کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره پانزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏15
[1396/05/28]

جلسه: 159 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه 15 اردیبهشت ماه 1328  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‌های قبل

2- بیانات قبل از دستور آقایان:گیو،امیرتیمور،دکتر متین دفتری،دکتر راجی

3- تقدیم یک فقره لایحه راجع به جمع‌آوری مازاد با دو فوریت از طرف آقای معاون وزارت دارایی

4- تقدیم یک فقره لایحه راجع به اختیارات کمیسیون دادگستری با دو فوریت از طرف وزیر دادگستری

5- قرائت عریضه آقای دکتر مصباح‌زاده راجع به زلزله بندرعباس

6- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏15

 

 

جلسه: 159

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه 15 اردیبهشت ماه 1328

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‌های قبل

2- بیانات قبل از دستور آقایان:گیو،امیرتیمور،دکتر متین دفتری،دکتر راجی

3- تقدیم یک فقره لایحه راجع به جمع‌آوری مازاد با دو فوریت از طرف آقای معاون وزارت دارایی

4- تقدیم یک فقره لایحه راجع به اختیارات کمیسیون دادگستری با دو فوریت از طرف وزیر دادگستری

5- قرائت عریضه آقای دکتر مصباح‌زاده راجع به زلزله بندرعباس

6- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

 

1- تصویب صورت مجلس‌هاى قبل‏

صورت جلسات قبل را آقاى صدرزاده (منشى) قرائت کردند. یک ساعت و پانزده دقیقه به ظهر روز سه‌شنبه سیزدهم اردیبهشت مجلس به ریاست آقاى امیر حسین ایلخان ظفر بختیار تشکیل و صورت جلسات گذشته قرائت گردید.

اسامى غائبین جلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده است: غائبین با اجازه- آقایان: مهندس رضوى- حسن اکبر- اورنگ- پالیزى- افخمى- آقاخان- بختیار- محمود محمود- عباس اسکندرى- على اقبال عامرى- دکتر مصباح‌زاده.

غائبین بى اجازه- آقایان: اردشیر شادلو- دکتر امینى- محمد حسین قشقایی- معتمد دماوندى- دکتر معظمى- عبدالرحمن فرامرزى- محمد تقى بهار نیک پور- گلبادى- شریف زاده- خسرو قشقایی.

دیر آمدگان با اجازه- آقایان: صدر‌زاده- ملک پور- رضوى- احمد فرامرزى- دکتر شفق. دیر آمدگان بى اجازه- آقایان: اسدى- سزاوار- مسعود ثابتى- کهبد- بیات هراتى- دهقان- شهاب خسروانى- خوئیلر- قهرمان- مسعودى- ناصرى- آشتیانى‌زاده- دکتر اعتبار- عزیز زنگنه- رستم گیو- قبادیان- وثوق- تولیت.

آقاى حاذقى توضیح دادند که مقصود از معافیت لوازم لوله‌کشى شهرها مخصوصاً شیراز اعم از آن است که از گمرک مرخص شده یا نشده باشد و در قسمت بازنشستگى نیز آقاى وزیر دارایی موافقت نموده‌اند که نسبت به مستخدمین با سابقه تصمیم مساعدى اتخاذ نمایند. آقاى دهقان راجع به حقوق معلمین تذکر دادند که آقاى وزیر دارایی موافقت نموده‌اند. آقاى باتما‌نقلیج پیشنهادى داده بودند در دستور قرار گیرد. آقاى رضوى اظهار داشتند جلساتى هم که به عنوان تنفس ختم می‌شود مقرر گردد صورت هر جلسه در جلسه بعد قرائت شود و تقاضا کردند آئین‌نامه جدید مجلس در دستور قرار گیرد. آقاى دکتر بقایی گفتند آقاى وزیر فرهنگ ضمن بیانات خود گفته‌اند اداره‌ا‌یی به اسم سازمان جوانان وجود ندارد و نیز راجع به توضیحات آقاى رئیس نسبت به مجلس مؤسسات تذکرى دادند. آقاى ملک مدنى راجع به مناقشه بین آقیان رحیمیان و کشاورز صدر گفتند نظر طرفین توهین به یکدیگر نبوده است.

+++

آقاى دکتر راجى گفتند با آقاى سلطانى جزء موافقین دولت بوده و هنگام دادن رأى در جلسه حضور نداشته‌اند.

آقاى حائرى‌زاده راجع به اقلیت و حمله آقاى وزیر جنگ تذکرى داده گفتند به موضوع آقاى خالصى‌زاده من باب مثل اشاره شده بود. آقاى ضیاء ابراهیمى نیز راجع به اعتبار ساختمانى سال 26 و 27 توضیحى دادند و صورت جلسات تصویب گردید.

آقاى فولادوند نتیجه استخراج آراء نظار بانک را قرائت نمودند که آقاى نراقى با 55 رأى از 93 نفر عده حاضر اکثریت داشته‌اند و براى یک نفر دیگر اخذ رأى به عمل آمد. آقاى دکتر طبا تذکر دادند که آقاى دکتر معظمى بر اثر کسالت از قبول نظارت بانک معذورند. آقاى دهقان عریضه رئیس جامعه لیسانسیه هاى دانشسراى عاى را به مقام ریاست تقدیم نمودند.

آقاى اردلان نامه شوراى زبان را به مقام ریاست تقدیم داشتند و آقاى وزیر کشور تقاضا نمودند لایحه سنا مطرح شود. آقاى رئیس اظهار داشتند در جلسه گذشته دستور امروز آئین‌نامه مجلس و لایحه سنا بوده از 109 نیز مى‌توانند استفاده کنند آقایان یمین اسفندیارى و ملک مدنى پیشنهاد کردند که لایحه سنا مقدم باشد. آقاى دکتر شفق اظهار نمودند قسمت مهمى از اوقات مجلس بر اثر نقائص نظامنامه تضییع می‌شود و معتقد بودند نظامنامه داخلى مجلس مطرح گردد.

آقاى دکتر بقایی اظهار نمودند که اخطار 109 باید در این جلسه مطرح شود. آقاى ملک مدنى گفتند در قانون اساسى قید شده است که آئین‌نامه سنا از تصویب مجلس می‌گذرد و اکنون محض حفظ شئون مجلس شورای ملى باید آئین‌نامه سنا زودتر تصویب گردد و پیشنهاد مربوطه اخذ رأى و تصویب گردید. آقاى دکتر بقایی اعتراض نمودند که این خلاف نظامنامه است و ماده 109 مقدم می‌باشد.

گزارش کمیسیون کشور مربوط به آئین‌نامه سنا قرائت گردید و فوریت اول آن مطرح شد آقاى حائرى‌زاده به عنوان مخالف گفتند در قانون اساسى اشاره به مجلس سنا شده ولى چگونه بعد از 43 سال اکنون به فوریت باید تصویب گردد مملکت بر طبق قانون اساسى اسلامى معرفى شده و صنوف ممتازه در اسلام نیست همچنین صفات ممدوحه مجلس سنا در مجلس شورای ملى وجود دارد و بقیه عمر مجلس این دوره هم محتاج ته انحلال نیست.

آقاى مشایخى با اشاره به اصل 27 قانون اساسى گفتند مادام که مجلس سنا تشکیل نشده یکى از ارکان مشروطیت وجود نیافته است و طبقه با‌هوش و فهمیده و ثروتمند از حق انتخاب خود محروم هستند و بدین جهت مجلس سنا در مملکت ضرورى است و با داشتن دو مجلس از خود‌سرى و دیکتاتورى جلوگیرى خواهد شد فوریت اول تصویب و فوریت دوم مطرح گردید: آقاى امیر تیمور مخالف بودند و اظهار نمودند مصلحت نیست تحت یک ماده مواد آئین‌نامه سنا که هنوز مطالعه نشده است تصویب شود و این امر بى‌سابقه‌یی است که مهمترین قوانین مملکت تحت یک ماده بگذرد. آقاى رئیس اظهار داشتند بیش از 70 نفر پیشنهاد کرده‌اند و اکثریت موافق است: آقاى دکتر فلسفى موفق بوده گفتند دولتى که 90 رأى اعتماد داشته است لایحه را تقدیم کرده و امروز تشخیص داده است که ضرورى است و باید به فوریت تصویب شود و دلایل فوریت را هم آقاى ملک مدنى بیان کرده‌اند.

آقاى رئیس اظهار داشتند فوریت دوم به مرحله رأى رسیده ولى چون عده کافى نیست جلسه به فردا صبح موکول می‌شود. یک ساعت بعد از ظهر مجلس خاتمه یافت. یک ساعت به ظهر روز چهار‌دهم اردیبهشت مجلس به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید. غائبین با اجازه- آقایان: مهندس رضوى- حسن اکبر- محمد‌حسین قشقایی- جواد عامرى- اورنگ- محمد ذوالفقارى- آقاخان بختیار- على اقبال- افخمى- على بهبهانى- دکتر مصباح‌زاده- تقى‌زاده- محمود محمود- عباس اسکندرى. غائبین بى اجازه- آقایان: اردشیر شادلو- معتمد دماوندى- عبد‌الرحمن فرامرزى- محمد‌تقى بهار- نیک‌پور- دکتر امینى- گلبادى- شریف‌زاده- خسرو قشقایی.

آقاى دکتر بقایی گفتند تقاضا کرده بودم که به موجب ماده 109 که حق قانونى من است توضیحاتى بدهم. آقاى وزیر اموز خارجه اظهار نمودند چون نسبت به سازمان جوانان شیر و خورشید صحبت‌هایی شده است باید عرض بشود که وزارت فرهنگ به منظور تحریک و تقویت عواطف نوع پرستانه جوانان با شیر و خورشید سرخ همکارى می‌کند و این سازمان وظیفه تربیت و پرورش اطفال را بر‌عهده دارد. آقاى قبادیان تلگرافى به مقام ریاست تقدیم داشته گفتند اهالى و خوانین غرت در قبال مذاکرات آقاى دکتر بقایی نسبت به سپهبد رزم آرا مخابره کرده بودند. آقاى باتما‌نقلیج به عنوان 109 گفتنتد افسرى که هدفش اجراى منویات اعیحضرت همایونى است نباید مورد اهانت واقع شود. آقاى حاذقى راجع به سفر حج و معاونت امیرالحاج گفتند بدون دریافت حقى انجام وظیفه کرده‌اند و اهانتى که از طرف آقاى دکتر بقایی به ایشان شده بی‌مورد بوده است. آقاى دکتر بقایی گفتند در باب اهانت‌هایی که به شخص ایشان شده است توضیحاتى ندارند و امیدوارند دولت آقاى ساعد نیز در تأمین رفاه و سعادت ملت موفق شود، اعتراضات ایشان نسبت به عواملى بوده که موجبات تخریب قلعه حکومت ملى را فراهم کرده‌اند سپس به موضوع شیر و خورشید سرخ اشاره نموده ابلاغ ریاست اداره سازمان جوانان آن را در وزارت فرهنگ قرائت کرده اضافه نمودند که در این مورد دروغ نگفته بودند همچنین در مورد گزارش آقاى سپهبد رزم آرا قرائت شده از طرف آقاى وزیر جنگ گفتند موارد خلاف‌گویی‌هاى مرا معلوم نکردند و سپس شرحى در باب موقوفه را در کرمان بیان داشتند که بعد از فوت پدرشان کلیه آن را دو هزار ریال اجاره می‌کرده‌اند و رئیس فرهنگ کرمان چند سالى آن را به هزار و دویست ریال اجاره داده است و اخیراً حداکثر عواید موقوفه به سالى 1800 تومان رسیده است که کلیه آن صرف دبستان راور می‌گردد و در خاتمه بیانات خود گفتند امروز هم از تحصن خارج می‌شوند. در این موقع عده براى اخذ رأى نسبت به فوریت دوم ماده واحده آئین‌نامه سنا کافى بود و تصویب گردید. آقاى رحیمیان در کلیات مخالف بوده اظهار داشتند هر گاه طبقه توده بتواند نماینده حقیقى خود را به مجلس شوراى ملى بفرستد با مجلس سنا موافق هستند ولى در وضع امروز نماینده توده مردم کمتر وجود دارد و هر گاه مجلس شوراى ملى و سنا هر دو به دست طبقه حاکمه باشد به نفع ملت ایران تمام نخواهد شد زیرا در کشورهاى مترقى مجلس سنا براى تعدیل نظرهاى افراطى مجلس عوام تشکیل می‌شود و اگر این کرسی‌ها را حافظین منافع توده اشغال نکنند به جاى منفعت ضرر خواهد داشت.

آقاى دکتر عبده به عنوان موافق گفتند مجلس سنا را قانون اساسى پیش‌بینى کرده مجلس شوراى ملى نیز در ادوار گذشته وظایف خود را به طور شایسته انجام داده ولى دستگاه مشروطیت در چند سال اخیر کارى نکرده است در حکومت پارلمانى باید بین قوه مجریه و مقننه توازنى موجود باشد و الّا دستگاه مشروطیت متزلزل می‌شود و یکى از دستگاه‌هایی که وزنه مشروطیت است مجلس سنا است در حالى که حق رأى به مردمان باسواد داده بشود و اظهار عقیده نمودند که مجلس شوراى ملى بر مجلس سنا تفوق دارد و این مزیت را باید حفظ کرد.

آقاى کشاورز صدر پیشنهاد کفایت مذاکرات نموده و توضیحاتى دادند و آقاى اردلان مخالف بودند و اظهار نمودند ماده 38 این آئین‌نامه با چند اصل قانون اساسى تناقض دارد و کفایت مذاکرات تصویب شد. آقاى دکتر ملکى پیشنهاد نمودند که بعد از سه جزء مذکوره در ماده 9 جزء چهارمى اضافه و نوشته شود مسلمان باشد آقاى مخبر کمیسیون و آقاى وزیر کشور قبول و تأیید نمودند و به ماده واحده آئین‌نامه سنا اخذ رأى و تصویب گردید. یک ساعت بعد از ظهر مجلس خاتمه یافت و به صبح روز پنجشنبه موکول و دستور آئین‌نامه جدید مجلس مقرر شد.

یمین اسفندیارى- جناب آقاى رئیس خیلى معذرت می‌خواهم بودن آقاى بهنیا آنجا سابقه می‌شود که معاونین یا وزرا بروند خدمت آقاى رئیس.

رئیس- این مربوط به شما نیست (زنگ رئیس) آقاى ارباب گیو نسبت به صورت مجلس اعتراضى دارید؟

ارباب گیو- بله.

 رئیس- بفرمایید.

+++

 ارباب گیو- در جلسه چهادره اردیبهشت ماه 1328 مجلس شورای ملى در موقع طرح لایحه سنا پیشنهادهایی به مقام محترم ریاست تقدیم گردید منجمله پیشنهادى از آقاى دکتر ملکى که کلمه مسلمان به بند 9 لایحه افزوده شود هر چند در ضمن گفتگو راجع به پیشنهادها،

رئیس- آقاى گیو نسبت به صورت جلسه اگر اعتراضى دارید بفرمایید والّا بفرمایید بنده به نام نطق قبل از دستور اجازه می‌دهم به شما که بخوانید، این مربوط به صورت مجلس نیست، نسبت به صورت مجلس دیگر اعتراضى نیست؟ آقاى دکتر متین دفترى‏

دهقان- بنده اعتراضى داشتم.

دکتر متین دفترى- بنده قبل از دستور مجلس عرضى داشتم.

رئیس- آقاى دهقان.

احمد دهقان- اگر خاطر محترم باشد آقاى دکتر شفق پیشنهاد کردند در موقعى که لایحه مجلس سنا مطرح بود که پیشنهادات در اینجا نباید مطرح بشود و این سابقه هست براى این که وکلا پیشنهاد کردند که با دو فوریت این مطرح شود و فوریت‌ها تصویب شده باید نسبت به اصل لایحه هم رأى گرفته شود- مقام ریاست هم قبول فرمودند که پیشنهادات قرائت شود ولى استثنائاً پیشنهاد آقاى دکتر ملکى اینجا خوانده شده و آقاى وزیر کشور هم قبول کرده‌اند این بر‌خلاف سابقه و بر خلاف نظر مقام ریاست است و آن ذکر کلمه مسلمان در لایحه و محروم کردن اقلیت‌هاى ایرانى از انتخاب شده و انتخاب کردن است، به عقیده من این مخالف صریح قانون اساسى است براى این که قانون اساسى براى اینها حقى معلوم کرده.

رئیس- این اعتراض به صورت مجلس نیست. آقاى رحیمیان نسبت به صورت مجلس اعتراضى دارید؟

رحیمیان- بنده عرضى ندارم.

سزاوار- اجازه بدهید براى رفع سوء تفاهم بنده این قسمت را توضیح بدهم.

امیر تیمور- بنده اعتراضى دارم.

رئیس- بفرمایید.

امیر تیمور- می‌خواستم به عرض مقام ریاست برسانم که هیچ تقاضایی نمی‌تواند از پیشنهاد وکیل جلوگیرى کند، وکیل می‌تواند پیشنهاد بکند و سلب حق نمی‌توان از وکیل نمود، به اعتقاد بنده این بر خلاف صریح سنن پارلمانى است.

سزاوار- بنده توضیح می‌دهم که قانع بشوند

 رئیس- صورت مجلس تصویب شد.

2- بیانات قبل از دستور: آقایان گیو- امیر تیمور- دکتر متین ‌دفترى- دکتر راجى.

رئیس- چند نفر از آقایان تقاضاى نطق قبل از دستور کرده‌اند من‌جمله آقاى ارباب گیو.

دهقان- سلب حق کرده‌اند (صدر‌زاده- سلب حق نیست.

 رئیس- شما چرا بین‌الاثنین صحبت می‌کنید آقاى ارباب گیو بفرمایید.

ارباب گیو- در جلسه چهادره اردیبهشت ماه 28 مجلس شورای ملى در موقع طرح لایحه سنا پیشنهادهایی به مقام محترم ریاست تقدیم گردیده منجمله پیشنهادى از آقاى دکتر ملکى که کلمه مسلمان به بند 9 لایحه افزوده شود. هر چند در ضمن گفتگو راجع به پیشنهادها اظهار شد از همه پیشنهادها صرف‌نظر می‌شود و به اصل ماده واحده رأى گرفتند و تصویب شد معهذا چون در روزنامه اطلاعات ملاحظه شد که در ضمن پیشنهادها متأسفانه فقط یک پیشنهاد از طرف مخبر کمیسیون که مقصود اضافه شدن کلمه مسلمان به بند 9 باشد قبول شده است. بنده ناگزیرم عرض نمایم در موقع گرفتن رأى گرفته و تصویب شد بنابر‌این در صورتی که پیشنهاد مزبور تصویب شده تلقى گردد برخلاف اصل عدالت و مخالف اعلامیه حقوق بشر که دولت شاهنشاهى ایران آن را قبول نموده است و به واقع تعدى و تحقیر به زرتشتیان که ایرانى‌الصل و فرزندان و پرستندگان این سرزمین مقدس هستند و بایستى از تمام حقوق سیاسى و اجتماعى این سرزمین برخوردار و بهره‌مند گردند مى‌باشد لذا به نام جماعت اقلیت زرتشتیان به این تبعیض و بى‌عدالتى اعتراض نموده و اصلاح آن را طبق اصل هشتم متمم قانون اساسى از مجلس مقدس شورای ملى استدعا و امیدوارم مجلس مقدس و آقایان نمایندگان عظام که همواره طرفدار عدالت بوده و می‌باشند راضى نشوند که این تبعیض در تاریخ بشریت به نام مجلس دوره پانزدهم ثبت و اصولی که در منشور سازمان ملل متحد و اعلامیه جهانى حقوق بشر از طرف دولت شاهنشاهى ایران قبول شده است بر‌خلاف آن رفتار شود (صحیح است)

سزاوار- اجازه بدهید بنده توضیح بدهم. بنده مخبر کمیسیون هستم.

رئیس- این مطرح نیست، آقاى امیر‌تیمور بفرمایید.

بوداغیان- بنده هم با اعتراض آقاى ارباب گیو موافقم.

امیر‌تیمور- بنده بدواً از مقام ریاست تشکر می‌کنم که به بنده اجازه فرمودند مطلبى را که دارم به عرض مجلس برسانم، اما قبل از عرض خودم به جناب آقاى ارباب گیو اطمینان می‌دهم که اگر مجلس شوراى ملى با پیشنهاد نماینده محترم آقاى دکتر ملکى موافقت کرده این پیشنهاد منافى با این نیست که حق اقلیت در مملکت از بین برود (صحیح است) حق اقلیت طبق قانون اساسى محفوظ است این به جاى خوش محفوظ و اصلاً جاى نگرانى نیست عرض و مطلبى که خود بنده داشتم و به طور اختصار به عرض مجلس شوراى ملى می‌رسانم این است که در هفته قبل آقاى وزیر دارایی در مجلس یک اشاره مسرت بخشى نمودند که مذاکرات مربوط به جریان نفت با موفقیت جریان یافته است و انشاء الله خدمت به سزایی براى مملکت خواهند نمود (نمایندگان- انشاء الله) بنده با نهایت خوشوقتى و مسرتى که از این کار ایشان دارم براى این که وقت مذاکره فوت نشود دو مطلب اساسى است که ناچارم اینجا تذکر بدهم و نهایت اهمیت را دارد که این مطلب اهمیتش بالاتر از آن است که اگر لو فرض سالى 20 میلیون لیره هم بر عایدات ما افزوده شود (صحیح است) یکى موضوع تصفیه‌خانه‌ها است که شنیده می‌شود تصفیه‌خانه‌ها را در لندن دایر کرده‌اند. طبق قرار‌داد دارسى هم که سابقاً بود کلیه مؤسسات مربوط به نفت باید در خاک ایران به عمل بیاید (صحیح است) و تصفیه خانه اگر از خاک ایران خارج باشد خلاف اصل است و خلاف قرار‌داد سابق است (صحیح است) و اضافه بر این سبب خواهد شد که شاید 60 هزار 70 هزار کارگر ایرانى بی‌کار بمانند و علاوه صنایع نفتى براى همیشه از ایران خواهد رفت (صحیح است) و اگر یک روزى هم برسد که تمام این مملکت به انتظار آن روز است که انشاء‌الله ما نفت خودمان را خودمان به دست بگیریم وقتى که تصفیه‌خانه‌ها خارج از ایران باشد ما نخواهیم توانست از نفت استفاده کنیم بنابر‌این باید آقاى وزیر دارایی که در مقام خدمت هستند متذکر باشد که خدمت ایشان موقعى مورد قبول مجلس شوراى ملى خواهد بود که مسأله ساختمان‌هاى تصفیه‌خانه و کلیه ساختمان‌هاى مربوط به نفت در خاک ایران قرار بگیرد (صحیح است- احسنت) اما موضوع دومى که خواستم به عرض برسانم طبق تعهدى که کمپانى داشته است می‌باید مؤسسه کارهاى اساسى را به تدریج به ایرانی‌ها تفویض کند بنده امسال فرصتى برایم پیش آمد به خوزستان مسافرت کردم به آبادان هم رفتم که از نزدیک هم مطالعه کردم اطمینان می‌دهم که هیچ یک از ادارات مهم نفت و هیچ یک از کارخانه‌جات به دست هیچ ایرانى نیست ایرانی‌ها ابداً در کارهاى حساس مداخله ندارند و حتى مهمترین فرد ایرانى که در دستگاه نفت داریم آقاى مصطفى فاتح به جرأت می‌توانم عرض کنم که اختیارات آقاى فاتح به اندازه یک ثبات انگلیسى نیست باعتقاد بنده باید متوجه باشند که ادارات و کارهاى حساس طبق تعهدى که کمپانى دارد باید به ایرانی‌ها تفویض شود (رحیمیان- جناب آقاى امیر‌تیمور یک چیزى هم بنده عرض کرده‌ام استدعا می‌کنم تذکر بدهید) (مکى- انشاء الله آقاى وزیر دارایی به اندازه ابن‌السعود منافع حقوق ایران را حفظ خواهند کرد) مصرف نفت ایران را به اختیار دولت ایران بگذارند مسلم است جزء تعهدات است که باید این کار را بکنند.

رئیس- آقاى دکتر متین دفترى.

دکتر متین دفترى- عرض بنده خیلى مختصر است. یک مطلب لازمى است که باید عرض کنم، البته آقایان به وسیله جراید و مطبوعات از بدبختى بزرگى که در زمستان امسال متوجه ایل شاهسون شده است مطلع شده‌اند و به طوری که‌ نامه‌ها و تلگرافاتى که به بنده رسیده اگر بنده بخواهم براى آقایان بخوانم فوق‌العاده متأثر کننده است این است که احتراز می‌کنم (صحیح است) و به طور خلاصه می‌توانم عرض کنم که قریب هشتاد درصد از احشام اینها از بین رفته که منشاء امراض ساریه است و بیم خطر می‌رود و دیگر این که قدر به حرکت از قشلاق به ییلاق نیستند (بهادرى- از طرف اعلیحضرت همایونى هم توجه شده است) (قبادیان- احشام کرمانشاه هم همین طور شده) و به علاوه دواب آنها دچار قحطى است و وضعیت فوق‌العاده وخیم است و به عقیده من، و البته آقایان می‌دانند که ایل شاهسون که بنده افتخار نمایندگیش را دارم مثل اکثر ایلات ایران در وطن پرستى مشور هستند (صحیح است) و مخصوصاً ایل شاهسون در این وقایع آذربایجان وطنپرستى خودشان را به حد‌اکثر امتحان دادند و جریان این وضعیت اسف انگیز که به عرض پیشگاه مبارک اعلیحضرت همایونى رسید و خود بنده هم به عرضشان رسانیدم

+++

 فوراً اوامرى صادر فرمودند و کمیسیونى تشکیل شد در کاخ ابیض تحت نظر آقاى فهیمى که اخیراً تشریف آورده‌اند به تهران و انصافاً توجه کامل شده است مخصوصاً آن توجهات و کمکهاى جدى که باید بشود از طرف سازمان شاهنشاهى و از طرف شیرو خورشید سرخ شده ولى مطلبى که باقیمانده وام‌هاى کشاورزى است که با شرایط خیلى سهل از حیث مدت باید داده شود. و اینها محتاج بیک اعتبارى است که باید دولت بدهد (صحیح است) و می‌خواستم از آقاى بهنیا که اینجا در کمیسیون تشریف داشتند خواهش بکنم که چطور شد که آن لایحه‌اى که دولت قرار بود بیاورد و انتظار داشتیم که امروز مطرح بشود؟ بنده یقین دارم که همه آقایان علاقه دارند که یک کمک مؤثرى بشود درباره اینها (صحیح است) (باتما‌نقلیج- بنده پیشنهاد کردم) خیلى تشکر می‌کنم از پیشنهاد شما.

رئیس- عده براى رأى کافى نیست و آقاى دکتر راجى هم مختصر مطالبى دارند اجازه بدهید بگویند و بعد وارد دستور شویم و آقاى بهنیا هم یک لایحه‌اى دارند که تقدییم می‌کنند (دهقان- بنده هم یک تذکرى دارم) بفرمایید آقاى دکتر راجى.

دکتر راجى- عرض کنم مدتى است که دولت با نمایندگان شرکت نفت مشغول مذاکره در‌باره اجراى تبصره قانون 21 مهر ماه 26 و استیفاى حقوق ایران می‌باشد بنده امیدوارم همان طور که دولت وعده فرموده هنگامی که مذاکرات بنتیجه سودمند رسید مجلس را آگاه فرمایند تا در صورت تصویب مجلس قرار‌داد لازم امضا گردد (صحیح است) دولت به همان اندازه هم منافع کارگران و کارمندان ایرانى شرکت را در ضمن مذاکرات باید منظور نظر بدارد (صحیح است) شرکت نفت از موقعى که در ایران شروع به کار کرد براى سالیان دراز به این فکر نبود که خانه و مسکنى براى کارگران و کارمندان ایرانى خود تهیه کند و کارگران در نقاطى که شرکت عملیات می‌نمود خودشان مسکن تهیه می‌کردند و به استثناى چند خانه نامناسب و مختصرى که در مسجد سلیمان ساخته بود در هیچ یک از مراکز عملیات خود به این فکر نیفتاده بود که بر‌حسب عادتى که در همه کشورهاى متمدن معمول است جا و منزل براى کارگران خود تهیه کرده و بعد عملیات استخراجى خود را تعقیب کند (صحیح است) مثلاً در آبادانى که بزرگترین مرکز عملیات شرکت می‌باشد تا چند سال قبل براى ایرانیان خانه ساخته نشده بود و این رویه سبب می‌شد که ایرانیان از استخدام شرکت نفت استقبال نکنند و زندگى راحت خود را در نقاط شمالى از دست نداده و به سوى مراکز نفت متوجه نشوند و از طرف دیگر عدم استقبال ایرانیان به استخدام در شرکت نفت از نظر عدم وسایل رفاه و آسایش موجب شد که عده زیادى مستخدمین خارجى وارد خدمت شرکت شوند و شرکت هم به فکر تربیت و آمادگى ایرانیان در صنعت نفت نباشد متعاقب قرار داد موجود شرکت نقشه ساختمانى طرح کرد و شروع به ساختن خانه و مسکن براى کارگران و کارمندان ایرانى نمود. متأسفانه این نقشه با به طوء پیش رفته و تا‌کنون فقط ششهزار خانه ساخته شده است در صورتی که براى رفع احتیاج کارکنان و کارگران ایرانى دست کم چهل هزار خانه دیگر باید ساخته شود و بنده توجه دولت را در مذاکرات کنونى به این نکته معطوف می‌دارم که شرکت را ملزم بنمایند در مدت خیلى کوتاهى براى کارکنان و کارگرانى ایرانى خود خانه و مسکن خوب ساخته (صحیح است) تا مردم را راغب به کار کردن در نقاط بد آب و هواى جنوبى شده و به سهولت بتوانند جاى خارجی‌ها را بگیرند. نکته دیگر این است که امتیاز کنونى مقرر می‌دارد که هر سال به طور تصاعدى ... (یک نفر از نمایندگان- چى مقرر می‌دارد؟) امتیاز کنونى امتیازى که تا الان جریان داشته (آزاد- ملت ایران آن را قبول ندارد) ... عرض کردم داشته نگفتم دارد. بنده لاالله را گفتم بگذارید الاالله را هم بگویم (آزاد- ندارد) الا الله ندارد؟ ... که هر سال به طور تصاعدى از عده خارجیان کاسته شود و حسن آن این است که شرکت باید وجوه کافى براى تربیت ایرانیان در داخل و خارج کشور صرف کند و در مدت کمى کارکنان آزموده و مجرب تهیه کند که جاى بیگانگان را بگیرند در این قسمت متأسفم که عرض کنم که اگر در 15 سال قبل عده مستخدمین خارجى از دو هزار نفر تجاوز نمی‌کرد، امروز از 4500 نفر هم تجاوز می‌کند و تنها عذر شرکت این است که عملیات توسعه یافته و احتیاج به کار‌کنان فنى است. به اصطلاح معمول این عذر بدتر از گناه است زیرا با تعهدى که شرکت براى تقلیل مستخدمین بیگانه خود داشته باید دستگاه آموزش و تربیت ایرانیان را توسعه دهد که بر‌خلاف تعهدات عملى انجام نگردد در این مورد هم لازم می‌دانم به دولت متذکر شوم که تقلیل مستخدمین خارجى شرکت در مدت کم موکول به این است که شرکت حاضر شود همه ساله چهار صدالى پانصد نفر از ایرانیان متوسط دیده را براى کلیه رشته‌هاى تحصیلى مربوط به نفت به خارج اعزام دارد که در مراجعت جاى بیگانگان را بگیرند (صحیح است) مطالبى که راجع به کارمندان و کارگران شرکت نفت عرض شد گذشته از این که منافع ملت ایران در نظر است به حال شرکت نفت هم سودمند است زیرا با قبول آن وجهه‌اى در بین ایرانیان کارگران پیدا خواهد کرد (صحیح است)

جمعى از نمایندگان- دستور.

رئیس- امروز دستور آئین‌نامه داخلى مجلس است (مکى- قانون کار) ولى یک پیشنهادى شده است و دولت هم آمده یک لایحه‌اى آورده که می‌خواهد به مجلس تقدیم کند آقاى معاون وزارت دارایی آورده‌اند و به قید دو فوریت هم پیشنهاد شده که قانون کار جزء دستور قرار گیرد. حالا اول آقاى معاون وزارت دارایی لایحه خودشان را تقدیم می‌کنند بفرمایید.

3- تقدیم یک فقره لایحه با قید دو فوریت راجع به جمع آورى غله از طرف معاون وزارت دارایی.

بهنیا (معاون وزارت دارایی)- به طوری که خاطر نمایندگان محترم مستحضر است در سال گذشته در لایحه یک دوازدهم تیر ماه اختیاراتى به دولت داده شد براى وضوع جمع‌آورى غله و در لایحه دو دوازدهم سال جارى هم اختیارات تازه‌اى داده شد چون استفاده از این اختیارات فعلاً براى جمع‌آورى غله مقدور نیست (یک نفر از نمایندگان- چرا نیست آقا؟) (همهمه نمایندگان) از مجلس شورای ملى تقاضا می‌شود که با قید دو فوریت اختیارات سال گذشته را براى سال آتیه دولت تمدید بفرمایید (مکى- آن قانون پارسال پدر مردم را درآورد)

رئیس- آقایان توجه کنند تا این لایحه قرائت شود. (به شرح زیر قرائت شد)

مجلس شورای ملى- ضمن لایحه 2 دوازدهم مصوب 29 فروردین ماه 1328 تبصره‌اى براى تعیین تکلیف وصول مازاد غله از مجلس شورای ملى تقاضاى تجدید اختیارات مصوبه براى جمع‌آورى محصول سال گذشته شده بود به جاى آن تبصره طبق پیشنهاد آقایان نمایندگان آن قسمت از خبر کمیسیون قوانین دارایی راجع به لایحه مالیات‌هاى مستقیم که مربوط به وصول مازاد غله بود تصویب مجلس شورای ملى نگذشته و تبصره مصوبه مجلس شورای ملى هم براى تأمین نان شهرها کافى نیست مشکلات اجراء آن را به اطلاع مجلس شورای ملى رسانده و تغییراتى که ضرورى است پیشنهاد و استدعاى تصویب دارد مشکلات اجرا تبصره نامبرده به شرح می‌باشد

1- میزان مازاد غله بر اساس مالیات املاک مزروعى مقرر شده در صورتى که قانون مالیات املاک مزروعى هنوز از تصویب مجلس شورای ملى نگذشته پیشنهاداتى که دولت در این زمینه در جزء قانون سایر مالیات‌هاى مستقیم تقدیم مجلس شورای ملى نموده و در کمیسیون قوانین دارایی مورد بحث قرار گرفته و گزارش آن تقدیم مجلس شورای ملى شده هنوز مورد بحث و شور قرار نگرفته و از تصویب نگذشته و چون تعیین رژیم مالیاتى کشور یک مسئله مهم و حیاتى است نمی‌توان انتظار داشت که لایحه نامبرده بدون شور و دقت کافى از طرف نمایندگان مجلس شورای ملى از تصویب بگذرد و دولت نسبت به بعضى از مصوبات کمیسیون قوانین دارایی نظریاتى دارد که منتظر طرح آن گزارش در مجلس شورای ملى می‌باشد. تصویب نشدن پایه و اساسى مالیات املاک مزروعى در وصول مازاد غله دولت را دچار اشکال می‌نماید. خاطر نمایندگان محترم مستحضر است موقعى که وزارت دارایی مالیات جزء جمعى سابق را به عنوان مالیات املاک مزروعى بر‌حسب تمایل کمیسیون قوانین دارایی مجلس شورای ملى پیشنهاد نمود و ادامه رویه قبلى را قبول کرد در اصلاح بی‌عدالتى‌هایی که از اجزاء این جزء و جمع پیش می‌آید تدابیرى اتخاذ و پیشنهاداتى به مجلس شورای ملى تقدم شد و متن ماده 9 مصوبه کمیسیون قوانین دارایی بهترین دلیل آن می‌باشد. وصول مالیات جزء جمعى در صورتى که با رعایت سایر مقررات ماده 9 و همچنین حق تجدید‌نظر در مالیات املاکى که در آن نسبت به ممیزى سابق ترقى یا تنزل فاحش ننموده باشد بی‌عدالتى خواهد بود.

2- وصول مازاد غله به شرح تبصره نامبرده ضمانت اجرایی ندارد زیرا متن تبصره که مستخرجه از ماده 9 گزارش کمیسیون قوانى دارایی است جزیی از

+++

طرح پیشنهادى کمیسیون می‌باشد و در ضمن سایر مواد طرح نامبرده اختیاراتى که براى این موضوع لازم است به دولت اعطاء شده در صورتی که به اتکا این تبطره نمی‌توان از اختیارات نام برده استفاده نمود.

3- اجراء شرط مقرر مربوط به رعایت تناسب بین نرخ نان با نرخ غله در سال جارى مشکلاتى در بر دارد آنچه که مسلم است این است که بین نرخ آزاد و نرخ خرید دولت تفاوت محسوسى در بسیارى از نقاط موجود است و دولت تفاوت قیمت نان را در مراکز عمده کمتر از آنچه که باید معین نموده و از این جهت تحمل ضرر می‌نماید مثلاً در تبریز نرخ خرید گندم از قرار تنى سه هزار ریال و فروش جنس به خباز از قرار 2120 ریال می‌باشد اگر دولت بخواهد نرخ خرید گندم را بر‌اساس قیمت نان معین کند چون افزایش قیمت نان را فعلاً مقتضى و مصلحت نمی‌داند ناگزیر باید نرخ گندم بر اساس 2120 ریال با کسر هزینه‌هاى جمع‌آورى یعنى در حدود 1900 ریال معین شود در صورتی که خرید به چنین نرخى اساساً مقدور و مقتضى نبوده و کار جمع‌آورى جنس را غیر مقدور خواهد ساخت در تهران و بسیارى از نقاط دیگر وضع مشاره تبریز می‌باشد.

4- با اطلاعاتی که از وضع جنس و محصول می‌رسد دولت امیدوارى دارد که با اتخاذ تدابیر صحیح بتواند در این سال که محصول خوب است علاوه بر میزان دویست هزار تنى که براى مصرف عادى احتیاج دارد ذخیره مهمى براى سال‌هاى آینده تهیه نماید و انجام منظور محتاج به تسریع در عمل و داشتن اختیارات کافى می‌باشد

5- طبق تبصره 3 از ماده 9 گزارش کمیسیون قوانین دارایی مدت وصول مالیات املاک مزروعى تا آخر بهمن ماه می‌باشد در صورتی که مازاد غله باید بلافاصله بعد از جمع آورى تحویل انبارهاى دولتى شود اگر بنا باشد که تا پایان مهلت نامبرده از وصول مازاد خوددارى گردد مسلماً با وضع بد محصول سال گذشته امر نان شهرها مختل خواهد شد نظر به مراتب فوق و از جهت این که تا موقعی که اساس مالیات املاک مزروعى در مملکت به موجب قانون جدیدى معین نشود میزان مالیات املاک یا بر اساس جزء جمع گذشته و یا بر اساس ممیزى‌هاى جدیدى که مجوز قانونى آن تحصیل خواهد شد به عمل نیاید ایجاد بستگى بین میزان مالیات جزء و جمع و مازاد غله منتهى به بی‌عدالتى خواهد شد و مقررات مصوبه ضمن ماده واحده کافى به مقصود نیست و طرح و تصویب این مقدار عمومى مالیاتى با توجه کامل نمایندگان محترم مجلس و افکار عمومى به تصویب برسد و از لحاظ این که جمع آورى جنس در سال جارى محتاج به داشتن اختیارات کافى می‌باشد که دولت بتواند با نهایت سرعت مخصوصاً در نقاط گرمسیرى که محصول آن به دست آمده شروع به جمع‌آورى نماید طرح ماده واحده زیر را با قید دو فوریت تقدم و استدعاى تصویب دارد.

 رئیس- آقایان توجه داشته باشند ماده واحده قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد)

ماده واحده- اجراى تبصره 5 قانون دو دوازدهم پرداخت فروردین و اردیبهشت 1328 مصوبه 29 فروردین موکول به تصویب قانون مالیات‌هاى مستقیم از مجلس شورای ملى بوده و جزء 1 قانون اجازه پرداخت 1 دوازدهم حقوق و هزینه کل کشور بابت تیر ماه 1327 براى محصول سال 1328 به موقع اجرا گذاشته خواهد شد.

نخست وزیر محمد ساعد- وزیر دارایی گلشائیان.

دکتر طبا- ماده واحده را مجدداً قرائت کنید براى این که خوب فهمیده نشده است.

فولادوند- بنده خودم هم که قرائت کردم چیزى نفهمیدم‏

رئیس- بسیار خوب مجدداً قرائت خواهد شد.

اردلان- یک فوریت داشته باشد خوب است.

بهادرى- باید پس بگیرید ما رأى نمی‌دهیم بر‌خلاف مصلحت مملکت است.

جمعى از نمایندگان- پس بگیرید (همهمه- نمایندگان( زنگ رئیس)

رئیس- تصور می‌کنم یک فوریت داشته باشد که برود به کمیسیون و در آنجا مطرح بشود.

 معاون وزارت دارایی (آقاى بهنیا)- دو فوریت تقاضا شده (همهمه نمایندگان) (زنگ رئیس)

رئیس- بگذارید آقایان کارى بشود واقعاً چه بگویم اگر بگویم اهانت می‌شود نمونه اخلاق باشید آقاى معاون وزارت دارایی این لایحه را که داده‌اید با یک فوریت است یا دو فوریت.

معاون وزارت دارایی- با دو فوریت.

رئیس- دو فوریت، بسیار خوب ولى آقایان موافقند که با یک فوریت باشد تا برود به کمیسیون (نمایندگان- رأى بگیرید) بسیار خوب فوریت اول مطرح است. آقاى امیر تیمور.

امیر تیمور- بنده موقعى که این مقدمه طولانى را براى این لایحه قرائت می‌کردند دقت کردم و هیچ یک از دلایلى که دارایی براى لزوم تقدیم این لایحه به مجلس ذکر کرده به اعتقاد بنده دلایل قوى نبوده (صحیح است) جا داشت قانون که در دو هفته قبل از مجلس شورای ملى گذشت لااقل پنج روز این را به مورد عمل و اجرا قرار می‌داد اگر به مشکلى برخورد می‌کرد آن وقت در مقام چاره بر می‌آمدند و این را می‌آوردند (صحیح است) قانونى که هنوز اجرا نشده و یک قدم براى اجرا آن برداشته نشده نمی‌توان به صرف دلخواه آن را عوض کرد و یک قانون دیگرى جانشین آن کرد (صحیح است) به اعتقاد بنده این لایحه باید برود کمیسیون و در کمیسیون با این لایحه موافقت کرد خبر آن به مجلس شورای ملى فرستاده شود. (صحیح است)

رئیس- آقاى دکتر معظمى با فوریت موافقید؟

دکتر معظمى- با فوریت اول موافق هستم عرض کنم دلیل موافقت بنده با فوریت این بوده که یک مطلبى مربوط به فوریت بود که می‌خواستم عرض کنم. موضوع غله در ایران واقعاً یکى از موضوع‌هایی است هر وقت صحبت می‌شود دو قسمت دارد یکى این که واقعاً یک مردمى هستند که بایستى حتماً به آنها کمک کرد یک قسمت هم موضوع مالکین است و یک قسمت هم طرز جمع آورى است این دفاعى را که بنده می‌کنم تصدیق نمی‌کنم که طرز جمع آورى خیلى خوب است (یک نفر از نمایندگان- بسیار بد بوده است) ولى در عین حال من نمی‌توانم بگویم که اداره غله براى این مملکت مفید نیست (صحیح است) و با وضعیتى که ما داریم و مالکین این مملکت بایستى که حتماً یک اداره غله‌اى باشد که به کار مردم بخورد و به فریاد مردم برسد (صحیح است) با این جهات می‌خواهم عرض بکنم که بایستى راجع به طرز جمع‌آورى فکرى کرد مثلا شهرستانى که من افتخار نمایندگى آن را دارم گلپایگان است واقعاً اگر کمک اداره غله در امسال نبود عده کثیرى از اهالى در آنجا تلف می‌شدند و من در این جا ناچارم که از کمک آقاى وزیر دارایی و رئیس اداره غله آقاى مهران در این جا تشکر کنم براى این که کمک کردند (سزاوار- به بسیارى از نقاط کمک کردند) و اما متأسفانه مالکین ممکن است ایران هم آن طوری که باید انجام وظیفه نمی‌کنند (صحیح است) کافى نیست که یک کسى مالک باشد مالکیت هم خودش یک ترتیبى دارد کسى امروز حق ندارد در یک مملکتى ملکى داشته باشد و آن را آباد نکند (صحیح است) داریم مالکینى که ملک دارند و آباد نمی‌کنند بنابر‌این دستگاه دولت باید یک سیاست اقتصادى داشته باشد که مالکینى را که مایلند املاک خودشان را آباد بکنند کمک بکند و اشخاصى هم که همین طور می‌خواهند ملک خود را تصرف بکنند و هیچ نوع آباد نکنند براى آنها هم فکرى بشود ما بایستى هر سال در این مملکت مقدار زیادى گندم براى صدور داشته باشیم بنده امسال در ممالک همسایه گردش کردم دیدم که وضع آذوقه آنها خوب بود ولى غله ایران بد بود و این هم فقط مربوط می‌شود به طرز جمع‌آورى و طرح این موضوع یعنى غله در حالی که الان در قسمت گرمسیر محصولات به دست آمده است به نظر من فوریتش ضرورى است (صحیح است) که مطرح بشود و این قانونى هم که گذشته است روى ممیزى 1313 که آن ممیزى هم صحیح نبوده حتماً یک بى‌‌عدالتى خواهد شد که یک عده‌اى زیاد باید بدهند و یک عده‌اى هیچ بنابر‌این خواستم توجه آقایان را جلب بکنم که مالکین هم بایستى موضوع صادرات را از نظر دور بداریم نظر آقایان هست که سال گذشته ما یک مقدار گندم از کانادا خریدیم و من از لحاظ خرید مخالفتى نمی‌کنم و اگر دولت واقعاً این خرید را نکرده بود اسباب زحمت بود ولى چرا باید وضع غله در ایران این طور بشود تا ما مجبور بشویم از خارج بیاوریم بنابراین تقاضا می‌کنم که آقایان با فوریت اول موافقت بفرمایند.

محمد‌على مسعودى- با فوریت دوم هم موافقیم.

سزاوار- بسیار لایحه مفیدى است.

معاون وزارت دارایی (آقاى بهنیا)- حالا چون یک فرصتى براى تحصیل اکثریت و رأى گرفتن اینجا هست اجازه می‌خواهم یک توضیحاتى در ظرف چند دقیقه حضور آقایان عرض کنم مطلبى که من

+++

 حضور آقایان عرض خواهم کرد سعى می‌کنم که وارد اصل مطلب نشوم چون در موقع مطرح خواهد شد ولى فوریتى که این موضوع دارد از لحاظ این است که در نقاط گرمسیر و جنوب ایران محصول به دست آمده یا در یک فاصله کوتاهى به دست خواهد آمد مأمورینى که از مرکز رفته‌اند یا مأمورین محل متنتظر هستند که یک دستوراتى از مرکز بگیرند و مشغول کار شوند و بنده خدمت آقایان عرض می‌کنم که با تمام آن زحماتى که کشیده شده است نتوانستیم هنوز یک تدابیرى اتخاذ کنیم که غله از ایران به طور قاچاق خارج نشود (مکى- چشم شما روشن) (محمد‌على مسعودى- حقیقت را دارند می‌گویند دولتى که حقیقت را می‌گوید عیب نیست مملکت را می‌خواهند یک عده ملاک به قحطى بکشند) چون قیمت غله در خارج ایران خیلى بیشتر است از قیمت داخله ایران هر وسیله‌اى که فراهم می‌شود باز یک مقدارى از غله ایران قاچاق می‌شود و براى تأمین مصرف داخله در خود مملکت دچار اشکال می‌شویم بنده از آقایان استدعا می‌کنم که با فوریت لایحه موافقت بفرمایند البته وقتى که خود لایحه مطرح می‌شود توضیحاتى خدمت آقایان عرض خواهم کرد و با فوریت آقایان موافقت بفرمایند که امسال برخلاف سال گذشته که تحصیل اجازه و اختیار از مجلس یک قدرى بتأخیر انجامید و دولت نتوانست آن طورى که می‌تواند محصول را جمع‌آورى بکند امسال دچار محظورات سال گذشته نشود از این فرصت هم استفاده می‌کنم و در جواب فرمایشات آقاى امیر‌تیمور و آقاى دکتر راجى و سایر آقایان از این نظر اطمینان می‌دهم که جناب آقاى وزیر دارایی که مسئول این کار هستند همان طور که خودشان فرمودند هیچگونه تصمیمى که مخالف مصالح این مملکت باشد نخواهد گرفت و تمام این مذاکراتى را که آقایان فرمودند تمام مورد توجه آقاى وزیر دارایی هست و آقایان انتظار داشته باشید و اطمینان کامل داشته باشید که چه در موضوع تصفیه‌خانه‌ها، چه در موضوع اشغال ایرانی‌ها و اختیارات ایرانی‌ها و در موضوع عده کارمندان و خانه و مسکن مه موقع اجرا گذاشته خواهد شد (صحیح است) در موضوع کمکى هم که به عشایر شاهسون باید بشود همان طورى که جناب آقاى دکتر متین دفترى فرمودند یک کمیسیون شده است و شورى هم به عمل آمده است دولت هم مشغول مطالعه است که بتواند کمک‌هاى بیشترى بکند و به آقایان هم عرض کنم که دولت براى این که بتواند یک کمک بیشترى به عشایر بشود امسال وزارت دارایی تصمیم گرفت که از وصول حق‌المرتعى که می‌بایست از ایل شاهسون گرفته بشود خوددارى کند.

قبادیان- در کرمانشاه هم احشام به کلى از بین رفته است.

رئیس- عده براى رأى در بیرون کافى نیست یک لایحه‌اى هم با قید دو فوریت آقاى زیر دادگسترى آورده‌اند یک پیشنهادى هم با قید دو فوریت شده است که قانون کار مطرح شود و همه اینها محتاج با رأى کافى نیست من تقاضا می‌کنم که کمیسیون آئین‌نامه هم روز شنبه تشکیل شود تا نواقصى که در آئین‌نامه هست مرتفع کنند که روز یکشنبه اولین کارى که می‌کنیم آئین‌نامه را مطرح کنم و از آقاى دکتر معظمى که نایب رئیس هستند تمنا می‌کنم که روز شنبه این کار را بکنند که یکشنبه ما بتوانیم آئین‌نامه را مطرح بکنیم که کار مجلس به این وضع نباشد

یمین اسفندیارى- آقاى رئیس بفرمایید که کمیسیون هم به اطلاع نمایندگان برساند که چه وقت تشکیل می‌شود.

دکتر فلسفى- اجازه بفرمایید لایحه‌اى که آقاى معاون وزارت دارایی دادند طبع و توزیع شود همچنین لایحه‌اى که می‌خواهند آقاى وزیر دادگسترى بدهند طبع و توزیع شود.

رئیس- این خلاف آئین‌نامه است که دو فوریت داشته باشد طبع و توزیع ندارد.

سزاوار- ماده واحده است و دو سطر بیشتر نمی‌باشد اجازه بفرمایید که خوانده شود.

4- تقدیم یک فقره لایحه راجع به دادن اختیار به کمیسیون دادگسترى از طرف آقاى وزیر دادگسترى با قید دو فوریت.

رئیس- بسیار خوب آقاى وزر دادگسترى بفرمایید. وزیر دادگسترى (آقاى دکتر سجادى) اصلاح کار وزارت دادگسترى مورد توجه عموم طبقات مملکت است (صحیح است) و شخص اول مملکت هم چنانچه آقایان استحضار دارند مکرر این مطلب را در بیاناتى که ایراد فرمودند تذکر داده‌اند (صحیح است) وزارت دادگسترى براى این نظر ناگزیر است که لوایح در جلسه عمومى مجلس البته با مدت کمى که تا خاتمه دوره است مناسب نخواهد بود (صحیح است) وقت زیاد صرف می‌شود و نتیجه کم خواهد بود از این جهت تقاضا شده است که آقایان موافقت بفرمایند به کمیسیون دادگسترى مجلس اجازه داده شود مانند گذشته به لوایح رسیدگى کند و آنچه که مصوبات کمیسیون است ما به موقع اجرا بگذاریم البته به صورت آزمایش و بعداً اگر در عمل به محظور و مشکلى برخوردیم به عنوان نتیجه در مجلس مطرح شود اجازه بفرمایید این لایحه خوانده بشود و تقدیم می‌شود که قرائت شود.

رئیس- ماده واحده قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد)

ماده واحده- وزارت دادگسترى مجاز است لوایح قانونى را که به مجلس شورای ملى پیشنهاد نموده یا می‌نماید پس از تصویب کمیسیون قوتنین دادگسترى به موقع اجرا گذارده بعد از آزمایش آنها در عمل چنانچه نواقصى در لوایح مزبور مشود گردید رفع و قوانین مزبور را تکمیل و مجدداً براى تصویب به مجلس شورای ملى پیشنهاد نماید لوایح مذکور در کمیسیون مطرح و پس از شور اول چاپ و پخش خواهد شد تا نمایندگان نظریات خود را در موضوع لایحه در ظرف هشت روز به کمیسیون بدهند و شور دوم پس از گذشتن هشت روز به عمل خواهد آمد (صحیح است) یمین اسفندیارى - مدت آزمایش چند وقت خواهد بود؟

سزاوار- لایتناهى است.

5 -‌قرائت عرضیه آقاى دکتر مصباح‌زاده راجع به زلزل بندر عباس. رئیس- این دو لایحه هر دو جزء دستور خواهد ماند که بعد از کار آئین‌نامه مجلس مطرح بشود و همان طور که عرض کردم آئین‌نامه روز شنبه در کمیسیون مربوط اصلاح شود که روز یکشنبه بتوانیم مطرح کنیم پیشنهادى هم آقاى ملک مدنى کرده‌اند راجع به مالیات‌ها آن هم روز یکشنبه مطرح خواهد شد البته آقایان از زلزله‌اى که در بندرعباس واقع شده و خسارات زیادى رسانده و مردم آن دچار قهر طبیعت شده‌اند مسبوق هستند در این جا آقاى دکتر مصباح‌زاده کسالت دارند شرحى نوشته‌اند قرائت می‌شود براى استحضار آقایان و البته از آقایان وزرا هم که در اینجا حضور دارند انتظار دارم که در این موضوع یک اقدام سریعى و جدى بفرمایند براى بهبود حال زلزله زدگان و عین نامه آقاى دکتر مصباح‌زاده قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد)

مقام ریاست محترم مجلس شورای ملى- خواهشمند است این نامه را در جلسه امروز مجلس امر بقرائت فرمائید. به طوری که خاطر آقایان نمایندگان محترم مستحضر است اخیراً شهرستان محروم و دور افتاده بندرعباس دستخوش زلزله خانه براندازى گردیده که به کلى مردم آن سامان را به خاک فلاکت انداخته است. کلیه ادارات دولتى منهدم و تمام خانه‌ها ویران گردیده و عده‌اى زخمى و چند تن تلف شده‌اند این سانحه بیشتر از آن جهت دلخراش و مایه تأثر هر ایرانى نوع دوست است که مردم بندرعباس اصولاً از ضرورى‌ترین وسائل زندگى محروم می‌باشند. بیاد آورید مردمى که در یک سرزمین سوزان به سر می‌برند و غرق در بیماری‌هاى جانگداز مانند مالاریا و پیوک و تراخم و حصبه می‌باشند ناگهان گرفتار بزرگترین شکنجه

+++

 طبیعت گردند چه حال خواهند داشت؟ شرح تلگراف‌هاى متواتری که از طرف مردم گرسنه و بدبخت این شهرستان که اکنون در هواى سوزان بى‌ملجأ و پناه با کودکان گریان خود سر‌گردانند مایه تأثر و ملال می‌گردد بنابر این از ذکر آن خوددارى نموده و فقط یادآور می‌شوم که کمتر مردمى محروم و بدبخت دچار چنین وضع غم‌انگیزى گردیده‌اند و اینک هزاران تن از مردم فلکزده آن سامان در زندگى تیره و ظلمانى خویش هیچ نور امیدى جز کمک دولت و ملت ایران که معمولا در این قبیل موارد حس نوع پرورى و عاطفه انسان دوستى خویش را چنانچه باید به ثبوت می‌رسانند ندارند اینجانب به محض استحضار از این حادثه دلخراش به حضور اعلیحضرت همایون شاهنشاهى شرفیاب شده و شرح این سانحه را به عرض رسانیدم و شاهنشاه محبوب که بی‌نهایت از این پیش آمد متألم گردیدند دستور اکید صادر فرمودند که بی‌درنگ براى نجات مردم فلک‌زده بندرعباس اقدام عاجل به عمل آید و در این خصوص به دولت و سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى و شیر و خورشید سرخ اوامرى صادر فرمودند. چنین انتظار می‌رفت که در اجراى اوامر ذات اقدس ملوکانه اقدامات اساسى و عاجلانه به عمل آید متأسفانه اینجانب با تمام کوشش‌هایی که مبذول داشته‌ام هنوز اطلاع کامل نیافته‌ام که دولت در این راه چه اقدامات مثبتى نموده است. امیدوارم همان طور که سازمان‌هاى خیریه از قبیل شیر و خورشید سرخ و سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى که در این قبیل موارد مسئولیت بزرگى بگردن دارند اقداماتى نموده‌اند دولت نیز در این مورد مانند همه موارد دیگر وظیفه خود را انجام داده و چنانکه باید به زلزله زدگان بندرعباس مساعدت فورى نماید. پس از شرفیابى به حضور ملوکانه اینجانب مصمم بودم که شرح این داستان غم انگیز و تلگراف‌هاى استاندار کرمان و فرماندار بندعباس و اهالى را باطلاع نمایندگان محترم نیز برسانم چون استیضاح مطرح بود نخواستم وقت مجلس گرفته شود و عزم داشتم پس از خاتمه استیضاح این مطلب را به عرض آقایان نمایدگان برسانم متأسفانه عارضه کسالت ناگهانى مانع از اداى این فریضه گردید اینک بدین وسیله توجه فورى آقایان نمایندگان محترم مجلس را نسبت به زلزله زدگان بندرعباس جلب نموده و یقین دارم نمایندگان محترم لزوم کمک و مساعدت فورى دولت را تأیید و تصدیق می‌نمایند.

6 - دستور و تعیین جلسه آینده- ختم جلسه.

رئیس- بنابر‌این جلسه را ختم می‌کنیم و جلسه آینده روز یکشنبه در وهله اول آئین‌نامه مجلس (پنج دقیقه به ظهر مجلس ختم شد)

 رئیس مجلس شورای ملى- رضا حکمت

+++

 شماره 5904 رم رأى شوراى عالى ثبت 10-5-28 در موردی که قسمتى از رأى هیئت نظارت فسخ و قسمتى تأیید شده است.

موجب گزارش 9478- 10-12- 26ثبت کازرون الیاس زند کشکولى شش‌ دانگ مزرعه جورق شماره 60 اصلى واقع در محل مزبور را تقاضاى ثبت نموده در آگهى نوبتى اسم مشارالیه الماس چاپ شده و در آگهى تحدید حدود ملک نیز روز تحدید که یکشنبه 15 آذر بوده که اشتباهاً 6 آذر تعیین شده است. هیئت نظارت هر دو اشتباه را مؤثر تشخیص و دستور داده است آگهى ها تجدید شود- ذینفع از رأى مزبور شکایت و تقاضاى طرح قضیه را در شورای عالى ثبت نموده بالنتیجه شوراى عالى ثبت در جلسه 25/‌3/‌27 به شرح زیر رأى داده است.

نسبت به آگهى نوبتى اشتباه در نوشتن الماس به جاى الیاس را با وجود ذکر مشخصات ملک مورد تقاضا و معرفى تقاضا کننده با شهرت محلى نمی‌توان مؤثر شناخت و لذا رأى هیئت نظارت در این قسمت صحیح نبوده و فسخ می‌شود و اما نسبت به آگهى تحدیدى چون اشخاص که در دهات و ایلات زندگى می‌کنند به عدد ماه‌هاى رسمى زیاد آشنا و مأنوس نستند و ایام هفته در نظر آنان بیشتر مورد توجه است بنابر‌این آگهى روز جمعه در صورتی که روز یکشنبه موعد عمل بوده و مطابق با 15 آذر بوده اشتباهاً مؤثر شناخته شده می‌شود و رأى هیئت نظارت در این قسمت خالى از اشکال و تأیید می‌شود م- 2620

رئیس اداره امور املاک ثبت کل. شماره 5900 رم رأى شوراى عالى ثبت 10-5-28 مبنى بر فسخ رأى هیئت نظارت.

موجب گزارش 153- 16-1-27 ثبت خرمشهر یک قطعه باغچه نخلستانى پلاک 2926 واقع در محل مزبور از طرف آقاى هاشم ربیع زاده آل تون تاش تقاضاى ثبت شده در آگهى نوبتى نام خانوادگى مستدعى ثبت اشتباها (آل تون غاش) و مورد تقاضا یک قطعه باغچه و نخلستان چاپ شده هیئت نظارت اشتباهات را مؤثر تشخیص و دستور تجدید آگهى داده است در اثر شکایت متقاضى ثبت و طرح موضوع در جلسه 29/ 4/ 27 شوراى عالى ثبت به شرح زیر اظهار نظر شده است.

اشتباهات مورد نظر هیئت نظارت دو چیز است. شماره 5892 رم

‌10-5-28‌

رأى شوراى عالى ثبت. مبنى بر نسخ رأى هیئت نظارت موجب گزارش 5134- 15-4-27 دائره شمال ثبت املاک تهران قطعه زمینى به پلاک 7 و 6918 بخش دو تهران به مساحت 2800 متر تقریبى به تقاضاى ثبت و به همین ترتیب آگهى و به همین صورت نیز مورد معامله قرار گرفته چون در موقع تعیین حدود مساحت مورد تقاضا 2910 متر تشخیص شده صدور سند مالکیت نسبت به اضافه مساحت مورد اشکال واقع و با تقدیم گزارش کسب تکلیف شده است هیئت نظارت موجب رأى مورخ 9/ 6/‌27 دستور داده است پس از مراجعه خریدار به فروشنده و تحصیل اقرار‌نامه نسبت به اضافه مساحت اصلاح و سپس اضافه مساحت مزبور با توضیح موضوع آگهى شود ذینفع از رأى مزبور شکایت و موضوع در جلسه 21/‌7/‌27 شوراى عالى ثبت طرح و به شرح زیر اظهار نظر شده است. چون مورد تقاضا با مساحت 2800 متر تقریبى تقاضا شده و حدود هم معین بوده رأى هیئت نظارت مبنى بر اصلاح اظهار‌نامه و آگهى مجدد نسبت به مساحت اضافى (که یکصد و ده متر در موقع تعییین حدود تشخیص مساحت قطعى اضافه شده) صحیح نبوده و فسخ می‌شود.

م- 2700

رئیس اداره امور املاک ثبت کل.

رأى شوراى عالى ثبت مبنى بر فسخ رأى هیئت نظارت بر طبق گزارش 1376- 12/ 10/ 27 ثبت ورامین سه دانگ مشاع از 6 دانگ اعیانى یک باب خانه به پلاک 8 فرعى از ناحیه محمد و سکینه در تاریخ 23/ 2/‌1318 در‌خواست ثبت شده بعداً با تبدیل پلاک مورد تقاضا به شماره 53 در تاریخ 28/ 4/ 18 بانو ربابه تاجیک باسناد سند عادى خریدارى از محمد و سکینه نسبت به چهار دانگ مشاع و حسن زواره نسبت به دو دانگ مشاع ملک مرقووم تقاضاى ثبت کرده‌اند آگهى توبتى اشتباهاً به پلاک 52 فرعى نسبت به شش دانگ مشاع اعیانى مورد تقاضاى دو نفر اخیرالذکر منتشر شده است ثبت محل با تذکر به این که شماره پلاک به جاى 53 اشتباهاً 52 چاپ شده و 3 دانگ مورد تقاضاى محمد و سکینه هم آگهى نشده و این قسمت هم که چون مجموع سهام مورد تقاضا زائد بر حد نصاب است صدور سند مالکیت موکول به صدور حکم نهایی از دادگاه و رفع اختلاف می‌باشد در آگهى قید نشده کسب تکلیف نموده و ضمناً اضافه نموده است که حسین زواره دو دانگ مشاع اعیانى مورد تقاضاى خود را طبق سند رسمى به ربابه تاجیک فروخته و طبق تحقیقات اکنون 6 دانگ اعیانى در تصرف ربابه نام برده است هیئت نظارت به موجب رأى مورخه 27/ 5/ 26 اشتباه را مؤثر تشخیص و دستور داده است اظهار‌نامه با شماره صحیح مورد تقاضا با امضاى مالک و متصرف اصلاح و آگهى نوبتى تجدید شود ضمناً با ابطال تقاضاى ثبت محمد و سکینه مقرر داشته است بنام بردگان اخطار شود هر گاه اعتراضى دارند در موعد مقرر تقدیم نمایند در اثر شکایت محمد و سکینه از رأى هیئت نظارت موضوع در جلسه 27/ 9/ 14 در شوراى عالى ثبت طرح و به شرح زیر اظهار نظر شده است (شکایت نامبردگان از رأى هیئت نظارت از این جهت که ابطال تقاضا‌نامه ثبت از حدود صلاحیت هیئت نظارت خارج بوده وارد است و رأى صادره نسبت به این قسمت فسخ می‌شود ولى چون به حکایت گزارش ثبت محل محرز گردیده که شاکیان در حین تقاضاى ثبت و هم اکنون در خانه مورد تقاضا تصرفى نداشته‌اند به تقاضاى ثبت نامبردگان ابطال و مقرر می‌گردد تقاضاى ثبتى که از متصرف به عنوان مالکیت پذیرفته شده طبق مقررات جریان یابد.

رئیس اداره امور املاک ثبت کل‏: م 2619‌

+++

 

یادداشت ها
Parameter:294475!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)