کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نوزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏19
[1396/06/01]

جلسه: 157 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 29 دی ماه 1336  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‏

2- تقدیم دو فقره سؤال به وسیله آقایان پردلى و خلعتبرى‏

3- بیانات قبل از دستور آقایان: دکتر امین- دکتر جهانشاهى- ارباب‏

4- تقدیم لایحه اعتبار کشاورزى از محل ما به‌التفاوت پشتوانه اسکناس

5- قرائت گزارش وام‌هاى صنعتى از محل پشتوانه اسکناس به وسیله آقاى نخست‌وزیر

6- شور دوم گزارش کمیسیون بهدارى راجع به تمدید استخدام دکتر بالتازار رئیس بنگاه پاستور و ارجاع ماده چهارم آن به کمیسیون

7-  تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه‏

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏19

 

 

جلسه: 157

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 29 دی ماه 1336

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‏

2- تقدیم دو فقره سؤال به وسیله آقایان پردلى و خلعتبرى‏

3- بیانات قبل از دستور آقایان: دکتر امین- دکتر جهانشاهى- ارباب‏

4- تقدیم لایحه اعتبار کشاورزى از محل ما به‌التفاوت پشتوانه اسکناس

5- قرائت گزارش وام‌هاى صنعتى از محل پشتوانه اسکناس به وسیله آقاى نخست‌وزیر

6- شور دوم گزارش کمیسیون بهدارى راجع به تمدید استخدام دکتر بالتازار رئیس بنگاه پاستور و ارجاع ماده چهارم آن به کمیسیون

7-  تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه‏

 

مجلس یک ساعت و پانزده دقیقه پیش از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید

1- تصویب صورت مجلس‏

رئیس- اسامى غایبین جلسه قبل قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

غایبین با اجازه- آقایان: اخوان. سنندجى. دکتر اصلان افشار. جلیلوند. یارافشار. مهندس فیروز. اورنگ. دکتر دادفر. دکتر عمید. صادق بوشهرى. دکتر هدایتى. دولتشاهى. مهندس ظفر. مهندس فروغى.

غایبین بى‌اجازه- آقایان: اریه. دکتر طاهرى. مشار. قرشى. کیکاوسى. قراگزلو.

دیر آمدگان و زود رفتگان با اجازه- آقایان: دیهیم. سالار. بهزادى. دکتر حسن افشار. امیدسالار. قوام. سلطان‌مراد بختیار. توماج. دشتى. آقایان. مهدوى. صراف‌زاده. تیمورتاش. بهادرى. عرب‌شیبانى. دکتر فریدون افشار. کاظم شیبانى. حشمتى. امامى‌خویى. خزیمه‌علم. افخمى. دکتر وکیل. دکتر پیرنیا.

غایبین در رأى- آقایان: مهندس فروهر. عباسى. دکتر دیبا. دکتر جهانشاهى. مهندس شیبانى. غضنفرى. مهندس سلطانى. امیربختیار. پردلى. دکتر سعید حکمت. پرفسور اعلم. مهندس هدایت. ساگینیان. مهندس دهستانى. دکتر بینا. اعظم زنگنه. نصیرى. شادلو. فضایلى. مهندس بهبودى. سراج حجازى. دکتر اسدى. اسفندیارى. رامبد.

رئیس- نظرى نسبت به صورت مجلس نیست؟ آقاى صدرزاده

صدرزاده- اصلاح عبارتى هست در صورت مجلس تقدیم می‌کنم.

رئیس- بسیار خوب اصلاح می‌شود دیگر نظرى نیست؟ آقاى مهندس سلطانى.

مهندس سلطانى- عرض کنم آقایان اعضاى فراکسیون حزب مردم در جلسه گذشته در مجلس تشریف داشتند منتهى چون فرصت براى تصمیم گرفتن نشد این بود که در جلسه جاضر نشدند ولى در مجلس حاضر بودند (صحیح است)

رئیس- اصلاح می‌شود دیگر نظرى نیست نسبت به صورت مجلس؟ (اظهارى نشد) صورت مجلس تصویب شد.

2- تقدیم دو فقره سؤال به وسیله آقایان پردلى و خلعتبرى‏

رئیس- آقاى پردلى

پردلى- یک سؤالى است از وزیر کشاورزى که تقدیم می‌کنم.‏

رئیس- لطف کنید. آقاى خلعتبرى

خلعتبرى- سؤالى است راجع به حقوق اطبا تقدیم مى‌کنم‏.

3- بیانات قبل از دستور آقایان: دکتر امین دکتر- جهانشاهى- ارباب‏

رئیس- نطق‌هاى قبل از دستور شروع می‌شود. آقاى دکتر شفیع امین‏

دکتر شفیع امین- قرن‌ها قبل از این میهن ما مشعل‌دار علم و دانش و هنر بوده بعداً در نتیجه علل سیاسى و اجتماعى و عمومى رکودى حاصل شده، مقارن نهضت مشروطه‌خواهى و مخصوصاً بعد از اعلام مشروطیت توجه عمومى به فرهنگ و بهداشت و ترقى و پیشرفت در امورات اجتماعى معطوف شده و دولت‌ها و اجتماعات براى این دو منظور مهم و سایر قسمت‌ها تلاش و کوشش فراوان کرده‌اند از سى سال به این طرف با علاقه و فداکارى اعلیحضرت فقید رضاشاه کبیر قدم‌هاى بزرگى در کلیه شئون مختلف کشور برداشته شده براى نمونه احداث راه‌آهن سرتاسرى کشور ساختن راه‌ها و پل‌هاى زیاد، تأسیس دانشگاه تهران و افتتاح مدارس زیاد و دانشسراها و ساختن بیمارستان‌ها و تأسیس کارخانه‌جات و اعزام محصل به اروپا را می‌توان به طور خلاصه نام ببریم و یک جنبش ترقى‌خواهى در تمام قسمت‌هاى کشور تولید شده نام ایران در تمام ممالک خارجه با احترام زیاد یاد می‌کنند از شانزده سال به این طرف یعنى از اولین روزهاى سلطنت اعلیحضرت محمدرضا شاه پهلوى با وجود جریان جنگ و خرابى زیادى که براى مملکت و ملت ایران تولید شده بود با علاقه و فداکارى زیاد و ارشاد رهبرى دانشمندانه که شاهنشاه براى تأمین راحتى ملت و ایجاد نظم و آرامش و روش سیاست خارجى در مملکت از خود نشان دادند و عموم دستگاه‌هاى دولتى و ملى در اجراى منویات ملوکانه تلاش نموده‌اند، شاهنشاه براى فرهنگ و تربیت جوانان و بهداشت و

+++

آبادى مملکت سعى زیادى دارند. در سال‌هاى اول به واسطه گرفتارى‌هاى سیاسى و اجتماعى و عمومى آن طورى که باید دولت‌ها نتوانستند نتیجه بگیرند (صحیح است) یعنى باید اذعان بنماییم خدمات زیادى کرده‌اند و به واسطه احتیاجات روزافزون زندگى اجتماعى توقعات و احتیاجات ملت خیلى زیاد شده است. ملت ایران و هر فرد ایرانى از هر طبقه و مقامى که باشد و هر فرد ایرانى از هر طبقه و مقامى که باشد ترقى و سعادت و پیشرفت مملکت و ملت ایران را می‌خواهند. مراتب میهن‌پرستى و شاه‌دوستى و علاقه به مقام شامخ سلطنت را عملاً نشان داده است تقریباً از چهار سال به این طرف که با علاقه و فداکارى و رهبرى شاهنشاه سیاست خارجى و عمومى روشن‌تر شده دولت‌ها خواسته‌اند براى تأمین رفاه و سعادت در زندگى ملت خدمت نمایند. بنده عقیده دارم اغلب دولت‌ها و آقایان وزرا به این مملکت علاقمند و خدمتگذار هستند. آقایان نمایندگان مجلس که حتماً با مردم تماس بیشترى داشته و احتیاجات طبقات مختلف را بهتر می‌داند وظیفه مهمى دارند که تذکراتى براى راهنمایى و روشن شدن نظر هیئت دولت با آقایان وزرا بدهند که به عقیده اینجانب این مذاکرات به نفع دولت و مملکت و ملت می‌باشد و حتم دارم براى سعادت مملکت و عظمت سلطنت و استحکام مبانى مشروطیت نتایج بسیار خوبى خواهد داشت. به نظر بنده دولت‌ها که برگزیده مجلس و مورد تأیید و علاقه شاهنشاه می‌باشند نباید از تذکرات و راهنمایى‌ها دلگیر و ناراحت شوند و تذکر را حمل بر غرض و مخالفت نمایند. تذکر و توضیح درددل ملت و شرح احتیاجات در خانه ملت وظیفه نماینده ملت است با شرحى که عرض شد در این چند سال اخیر با زحمات و فداکارى زیاد دستگاه دولتى که اغلب زحمت می‌کشند و خدماتى نموده‌اند باز خواسته‌هاى ملت تأمین نشده و راحتى ساکنین این مملکت که قطعاً مورد نظر و علاقه است تأمین نگردیده به طور خلاصه باید توضیح دهم که در سال‌هاى بعد از جنگ از نظر فرهنگى یا تأسیس دانشگاه و دانشکده‌ها در تبریز و مشهد و شیراز و اصفهان حسب‌الامر بندگان اعلیحضرت همایونى انجام شده کمک بزرگى به فرهنگ آتیه و جوانان مملکت شده است تکمیل دانشگاه تهران و ساختمان‌هاى معظم آن و تأسیس مدارس در مرکز و شهرستان‌ها و تأسیس بیمارستان‌ها و آسایشگاه‌ها کمک بزرگى به فرهنگ و بهداشت نموده است ولى در شهرستان‌ها البته خدمات کمترى شده است در سالهاى اخیر که اوضاع روشنتر و ثابت شده است اتصال راه‌آهن پایتخت به شهر مقدس مشهد که مورد علاقه عموم ایرانیان و شیعیان جهان می‌باشد یکى از خدمات بزرگ دولت‌هاى اخیر بوده است راه‌آهن میانه به مراغه که در نتیجه سرایت عوارض جنگ جهانى دوم به میهن ما ناقص مانده بود سال قبل تمام شده و راه‌آهن مراغه به تبریز که با علاقه و توجه مخصوص شاهنشاه در شرف خاتمه و عن‌قریب افتتاح مى‌یابد حقاً باید از زحمات و فداکارى مهندسین وزارت راه و راه‌آهن و سازمان برنامه تشکر کرد که با سرماى زیاد آن منطقه خدمت می‌کنند و فداکارى مى‌نمایند. باید بنگاه راه‌آهن و وزارت راه در حفظ و نگاهدارى و نظم و ترتیب آن توجه بیشترى به عمل آورند نگاهدارى و حفظ یک مؤسسه یا راه و یاساختمان نیز اهمیت دارد و باید اذعان نماییم و به ملت و برادران و خواهران‌مان نشان بدهیم و بگوییم که خدماتى شده و زحماتى از طرف هیئت دولت و آقایان وزرا و دستگاه‌هاى دولتى به عمل مى‌آید مؤسساتى مانند مؤسسه رازى حصارک داریم که در خاورمیانه اول است و باید تقویت و کمک و تشویق نماییم (صحیح است) مؤسسات خیریه مانند مؤسسه شیر و خورشید سرخ، سازمان شاهنشاهى خدمات اجتماعى، جمعیت خیریه علیاحضرت ثریا پهلوى، خدمات بزرگى انجام می‌دهند و در جریانات اخیر سیل و زلزله عملاً دیدیم ولى با شرح مراتب فوق و اذعان و توضیح خدمات و ترقیات باز راحتى و رضایت ملت تأمین نشده است به نظر اینجانب چند علت دارد که ذیلاً به عرض می‌رسانم که مانع از نیل به مقصود و جلب رضایت ملى است حس ترقیخواهى و بیدارى ملت (صحیح است) و رابطه زیادى که امروز به اروپا و امریکا موجود است، احتیاجات و خواسته‌هاى مملکت و ملت را خیلى زیاد نموده امروز ملت مملکت خود را با سى چهل سال قبل خود مقایسه نمی‌کند بلکه با شهرها و قصبات و دهات اروپا و امریکا که سال‌هاى سال قبل از ما به فکر تأمین اساس راحتى و زندگى اجتماعى افتاده و وسایل خیلى زیادى هم داشته‌اند و اوضاع اقتصادى و سیاسى و اجتماعی‌شان هم مساعد بوده است مقایسه می‌کنند، حق هم دارند زندگى امروز خیلى فرق دارد هر فرد ایرانى اعم از تحصیلکرده و بی‌سواد ادارى و غیرادارى تاجر و مالک اصناف و کشاورز پیر و جوان مخصوصاً شهرنشین‌ها و پایتخت‌نشین‌ها از دستگاه حاکمه و مجلس می‌خواهند که مملکت‌شان هر چه زودتر آباد شود چه بسا که این تقاضاها و خواستن‌ها را حمل بر نارضایتى و یا بدخواهان و مغرضین ایران به بدبینى و عدم رضایت عمومى تعبیر می‌نمایند و می‌خواهند به نفع خود استفاده کنند و یا در روزنامه‌ها و اذهان خارجى به نارضایتى عمومى تعبیر می‌کنند در صورتی که این طور نیست آقایان محترم می‌دانند که در متمدن‌ترین ممالک و راحت‌ترین ملل نیز ممکن است مردم ناراحتى و یا نارضایتى‌هایى در بعضى موارد و یا در موضوعاتى و یا عدم اجراى کامل یک پروژه تذکرات و ایرادهایى به دستگاه حاکمه‌شان داشته باشند که دولت‌ها و هیئت حاکمه‌شان با گوش دادن ایرادها و رسیدگى به نارضایتى‌ها و در رفع آن و یا انجام موضوعى از نظر ملت استفاده نموده و وظیفه‌شان را انجام می‌دهند ما نباید از کلمه نارضایتى و ناراحتى بترسیم و تشویش داشته باشیم و بخواهیم سرپوش به روى آن بگذاریم بلکه ذکر ایرادات به جا و تذکر و اظهار ملت نشانه از آزادى ما و مشروطیت ما است مجلس و دولت باید بگویند که به کورى چشم دشمنان، به آنها گوش داده و رفع می‌کنیم و این ناراحتى از نارضایتى‌هایی که آنها تصور می‌کنند نیست بلکه قابل گوش دادن بوده و اصلاح می‌نماییم به نظر اینجانب با در نظر گرفتن این که احتیاجات ما خیلى زیاد بوده و انجام آنها وقت کافى و فرصت زیادى می‌خواهد اگر دولت‌ها و دولت فعلى به چند موضوع توجه کنند تا اندازه‌اى از انجام آنها براى تأمین رفاه و راحتى و رضایت طبقات ملت و نفع جامعه و اصلاح استفاده خواهیم کرد قبلاً عرض کنم‏ در مملکت ما چون در تمام موارد اجتماعى از قبیل فرهنگ بهداشت راه و کشاورزى احتیاج خیلى زیاد است باید دو رقم کار و پروگرام تعیین و اجرا گردد اولاً کارهاى فورى دوم در تعقیب و تکمیل آن قسمت‌هاى اساسى قسمت عمده برنامه کار و پروگرام است در هر تشکیلات در هر اداره در هر اجتماع و هر شغل و حرفه مخصوصاً در کارها و خدمات مملکتى و اجتماعى باید برنامه مرتب و پروگرام منظمى براى وزارتخانه‌ها براى مدت محدودى از پنج تا ده سال تهیه شود (البته نه این که یک اداره برنامه دیگر هم تهیه کنیم) بلکه احتیاجات و کارهاى هر وزارتخانه مرتب و منظم و کلاسه شود که کارهاى فورى در درجه اول و کارهاى غیرفورى را در درجه دوم در استان و شهرستان و بخش و دهات انجام دهند متأسفانه دولت‌هاى ما فاقد آن هستند برنامه‌ها باید بدون نظر و غرض مساوى براى هر استان تهیه گردد مجلس و عموم ملت بدانند که برنامه اصلاحى چیست مخصوصاً براى فرهنگ بهداشت راه‌سازى و پل‌سازى و آسفالت و سدسازى و کشاورزى که مبتلا به عمومى است براى تمام شهرها صریح و روشن با تاریخ تعیین شود تمام ملت ایران که در پرداخت مالیات مستقیم و غیرمستقیم سهیم هستند باید درد همه‌شان را علاج کرد در خصوص فرهنگ‏.

رئیس- آقاى دکتر امین از این دقیقه از وقت آقاى مهندس اردبیلى استفاده می‌نمایید.

دکتر امین- بله در خصوص فرهنگ که اساس سعادت آینده است و مورد علاقه شخص شاهنشاه است باید قاطبه اهالى شهرستان‌ها و بخش‌ها بدانند که چه سالى کودکستان و دبستان و دبیرستان خواهند داشت یا دانشگاه فلان شهر در چه سالى داراى ساختمان و یا آزمایشگاه خواهند شد به طوری که جناب آقاى نخست‌وزیر اطلاع دارند ساختمان‌هاى دانشگاه تبریز بیمارستان از 9 سال قبل با علاقه شاهنشاهى شروع شده در این مدت با علاقه عمومى وزارت فرهنگ و تلاش اینجانب و آقایان نمایندگان آذربایجان تمام نشده فعلاً وزارت فرهنگ و سازمان برنامه اقدام نمودند که انشاءالله تکمیل گردد همچنین سایر دانشگاه‌ها و دانشکده‌هاى شهرستان‌ها باید در مدت معین تمام و مورد استفاده قرار گیرید دانشکده ادبیات تبریز که خدمات زیادى از نظر زبان فارسى و ادبیات ایران انجام می‌دهد تا حال ساختمانى ندارد دانشکده کشاورزى تبریز که سه سال است تأسیس شده احتیاج مبرم به ساختمان دارد (صحیح است) ما نمی‌گوییم که ساختمان ده طبقه‌اى و بتون آرمه بسازید ما می‌خواهیم ساختمان ساده و مدرن با خرج کمى ساخته شود با این عمل مثبت و اهمیت به راحتى مردم شهرستان‌ها و در نتیجه به آن شهرستانى داده شود خیلى رضایت مردم و جوان‌ها جلب خواهد شد همین طور است سایر دستگاه‌هاى کشور وزارت فرهنگ دو سال است که براى تأمین کسرى استادان خارجى دانشگاه تبریز را وعده داده من هم تعقیب می‌نمایم ولى نتیجه و اثرى نمى‌بینم هر آذربایجانى و هر فرهنگى و هر دانشگاهى از من سؤال می‌کند که تکمیل ساختمان دانشگاه تبریز و تکمیل استادان خارجى چطور شده جواب می‌دهم که براى ساختمان از بودجه سازمان برنامه اقدام کرده‌اند و براى استادان خارجى اقدامى شده همیشه باید وعده بدهیم که طبعاً ناراضى از انجام وعده‌ها زیاد خواهد شد و وزارت فرهنگ نه خودش اقدام می‌کند و نه می‌خواهد که دانشگاه تبریز انجام بدهد براى بهدارى و بهداشت که می‌خواهیم خدمتى بنماییم آقاى وزیر بهدارى روشن و صریح برنامه‌شان را بگویند که فلان شهرستان و فلان بخش در چه سالى روى احتیاجات فورى داراى درمانگاه یا بیمارستان و یا فلان شهرستان داراى آسایشگاه خواهد بود بنده در چند روز قبلاً در خدمت یکى از آقایان همکاران محترم مجلس به آسایشگاه شاه‌آباد رفتیم حتماً باید تشکر بکنم بسیار خوب و مرتب بود هشتصد مریض از شهرستان‌هاى مختلف مخصوصاً از آذربایجان و گیلان و خوزستان مراجعه کرده بودند بنده و آقایان همکاران محترم نمایندگان آذربایجان چندین مرتبه براى آسایشگاه تبریز یعنى براى چهار پنج میلیون نفر یک آسایشگاه خواستیم و وعده داده‌اند پس از چند سال، سال پیش در سال 33 از پول زائرین شروع شده است و دیوار کشیده شده مقدارى ساختمان کرده‌اند ولى هنوز سازمان برنامه وعده مى‌دهد و پروژه مى‌دهد سازمان برنامه می‌اندازد گردن وزارت بهدارى و وزارت

+++

بهدارى می‌اندازد گردن سازمان برنامه و کارى از پیش نمی‌رود اگر امروز دولت و سازمان برنامه و وزارت بهدارى روشن بگوید که آسایشگاه تبریز یا مازندران یا جاى دیگر یک سال یا دو سال یا سه سال دیگر تمام خواهد شد ما هم به مردم به اهالى بیچاره آنجا می‌گوییم تا امیدوار باشند که نتیجه خواهند گرفت آیا انصاف است که مریص بى‌بضاعت و بدبخت صد و صد و پنجاه و دویست فرسخ براى معالجه با حال مریضى و ندارى راه بیفتد و به تهران بیاید؟ (مهندس اردبیلى- و اغلب‌شان می‌میرند) همین طور است بیشتر می‌میرند جناب آقاى نخست‌وزیر هم که تشریف دارند عرایض بنده را تأیید بفرمایند آیا از نظر بهداشتى و وجدانى این صحیح است؟ چقدر از این مریض‌ها در بین راه‌ها تلف شده و یا موجب سرایت به هزاران نفر دیگر شده‌اند آیا این اشخاص فامیل‌شان و آشنایان‌شان می‌توانند از بهدارى باشند، جناب آقاى وزیر بهدارى فرمودند ساختمان آسایشگاه 15 میلیون تومان خرج دارد آقا ساختمان بتون آرمه نمی‌خواهیم ساختمان ساده دو طبقه‌اى که مصالحش در مملکت موجود است با نظر مهندسین خودمان که از هر حیث لایق هستند ساخته شود و مریض‌هاى بیچاره که از دهات می‌آیند اینجا بسترى شوند (صحیح است) آقایان دور از انصاف نیست که ده درصد بیست درصد پنجاه درصد مریضى که اینجا می‌آیند از آذربایجان و خوزستان باشد اینها با چه وضعیت و با چه ناراحتى مى‌آیند اغلب هم می‌میرند موجب سرایت مرض مى‌شوند و به کلى براى خودش و فامیلش باعث ناراحتی است فرشش را بفروشد لوازمش را بفروشد و براى معالجعه‌اش بیاید تهران و بعد سرگردان بماند. راجع به سازمان بیمه‌هاى اجتماعى که در همه جاى دنیا براى راحتى مردم تأسیس شده است و مخصوصاً سازمان بیمه‌هاى شاهنشاهى ما که در مملکت ما براى راحتى و بهداشت کارگران ایجاد شده است بیش از وزارت بهدارى بودجه دارد یعنى صد میلیون تومان بودجه دارد ولى در آذربایجان به کارخانه‌هاى کوچک فشار وارد می‌آورند به کارگاه‌هاى دستى فشار وارد مى‌آورند آقا این پول را بدهید به سازمان از بهداشت و بهدارى خبرى نیست، آن را اداره مى‌کنند ولى در دستگاه نیست آیا این صرفه‌جویى می‌شود و می‌ماند یا این صد میلیون تومان خرج می‌شود نمی‌دانم براى راه و راه‌سازى و پل‌سازى به نظر من اگر آقاى وزیر راه اجازه داشته باشند که بگویند در چه سالى ساخته خواهد شد یا فلان جاده آسفالت خواهد شد یا پل ساخته خواهد شد به عقیده بنده اگر مردم مرتب ببینند کارى انجام شود راضى خواهند شد به طور کلى اگر احتیاجات عمومى مملکت و ملت را دولت روى اطلاعات وسیعى که دارد و یا جمع‌آورى می‌کند اگر برنامه مرتب تهیه نمود و خود اجرا نماید و دولت‌هاى بعدى هم مجبور و مؤظف به اجراى آنها خواهند شد بنده حتم دارم ناراحتى و نارضایتى از عدم تأمین احتیاجات ملت برطرف خواهد شد. دولت توجهى نسبت به شهرستان‌ها ندارد و این سبب مى‌شود که از شهرستان‌ها و از دهات همه براى معالجه‌شان براى فرهنگ‌شان براى کشاورزی‌شان براى ارزشان اقتصادشان تجارت‌شان به تهران هجوم بیاورند تمام شهرستان‌ها و دهات کشور خراب می‌شود و هر سال مجبور هستند تهران را بزرگ کنند اعتبارات و پولی که از طرف دولت و سازمان برنامه و سازمان‌هاى ملى در شهر تهران خرج می‌شود رابطه و نسبتى با خرج و توجه دولت در شهرستان‌ها ندارد مدارس کودکستان‌ها دبیرستان‌ها دانشگاه بیمارستان‌ها و آسایشگاه‌هاى پایتخت نسبتى با شهرستان‌ها ندارد و در شهر تبریز یک بیمارستان یا یک درمانگاه یا دبیرستان مدرن نظیر تهران ساخته نشده است فقط یک جاى کوچکى که راجع به نفت از آذربایجان به بنده اطلاع رسیده است نفت سیاه و گازوییل در آذربایجان و خراسان دو برابر بلکه دو برابر و نیم قیمت تهران است به نظرم یکى از همکاران محترم سؤالى در این قسمت کرده بودند قیمت نفت سیاه و گازوییل در آذربایجان و خراسان دو برابر نرخ تهران است یعنى براى کارخانه‌جات و غیره همه محتاج هستند که دو برابر 3 برابر پول بدهند (صحیح است) بنده تصدیق می‌کنم دولت باستان‌ها و شهرستان‌ها یکى از کارهاى خوب و خدمات بزرگى است که دولت فعلى کرده و بنده تشکر می‌کنم که آقایان وزرا آقاى نخست‌وزیر خودشان می‌روند در شهرستان‌ها و با مردم تماس می‌گیرند درددل مردم را می‌شنوند و از آنها الهام می‌گیرند بنده تشکر می‌کنم که این کارها را می‌کنند اقلاً اهالى شهرستان‌ها درددل‌شان را می‌گویند و تشفى خاطرى دارند که اقلاً درددل‌شان را هیئت دولت و وزرا می‌دانند سازمان برنامه با تشکیلات زیاد خوشبختانه داراى مهندسین عالی‌مقام مطلع زیاد است ما انتظار زیادى داریم که سازمان با پول‌هاى زیادى که دارد خدمات زیادى انجام بدهد در آذربایجان جز راه‌آهن که داریم و یک وعده‌اى که براى دانشگاه تبریز داده‌اند چیزى نیست، هر چه آقاى استاندار از آنجا می‌نویسند و آقایان اینجا تلاش می‌کنند خبرى از سازمان برنامه در آذربایجان نمى‌بینیم یعنى همه‌اش با وعده و پروژه و هى پول‌هایى که به مهندسین مشاور می‌دهند برگزار می‌شود و به عقیده بنده باید این نقشه‌ها را یک قدرى کوتاه بکنند که مردم لااقل یک چیزى ببینند البته مردم پس از ده سال و پنج سال خواهند دید پروژه‌هاى عمرانى و بهداشتى خواهند داشت ولى اقلاً باید امروز اینها را نگهدارید که تلف نشوند و بعد از ده سال انشاءالله آسایشگاه درجه اول مدرن ساخته خواهد شد ولى امسال باید نسل فعلى را سالم نگاه بداریم موضوعى که همه آقایان مبتلا بهش هستند گرفتار هستند موضوع کارمندان دولت است آقایان خودشان علاقمند به کارمندان دولت هستند و تشریف دارند عرض کنم که زندگانى کارمندان بسیار در سختى و ناراحتى است و در اثر امر شاهنشاه اقداماتى کرده‌اند و بنابراین باید هر چه زودتر وضع اینها تأمین گردد، یعنى کارمندانى که در نهایت سختى زندگى می‌کنند اینها باید زندگىشان تأمین گردد تمام این دستگاه‌ها با دست کارمندان دولت می‌چرخد و اگر اینها ناراحت باشند و حتماً ناراحت و ناراضى هستند دستگاه‌ها خوب کار نمی‌کنند بالطبع اوضاع عمومى مملکت خوب اداره نمی‌شود در دستگاه‌هاى ما تبلیغات زیادى می‌شود، بنده براى مثال عرض می‌کنم چند نفر لیسانسیه که چند سال پیش در دانشکده حقوق رفته‌اند لیسانسیه شده‌اند یکى رفته قاضى شده یکى دبیر شده یکى رفته کارهاى ادارى یکى دو هزار تومان می‌گیرد یکى 1500 تومان حقوق می‌گیرد و یکى با پایه 9 ششصد و سى و شش تومان و این تبعیض اسباب نگرانى است که بنده یادآورى می‌کنم و یکى هم وضعیت کارمندان پیمانى است، اینها زحمت می‌کشند و وضع‌شان باید تأمین شود و امیدوارم جناب آقاى نخست‌وزیر توجه بکنند و الا اینها دلگرمى پیدا نخواهند کرد مطلب دیگر هم این که در بهدارى فرهنگ ترفیعات بعضى از ترفیعات را داده‌اند و دانشگاه‌هاى شهرستان‌ها را نداده‌اند عده‌اى از ادارات را داده‌اند و عده‌اى را نداده‌اند از سال 34 و 35 طلبکار هستند، این تبعیض ایجاد ناراضى می‌کند، باز به طورى که آقایان اطلاع دارند در چند ماه قبل قانون ترفیع پزشکان تصویب شده و آقایان پزشکان مراجعه کرده‌اند و به جناب آقاى رئیس هم مراجعه کرده‌اند هنوز حقوق شش ماهه سال قبل‌شان را یعنى حقوق 6 ماهه آخر سال 35 را نگرفته‌اند، بنده با دفاعى که از حقوق حقه کارمندان کرده‌ام البته کارمندان هم باید با نظم و انضباط کار بکنند مخصوصاً در دهات و بخش‌ها از مأمور ژاندارمرى و مأمور نظام وظیفه متأسفانه بعضى از ناراحتى‌ها هست یعنى ژاندارم‌ها عوض این که وقتى به دهات و بخش‌ها می‌رود جلب قلوب بکنند اسباب زحمت‌شان شده‌اند از دست اینها در عذاب هستند، تصدیق می‌فرمایید در این دستگاه‌هاى دولتى اگر کار روى اصول بشود و تبعیض نشود و اضافه کار و کمک زیاد نسبت بعضى کارمندان مرکز داده نشود کارمندان دلگرم خواهند شد و براى انجام وظایف عمومی‌شان بیشتر جدیت خواهند کرد. یک عرض دیگرى داشتم راجع به محصلین است که امیدوارم مورد توجه جناب آقاى نخست‌وزیر و وزیر فرهنگ قرار بگیرد، ما یک وقتى بیش از دویست نفر محصل در اروپا نداشته‌ایم ولى امروز در حدود ده هزار نفر دانشجو در اروپا و آمریکا داریم که اینها یا از دولت کمک می‌گیرند و یا با پول خودشان تحصیل می‌کنند بنده اطلاع دارم که اینها وضع‌شان خوب نیست، حالا کارى ندارم اینها چطور رفته‌اند تبلیغاتى شده است که خوب نیست ولى به طور کلى زندگى اغلب آنها تأمین نیست، عده زیادى در حدود 1500 نفر به امیدوارى ارز دولتى رفته‌اند ولى ارز نگرفته‌اند ناراحت هستند و تصویب‌نامه و آیین‌نامه ارزى که اخیراً براى اینها گذشته کافى نیست و ناراحت هستند و در ناراحتى کامل زندگى می‌کنند. یک عرض دیگرى که دارم موضوع قاچاق و موضوع مبارزه با کشت خشخاش است که این خدمت بزرگى است براى مملکت.

رئیس- آقاى دکتر امین وقت شما تمام شد.

دکتر امین- یک دقیقه دیگر اجازه بفرمایید.

رئیس- یک دقیقه اشکالى ندارد.

دکتر امین- این قسمت مبارزه با خشخاش براى مملکت و نسل جوان مملکت انجام یافته و امیدوارم دولت فعلى و مخصوصاً جناب آقاى نخست‌وزیر توجه بیشترى بفرمایند و کمک کنند چون زحمت زیاد می‌کشند در آذربایجان شهربانى جدیت کرده، مقدار زیادى رئیس شهربانى آنجا کشف کرده بود، براى جلوگیرى از سایر مواد مخدره اینها باید یک فکرى کرد یعنى براى این که هرویین وارد نشود باید شدیداً تنبیه کرد، چند نفر لات و لوت و راننده و اشخاص بی‌سر و پا را تنبیه می‌کنند اینها باندهاى بزرگى هستند آن باندهاى بزرگ را باید پیدا کرد که ملت آسوده بشوند، بنده معذرت می‌خواهم که عرایض مفصلى کردم (مهندس اردبیلى- احسنت)

رئیس- آقاى دکتر جهانشاهى

دکتر جهانشاهى- بنده امروز یک تذکر مختصرى دارم در کار کنفرانس بین‌المجالس گر چه موضوع یک قدرى کهنه شده است ولى از نظر اهمیت مسائل ضرورت ایجاب می‌کند تذکر مختصرى بدهم به طورى که آقایان اطلاع دارند کنفرانس تشکیل شد و موضوع اقتصادى که مطرح بود مربوط بود به تثبیت قیمت مواد خام و به طوری که از طرف اعضاى هیئت پارلمانى جریان به اطلاع مجلس رسید و باز به طوری که صورتجلسات کنفرانس و کمیسیون‌هاى مربوطه حاکى از جریان امر است آقایان اطلاع

+++

حاصل کردند ولى شاید به علت تعدد مطالب و اختلاط مسائل اشتباه مختصرى در گزارش شده است که بنده در اینجا اصلاح می‌کنم و آن این است که بنده به مناسبت مأموریتى که داشتم راجع به تثبیت قیمت مواد خام آنجا صحبت کردم و گزارش کمیسیون اقتصادى کنفرانس را هم از طرف هیئت ایرانى تأیید کردم ولى یک مطلب را اضافه کردم و آن عبارت از این است که تنها نوسان قیمت‌ها نیست‏ (جناب آقاى نخست‌وزیر هم بد نیست به این موضوع توجه بفرمایند) تنها نوسان قیمت‌ها نیست که به ضرر کشورهاى تولیدکننده مواد خام هست و درآمد ارزى آنها را دچار مضیقه و ناراحتى می‌کند، بلکه موضوع پایین آمده قیمت مواد خام نسبت به مواد ساخته شده است و اضافه کردم که از شصت هفتاد سال پیش به این طرف قیمت مواد خام فقط شصت درصد قیمت مواد ساخته شده بالا رفته است به این معنى که اگر در شصت سال پیش یک کیلو پنبه کشور تولیدکننده پنبه در مقابل یک متر قماش مبادله می‌شد امروز یک کیلو پنبه در مقابل شصت سانتیمتر قماش مبادله می‌شود و این امر موجب می‌شود که درآمد ارزى ممالک تولیدکننده مواد خام کم شود و سطح زندگی‌شان بالا نمی‌رود و توسعه اقتصادى به نسبت زحمتى که می‌کشند صورت نمی‌گیرد و بالعکس در ممالک صنعتى سطح زندگى بالامى رود و توسعه اقتصادى روز به روز زیادتر است و چون اتمسفر کنفرانس را مساعد دیدم این بود که این موضوع را به کمیسیون اقتصادى کنفرانس پیشنهاد کردم که حقیقتاً اگر کنفرانس‌هاى بین‌المللى و بین‌المجالس و غیره علاقه‌اى دارند نسبت به کشورهاى ضعیف و غیره علاقه‌اى دارند نسبت به کشورهاى ضعیف و غیر صنعتى و کشاورزى و کشورهاى تولیدکننده مواد خام کمک کنند، موضوع را در مطالعه سال آینده کنفرانس قرار بدهند در آنجا مذاکرات مفصلى به عمل آمد و کمیسیون این را تصویب کرد البته پیشنهاد کمیسیون اقتصادى را هم عیناً کنفرانس تصویب کرده و پیشنهاد دیگرى از طرف کنفرانس تصویب نشد تقریباً بیست روز بعد از این تاریخ یکى از روزنامه‌هاى محلى یعنى روزنامه تایمز یک مقاله‌اى نوشت و اهمیت این موضوع را متذکر شد و اشاره کرد که این نوع ممالک به‌خصوص در خاورمیانه به مناسبت پایین آمدن قیمت مواد خام دچار زحمت هستند و این امر موجب می‌شود که این ممالک بروند به طرف کمک‌هاى اقتصادى شوروى و باید دنیا به این امر توجه خاصى بکند از آن تاریخ تا بیست الى بیست و پنج روز تمام صاحب‌نظرهاى اقتصادى انگلستان به اتفاق در این موضوع اظهار کردند.

در این باره مقالاتى نوشتند و اشاره کردند که مى‌بایست دول بزرگ در این باره به ممالک کوچک، ممالک تولید‌کننده مواد خام کمک کنند که اینها بتوانند سطح تولید و اقتصادیات خودشان را بالا بیاورند و خلاصه بنده امیدوارم کنفرانسى در سال آینده نسبت به این پیشنهاد مطالعه کند و تصمیم بگیرد و شاید در آن موقع کمکى به ما و ممالک مشابه ما بشود این جریانى بود که خواستم توضیح بدهم که آن گزارشاتى که داده شده است اگر احیاناً در آن اشتباهى بوده است تصحیح شده باشد (احسنت) (مهندس هدایت- شما خیلى در این کنفرانس زحمت کشیدید)

نخست‌وزیر- بنده عرایضى داشتم.

رئیس- وقتى وارد دستور شدیم بفرمایید. آقاى ارباب

ارباب- عرض بنده خلاصه است (احسنت) و بیش از پنج دقیقه طول نخواهد کشید عرض کنم حوزه‌اى که بنده افتخار نمایندگیش را دارم در بعضى از قسمت‌ها به تصور این که مطالب آنها را به هیئت دولت عرض نمی‌کنم دائماً از خودم شکایت می‌کنند در حالى که همیشه به هیئت دولت مخصوصاً به جناب آقاى نخست‌وزیر عرض کرده‌ام و انصافاً جناب آقاى نخست‌وزیر کمال توجه را دارند مضافاً به این که شخص ایشان در ادوار وزارت‌شان تا اقصى نقطه کشور مطالعه و معاینه کرده‌اند نقاط کشور را معاینه و مطالعه کرده باشد و موجب کمال سپاسگزارى است زیرا تا نبینند نمى‌دانند ما چه می‌گفتیم و چه خواهیم گفت و آنچه حالا عرض مى‌کنم البته مى‌توانستم باز بروم خدمت جناب آقاى نخست‌وزیر و عرض بکنم اما براى اداى تکلیف که مردم حوزه انتخابیه‌ام بدانند مسلماً حوایج آنها را به هیئت دولت عرض می‌کنم در اینجا ناچار شدم امروز از حضور جناب آقاى نخست‌وزیر استفاده بکنم و در موضوع جاسک و خمیر عرایضى بکنم آقایان به همه جا تشریف بردند و البته بسیار جاى امتنان است ولى مردم نمى‌دانند که مشکلات دولت چه اندازه است و وقت دولت چقدر گران‌بها است اما در حدود خودشان که فکر مى‌کنند اهالى جاسک شکایت می‌کنند که چه شده که دولت توجه و تفقدى به ما نفرموده این بود که ناچار بنده این موضوع را عرض کردم و تقاضا می‌کنم عملاً یک توجهى به جاسک که فاقد تمام وسایل حیاتى و همین طور به بندر خمیر بفرمایید دیگر موضوع راه گنو است که جناب آقاى وزیر بهدارى مى‌فرمودند هزینه‌اش زیاد است ولى این قدر مسلول در آنجا هست که اگر این راه ساخته بشود و آسایشگاه در آنجا ساخته می‌شود و این قدر هجوم به مرکز نمی‌آورند به علاوه در گرماى سوزان بندرعباس مردم مى‌توانند شب‌ها آنجا پناه ببرند و روز بتوانند به کارشان بپردازند و با اهمیتى که بندرعباس پیدا مى‌کند این موضوع را استدعا مى‌کنم صرف‌نظر و فراموش نفرمایید.

4- تقدیم لایحه اعتبار کشاورزى از محل ما به‌التفاوت پشتوانه اسکناس

رئیس- وارد دستور می‌شویم جناب آقاى نخست‌وزیر بفرمایید.

نخست‌وزیر (دکتر اقبال)- تذکراتى که آقایان نمایندگان دادند که همه را یادداشت کردم و امیدوار هستم که اقداماتى بشود راجع به جاسک‏ فرمودند البته بنده خودم که ده سال پیش وزیر بهدارى بودم آنجا رفتم در این مسافرت اخیر هم آقاى وزیر بهدارى به جاسک رفته‌اند و نواقص آنجا را یادداشت کرده‌اند و راجع به قسمت بهداشت اقداماتى کرده‌اند و شاید یک آبله‌کوب براى آنجا فرستاده شود و بنده دستور دادم که برای‌شان منزل تهیه شود و ده هزار تومان هم براى ساختمان آنجا در نظر گرفته‌اند که قریباً انجام می‌شود البته احتیاجات زیادى دارند و گرفتاری‌شان زیاد است ولى آقایان مطمئن باشند آنچه در قوه ما هست کوتاهى نمی‌شود (احسنت) عرض کنم وقتى که برنامه دولت را اینجا به عرض آقایان رساندم یکى از مواد برنامه این بود که ما باید سعى بکنیم تولیدات مملکت زیاد بشود و اگر تولیدات زیاد شد باعث خواهد شد که هم نرخ‌ها پایین بیاید و هم در وضعیت زندگى مردم یک گشایشى حاصل شود (صحیح است) بعد از تصویب برنامه دولت اولین لایحه‌اى که تقدیم مجلس کردم راجع به ارز یا پشتوانه اسکناس بود و خیلى هم سپاسگذار هستیم که نمایندگان مجلس شوراى ملى در آن روز تا ساعت سه و نیم بعد از ظهر به خودشان زحمت دادند و لایحه دولت را تصویب کردند در آن موقع خیلى از اشخاص چه در خارج از مجلسین و چه در داخل مجلسین راجع به این لایحه صحبت‌هایى کردند و حتى پیش‌بینى کردند و گفتند که این به نفع و صلاح مملکت نیست ولى ما قبول مسئولیت کردیم و این لایحه را از مجلسین استدعا کردیم که تصویب کردند بنده خیلى خوشوقت هستم که امروز از نتایجى که از این لایحه عاید مملکت شده است یک گزارش مخصوصى حضور آقایان عرض می‌کنم و بعد هم یک لایحه‌اى تقدیم می‌کنم راجع به برنامه کشاورزى (احسنت) و امیدوارم که با اجراى این برنامه و تصویب این لایحه یک تحول عظیمى در تمام امور کشاورزى حاصل بشود (انشاءالله) براى این که دولت معتقد است که در مملکت ما دو قسمت است که رویش باید جدا عمل بشود اول کشاورزى و بعد هم قسمت صنعت و شاید تا به حال اقداماتى راجع به صنعت شده ولى راجع به قسمت‌هاى کشاورزى آن اقداماتى که باید بشود نشده است (صحیح است) البته اعتباراتش هم خیلى کم بوده است ولى خوشبختانه حالا وسایل کار در اختیار ما هست و دولت وظیفه خودش می‌داند اقداماتى که به نظرش می‌آید با مسئولیت خودش انجام بدهد عرض کنم لایحه‌اى که اینجا آقایان تصویب فرموده راجع به پشتوانه اسکناس بود و به طوری که ما عمل کردیم در حدود 700 تا 750 میلیون تومان از این محل در اختیار دولت گذاشته شده است براى کارهاى صنعتى و تولیدى و به خاطرم هست در موقعى که این لایحه در اینجا مطرح بود در قسمت کشاورزى گویا آقاى تیمورتاش بودند (نمایندگان- آقاى خلعتبرى بودند) آقاى خلعتبرى پیشنهاد کردند راجع به کشاورزى که بنده هم فوراً قبول کردم و دولت تصمیم گرفت که لایحه‌اش را تنظیم بکند تا این که بتواند یک خدمتى را انجام بدهد در آنجا در لایحه‌اى تصویب فرمودید نوشته شده است براى این کارها باید ارزش از خارج تهیه بشود و مقدار ریالیش را دولت طبق آیین‌نامه و مقرراتى در اختیار اشخاصى بگذارد که بتوانند کارهایى انجام بدهند ولى برخوردیم بعداً به یک محظورى که اگر این کار را انجام بدهیم اشکالاتى براى ما تولید مى‌شود و شاید هم عملى نیست (صدرزاده- خرج ریالیش بیشتر است) و ارزى که از خارج می‌خواهیم بیاوریم لزومى ندارد از این جهت این طور عمل نکردیم بعد هم چون اعلیحضرت همایون شاهنشاه خیلى توجه به این قسمت دارند امر فرمودند که نصف این وجه را در اختیار کارهاى کشاورزى بگذارند و از این جهت ما یک لایحه‌اى تهیه کردیم که یک اجازه‌اى داشته باشیم که از این مبلغ 350 میلیون تومان در اختیار بانک کشاورزى بگذاریم (احسنت) نه براى برنامه و قانونى که اینجا مورد شور آقایان است به موجب آن قانون هم صد میلیون تومان اضافه خواهد شد این براى این برنامه که شاید با مقررات و آیین‌نامه‌هاى فعلى بانک کشاورزى یک قدرى شاید مشکل است و وفق نمى‌دهد براى این که این کار عملى باشد و بتوانند به آسانى این قرضه را در اختیار اشخاصى که احتیاج دارند بگذارند (صدرزاده- خرج ساختمان‌ها نشود) و خرج ساختمان نشود تمام اینها را ما پیش‌بینى کردیم و بنده این لایحه را امروز تقدیم مجلس مى‌کنم در کلیاتى که راجع به این لایحه البته بعداً در کمیسیون‌هاى مربوطه توضیحاتى عرض خواهم کرد پیش‌بینى‌هایى کرده‌ایم که این پول به چه مصارفى برسد یک فصولى قائل شده‌ایم که البته جزء لایحه هست و بنده در کمیسیون توضیحاتى خواهم داد و در این لایحه بنده تقاضاى فوریت نکرده‌ام براى این که بیاید در مجلس و آقایان پیشنهاداتى اگر دارند

+++

بدهند و بعد دوباره برود در کمیسیون اصلاح بشود و بیاید به مجلس که یک لایحه جامعى باشد از این جهت بنده تقاضاى فوریت نکردم ولى استدعا می‌کنم که یک توجهى بفرمایید که بتوانیم زودتر به مرحله عمل در بیاوریم در فصولى که برایش قائل شده‌ایم چند نوع وام در نظر گرفته شده وام‌هایى مفید تولیدى کوتاه‌مدت قائل شده‌ایم که در ظرف یک سال می‌توانند یک پول را قرض بدهند و بلافاصله برگردانند و کمک بشود به رعایا براى برداشت و جلوگیرى از عمل پیله‌ورها که سلف‌خرى می‌کنند (نمایندگان- بسیار خوب است) عرض کنم وام‌هایى متوسط‌المدت قائل شده‌ایم براى خرید ماشین‌آلات کشاورزى براى امور موتورى و غیرموتورى دامپرورى و مرغدارى دفع آفات نباتى و احداث مراکز نگاهداراى و بهداشت و تغذیه و تهیه وسایل محصولات غذایى تهیه وسایل بسته‌بندى و طبقه‌بندى محصولات کشاورزى، تهیه موتور، تلمبه آبیارى از چاه و رودخانه و تعمیر قنوات براى تهیه آب و تعمیرگاه‌هاى مجهز ثابت و سیار ماشین‌هاى کشاورزى در مناطق کشاورزى (احسنت) احداث باغ‌هاى میوه و زیتون این هم یک فصلى است که براى این عملیات که مدت بیشترى لازم دارد یک مقدار هم اعتبارات براى تسهیلات و اعتبارات مالى طویل‌المدت قائل شده‌ایم مثل زه‌کشى و کانال‌سازى و مخزن‌هاى آب و احداث قنوات البته این اقدامات مدت زمان می‌خواهد به طور خلاصه طرح‌هاى اساسى کشاورزى و طرح‌هاى عمرانى کشور اینها رئوس مطالب برنامه ما است که البته در کمیسیون توضیحات کافى به عرض آقایان خواهد رسید و براى این که این کار هم عملى بشود و هم آنهایى که خیلى نگران بودند از این که مقدار زیادى پول در اختیار مردم گذارده می‌شود باعث تورم نشود و قیمت‌ها بالا نرود این اعتبارات را ما تقسیم کردیم به پنج سال و در حقیقت یک برنامه 5 ساله است ولى به تدریج که این پول برمی‌گردد دوباره کار انجام خواهد شد. مبلغ‌هایى که پیش‌بینى کردیم براى سال 37 یعنى به محض این که آقایان تصویب فرمودند 92 میلیون تومان براى سال 38 هشتاد و شش میلیون تومان براى سال 39 هشتاد و چهار میلیون تومان براى سال 40 چهل و پنج میلیون تومان و براى سال 41 چهل و سه میلیون تومان که جمع آن می‌شود 350 میلیون تومان (یک نفر از نمایندگان- چه فرعى؟) عرض کنم فرعش هم بسیار کم است بین 4 تا 6 براى این که ما استفاده‌اى نمى‌خواهیم بکنیم می‌خواهیم کمک بشود سطح کشاورزى بالا بیاید این رئوس مطالب این لایحه بود که تقدیم می‌کنم و از مقام ریاست استدعا می‌کنم که اجازه بفرمایند قرائت بشود.

5- قرائت گزارش وام‌هاى صنعتى از محل پشتوانه اسکناس به وسیله آقاى نخست‌وزیر

نخست‌وزیر- یک مقدارى از این وجوه که از قانون پشتوانه داشتیم تاکنون براى اعطاى وام‌هاى صنعتى به کار برده شده است بنده گزارشى خواستم از وزارت صنایع و با اجازه آقایان اینجا قرائت می‌کنم براى این که از نحوه عمل ما و نتایجى که از این کارها تا حالا گرفته شده اطلاع داشته باشید.

«در اجراى قانون اصلاح قانون تثبیت پشتوانه اسکناس مصوب 28/ 2/ 36 آیین‌نامه لازم که از طرف بانک ملى ایران تهیه شده و به تصویب شوراى عالى اقتصاد و هیئت وزیران رسیده بود در تاریخ 3/ 7/ 1336 ابلاغ گردید و در واقع از این موقع قانون مربوطه به مرحله اجرا گذارده شده است.

به موجب قانون و آیین‌نامه آن کسانى می‌توانند از محل تفاوت ارزیابى پشتوانه اسکناس دریافت وام نمایند که طرح پیشنهادى آنها علاوه بر تولیدى بودن واجد شرایط کلى زیر باشد:

الف) ارز آنها از محل دیگرى تأمین گردیده باشد.

ب) طرح پیشنهادى خارج از کارهاى برنامه هفت ساله دوم باشد.

ج) لااقل صدى 30 از کل مخارج اعم از ارزى و ریالی توسط متقاضى تأمین شده باشد.

د) میزان وام مورد تقاضا از 5% کل مخارج طرح تجاوز ننماید.

عملیات انجام شده تا آخر روز 28/ 10/ 36 یعنى در مدتى کمتر از 4 ماه در مورد امور صنعتى و معدنى به قرار زیر بوده است:

جمع کلى تقاضاهاى واصله براى دریافت وام 220 تقاضا بوده که مبلغ آن بالغ بر 666/ 3 میلیون ریال می‌باشد.

پس از دریافت تقاضاها وزارت صنایع و معادن هر یک از آنها را به طور جداگانه مورد بررسى دقیق قرار داده و پس از تصویب در شوراى عالى اقتصاد به بانک ملى ایران توصیه می‌نماید.

آنچه تاکنون از تقاضاهاى دریافتى از طرف وزارت صنایع و معادن به بانک ملى ایران توصیه کردیم چون عامل بانک ملى ایران است جمعاً بالغ بر 38 توصیه بوده است که جمع مبلغ آن 027/ 1 میلیون ریال می‌باشد و مشتمل است بر 16 توصیه در امور نساجى 3 توصیه در امور معادن و 19 توصیه در سایر امور صنعتى.

بانک ملى ایران پس از دریافت توصیه‌هاى وزارت صنایع و معادن لازم است در هر مورد با توجه به مفاد آیین‌نامه وام و مقررات بانک تأمین وثیقه نماید و بعداً به عقد قرارداد مبادرت ورزد. تاکنون 7 فقره قرارداد از طرف بانک ملى ایران منعقد گردیده که مبلغ کل آن بالغ بر 175 میلیون ریال است و آنچه تاکنون پرداخت گردیده 95 میلیون ریال می‌باشد.

با اجراى طرح‌هاى توصیه شده به بانک ملى ایران از طرف دیگر محصولات فعلى کارخانه‌جات علاوه گردیده و از طرف دیگر محصولات تازه‌اى که تاکنون تهیه آنها در ایران سابقه نداشته به دست خواهد آمد. به طور کل نتیجه سالیانه اجراى این 38 طرح عبارت خواهد بود از:

تهیه قماش‌هاى نخى 86000000 متر (% 25 کل مصارف فعلى کشور)

تهیه نخ‌هاى مختلف پنبه 3300000 کیلوگرم.

تهیه نخ‌هاى مختلف پشمى 69000 کیلوگرم.

تهیه چتائى 1000000 متر

گونى‌هاى مختلف 900000 گونى.

محصولات کشباف 9000 کیلوگرم.

تهیه شکر و تهیه قند 30000 تن.

تهیه و تصفیه روغن نباتى 3500 تن (% 50 از واردات فعلى)

سیمان 600000 تن.

تغلیظ سنگ‌هاى معدنى 50000 تن

تهیه پروفیل‌هاى آلومینیومى 800 تن.

تهیه کاشى‌هاى لعابى 3000000 کاشى.

تهیه لوله‌هاى سفال و لوازم بهداشتى 17000000 عدد.

تهیه انواع میخ 200/ 1 تن.

تهیه و روکشى لاستیک‌هاى مستعمل 7000 حلقه.

تهیه انواع رنگ‌ها 2500 تن.

تهیه انواع ظروف لعابى و وان حمام 1000000 عدد.

تهیه پودر رختشویى 6000 تن.

تهیه انواع سنگ‌هاى نماى ساختمان 40000 متر مربع.

تهیه حروف چاپ 60000 کیلو.

تهیه یخ 500 تن.

ساختن بخارى‌هاى جدید 6000 بخارى.

علاوه بر طرح‌هاى فوق 12 طرح دیگر نیز از نظر مطالعه تکمیل گردیده بعضى از آنها به تصویب شوراى عالى اقتصاد رسیده و بعضى دیگر آماده براى تصویب شوراى عالى اقتصاد می‌باشد که در طى چند روز آینده براى اجراى به بانک ملى ایران توصیه خواهد گردید.

ضمناً با توجه به اهمیت خاصى که اعطاى وام‌هاى کوچک دارند آیین‌نامه مخصوصى براى این نوع وام‌ها تهیه گردیده و 200 میلیون ریال جهت این امر تخصیص داده شده است که براى وام‌هاى کوچک تا 500000 ریال در هر یک از استان‌ها و بدون احتیاج به جلب موافقت مرکز اقدام گردد»

اینها طرح‌هایى است که اجرا شده و در مرحله عمل است و عرض کردم 220 تقاضا رسیده و تا به حال 38 تقاضا طبق مقررات بوده و انجام شده (صدرزاده- چقدر مال شهرستان‌ها بوده و چقدر مال تهران است؟) دقیقاً آمارش را ندارم رقم بزرگ قسمت قند است که بیشتر مال ولایات است هم در شیراز و اصفهان و هم از مشهد خواسته‌اند در این مسافرت هیئت دولت به کرمان اهالى آنجا هم خواسته بودند و هم اهالى زاهدان موضوع دیگرى که می‌خواهم به عرض آقایان برسانم راجع به قیمت‌ها است این روزها دیدم بعضى از روزنامه‌ها و بعضى از منابع اظهار نگرانى کرده بودند که با پرداخت اضافه حقوق کارمندان ممکن است قیمت‌ها بالا برود بنده اینجا می‌خواهم رسماً به عرض آقایان برسانم که دولت با کمال شدت بر علیه اشخاصى که خواسته باشند سوءاستفاده بکنند و مبارزه خواهد کرد و به هیچ‌وجه من‌الوجوه ما در این قسمت قصور نخواهیم کرد و هیچ کس را هم نخواهم بخشید این را آقایان قبلاً بدانند الان تقریباً دو هفته است که ما دستور دادیم در شوراى اقتصاد راجع به تثبیت قیمت‌ها مشغول مطالعه هستند و البته کار مشکلى است ولى بنده آن اشخاصى که تصور کرده‌اند که بخواهند از این اضافه مبلغى که به کارمندان بیچاره می‌خواهیم بدهیم سوء استفاده کنند و خواسته باشند به ثروت بى‌کران و سود نامشروع‌شان اضافه بکنند بنده شدیداً مبارزه خواهم کرد و یک مقرراتى هست که تقدیم می‌کنم به مجلس و امیدوارم که با تصویب آن ما بتوانیم موفقیت کاملى پیدا کنیم و یکى هم راجع به قاچاق که آقاى دکتر امین هم فرمودند آقایان می‌دانند البته نه ما ادعا کردیم و نه می‌شود همچو ادعایى کرد که در یک مدت کوتاهى موضوع قاچاق را می‌توان در این مملکت از بین برد البته موضوع قاچاق در همه دنیا وجود دارد و مخصوصاً با این وسعت مملکت و سرحدات عریض و طویلى که ما داریم بى‌اندازه مبارزه با قاچاق مشکل بوده و هست ولى طبق تصمیمى که دولت گرفته است بنده به طور صریح می‌گویم که شاید در حدود 15 درصد، بیست درصد ما توفیق حاصل کرده‌ایم و خیلى هم متشکر هستیم که آقایان نمایندگان محترم‏ راجع به این قسمت به‌خصوص پشتیبانى کردند و ما هم در این قسمت قصور نکرده‌ایم

+++

و راجع به مرفین و کوکایین که آقاى دکتر امین تذکر دادند در آن قسمت هم دولت بى‌اندازه شدید عمل کرده است و امیدوارم که تمام افراد این مملکت یک اصلى را قبول کنند و آن احترام به قوانین است (احسنت) این اصل عمده است اگر ما همه خودمان را مقید و پای‌بند به مراعات قانون دانستیم و قوانین را احترام گذاشتیم و مراعات کردیم خیال می‌کنم خیلى از مشکلات ما حل بشود متأسفانه بعضى از افراد هستند که پای‌بند قانون نیستند و طبق مقررات رفتار نمی‌کنند وقتى هم که از آنها بازخواست می‌کنند فوراً داد و فریادشان بلند می‌شود که به ما زور مى‌گویند این است که استدعا می‌کنم آقایان در این قسمت توجه بفرمایند و ما را کمک بفرمایند و اطمینان داشته باشند که این کار را انجام خواهیم داد و حالا این لایحه را تقدیم می‌کنم و از مقام ریاست هم خواهش می‌کنم اجازه بفرمایند که متن لایحه قرائت بشود البته لایحه به طور عادى تقدیم می‌شود که می‌رود به کمیسیون‏.

رئیس- البته لایحه چاپ می‌شود و به کمیسیون مربوطه فرستاده می‌شود.

6- شور دوم گزارش کمیسیون بهدارى راجع به تمدید استخدام دکتر بالتازار رئیس بنگاه پاستور و ارجاع ماده چهارم آن به کمیسیون‏

رئیس- گزارش کمیسیون راجع به استخدام آقاى دکتر بالتازار مطرح است قرائت می‌شود.

(به شرح زیر خوانده شد)

کمیسیون بهدارى در جلسات متعدد شور دوم لایحه تمدید استخدام آقاى دکتر بالتازار رئیس مؤسسه پاستور را با حضور آقاى وزیر بهدارى و آقاى انوارى معاون وزارت دارایى و آقایان پیشنهاددهندگان مورد رسیدگى قرار داده و پس از مذاکرات لازم نسبت به تمدید استخدام با سه سال موافقت و نسبت به پیشنهاد آقاى عمیدى‌نورى دایر به حذف ماده چهارم (در مورد تأیید عمل دولت نسبت به پرداخت حقوق ده سال گذشته آقاى دکتر بالتازار) با پیشنهاد فوق موافقت ولى نظر به این که کمیسیون‌هاى بودجه و امور خارجه با ابقا ماده 4 موافقت نمودند لذا کمیسیون بهدارى در جلسه 27 آذر با حضور آقاى دکتر آموزگار معاون وزارت بهدارى تشکیل و ماده چهارم را عیناً تأیید و تصویب نمود اینک گزارش آن را به شرح زیر تقدیم مجلس شوراى ملى می‌نماید.

ماده 1- به وزارت بهدارى اجازه داده مى‌شود آقاى دکتر بالتازار تبعه دولت فرانسه را به سمت رئیس بنگاه پاستور ایران از تاریخ دهم شهریور ماه 1335 براى مدت سه سال دیگر با شرایط زیر استخدام نماید:

الف) حقوق آقاى دکتر مارسل بالتازار سالیانه ده هزار دلار امریکایى و یکصد هزار ریال خواهد بود که در آخر هر ماه هشتصد و سى و سه دلار و هشت هزار و سیصد و سى ریال دریافت خواهد نمود و از پرداخت مالیات معاف می‌باشد.

ب) وزیر بهدارى می‌تواند در هر موقع که مقتضى بداند قرارداد منعقده را لغو نماید مشروط به این که کتباً سه ماه قبل مراتب را به آقاى دکتر بالتازار اعلام نماید در صورتى که پس از انقضاى دو سال قرارداد استخدام مشارالیه تجدید نشود و یا وزارت بهدارى به خدمت نامبرده خاتمه دهد مخارج مراجعت ایشان را تأدیه خواهد نمود.

آقاى دکتر بالتازار نیز مى‌تواند با اطلاع قبلى سه ماه تقاضاى فسخ قرارداد را بنماید و در این صورت هزینه مراجعت به ایشان پرداخت نخواهد شد در مدت خدمت یک منزل با اثاثیه در انستیتو پاستور و یک دستگاه اتومبیل به اختیار آقاى دکتر نامبرده گذارده می‌شود که در تمام مدت قرارداد استفاده نماید.

ج) آقاى دکتر بالتازار سالى یک ماه مرخصى استحقاقى و در صورت بیمار شدن از پانزده روز مرخصى استعلاجى استفاده خواهد کرد.

د) وزارت بهدارى مجاز است شرایط استخدامى آقاى دکتر بالتازار را برطبق ماده دوم قانون مصوب 23 عقرب 1301 تعیین و قرار داد را امضا نماید.

ماده 2- بنگاه پاستور به منظور تربیت و تهیه کارمندان بهداشتى و متخصصین آزمایشگاهى در رشته‌هاى مربوطه مؤظف است در ظرف سه ماه کلاس‌هاى اختصاصى طبق آیین‌نامه‌اى که وزارت بهدارى در ظرف همین مدت تهیه و تصویب می‌نماید دایر و شروع به کار نماید.

ماده 3- آقاى دکتر بالتازار مکلف است که در خاتمه هر شش ماه از خدمت گزارش عملیات و خدمات مؤسسه را به وسیله وزارت بهدارى به کمیسیون بهدارى مجلسین تقدیم دارد.

ماده 4- عمل دولت دایر به ادامه استخدام و پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار از تاریخ دهم شهریور ماه 1325 تا تاریخ دهم شهریور ماه 1335 به میزان پیشنهادى ضمن لوایح تقدیمى به مجلس شورای ملى تأیید مى‌شود.

مخبر کمیسیون بهدارى- دکتر سعید حکمت

گزارش از کمیسیون بودجه

به مجلس شوراى ملى

کمیسیون بودجه با حضور آقایان معاونین وزارت امور خارجه و دارایى لایحه استخدام آقاى دکتر بالتازار تبعه دولت فرانسه را براى ریاست بنگاه پاستور براى شور دوم مطرح و گزارش کمیسیون بهدارى مورد توجه واقع و کمیسیون با ابقاى ماده چهارم گزارش شور اول نسبت به حقوق گذشته آقاى دکتر بالتازار لایحه مزبور را تصویب و اینک گزارش آن را تقدیم می‌دارد.

مخبر کمیسیون بودجه- مشایخى

گزارش از کمیسیون امور خارجه

به مجلس شورای ملى

کمیسیون امور خارجه لایحه شماره 4184 دولت راجه به تمدید استخدام آقاى دکتر بالتازار تبعه دولت فرانسه را به سمت رئیس بنگاه پاستور با حضور آقاى وزیر امور خارجه مطرح نموده پس از مذاکراتى که به عمل آمد کمیسیون از نظر ملیت با لایحه پیشنهادى موافقت و اینک گزارش آن را تقدیم می‌دارد.

مخبر کمیسیون امور خارجه- مرآت اسفندیارى‏

رئیس- شور دوم است ماده اول مطرح است آقاى دکتر حسن افشار

دکتر حسن افشار- بنده راجع به قرارداد آقاى دکتر بالتازار خواستم از طرف فراکسیون و خوشوقتیم که هر عالم و هر متخصص واقعى خارجى که بیاید به ایران بتواند خدمتى انجام بدهد و اگر خدمتى انجام داد حق‌شناس خواهیم بود به خدمات انجام شده ولى در عین حال یک مطلب هست که نمی‌شود ناگفته گذاشت و آن این است که این آقایان کارشناسان خارجى که به ایران می‌آیند باید طرز عمل‌شان و طرز خدمت‌شان طورى باشد که براى همیشه ما واقعاً محتاج به خدمت و اطلاع آنها نباشیم باید در دوران خدمت‌شان اشخاصى براى جانشینى خودشان تربیت کنند و در موقعى که خدمت‌شان تمام شد بتوانند آن افراد ایرانى که زیر دست آنها کار کرده‌اند این کار را اداره کنند و ادامه بدهند کما این که در مؤسسه رازى این کار شده است بنده خوب به خاطر دارم و آن موقع مسئول قراردادهاى سازمان برنامه بودم و آقاى دلپى وقتى قراردادش را تجدید کنیم گفت من این کار را نمی‌کنم براى این که در ایران شما یک نفر ایرانى دارید که هر چه من می‌دانم او می‌داند و به علاوه جوان‌تر از من است و بهتر از من می‌تواند این کار را انجام بدهد حالا من اسم نمی‌خواهم ببرم از آن کسى که متصدى این کار است ولى منظور بنده از ذکر این مطلب این بود که کارشناسان خارجى طرز عمل‌شان در ایران باید مثل این دکتر دلپى باشد یعنى وقتى قراردادش تمام شد یک نفر را تربیت کرده باشد که آن کار را بتواند انجام بدهد نه این که ما همیشه و الى‌الابد محتاج آن شخص و خدمت او باشیم بنده استدعایم از جناب آقاى وزیر بهدارى همین است که در این قرارداد این نظر را تأمین بکنند و فراکسیون حزب مردم هم کاملاً با این نظر موافق است‏.

رئیس- آقاى نخست‌وزیر

نخست‌وزیر- بنده نه فقط به عنوان رئیس دولت می‌خواهم اینجا یک مطلبى را عرض بکنم چون خود بنده در تأسیس این تشکیلات جدید بنگاه پاستور مؤثر بودم می‌خواستم یک نکاتى را به عرض آقایان برسانم بنگاه پاستور ما البته عمر زیادى ندارد ولى اشخاصى هم که در بدو امر در رأس این کار بودند با نداشتن وسایل خدمات شایان می‌کردند و بنده وظیفه خودم می‌دانم که از آنها تقدیر کنم ولى در سال 1324 که بنده وزیر بهدارى بودم در کابینه مرحوم قوام‌السلطنه که خداوند رحمتش کند در آنجا برخوردیم که تشکیلات فعلى بنگاه پاستور احتیاجات ما را تأمین نمی‌کند و چاره‌اى هم نداشتیم بایستى متخصص از خارج می‌آوردیم‏ که در این قسمت اقداماتى بکنند و یک تشکیلاتى مطابق اصول فنى بدهند و چون بنگاه پاستور تهران از بدو تأسیس در حقیقت از نظر فنى وابسته بود به بنگاه پاستور پاریس، این بود که از آنجا مدد خواستیم و چند نفر از علماى درجه اول فرانسه پرفسور پاستور والرى رادو و پرفسور لوگرو و پرفسور لاکاسانى از طرف دولت فرانسه رسماً آمدند اینجا و در زمان کابینه مرحوم قوام مدت یک ماه در اینجا ماندند، مطالعاتى کردند، تمام تشکیلات آنجا را مطابق اسلوب جدید تنظیم کردند و این شخص هم که اسمش دکتر بالتازار است معرفى کردند و بنده خیلى خوشوقت هستم که به عرض آقایان برسانم که در این مدتى که آقاى دکتر بالتازار اینجا کار کرده وضعیت بنگاه پاستور به کلى فرق کرده و بنده می‌توانم عرض کنم که امروز بنگاه پاستور ما نه فقط در خاورمیانه درجه یک است بلکه از خیلى از بنگاه‌هاى درجه اول، حتى از خود انستیتو پاستور پاریس هم چیزى کم ندارد، البته بنگاه پاستور در پاریس خیلى تشکیلات مفصل و بودجه زیادى دارد که ما نداریم ولى اگر بخواهیم مقایسه کنیم هیچ کسر نداریم و خوشبختانه به استثنا دکتر بالتازار تمام امور بنگاه پاستور توسط اطبا ایرانى که همه‌شان متخصص هستند اداره مى‌شود، البته خود دکتر بالتازار هم در تربیت بعضى از این افراد و همچنین به کار بردن روش جدید رل بسیار مهمى را بازى کرده‌اند چون بنده عضو شورای عالى انستیتو پاستور هستم و به عنوان استاد کرسى بیمارى‌هاى عفونى دانشگاه تهران هستم از این جهت این توضیحات را به عرض آقایان مى‌رسانم.

در چندى قبل که قرار بود قرارداد دکتر بالتازار تمدید بشود اظهار کردند

+++

که دولت فرانسه تقاضا دارد و می‌خواهد که حقوق دکتر بالتازار را خودش بپردازد و ایشان از طرف دولت فرانسه در اینجا کار بکنند بنده که در آن کمیسیون و شورا بودم با این پیشنهاد موافقت نکردم براى این که ما یک مستخدمى که مى‌آوریم مى‌خواهیم نوکر ما باشد و برطبق دستورات و مقرراتى که در این مملکت هست اقدام کند (صحیح است) آقایى که یک نفر دیگر حقوقش را بدهد این می‌شود بدون مواجب و تاج سر آقا، این بود که گفتیم با این پیشنهاد به هیچ‌وجه موافقت نداریم، بعد از این که این توضیحات داده شد بنگاه پاستور، یعنى دولت فرانسه موافقت کرد که معادل حقوق دکتر بالتازار که در ایران داده می‌شود یک بورس‌هایى تهیه بکند و در دسترس اطبا ایرانى بگذارد که براى یک سال دو سال بروند در فرانسه و معلومات خودشان را تکمیل کنند و بیایند در ایران خدمت کنند با این ترتیب این لایحه‌ای که آقایان تصویب می‌فرمایید از نقطه‌نظر حقیقى پولى از جیب دولت ایران پرداخت نمی‌شود براى این که پولى دولت ایران می‌دهد ولى در مقابلش، معادل همان مبلغ یک بورس‌هایى را در اختیار اطبا ایرانى می‌گذارد، و الا خود دولت ایران باید یا از بودجه وزارت بهدارى، یا از بودجه وزارت فرهنگ یا دانشگاه یا بنگاه پاستور یک حقوقى تصویب کنند که یک عده اطبا بروند آنجا و تحصیلات‌شان را تکمیل کنند این عین همان کار است و این براى تأمین نظر آقاى دکتر افشار است که اشخاصى که در آنجا خواهند بود بعد از رفتن دکتر بالتازار بتوانند بنگاه پاستور را خیلى خیلى خوب اداره کنند، به طوری که در بنگاه رازى که آقا اسم رئیس فعلى آن را نبردید ولى بنده وظیفه خودم می‌دانم که اسم ببرم آقاى دکتر رفیعى که بسیار بسیار خوب کار کردند و یکى از مؤسساتى است که باعث افتخار مملکت ما است و بنگاه پاستور هم همین طور است این شخص هم بسیار بسیار زحمت کشیده است و بنده از مجلس شوراى ملى تمنا می‌کنم موافقت بفرمایند از تاریخ تصویب این لایحه سه سال استخدام ایشان تمدید بشود براى این که الان یک سال و نیم است که کار می‌کند و پانزده شانزده ماه بیشتر نمانده ولى اگر از تاریخ تصویب موافقت بفرمایید سه سال وقت خواهیم داشت که از کار او استفاده کنیم‏.

رئیس- آقاى دکتر امین موافق هستید بفرمایید.

دکتر شفیع امین- بنده خواستم این موضوع را عرض کنم که عقیده دارم ایران به دست ایرانى و با دست متخصصین ایرانى باید کارهایش اداره و انجام بشود ولى در قسمت‌هاى مختلف به طوری که مى‌بینم براى قسمت‌هاى بهداشتى و فنى و قسمت‌هاى علوم اغلب احتیاج پیدا می‌شود که از متخصصین عالى‌مقام خارجى استفاده بشود و به عقیده بنده باید حداکثر استفاده را هم از وجود آنها کرد، بنده چون مدت زیادى از نزدیک با بنگاه پاستور تماس داشته‌ام همان طوری که آقاى نخست‌وزیر توضیح فرمودند باید عرض کنم حقیقتاً خوب اداره کردند و نظر آقاى دکتر افشار همکار محترم هم تأمین است، این لایحه در کمیسیون بهدارى هم مطرح شد و صحبت شد که براى تربیت آسیستان یا براى تربیت پزشکانى که آنجا هستند اقدام کند و گزارشى هم هر شش ماه به کمیسیون بهدارى بدهد و بنگاه پاستور هم فعلاً یکى از بنگاه‌هایى است که مثل بنگاه رازى همان طوری که اشاره فرمودند حقاً با دست خود ایرانى‌ها اداره می‌شود و حقیقتاً زحمت می‌کشند که باید در اینجا از آنها تقدیر بشود مثل آقاى دکتر رفیعى و همکاران‌شان، همین طور در بنگاه پاستور دکتر بالتازار که رئیس است، دکتر لطفى و سایر همکاران‌شان که ایرانى هستند همه‌شان زحمت می‌کشند، کمیسیون بهدارى در اطراف این لایحه همچنین در سایر لایحه‌هاى مربوطه مطالعه کرده و آقایان اعضا کمیسیون براى تمام قسمت‌ها مدتى زحمت کشیده‌اند و بنده تصور مى‌کنم براى استادان عالی‌مقامى که به این مملکت مى‌آیند وزارت بهدارى باید حداکثر استفاده را از آنها بکند و همین طور وادار بکنند که طبیب و پزشکیار و سایر اشخاصى که براى قسمت‌هاى مختلف لازم است تهیه کنند و بنده مخصوصاً از جناب آقاى وزیر بهدارى و جناب آقاى نخست‌وزیر که خودشان طبیب عالی‌مقامى هستند تقاضا می‌کنم که براى مراکز استان‌ها هم یک شعبه‌اى از بنگاه پاستور ولو کوچک هم باشد تأسیس بشود و در سال‌هاى آتیه هم طبق برنامه‌اى در سایر شهرستان‌ها تأسیس بشود و برنامه بنگاه پاستور را هم تحت نظر خودشان داشته باشند و از این شخص محترمى که حقیقتاً زحمت کشیده و اینها را تربیت کرده باید قدردانى کنیم و حداکثر استفاده را بکنیم‏.

رئیس- آقاى دکتر سید امامى موافق هستید؟

دکتر سید امامى- بنده موافق هستم‏.

رئیس- آقاى دکتر شاهکار

دکتر شاهکار- بنده در ماده 4 عرض دارم‏.

رئیس- حالا ماده اول مطرح است چون دیگر کسى به عنوان مخالف با ماده اول اجازه نخواسته است بنابراین رأى گرفته می‌شود به ماده اول آقایانى که با ماده اول و اصلاح یعنى از تاریخ تصویب موافق هستند قیام فرمایند (اغلب برخاستند) تصویب شد، ماده دوم مطرح است قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد)

ماده 2- بنگاه پاستور به منظور تربیت و تهیه کارمندان بهداشتى و متخصصین آزمایشگاهى در رشته‌هاى مربوطه مؤظف است در ظرف سه ماه کلاس‌هاى اختصاصى طبق آیین‌نامه‌اى که وزارت بهدارى در ظرف همین مدت تهیه و تصویب می‌نماید دایر و شروع به کار نماید.

صدرزاده- راجع به مدت چه شد؟

رئیس- از تاریخ تصویب قانون سه سال از تاریخ دهم شهریور 35 بود حالا به این پیشنهادى که آقاى نخست‌وزیر کردند از تاریخ تصویب مى‌شود (صدرزاده- به نظر بنده در این قسمت باید بحث بشود) می‌توانید پیشنهاد بدهید چون با پیشنهاد مخالفت نشد، از تاریخ دهم شهریور 35 بود شد از تاریخ تصویب قانون از اول گوش نمی‌کنید، گفتم کسى اجازه خواسته؟ کسى حرفى نزد چون در ماده دوم هم کسى اجازه صحبت نخواسته رأى گرفته می‌شود به ماده دوم آقایانى که موافق هستند قیام کنند (اغلب برخاستند) تصویب شد ماده سوم مطرح است قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل خوانده شد)

ماده 3- آقاى دکتر بالتازار مکلف است که در خاتمه هر شش ماه از خدمت گزارش عملیات و خدمات مؤسسه را به وسیله وزارت بهدارى به کمیسیون بهدارى مجلسین تقدیم دارد.

رئیس- آقاى ارباب‏

مهدى ارباب- بنده منظورم این بود که وقت یک همچو شخصى صرف تهیه گزارش هر شش ماه به کمیسیون‌هاى مجلسین نشود و این مردی است فنى و کار مفیدتر مى‌تواند انجام بدهد عرض دیگرى هم ندارم (حشمتى- سالیانه باشد)

رئیس- ممکن است چون شور دوم است پیشنهاد تجزیه بدهید که حذف بشود آقاى صدرزاده در ماده سوم فرمایشى دارید بفرمایند.

صدرزاده- عرض کنم که این لایحه استخدام بالتازار که در کمیسیون بهدارى طرح شد با مخالفت شدید بعضى از آقایان اعضا کمیسیون مواجه شد و ایراد می‌کردند چند سال است که این شخص استخدام شده یعنى سال اول استخدام شده و بعد بدون این که لایحه استخدامش به مجلس بیاید و تصریب بشود خدمتش را ادامه داده است این یک مشکلى است ولى بالاخره اکثریت اعضا کمیسیون موافقت کردند که براى این مدت تمدید بشود و تأیید کردند نهایت نکته دیگرى پیش آمد این بود که در طى مدت استخدام آن منظورى که از استخدام خارجى مورد توجه مجلس هست انجام شود و آن این است که اینجا بتوانند در ایام خدمت‌شان اشخاصى را تربیت کنند (صحیح است) و جانشینى براى خودشان معین کنند ما که نمى‌توانیم تا قیام قائم از وجود متخصصین خارجى استفاده کنیم مقصود از متخصص خارجى این است که بیایند در اینجا و یک افراد ایرانى را تربیت کنند این بود که در این قانون اول پیشنهاد کردند پنج سال مدت آن باشد با پنج سال مخالفت شد و حتى می‌گفتند که یک سال کافى است بالاخره بعد از مذاکرات زیاد این طور صلاح دیده شد که مدت سه سال از تاریخ دهم شهریور 35 استخدام بشود اگر این مدت خدمتى که برایش معین کرده‌اند یعنى گزارش عملیات خودش را به کمیسیون بهدارى مجلس تقدیم کرد و مورد پسند و رضایت واقع شد وزارت بهدارى می‌تواند مدت خدمت او را تمدید کند و تصور می‌کنم که اگر مدت دهم شهریور 35 تبدیل به شود به از تاریخ تصویب چون این لایحه از کمیسیون گذشته است باید به صورت یک پیشنهادى از طرف نمایندگان باشد و نسبت به آن مخالف و موافق صحبت کنند و آن وقت نسبت به آن رأى گرفته شود البته رأى اکثریت مطاع است این عقیده بنده است و اما راجع به این ماده سوم جناب آقاى ارباب این وظیفه را مخصوصاً کمیسیون براى او معین کرد که ظرف هر شش ماه گزارش کار خودش را بدهد به کمیسیون بهدارى مجلسین تا مجلسین وقوف پیدا بکنند که اگر معلوم شد تغافلى در انجام وظیفه کرده است و خواستند تمدید بکنند مجلس با تمدید خدمت او موافقت نکند (احسنت)

رئیس- چون این شور دوم است پیشنهادى نمی‌شود داد آقاى نخست‌وزیر تقاضایى کردند کسى هم مخالفت نکرد رأى گرفتیم که مجلس موافقت می‌کند یا خیر و مجلس هم ضمن رأى ماده موافقت کرد و الا پیشنهاد نمی‌شود داد، آقاى وزیر بهدارى‏

وزیر بهدارى- عرضى ندارم‏.

رئیس- آقایان اگر مخالف هستید در آخر که می‌خواهیم به کلیات رأى بگیریم رد کنید، آقاى عمیدى‌نورى (عمیدى‌نورى 3 در ماده 4 عرضى ندارم) کسى دیگر صحبتى ندارد؟ (اظهارى نشد) رأى گرفته می‌شود به ماده سوم آقایانى که موافق هستند قیام کنند (اغلب برخاستند) تصویب شد ماده چهارم قرائت می‌شود (به شرح زیر قرائت شد)

ماده 4- عمل دولت دایر به ادامه استخدام و پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار از تاریخ دهم شهریور ماه 1325 تا تاریخ دهم شهریور ماه 1335 به میزان پیشنهادى ضمن لوایح تقدیمى به مجلس شوراى ملى تأیید می‌شود.

رئیس- آقاى عمیدى‌نورى. (دکتر شاهکار- بنده قبلاً اجازه خواسته بودم)

عمیدى‌نورى- در این ماده چهار قطعاً ذهن نمایندگان محترم کاملاً متوجه است چون در شور اول بحث مفصلى شد و پیشنهادى هم بنده داده بودم که رفت به کمیسیون، خود بنده هم در کمیسیون

+++

بهدارى حاضر شدم و مورد موافقت کمیسیون بهدارى هم قرار گرفت بعداً معلوم می‌شود که در کمیسیون بهدارى اتخاذ شد و موضوع پیشنهاد بنده در ماده منطور نشد عرض بنده در ماده چهار هیچ ارتباطى به موضوع دکتر بالتازار ندارد، البته از نظر اداره کردن یک مؤسسه بزرگ ما یک شخصیت عالی‌مقامى انتخاب شده است و بسیار خوب است و دولت صلاح دانسته است چنانچه این لایحه را آورده است و ما هم موافق بودیم و این ماده سه هم براى این بوده است که عملیات ایشان معلوم بشود چه بوده ولى عرض بنده این است که به همان دلیلى که جناب آقاى نخست‌وزیر گفتند اغلب متوجه فرمایشات‌شان هستم که بى‌اندازه اتکا می‌کنند به اجراى قوانین و واقعاً هم همین طور است و عقیده‌شان این است که روزى کار مملکت درست مى‌شود که ما به قانون احترام بگذاریم و قوانین را درست اجرا کنیم به اتکا همین نظر خودشان که مورد توجه نمایندگان محترم هم هست بنده هم نظرم این است که فلسفه این که یک چنین لایحه‌اى دولت مى‌آورد به مجلس و دو مرتبه می‌رود به کمیسیون‌ها و شور اول و دوم مى‌شود و تصویب مى‌شود و حالا در مجلس مطرح می‌شود حتى بحث می‌شود در این که دهم شهریور باشد یا تاریخ تصویب اینها همه ناظر بر این است که باید استخدام یک شخص خارجى لایحه‌اش از مجلس شوراى ملى بگذرد مجلس شوراى ملى اجازه بدهد مدتش از کى باشد تا کى و با چه میزان حقوقى این مستخدم حقوق دریافت بکند اما این کار متأسفانه نشده براى این که پیدا است که ما از شهریور 1325 تا شهریور 1335 یعنى ده سال یعنى سه تا از این لایحه‌ها چون این لایحه مدتش سه سال است یعنى سه مرتبه سه سال یا یک مرتبه ده سال باید یک لایحه‌اى آمده باشد به مجلس شوراى ملى و تصویب شده باشد که دکتر بالتازار از شهریور 25 مستخدم دولت ایران هستند حقوق‌شان هم همین است یا هر مقدارى که بوده البته این کار صحیحى بود و وظیفه ما بود چنانکه الان سال 36 هست و تصویب می‌کنیم و مى‌گوییم سه سال دیگر هم باشد و خدمت بکند و تربیت بکند غرض بنده این است که نسبت به ده سال از شهریور 25 تا شهریور 35 معلوم می‌شود قانونى که از مجلس شوراى ملى نگذشته است و استخدام ایشان از طرف قوه مقننه مجاز شناخته نشده است و حقوق‌شان هم معلوم نشده است و حالا مجلس شوراى ملى در ضمن تصویب استخدام جدیدى نسبت به خدمت از سال 1325 تا حالا که سال 1336 است چه می‌گوید در ماده 4 می‌گوید: عمل دولت شاید یک دولت نیست ده تا دولت در این مدت داشته‌ایم دولت دایر به ادامه استخدام و پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار از تاریخ دهم شهریور ماه 1325 تا تاریخ دهم شهریور ماه 1335 تأیید می‌شود بنده معتقد نیستم که مجلس شوراى ملى نباید بنشیند کارهاى خلاف قانونى دولت‌ها بکنند بعد مجلس بیاید بگوید من تأیید می‌کنم آن اعمالى که قرار بود طبق قانون اساسى و طبق قوانین با تصویب مجلس باشد دولت‌هاى گذشته نکرده‌اند و به عقیده بنده هر دولتى برخلاف قانون عملى بکند طبق قوانین مجازات عمومى و قوانین دیگر مسئولیت دارد و این صحیح نیست که مجلس شوراى ملى امروز بیاید عمل دولت‌هایى را در گذشته در ظرف ده سال تأیید کند (دکتر پیرنیا- سابقه هم می‌شود) مخصوصاً که سابقه هم می‌شود و براى مقام و موقعیت مجلس شوراى ملى آن هم از طرف یک دولتى که واقعاً احترام می‌گذارد و می‌گوید من می‌خواهم قانون را اجرا اکنم به نظر بنده این یک قدرى معارض و متناقض است و الا بنده می‌دانم که یک شخص خارجى استخدام شده است و باید حقوقش هم داده شود در ظرف ده سال خدمت هم کرده البته این مطلبى است به جاى خود صحیح ولى تخلف از قوانین و نقض اصول و ایجاد سابقه بر این که دولت‌هاى دیگر هم بعد‌ها ممکن است یک کارهایى بکنند و بعد بیایند بگویند که مجلس عمل آنها را تأیید کند اشکال من از این جهت است و الا بنده عقیده دارم که دکتر بالتازار باید حقوق ده سال را گرفته باشد شخصى است که خدمت کرده و باید در مقابل خدمت به او حقوق بدهیم این ایراد بنده از طرز کار مربوط به دولت‌ها است و رویه‌اى که مجلس باید اتخاذ کند مجلس نباید کارى بکند که سابقه خلاف اصول وقانون پیش بیاید و البته بنده منتظر توضیحات آقاى نخست‌وزیر هستم‏.

رئیس- آقاى نخست‌وزیر

نخست‌وزیر- عرض کنم که بنده با فرمایشات آقاى عمیدى‌نورى کاملاً موافق هستم و همان طوری که تکرار کردم همه باید رعایت مقررات و قوانین را بکنیم تا کارها رو به راه بشود استخدام اول دکتر بالتازار از زمانى انجام شد که دوره فترت مجلس بود در سال 1325 بود که مجلس نداشتیم اوضاع و احوال مملکت و وضعیت طورى بود که نشد انتخابات بکنند از این جهت مجلس نداشتیم بعد هم از طرف دولت‌ها مکرر لایحه‌اش به مجلس داده شد و از طرف دولت قصورى نشده مجلس به علل و جهاتى این لایحه را تصویب نکردند (یک نفر از نمایندگان- رد هم نکرد) در کمیسیون مانده است به همین جهت در لایحه قانون بودجه سال 1328 براى همین که فرمودید تبصره 10 را بنده مى‌خوانم حقوق ارزى و ریالى مستخدمین خارجى که استخدام آنها از طرف کمیسیون‌هاى مربوطه مجلس شورای ملى به تصویب رسیده ولى هنوز در جلسه عمومى مجلس به تصویب نرسیده است عموماً پرداخت می‌شود پس مجوز قانونیش را تحصیل کرده‌اند و طبق آن ماده تا حالا عمل کرده‌اند بنده خیال مى‌کنم با این توضیحات خلاف قانونى تا حالا انجام نشده باشد.

رئیس- آقاى دکتر شاهکار موافق هستید؟

دکتر شاهکار- بنده مخالف هستم‏.

رئیس آقاى دکتر سید امامى- موافق هستید؟ (دکتر سید امامى- بلى) بفرمایید.

دکتر سید امامى- بنده می‌خواهم عرض کنم که این لایحه واقعاً یکی از لوایح بسیار خوبى است که تا به حال به مجلس آمده راجع به موضوع دکتر بالتازار خیلى صحبت شده بنده از وقتی که وکیل شده‌ام این لایحه در کمیسیون بهدارى و اینجا مطرح بوده است و باید عرض کنم که قصورى از طرف دولت مطلقاً نشده دولت لایحه آورده در کمیسیون‌ها مطرح شد به واسطه اختلاف نظرى که راجع به دکتر بالتازار بوده لایحه مانده است (یکى از نمایندگان- بی‌خود) بالاخره بی‌خود یا با خود یک عده‌اى موافق بوده‌اند یک عده این مخالف بوده‌اند یک وضع خاصى این لایحه پیدا کرده بود که نتوانسته بودند در کمیسیون‌ها به نتیجه قطعى برسند و چندین دفعه در کمیسیون رسیدگى کردیم و به اینجا رسیدیم که این پول باید داده بشود. بالاخره وقتى قصور از طرف خود ما شده است دیگر نباید دولت‌هاى وقت را مقصر بدانیم در این قسمت رسیدگى شده این حق دکتر بالتازار بوده و دولت هم مطابق قانون عمل کرده بنابراین بنده از آقایان می‌خواهم تقاضا کنم که نسبت به این ماده رأى بدهند راجع به مواد دیگر هم خیلى بحث کردیم راجع به این که آقاى دکتر بالتازار یک عده‌اى تربیت بکنند این را هم می‌خواهم عرض کنم همین طور است عده‌اى هستند در بنگاه پاستور تربیت شده‌اند و یک عیبى هم هست که متأسفانه آن هم متوجه خود ما است که متأسفانه از متخصصین خارجى آن طور که لازم است استفاده نمی‌کنیم و تشکیلات‌مان خوب نیست که از آنها خوب استفاده کنیم یک عده اشخاص مجرب یک عده اشخاصى که واقعاً می‌خواهیم از آنها استفاده کنیم باید زیر دست متخصصین بگذاریم که آنها تربیت شوند و بعدها به توانیم از وجود آنها استفاده کنیم ولى در این قبیل موارد اعمال نظر می‌شود و یک افراد غیرمناسبى را می‌گذارند که آنها ترتیب نمی‌شوند بنابراین قصور از طرف خود ما است باید یک عده‌اى را انتخاب کنیم و زیر دست متخصصین خارجى بگذاریم که آنها متناسب با تربیت باشند در صورتى که تا به حال همیشه اشخاصى گمارده شده‌اند که نامناسب هستند آنها هم تربیت نمی‌شوند بنده تصور می‌کنم این لایحه چنانکه عرض کردم و همان طور که گفته شده است ده سال تمام است که وقت کمیسیون‌هاى مجلس را گرفته اگر آقایان اجازه بفرمایند دیگر مخالفتى نگردد و تصویب و تمام بشود (احسنت)

رئیس- آقاى دکتر شاهکار بفرمایید.

دکتر شاهکار- عرض کنم قربان هیچ بحثى نیست راجع به استخدام آقاى دکتر بالتازار و خدماتى که ایشان در انستیتو پاستور کرده‌اند و لزوم استخدام و مفید بودن ایشان این مطلب به هیچ‌وجه من‌الوجوه مورد بحث بنده نیست و به ماده یک و دو و سه هم رأى دادم ولى بنده در این موضوع مخصوصاً جلب توجه آقایى رئیس مجلس شورای ملى را می‌کنم و از مقام محترم‌شان استدعا دارم به این مطلب بنده توجه بفرمایند.

رئیس- چى آقا؟ بفرمایید.

دکتر شاهکار- استدعاى بنده این است که مخصوصاً در این مطلبى که عرض می‌کنم حضورتان مقام محترم ریاست مجلس شورای ملى توجه بفرمایند که چه عرض می‌کنم بنده خیال می‌کردم که جناب آقاى رئیس محترم مجلس به عنوان حافظ قانون و ریاست قوة مقننه اجازه طرح یک چنین ماده‌اى را در مجلس شوراى ملى نخواهند داد.

رئیس- حالا بنده یک نظر اصلاحى گرفته‌ام و به اطلاع مجلس می‌رسانم شما بیانات‌تان را بکنید بنده متوجه هستم‏.

دکتر شاهکار- بنده می‌توانم نظر خودم را به مجلس بدهم.

رئیس- البته مى‌توانید و به همین جهت است که خودم یک نظر اصلاحى گرفته‌ام که مخالف قانون هم نباشد. بفرمایید.

صدرزاده- یک کمى ناراحت شدید.

دکتر شاهکار- بنده مسلماً ناراحت می‌شوم (بعضى از نمایندگان- چرا؟) چرا را عرض می‌کنم مادامى که قوة مقننه به عنوان یک فرد می‌خواهد کار کند هیچ پیشرفت نمى‌کند وقتى که یک نفر بگوید من نظرم این است که این دستگاه قوة مقننه نیست، بنده هم نظر دارم‏.

رئیس- این که بنده می‌گویم نظر اصلاحى گرفته‌ام البته بسته براى مجلس شوراى ملى است که مطابق قانون اساسى آن عیبى که شما می‌گویید رفع شده باشد من تصدیق می‌کنم که عمل دولت را مجلس این طور نباید تأیید کند من هم این کار را نکردم، و در غیبت من خیلى کارها شده است این دلیل نمی‌شود. بفرمایید.

دکتر شاهکار- با کمال ادب و نزاکت این را عرض کردم و گفتم اجازه بفرمایید بنده روى این کار فکر کرده‌ام بنده هم نظر دارم (در این موقع میز خطابه را ترک کردند) (مهندس اردبیلى- بفرمایید)

رئیس- اولا اینجا آقاى عمیدى‌نورى

+++

پیشنهادى کرده‌اند و به کمیسیون هم رفته‌اند، کمیسیون قبول نکرده و مطابق آیین‌نامه حق دارند در اینجا مطرح کنند ثانیاً من نظرم را به اطلاع مجلس می‌رسانم و هر تصمیمى که مجلس اتخاذ کرد البته مطاع است نظرم این است که عمل دولت راجع به استخدام برداشته شود و پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار از تاریخ دهم شهریور ماه 1325 تا تاریخ 10 شهریور ماه 1335 به میزان پیشنهادى ضمن لوایح تقدیمى به مجلس شوراى ملى تصویب می‌شود و لازم به تأیید عمل دولت نیست، پرداخت یک حقوق و مزایایى است که مجلس اجازه می‌دهد به هر حال آقایانى که در مجلس بوده‌اند می‌دانند این مرد ده سال است که در این مملکت هست، تازه هم که نیامده آقاى صدرزاده مخالف هستید؟ (صدرزاده- بنده موافق هستم) بفرمایید.

صدرزاده- بنده همان طور که راجع به مسئله مدت استخدام مخالفت کردم با این که اضافه بشود از تاریخ 10 شهریور دلیلم این است که مستخدمین خارجى حتى‌المقدور باید مدت استخدام‌شان کوتاه باشد براى این که اگر از وجودشان بى‌نیاز نشدیم و احتیاجى به استخدام مجددشان داشتیم بدانیم اما راجع به این ماده، در کمیسیون مفصل بحث شد ملاحظه بفرمایید که وزارت بهدارى مرتب لایحه استخدام ایشان را به کمیسیون بهدارى مجلس شورای ملى داده بود حالا چه موانعى بوده یا چه گرفتارى‌هایى بوده که کمیسیون‌هاى مجلس شورای ملى موفق نشده‌اند این لایحه را به تصویب مجلس برسانند امر دیگرى است و این مرد هم ده سال در اینجا خدمت کرده به اضافه مطابق توضیحى که آقاى انوارى در جلسه کمیسیون دادند حقوقى که به دکتر بالتازار می‌پرداخته‌اند ضمن بودجه عمومى مملکت بوده است و بودجه عمومى مملکت هم در مجلس تصویب می‌شده است پس در حقیقت یک تصویب ضمنى نیست به حقوق دکتر بالتازار ضمن تصویب بودجه‌ها شده است حالا همان طور که فرمودند البته مجلس شوراى ملى می‌تواند نسبت به گذشته هم اظهارنظر بکند براى اختیاراتى که دارد نسبت به گذشته و حتى نسبت به آینده هم می‌تواند اظهارنظر کند و بسته است به تصویب اکثریت آقایان، اگر دورة دیگرى آن مصوبات را اصلاح ندانستند اجرا کنند قانون را نسخ مى‌کنند به هر حال این اختیار را مجلس شوراى ملى دارد حالا هم براى اصلاح عبارتى که مقام ریاست فرمودند و این که اجازه پرداخت داده شود نه تأیید عمل دولت باشد که عمل او به تصویب مجلس نرسیده، با این اصلاح عبارتى آن اشکالى هم که جناب آقاى دکتر شاهکار فرمودند مرتفع مى‌شود و اصلاً براى مدت باقیمانده استخدام آقاى دکتر بالتازار با تصویب قانون حقوقش پرداخت می‌شود.

رئیس- آقاى مشایخى بفرمایید.

مشایخى (مخبر کمیسیون دارایى و بودجه)- بنده از طرف کمیسیون دارایى به استحضار آقایان می‌رسانم که این موضوع در کمیسیون مورد مذاکره واقع شد و با مراجعه به سوابق که یکى از آنها را قرائت می‌کنم.

رئیس- شما مخبر کمیسیون بودجه مگر نیستید؟ گزارش کمیسیون بودجه را بدهید.

مشایخى- بنده هم مخبر کمیسیون بودجه و هم مخبر کمیسیون دارایى هستم، موقعى که در کمیسیون بودجه این موضوع مطرح شد به سوابق مراجعه کردیم یک لایحه‌اى است که حالا به عرض آقایان می‌رسانم لایحه‌اى که دولت تقدیم مجلس شوراى ملى می‌کند در تاریخ 3/ 7/ 35 براى تحصیل اجازه استخدام دکتر بالتازار و می‌نویسد چون در شهریور ماه سال جارى مدت استخدام پنج ساله دکتر مارسل بالتازار موضوع لایحه قانونى سال 30 به اتمام می‌رسد تقاضاى تمدید استخدام او را می‌نماید بنابراین در سال 1335 دولت این لایحه را داده است براى تمدید استخدام این شخص و استناد کرده است به لایحه قانونى که در سال 30 داده شده است علی‌هذا در سررسیدهاى مقرر یعنى به محض انقضاى مدت دولت تقاضاى مجوز قانونى کرده است النهایه در مجلس شوراى ملى سیر نهایى خاتمه پیدا نکرده بنابراین با توجه به تبصره 10 قانون اجازه پرداخت دو دوازدهم سال 1328 که به طور کلى اجازه داده است در مورد مستخدمین خارجى حقوق ریالى و ارزى آنها که به تصویب کمیسیون رسیده است مادام که لایحه آن به مجلس شورای ملى عرضه نشده پرداخت بشود و با توجه به این سوابقى که عرض کردم کمیسیون بودجه پرداخت حقوق را بلامانع تلقى کرده است در واقع دولت در سررسیدهاى مقرر تقاضا کرده لایحه قانونى به مجلس داده است و در کمیسیون‌هاى مجلس مانده است‏.

رئیس- آقاى سعید مهدوى موافق هستید؟

سعید مهدوى- بنده موافق هستم.

رئیس- آقاى اردلان (اردلان- بنده موافق هستم) آقاى سعید مهدوى بفرمایید.

سعید مهدوى- بنده تعجب می‌کنم، در مورد شخص دکتر بالتازار هر چه آقایان آمده‌اند صحبت کرده‌اند تعریف و توصیف راجع به خدمت این شخص بوده و ایرادشان در این است که چرا دولت‌هاى گذشته در موقع مقتضى نیامده‌اند به مجلس مجوزى براى این کار تحصیل کنند بنده در شور اول این لایحه خاطرم هست که این توضیح را اینجا دادم که در مواقع معین دولت‌ها آمده‌اند و از مجلس‌ها اجازه خواسته‌اند ولى مجلس‌ها به علت گرفتارى‌هایى که داشته‌اند به این لایحه اعتنا نکرده‌اند و تصویب نشده و در بودجه‌ها همه جا اسم پرداخت حقوق آقاى دکتر بالتازار هست و پرداخت شده اما حالا یک نکته‌اى را بنده می‌خواهم عرض کنم و با آقایان در میان بگذارم و آن این است که حالا آمدیم دولت‌هاى گذشته یک خبطى کرده‌اند از نقطه‌نظر اصول خطایى است براى دولت‌ها (یک نفر از نمایندگان- جرم است) جرم است ولى ارتباطى به استخدام این شخص و دولت فعلى ندارد به او چه مربوط است عوض این که ما بیاییم از این دولت اظهار تشکر بکنیم که اگر قبلاً خبطى شده این دولت متوجه شده و آمده لایحه‌اى تقدیم مجلس کرده و خواسته است مجوزى براى استخدام این شخص بگیرد اگر تا به حال در مجلس تصویب نشده است این چه ربطى به این دولت دارد. آقا این دولت آمده نظر خودش را گفته و خواسته تحصیل مجوز قانونى بکند و جهت استخدام این شخص این لایحه را تقدیم کرده اما اگر جرمى که واقع شده باشد نه به این دولت مربوط است نه به آقاى دکتر بالتازار بلکه از او تشکر و تقدیر هم می‌کنیم و از خدماتش توصیف و تعریف. (صدرزاده- کسى که پول می‌گیرد و خدمت می‌کند دیگر تشکر ندارد) اگر مسلم شد که خدمت کرده کار نداریم به این که پول می‌گیرد اگر یک نفر پول گرفت و خوب خدمت کرد آن هم تشکر دارد (صدرزاده- معلوم هم نیست که خیلى خوب کار کرده باشد) راجع به او بنده دیده‌ام که در خارج خدماتش را همه تأیید می‌کنند اما اگر به نظر بنده یک خبطى هم واقع شده باشد باید یک فرمولى تهیه بشود که بعدها ‌این حبط تجدید نشود به هر حال به استخدام آقاى دکتر بالتازار ارتباطى ندارد.

رئیس- کسى دیگر اجازه صحبت نخواسته یک پیشنهادى آقاى عمیدى‌نورى کرده‌اند که على ای حال اگر هم در سابق نکرده بودند چون تجزیه است امروز هم می‌توانسته‌اند بکنند. و یکى هم آقاى دکتر شاهکار پیشنهاد کرده‌اند پس دو پیشنهاد رسیده است که راجع به تجزیه است قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل قرائت شد)

اینجانب پیشنهاد تجزیه می‌دهم نسبت به جمله «عمل دولت دایر به ادامه استخدام» نسبت به بقیه عبارت ماده.

عمیدى‌نورى- اجازه بدهید توضیح بدهم‏.

رئیس- تجزیه صحبت ندارد اما براى این که آقایان می‌خواهند رأى بدهند ملتفت بشوند چون حذف یک قسمتى را پیشنهاد کرده‌اند و راجع به تمام ماده است ایشان پیشنهاد تجزیه کرده‌اند که عمل دولت راجع به استخدام تجزیه شود پس دو مرتبه ما رأى می‌گیریم یکى به این تجزیه که شما می‌گویید بدون این جمله و نسبت به باقیش رأى مى‌گیریم پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار از تاریخ دهم شهریور 25 تا تاریخ دهم شهریور 35 به میزان پیشنهادى ضمن لوایح تقدیمى مجلس تصویب می‌شود (یک نفر از نمایندگان- تصویب می‌شود) من هم مى‌گویم تصویب اما حالا آقایان باید بدانند اگر رأى موافق بدهند این ماده به این طور اصلاح می‌شود (مهندس هدایت- این ماده به این ترتیب اشتباه است براى این که تا تاریخ تصویب این قانون دهم شهریور 35 می‌شود) (مشایخى- اگر کلمه تاریخ تصویب این قانون را بگذارید از آن وقت است که قانون را آورده‌اند)

رئیس- از تاریخ 10 شهریور که قانون را آورده‌اند.

مهندس هدایت- تا تاریخ حاضر می‌شود براى این که سه سال از تاریخ حاضر است.

رئیس- سه سال را که ماهنوز رأى نگرفته‌ایم آقاى مخبر کمیسیون بهدارى

مخبر کمیسیون بهدارى‏ (دکتر سعید حکمت)- اجازه بفرمایید بنده توضیح بدهم تا تاریخ تصویب این قانون است و در این قانون هم صریحاً قید شده یعنى تا تاریخ تصویب این قانون.

صدرزاده- در کجا قید شده؟

مخبر- در ماده یک صدرزاده قبول نشد.

مخبر- بعد در ماده 4 به این ترتیب اصلاح می‌شود پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار ازتاریخ دهم شهریور 25 تا تصویب این قانون به میزان پیشنهادى ضمن لوایح تقدیمى به مجلس شوراى ملى تأیید می‌شود.

رئیس- نخیر این باید 35 باشد براى این که طبق این لایحه‌اى که آورده‌اند این طور است به وزارت بهدارى اجازه داده می‌شود آقاى دکتر بالتازار تبعه دولت فرانسه را به سمت رئیس بنگاه پاستور ایران از تاریخ دهم شهریور ماه 1335 براى مدت سه سال دیگر با شرایط زیر استخدام نماید پس تا آن وقت را ما تأیید می‌کنیم چون این لایحه‌اى است که به این صورت آمده است اگر بخواهید مدت را تمدید بکنید باید کمیسیون بگوید کار دیگر نمى‌شود کرد.

دکتر بینا- قبول بفرمایید از تاریخ تصویب این قانون مقررى را بدهند.

دکتر شاهکار- اجازه می‌فرمایید پنج دقیقه بنده این مطلب را توضیح بدهم؟

رئیس- بفرمایید.

دکتر شاهکار- عرض کنم همان طور که آقاى سعید مهدوى تذکر دادند موضوع دکتر بالتازار مطرح نیست، یک اصل

+++

کلى مطرح است و آن این است که تالى فاسد این ماده رآ قایان محترم در نظر بگیرید اگر این ماده 4 رد شود همان طوری که بنده پیشنهاد کردم یک عده از آقایان را می‌گیرند و می‌برند در دیوان عالى کشور به عنوان تصرف غیرقانونى در اموال دولتى تعقیب می‌فرمایند و بنده این را می‌خواهم چرا؟ براى این که یک کار مجلس شوراى ملى در رأس همه کارهایش است و آن نظارت در خرج است که اصلاً مجلس شوراى ملى اجازه بدهد و دولت خرج کند دولت دکتر اقبال آمده است می‌گوید که آقا این کار شده است و مربوط به دولت ایشان هم نیست می‌گوید من هم به قانون احترام می‌گذارم البته ما هم همین طور ایشان را می‌شناسیم اما اگر بعد از ده سال یک دولتى اعمال قانونى را انجام ندهد و بعد بگوید که من می‌روم چکى اجازه می‌گیرم تمام این قوانین و تمام این مقرراتى که ما گذرانده‌ایم ارزش ندارد (یک نفر از نمایندگان سوءنیت که نداشته‌اند در پرداخت) عرض کنم جناب آقاى دکتر اقبال که فرمودند به موجب تبصره 10 قانون اجازه پرداخت سال 1328 است آقاى دکتر اگر ملاحظه بفرمایید آن ماده مربوط به قانون بودجه 1328 است مجوز 29 و 30 و 31 و 32 و 33 و 34 و 35 شما چیست؟ اما حالا که مى‌خواهید اصلاح کنید یک راه دارد اقلاً این جور رأى بدهید بگویید مجلس دوره نوزدهم در این تاریخ اجازه می‌دهد و حقوقى را که تا به حال دولت پرداخته است تأیید می‌کند یعنى شما عمل خلافى را امروز نمی‌کنید مجلس چطور مى‌تواند نسبت به سال 25 رأى بدهد من در سال 25 نماینده مجلس نبودم من صلاحیت تصویب کارهاى آن دوره را ندارم، از این نظر تقاضا مى‌کنم پیشنهاد این جورى بشود مجلس شوراى ملى اجازه می‌دهد و حالا حقوقى را که از آن تاریخ تا این تاریخ دولت پرداخته است تأیید مى‌کند حسن این کار چیست؟ اولاً شما یک عمل خلاف قانون نکردید ثانیاً سابقه‌اى نشده است از براى این که دولت مخارج خودش را بکند و بعد از ده سال بیاید اجازه آن عمل را از شما بگیرد ثالثاً امروز شما در امرى دخالت نمی‌کنید که صلاحیت ندارید و تأیید عمل 1325 دولت موقع که شما نماینده مجلس نبوده‌اید برخلاف قانون است.

رئیس- به این ترتیب ممکن است که آقاى وزیر بهدارى تقاضا کنند از تاریخ تصویب و آقاى مخبر کمیسیون بهدارى هم قبول کنند بنده هم قبول می‌کنم که بشود از مجلس رأى گرفت آقاى وزیر بهدارى بفرمایید.

وزیر بهدارى (دکتر راجى)- بنده از مجلس تقاضا می‌کنم که براى پرداخت حقوق و مزایاى آقاى دکتر بالتازار از تاریخ دهم شهریور 25 تا تاریخ تصویب این قانون اجازه بدهید که این پرداخت‌ها مجاز و قانونى باشد.

مشایخى (مخبر کمیسیون بودجه و دارایى)- بنده موافق هستم با نظر ایشان

مخبر کمیسیون بهدارى‏ (دکتر سعید حکمت)- بنده موافق هستم‏.

صدرزاده- حالا به این ترتیب بنده مخالف هستم بنده عضو کمیسیون هستم و مخالفت هم دارم‏.

رئیس- چون این شور دوم است در تجزیه کسى نمی‌شود صحبت کند.

صدرزاده- تجزیه نخیر، همین مطلبى که پیشنهاد می‌کنند چون پیشنهاد جدیدى است بنده مخالفت دارم تجزیه هم نیست چون مدت این استخدام براى سه سال معین شده است قانون هم دارد باید مطابق قانون اجازه پرداخت تا 15 شهریور 35 این حقوق را بدهند اینجا که پیشنهاد می‌کند یعنى مدت سه سال بشود 4 سال اجازه بفرمایید توضیح بدهم‏.

رئیس- شما می‌گویید تا تاریخ دهم شهریور 35؟ (صدرزاده- بنده توضیح دارم) آن وقت همه حق توضیح دارند (صدرزاده- ما در کمیسیون بودیم 20 جلسه صحبت شد) بفرمایید ببینم چه می‌فرمایید عیب این است که در شور اول دقت نمی‌شود و آن وقت آقایان اینجا که می‌آید می‌خواهند دقت بشود.

صدرزاده- آقایان صریحاً عرض مى‌کنم که با استخدام دکتر بالتازار بسیار از اعضاى کمیسیون اصلاً مخالف بودند و بعد بالاخره با زحمات زیادى و مشورت‌هاى زیادى که شد لایحه‌اى که دولت آورده بود گفتند براى مدت سه سال از 15 شهریور به این طرف استخدامش قبول می‌شود حالا دولت می‌خواهد مدت استخدامش را تمدید کند این مطلب تازه‌اى است و باید بیاید به کمیسیون و مورد بحث قرار بگیرد و الا نمى‌شود توى جلسه آمد یک سال را دو سال کرد و دو سال را سه سال کرد و سه سال را پنج سال اما راجع به این نکته‌اى که جناب آقاى دکتر شاهکار فرمودند مجلس می‌تواند نسبت به گذشته هم اظهارنظر بکند ما نماینده مردم هستیم چون مردم خودشان می‌توانند نماینده آنها هم می‌تواند نهایت عمل غیرقانونى را می‌خواهیم تأیید بکنیم که این حقوق پرداخت بشود حالا آن عمل مطابق قانون یا خلاف قانون است بحث علیحده‌اى است به آن کار نداریم اما حقوق دکتر بالتازار را ندهید کى می‌دهد؟ دولت. می‌گویید بدهد و تصویب نمی‌کنید بدهد پس این حقوق دریافتى را در این مدت پس بدهد؟ این که معنى ندارد.

رئیس- چون این موضوع خیلى مخلوط شد و آقایان متوجه نیستند من از این ماده استفاده می‌کنم آقایان توجه بفرمایید اصلاحاتى که ضمن شور نهایى که شور دوم باشد طبق ماده 114 نسبت به لوایح و طرح‌ها تجدید می‌شود در صورت تقاضاى مخبر یا وزیر یا معاون او به کمیسیون ارجاع می‌گردد و کمیسیون مکلف است ظرف 5 روز نظر خود را به مجلس اطلاع دهد و نیز مجلس می‌تواند به موجب تذکر رئیس یا پیشنهاد 15 نفر از نمایندگان و تصویب مجلس اصل طرح یا لایحه و کلیه پیشنهاد‌ها را بدون تفکیک به کمیسیون ارجاع نماید که ظرف 5 روز مجدداً به مجلس گزارش دهد. من حالا براى پنج روز می‌فرستم به کمیسیون ولى با رأى مجلس آقایانى که با این موضوع موافق هستند قیام بفرمایند (اکثر قیام نمودند) تصویب شد کمیسیون مکلف است تشکیل بشود و بعد از پنج روز این گزارش را بیاورند به مجلس.

دکتر سید امامى- فقط کمیسیون بهدارى یا سایر کمیسیون‌ها؟

7- تعیین موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه‏

رئیس- کمیسیون‌هاى بودجه و بهدارى دستور جلسه آینده بعد از سؤالات گزارش کمیسیون استخدام راجع به کارمندان فنى است و جلسه روز سه‌شنبه خواهد بود.

(مجلس 45 دقیقه بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى- رضا حکمت‏

+++

یادداشت ها
Parameter:295221!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)