده کنند براى مبارزه با این مرض که خداى نخواسته شیوع پیدا نکند و اگر هم شیوع پیدا کرد بتواند جلوگیرى کند و وسایل جلوگیرى را هم فراهم کرده باشد و این که ما تأمل و صبر کنیم تا این مرض شیوع که پیدا کرد و تلفاتى داد در مقام مبارزه برآییم فایده­اى نخواهد داشت و ایشان عقیده­اش این بود این مریض­خانه­هایى که هست و موجود است وسایل دزنفکته کردن مریض را ندارد و اصلاً مهیا نیست و آن اسبابى که (اتوکلاو) بهش می­گویند که لباس اشخاص آلوده مریض را ضد عفونى می­کند در مریضخانه­هاى ما فراهم نیست حتى او می­گفت که سال گذشته پنج شش نفر از دانش آموزان دانشکده طب در نتیجه نبودن وسایل علمى ضد عفونى به واسطه نزدیک بودن با بیماران و مبتلایان مبتلا شدند و بدبختانه فوت کردند اسامى­شان را هم می­دانست شاید خود حضرتعالى هم بدانید اینها شاگردانى بودند که سال آخرشان بود و در مریضخانه­ها کار می­کردند این براى این بود که مریضخانه­ها وسیله نداشتند براى ضد عفونى و دستگاه­شان مرتب و مهیا نبود که لباس بیمار را ضد عفونى کند یا عوض کنند یا به کلى بسوزانند و از بین ببرند و بنابراین

+++

طبیعتاً مریضخانه آلوده می­شود وقتی که آلوده شد آن وقت دکتر و پرستار همه آلوده می­شوند و بنده خواستم این را عرض کنم که این اقدام را از حالا بکنند و مخارجى هم که لازم دارد پیش­بینى بکنند به نظر بنده این موضوع از هر کارى لازم­تر و واجب­تر و مقدم بر هر موضوعى است اگر چه این موضوع مربوط به ماده اول نیست ولى چون از مسائلى است که مبتلا به است و همه ما با آن مواجه هستیم شما می­دانید که هر قدر ما بیشتر طبیب داشته باشیم بیشتر وسیله داشته باشیم بهتر می­توانیم جلوگیرى کنیم از امراضى که در مملکت هست و الان احصائیه طبیب ما هیچ متناسب با جمعیت کشور نیست خود جضرتعالى بهتر می­دانید این دستگاه دانشکده طب که سالى چند تا طبیب بیرون می­دهد این هم اگر بنا باشد در نتیجه نبودن وسایل دانش آموزانش از بین بروند و تلف بشوند واقعاً تأسف­آور است بنابراین بنده مقتضى می­دانم که عرض کنم و خواهش کنم از آقاى وزیر بهدارى حالا که مرض تیفوس نیست و زمستان هم نرسیده فکرى بکنند چون این مرض موزى در نتیجه نبودن وسایل و سرما و رفتن زیر کرسى­ها و جاهاى کثیف و تولید شپش پیدا می­شود و از حالا وزارت بهدارى خودش را مجهز و مهیا کند براى مبارزه با این مرض و حقیقتاً هم بنده عقیده دارم هر اقدامی که لازم است باید بکند وسایل تهیه بکند هر قدر لازم است مجلس شوراى ملى کمک و اقدام می­کند و من تصور می­کنم بالاخره تمام آقایان نمایندگان موافق هستند که از حالا دولت و وزارت بهدارى را تقویت کنند که زودتر از این خطر بزرگ جلوگیرى شود .

وزیر بهدارى- اظهارات نماینده محترم حقیقتاً قابل توجه است و بنده هم به سهم خودم تشکر می­کنم که این مذاکره بیشتر باعث پیشرفت کار وزارت بهدارى خواهد شد حالا براى اطلاع خاطر آقایان عرض می­کنم نسبت به جلوگیرى از بیمارى تیفوس یک اقدامات اولیه لازم است که خیلى ساده است و به نظر می­آید خوب جبران کند این حرف را که می­زنم و آن کار همه مردم است و قبلاً اعلان هم شده به اطلاع همه هم رسیده است در اینجا هم مفید می­دانم بنده که عرض کنم این یک وظیفه فردى و شخصى است یعنى دولت واقعاً نمی­تواند کنترل کند شپش افراد را این خیلى مشکل است که انسان دانه دانه اشخاص را در راه و بیراه ببیند و تفتیش کند که آیا شپش دارد یا نه. اگر هر فردى خودش متوجه باشد خودش را پاک و نظیف نگاه دارد لباس و بدنش را تمیز نگاه دارد و نگذارد که آلوده به شپش بشود آن مصون می­ماند البته این یک کار خیلى سهل و در ضمن خیلى مشکل است به نظر بنده گفتن به افراد نوشتن در جراید توجه به این که مردم یک کارى بکنید که تمیز بمانند و آلوده نشوند این جلوگیرى از ابتلاى به بیمارى را می­کند اما اقداماتی که ما باید بکنیم .

اقداماتى است که ما از حالا شروع کرده­ایم و وظیفه­مان بوده است یک کمیسیونى بنده براى این کار معین کردم که مشغول مطالعه هستند که قبل از این که خداى نخواسته این مرض شیوع پیدا کند چه کارهایى را باید بکنند اول کارى که کمیسیون باید بکند و متوجه است از آن کارى که با مساعدت مجلس شوراى ملى و کمیسیون بودجه داده شده بود ایجاد یک بیمارستانى است که با اصول فنى تشکیل شده است که اگر خداى نکرده خطرى پیش بیاید این بیمارستان حاضر است جلوگیرى کند و بیماران را معالجه کند و تمام آن اصول فنى که آقاى ملک مدنى تذکر دادند در آنجا ملحوظ است اتو کلاو دارد دزنفکته می­شود شپش کشى می­شود جلوگیرى می­شود از این که بیمارى آلوده وارد آنجا بشود یعنى اول که وارد شد پاک می­شود بعد وارد بیمارستان می­شود و این فوق­العاده مفید است براى تهران و تأسیس هم شده است و حالا هم حاضر است و خدمت می­کند عمل هم می­کند و ما حالا بیماری­هاى واگیر مثل تیفوئید و دیسانترى را هم آنجا می­پذیریم و خوشبختانه تیفوس هم حالا در تهران نیست ولى براى آنجا اسباب­هایى لازم است یک قسمتش حاضر است یک قسمت مثل اتوکلاوهاى متحرک یا چیزهاى دیگر باید از خارج وارد شود و تقاضا هم کرده ایم البته اگر به ما داده شود متشکر می­شویم باز هم تعقیب می­کنیم و سعى می‌کنیم بلکه وارد شود ضمناً هم در فکر هستیم بلکه اینجا وسیله داخله یعنى

+++

‌با وسایلى که در دست است اینجا یک چیزهایى از روى نمونه­هاى اروپایى تهیه کنیم و نمی­شود گفت که تشکیلات بهدارى در این باب بى­فکر است البته کاملاً مطالعه می­کند و همیشه مراقب است و وسایل جلوگیرى را هم فراهم می­کند ولى چیزى که خواستم عرض کنم موضوع اعتبار است البته در این قسمت هم مجلس شوراى ملى دریغ نکرده و براى تأمین پول و اعتبار یک لوایح به مجلس شوراى ملى تقدیم خواهد شد بنده یک بار هم در مجلس شوراى ملى عرض کردم براى این کار خودم یک فکرى کردم و تصور می­کنم مجلس شوراى ملى هم موافق هست و براى امور بهدارى اساساً یک پورسانتى ملحوظ بفرمایند و آن را براى وضعیت بهداشت مردم تخصیص بدهند ولى خوب در آنجاهایی که باید موافقت بفرمایند این لایحه معطل ماند و وزارت دارایى نظرش این بود که این لایحه مالیات بر درآمدى که به مجلس شوراى ملى پیشنهاد شده است از آن درآمد مبلغى که به این کار تخصیص بدهد به هر حال ما با وسایل موجوده­ای که داریم اقدام می­کنیم و امیدواریم با کمک آقایان نمایندگان البته اعتبار بیشترى داده شود و وسایل بیشترى هم فراهم شود تمنا می­کنم این لایحه مواردى را دارد که ما گرفتارش شده­ایم پارسال مثلاً فرض بفرمایید بیمارى است که لباسش آلوده است و نمی­خواهد ضد عفونى بشود یا این که نمی­خواهد به یک بیمارستانى منتقل شود یا نمی­خواهد او را تلقیح کنند و با این لایحه ما خواهیم توانست آن طور که مقتضى است بتوانیم جلوگیرى کنیم از شیوع امراض و خواهش می­کنم در تصویب آن تسریع بفرمایید .

جمعى از نمایندگان- مذاکرات کافى است

رئیس- پیشنهاد آقاى دکتر طاهرى .

پیشنهاد می­شود ماده یکم به طریق زیر اصلاح شود. ماده یکم وزارت بهدارى مجاز است براى پیشگیرى و مبارزه بر ضد بیماری­هاى همه گیر در مواقع لازمه الى آخر ماده.

دگتر طاهرى- این یک اصلاح عبارتى است اینجا در اصل موضوع البته همه موافق هستیم و از کارهاى خیلى مفید است و مقصود من از این پیشنهاد یک اصلاح عبارتى بود چون عبارت این ماده اول قدرى غیر مأنوس نوشته شده است که وزارت بهدارى مجاز است به منظور تأمین تدابیر پیشگیرى و مبارزه بر ضد بیماری­هاى همه گیرى این جمله اول یعنى فلسفه قانون هیچوقت جزء قانون نوشته نمی­شود و به منظور تأمین تدابیر اصلاً لازم نیست و پیشنهاد نمودم که نوشته شود وزارت بهدارى مجاز است براى پیشگیرى و مبارزه بر ضد بیماری­هاى همه گیرى در مواقع لازمه الى آخر ماده

وزیر بهدارى- بنده قبول می­کنم

رئیس- رأى می­گیریم به ماده اول با این اصلاحى که شد آقایان موافقین برخیزند (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده دوم

ماده دوم- در نقاطى که به موجب ماده یکم مایه­کوبى عمومى و اجبارى از طرف وزارت بهدارى اعلان می­شود عموم ساکنین مکلف هستند که مایه­کوبى نمایند .

تبصره- مایه­کوبى عمومى و اجبارى و مجانى است و هیچ گونه تحمیلى به اهالى نخواهد گردید

رئیس- آقاى دشتى

دشتى- با این لایحه طبعاً کسى مخالف نیست و اینجا اگر حرفى زده می­شود فقط به عنوان تذکر است بنده در ماده اول هم اجازه گرفتم خواستم تذکر بدهم به آقاى وزیر بهدارى که این دستگاه بهدارى ما یک دستگاه فعالى نیست که به درد مملکت ما بخورد و این را باید بدون تعارف گفت البته این صحبت حالا جایش توى این لایحه نیست بنده هم زیاد در این بحث وارد نمی­شوم ولى خیلى معتقد بودم که این دستگاه را تبدیل کنند به یک دستگاه فعالى که به درد مملکت بخورد و مأمور پشت میز نشین در این وزارتخانه به درد مردم نمی­خورد و مأمور صحى هم نمی­رسد و متأسفانه امروز در اینجا پشت میز نشین زیاد است و نمی‌شود خدماتى براى بهدارى انجام داد و خودتان هم این را تصدیق می­فرمایید اما در این ماده خواستم تذکرى بدهم راجع به مایه تلقیح این مایه تلقیح که غالباً استعمال می­شود مورد سوء‌ظن و شک مردم است که اقبال نمی­کنند براى تلقیح و مردم مطمئن نیستند

+++

که این مایه­ها خوب است و این تلقیح که می­شود صحیح است و اینجا وزارت بهدارى کارى که می­کند باید اقدام کند و مطالعه کند که این مایه­ها صحیح و تلقیح به صورت صحیح و درستى انجام بگیرد (صحیح است) گذشته از آن باید یک تبلیغ صحیحى هم بکنند براى فواید این کار چه در رادیو چه در کنفرانس­هاى عمومى که باید آقایان اطبا بدهند (حالا که اطبا می­خواهند اکثرشان وکیل بشوند اطباى خوب و جراح­هاى خوب اغلب­شان می­خواهند وکیل بشوند) بیایند مردم را جمع کنند در میدان هاى عمومى در جاهاى عمومى کنفرانس بدهند و مردم را تشویق کنند و آشنا کنند به امور صحى باید این اطباى جوان و فاضل ما که به درد مملکت می­خورند بروند تبلیغ کنند و بگویند ولى هیچ کدام این کار را نمی­کنند وزارت بهدارى باید با این وسایل مردم را از این سوء ظن راحت کنند و نجات بدهند تا وقتی که وزارت بهدراى براى تلقیح عمومى اعلان می­کند تمام مردم با میل و رغبت بر یکدیگر پیشبگیرند و بروند خودشان و بچه­هاشان را تلقیح کنند ابله بکوبند (صحیح است) ولى حالا مردم می­ترسند و سوء ظن دارند و اگر نظرتان باشد یادم هست وقتی که در کشور آفات حیوانى بروز کرده بود از طرف مؤسسه دفع آفات هر جا می­رفتند بر ضد آفات حیوانى که تلقیح بکنند و از سیاه زخم نجات­شان بدهند مردم گاو و گوسفند خودشان را قایم می­کردند و مى ترسیدند و سوء ظن داشتند باید رفع این سوء ظن را کرد و مایه خوب تهیه کرد و تبلیغ کرد تا مردم تشویق بشوند (صحیح است) این یک تذکرى بود که خواستم هم خدمت آقاى وزیر بهدارى یک چیز دیگرى را هم خواستم اینجا عرض کنم و آن راجع به دارو است من شنیده­ام نه از یک نفر بلکه از چندین نفر که مورد اعتماد وثوق هستند و آن مسأله دارو است وزارت بهدارى چندى است مقدارى دوا خریده و قایم کرده است البته این داروها در انبار می­ماند و فاسد می­شود به درد مردم هم نمی­خورد (طباطبایى- براى این که به قیمت گران بفروشند) نه قیمتش هم گران نیست صحبت قیمت نیست چندین نفر گفتند که محتاج شدند به داروهایی که در دواخانه­هاى خارج نبود و از وزارت دارایى اجازه گرفتند که مؤسسه دارویى بهشان بدهند ولى بهشان نداد یکى از آقایانى که در منزل من بود این صحبت را می­کرد یکى از آقایان خیلى محترم که چند روز قبل منزل من بود و خیلى محل اطمینان من است اظهار می­کرد که تا به حال نتوانسته است آن دارو را پیدا کند (افشار- خراب هم می­شود) بلى اگر بماند خراب هم می­شود ما این را باید یک کارى بکنیم برایش. مضیقه براى مردم از این بدتر چه وقت است؟ واقعاً حالا یک مضیقه­ای است (صحیح است) الان تمام مردم احتیاج به دارو دارند و وزارت بهدارى داروها را قایم کرده است این عمل از قبیل عمل مردمان خسیس است مردمان خسیس غالباً از ترس این که مبادا یک روزى محتاج بشود خرج نمى­کنند و نمى­خورند و از این جهت همیشه در احتیاج زندگانى می­کنند ما هم حالا از ترس احتیاجى که ممکن است پیدا کنیم مصرف نمى­کنیم خوب چه احتیاجى از حالا شدیدتر بگذارند در معرض فروش که مردم استفاده کنند ما نمى­گوییم می­خواهند رویش اسپکولاسیون کنند و گران­تر بفروشند ولى براى دولت وسایل بیشتر از همه فراهم است به چند تا دواخانه مثل دواخانه سپه از روى صورتى دوا بدهند بعد هم سر ماه مطابق نسخه دکترها و اطبا ازشان رسید بگیرند علاوه بر این به نظر من ده پانزده تا دواخانه هست که اینها می­توانند اطمینان به دولت بدهند که این داروها به همان نرخ معین که دولت معلوم می­کند بفروشند به مردم صورت هم بدهند یا ندهند به مؤسسه دارویى سپه که بالاخره به درد مردم بخورد الان این مؤسسه دارویى که وزارت بهدارى دارد مدیرش یک کسى است که از دارو ابداً اطلاع ندارد و متخصص در حقوق است آیا متخصص در حقوق می­تواند مؤسسه دارویى را اداره کند؟ اینها یک کارهاى خیلى غلطى است که نتیجه­اش این است مردم در مضیقه دارویى واقع می­شوند اخیراً بنده شنیده­ام آمریکایی­ها حاضر شده اند یک مقدارى دارو به قیمت خیلى نازل براى کمک

+++

به مردم بفروشند البته اینها قصدشان تجارت نیست و قصدشان این است که به مردم کمک و همراهى بکنند و وزارت بهدارى هم در این کار شنیده­ام و اطلاع دارم که اقدام مؤثرى نکرده است یا بیاید با شرکت دوا فروش­ها یک سندیکا و شرکتى تشکیل بدهد که مردم را راحت کند و دارو در دسترس مردم بگذارند و الان می­شود گفت واقعاً مملکت دچار بحران دارویى هست و بنده می­خواهم از این ماده هم استفاده کنم و به آقاى وزیر بهدارى تذکر بدهم که براى این کار چه تصمیمى اتخاذ کرده اند و آیا ای نطور هست یا نیست و در هر حال خواهش می­کنم سعى کنند این مسأله را زودتر حل کنند چون مسأله دارو و بهدارى خیلى براى کشور اهمیت دارد و باید به هر وسیله شده احتیاجات داروى را رفع کنند .

وزیر بهدارى- اولاً خیال می­کنم آن قسمتى که فرمودید در ابتداى فرمایشاتتان و به آقایان دکترها حمله فرمودید اولاً کارمندهاى وزارت بهدارى این طور نیست که انجام وظیفه نکرده باشند اگر واقعاً یک کسى باشد که بد کار کرده یا انجام وظیفه نکرده باشد البته او باید معرفى شود و واقعاً مورد تعقیب هم قرار داده می­شود و الا انصاف نیست یک عده­اى که زحماتى می­کشند در بنادر و در جاهاى بد آب و هوا یا حتى جاهاى خوب معالجاتى می­کنند و خود را به یک خطراتى می­اندازند در حین معالجه چنانچه در همین معالجه تیفوس سال گذشته عده زیادى جان خودشان را در معرض خطر قرار دادند لازم است که ما این عملیات را مورد توجه و تقدیر قرار دهیم این است که خواستم عرض کنم به آقا که خوب است که اول تحقیق بفرمایند اگر دیدند کسى به وظیفه خودش رفتار نکرده است معرفى بکنند و ضمناً نسبت به اشخاصى که وظیفه خودشان را انجام داده­اند قدردانى کنند در قسمت انتخابات هم که فرمودند بنده اطلاعى ندارم در قانون هم آقایان دکترها را منع از وکالت نکرده است و البته اگر کسى برخلاف قاعده اقدامى بکند آن وظیفه یک مقاماتى است که از او جلوگیرى بکنند اما تذکر نسبت به دارو خیلى مفید بود و خواستم به اطلاع آقا برسانم که اینجا مجلس شوراى ملى قانونى وضع کرده است و بنگاه دارویى را هم اجازه دادند و ایجاد هم شده و راجع به توزیع دارو هم هیچ گونه خستى به عمل نیامده و بنده براى شش ماهه دوم هم خواهم فرستاد براى رفع احتیاجات دارویى شهرستان­ها و احتیاط هم نمی­کنم که حالا دارو حقیقتاً به مصرف حقیقى خودش برسد یا نرسد و براى این که همان طور هم که فرمودید احتکارش موضوع ندارد و باید در دسترس مردم گذاشته شود در تهران هم براى این که از گرانفروشى جلوگیرى شود دو داروخانه ایجاد کرده­ایم باز هم در خیال آن هستیم که ایجاد کنیم تا این که دارو به قیمت مناسب در دسترس مردم گذاشته شود تا این که رقابت ایجاد شود و نتوانند دارو را به قیمت گران­ترى بفروشند و براى این که اشخاص نتوانند از یک نسخه­هایى زیادتر از آنچه هست استفاده بکنند و باز باعث این نشود که دارو در یک جاهایى جمع و احتکار شده و به دست مردم نرسد این است که در اینجا هم تذکر داده شده که نسخه­ها از طرف دکترهایی که طرف اعتماد هستند (البته همه آقایان دکترها طرف اعتماد هستند) ولى از طرف دکترى که براى آن بیمار نسخه داده است دارو فروخته شود نسبت به کالا هم در موضوع لایحه دیگرى تذکر فرمودند که عمده گرانى اجناس به واسطه کمى کالا است و ما اقداماتى کرده­ایم. یک کنتژانى تهیه شده است که از روى آن دارو در مملکت وارد شود و رفع احتیاج بکند البته ما اقدام کرده­ایم و باز هم خواهیم کرد و جدیت خواهد شد و به وسیله مقامات مربوطه خواهش کرده­ایم اصرار کرده ایم و باز هم می­کنیم که داروهاى مورد احتیاج کشور وارد شود و همین ­که وارد شد ارزان­تر و بهتر به دسترس عموم اهالى گذارده شود.

رئیس- آقاى هاشمى

هاشمى- بنده در ماده اول اجازه خواستم و عرض خیلى مختصرى داشتم و مرسوم هم نبوده است که در لایحه فنى دخالت کنم نسبت به ماده دو فرمایشاتى که حضرت آقاى دشتى فرمودند کاملاً (صحیح است) ملت ایران سال­ها

+++

‌بود ایمان به تلقیح نداشت حالا هم جاهایى است که مردم ایمان به تلقیح ندارند و حتى متأسفانه حاضر نیستند برای یک مرتبه هم بچه خود را تلقیح کنند و اگر براى یک مرتبه هم حاضر باشند حاضر نیستند که بشنوند ممکن است که این تلقیح مکرر بشود و باید در این موضوع اقدام کرد و همان طور که فرمودند هر چه بشود تبلیغ کرد راجع به دارو هم البته باید اقدامات اساسى هم بفرمایند که دارو در دسترس همه گذارده شود موضوع مهم دیگر این است که نظافت عمومى را باید بسط کامل داد و این خودش تأثیر دارد و یکى از عیوب کار ما این است که ما همیشه صبر می­کنیم که بیماری­هاى واگیر دار شیوع پیدا کند بعد سعى می‌کنیم به وسایل مختلفه جلوگیرى کنیم و یک ضرر و زیانى هم می­بریم در صورتی که اگر ما وسایل بدوى و احتیاجات مردم را مورد توجه قرار دهیم حتماً از تهاجم و حمله بیماری­ها مصون خواهیم بود سال گذشته مردم به این اندازه­ای که امسال دچار بى‌لباسى هستند دچار نبودند امسال در تمام خیابان­هاى شهر یک مشت ژنده پوش نشسته­اند و همین طور جانور و شپش از لباسشان در خیابان­ها و کوچه­ها و مجارى آب راه می­روند و هر بچه و بزرگى که می­رود بالاخره مصون نیست امروز جانور بدن این مرض مسرى را ندارد ولى پس فردا مبدل می­شود به انواع و اقسام امراض و شما خانه­ها را به احتیاط این که مبادا یک خانه­اى مرض داشته باشد آن­ را اختیار می­خواهید که ضد عفونى بکنید یک فکرى هم براى این افراد ژنده پوش که در خیابان­ها نشسته‌اند بکنید و لباس براى این افراد درست کنید این اندازه شهر را یک پارچه کثافت فرا نگیرد این کثافت شهر تهران و سایر شهرها در تاریخ ایران شاید سابقه نداشته باشد قوانین بلدى که نباید مجارى میاه را کثیف کرد آب را کثیف آلوده نکرد کانه به کلى فراموش شده است باید به این موضوع­ها توجه کرد و براى لباس فقرا کاملاً فکر کرد و الا با این وسایل و این قوانین امسال مادام که این است لباس فقرا و عجزه نمی­شود جلوگیرى کرد .

رئیس- آقاى دشتى

دشتى- از صحبت­هایى که اینجا می­شود بیشتر قصد این است که یک مسأله­اى حل بشود و یک حقیقتى گفته شود که هیئت دولت بیشتر به وظایف خودش آشنا بشود و الا اینجا قصد صحبت و منظره و سؤال و جواب کردن و سخنرانى و به شاخه و حواشى قضیه پرداختن نیست آن چیزی که ما صحبت کردیم و چیزى که در درجه اقل اهمیت است این است که به طور حتم وزارت بهدارى ما آن طورى که باید و شایسته یک مملکتى است که دچار مرض و بدبختى شده است نیست و بنده وقتى این حرف را می­زنم راجع به دارو و دکترهایى که می­خواهند وکیل بشوند اولاً این را به طور شوخى گفتم و منظورم این بود که وزارت بهدارى به طور کلى براى مملکتى که الان دچار انواع و اقسام امراض شده است مبارزه بکند اعلان بکند تبلیغ بکند یک وزارت بهدارى می-خواهد که در مقابل این امراض واگیر یک اعلان جهاد بدهد و این آقایان اطبا جوان ابراز فعالیت بکنند تبلیغات بکنند آیا وزارت بهدارى ما این طور است ما نمی­خواهیم بگوییم که این تقصیر با شما است نه اساساً ایده­آل ما این است و حالا کارها روى فرمالیته افتاده است و راجع به دکترهایی که می­خواهند وکیل بشوند این را به طور مزاح گفتم و الا اینجا ما خیلى از آقایان دکترها داریم که وکیل هستند و رفیق ما هستند و ما کمال احترام را داریم نسبت به آنها و منظور من این بود که این آقایان یک قدرى به وظایف صحى خودشان عمل بکنند و به عقیده بنده بیشتر امراضى که در این مملکت پیدا می­شود و شیوع پیدا می­کنند براى این است که مردم آشنا به وظایف خودشان نیستند ملاحظه بفرمایید در همین قاهره که امسال من رفتم یک دستگاهى براى مبارزه با مرض تیفوس در یک جایى درست کرده بودند که واقعاً انسان مات و مبهوت می­شد همه چیزش منظم همه چیزش محفوظ و صحیح و کار به قاعده می­کردند ما چه اقدامى کرده­ایم چند نفر هم آمدند نگاه کردند و برگشتند یا براى مبارزه با مرض تیفوئید پارسال وزارت بهدارى دو نفر را فرستادند به مصر و

+++

فلسطین آنها هم رفتند و برگشتند و گزارشی هم دادند ولی تا به حال هیچ تدابیر مؤثری روی این کار نکرده‌اند و این گزارش هم کلاسه شد در پرونده‌ها بنده در فلسطین که بودم شنیدم آن کسی که نماینده تجارتی سرم‌های ضد تیفوس و تیفوئید بود می‌گفت که ما چندین مرتبه رفته‌ایم و نوشته‌ایم و تاکنون جواب مناسبی به ما نداده‌اند ما این حرف‌هایی که می‌زنیم برای مباحثه و مناظره و نشان دادن قوه نطق و بیان نیست برای این پا می‌شویم حرف می‌زنیم که اقدام بکنند عمل بکنند البته ما نمی‌گوییم وزارت بهداری به وظایف خودش عمل نمی‌کند نه وزارت بهداری‌مان هم مثل سایر وزارتخانه‌ها است البته آدم خوب دارد و آدم بد هم دارد همه اینها هست شبهه‌ای هم ندارد سایر وزارتخانه‌ها هم همین ایرادی را که ما بهداری داریم دارد پس بنابراین ما مقصدمان یک حمله و تعرض به وزارت بهداری نیست که به شخص آقای وزیر بهداری دارم که ایشان یکی از رجال برجسته و مجرب ما هستند و باید یک نکاتی به وزارت بهداری بدهند که از این حالت رکود در بیاید این اصل مقصود ما است این یکی یکی هم راجع به مسأله او است که چندین نفر دوا فروش و دواساز درجه اول آمده صحبت کرده‌اند و می‌گویند یک قسمت از دواهایی که آورده احتیاج است و در دسترس مردم نیست وزارت بهداری دارد و نمی‌دهد یکی از آنها مثلاً سرم دیفتری است که جای دیگر پیدا نمی‌شود و می‌گویند وزارت بهداری دارد بعضی از این سرم‌ها اگر بیش از 6-7 ما بماند خراب می‌شود و باید یک نفر متخصص سرش باشد که این داروهایی که خراب می‌شود زودتر به مصرف فروش برسانند آقای مخبر بود با آقای ملک که می‌گفتند رئیس اداره دارویی بهداری شخص تحصیل کرده و با فضلی است ولی متخصص در حقوق است این که نمی‌تواند بفهمد فلان دوا چیست یا فلان دوا زود خراب می‌شود یا دیر خراب می‌شود چطور می‌شود باید در سر این کار یک آدمی باشد که متخصص این کار باشد و بفهمد بنده من باب تذکر عرض کردم و الا برای بنده هیچ فرقی نمی‌کند خیلی ار کارهای مملکت دچار این قبیل عیب و نقص‌ها می‌باشد.

وزیر بهداری - اینجا یک سوء‌تفاهمی شده نسبت به فرمایشات آقای دشتی و بنده تصور کردم که شاید از نظر تنقیه بوده ولی حالا که خودشان این توضیح را فرمودند بنده دیگر عرضی ندارم و از این موضوع می‌گذریم برای بنگاه دارویی هم ما یک نفر فلسطین آنها هم رفتند و برگشتند و گزارشی هم دادند ولی تا به حال هیچ تدابیر مؤثری روی این کار نکرده‌اند و این گزارش هم کلاسه شد در پرونده‌ها بنده در فلسطین که بودم شنیدم آن کسی که نماینده تجارتی سرم‌های ضد تیفوس و تیفوئید بود می‌گفت که ما چندین مرتبه رفته‌ایم و نوشته‌ایم و تاکتون جواب مناسبی به ما نداده‌اند ما این حرف‌هایی که می‌زنیم برای مباحثه و مناظره و نشان دادن قوه نطق و بیان نیست برای این پا می‌شویم حرف می‌زنیم که اقدام بکنند عمل بکنند البته ما نمی‌گوییم وزارت بهداری به وظایف خودش عمل نمی‌کند نه وزارت بهداری‌مان هم مثل سایر وزارتخانه‌ها است البته آدم خوب دارد و آدم بد هم دارد همه اینها هست شبهه‌ای هم ندارد سایر وزارتخانه‌ها هم همین ایرادی را که ما بهداری داریم دارد پس بنابر این ما مقصدمان یک حمله و تعرض به وزارت بهداری نیست که به شخص آقای وزیر بهداری دارم که ایشان یکی از رجال برجسته و مجرب ما هستند و باید یک نکاتی به وزارت بهداری بدهند که از این حالت رکود در بیاید این اصل مقصود ما است این یکی یکی هم راجع به مسأله او است که چندین نفر دوا فروش و دواساز درجه اول آمده صحبت کرده‌اند و می‌گویند یک قسمت از دواهایی که آورده احتیاج است و در دسترس مردم نیست وزارت بهداری دارد و نمی‌دهد یکی از آنها مثلاً سرم دیفتری است که جای دیگر پیدا نمی‌شود و می‌گویند وزارت بهداری دارد بعضی از این سرم‌ها اگر بیش از 6-7 ما بماند خراب می‌شود و باید یک نفر متخصص سرش باشد که این داروهایی که خراب می‌شود زودتر به مصرف فروش برسانند آقای مخبر بود با آقای ملک که می‌گفتند رئیس اداره دارویی بهداری شخص تحصیل کرده و با فضلی است ولی متخصص در حقوق است این که نمی‌تواند بفهمد فلان دوا چیست یا فلان دوا زود خراب می‌شود یا دیر خراب می‌شود چطور می‌شود باید در سر این کار یک آدمی باشد که متخصص این کار باشد و بفهمد بنده من باب تذکر عرض کردم و الا برای بنده هیچ فرقی نمی‌کند خیلی ار کارهای مملکت دچار این قبیل عیب و نقص‌ها می‌باشد.

وزیر بهداری - اینجا یک سوء‌تفاهمی شده نسبت به فرمایشات آقای دشتی و بنده تصور کردم که شاید از نظر تنقیه بوده ولی حالا که خودشان این توضیح را فرمودند بنده دیگر عرضی ندارم و از این موضوع می‌گذریم برای بنگاه دارویی هم ما یک نفر متخصص از آمریکا خواسته‌ایم و اخیراً به ما معرفی کرده‌اند و مشغول مذاکره هستیم برای این که دادن دارو را موکول به این کرده‌اند که بنگاه دارو کنترلی داشته باشد برای این کار هم متخصص خواسته‌ایم که عنقریب وارد خواهد شد داروهایی را هم که عرض کردم احتکار نشده و یک عده سرم‌های دیفتری هم بود که اخیراً وارد شده بود دستور داده شد که آن را در دسترس مردم بگذارند یک قسمت را هم تجار وارد کرده بودند که همه بین مردم و کسانی که احتیاج دارند تقسیم خواهد شد.

جمعی از نمایندگان - مذاکرات کافی است.

رئیس - موافقین با ماده دوم برخیزند (اکثر برخاستند) تصویب شد ماده سوم:

ماده سوم - متخلفین از این قانون طبق ماده 22 قانون طرز جلوگیری از بیماری‌های آمیزشی و واگیر مصوب خرداد 1320 مورد تعقیب و مجازات خواهند شد.

رئیس - موافقین با ماده سوم برخیزند. (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده چهارم:

ماده 4 - آیین‌نامه اجرای این قانون از طرف وزارت بهداری تدوین و پس از تصویب هیئت وزیران به موقع اجرا گذارده می‌شود.

رئیس - موافقین با ماده چهارم برخیزند (اکثر برخاستند) تصویب شد. رأی گرفته می‌شود به مجموع مواد اربعه این قانون موافقین برخیزند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

]6 - موقع و دستور جلسه آتیه ختم جلسه[

رئیس - جلسه آتیه روز پنجشنبه 7 مهرماه سه ساعت قبل از ظهر چون روز سه‌شنبه کمیسیون دارایی گرفتاری دارد روز پنجشنبه جلسه می‌شود. (صحیح است)

دشتی - دستور را هم خواهش می‌کنم معین فرمایید.

رئیس - چشم ... دستور هم لایحه واگذاری حقابه رودخانه حصار و معجن به رعایای دوغ آباد، لایحه اصلاح ماده شش صندوق پس‌انداز ملی تبصره ماده 10 قانون کارشناس

(مجلس یک ساعت بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شورای ملی - حسن اسفندیاری

+++

قانون‏

قانون مایه کوبى عمومى و اجبارى‏

ماده یکم- وزارت بهدارى مجاز است براى پیشگیرى و مبارزه بر ضد امراض همه گیر در مواقع لازمه و نقاطی که مقتضى بداند مایه­کوبى عمومى و اجبارى را اعلان نماید. و همچنین وزارت بهدارى مجاز است در مواقع شیوع بیماری­هاى واگیر و همه­گیر مبتلایان را اجباراً منفرد و در بیمارستان­هاى مربوطه بسترى و تحت معالجه قرار دهد و نیز وزارت بهدارى مجاز است منازل بیماران فوق را مطابق اصول فنى ضد عفونى نموده و صاحبان منازل باید با مأمورین بهدارى در این باب مساعدت و همکارى نمایند .

ماده دوم- در نقاطى که به موجب ماده یکم مایه­کوبى عمومى و اجبارى از طرف وزارت بهدارى اعلان می­شود عموم ساکنین مکلف هستند مایه کوبى نمایند .

تبصره- مایه­کوبى عمومى و اجبارى مجانى است و هیچ گونه تحمیلى به اهالى نخواهد گردید .

ماده سوم- متخلفین از این قانون طبق ماده 22 قانون طرز جلوگیرى از بیماری­هاى آمیزشى و واگیر مصوب خرداد 1320 مورد تعقیب و مجازات خواهند بود .

ماده چهارم- آیین­نامه اجراى این قانون از طرف وزارت بهدارى تدوین و پس از تصویب هیئت وزیران به موقع اجرا گذارده می­شود

این قانون که مشتمل بر چهار ماده است در جلسه سی­ام مهر ماه یک هزار و سیصد و بیست و دو به تصویب مجلس شوراى ملى رسید .

رئیس مجلس شوراى ملى- حسن اسفندیارى

+++

قانون‏

قانون راجع به تفسیر تبصره چهار ماده 65 قانون اصلاح قانون نظام وظیفه‏

ماده واحده- تبصره چهار ماده 65 قانون نظام وظیفه به شرح زیر تفسیر می­شود:

منظور از احتساب مدت خدمت زیر پرچم مشمولین تبصره (65) قانون اصلاح قانون نظام وظیفه مصوب اسفند 1321 این بوده است که با احتساب تمام یا قسمتى از مدت خدمت زیر پرچم مشمولین نامبرده که در تاریخ تصویب یا اجراى آن قانون کارمند رسمى و مشغول خدمت دولت بوده­اند جرو مدت توقف در پایه حکم اعطاى ترفیع از تاریخى که مدت قانونى توقف در پایه به سر رسیده صادر شود و کسانی که در سال 1322 در اثر اجراى تبصره نامبرده در صورت کفایت مدت قانونى توقف بدو ترفیع ذی­حق باشند خواه هر دو ترفیع طبق مفاد تبصره و خواه یکى از آنها با طى تشریفات مقرره بوده باشد به هر دو ترفیع که احراز دو پایه بالاتر است از تاریخ استحقاق (ولو قبل از تاریخ صدور حکم) نایل می­شوند و در سال 1322 و بعدها در هر صورت ترفیع پایه منوط به طى تشریفات قانونى و مقررات مربوطه خواهد بود. کارمندانى که طبق مفاد تبصره تاریخ استحقاقشان به ترفیع پایه قبل از فروردین 1322 بوده و حکم آن صادر شده یا بشود تفاوت حقوق ترفیع را از اول فروردین 1322 به بعد دریافت خواهد نمود نظر به این که مدت خدمت زیر پرچم کارمندانى که قبل از شروع انجام خدمت زیر پرچم در خدمت دولت بوده­اند طبق مفاد تبصره (2) ماده 5 قانون نظام وظیفه عمومى مصوب 29 خرداد 1317 بالطبع جزو خدمت رسمى محسوب بوده و هست و براى این امر پرداخت کسور تقاعد ضرورتى نداشته و بر فرض دریافت باید استرداد شود. پرداخت کسور تقاعد بابت مدت خدمت زیر پرچم یک جا یا به اقساط بر عهده کسانى خواهد بود که خدمت زیر پرچم خود را پیش از ورود به خدمت انجام داده­اند .

این قانون که مشتمل بر یک ماده است در جلسه بیست و هفتم شهریور ماه یک هزار و سیصد و بیست و دو به تصویب مجلس شوراى ملى رسید .

رئیس مجلس شوراى ملى- حسن اسفندیارى

+++‏

یادداشت ها
Parameter:294075!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)