کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره سیزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏13
[1396/05/17]

جلسه: 156 صورت مشروح مجلس روز پنجشنبه 15 اردیبهشت ماه 1322  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- پیشنهاد آقاى مؤید احمدى راجع به رفع محرومیت آقاى نوبخت از حضور در جلسات مجلس و بیانات آقاى رئیس و تصویب این پیشنهاد

4- بقیه شور اول لایحه بیمه کارگران و رأی به ورود در شور دوم

5- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏13

جلسه: 156

صورت مشروح مجلس روز پنجشنبه 15 اردیبهشت ماه 1322

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- پیشنهاد آقاى مؤید احمدى راجع به رفع محرومیت آقاى نوبخت از حضور در جلسات مجلس و بیانات آقاى رئیس و تصویب این پیشنهاد

4- بقیه شور اول لایحه بیمه کارگران و رأی به ورود در شور دوم

5- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

(مجلس یک ساعت و بیست دقیقه قبل از ظهر به ریاست آقاى اسفندیارى تشکیل گردید)

صورت مجلس روز سه‌شنبه سیزدهم اردیبهشت ماه را آقاى (طوسى) منشى قرائت نمودند. (اسامی غایبین که ضمن صورت مجلس خوانده شده:

غایبین با اجازه- آقایان: ملک‌زاده آملی، فاطمی

غایبین بی‌اجازه- آقایان: دکتر سمیعی، تولیت، فرهمند، ارگانی، گودرزنیا، مشیردوانی، لیقوانی، شجاع، اکبر، عطا‌الله پالیزی، مهذب، جلایی، نمازی، دبستانی، آصف، سلطانی، صادق وزیری، شباهنگ، مسعودی، مستشار، دکتر لقمان، دشتی، کامل ماکو، معدل، نصرتیان، همراز، بوداغیان

دیرآمدگان بی‌اجازه- آقایان: نیک‌پور، خسروشاهی، نقابت، منشور

1- تصویب صورت مجلس

رئیس- در صورت مجلس نظرى نیست (خیر) صورت مجلس تصویب شد. آقاى سزاوار

2- پیشنهاد آقاى مؤید احمدى راجع به رفع محرومیت آقاى نوبخت از حضور در جلسات مجلس و بیانات آقاى رئیس و تصویب این پیشنهاد

رئیس- آقاى مؤید احمدى‏

مؤید احمدى- بنده می‌خواستم تقاضایى از مقام محترم ریاست مجلس بکنم یکى راجع به آقاى نوبخت در آن جلسه بر حسب رأى مجلس ماده نظامنامه در باره ایشان اجرا شد و از مجلس خارج شدند حالا به عقیده بنده به قدر کفایت ایشان هم متنبه شده‌اند و استدعا می‌کنم توجه بفرمایند که ایشان را دعوت کنند که به مجلس شوراى ملى بیایند.

رئیس- بنده هیچ انتظار نداشتم این موضوع پیش‌آمد کند و از این پیش‌آمد خیلى متأسف هستم ولى پافشارى خود آقاى نوبخت موجب این پیش‌آمد شد و باعث تأسف گردید چون رأى مجلس مطاع است هر طور رأى مجلس باشد

+++

مجرى خواهد بود رأى گرفته می‌شود به پیشنهاد آقاى مؤید احمدى آقایانی که موافقند قیام فرمایند (به اتفاق برخاستند) تصویب شد.

وزیر کشاورزى (آقاى اعتبار)- بنده می‌خواستم عرض کنم که یک لوایحى است که اینها خیلى اهمیت دارد بنده می‌خواستم استدعا کنم که در تصویب این لوایح توجه خاصى در مجلس شوراى ملى مبذول شود مخصوصاً لایحه آبیارى که در مجلس مطرح بود و تا ماده چهارم آن هم تصویب شده است و براى اجراى آن هم یک مقدماتى تهیه شده و متخصص آبیارى حرکت کرده که اقدامات و مقدمات کار را فراهم کنند بنده می‌خواستم استدعا کنم که آقایان توجه بفرمایند که این لایحه آبیارى تصویب شود و اقداماتى که شروع شده تا این قانون تصویب نشود نمی‌شود وارد عمل شویم و با تصویب این قانون امیدواریم که آن منظورى که همیشه آقایان داشته‌اند اجرا شود.

رئیس- عرض کنم که لایحه آبیارى در مجلس طرح شد و مشغول مذاکره شده‌اند بعد آقاى نخست وزیر راجع به لایحه بیمه کارگران تقاضا کردند که مقدم قرار داده شود به این واسطه اقدام شد و یک ماده هم گذشت حالا بسته به نظر مجلس است هر کدام را تصویب می‌فرمایند مطرح شود. آقاى ملک مدنى

ملک مدنى- بنده می‌خواستم عرض کنم که آقایان وزرا با آن ارتباطى که دارند خوب است که قبلاً بین خودشان توافق کنند که وقتى می‌آیند به مجلس براى ما یک قدرى تولید اشکال نشود این را آقایان در هیئت طرح کنند که در مجلس کدام لوایح بایستى مطرح شود ما که همیشه براى کار حاضر هستیم دولت هم البته مایل است که به سرعت از مجلس شوراى ملى بگذرد این به نظر بنده کار آقایان وزرا است که خودشان قبلاً توافق کرده باشند و همین طور که آقاى رئیس هم فرمودند وقتى که یک لایحه مطرح است او را از دستور خارج نکنند که باعث وقفه شود چون همین طور پشت سر هم تصویب شود بهتر است و کار هم جریانش بهتر خواهد بود.

روحى- بنده عقیده‌ام این است که لایحه تعلیمات عمومى مطرح شود و پیشنهاد می‌کنم که به پیشنهاد بنده رأى گرفته شود.

دکتر سنگ- پیشنهادى راجع به طرح لایحه تعلیمات عمومى تقدیم شده است اگر اجازه بفرمایید آن پیشنهاد مطرح شود.

رئیس- آقاى افشار

روحى- بدون اجازه حرف نزنید.

افشار- اولاً بنده هیچ وقت بى‌اجازه حرف نمی‌زنم ثانیاً عرض می‌کنم براى این که کار از پیش برود به طوری که آقاى ملک مدنى هم فرمودند باید به ترتیب لوایحى که به مجلس تقدیم شده آن که مقدم‌تر و مهم‌تر است بگذرد و بعد یکى دیگر ما لوایحى را که آمدیم اینجا بحث کردیم کلیاتش گذشت و چند ماه هم از قانون آبیارى مطرح شد و تصویب شد حالا تصدیق می‌فرمایید که این را کنار بگذاریم و یک لایحه‌ای که هنوز مورد بحث واقع نشده است جز دستور قرار بدهیم این برخلاف اصل و عمل است و اگر اهمیت آن را هم مورد نظر قرار می‌دهند معلوم نیست که موضوع آبیارى براى کشور کم‌تر از لایحه تعلیمات باشد بلکه مهم‌تر است بنده پیشنهاد می‌کنم و از مقام ریاست استدعا می‌کنم که لایحه آبیارى که چند ماده‌اش هم گذشته اجازه بفرمایید این را تمام کنیم و بعد سایر لوایح را وارد شویم.

روحى- بنده پیشنهاد می‌کنم لایحه تعلیمات عمومى در درجه اول مطرح شود.

رئیس- دو پیشنهاد است مربوط به آقاى فرمانفرماییان و آقاى ثقه‌الاسلامى که هر دو پیشنهاد می‌کنند لایحه بیمه کارگران مطرح شود (نمایندگان- صحیح است) آقاى فرمانفرماییان‏

فرمانفرماییان- ما خودمان باید یک ترتیبى داشته باشیم براى کار کردن و این رویه خوب نیست و این مذاکرات موجب می‌شود که ما از کار کردن عقب مى‌افتیم ما در لوایحى که مختصرتر است و دو سه ماده بیشتر نیست و مطرح هم شده

+++

است باید وارد بحث شویم بنده خیال می‌کنم که لایحه کارگران که مختصر است و مطرح هم شده است به نفع عموم است (صحیح است) این لایحه بیمه کارگران را خاتمه بدهید بعد لایحه تعلیمات و بعد آبیارى‏

رئیس- آقاى رهنما فرمایشى داشتید؟

معاون نخست وزیر (آقاى رهنما)- عرض مى‌کنم آقایان نمایندگان مقصودشان این است که لوایح مفید جلو بیفتد و در اینجا یک اختلاف نظرى که بین آقایان هست این است که بعضى از لوایحى که جنبه معارفى دارد جلو بیفتد به عقیده بنده آن چیزى را که آقاى شاهزاده فرمانفرماییان فرمودند صحیح است مسأله بیمه کارگران یک امر مهمى است یک چیز لازمى است براى افرادى است که در کارخانه‌ها کار می‌کنند و زحمت می‌کشند بنده خیال می‌کنم که در نیم ساعت هم این بگذرد و بنابراین خود آقاى اعتبار و آقاى وزیر فرهنگ هم موافقت دارند که این لایحه بگذرد بعد از این هم نظر آقایان مطاع است (صحیح است)

4- بقیه شور اول لایحه بیمه کارگران

رئیس- عجالتاً لایحه بیمه مطرح است. ماده دوم‏

ماده دوم- حقوق بیمه باید مستقیماً توسط صاحب کار پرداخت گردد یک سوم حق بیمه به عهده کارگر و بقیه به عهده صاحب کار خواهد بود.

تبصره 1- از تاریخ اجراى این قانون کلیه مقررات مربوط به صندوق احتیاط و صرفه‌جویى از قبیل کسور دو درصد و غیره ملغى مى‌گردد.

تبصره 2- دولت آیین‌نامه مخصوص براى اجراى این قانون تصویب می‌کند که در آن تعریف کارگر و کارخانه‌جات و بنگاه‌هایی که مشمول این قانون می‌شوند تصریح خواهد شد- همچنین تعرفه حق بیمه تا حدى که مربوط به این گونه بیمه‌ها باشد پس از تصویب هیئت وزیران به موقع اجرا گذاشته می‌شود.

تبصره 3- مقررات این قانون به ترتیب و به تدریجى که از طرف دولت معین و اعلان خواهد شد در تمام کشور مجرى خواهد گردید.

رئیس- آقاى روحى‏

روحى- عرض می‌کنم موضوع بیمه یک موضوعى است که متأسفانه در این کشور خیلى به آن کم اهمیت داده می‌شود و در همه جاى دنیا تمام مؤسسات بیمه است شاگرد مدرسه و یک دانشجو حیات او بیمه است ساختمان‌ها و اتوبوس‌ها و حتى مسافرین اتوبوس‌ها همه بیمه هستند اساس تمام سازمان‌هاشان روى بیمه گذارده شده و این موضوع مهم براى این است که افراد بتوانند از حیات خودشان اطمینان داشته باشند و بدانند که اگر یک وقت دست‌خوش یک حادثه شدند لااقل ورثه آنها می‌توانند از آن بابت یک استفاده بکنند متأسفانه در کشور ما کوچک‌ترین توجهى نسبت به این کار نشده و حالا آمده‌اند و این لایحه را براى کارگران آورده‌اند بنده عرض می‌کنم که باید ملزم کرد تمام مالکین رعایاى خودشان را بیمه کنند و وزارت فرهنگ تمام شاگردان خودشان را بیمه کنند و بلکه تمام افراد باید بیمه شوند.

سلطانى- حتى از ناامنى هم باید بیمه شوند.

روحى- حتى از ناامنى هم به قول آقا باید بیمه شوند تا از این راه ما بتوانیم واقعاً به آسایش مردم کشور یک خدمتى کرده باشیم و این موضوع فقط از راه اجراى بیمه است. اما شرکت بیمه بنده خواستم در پایان این موضوع پیشنهاد کنم که این بیمه‌ها تماماً باید در شرکت بیمه ایران متمرکز باشد و در جاى دیگر به عمل نیاید چون خود این شرکت بیمه را که بنده مى‌بینم الآن یک عایدات زیادى دارد و این عایدات همین طور راکد مانده که هیچ استفاده ازش نکرده‌اند پیشتر قرار بود که یک خانه‌هایى در حدود راه آهن بسازند که آن موقوف شد و به آن توجه نکردند به علاوه در آنجا یک مخارج عجیبى هم می‌شود مثلاً اداره شرکت بیمه ظهرها ناهار دارد و افرادش یک فوق‌العاده‌هاى بس زیادى می‌گیرند باید در بودجه این اداره واقعاً یک تجدید‌نظرى بشود که هر روز ما براى این که یک نفر عضو شرکت بیمه بشود امورات مربوطه دچار بعضى اختلافات نشود چرا براى این که هم اتومبیل مفت دارد هم کار ندارد و هم حقوق زیاد

+++

دارد اینها به نظر بنده خیلى قابل دقت است و من گمان می‌کنم که حقوق اینها از یک نفر مدیر کل از یک نفر رتبه نه ادارات نباید زیادتر باشد. آقایانى که عضو شرکت بیمه هستند و داراى کار هستند نباید حقوق‌شان از این قدر تجاوز نکند اگر این پایه حقوق را بیاوریم پایین این قدر سر و دست نمى‌شکنند و این قدر جدیت براى رفتن به آنجا نمی‌کنند بنده مى‌بینم هر دو سه روز یک مرتبه دو تا عضو آنجا عوض مى‌شوند دو تا می‌روند آنجا سر جاى دو تا دیگر وقتى که یک شرکتى به این روزگار افتاد آن شرکت دیگر نمی‌تواند کار کند و انجام وظیفه کند و من نمی‌دانم دولت در این مورد چرا توجه نکرده رسیدگى نکرده من حتى به آقاى دکتر میلسپو تذکر دادم که به کار شرکت بیمه بیشتر توجه کنند یک عایداتی در آنجا راکد مانده این سرمایه را به کار بیندازند که سودى بدهد که اقلاً کشور ایران بتواند از آن سرمایه استفاده بکند براى ملت ایران و الا این صورت صورت خوبى نیست بنده می‌دانم که این بیمه کارگران خیلى تعویق درش شده است و بایستى خیلى زودتر از این اقدام کرده باشند و عقیده دارم که حتى باید دانشجویان مدارس و این اطفال بی‌گناه مردم را که در خیابان‌ها آمد و شد می‌کنند و یا تحصیل مى‌کنند مطمئن باشند به این که حق حیات اینها محفوظ می‌ماند و باید هم محفوظ بماند. (صحیح است)

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- به طوری که در جلسه قبل هر عرض کردم البته هر قدر بیمه تعمیم پیدا کند این مملکت معلوم است که به نهایت ترقى رسیده و غایت مطلوبش این است که تمام قسمت‌هایش بیمه بشود همان طور که آقاى روحى فرمودند ولى البته این عملى است که باید به تدریج پیش برود و در این قسمت که ما تجربه پیدا کردیم آن وقت در قسمت دیگر جلو می‌رویم و بالاخره می‌رسیم به آنجایى که یک بیمه عمومى در کشور براى تمام طبقات فراهم کنیم ولى این البته قدم اول است و بایستى اهتمام بشود که این قسمت خوب انجام بشود که ما بتوانیم برسیم به آن منظور اصلى و به مجلس شوراى ملى به نوبه خودش پیشنهاد کنیم. اما در قسمت دوم شرحى که فرمودند راجع به شرکت بیمه فعلى و این که سرمایه‌اش به کار نمى‌افتد این را هم همان طور که تذکر فرمودند که به دکتر میلسپو هم گفته‌اند البته دکتر میلسپو و وزارت دارایى نظر خواهند نمود در این کار و مخصوصاً در این تجدید‌نظرى که در هیئت مدیره آنجا شده البته این را هم در نظر خواهند گرفت که سرمایه آنجا را هم به کار بیندازند بنده در این قسمت اطلاع زیادى ندارم و البته تذکر آقا هم مفید است و البته وزارت دارایى هم خودش این کار را خواهد کرد و اگر نظر آقا باشد ما نظرمان این بود که بیمه کارگران ابتدا در شرکت بیمه انجام شود و بعد در کمیسیون در نظر گرفته شد یک شرکت مخصوصى این کار ایجاد بشود و براى این کار مخصوصاً این طور در نظر گرفته شده که یک شرکت مخصوصى با یک سرمایه‌ای که ابتدا دولت می‌دهد شروع به کار بکند بعداً این سرمایه را در اختیار خود کارگران بگذارند که به تدریج آنها هم عادت به صرفه‌جویى بکنند و ذى‌نفع بشوند و نفع آن به خودشان برسد و بالاخره این یک نظر خوبى بود که در کمیسیون بازرگانى گرفتند و بنده هم قبول کردم براى این که یک نظر خوبى بود و قابل توجه بود و از این نظر براى اجراى این قانون شرکت مخصوصى تشکیل خواهد شد.

رئیس- آقاى ملک مدنى

ملک مدنى- بنده نظرم این بود که اینجا چون در این لایحه مقرر شده است که حق بیمه را یک قسمت کارگر بدهد و یک قسمت را صاحب کارخانه بنده معتقدم بالاخره براى کمک به کارگران اگر موافقت بفرمایید تمام حق بیمه را خود آن مؤسسه و صاحب کار تأدیه کند که هم یک کمکى به کارگرها شده باشد و هم این که چیز زیادى نیست و بنده خیال می‌کنم که موضوع چندان مهم نیست تفاوتى هم نمی‌کند ولى براى کارگران مفید است و به نظر بنده خیلى به مورد است که مجلس شوراى ملى این نظر را اتخاذ کند آقاى وزیر بازرگانى هم با این نظر موافقت بفرمایند اما راجع به تأسیس یک شرکت بیمه مخصوصى که مذاکره شد بنده لازم بود که

+++

عرض کنم آنچه که بنده اطلاع دارم شرکت بیمه یک مؤسسه بسیار خوب و خیلى مفیدى است خیلى هم خوب کار می‌کند اگر هم تغییر و تبدیلى در رؤساى آن می‌شود این روى همان جریانات معمولى و ادارى است و الا هر یک از اینها که در موقع خودش مشغول کار شده‌اند به خوبى انجام وظیفه کرده‌اند و در این قسمت هیچ بالاخره تردیدى نیست بالاخره راجع به ناهار فرمودند بنده عقیده‌ام این است که چه عیبى دارد؟ (صحیح است) بالاخره باید براى تمام مستخدمین که در تمام این مؤسسات وزارتخانه‌ها کار می‌کنند ناهار تهیه کنند که در همان جا صرف ناهار کنند و کار کنند (صحیح است) مگر مستخدم دولت یا بالاخره اعضاى یک مؤسسه نباید براى‌شان ناهار تهیه کرد؟ و نباید ناهار بخورند اینهایى که چرخ‌های مملکت را اداره می‌کنند و مى‌چرخانند باید خیال‌شان راحت باشد و تصور می‌کنم در این قسمت یک اشتباهى براى آقاى روحى شده است که این بیان را فرمودند و الا بالاخره بنده اعتقادم این است که مستخدم را باید وسایل آسایش و راحتش را فراهم کرد آن وقت از او صحبت عمل و درستى را خواست.

دکتر تاج‌بخش- تا راحت نباشد نمى‌تواند کار کند فکرش حاضر نیست.

ملک مدنى- بلى تا راحت نباشد این نمی‌تواند کار کند (صحیح است) این مستخدمى که پشت میزش نشسته اگر گرسنه باشد اگر ناهار نخورده باشد از او انتظار کار نباید داشت مستخدمى که زن و بچه‌اش آسایش نداشته باشد نان نداشته باشد از او توقع خدمت و فعالیت امر محالى است (صحیح است) بالاخره الآن در همه جا موجبات آسایش مستخدمین و کارمندان را فراهم کرده‌اند آن وقت گفته‌اند باید کار کنند هر کسى برخلاف وظیفه‌اش کار کند جزا وسانکسیون براى او قائل شده‌اند و موأخذه می‌کنند (صحیح است) این یک اصل مسلمى است که بالاخره در تمام دنیا بهش عمل شده است و ما هم رو به ترقى و تکامل می‌رویم باید تمام این نکات را در نظر بگیریم (صحیح است) و الا یک مستخدمى را بگوییم ساعت هفت تو باید بیایى به وزارتخانه یا در شرکت و تا چهار ساعت بعد از ظهر هم باید بنشینى کار کنى نه ساعت کار کنى و هیچ هم نخورى این عملى نمی‌شود آقا (صحیح است) این طور نمی‌شود کار کرد ما هر وقت که خودمان در اینجا جلسه تشکیل می‌دهیم تا یک ساعت بعد از ظهر که طول می‌کشد همه می‌گذاریم می‌رویم بالاخره سایرین هم مثل ما هستند بشر هستند بالاخره غریزه‌ای است که در همه ماها هست به این جهت بنده عقیده‌ام این است که اگر یک ناهارى شرکت بیمه داد سایر جاها و ادارات و وزارتخانه‌ها هم باید یک ناهارى تهیه کنند و بدهند که تا حدى مستخدم آسایش داشته باشد و نیم ساعت به اصطلاح مجال داشته باشد که ناهار بخورد و بیاید سر کارش. (صحیح است)

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- بنده خواستم عرض کنم این بیمه مخصوصى که براى اجراى این قانون در نظر گرفته شده است نه براى این است که شرکت بیمه فعلى ما ناقص است یا خوب کار نمى‌کنند خیر. این یک ترتیبى است که در همه دنیا معمول است براى این کار و اینجا تصور نشود که دولت به آنجا نظر غیر مساعدى دارد که این پیشنهاد را داده است و قرار شده است در کمیسیون یک شرکت مخصوصى تشکیل شود سوء‌تفاهم نشود.

رئیس- آقاى انوار

انوار- بنده خواستم این را به آقایان تذکر بدهم که چون شور اول است و ماده اول و شور در کلیات هم تمام شده است دیگر نمی‌شود در ضمن ماده دوم درکلیات صحبت کرد عرض دیگرى که داشتم این است که ماده دوم دو سه کلمه دارد که واضح نیست و بنده در مجلس تذکر می‌دهم مثلاً اینجا می‌گوید در تبصره اول از تاریخ اجراى این قانون کلیه مقررات مربوط به صندوق احتیاط و صرفه‌جویى از قبیل کسور دو درصد و غیره ملغى مى‌گردد این کلمه و غیره را بنده نمی‌دانم چه چیز است چه مالیاتى از آنها گرفته می‌شود که نوشته‌اند و غیره این اولاً ثانیاً در تبصره دوم مى‌نویسد که دولت آیین‌نامه مخصوصى براى اجراى این قانون وضع مى‌کند که در آن تعریف کارگر

+++

و کارخانه‌جات و بنگاه‌هایی که مشمول این قانون می‌شوند تصریح خواهد شد این یعنى چه؟ یعنى این نظریاتى که دولت دارد راجع به تعریف کارگر و کارخانه‌جات و بنگاه‌هایى که مشمول این قانون می‌شوند بعداً در نظامنامه تصریح و تعیین مى‌کنند؟ این که نمی‌شود این را باید در خود قانون معین کنند نه در نظامنامه یعنى در نظر بگیرند که مراد از عمله‌جات عمله روز مزد است یا کارگرانى است که در کارخانه‌ها کار می‌کنند یا چطور و الا اگر بنا باشد در نظامنامه معین کنند اینجا عرض می‌کنم اثبات شیى‌ای از براى شیى‌ای فرع بر تعیین این موضوع است. می‌گویند کارگر را بعد دولت در نظامنامه تعریف می‌کند که چیست یا بنگاه و کارخانه‌ای که باید این قانون شامل حال او بشود کدام است این تعریف و توضیح باید در قانون بشود نه در آیین‌نامه (صحیح است) و اینها را باید در اینجا نوشت اول باید تعریف کارگر و کارخانه را بکنند بعد آیین‌نامه بنویسند براى اجراى قانون اول باید در قانون بنویسند که کارگر آن کسى است که داراى یک چنین وضعیتى باشد کارخانه آن است که داراى چنین وصفى باشد و وقتى که این موضوع توضیح شد دیگر این تبصره هم مورد ندارد و جا ندارد و چون شور اول است بنده پیشنهاد کردم که این تبصره در اینجا بی‌مورد است و جز ماده اول قانون بشود و در آنجا تعریف کارگر و کارخانه‌جات و بنگاه‌ها را که مشمول این قانون می‌شوند بکنند (صحیح است) آقاى اوحدى هم این نظر را در ماده اول توجه کردند بهش و باید اول این قسمت در قانون تصریح شود حال پیشنهاد می‌دهم برود به کمیسیون و براى شور ثانى مطالعه بشود.

رئیس- پیشنهاد آقاى ناصرى

پیشنهاد می‌کنم تبصره 2 ماده دوم این طور اصلاح بشود: آیین‌نامه اجراى این قانون با تعریف کارگران و تصریح کارخانه‌جات و بنگاه‌هایى که مشمول این قانون می‌شوند از طرف وزارت پیشه و هنر تهیه و به تصویب هیئت وزیران خواهد رسید.

رئیس- پیشنهاد آقاى دکتر سنگ

ماده دوم را به طریق ذیل پیشنهاد می‌نمایم:

ماده 2-کلیه حقوق بیمه کارگران به عهده صاحب کار خواهد بود.

رئیس- پیشنهاد آقاى دهستانى

پیشنهاد می‌کنم در ماده دوم در عوض یک سوم نوشته شود یک پنجم حق بیمه به عهده کارگر و بقیه به عهده صاحب کار خواهد بود.

رئیس- پیشنهاد آقاى دکتر ملک‌زاده

تبصره ذیل را به ماده پیشنهاد می‌کنم:

تبصره- مستخدمین دولت هم مشمول این قانون خواهند بود.

رئیس- پیشنهاد آقاى دکتر طاهرى

پیشنهاد می‌شود کلمه مخصوصى در سطر اول تبصره دوم ماده دوم حذف شود.

رئیس- ماده سوم قرائت می‌شود.

ماده سوم- مسئولین قانون بنگاه‌ها که از مقررات این قانون تخلف نمایند علاوه بر جبران هزینه و زیان که طبق این قانون به کارگران متوجه می‌شود در هر مورد به جزاى نقدى از پنج هزار ریال تا پنجاه هزار ریال محکوم خواهند شد.

رئیس- آقاى انوار

انوار- اینجا براى توضیح عرض می‌کنم نوشته شده مسئولین قانونى بنگاه‌ها حالا اول چرا کارخانه‌جات را ننوشته‌اند مسئولین قانونى کارخانه‌جات و بنگاه‌ها باید بنویسند که اگر تخلف نمایند علاوه بر جبران هزینه و زیان که طبق این قانون به کارگران متوجه می‌شود الى آخر دیگر این که اینجا که ما در قانون نوشته‌ایم زیان معین نکرده‌ایم که زیان چه زیانی است و باید معین کنند که زیان چه زیانی است و تا چه اندازه است که میزانش معین باشد این هزینه و زیان تا چه اندازه است یکى دیگر این که در آخر ماده نوشته شده در هر مورد به جزاى نقدى از پنج هزار ریال تا پنجاه هزار ریال محکوم خواهد شد این را باید در نظر بگیرند که این چه عنوانى دارد این جرم چه جرمی است خلاف است یا جنحه است یا جنایت است باید تخلف و جرم را در نظر بگیرند و مطابق آن مجازاتش کنند مثلاً اگر جنحه باشد از دو ماه حبس تأدیبى قابل ابتیاع یا مثلاً سه ماه حبس تأدیبى معین مى‌شود نه این که

+++

بردارند همین طورى بنویسند از پنج هزار ریال تا پنجاه هزار ریال محکوم خواهند شد این درست نیست باید این ماده را دقت بکنند و مطابق درجه‌بندى جرایم تنظیم کنند و مجازات معین کنند.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- این که در قانون نوشته شده مسئولین قانونى اشکالى ندارد زیرا مطابق قانون تجارت در اساس‌نامه هر شرکتى مسئولین قانونى را معین کرده‌اند که ممکن است این مسئول مدیر عامل یا هیئت مدیره باشد یا مدیر فلان است اشکالى ندارد و ترتیب این در اساس‌نامه‌ها است و معین است و ما هم در اینجا صرفاً مطلق مسئولین قانونى را نوشتیم اما این که فرمودند زیان کارگر چه چیز است این است که کارگر فرضاً رفت دستش خورد شد یا زیر ماشین رفت یا ناقص شد یا فلان شد و نمی‌شود همه را تصریح کرد و چون در این قبیل موارد زیانى به او وارد می‌آید آن زیانش را نگاه می‌کنند و باید مسئولین قانونى آن بنگاه یا کارخانه هم جبران هزینه آن را بنماید هم زیان او را بدهد و در قسمت این که نوشته شده از پنج هزار ریال تا پنجاه هزار ریال جریمه این جریمه البته در هر کجا که هست و در هر قانونى با خود محکمه است که او معین می‌کند که این تخلف تا چه حد است دفعه اول است یا دفعه دوم است و تقصیر و گناه تا چه حد بوده است البته مطابق آن موارد مجازات را به همان مراتب و به همان نسبت و به همان حدود معین مى‌کنند اینجا منتها حداقل آن را پنج هزار ریال و حداکثر آن را پنجاه هزار ریال مقرر داشته‌اند این است که به نظر بنده اشکالى ندارد و ماده بد تنظیم نشده است و مطابق این ماده هر تخلفى که از ناحیه مسئولین بنگاه پیش بیاید به همان تناسب از پنج هزار ریال تا پنجاه هزار ریال برایش جریمه معین می‌شود. (صحیح است)

طوسى- دفعه دیگرى هم ماده 106 نظامنامه داخلى را تذکر دادم و عرض کردم باز هم عرض می‌کنم آقایان نمایندگان محترم مثل حضرت آقاى انوار میل مبارک‌شان نیست که فرمایشات‌شان ضبط شود که هیچ و اگر لازم می‌دانند که از فرمایشات‌شان نتیجه مطلوبه گرفته شود که خوب است تشریف بیاورند جلو و پشت تریبون و مخصوصاً بعضى از آقایان نمایندگان که صداى‌شان نارسا است بیانات‌شان شنیده نمی‌شود و نمی‌توانند ضبط کنند این است که تذکراً عرض می‌کنم که در آتیه اسباب زحمت آقایان تندنویس‌ها و سایرین را فراهم نکنند. (نمایندگان- صحیح است)

انوار- چشم چشم اطاعت می‌کنم. اجازه مى‌فرمایید حالا برگردم بیایم آنجا دوباره بگویم.

رئیس- پیشنهاد آقاى مجد ضیایى

پیشنهاد می‌کنم در ماده سوم اضافه شود:

تبصره 1-کلیه وجوه مأخوذه به مصرف کارگران همان بنگاه خواهد رسید.

رئیس- پیشنهاد آقاى انوار

پیشنهاد می‌کنم ماده سوم به کمیسیون دادگسترى مراجعه شود.

رئیس- پیشنهاد آقاى فرمانفرماییان

مجازات از تخلف در ماده با نظر کمیسیون دادگسترى تعیین مى‌شود.

رئیس- ماده چهارم خوانده مى‌شود:

ماده چهارم- کلیه مقرراتى که دولت براى حفظ و تأمین تندرستى و بهداشت کارگران وضع خواهد نمود کارفرمایان موظف به اجراى آن خواهند بود و متخلفین از آن مشمول ماده سوم می‌شوند.

رئیس- آقاى انوار

انوار- من هیچ توجه نداشتم که کلمات من مخفى باشد و نشنوند آقایان مگر این که کسى درباره من بی‌مرحمت باشد و کلمات مرا نشنود.

طوسى- همه ارادت دارند به آقا ولى باید فکر آقایان تندنویس‌ها را هم کرد (صحیح است) که در زحمت نیفتند (صحیح است)

انوار- بلى. چشم. این که روز سه‌شنبه در موضوع کلمه مقررات آقاى فریدونى یک بیانى کردند که عنوان پیدا کرده است مقررات در اصطلاح به قانون این اصطلاح

+++

وضعى شده است که عنوانش قانون است. پس بهترش این است که مطابق آن صحبتى که در مجلس شد و مطابق آن پیشنهادى که آقاى ملک فرمودند و تصویب شد کلمه مقررات را از اختیارات دکتر میلسپو برداشتند و همان طور که آقاى فریدونى فرمودند خوب است دستورات گذاشته شود پس آقاى افشار شما هم توجه داشته باشید که مجلس رأى داد که مراد از مقررات معنایش جاى قانون است دولت هم که نمى‌خواهد و نمی‌تواند قانون در اینجا وضع کند یک دستوراتى فقط در اینجا می‌دهد براى حفظ و تأمین تندرستى و بهداشت کارگران این است که طبق نظر مجلس بنده عقیده دارم که این کلمه مقررات از این ماده چهارم برداشته شود براى همان سابقه که مجلس روز سه‌شنبه سه ساعت در این موضوع صحبت کرد حالا دیگر بسته است به میل آقایان.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- این که نوشته شده از مقررات این قانون یعنى مواد این قانون حالا می‌فرمایید اگر میل داشته باشید مقررات را برمی‌داریم و نوشته شود از مقررات قانون تخلف نمایند.

رئیس- آقاى طباطبایى‏

طباطبایى- این کلمه که آقا استیحاش دارید این در باب اختیارات دکتر میلسپو بود و اوضاع اجناس و زندگى مردم و بازار و اینها و یک قدرى استیحاش شد و بى‌خود هم این کلمه را برداشتند و الا در تمام قوانینى که ملاحظه بفرمایید سوابق زیادى دارد و این کلمه معمول است عیبى هم ندارد اما عرض کنم در مورد ماده چهارم این لایحه آقاى وزیر پیشه و هنر در جواب آقاى انوار اشتباه فرمودند و استناد به ماده سوم کردند در صورتی که منظور ماده چهارم بود (صحیح است) و الا اگر از این ماده چهارم مقررات را برداریم که دیگر چیزى باقى نمى‌ماند (صحیح است) و ایشان اشتباه فرمودند.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- بنده در ماده سوم عرض کردم.

طباطبایى- ماده چهارم مطرح است. اشکالى که هست در ماده چهارم این است که دولت می‌خواهد برود یک مقرراتى را بردارد و براى اجراى امور بهداشت وضع کند و ما این مقررات را هنوز نمی‌دانیم چه چیز است که کارفرمایان موظف به اجراى آن خواهند بود و متخلفین از آن مشمول ماده سوم می‌شوند یعنى از پانصد تومان تا پنج هزار تومان جریمه قائل شده‌ایم براى اشخاص متخلف ولى این مقرراتى است که هنوز نه دولت وضع کرده و نه به مجلس آمده و نه معلوم است بنابراین چطور می‌شود که ما یک مقرراتى را که هنوز معلوم نیست چیست مشمول مجازات ماده سوم بکنیم و صاحب یک مؤسسه را اگر تخلف کرد از مقرراتى که بعداً دولت خواهد نوشت و معلوم نیست که چیست و نویسنده‌اش کیست محکوم باشد از پانصد تومان تا پنج هزار تومان جریمه بدهد بنابراین موافقت بفرمایید که این ماده را اصلاً حذفش کنیم آن وقت بعداً در آیین‌نامه که ناچار خواهید نوشت ممکن است مسائلى را پیش‌بینى کنید و اگر لازم باشد بیاید به مجلس شوراى ملى و برود به کمیسیون مربوطه و تصویب شود.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر (آقاى بدر)- عرض کنم این که بنده قبلاً عرض کردم مربوط به ماده 3 بود که مقررات آن قانون بود بعد معلوم شد که مقرراتی است که در ماده 4 است عرض کنم این ماده 4 مقرراتى است براى بهداشت کارگران و همچنین وظایف کارفرمایان. محققاً لازم است که از طرف دولت یک مقرراتى وضع شود و الآن هم یک آیین‌نامه‌هایى دارد و یک مقرراتى هم وضع می‌کنند و اگر بدون جزا یک مقرراتى وضع بشود آنها هم مجازات نشوند و عمل بشود فایده‌ای ندارد. حالا عبارتش طور دیگرى به نظرشان می‌رسد و می‌فرمایند توجه بفرمایند یا برخورد به یک چیزهاى به خصوص می‌کنید آن را هم بنده نظرى ندارم ولى اساساً باید یک مقرراتى وضع شود و الا بدون مقررات و آیین‌نامه قانون اجرا نمى‌شود.

رئیس- آقاى فرمانفرماییان پیشنهادى دارید غیر از پیشنهاد مطلبى هم دارید؟

+++

فرمانفرماییان- در این ماده بنده نظرى که داشتم این است که غالباً در آن‏....

رئیس- تذکر آقاى طوسى را فراموش فرمودید؟

فرمانفرماییان- بیایم پشت تربیون؟

رئیس- بلى

فرمانفرماییان- من از کلمه مقررات رم نمى‌کنم چون طورى شده است که کلمه مقررات دیگر مطلوب مجلس شوراى ملى واقع نمی‌شود حالا باید آقایان وزرا متوسل بشوند به فرهنگستان که یک جانشینى براى این لغت وضع بکنند چون همه رم می‌کنند از این کلمه مقررات. ولى به طور کلى آن نکته‌ای را که بنده می‌خواستم عرض بکنم و مکرر هم دیده شده است در این مواقع یک ترجمه‌هایى مى‌کنند وزیر دستور می‌دهد به چند نفرى آنها مراجعه مى‌کنند قوانینى که در سایر ممالک دیگر هست یک ترجمه‌ای می‌کنند تحت‌اللفظى و تقریباً آن مى‌شود مقرراتى که صاحبان کارخانه در نقاط مختلفه باید آن را به موقع اجرا بگذارند اشکال در این است که بنده عرض کردم و خود بنده چون در یکى از نقاط آذربایجان مواجه شدم با این امر و آن این است که تعلیماتى می‌دهند و دستوراتى می‌دهند که به هیچ وجه میسر نمی‌شود اجراى آن در صورتی که اجراى آن براى آن صاحب کارخانه و کارفرما میسر نشود چاره آن چیست از آن طرف مشمول جریمه هم خواهد شد از این جهت باید این را در نظر بگیرید که ممکن است در بندرعباس یا در مشکین شهر آذربایجان یا در فلان گوشه ارسباران که یک کارخانه‌ای هست مقرراتی که وزارتخانه وضع می‌کند شاید در اصفهان و تهران بشود به سهولت اجرا کرد ولى در ارسباران اصلاً وسایل نیست ملاحظه می‌فرمایید؟ پس این را باید کاملاً تحت نظر بگیرید در بعضى جاها وسایل نیست که اجرا کنند مقررات وزارتخانه را ولى در این ماده نوشته شده است که جریمه و مجازات خواهد شد این البته در همه جا قابل اجرا است از این نظر است که بنده جلب توجه می‌کنم که این مسأله را کاملاً اتود بفرمایند ببینند که نقایصى نباشد که فردا قانون وضع شود و بگذرد آن وقت به این مشکل برنخورد.

معاون نخست وزیر- عرض کنم که مسأله کارگر و حفظ حیات کارگر که خود نمایندگان محترم به آن توجه دارند یک امرى است که در دنیا از قرن نوزدهم مورد توجه شده است که براى کارگر یک وضعیتى اتخاذ کنند که این بتواند به حیات و کار و محصول عملش برسد البته این در هر مملکتى یک ترتیبى براى خودش پیش‌بینى کردند مملکت آلمان اول کسى بود که این کار را کرد و دولت انگلیس که یازدهمین کسى بود که این کار را کرد یک مقرراتى براى خودشان وضع کردند. در اینجا مقررات قانون نیست قانون همین است که تصویب مى شود ولى توجه بفرمایید کارخانه‌ای است در فلان جا این را براى حفظ کارگر دولت می‌گوید که تصمیمى اتخاذ کنند که براى وضعیت جاى اینها اطاق‌شان روشنایى‌شان وضعیت حفظ‌الصحه آنها مطابق محل و همان کارخانه باید اجرا شود این را البته همان طور که آقاى شاهزاده هم فرمودند یک چیز متحد‌الشکل و متحد‌اللونى نیست که همه بخواهند همان شکل بکنند دولت می‌خواهد یک تصمیمى براى حفظ تندرستى و حفظ سلامت کارگرها به نسبت آن کارخانه و آن محل اتخاذ بکند به این جهت این نگرانى‌ها نباید در بین باشد که دولت بیاید یک وضعیتى را اتخاذ بکند که وضعیت با کارخانه‌ها جور در نیاید بالاخره مطابق وضعیت محل و کارگر و محیط آن کارخانه این مقررات وضع می‌شود و البته در آن آیین‌نامه که در ماده دیگر ملاحظه خواهید فرمود نوشته می‌شود و در نظر گرفته می‌شود (بعضى از نمایندگان- کافى است)

دکتر ملک‌زاده- بنده یک عرضى دارم اگر اجازه می‌فرمایید عرض کنم.

رئیس- نوبت شما نیست. آقاى مؤید احمدى‏

مؤید احمدى- بنده با آن که عرضم خیلى مختصر است برحسب امر آقاى طوسى آمدم پشت تریبون بنده اینجا ماده مجازاتى را عقیده دارم باید در کمیسیون دادگسترى مطرح بشود چون هر قوانینى که راجع به مجازات هست از

+++

کمیسیون دادگسترى گذشته است عقیده‌ام این است که این دو ماده‌ای که مجازات دارد باید از کمیسیون دادگسترى گذشته باشد اگر نظر موافق دارید در شور دوم در کمیسیون دادگسترى تحت نظر بگیرید و مشاوره بکنید.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- در شور دوم ممکن است که در این قسمت بنده نظر کمیسیون دادگسترى را هم جلب کنم.

رئیس- آقاى دکتر سنگ‏

دکتر سنگ- در اینجا فرصتى به دستم آمده است که این موضوع را از حضرت آقاى وزیر بازرگانى سؤال کنم.‏

انوار- عده کافى نیست. (در این بین عده کافى شد)

دکتر سنگ- عرض کنم بنده شنیدم براى بهداشت کارگران دولت یک مقرراتى هست و آن این است که از هر کارگرى یک میزانى که نمی‌دانم چقدر است می‌گیرند و آن را کنار می‌گذارند (منشور- صدى دو) که هر وقت آن کارگر مریض شد مصرف کنند حالا کم یا زیاد بنده نمی‌دانم این را بنده شنیده‌ام و مدت‌ها بود که خواستم عرض کنم که این موضوع اساساً برداشته شود که یک کارگرى دو تومان در یک روز حقوق می‌برد از حقوق او یک قران، دو قران، پنج قران برحسب آن قرارداد کسر کنند اعم از این که ناخوش بشود یا نشود این پول در آنجا می‌ماند این اگر صحیح است بنده عقیده دارم اصلاً دولت این موضوع را نسبت به کارگران خودش عملى بکند این همه همراهى و مساعدت می‌کند این را هم بکند و فقط در این موضوع که این لایحه را می‌آورد این را در نظر داشته باشد اولاً این کارگرانى که در اینجا بیمه می‌شوند و طبق مقررات می‌خواهند با آنها رفتار بکنند این را نکنند این یک مختصر خرجى است براى آنها در ماه و اگر فرض بفرمایید صد نفر کارگر که باشد پورسانتاژ که بگیریم پنج نفر مریض می‌شوند پنج نفرش بدهند بقیه چرا باید بدهند آنها که مریض نشده‌اند حتى از آنها هم کسر می‌کنند براى این که اگر مریض شدند صرف آنها بشود بنده خواستم استدعا کنم آنهایى که تحت نظر صاحب کار هستند و صاحب کار باید آنها را توجه کند این را خود او بدهد و دیگر از آنها چیزى کسر نکند براى مداوا و غیر آن‏

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر(آقاى بدر)- تبصره دو نظر آقا را تأمین کرد و اگر تاکنون دو درصد یا هر چه گرفته می‌شد از این به بعد گرفته نمی‌شود اما راجع به این که حق بیمه را دولت بدهد یا یک قسمت آن را دولت بدهد و یک قسمت را کارگر بدهد البته در شور دوم مطالعه بیشترى در این قسمت می‌شود.

پیشنهاد آقاى هاشمى‏

بنده در ماده چهار پس از لفظ بهداشت پیشنهاد می‌کنم کلیه کارگران کشور نوشته شود.

پیشنهاد آقاى ساکینیان‏

در ماده چهارم بعد از کلمه کارگران اضافه شود و حداقل حقوق و حداکثر ساعت کار

پیشنهاد آقاى فرمانفرماییان

اصلاح ماده چهار کارفرمایان در صورت فراهم بودن وسایل الى آخر

پیشنهاد آقاى انوار

کلمه مقررات تبدیل به کلمه دستور شود.

پیشنهاد آقاى طباطبایى

پیشنهاد می‌کنم ماده چهارم حذف گردد.

رئیس- ماده پنجم

ماده پنجم- دولت مکلف است در ظرف شش ماه از تاریخ تصویب این قانون شرکت مخصوصى براى بیمه کارگران تأسیس کند که سهام آن به تدریج در دسترس خود کارگران بگذارد و تا وقتى که این شرکت تأسیس نشده دولت می‌تواند از شرکت‌هاى موجود بیمه براى اجراى این قانون استفاده نماید.

رئیس- آقاى انوار

انوار- آنچه که بنده از این ماده استفاده می‌کنم اعضا خود کمیسیون از تجار و صاحبان کارخانه هستند این قانون

+++

درست ریخته شده است براى این موضوع و براى چه ساخته شده است این قانون براى این که این بیمه که توى خیابان سعدى است این را یک کاخى است که درست کرده‌اند یک برج ایفلى درست شده است با مخارج زیادى حالا شرکایى داشته است مقاطعه کارهایى داشته است به هرحال آنجا را درست کرده‌اند به آن بزرگى می‌خواهند چه کار کنند این است که اینجا آورده‌اند ملاحظه کنید اینجا در ماده دوم نوشته شده است حقوق بیمه باید مستقیماً توسط صاحب کار پرداخت گردد یک سوم حق بیمه به عهده کارگر و بقیه به عهده صاحب کار خواهد بود: اینجا الآن چیزى که عملى خواهد شد از این قانون یعنى وقتى که گذشت این قانون فوراً این عملى می‌شود آقایان کارگرها باید ثلث حقوق را بدهند براى بیمه و بعد هم یک شرکت بیمه تشکیل بدهند و بگویند به صاحبان کارخانه‌جات بیایید شما حقوق بیمه را مرتب بدهید یک قسمتش را. چرا؟ من حالا ماده را می‌خوانم که آقایان توجه بفرمایند می‌گوید دولت مکلف است در ظرف شش ماه پس از تصویب این قانون شرکت مخصوص براى بیمه کارگران تأسیس کند که سهام آن را به تدریج در دسترس خود کارگران بگذارد و تا وقتى که (یعنى ظهور حضرت حجت) این شرکت تأسیس نشده دولت می‌تواند از شرکت‌هاى موجود بیمه براى اجراى این قانون استفاده نماید.

پس غرض این براى این شرکت بیمه‌ای است که حالا هست حالا اگر منظور این شرکت است که حالا هست بنده حرفى ندارم و بنده البته می‌خواهم که یک پولى به صندوق دولت افزوده شود و من یک وکیلى نیستم که به موکلین خودم بخواهم یک چیزى تحمیل شود ولى اگر این نظر نیست و دولت می‌خواهد شرکت دیگرى تأسیس کند اصلاً محتاج نیست دولت تأسیس شرکت می‌کند خودش جریان کار را هم می‌داند در موقع خودش هم چیز می‌کند. آیا شما می‌توانید این اجازه را از مجلس شوراى ملى بگیرید الآن هنوز شرکت تأسیس نشده باشد بیایند و مطابق ماده 2 صاحبان کارخانه‌جات و صاحبان حقوق یک حقوقى بپردازند بسیار خوب اگر غیر از این است توضیح بدهند.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- من تعجب می‌کنم که آقاى انوار با این توضیحاتى که عرض شد در کلیات و غیره می‌فرمایند که تمام این لایحه براى این است که چهارشاهى دولت بگیرد بدهد به شرکت بیمه اولاً شرکت بیمه اگر هست در مقابلش اگر کارگرى فرض یک حادثه براى او وارد بیاید صد مقابل آن پول باید به آن کارگر بپردازد. این طور نیست که یک وجه بلاعوض داده شود به اشخاص توى جیب‌شان ریخته شود. به علاوه شرکت بیمه امروز داراى یک سرمایه و یک ذخیره معتنابهى است که حتى یکى از نمایندگان محترم آقاى روحى فرمودند که دولت از این سرمایه استفاده کند و نسبتاً یک سرمایه معتنابهى هست که حالا دارند این طور نیست که تصور فرمودید ورشکست شده است و بایستى یک پولى از یک عده‌ای بگیریم و رفع ورشکستى را بکنیم و آن عمارت را دایر کنیم این طور نیست این لایحه صرفاً براى رفاه کارگران است و این کارگران هم البته مربوط به دولت بوده است سابقاً یک سهمى می‌پرداخته‌اند یعنى صدى دو این چیزى نیست شاید حالا هم کم‌تر بشود و این مربوط به دولت بود مربوط به بنگاه‌هاى خصوصى بود حالا این لایحه شامل بنگاه‌هاى خصوصى هم هست و آنها هم مجبور هستند که در این کار شرکت کنند ولى در اینجا نوشته شده است که در ظرف شش ماه از تاریخ تصویب این قانون شرکت مخصوصى براى این کار تأسیس کنند براى این که بتوان یک بیمه جدیدى تأسیس کرد یک وقتى لازم دارد و براى این که این قانون فوراً اجرا شود در شرکت بیمه این کار عمل خواهد شد در ظرف شش ماه که وسایل این کار فراهم شد آن شرکت تأسیس خواهد شد و بعدها در آن شرکت تمرکز پیدا می‌کند و آنجا می‌رود خواهش می‌کنم آقاى انوار سوء‌ظنى که نسبت به این لایحه فرمودند قدرى بکاهند.

رئیس- آقاى طباطبایى‏

طباطبایى- اولاً در آخر سطر دوم این ماده این کلمه

+++

دسترسى را سر هم باید نوشت که آقاى انوار دست رسى نخوانند و این غلط است و یک کلمه است و اما اشکالى که بنده دارم در این ماده درست نقطه مقابل فرمایش آقاى انوار است و آن این است که تأسیس شرکت شرکت درست کردن از طرف دولت یک بلایى است که 7، 8 سال ده سال است که دامن‌گیر این مملکت شده است هر جا که نمى‌توانند وزارتخانه درست کنند، اداره می‌سازند شرکت اسمش را می‌گذارند این که ایشان گفتند توى خیابان سعدى یک برج ایفلى هست خیلى عریض و طویل به اسم شرکت بیمه آقا اندرون آنجا را ملاحظه نکردید آنجا سه چهار نفر وزیر مى‌نشینند یعنى از پست‌هاى مهم وزارت وقتى که بیرون آمدند یا جا نبود می‌فرستند در آنجا با همان حرف‌ها، اتومبیل و تشریفات آن وقت صحبت از کارگرهاى کارخانه می‌شود که فضاى کارخانه خوب نیست تنک و تاریک است می‌خواهیم کارها را درست کنیم از این صحبت‌ها می‌شود عرض کنم که خیلى خوب اگر بگوییم این را بیندازید دور و از بین ببرید این را که گوش نمى‌کنند ولى لااقل مشابه این مثل این یک برج ایفلى در خیابان دیگر بنا نکنید شما می‌خواهید یک عده مرتباً پول بدهند خودشان را بیمه کنند و چه کنند خود اینها را بدهید به این شرکت این شرکت که هست چرا دیگر بعد از شش ماه می‌خواهید شرکت دیگرى بسازید الآن شرکت دیگرى هست گنده هم هست عظیم‌الشأن هم هست عرض کنم که سه چهار نفر وزیر و وزارتخانه هم آن تو هست وقتى هم که کار بیشتر بشود زندگى آنها هم بیشتر راه مى‌افتد (نبیل سمیعى- یکى از لیدران کارگر هم آنجا هست) می‌فرمایند یکى از لیدرهاى کارگران هم آنجا هست آن را بنده نمی‌دانم خیلى خوب یک شرکت دیگر درست کردن با این تنگى با این سختى با این تنگدستى دیگر نمی‌دانم چه خبر است آقا واقعاً من تعجب می‌کنم اینهایى که به اسم دولت به ما حکومت می‌کنند اینها عجب ساختمانى دارند (خنده) که به ایشان هر چه می‌گویند هر چه تذکر می‌دهند هر چه روزنامه‌ها می‌نویسند مثل این که به دیوار می‌گویند حالا موقعى است که این مرد، رئیس مالیه قلم دست گرفته هى روى اعداد خرج قلم سرخ می‌کشد از آن طرف او دارد خرج را کم می‌کند از این طرف شما دارید سوراخ باز می‌کنید منتها اسمش شرکت است، اداره است، وزارتخانه است یعنى چه از مردم هى پول بگیرید و بودجه درست کنید و یک عده معاون و عرض کنم منشى و چه و چه و چه درست کنید حالا می‌خواهید اسم آن را شرکت بگذارید یا وزارتخانه بگذارید یا اداره بگذارید (پارسا- به سود کارگران است) من هم حرفى ندارم خدا کند به سود کارگران باشد خوب همین شرکتى که هست اگر اصلاحاتى بایستى بشود اگر اساس‌نامه‌اش اصلاح لازم دارد. سازمان اداریش محتاج به اصلاح است و تغییر باید بکند اصلاح کنید (سزاوار- یک عده منتظرند) خوب مگر این که یک عده منتظر باشند سه چهار نفر مدیر عامل و هیئت مدیره آنجا گذاشته‌اند پشت پرده و به اسم شرکت بیمه کارگران می‌خواهند یک دستگاه دیگرى درست کنند آن یک حرفى است ولى همان طور که عرض کردم در سازمان اینجا در تشکیلات اینجا در اساس‌نامه اینجا اگر اشکالاتى هست که این وظایف را او نمی‌تواند انجام کند خوب اینها را اصلاح کنید و با این که من می‌دانم به حرف گوش نخواهند کرد مع هذا خواستم این را تذکر بدهم اگر آقایان لطف می‌فرمایند باید نگذاریم یک شرکت تازه درست شود اگر موافقت نمی‌فرمایید که هیچ.

معاون نخست وزیر (آقاى رهنما)- عرض کنم که بحث در موضوعات و در لوایح وقتى درست مراجعه شود وقتى صرف وقت درش بشود و دقت شود نه وقت مجلس گرفته می‌شود نه سوء‌تفاهم پیش می‌آید. آقاى طباطبایى رفیق عزیز بنده اظهاراتى کردند که بنده هم از رو رفتم ناچار شدم به اصلش مراجعه کردم دیدم خود آقاى طباطبایى نماینده محترم خطیب مشهور آن قدر زحمت به خودشان نداده‌اند که به لایحه مراجعه کنند و تشریف بیاورند اینجا مذاکراتى بفرمایند در لایحه اصلى که دولت تقدیم کرده است تأسیس شرکت نیست آقاى طباطبایى. در لایحه دولت همان شرکت

+++

بیمه است پس بنابراین آقا وقتى که اظهارى می‌فرمایند متوجه باشند که ممکن است این بحث موجب یک اشتباهى بشود دولت وقتى این لایحه را پیشنهاد کرده است تأسیس این شرکت بیمه جدید را نخواسته است بنده نمی‌خواهم دفاع کنم که تشکیلات ما کاملاً صحیح است ولى در اینجا دولت این پیشنهاد را نکرده است و در کمیسیون اضافه شده است (طباطبایى- در ماده پنج هست) عرض کردم در لایحه دولت نیست این ماده پنج گزارش کمیسیون است وقتى که صحبت می‌شود دولت می‌خواهد اشخاصى را بیاورد وزیر بیاورد این موضوع ندارد چون دولت این را نخواسته است (طباطبایى- پس حذفش کنید) این را کمیسیون اضافه کرده و کمیسیون در این پیشنهاد نظرى داشته است این را شما در کمیسیون اضافه کرده‌اید (طباطبایى- من در کمیسیون نبودم) در هر صورت پس این تهمت به دولت وارد نمى‌آید که آقا می‌فرمایید دولت آمده کارگران را وسیله قرار داده و می‌خواهد مخارج تأسیس یک شرکت تازه را به مملکت تحمیل کند و البته یک سوء‌تفاهمى نباید ایجاد بشود که دولت یک لایحه آورده و می‌خواهد یک شرکتى تأسیس کند در صورتى که این اصل لایحه دولت است بنابراین مطالب را ما بایستى با حسن نیت تلقى کنیم (طباطبایى- البته حسن نیت هست) اما حسن نیت تظاهر هم لازم دارد.

مخبر کمیسیون (امامى)- عرض کنم در لایحه اولى که آمده است به مجلس شوراى ملى صریحاً نوشته شده بود موظفند بنگاه‌ها و کارخانه‌جات که این عمل را به وسیله شرکت بیمه ایران بکنند ولى یک نظرى در کمیسیون پیدا شد همان نظرى که آقاى روحى و آقاى انوار فرمودند که این عمل ممکن نیست به وسیله یک شرکت انجام شود از طرف دیگر آن کارهایى که راجع به کارگران می‌خواهند بکنند منحصراً بایستى به وسیله یک شرکت دولتى باشد یعنى ممکن است اگر بخواهند یک جنسى را به خارجه حمل کنند آن را به یک شرکت خصوصى که چند نفر اداره می‌کنند مراجعه کنند و بیمه کنند ولى بیمه کارگران به طورى که در همه جاى دنیا معمول است باید در یک شرکت دولتى باشد در خارج این طور است ولى از آن طرف در کمیسیون هم اکثریت کمیسیون نظرى که پیدا کردند نظر خوبى بود نه این که نظر بدى داشت گفت تمام این کارها را اگر به شرکت بیمه واگذار کنند شاید از عهده برنیاید یک شرکت دیگرى مخصوص این کار باید درست شود و در کمیسیون بالاخره این نظر قبول شد که تا وقتى شرکت جدیدى تشکیل نشده این کار را همان شرکت بیمه ایران اداره کند تا این که یک شرکت دیگرى دولت مخصوص به این کار تأسیس کند و در حقیقت این نظریه‌ای بود که آقاى روحى و آقاى انوار داشتند که دولت بایستى شرکت دیگرى با این توسعه‌ای که در این کار پیدا می‌شود تأسیس کند و در این شرکت نمی‌شود این کار انجام شود.

رئیس- آقاى ملک مدنى

ملک مدنى- عرض کنم این موضوعى که بحث شد بنده هم از اشخاصى هستم که مخالف با این اصلاح کمیسیون هستم همین طور که آقاى رهنما و آقاى مخبر کمیسیون اظهار فرمودند این نظر کمیسیون بوده و نظر دولت نبوده است و بنده هم از اشخاصى هستم که موافق نیستم که تشکیل یا شرکتى بدهند آقا تشکیل شرکت و سازمان آن کار آسانى نیست یک کار کوچکى نیست ما یک شرکتى داریم یک شرکت سهامى و دولت هم بیشتر سهامش را دارد حالا آمده‌ایم یک موضوع خوبى را در نظر گرفته‌ایم و دولت می‌خواهد براى خطرات آتیه کارگران را بیمه کند و یک ذخیره‌ای باشد براى آنها که در مواقع مقتضى بتوانند کارگران استفاده کنند و همان طور که عرض کردم باید تمام این حق بیمه را صاحبان کارخانه‌جات بدهند و همان یک سوم هم تحمیل به کارگران نشود و آن چیزى که گرفته می‌شود و جمع می‌شود در همین شرکت بیمه دولتى جمع شود و من نمی‌دانم این چه نظرى است که می‌خواهیم یک دستگاه دیگرى درست کنیم و یک مخارجى ایجاد کنیم این کارى هم که ما می‌خواهیم بکنیم باید به وسیله همین شرکت باشد ما یک مؤسسه بیمه داریم و در دنیا هم این مؤسسه معروفیت دارد و طرف رجوع است و با غالب مؤسسات بیمه

+++

دنیا هم ارتباط دارد و اگر تمام سرمایه‌اش هم مال دولت است به نظر بنده عیبى در این کار نیست و بنده پیشنهاد کردم که همان پیشنهاد دولت عملى شود و براى بیمه کارگران و براى این که نظر آقاى انوار هم تأمین شده باشد یعنى یک سازمان جدیدى پیدا نشود و یک کارمند جدیدى پیدا نشود و یک کارمند جدیدى استخدام نکنند و اگر بخواهیم اجتناب کنیم از این مخارج زیادى بیمه کارگران هم باید جز همین شرکت بیمه ایران باشد.

طباطبایى- بنده یک توضیحى دارم.

رئیس- نوبه شما نیست.

انوار- توضیح نظامنامه‌ای است؟

طباطبایى- توضیح نظامنامه‌ای است آقاى انوار هم موافقند.

رئیس- آقاى ثقه‌الاسلامى

ثقه‌الاسلامى- عرض کنم شرکت بیمه یکى از کارهاى عام‌المنفعه‌ای است که بدبختانه تازه به مملکت ما وارد شده و تقریباً صد سال است در خارجه هست و یکى از چیزهایى است که منفعت سرشارى دارد و حقوق و منافع کارگران و مستخدمین و آنهایى که بیمه می‌شوند ملحوظ می‌شود و شرکت بیمه در همه جا یک موضوعى است که طرف علاقه همه است و غیر از تجارتخانه و شرکت‌هاى دیگر است این شرکت یک چیزى است که از همه جهت منفعت دارد و اشخاصى علاقه‌مند هستند که خودشان و مال‌شان و همه چیزشان را بیمه کنند و علاوه بر آن که تأسیس این شرکت براى اشخاص فواید زیادى دارد براى صاحبان سهام هم خیلى منفعت دارد و صدى نود و نه در این کار منفعت هست بدبختانه مطابق اطلاعى که بنده دارم شرکت بیمه ایران که نمی‌دانم پانزده سال ده سال است هشت سال است تأسیس شده است در این مدت آن انتظارى را که ما داشتیم براى منافع دولت یا آنهایى که سهام داشتند آن چشم داشت عملى نشده است مثلاً در این شهر همه می‌دانند و می‌گویند از پلووالابل آن زمین‌هایى که سابقاً مترى ده شاهى بود اینها را با این که خود شرکت می‌توانست از آنها استفاده کند و از این کارهاى عام‌المنفعه منافع زیادى بردارد خودش نکرد و به اشخاض روز مستغلات‌شان پول داد و آنها رفتند و یک اسپکولاسیونى کردند و منافع سرشارى از این کار بردند در صورتی که خود شرکت بیمه دولتى یا غیر دولتى می‌توانست این منافع را خودش ببرد این یکى، یکى دیگر هم شرکتى که می‌خواهم تازه تشکیل بدهیم بنده هم با عقیده آقایان موافق هستم که چرا می‌خواهیم یک شرکت تازه تشکیل بدهیم به عبارت اخری می‌خواهیم براى آدم کار پیدا کنیم نه آدم براى کار و اگر بدشان نیاید می‌خواهند نان به هم قرض بدهند می‌گویند براى شما یک کارى پیدا کرده‌ایم شما رئیس باشید شما منشى باشید و بالاخره مبل‌ها و پرده‌ها و مبل‌هاى خیلى ارزان تمام کنند هر میزى چهارصد تومان پانصد تومان از آنها درست کنند خوب این اهمیت ندارد وقتى هم که صحبت می‌شود می‌گویند این پول‌ها را کجا مى‌آید جواب می‌دهند شرکت خودش منافع دارد خوب این که دلیل نمی‌شود که منافع سهام را خرج ظاهرسازى بکنند منافع شرکت باید به مصرف اساسى و رفاه مردم برسد و حالا بنده تصور می‌کنم در این قسمت هم یک کارى بکنند اگر چه وقتى در کمیسیون مطرح شده کمیسیون هم که من به همه‌شان علاقه‌مند هستم گفته‌اند که یک شرکت دیگرى تشکیل بدهند براى این که شاید به این شرکت اطمینان ندارند و خیال کرده‌اند که کلاه کارگران در این شرکت پس معرکه می‌ماند ولى بنده تصور می‌کنم که اگر یک بازرس خوب و نظریات خوبى در همین شرکت باشد که خوب اداره شود همین اداره شرکت سهامى که اسمش شرکت سهامى است و ظاهراً و باطناً یک اداره دولتى است این کار را هم آن شرکت اداره کند بهتر است به شرطى که واقعاً همان طور که عرض کردم خوب اداره شود نه این که همه منافعش خرج ظاهرسازى بشود یک رئیس مى‌خواهد و یک ماشین‌نویس نه این همه مخارج که حالا پیدا کرده است باید مثل کارهاى تجارتى و شرکت‌هاى تجارتى اداره شود. این هم یک قسمت عرایض بنده یکى هم راجع به کارخانه‌جات است اول جایى که این بیمه را در اروپا مطرح کرد و اجراى آن را اجبارى کرد دولت آلمان بود دولت آلمان براى تمام کارخانه‌جات و براى آن

+++

کسى که کارگر است حتى آنها از کارگر هم بالا رفتند براى مزدور ترتیبى قرار دادند مثلاً من در خانه خودم یک خدمت‌کارى دارم که یک حقوق به او می‌دهم یک ترتیبى قرار دادند که من وقتى بیست تومان به او حقوق می‌دهم دو تومان هم براى بیمه او بدهم در حقیقت من بیست و دو تومان حقوق می‌دهم و دو تومان هم کارگر براى و خدمت‌کار براى بیمه بدهد که او هیجده تومان حقوق ببرد و خلاصه هیجده تومان خدمت‌کار حقوق می‌برد و چهار تومان هم به حساب او به شرکت بیمه می‌دهم که من بیست و دو تومان مواجب داده‌ام هیجده تومان مال کلفت و چهار تومان هم مال بیمه که وقتى از منزل من رفت یا ناخوش شد دیگر در کوچه‌ها گدایى نکند یکى هم بیمه حوادث است یکى هم بیمه فقر و فاقه است یکى هم بیمه ناخوشى و یکى هم بیمه پیرى است که تمام اینها هست و آنچه به نظر بنده می‌آید بیمه فقط یک حسن اداره‌ای می‌خواهد که متأسفانه در این مملکت از بس حسن اداره نبوده سلب اعتماد شده است مثلاً وقتى که ما یک شرکت بیمه دولتى داریم و در صورتى که نظمیه مملکت هم جز دستگاه دولت است ژاندارم هست چرا وقتى که من می‌خواهم بیمه دزدى بکنم صدى هشت حق بیمه می‌خواهند؟ باید صدى دو بیشتر نگیرند در صورتى که اصلاً این وظیفه دولت است وقتى که مردم می‌خواهند خانه‌شان را بیمه کنند باید یک حق بیمه کمى گرفته شود در فرنگستان خود آقاى بدر بهتر می‌دانند که حتى براى شکستن شیشه و شکستن استکان دستگاه‌هاى بیمه هست هم آن شرکت‌ها منفعت می‌کنند هم اشخاص استفاده مى‌کنند مثلاً همه بر علیه ناخوشى بیمه هستند که با سالى صد تومان دویست تومانى که می‌دهند تمام افراد خانواده بیمه هستند در مقابل ناخوشى در صورتى که ما دیده‌ایم خانواده‌هایى در اثر یک ناخوشى در صورتى که ما دیده‌ایم خانواده‌هایى در اثر ناخوشى تمام زندگانی‌شان به باد رفته است به جهت این که صاحب خانواده رئیس آن خانواده مریض شده هر چه داشته‌اند صرف حکیم و دوا کرده‌اند آخر هم معالجه نشده و بیچاره مانده و وسایل معیشت آن خانواده مختل شده است در صورتى که با سالى صد تومان دویست تومان که می‌دهد هر وقت افراد آن خانواده ناخوش شوند بیمه مداوا می‌کند ولى تمام اینها شرطش این است که خوب اداره بشود شرکت بیمه نه این که یک پول‌هایى که شرکت بیمه داشته است به اشخاص با نفع کمى داده است و آن شخص منافع زیادى برده در صورتى که آن پولى که بیمه داده است در ده سال قبل با حالا قابل مقایسه نیست آن چیزى که بیمه آن روز داده است اگر خودش به کار مى‌انداخت ده تومان او امروز صد تومان بود و باید این شرکت امروز میلیاردر شده باشد آقایان تجار آقاى نیک‌پور می‌دانند که بیمه در چند سال قبل از این اگر صد هزار تومان داشت باید آن صد هزار تومان دو میلیون شده باشد کجا است آن پول‌ها؟ و بنده اطلاع دارم که اشخاصى در سال‌هاى قبل از بیمه یا بانک رهنى پول گرفته‌اند صد هزار تومان و دویست هزار تومان و با آن پول معاملات ملکى کرده‌اند و فواید سرشارى برده‌اند آن پول شرکت بیمه و بانک رهنى را هم داده‌اند بنده عرض می‌کنم چرا این معاملات را خود شرکت بیمه نکرده؟ اگر کرده پس آن پول‌ها کجا است؟ اگر نکرده پس حسن اداره نبوده است.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- به طورى که آقایان فرمودند در لایحه دولت این ماده نبود ولى در کمیسیون بازرگانى آقایان اظهار ‌نظر کردند و بنده را متقاعد کردند که اگر یک شرکت بیمه مخصوصى باشد بهتر از این است که این کار به این شرکت مراجعه شود و این هم به هیچ وجه از نظر عدم اطمینان به این شرکت نبود تصور فرمودند که چون در جاهاى دیگر هم همین طور است و یک شرکت بیمه در یک مملکتى که همه کارها را نمی‌کند اگر یک شرکت مخصوصى براى این کار درست شود بهتر است مخصوصاً آن نظرى که گرفته شد که خود کارگران هم براى تشویق به پس‌اندازى در این شرکت سهیم باشند ملاحظه می‌فرمایید در سایر ممالک هم شرکت‌هاى متعددى هست براى آتش سوزى براى تجارت براى کارگران و چه و چه و مانعى نداشت که

+++

ما هم کارهای‌مان را به یک شرکت واگذار کنیم یا دو شرکت و بالاخره دولت هم در این مورد نظرى ندارد بسته به نظر مجلس است. اما این که آقاى ثقه‌الاسلامى فرمودند و جزئیاتى را براى طرز معاملات و عمل شرکت بیان کردند بنده وارد آن جزئیات نمی‌شوم ولى به عقیده بنده هم نباید شرکت بیمه وارد یک معاملاتى که فرمودند بشود که خودش یک زمینى را بخرد و بفروشد و از این قبیل معاملات بکند و اگر دیگرى هم قرضى از شرکت گرفته و معاملات زمینى کرده و نفعى برده است این گناهى بر شرکت وارد نیست که چرا خودش نکرده در جاهاى دیگر هم معمول نیست که شرکت‌هاى بیمه این معاملات را بکنند. عرض کنم راجع به این که شرکت بیمه ایران باید این کار را انجام دهد یا یک شرکت دیگرى تشکیل شود البته تمام پیشنهادهایى که در شور اول از طرف آقایان می‌رسد می‌رود به کمیسیون و در این قسمت هم در کمیسیون در شور دوم مطرح می‌شود اگر مصلحت بود که شرکت علیحده باشد که در شور دوم کاملاً دلایل آن عرض می‌شود و اگر هم لازم نبود حذف می‌شود.

جمعى از نمایندگان- صحیح است- مذاکرات کافى است.

رئیس- پیشنهادات قرائت می‌شود.

پیشنهاد آقاى انوار

پیشنهاد می‌کنم در ماده پنجم سطر سوم از ابتداى (و تا وقتى الى آخر ماده) حذف شود.

پیشنهاد آقاى ملک مدنى

ماده 5 را مطابق ماده 5 پیشنهادى دولت پیشنهاد می‌نمایم.

پیشنهاد آقاى فرمانفرماییان

اصلاح ماده 5- از تاریخ تصویب این قانون شعبه مخصوصى به اسم شعبه بیمه مخصوص کارگران در شرکت بیمه تأسیس کند الى آخر

رئیس- ماده الحاقیه از طرف آقاى روحى پیشنهاد شده است خوانده می‌شود.

ماده الحاقیه را پیشنهاد می‌نمایم.

حقوق هیئت مدیره شرکت بیمه از حداکثر حقوقى که براى کارمندان عالى رتبه کشورى در قانون استخدام تعیین شده نبایستى تجاوز نماید.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به ورود در شور دوم موافقین برخیزند (اغلب قیام نمودند) تصویب شد.

5- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

جمعى از نمایندگان- ختم جلسه

رئیس- آقاى طوسى

طوسى- آقایان توجه بفرمایند اولاً استدعا می‌کنم آقایانى که اصرار دارند لوایح بگذرد لطف بفرمایند و سه ساعت پیش از ظهر تشریف بیاورند که در همان موقع اکثریت باشد و جلسه تشکیل شود حالا عده‌ای از آقایان دیر تشریف می‌آورند و یک ساعت و نیم به ظهر جلسه تشکیل می‌شود بعد از ظهر هم که می‌شود آقایان اصرار دارند که جلسه ختم شود.

حمزه‌تاش- همه ساعت نه اینجا هستند.

ثقه‌الاسلامى- همه آقایان اگر نباشند اکثریت اگر ساعت نه هم نباشد ساعت نه و نیم حتماً اکثریت هست و اگر دیر جلسه تشکیل می‌شود جارت می‌کنم با مقام ریاست است که جلسه را دیر تشکیل می‌دهند و الا ساعت نه یا نه و نیم که اکثریت هست.

رئیس- خواهش می‌کنم آقاى ثقه‌الاسلامى تقصیر را گردن خودتان بگذارید نه گردن رئیس از صبح یک ساعت از موقعی که معین شده می‌گذرد که خبر می‌دهند اکثریت هست وقتى هم که زنگ جلسه زده می‌شود یک ساعت طول می‌کشد و ما اینجا مى‌نشینیم تا اکثریت بشود و آقایان به هیچ وجه این را ملاحظه نمی‌کنند وقتى هم که اینجا می‌آیند هى می‌روند بیرون هى مى‌آیند تو و خیال کنید که خداى نخواسته ناخوشى پیرمردها را گرفته‌اند.

جلسه آینده یکشنبه 18 اردیبهشت چهار ساعت پیش از ظهر دستور لوایح موجوده.

(مجلس بیست دقیقه بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى- حسن اسفندیارى‏

+++

یادداشت ها
Parameter:294028!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)