کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هفدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره ‏17
[1396/05/29]

جلسه: 14 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه پنجم تیر ماه 1331  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- اخذ رأی و تصویب نمایندگی آقای دکتر طاهری از یزد

3- طرح گزارش کمیسیون تحقیق راجع به نمایندگی آقای صراف‌زاده از یزد و تصویب آن

4- طرح گزارش کمیسیون تحقیق راجع به نمایندگی آقای جلیلی از یزد و تصویب آن

5- قرائت گزارش نمایندگی آقای ریگی از بلوچستان و ارجاع آن به کمیسیون تحقیق

6- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره ‏17

 

 

جلسه: 14

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه پنجم تیر ماه 1331

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- اخذ رأی و تصویب نمایندگی آقای دکتر طاهری از یزد

3- طرح گزارش کمیسیون تحقیق راجع به نمایندگی آقای صراف‌زاده از یزد و تصویب آن

4- طرح گزارش کمیسیون تحقیق راجع به نمایندگی آقای جلیلی از یزد و تصویب آن

5- قرائت گزارش نمایندگی آقای ریگی از بلوچستان و ارجاع آن به کمیسیون تحقیق

6- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

 

مجلس ساعت ده و پنجاه دقیقه صبح به ریاست آقاى اورنگ تشکیل گردید.

1- تصویب صورت مجلس

رئیس - صورت غایبین به عرض می‌رسد. (به شرح ذیل قرائت شد)

غایبین با‌اجازه آقایان: حسینعلى راشد - دکتر شایگان - دکتر بقایى - مهندس حسیبى - دکتر سنجابى - محمد ذوالفقارى.‏

غایبین بى‌اجازه آقایان: حاج سید ابوالقاسم کاشانى - دکتر حسین فاطمى - سید باقر جلالى‌موسوى - دکتر معظمى - فرزانه‏.

دیر آمده با‌اجازه: آقاى سید احمد صفایى.

رئیس - در صورت جلسه صحبتى دارید آقاى حائرى زاده؟

حائرى‌زاده - تذکرى دارم‏.

رئیس - بفرمایید.

حائرى‌زاده - در صورت مجلس در مطبعه یک اشتباهاتى ممکن است شده باشد تصحیح می‌کنم می‌دهم به هیئت تندنویسى که در طبع ثانى اصلاح کنند چیزى که موجب شد اینجانب اسباب زحمت شوم موضوع جناب رئیس بود جناب آقاى اورنگ یک اشتباهى فرموده‌اند این جا را هم مثل پرورش افکار فرض کرده بودند در صورتى که اینجا قانون حکومت می‌کند نه این که رفاقت و دوستى و رفاقت و دوستى نباید در اینجا اثر داشته باشد در جلسه سابق نطق من تمام نشد.

میر‌اشرافى - راجع به صورت جلسه است آقاى رئیس؟

رئیس - دارند تذکرى می‌دهند که جوابشان داده خواهد شد.

حائرى‌زاده - مقرر شد که کسب تکلیف شود ممکن بود یکى از ناطقین دیگر نوبت‌شان را به من بدهند یا این که مجلس اجازه بدهند که من نطقى را که مقدمه‌اش را شروع کرده بودم تمامش بکنم چون عده کافى نبود این‌ را حق داشت مقام ریاست که تعیین تکلیف می‌کرد ولى حق نداشت که نطق ناطقى را ناقص بگذارد و به دیگرى اجازه بدهد و ختم مذاکره را اعلام بکند و بعد هم اعلام رأى بکند برخلاف قانون و برخلاف اصول در هیچ محکمه‌اى در دنیا اگر نطق یکى از معترضین تمام نشده باشد به هر جهتى از جهات تا وقتى که تعیین تکلیف راجع به نطق او نشده اعلام ختم محاکمه نمى‌کنند و نباید بکنند این عمل جناب رئیس راست است که ایشان خیلى رفیق‌پا و رقیق‌دوست هستند ولى اینجا جایش نیست اینجا جاى قانون است و جاى رفاقت نیست و عرض دیگرى ندارم‏.

میر‌اشرافى - بنده در این موضوع عرضى دارم اجازه می‌فرمایید؟

رئیس - عرض کنم که جواب ایشان حتى مجالش فعلاً نیست فعلاً در صورت مجلس تذکرى داشتند دادند که بعد جواب به ایشان داده می‌شود در صورت جلسه دیگر نظرى نیست؟

میر‌اشرافى - اجازه می‌فرمایید؟

رئیس - در صورت جلسه است بفرمایید.

میر‌اشرافى - بنده در جلسه گذشته در ضمن اظهاراتم راجع به انتخابات دوره پانزدهم یک مطلبى گفتم که ایجاد سوءتفاهم کرد بنده قصدم نبود که نمایندگان دوره پانزدهم که جناب آقاى قوام‌السلطنه انتخاب کرده بودند اشخاص بدى بودند بلکه بر عکس عقیده داشتم که آنها مردمان خوبى بودند و جناب آقاى دکتر مصدق به آن اشخاص ایراد فرمودند و حالا در حکومت خودشان را شخصى مثل زهرى انتخاب کردند.

حائرى‌زاده - زهرى بسیار آدم خوبى است و انتخابات تهران هم خوب انجام شد.

میر‌اشرافى - مثل سبزوار بود آقاى حائرى‌زاده‏.

رئیس - مذاکره بین الاثنین نباید بشود دیگر در صورت جلسه نظرى نیست آقاى دکتر بقایى‏.

دکتر بقایى - عرض کنم در جلسه گذشته در غیبت بنده اظهارى شده بود که بنده باید ماده 90 توضیح بدهم حالا بعد از صورت جلسه می‌فرمایید یا قبل از صورت جلسه؟

رئیس - بعد از رأى، در صورت جلسه دیگر نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) تصویب شد.

2- اخذ رأى و تصویب نمایندگى آقاى دکتر طاهرى از یزد

رئیس - نسبت به اعتبارنامه آقاى دکتر طاهرى اعلام رأى شده است‏.

حائرى‌زاده - بر‌خلاف قانون است این رأى تا صحبت تمام نشود نباید اعلام رأى بفرمایید.

رئیس - جواب شما داده می‌شود.

حائرى‌زاده - اینجا سازمان پرورش افکار نیست‏.

شمس قنات‌آبادى - بنده خواستم عرض کنم آن موقعى که جناب آقاى حائرى‌زاده اعلام کرد و تقاضا کرد که براى

+++

 ادامه نطق ایشان رأى گرفته شود حضرتعالى به عنوان این که عده کافى نیست اعلام رأى نفرمودید چه خصوصیتى ایجاب می‌کرد با این که عده براى رأى کافى نبود براى رأى گرفتن به اعتبارنامه دکتر طاهرى اعلام رأى فرمودید مگر در یک شهر دو نرخ هم می‌شود.

رئیس - خاطر جنابعالى مستحضر باشد که در یک شهرى زندگى می‌کنیم که نرخ‌ها خیلى تفاوت دارد و ثانیاً به ایشان اعلام کردم و خبر دادم که وقت شما هفت دقیقه باقى است بعد اعلام کردم که پنج دقیقه وقت شما باقى است این اعلام‌هاى پى‌ در پى براى این بود که عدد براى گرفتن رأى کافى بود در آن دقایق و شما از مجلس وقت زیادترى تقاضا نفرمودید و رأى نگرفتید بلى وقتى بیان شما تمام شد آن وقت عده هم نبود و یک ساعت شما هم تمام شده بود و شما از یک ساعت وقت‌تان کاملاً استفاده کرده و بیان‌تان را فرموده بودید من هم اجازه دادم بعد هم که به شما خبر دادم به این که دقایق شما دارد به آخر می‌رسد در آن وقت عده براى گرفتن رأى کافى بود و نگرفتند حالا هم وقت از شما تفویت نشده دو پرونده دیگر که مربوط به همین پرونده است دو اعتبارنامه دیگر باقى است و باز اجازه مجلس براى شما موجود است شما هم مخالفت کرده‌اید مى‌توانید در آن موقع مطلب خودتان را بگویید اکنون رأى گرفته می‌شود همان طور که اعلام شده است‏.

قنات‌آبادى - بنده اجازه خواسته‌ام‏.

رئیس - آقا نمی‌شود در وسط رأى‏.

فرامرزى - حتى صورت جلسه را مى‌شود خواند بعد از اعلام رأى‏.

شمس قنات‌آبادى - اعلام رأى غیر قانونى بوده است‏.

رئیس - اخذ رأى شروع می‌شود.

(اسامى آقایان نمایندگان به قرار ذیل به وسیله آقاى مهندس غروى (منشى) اعلام و در محل نطق اخذ رأى به عمل آمد)

آقایان: مهندس زیرک‌زاده - مهندس حسیبى - دکتر ملکى - انگجى - میلانى - محمد ذوالفقارى - دکتر کیان - ناصر ذوالفقارى - عبدالرحمن فرامرزى - گنجه - امامى‌اهرى - پارسا - مجتهدى - موسوى - صراف‌زاده - میر‌اشرافى - کهبد -کریمى - قنات‌آبادى (آقاى قنات‌آبادى با نشان دادن رأى کبود گفتند که این اعلام طرد دکتر طاهرى است از صحنه اجتماع) مشار - جلالى‌موسوى - صفایى - حاج سید‌جوادى - حائری‌زاده - با ذکر این که این رأى غیر قانونى گرفته می‌شود) دکتر فلسفى - احمد فرامرزى - نبوى - حمیدیه - خلخالى - فرزانه - اقبال - مصدقى - ملک‌مدنى - ذکایى - دکتر مصباح‌‌زاده - دکتر بقایى - شاپورى - مهندس رضوى - بهادرى - افشار‌صادقى - شادلو - شوکتى - منصف - معتمد‌دماوندى - وکیل‌پور - شهاب خسروانى - ریگى - دکتر فقیهى‌شیرازى - پور‌سرتیپ - جلیلى - دکتر امامى - تولیت - رفیع - عامرى - هدى -  شبسترى - نجفى - اورنگ - دکتر فاخر غروى.

شماره آرای به عمل آمد 44 ورقه سفید موافق و ده ورقه کبود و 5 ورقه بى‌اسم شماره شد.

رئیس - عده حاضرین هنگام اخذ رأى 63 رأى موافق 44 رأى، مخالف 10 رأى، ممتنع 5 رأى بنابراین اعتبارنامه نمایندگى آقاى دکتر طاهرى تصویب می‌شود.

شمس قنات‌آبادى - به شرکت سابق تبریک بگویید.

اسامى موافقین آقایان: رضا رفیع - ریگى - دادور - جلیلى - شادلو - افشار‌صادقى - دکتر امامى - دکتر مصباح‌زاده -  شوکتى - ذکایى - شهاب خسروانى - بهادرى - پور‌سرتیپ - میر‌اشرافى - صراف‌زاده - وکیل‌پور - حسن نبوى - مشار -  هادى مصدقى - ملک‌مدنى - دکتر فلسفى - کهبد - مجتهدى - حمیدیه - افشار - احمد فرامرزى - پارسا - تولیت -  ناصر ذوالفقارى - موسوى - عامرى - معتمد‌دماوندى - دکتر فاخر - اورنگ - نجفى - فردوسى - هدى - منصف - محمد ذوالفقارى - امامى‌اهرى - جواد گنجه - دکتر فقیهى‌شیرازى - دکتر کیان - عبدالرحمن فرامرزى - دکتر ملکى.

اسامى مخالفین آقایان: شبسترى - محمدرضا اقبال - حائرى‌زاده - دکتر بقایى - مهندس حسیبى - مهندس زیرک‌زاده - جواد خلخالى - مهندس رضوى - شاپورى - قنات‌آبادى‏.

ورقه سفید علامت امتناع 5 برگ.

رئیس - اجازه بفرمایید اعتبارنامه آقاى ریگى مطرح شود چون بحث هم ندارد اگر مخالفى دارد به کمیسیون می‌رود.

شمس قنات‌آبادى - مخالفم با طرح پرونده آقاى ریگى چون مقدم داشتن آن بر‌خلاف قاعده و ترتیب است‏.

رئیس - نه خیر اصرارى در این موضوع نیست‏.

شمس قنات‌آبادى - الحمدالله که اصرارى نیست‏.

3- طرح گزارش به کمیسیون تحقیق راجع به نمایندگى آقاى صراف‌زاده از یزد و تصویب آن

رئیس - آقاى خسرو مخبر کمیسیون تحقیق (گفته شد نیستند) آقاى معتمد‌دماوندى منشى کمیسیون بفرمایید.

 (آقاى معتمد‌دماوندى منشى کمیسیون تحقیق گزارش کمیسیون را دایر بر تأیید نمایندگى آقاى جلیلى از یزد به شرح زیر قرائت کردند) گزارش از کمیسیون تحقیق به مجلس شوراى ملى پیرو گزارش شماره 25 نسبت به صحت انتخابات آقاى صراف‌زاده از یزد اعتبارنامه آقاى محمود جلیلى که به مخالفت آقایان قنات‌آبادى و حائرى‌زاده و زهرى به کمیسیون تحقیق ارجاع شده بود مورد رسیدگى قرار گرفت و چون اعتراض مخالفین به جریان کلى انتخابات یزد بوده که جریان آن به شرح گزارش شماره 24 به عرض آقایان نمایندگان محترم رسیده است و راجع به شخص آقاى محمود جلیلى هم هیچ یک از مخالفین اظهارى ننمودند کمیسیون با توجه به گزارش شماره 24 از نظر جریان کلى انتخابات و به استناد ماده 8 قطع‌نامه از نظر شخص منتخب گزارش شماره 22 شعبه چهارم دایر به صحت انتخابات یزد و نمایندگى آقاى محمود جلیلى را تأیید و اینک گزارش آن را تقدیم مجلس شوراى ملى می‌نماید.

ناصر ذوالفقارى - گزارش مربوط به آقاى صراف‌زاده مقدم است.‏

رئیس - صحیح است این گزارشات را روی هم گذاشته بودند بفرمایید آقاى دماوندى‏.

(گزارش کمیسیون تحقیق دایر به نمایندگى آقاى صراف‌زاده از یزد به شرح زیر قرائت گردید)

گزارش از کمیسیون تحقیق به مجلس شوراى ملى پیرو گزارش شماره 24 راجع به جریان انتخابات یزد و نمایندگى آقاى دکتر طاهرى اعتبارنامه آقاى صراف‌زاده که به مخالفت آقایان قنات‌آبادى و حائرى‌زاده و زهرى به کمیسیون تحقیق ارجاع شده بود مورد رسیدگى قرار گرفت چون اعتراض مخالفین نسبت به جریان کلى انتخابات یزد بوده که جریان آن مفصلاً ضمن گزارش شماره 24 به عرض آقایان نمایندگان محترم رسیده است و راجع به شخص آقاى صراف‌زاده هم هیچ یک از مخالفین اظهارى ننمودند کمیسیون با توجه به گزارش شماره 24 از نظر جریان انتخابات و به استناد ماده 8 نظامنامه از نظر شخص منتخب گزارش شماره 21 شعبه چهارم دایر به صحت انتخابات یزد و نمایندگى آقاى صراف‌زاده را تأیید و اینک گزارش آن تقدیم مجلس شوراى ملى می‌گردد.

رئیس - آقاى شمس قنات‌آبادى‏.

شمس قنات‌آبادى - البته همان طوری که عقیده آزاد است سلیقه هم آزاد است متاع کفر و دین بى‌مشترى نیست گروهى این و گروهى آن، یک کسى عقیده‌اش این است که به کسی که طرفدار عقد قرارداد 1933 بوده رأى مخالف باید بدهد (میر‌اشرافى - توهین نکنید) و یکى هم عقیده‌اش این است که رأى موافق بدهد لکم دینکم ولى دین از براى شما دین شما و از براى ما هم دین خودمان مطالبى که می‌خواهم عرض کنم همان طوری که آقایان نمایندگان محترم توجه داشتند در جلسه گذشته عرایض بنده و بیانات بنده اساساً در پیرامون این بود که در یزد انتخاباتى صورت نگرفته زیرا همان طور که آقایان می‌دانند معناى انتخابات رأى دادن مردم است و اگر جایى مردم رأى ندهند نمى‌توانیم اسمش را بگذاریم انتخابات و چون در یزد تمام قوا، تمام قدرت‌ها متمرکز شده بود براى این که مردم رأى ندهند بنابراین هر آدمى می‌تواند با کمال آرامش وجدانى بگوید که در یزد انتخابات صورت نگرفته است و اما آقایان محترم آقاى صراف‌زاده و آقاى جلیلى همان طورى که بنده در جلسه گذشته هم عرض کردم بنده آقایان را از نزدیک نمی‌شناسم حتى شاید ادعا کنم که از دور هم نمى‌شناسم اسم‌شان هم به گوشم نخورده بود مگر در جریان انتخابات یزد و از نظر شخص آقایان بنده هیچ عرضى ندارم چون وقتى به چیزى علمى ندارم اطلاعى ندارم‏.بر‌خلاف علم و اطلاع از نظر غرض نمی‌توانم صحبت کنم اما از هر چه بگذرى سخن دوست خوش‌تر است. انتخابات یزد به قول آقایان و به قول بنده و دوستانمان انتصابات یزد مطرح است و ما در پیرامون انتصابات یزد بایستى صحبت کنیم در مخالفت با طرح اعتبارنامه آقاى دکتر طاهرى عرض کردم انتخابات یزد انتصابات بوده به دلیل این که فرماندار و رئیس ژاندارمرى که طبق اطلاعى که بعداً پیدا کردم رئیس ژاندارمرى سرهنگ کاشانى بوده و این آقاى سرگرد معیرى که بنده عرض کردم قرعه درقرعه این خلاف نبوده این مندرجات پرونده است اول قرعه کشیدندآقاى سروان باقرى معین شد آن قرعه را کان لم یکن فرض کردند و آقاى سرگرد حسینعلى معیرى را براى ژاندارمرى آنجا اعزام داشتند که همین اکنون هم آقاى سرگرد معیرى در آنجا مشغول انجام وظیفه یعنى خفه کردن کسانی که مى‌خواهند بگویند آقاى دکتر طاهرى وکیل ما نیست می‌باشند، آقا آن دفتر را بگویید بیاورند، آقاى فرماندار شهرستان یزد و آقاى رئیس ژاندارمرى و آقاى رئیس شهربانى با صحنه فجیع و خونینى که در مصلى ساختند آزادى را از مردم سلب کردند و یک محیط ترور و خفقان به وجود آوردند و آن روز عرض کردم که پس از واقعه 15 بهمن در ایران این مطلب مد شده است هر وقت می‌خواهند یک دسته یا شخصى را بگیرند می‌گویند این شخص یا این دسته عضو حزب منحله توده است در یزد هم شهربانى از همین موضوع استفاده

+++

کرد و البته دیدیم خود آقاى دکتر طاهرى هم اینجا در مدافعات‌شان فرمودند این جار و جنجالى که در یزد مى‌باشد و این مخالفتى که در یزد با من شده است از طرف دسته‌هایى است که اینها منسوب به حزب منحله توده بوده است.

البته این بیان بیان همان شهربانى‌چی‌ها است آنها هم همین حرف را می‌زنند این مطلب جاى تعجب نیست تمام افراد هیئت حاکمه و وابستگان به آنها در هر موردى از موارد این اسنادات را دارند و براى ما اصلاً جاى تعجب نیست که تعجب کنیم که چه شده است آقاى دکتر طاهرى آمده‌اند اینجا چنین مطالبى گفته‌اند و حال این که مخالفین ایشان قطع نظر از این که پیشه‌ور و کاسب و زحمتکش و حمال و زارع یزد بوده‌اند تمام علمای یزد هم با شخص ایشان مخالف بوده‌اند (دکتر طاهرى - ابداً) و در مقابل ایشان قیام کرده بودند و مبارزه می‌کردند براى این که نگذارند آقاى دکتر طاهرى به وکالت مردم آنجا انتصاب و تحمیل شود دلیلش هم این است که بعد از این که محیط ترور وحشت به وجود آمد مردم هم دیدند که خیر این حرف‌ها نیست به قول جناب آقاى مهندس رضوى فرماندار و رئیس شهربانى و رئیس ژاندارمرى این آلات فعل محیط را کاملاً خفه کرده و تروریزه کردند آقایان علماى یزد اجماعاً انتخاب آنجا را تحریم کردند یک جمله‌اى لازم است در اینجا راجع به آلت فعل بودن به عرض آقایان نمایندگان محترم برسانم بعضى وقت‌ها که بعضى مطالب و حقایق فاش می‌شود بعضى‌ها می‌خواهند تحت عنوان آلت فعل بودن از تعقیب فرار کنند و از مجازات مصون بمانند آلت فعل اگر آهن باشد گناهى نکرده اگر چوب باشد گناهى نکرده اما انسان با‌شعور داراى عقل انسانى که می‌گوید من اشرف موجوداتم این نمى‌تواند تحت عنوان آلت بودن از مجازات برکنار باشد همان عقلى که خدا به آن آلت‌کننده عنایت کرده است همان عقل را هم به آن کسى که قرارداد را امضا کرده است و مى‌گوید من آلت فعلم به آن هم عنایت کرده است به آن فرماندارى که آلت می‌شود این عقل را به آن هم عنایت کرده عنوان این که آلت فعل باید از مجازات مصون و برکنار باشد یک توطئه‌ای‌ است یک سفسطه‌ای‌ است یک عمل بسیار بسیار بی‌رحمانه‌ای‌ است اگر توى این مملکت آلت فعل آنهایى که توى این مملکت مردم را بدبخت کرده‌اند مردم را بیچاره کرده‌اند ثروت مردم را غارت کرده‌اند اجنبى را بر این مردم مسلط کرده‌اند اینها همه آلت سیاسى استعمار بوده‌اند اگر حساب این آلت‌ها رسیدگى بشود این آلت فعل‌ها محکوم بشوند و سر دار بروند دیگر اصولاً هیچ آلت فعلى هوس نمایندگى نمی‌کند و هیچ کس هم به عنوان این که من آلت فعلم خودش را از مجازات و تعقیب مصون و محفوظ نمى‌دارد ترور شهرستان یزد و توابع کار را به جایى رسانید که علماى آنجا مجبور شدند انتخابات را تحریم کنند آقایان نمایندگان محترم مى‌دانید که تحریم انتخابات در یک موارد خاصى صورت می‌گیرد و یکى از آن موارد خاص این است که هیچ نمونه و آثارى براى آزادى انتخابات وجود نداشته باشد آقایان نمایندگان محترم آقایان محترمى که به آقاى دکتر طاهرى رأى دادید حضورتان عرضه می‌دارم به قدرى مردم را در یزد در مضیقه و فشار گذاشته و خفه کردند که علما مجبور شدند تحت عنوان تحریم انتخابات اعلام کنند که اینجا آزادى انتخابات وجود ندارد، لابد جناب آقاى دکتر طاهرى یا مثلاً آقایان دیگر خواهند گفت اینهایى که انتخابات را تحریم کرده‌اند از علمای یزد نبودند یا لابد مى‌فرمایند و همان طور که شیوه مرضیه معمولى آقایان است مى‌آیند پشت تریبون و خواهند فرمود که تکذیب می‌کنیم عرض کردم قبل از این که ایشان از خودشان مدافعه بفرمایند 50 سال است مسلم هیئت حاکمه مردم را غارت کردند مردم را به روز سیاه نشانیدند و هر کسى اعتراضى کرد صدا کرد با یک کلمه تکذیب می‌کنم برگزار مى‌کنند اما من قطع دارم مى‌آید آن روزى که این تکذیب می‌کنم آقا را به یک صورت مهیبى ملت به گلوى گویندگان آن فرو می‌کند، علماى یزد که انتخابات را تحریم کردند بنده شخصیت و ارزش آنها را در اجتماع می‌خواهم براى آقایان محترم از حلقوم خود شهربانى که آلت فعل آقاى دکتر طاهرى بوده است براى آقایان نمایندگان بخوانم تا آقایان بدانید که اگر آقاى دکتر طاهرى تشریف بیاورند اینجا یا آنجا یا جاى دیگر بفرمایند ما تکذیب می‌کنیم و اینها علمای یزد نبودند و علماى یزد انتخابات را تحریم نکردند چه صورتى دارد ملاحظه خواهید فرمود که شهربانى مزدور خودشان چه دسته گلى به آب داده و ماهیت علماء را براى نمایندگان محترم تشریح کرده یک گزارشى داد شهربانى یزد راجع به آقایان علماى یزد که انتخابات را تحریم کردند اولاً یک‌یک نام آقایان محترم را به عرض نمایندگان محترم می‌رسانم و بعد مضمون نامه آقایان علما را به عرض آقایان نمایندگان محترم می‌رسانم (بیانیه علماى یزد به عموم ملت اسلام و معتقدین به شریعت حضرت خیر الانام اعلام مى‌داریم اینجانبان پس از سال‌ها کناره‌گیرى بر حسب اوامر مطاعه آقایان آیات‌الله و حجج‌الاسلام قم و تهران و خراسان مؤید به نوید آقاى دکتر مصدق در امر انتخابات دوره 17 مداخله نموده و اکنون معلوم مى‌شود که هیچ‌گونه آزادى عمل نداریم لذا لازم است تا کسب تکلیف از مراجع تقلید و دستور ثانوى هیچ گونه مداخله در موضوع انتخابات ننمایید. سر‌یزدى - الحاج شیخ محمود فرساد - محمد صدوقى - جلال‌الدین ترابى - شیخ حسن واعظ - سید ابوتراب واعظ - مهدى لسان صدق - الحاج میرزا احمد هروى - الحاج شیخ محمد شریعتمدارى. این آقاى سر‌یزدى را آقایان علمایى که در مجلس تشریف دارند به خوبى مى‌شناسند این آقا از اجله علماى شیعه است و از افتخارات ایران و اسلام است گمان نمی‌کنم خود آقاى دکتر طاهرى و آقاى جلیلى و آقاى صراف‌زاده تکذیب بکنند و بگویند که آقاى سر‌یزدى از اجله علماى شیعه نیست و اگر بخواهند تکذیب بکنند باز هم مثل خیلى چیزهاى دیگر که تکذیب می‌کنند همان طور هم این را تکذیب کنند و به علاوه اگر تکذیب کردید یکى از مفاخر یزد را تکذیب کردید و این دیگر به من ربطى ندارد ایشان از اجله علماى یزد هستند و مورد احترام تمام مراجع تقلید در تمام مدت عمر و زندگى بوده آقاى سر‌یزدى و آقاى حاج شیخ محمود فرساد که از علماى محترم یزد است و حتى خود شهربانى حاضر و شهربانى شما که با شما کاملاً موافقت داشته خود شهربانى در این گزارش که آنجا هست درباره حاج شیخ محمود فرساد نوشته است که بد‌سابقه نیست‏ (دکتر طاهرى - رئیس دفتر بوده) رئیس دفتر باشد مگر رئیس دفتر شدن جرم است بله آقاى دکتر طاهرى اجازه دارند صحبت کنند ایشان از چند جا مصونیت دارند رئیس دفتر بودن جرم نیست آقاى دکتر طاهرى آقاى محمد صدوقى آقایان علما می‌دانند، آقاى قایم‌مقام‌الملک می‌دانند ایشان از شاگردان برجسته مرحوم آیت‌الله شیخ عبدالکریم حائرى که باز هم از مفاخر عالم شیعه است بودند و بعد هم در خدمت آقایان علما آیت‌الله صدر مخصوصا آیت‌الله بروجردى کمال عنایت را به ایشان هم از نظر علم و زهد و تقوى و هم از نظر حق‌طلبى و مبارزه‌اى که با عمال انگلستان داشته‌اند این صلاحیت را آقاى صدوق دارند آقاى ترابى آقاى حاج شیخ حسن واعظ این آقایان ازگویندگان محترم وباآبروى شهریزدهستند (صراف‌زاده- آقاى ترابى یزدى نیستند) بنده میدانم که آقاى ترابى یکى ازگویندگان شهر شما است (صراف‌زاده - شهر ما نیست یزدى نیست) شما خیلى چیزها را تکذیب می‌کنید این هم یکى از آن تکذیب‌ها است عرض کنم بنده حساب تکذیب آقاى دکتر طاهرى را معلوم کردم ما چرا مرافعه می‌کنیم على‌ایحال ما چرا خودمان را معطل می‌کنیم آقاى سر‌یزدى که خود آقایان هم متفقاً اقرار دارند که شخص برجسته عالم اسلام است و حق‌طلب است این آقا به جرم این که عمال شما اوضاع او را کاملاً زیر و رو کردند تحریم کرده است انتخابات و رأى دادن را این آراء را من می‌خواهم ببینم آقاى دکتر طاهرى از کجا شما آوردید آقایان نمایندگان محترم مراجعه به این دفتر بفرمایید این دفتر 8 هزار امضا دارد شما خیال نکنید این امضاهایى که در این دفتر هست یک امضاهاى عادى است که اخیراً دیده‌ایم درست می‌کنند تمام نام و نشانى خود را معین مى‌کنند خود آقایانى هم که در شعبه 2 تشریف داشتند می‌دانستند که بعضى از شکایات به علت این که امضاهایش یک‌نواخت است می‌گفتیم که این شکایات با این ریخت امضاها قابل رسیدگى نیست و قابل اعتماد نیست (دکتر طاهرى - این دفتر هم از آن قبیل است) اما این دفتر و این امضاها غیر از آن امضاها ا‌ست 8 هزار مردم یزد یکى یکى با تعیین اسم و هویت شماره شناسنامه محل شغل محل منزل امضا کرده‌اند و آقایان نمایندگان محترم مجلس شوراى ملى را متذکر کردند که آقایان بدانند این آقایان وکیل ما نیستند وکیل زور و سر‌نیزه هستند حالا اگر بنا باشد حرف مردم یزد مناط نباشد در این موضوع و دلیل نباشد باید برویم از ملائک دلیل و برهان بیاوریم تا آقایان محترم بدانند که آن صندوق‌هایى که در آنجا ساخته شده درونش جز لعنت چیز دیگرى نبوده من حاضرم با آقایان نمایندگان محترم راجع به این مطلب که تمام مردم یزد بلا‌استثنا عرض می‌کنم بلا‌استثناء آقاى دکتر طاهرى و این انتخابات را انتصابات می‌دانند و انتخابات نمی‌دانند راجع به یک موضوع خیلى خیلى ساده با آقایان عهد می‌کنم پیمان می‌کنم و آن موضوعى که عرض می‌کنم این است من در محضر آقایان نمایندگان همین الساعه استعفاى خودم را از نمایندگى می‌نویسم می‌دهم به مقام ریاست به این شرط که آقایان نمایندگان مجلس اعلام کنند به مردم یزد که مردم یزد آن کسانى که حق شما را طاهرى غصب کرده است مجلس شوراى ملى منتظر تصمیم شما است اگر شما یک روز تعطیل عمومى کردید ما در مجلس می‌گوییم که آقایان نمایندگان شما نیستند و این انتخابات انتصابات بوده به شرط این که اگر مردم یزد تعطیل عمومى کردند یک ماده واحده اینجا تهیه کنیم و سلب مصونیت از آقاى دکتر طاهرى بکنیم (دکتر طاهرى - با هم برویم) رفتن لازم ندارد این یک مطلبى است فوق رفتنى اگر شما مى‌توانید به یزد بروید، البته شما نمى‌توانید به یزد بروید در موقع انتخابات ممکن است رفته باشید آن هم در نصف شب با چند گردان نظامى و شهربانى که شما را حفاظت بکنند من قبول دارم این جور قاچاقى می‌شود رفت و برگشت اما آقا اگر می‌توانى برو توى شهر یزد مثل وکلایى که واقعاً موکل دارند بروید توى کوچه با مردم

+++

با بازارى تماس بگیرید خودتان هم می‌دانید که یک همچو کارى نمى‌توانید بکنید. یکى از مواردى که براى ترور افکار در شهر یزد به وسیله فرماندار و رئیس شهربانى اجرا می‌شد این بود که عده‌اى را منتسب می‌کردند به حزب منحله توده من‌جمله یک نفر شخصى است دانشجویان و تحصیل‌کرده‌هاى حوزه علمیه قم به نام آقاى محمد احمدى به موجب دعوت مردم یزد قریب 5، 6 ماه قبل از انتخابات ایشان به یزد رفته بودند و بنده هم با این آقاى احمدى افتخار دوستى دارم وجه اشتراک بنده و ایشان این است که ما هر دو بر علیه دکتر طاهرى و امثالشان قیام کرده و مبارزه می‌کنیم و به مجرد این که ایشان به یزد رفته بودند عمال آقاى دکتر طاهرى عرض کردم، توضیح دادم مقصودم از عمال ایشان هیئت حاکمه آنجا است نه مردم یزد بر علیه این آقا قیام کردند کاغذ نوشتند تلگراف کردند که ایشان را برگردانید حتى آقاى دکتر طاهرى تشبثاتى در مرکز براى مراجعت آقاى احمدى کردند که شب و روز مبارزه مى‌کرد آنجا با مردم که نگذارند این انتصابات به عمل بیاید شهربانى دید کارى نمی‌تواند بکند مجبور شد بگوید که این آقاى احمدى هم منتسب به حزب منحله توده است و حال این که این آقاى احمدى از شاگردان برجسته حوزه علیمه قم است و مدت مدیدى آنجا تحصیل کرده و از جوانان بسیار با‌تقوى است (دکتر طاهرى -  سواد فارسى ندارد) اگر ممتحن شما باشید آقاى پزشک طاهرى باشد چه عرض کنم تشخیص سواد داشتن را به آقایان عرض می‌کنم یک مرحله‌ایست آقاى دکتر طاهرى یک آدمى که متخصص در نجارى است می‌تواند بگوید فلان آدم نجار هست یا نیست یک آدمى که متخصص است در آهنگرى می‌تواند بگوید که فلان آدم آهنگر هست یا نیست یک آدمى که سواد داشته باشد می‌تواند بگوید که فلان آدم سواد دارد یا ندارد ذات نا‌یافته از هستى‌بخش یک تواند که شود هستى‌بخش آن کسى که خودش سواد ندارد نمی‌تواند بگوید کسى سواد ندارد یا دارد حالا شما اگر بخواهید بگویید سواد دارید بنده عقیده‌ام این است که خیر شما سواد ندارید و اگر خودتان معتقدید که سواد دارید مبارکتان باشد بنده عرضى ندارم (پور‌سرتیپ - عقیده هم آزاد است) سلیقه و در‌فشانى هم آزاد است همان طور که عرض کردم سلیقه‌شان این است یعنى آن کسانى که راضى شدند به عقد قرارداد 1933 و رأى دادند البته سلیقه آزاد است و یک عده هم سلیقه دارند که نباید رأى داد، بله شهربانى محیط خفقانى به وجود مى‌آورده و بر‌مى‌دارد گزارش مى‌دهد که باید این آقاى احمدى را از یزد تبعیدش کرد وقتى که این آقاى احمدى یک سفرى می‌رود به یزد از صبح روز قبل که مردم یزد مى‌فهمند او مى‌آید در نظر داشتند تظاهراتى براى استقبال او بکنند شهربانى و ژاندارمرى آن تحفه‌اى که هیئت حاکمه مرکز براى یزد فرستاده که آقاى سرهنگ رفیعیان مى‌باشد در بین مردم شروع می‌کند به تلقین و تبلیغ که اگر بروید واقعه مصلى تجدید می‌شود مردم یزد شما که دیدید ما از صرف گلوله امساک نمى‌کنیم تا آمدید نفس بکشید حواله‌تان را به مسلسل کردیم و سپردیم اگر شما بخواهید بروید به عنوان حمایت از آقاى احمدى تظاهرى بکنید آن وقت این مسلسل دو مرتبه به سراغ شما خواهد آمد البته یک عده‌اى از مردم آمدند و عده دیگر هم دیدند اگر نتیجه داشته باشد این قربانى دادن حاضر بودند دفاع کنند و قربانى بدهند بیایند و به قدرى در فشار بودند در انتخابات آزاد یزد و به قدرى به یک نفر آدم فشار وارد آوردند که مجبور شد به تهران برگردد یک نکته‌اى که اینجا لازم است به سمع آقایان نمایندگان محترم برسانم آقاى اقبال نماینده محترم کرمانشاه هم اینجا تشریف دارند رفقاى ما از کرمانشاه مرا دعوت کردند بروم آنجا براى مبارزه انتخاباتى اولاً این مطلب را به آقایان عرض کنم که ما عقیده‌مان این است که ملت حق دارد در انتخابات مداخله کند و دولت حق ندارد این عقیده ما است و بالخصوص اگر ملتى تشکیل بشود به نام حزب چون در کرمانشاه حزب ما کاندید داشت و آقاى نادعلى خان کریمى بودند در آنجا یک جریاناتى زیر پرده به وقوع پیوسته بود بنده دعوت شدم رفتم به کرمانشاه در کرمانشاه جریاناتى که نمی‌خواهم تصدیع بدهم فقط می‌خواهم یک موضوع را تذکر بدهم و آن این است که فرمانده تیپ کرمانشاه که آقاى اقبال خوب مى‌شناسند آقاى سرتیپ محوى است چندین گزارش داده بودند به مرکز که فلان کس طرفدار ندارد و فلان و فلان این گزارش‌ها را داده بودند به آقاى دکتر مصدق بنده رفتم حضور ایشان و این گزارش را به من دادند و گفتند این طور است؟ گفتم این حساب خیلى خیلى ساده است اگر من در کرمانشاه طرفدار ندارم پس بنابراین قدرت ندارم و کسى هم که قدرت نداشته باشد وحشت ندارد پس این چه شده که آقاى سرتیپ شیبانى آقاى سرتیپ محوى آقاى سرهنگ قریب رئیس شهربانى آنجا ده بیست روز قبل از این که بفهمند من کرمانشاه مى‌آیم مرتب به مرکز تلگراف می‌کنند که مانع آمدن شمس قنات‌آبادى شوند وقتى که من حرکت کرده بودم خوشمزه اینجا است که یک تلگراف کرده بود سرتیپ محوى فرمانده تیپ آنجا که اگر ممکن است این را از بین راه برگردانید البته قدرت نداشتن ما و دوستان‌مان در آنجا و قدرت داشتن آن کسانى که تمام قواى‌شان را گذاشته بودند که بلکه از صندوق سر در بیاورند در موقع عمل معلوم شد ما ادعاى قدرت شخصى نمی‌کنیم ما با مردمیم و ما معتقدیم که بالاترین و مقتدرترین قدرت‌ها در دنیا قدرت اجتماع است و قدرت اجتماع هم در کرمانشاه به منصه ظهور رسید آقاى احمدى هم همین طور شما و دست‌نشاندگان شما که در یزد و در تهران به وسیله تلگرافات و به وسیله روزنامه‌هایی‌ که در مرکز و شهرستان‌ها باند شما را تقویت مى‌کنند مى‌گفتند آنجا طرفدار ندارد و مورد توجه نیست و حال آن که یک عده روزنامه در مرکز و یزد به کلى گفته شما را خنثى مى‌کردند آقاى دکتر طاهرى بنده از شما سؤال می‌کنم که اگر کسى طرفدار نداشته باشد مسلماً قدرت ندارد و اگر قدرت نداشته باشد مسلماً آمدن او به یزد وحشت ندارد پس چه شده بود که دستگاه شما در آنجا از یک طلبه مبارز سخنگو این قدر وحشت داشته است که این پرونده پر است از تلگرافاتى که فرماندار مخلوق شما به مرکز مخابره کرده و گفته است اى داد و بیداد بیایید اینجا آقاى احمدى یک طلبه قم تحصیل‌کرده و به قول شما منتسب به حزب منحله توده را از یزد برگردانید این چه بوده است؟ اگر کسى قدرت نداشته باشد وحشت ندارد این چه بوده است، مسلم هست این نامه‌هایی که دست‌نشاندگان شما در یزد کردند این داد و بی‌دادهایى که طرفداران شما و عمال شما در یزد کردند این سند زنده است که مخالفین شما داراى اکثریت تامه بوده‌اند این که شما می‌خواهید به نام نماینده خود را به آنها تحمیل کنید براى آنها قابل هضم و قابل قبول نیست یک عده‌اى از مدیران جراید در یزد در خلال مبارزه انتخاباتى یزد حداکثر فعالیت را کرده کما این که در خلال این نهضت مقدس کرده‌اند و یک سهم بسیار زیادى در جلو راندن این نهضت و روشن کردن افکار عمومى مردم ایران داشته‌اند این آقایان مدیران جراید که زبان گویاى مردم یزد هستند بیانیه‌هایى بر علیه انتصابات یزد منتشر کردند که در این بیانیه‌ها تمام موارد تخلف از قانون تمام جریان‌هایى که شده است در یزد و تمام جنایاتى که براى این انتصابات مفتضح یزد صورت گرفته است براى مردم به طور مشروح اینجا اشاره کرده‌اند ...

رئیس - آقاى قنات‌آبادى اکثریت نیست قدرى تأمل بفرمایید (چند دقیقه بعد اکثریت شد) بفرمایید آقاى قنات‌آبادى دو دقیقه هم اضافه شد بر وقت شما.

قنات‌آبادى - خیلى متشکرم از حسابدانى آقاى رئیس. عرض کردم آقاى فرماندار یزد بزرگ‌ترین خدمتى که به این انتصابات فرمودند این بود که مخالفین را در به در کنند در به در هم کردند و یک عده را هم گرفتند ممکن است حالا یکى هم آنجا بود من نمی‌دانم که یک وقتى ممکن هست از طرف شهربانى جزو حزب منحله توده بوده او را گرفته باشند و بعد آزاد می‌کنند و این هم یک وسیله‌ایست دست شهربانى هر وقت یک جماعتى را بخواهند بگیرند این کارها را مى‌کنند ممکن است همچو چیزى هم باشد چون این کار را شهربانى‌ها همه جا می‌کنند یک کلمه اینجا هست که استنساخ شده است از گزارش آقاى زمانیان یکى از بازرسان اعزامى به یزد ایشان گزارش می‌دهد که فرماندار و بخشدار و تمام کسانى که رفتند براى انتخابات اینها به وظیفه‌شان عمل نمی‌کنند و محیط را طورى می‌کنند که مردم رأى ندهند یک عبارتى دارد در این گزارش که از نظر توجه آقایان نمایندگان بسیار بسیار عین آن عبارت لازم است آقاى زمانیان با ذکر این جمله که می‌گوید (دامن خود را آلوده نکنید) و به مرکز گزارش می‌دهد که جلو این حق‌کشى را بگیرید و دامن خود را براى انتخابات دکتر طاهرى آلوده نکنید و اجازه ندهید فرماندار و رئیس شهربانى و فلان و بهمان اینها همه جنایت بکنند البته آقایان نمایندگان محترم می‌دانند براى این که انتخاباتى بشود ممکن است در یک شهرى در یک حوزه انتخابیه یک نفر از طرف تمام طبقات طرد بشود اما این لازم نیست که در آنجا فقط یک نفر، دو نفر یا سه نفر کاندید باشند ممکن است کاندیدهاى متعدد باشند در یزد همان طوری که جناب آقاى حائرى‌زاده فرمودند قدر مسلم و قدر متیقن این بودکه تمام مردم یزد اجماعاً نمى‌خواستند بگذارند دو مرتبه آقاى دکتر طاهرى تحمیل شود اما خود کاندیدها متعدد بودند همان طوری که ایشان فرمودند هشت نفر، نه نفر کاندید بودند که اینها از طرف دسته‌جات متعدد فعالیت می‌کردند مثلاً آقاى آقا شیخ مهدى آقازاده حضرت آیت‌الله حائرى که جوان روشنفکر و مرد مجاهد مبارزى است و مورد تأیید قاطبه علماى شیعه است آقازاده مرحوم حاج شیخ عبدالکریم را در انتخابات یزد تأیید کردند و مخصوصاً آیت‌الله خوانسارى به مردم یزد از این حسن انتخاب تبریک گفته بودند و قاطبه مردم شهر بالااستثنا و خارج شهر طرفدار آقازاده مرحوم شیخ عبدالکریم بودند نه از نظر این که آقازاده ایشان بود از نظر این که خود این شخص داراى خصائص آزادى شهامت و شجاعت و همه چیز بوده است و گمان نمی‌کنم که خود آقاى دکتر طاهرى که همه چیز را تکذیب مى‌فرمایند این مطلب را تکذیب بفرمایند (دکتر طاهرى - آن را من طرفدارش

+++

بودم) عجب! طرفدارش بودید که وکیل نشود کما این که نشد، دسته‌جات مختلف می‌خواستند میتینگ بدهند تبلیغ کنند بنویسند ولى شهربانى جلوى هر عملى هر نفس کشیدنى را گرفته بود چرا؟ دلیلش بسیار واضح است شهربانى می‌دید اگر فلان دسته طرفدار آقاى مهدى حائرى بخواهد مبارزه کند و قیام کند و صحبت کند در مرحله اول با ایشان مخالفند، طرفدار آقاى نواب و کى و کى آنهایى که آنجا کاندید بودند حتى بعضى از رفقا و دوستان خودشان که اینجا با ایشان اتحاد دارند در یزد با ایشان مخالف بودند مثلاً آقاى دکتر صحت که در اینجا با هم موافق هستند براى این که آقا تهران و مرکز را دارد ولى چون می‌دانستند که آقاى دکتر طاهرى در آنجا نصف رأى هم نخواهند آورد لذا ایشان هم با آقا مبارزه می‌کردند شهربانى دید براى این که با آقاى دکتر طاهرى عزیز و گرامى و نور‌چشمى سیاست استعمار هیچ گونه مبارزه‌اى نشود و براى این که جلوگیرى کنند از هر گونه تبلیغات انتخاباتى لذا نفس مردم را در یزد قطع کردند و حتى جلوگیرى از اقامه جماعت‌ها می‌کردند از براى این که در نماز جماعت‌ها به ساحت مقدس کبریایى بزرگ استعمار آقاى دکتر طاهرى اهانت نشود (دکتر طاهرى - اهانت نکن) تکذیب بفرمایید آقاى دکتر طاهرى بنده آن روز عرض کردم: من اول بار دانستم که با شیرین در افتادم که چون فرهاد باید جست دست از جان شیرینم، توى این مملکت یا شما باید باشید یا ما (نبوى - هر دو) یا شما دکتر طاهرى و طرفدار و عمال دکتر طاهرى یا ما و ملت دیگر شق ثالث ندارد (دکتر طاهرى - توهین نکنید) توهین چیست ما با شما سر جنگ داریم، جنگ حیاتى و مماتى ما عقب برگشتیم تاریخ پنجاه ساله ایران را ورق زدیم دیدیم هر بدبختى در این مملکت رخ داده هر جنایتى که به وقوع پیوسته هر ترور دسته‌جمعى که شده هر آدم‌کشى که شده دست شما و هیئت شما در آن دخیل بوده (دکتر طاهرى - شما آدم‌کش هستید چرا توهین می‌کنید) ما دشمنان خدا را می‌کشیم، دشمنان ملت را می‌کشیم افتخار هم می‌کنیم و کشته هم می‌دهیم. بعد از این جریانات و توقیف ادامه جریان انتخابات یزد آمدند حساب کردند و گفتندکه خوب مأمور فوق‌العاده بفرستیم آقاى سرابندى و آقاى سرهنگ رفیعیان را به عنوان مأمور فوق‌العاده به یزد اعزام داشتند اولاً یک نکته‌اى را عرض کنم این منطق از نظر کلى غلط است که بنده مثلاً با آقاى دکتر طاهرى دشمنم و هر کس هم که به آقاى دکتر طاهرى سلام کند با او دشمن باشم این صحیح نیست من با دکتر طاهرى دشمنم هر کس که با ایشان همکارى بکند و نقطه متقابل هم همین طور است نه من، مردم ایران این طور هستند با این که براى جناب آقاى دکتر محمد مصدق کمال احترام را قائلیم و دلیلش هم این است که خدمتگزار ملت است و براى مملکت مجاهدت می‌کند و روز ورود ایشان این مملکت با این که دو ظیفه داشت یکى نماز عید فطر و یکى جریان ورود ایشان ملت راضى نشد که یکى را تعطیل کند به هر دو عمل شد یعنى هم نماز عید فطر و هم ورود جناب آقاى دکتر مصدق برگزار شد و اشخاصى که هى داد مى‌کردند فریاد مى‌کردند و مى‌گفتند که مجلس به آقاى دکتر مصدق علاقه‌اى ندارد در آن روز کاش مى‌آمدند و از دور تماشا مى‌کردند غرض علاقه من و ارادت من به ایشان ایجاب نمی‌کند که هر عملى که بشود بنده در مقابلش ساکت باشم چون ما نه بنده کسى هستیم نه برده کسى و نه مطیع کسى و انشاءالله مطیع حقیم و در مقابل فضیلت سر تعظیم فرود مى‌آوریم این آقاى سرابندى و آقاى سرهنگ رفیعیان البته آقایانی که در جریانات‏ قرار دارند و شاید همین حرف هم از خود آنها ترواش کرده باشد و به گوش ما رسیده باشد همین آقاى سرهنگ رفیعیان در پست ریاست کارگزینى شهربانى تنها کسى که او را نگاه می‌داشت و از او حمایت می‌کرد جناب آقاى دکتر طاهرى است و البته ممکن است ایشان حسب‌المعمول بفرمایند تکذیب می‌کنم اما خود ایشان و خود آقاى سرهنگ رفیعیان و دولت‌هایى که آقاى دکتر طاهرى توجه آنها را براى ابقاى سرهنگ رفیعیان در پست کارگزینى شهربانى در آن دولت‌ها جلب می‌کردند اینها خودشان می‌دانند که اگر ایشان بفرمایند تکذیب می‌کنم این تکذیب می‌کنم ایشان دروغ است آقاى سرابندى و آقاى سرهنگ رفیعیان را که فرستادند یزد براى این که به وضع آنجا رسیدگى بکنند من واقعاً می‌خواهم آقایان نمایندگان محترم این معما را براى من حل کنند واقعاً این مطلب را براى من روشن بکنند در یزد یک جریان‌هایى پیش آمده یک دعوت 108 نفرى شد یک واقعه مصلى پیش آمد و هفت هشت نفر را بدنشان را با گلوله مشبک و قطعه قطعه کردند آن روز یک عکسى را خدمت آقایان نشان دادم این یک عکس دیگر است از جریان انتصابات جناب آقاى دکتر طاهرى آقایان این یک عکس دیگرى از شهداى انتخابات یزد است این عکس نشان می‌دهد (آقایان نمایندگان محترم توجه بفرمایید) این عکس یک خانواده است که در اثر این که آقا مایل بودند انتصاب بشوند این بدبخت‌ها از بین رفته‌اند و عائله‌شان بى‌سرپرست مانده است این جنایتى است که در یزد اتفاق افتاده است. این بچه‌ها یتیم شدند گرسنه ماندند این جنایت‌ها هم اضافه شده است بعد از واقعه مصلى بعد از جریان اعتراض مردم بعد از کشتار دسته‌جمعى حالا اگر اظهار لطف و عنایت فرموده آقاى سرابندى و آقاى سرهنگ رفیعیان را فرستادند و اظهار عنایت فرمودند براى رسیدگى و انجام دادن انتخابات (میر‌اشرافى - مرکز) مرکز را آن روز عرض کردم و باز هم دو مرتبه تکرار می‌کنم عرض کردم که دکتر مصدق را ملت ایران بقال‌ها پیشه‌ورها بازاری‌ها روشنفکران مبارزه کردند و ایشان را به هیئت حاکمه تحمیل کردند (میر‌اشرافى - عرض کردم مرکز را بفرمایید) خودتان همه می‌دانید آقاى دکتر طاهرى یعنى مرکز، خودتان هم قبول دارید دست به ترکیبش نخورده است مرکز یعنى آقاى دکتر طاهرى واقعاً مرکز یعنى آقاى دکتر طاهرى (دکتر طاهرى - بى‌لطفى نفرمایید) قبول دارید خودتان هم می‌دانید که مرکز یعنى آقاى دکتر طاهرى (دکتر طاهرى -  مرکز یعنى دولت) می‌دانید که دولت هم یک چیزى درش هست که دولت واقعى اوست من حالا یک سند براى شما مى‌آورم این آقاى اقبال در اینجا شاهدند بنده رفتم براى مبارزه انتخابات کرمانشاه یک کسى آمد به طرف من تیراندازى کرد مردم او را دادند دست شهربانى شهربانى روبروى مردم آن را ولش کرد حالا من دولتم یا شما (میر‌اشرافى - شهربانى مال کیست؟) هیئت حاکمه شهربانى هیئت حاکمه این تشکیلات شلوق سیاست پنجاه ساله استعمار است (میر‌اشرافى - آنها را که بیرون کردیم تمام شد) (حائرى‌زاده - باشرف‌ها را بیرون کردیم انگلیس‌زاده‌هاى بى‌شرف با لباس ایرانى روى صندلى‌ها نشسته‌اند) (میر‌اشرافى - شما خودتان یکى از آنها هستید شما خودتان بى‌شرف هستید حمال توهین نکن) (حائرى‌زاده -  مردم اراذل و اوباش را می‌شناسند) (میراشرافى - خفه شو گورت را گم کن) (زنگ ممتد رئیس - دعوت به سکوت)

حائرى‌زاده - کارى نکن وارد چیزهایى که نمى‌شناسندت بشوم.

قنات‌آبادى - من به آقایان نمایندگان یک نکته‌اى را تذکر می‌دهم و آن این است که تصادم در این مملکت قحطى است و غیر قابل اجتناب است تصادم ما با آنهایی که پنجاه سال در این مملکت در مکتب استعمار درس اذیت و آزار مردم و غصب و تحمیل به مردم را خوانده‌اند اگر نتوانند تغییر رویه بدهند باید بدانند که تصادم و تحول قطعى است و غیر قابل احتراز است آقاى سرابندى و آقاى رفیعیان از مرکز همان مرکزى که براى آقاى میر‌اشرافى تفسیر کردم حرکت کردند رفتند براى انتخابات یزد این مطلبى که براى آقایان عرض کنم معما اینجاست و واقعاً خودم هم مانده‌ام در این قضیه که این آقایان رفتند در یزد رفتند به آن مأمور شهردارى آدم‌کش بگویند دستت درد نکند رفتند به آن فرماندار صندوق‌ساز بگویند احسنت رفتند به آن کسانى که مردم را ترور کرده بودند بگویند آفرین براى چه رفتند؟ به اینها پول‌ دادند بروند آنجا و تثبیت بکنند جنایاتى که گذشتگان کرده‌اند این نیست مگر همان که به آقا عرض کردم که هیئت حاکمه مثل زنجیر به همدیگر پیوسته‌اند این جناح‌شان آن جناح‌شان را تقویت می‌کند آقا سرابندى که تشریف برده بودند به یزد علما و دانشمندان یزد بزرگان و محترمین یزد جلسه‌اى کردند و تمام اعتراضات و شکایت‌هایى که از جریان تهیه مقدمه این انتصابات داشتند به آقاى سرابندى عرض کردند آقاى سرابندى به مردم یزد و علما همین‌هایى که انتخابات را تحریم کردند همین‌هایى که دیدند هر دم از این باغ برى می‌رسد تازه‌تر از تازه‌ترى می‌رسد همین‌هایى که دیدند این هم که بعد آمده قماش آنهایى است که قبل آمده بودند عرایضى به آقاى سرابندى عرض کردند و حضرت آقاى سرابندى هم به آقایان علما قول داد که بنده در این دعوت 108 نفرى تجدیدنظر می‌کنم و آن کسانى که مورد احترام مردم هستند براى تعیین انجمن نظار دعوت می‌کنند خوب آقاى سرابندى مأمور فوق‌العاده مرکز هستند با تمام داد و بوق و کرنا به آنجا تشریف بردند براى این که به این جار و جنجال یک سر و صورتى بدهند یک وقت نیمه‌شب آقاى سرابندى یک اعلامیه‌اى در شهر یزد منتشر مى‌کنند که آسوده بخوابید شهر در امن و امان است نه کسى کشته شده نه طورى شده و این 108 نفرى هم که دعوت کرده‌اند شرافت‌شان از این ماورای بحار آمده هیچ طورى نشده همان جریان سابق باید باشد لا غیر

رئیس - آقاى قنات‌آبادى 10 دقیقه دیگر از وقت شما باقى مانده است‏.

قنات‌آبادى - آن دو دقیقه هم حساب شده است؟

رئیس - حساب شد.

قنات‌آبادى - تشکر می‌کنم آقایان مردم یزد صبح سر از خواب بلند کردند دیدند که آقاى سرابندى مأمور فوق‌العاده و آقاى سرهنگ رفیعیان تمام آدم‌کشى‌ها را امضا کردند گفتند به درک که فلان آدم سر نماز کشته شد سر خم مى سلامت شکند اگر سبویى دکتر طاهرى وکیل شود به درک که همه مردم ترور شدند مردم یزد و رهبران مردم یزد علمای اعلام در مقابل این عمل که قرار گرفتند وقتى که دیدند آقاى سرابندى هم که تشریف آوردند ایشان هم همان وضع سابق را تثبیت فرمودند ناگزیر شدند از مداخله در انتخابات خوددارى فرمایند و خوددارى هم کردند آقایان علمای یزد هم اعلامیه‌اى بر تحریم شرکت در انتخابات یزد صادر کردند جناب آقاى قشقایى (خسرو قشقایى -

+++

بسیار کار خوبى کردند شما هم اگر آنجا تشریف داشتید رأى نمی‌دادید (خسرو قشقایى - بنده امروز هم رأى ندادم) (محمد‌حسین قشقایى - ولى آقاى سرابندى خیلى آدم شرافتمندى هستند) بنده نگفتم که آدم بدى است بنده نگفتم آقاى سرابندى آدم خوبى نیستند بنده این مطلب را عرض کردم که در یزد کشتارى شده بود مردم هم کشته شده بودند شهربانى هم دستش در این کار دخیل بود به دلایلى که خود مأمورین دولت آورده‌اند آقاى سرابندى رفتند و گفتند اشکالى ندارد اعتراضاتى هم شده اهمیتى ندارد بنده این را عرض کردم و البته بنده به مقام شامخ ایشان اسائه ادبى نکرده و نمی‌کنم (یک نفر از نمایندگان - سرابندى و رفیعیان هر دو خوب هستند) هر دوشان از یک قماش‌اند (شهاب خسروانى و پور‌سرتیپ - نه آقا سرابندى آدم خوبى است) حق با آقاى شهاب خسروانى است بنده دلم می‌خواهد که آقاى سرابندى بودند و مى‌شنیدند که در اینجا آقاى شهاب خسروانى و آقاى پور‌سرتیپ و آقاى محمد‌حسین خان قشقایى در اینجا طرفدار ایشان هستند و از ایشان حمایت کردند و مسلماً هم ایشان تشکر می‌کنند از عنایات آقایان نمایندگان (محمد‌حسین قشقایى - ما مجبوریم هر چه دیده‌ایم همان را بگوییم) من به شخصیت ایشان چیزى نمی‌گویم، به چیزی که علم ندارم وارد نمی‌شوم و چیزى عرض نمی‌کنم بنده راجع به انتخابات یزد و رفتن ایشان به یزد و اتفاقاتى که واقع شده و به رسمیت شناختن جریانات سابق عرض دارم بنده نمى‌دانم ایشان چه کاره بودند و از کجا آمده‌اند و رفتند و مأمور فوق‌العاده شده‌اند بنده هیچ ارتباطى هم با ایشان ندارم هیچ اطلاعى هم از ایشان ندارم می‌خواهم براى اثبات مدعاى خودم به سمع آقایان محترم مجلس برسانم که مردم یزد قاطبه علیه آقاى دکتر طاهرى بودند و آن گزارشى است که سرهنگ رفیعیان براى سمبل کردن انتخابات یزد تشریف برده بودند درباره اجتماع مخالفین آقاى دکتر طاهرى به مرکز داده‌اند این گزارش را باید براى آقایان بخوانم (فرامرزى - سرهنگ رفیعیان همان است که حافظ انتظامات انتخابات تهران بوده) (میر‌اشرافى - در انتخابات تهران خوب بوده در یزد بد بوده؟) نه من کى چنین حرفى را زدم (حائرى‌زاده - همان است که مرحوم مدرس را کشت) (زنگ رئیس) (میر‌اشرافى - مرحوم مدرس را خود شما کشتید جناب آقاى حائرى‌زاده) جناب آقاى حائرى‌زاده اجازه بدهید آقاى فرامرزى اجازه بدهید ضامن صحت انتخابات تهران و ضامن پیروزى انتخابات تهران مردم شرافتمند تهران هستند مگر شما یادتان رفته که در دوره 16 در زیر فشار تفنگ و گلوله و آن همه ترور و تهدید همین مردم تهران انتخابات را بردند و همین‌ها رأى دادند مگر همین‌ها نبودند؟ عوض نشدند آقا تضمین‌کننده انتخابات تهران مردم تهرانند مردم تهران بانى نهضت ایرانند (میر‌اشرافى - ما خودمان هم جزو مردم تهرانیم) من تکذیب نمی‌کنم بنده نه تکذیب می‌کنم که شما جزو مردم تهرانید و نه تکذیب می‌کنم که شما در مورد ملى شدن صنعت نفت موافق بودید هیچ همچو تکذیبى را بنده نمی‌کنم (بهادرى - ما همه رأى دادیم) اجازه بفرمایید اثبات شئى نفى ما عدى نمی ‌کند اگر بنده بگویم آقاى ذوالفقارى به ملى شدن صنع نفت رأى دادند معنایش این نیست که جناب آقاى بهادرى رأى ندادند معنایش این نیست که خیلى معذرت می‌خواهم جناب آقاى فرامرزى بنده می‌خواهم عرض کنم که در بعضى شرایط و امکانات براى جنایتکاران مجال جنایت نیست مردم تهران به شهادت قلم خود شما به شهادت قلم عقلا و تمام گویندگان جداً مبارزه کردند و مجال جنایت به کسى ندادند این مردم تهران انتخابات دوره شانزدهم را بردند با وجود آن همه فشار بنابراین سرهنگ رفیعیان در انتخابات تهران هیچ رلى نداشت جز رل نعش رل نعش (فرامرزى - رئیس انجمن تقاضا کرد که او باشد) (زنگ رئیس) تقاضاى فردى نکرد.

رئیس - از وقت ایشان 3 دقیقه باقى است بگذارید بیان‌شان را بکنند.

قنات‌آبادى - بسیار خوب. چون جناب آقاى فرامرزى از وقت بنده بیش از 3 دقیقه باقى نیست (چند نفر از نمایندگان - ما رأى می‌دهیم شما سه ساعت دیگر صحبت کنید) خیلى ممنون می‌شوم جناب آقاى رئیس اعلام رأى بکنید مجلس اجازه صحبت به من می‌دهد حالا شما اجازه بدهید بنده این سه دقیقه را صحبت کنم عرض کنم آقاى سرهنگ رفیعیان در یکی از گزارشات خودش به مرکز مى‌گوید در مسجد امیر چخماق چنان جمعیتى بود، عین عبارت ایشان است مى‌گوید چنان جمعیتى بود که اصلاً تصور این اجتماع بزرگ در این مکان نمی‌رفت خوب دقت بفرمایید معناى این کلمه را (صراف‌زاده - همین گزارش را قرائت بفرمایید) آقاى صراف‌زاده بنده که با شما قرار گذاشته بودیم از اینجا که بیرون می‌رویم به شرط این که وقت صحبت گرفته نشود تمام این عرایضى را که کردم یکى یکى اسنادش را به شما ارائه بدهم (صراف‌زاده - و قرار شد اگر نبود بیایید بگویید) شما اینجا تشریف نداشتید و بنده راجع به رئیس ژاندارمرى یزد اینجا عرض کردم (صراف‌زاده - هنوز در اشتباهید) من هم همین را گفتم شما تشریف نداشتید گفتم آقاى سرهنگ کاشانى رئیس ژاندارمرى یزد هستند اما سرگرد معیرى را با قرعه در قرعه فرستادند (صراف‌زاده - پس اشتباه را رفع فرمودید) اشتباه که برمى‌گردد آقاى سرهنگ رفیعیان گزارش مى‌دهد که در مسجد امیر چخماق چنان اجتماعى شده که اصلاً به تصور نمى‌آمد البته مى‌دانید این گزارش نمى‌گوید طرفداران آقاى دکتر طاهرى این اجتماع را کردند بلکه مقصودش این است که مخالفین آقاى دکتر طاهرى در شهر چنان اجتماعى کردند که به تصور آقاى سرهنگ رفیعیان طرفدار آقاى دکتر طاهرى هم درنمى‌آمده است (فرامرزى -  طرفدار که چنین گزارشى نمى‌دهد) این جریان را عرض کردم تا انشاءالله براى نوبت سوم هم عرض بکنم که در آن صندوق‌ها جز لعنت چیز دیگرى نبوده است‏.

رئیس - آقاى زهرى‏

بعضى از نمایندگان - نیستند

رئیس - آقاى حائرى‌زاده‏

حائرى‌زاده - من اگر رأیى را که جناب آقاى رئیس بر‌خلاف قانون از مجلس گرفتند قانونى مى‌دانستم پشت این تریبون نمى‌آمدم زیرا که جریان انتخابات تصویب شده تلقى مى‌شد و پس از این که انتخابات جریانش مورد تصدیق واقع مى‌شد مذاکره در اطراف آن معنى نداشت ولى چون نگذاشتند صحبت بشود با این که من آقاى صراف‌زاده را از اغلب آقایانى که اینجا هستند و اعتبارنامه‌شان گذشته اگر بهتر ندانم بدتر از آنها هم نمى‌دانم این است که من اینجا براى صلاحیت او نیامده‌ام صحبت بکنم و اگر آن طرز رأى نبود اصلاً وارد بحث نمى‌شدم ولى جناب آقاى رئیس چون مسلک و رویه‌شان پایه‌اش روى رفاقت و دوستى است اینجا منحرف شدند از قانون و آن رأى به عقیده من قانونى نبوده از این جهت من آمده‌ام تکمیل بکنم عرایضم را و بقیه مطالب خود را عرض کنم در موضوع انتخابات یزد طرز جغرافیایى یزد را به عرض آقایان رساندم که یک منطقه‌ای است که 7 هزار یا ده هزار کیلومتر مربع مساحت دارد که هر پنجاه، شصت، هشتاد، صد کیلومتر که بروید نه آب است و نه آبادى ممکن است یک جایى یک آب کوچکى پیدا شود که هزار نفر، 500 نفر در اطراف آن آب مشغول زحمت کشیدن باشند صندوق انتخابات مال این دوره نیست در ادوار مختلف مى‌رفتند به این نقاط براى اخذ رأى از روزی که جناب سرابندى تشریف بردند و آن جنایات و آدم‌کشى‌هایى که در یزد در مقدمه انتخابات شده بود آنها را ندیده گرفتند و گفتند ما هستیم و ظاهر قانون فرماندار هر عده‌اى را که دعوت بکند او فاعل مختار است خواه طرف اعتماد مردم باشد خواه نباشد او یک عده‌اى را دعوت کرده و اینها دعوت‌شان صحیح است بنشینند و انجمن را تشکیل بدهند از آن روزی که انجمن تشکیل شده تا موقعی که اعتبارنامه به دست این سه شخص محترم داده‌اند یک ماه بیشتر نشده است تمام تشریفات آن یک ماه طول کشیده و عقلاً نمی‌توان باور کرد که در ظرف این یک ماه در این منطقه به این وسیعى انجمن‌هاى فرعى که در قانون پیش‌بینى شده است قابل تشکیل بوده این نقاط باید هر نقطه‌اى از این بیست و پنج، بیست و شش حوزه انتخابیه نقاطى است که باید همان 108 نفر یا 36 نفر دعوت بشوند و خود مردم انتخابات‌شان را یعنى انتخاب انجمن نظارشان را انجام بدهند ولى آنها هیچ گوش‌شان به این حرف‌ها بدهکار نبوده مثل همان دوره‌هاى صندوق‌سازى قدیم رفته‌اند یک 9 نفر از دوستان و اعوان و انصارشان که سوابق خوبى با آنها داشته‌اند براى صندوق‌سازى آنها را در نظر گرفته‌اند و احتیاط کرده‌اند که ممکن است آنها نباشند در محل و ممکن است به اشکال بر‌بخورند تلگراف نیست خبر بدهند وضعیت آنجا را تا خبر بدهند انجمن درست بشود اشکال دارد اختیار داده‌اند به آن کدخدا، بخشدار که هر کس گیرت آمد انتخاب بکن یک انتخاباتى در یک همچو محیط مشوش انجام گرفت و با این نتیجه معلوم به عقیده بنده یک سوابقى است اگر مجلس ایران این سوابق را بگذارد یا باید این قوانین و اصول را به کلى به همش بزند براى بعدها تا انتخاباتى از طرف مردم بشود یا این که این حرف‌ها و دردسرها لازم نیست هر کس مطابق لیستى که مى‌پسندد بیاید توى مجلس و انتصابات و معرفى وکیل مثل این که در دوره بیست ساله قلدرى مى‌کردند بکنید اگر این‌ طور مى‌پسندید این کار را بکنید، دخالت ملت دروغ است ملت حق ندارد در مملکت خودش دخالت بکند یک عده‌اى را که ایادى اجنبى در این مملکت تحمیل کرده‌اند به نام هیئت حاکمه اینها فاعل مایشاء باید باشند اینها هر نظرى دارند باید اجرا بکنند. یک بیانى را جناب دکتر در جلسه سابق و گویا در کمیسیون هم فرموده بودند من خیلى مختصر این جواب را مى‌گویم گفته بودند آن کشتار دسته‌جمعى که در یزد شده بود بنده کرده بودم همین فتوا را اعوان معاویه دادند که قاتل عمار على «ع» است براى این که پیرمرد هشتاد ساله نود ساله را اجازه می‌دهد بیاید در فلان جا جنگ کند قطعاً کشته می‌شود بنده همان شخص هستم اقرار به عمل خود می‌کنم ولى در مقابل فرمایشات آقاى فرامرزى توضیحاتى را لازم می‌دانم بنده مردم را مغرور کردم که ممکن است حق‌شان را اگر قیام بکنند بگیرند مردمى که هیچ وارد زد و خورد نبودند مردمى که خیلى صلح‌طلبند اهل اسلحه نیستند اهل شرارت نیستند در مسجد خدا تجمعى کردند و هنوز ناطقین‌شان نیامده بودند که براى آنها صحبت کنند عمال دستگاه فساد رفتند شلیک کردند و عده‌اى مجروح و مقتول کردند این اسمش حکومت نظامى نبوده حکومت نظامى تهران

+++

ابداً حکومت نظامى نیست یک حکومت آزاد است هر کس هر کارى مى‌خواهد مى‌کند یک اعلان را از دیوار آنجا کنده‌اند براى من فرستاده‌اند موقعى که آقاى احمدى آنجا می‌رفته است بنا به دعوت مردم یزد (صراف‌زاده - یزدی‌ها ایشان را دعوت نکردند) من که دعوت نکردم این جناب آقاى احمدى موقعى که به یزد تشریف بردند من خدمت‌شان نرسیده بودم و ایشان را زیارت نکرده بودم موقعى که از یزد مراجعت کردند و آن جنایات را ناظر بودند من اینجا ایشان را زیارت کردم در محضر آقاى کاشانى جریان را صحبت مى‌کردند حضرت آقاى کاشانى به من فرمودند که این را ببر خدمت جناب آقاى دکتر مصدق جریان را به عرض ایشان برسان من هم بردم خدمت جناب دکتر مصدق جریان را به عرض‌شان رسانیدم این اعلان است که به دیوار چسبانیده بودند تاریخش همان تاریخ انتخابات 29 فروردین است روز 25 تصور می‌کنم موقعى بوده است که انجمن 108 نفرى که دعوت شده است این آدم روز 29 وارد یزد می‌شده است آقاى سرهنگ حسین رفیعیان که بسیار آدم خوبى است و آقاى فرامرزى که شهادت می‌دهند به خوبى او بنده هم در این موضوع نمی‌توانم عرضى بکنم همان آدمى است که ایشان گفتند او مأمور بوده است که مرحوم مدرس را ببرند به قتل‌گاه این را ایشان گفتند لا نعلم الا خیر اطلاعى من نداشتم شهادتى هم در این باب ندارم حقیقت را هم نمی‌دانم این اعلانى است که ایشان می‌کنند با مارک فرماندار یزد مارک دولتى است امضاى‏ پاى این هم سرهنگ حسین رفیعیان است بازرس عالى انتظامى حوزه انتخابیه یزدند ایشان مى‌گویند (طبق اطلاعات حاصله تلگرافاتی که دیشب در مسجد امیر‌چخماق قرائت شد براى ورود احمدى به عنوان نماینده حضرت آیت‌الله کاشانى که این سمت را فاقد است تظاهراتى به صورت دسته‌جمعى گویا عده‌اى تدارک دیده‌اند چون تظاهراتى که منجر به اخلال نظم و آسایش عمومى مى‌گردد به طور سیار بدون استجاره قبلى ممنوع است لذا مأمورین انتظامى موظف به جلوگیرى و تفرقه دسته‌جات سیار خواهند بود چنانچه اقدامى مخالف این آگهى و انتظامات عمومى در حین تفرقه بشود مسئولیت آن متوجه مسببین و محرکین آن خواهد گردید به مجرد اخطار مأمورین انتظامى بایستى فوراً متفرق شوند» ایناب آقاى احمدى وقتى، می‌رفته جماعتى براى استقبال ایشان می‌رفته‌اند آنهایى که می‌گویند دعوتش نکرده‌اند دعوت‌نامه او که پهلوى من نیست مردم یزد دعوتش کرده بودند البته آیت‌الله کاشانى هم که به او اجازه داده بودند که بروند لابد نمایندگى از طرف ایشان داشته‌اند این عمل در حکومت نظامى هم مقدور نیست که یک نفر مسافر است و جمعى را که براى استقبالش مى‌خواهند بروند ممانعت می‌کنند و کامیون‌ها را که مسلسل روى آن مى‌بندند و با نظامى به دور خیابان‌ها گردش می‌کنند که چهار نفرى به طور دسته‌جمعى با هم صحبت نکنند براى تجلیل تازه وارد خودشان حتى این شخصى را که وارد مى‌شود عده‌اى از افراد پلیس اطراف این را مى‌گیرند تا آن تاریخ که مى‌خواسته است وارد بشود می‌رود درب حمام مردم دور حمام جمع می‌شوند که آن مرد بیرون بیاید او را ببیند مأمورین مردم را متفرق می‌کنند که یکى دو نفر مجروح می‌شوند آن روز در یک همچو محیط آرام و یک همچو محیط عدالت یک چنین محیط آزاد یک همچو انتخاباتى به جریان افتاده و مسبب آن کشتارها بنده هستم بنده‌ای‌ که در تهران بودم مسبب این کشتارها هستم ولى جناب فرماندارى که آمر بوده و جناب رئیس شهربانى که مباشر و عامل بوده آن اشخاصی‌ که محصول این عمل بوده‌اند و عجالتاً پهلوى آقایان روى این صندلى‌ها نشسته‌اند اینها تقصیرى ندارند بنده که گفتم انتخابات آزاد است مردم براى حق خودشان قیام کنند دولت مانع احقاق حق آنها نخواهد شد این اشتباه را من کردم اقرار مى‌کنم که خیال می‌کردم که دستگاهى مطیع دکتر مصدق است دکتر مصدق هم مى‌گوید انتخابات آزاد است باشد اشتباه را من کردم معلوم مى‌شود دستگاه مطیع دکتر مصدق نیست و تشریحش را هم آقاى قنات‌آبادى کردند و با بیاناتى که ایشان کردند دیگر محتاج نیست که بنده بیاناتى کرده باشم اگر در ایران انتخابات منظمى در یزد بود یک سه نفرى کاندید مى‌شدند و به عنوان نماینده تعیین مى‌شدند حالا یزدی‌ها می‌گویند فرماندار منافع مادى داشته یا سرهنگ رفیعیان منافع مادى داشته آنها دروغ مى‌گویند انشاءالله ممکن است صحت نداشته باشد و براى مذاکره در آزادى انتخابات و فکر در یزد دو منطقه براى میتینگ آزاد بوده بر حسب اجازه نظمیه موقعی که انجمن نظارت تشکیل شده در این دو منطقه‌اى که آزاد بوده است دو صندوق گذاشته‌اند نظمیه اعلان کرده است که در شعاع دویست مترى صندوق حق هیچ مذاکره بحث و انتقادى نیست و در سایر نقاط هم که آزاد نبوده ممنوع بوده است در یک همچو محیط منظم این انتخابات انجام شده اینها در پرونده هست گزارشاتى که بازرس‌ها داده‌اند جریانی که در آنجا بود اینها تمام این مطالب را تأیید و تصدیق می‌کند من در این موضوع چون تشخیص مى‌دهم که قضاوت مجلس طرز قضاوت فرامرزى است و وقتى تیپ فرامرزى و دکتر طاهرى در این مجلس هستند بحث من در این موضوع معنى ندارد (احمد فرامرزى - وقتى فرامرزى نیست چرا این حرف‌ها را مى‌گویید بگذارید بیاید جواب بدهد) من یک بیاناتى را براى این که دنیا بداند وضع ما از چه قرار است در مجلس، چه اشخاص روى این کرسی‌ها نشسته‌اند لازم بود بنمایم که وارد یک تحولى شده‌ایم و با این تحول انگلیسی‌هاى باشرف را که دفاع از وطن خودشان مى‌کردند و حقوق مملکت ما را تضییع می‌کردند از مملکت راندیم ولى آنهایی که لباس ایرانى به تن‌شان هست و به منافع ایرانى خیانت کردند و به منافع آنها عمل کردند و منکر هم نیستند و اسناد هم هست قبول می‌کنیم‏.

رئیس - آقاى صراف‌زاده.‏

صراف‌زاده - هرکدام از آقایان صحبتى دارند بفرمایند.

رئیس - آقایان صحبتى ندارندبفرمایند.

حائرى‌زاده - این اوراق و این عکس‌ها را می‌دهم براى حفظ در پرونده‏.

حاج سید‌جوادى - آقاى صراف‌زاده کسى با شما مخالف نبوده صحبتى نفرمایید (نمایندگان - صحیح است)

صراف‌زاده - حالا که آقایان می‌فرمایند بنده عرضى ندارم‏.

رئیس - رأى می‌گیریم به صحت انتخابات آقاى صراف‌زاده موافقین ورقه سفید با نام و مخالفین ورقه کبود خواهندداد.

(اسامى آقایان نمایندگان به قرار زیر به وسیله مهندس غروى (منشى) اعلام و در محل نطق اخذ رأى به عمل آمد)

آقایان: دکترشایگان - دکتر ملکى - انگجى - شبسترى - میلانى - مهندس حسیبى (کبود به انتخابات یزد) ناصرذوالفقارى - محمد‌حسین قشقایى - محمد ذوالفقارى - معتمد‌دماوندى - عبدالرحمن فرامرزى (سفید به انتخابات دکتر مصدق) - پارسا - حمیدیه - امامى‌اهرى - عامرى - افشار - موسوى - افشار‌صادقى - مجتهدى - جلیلى - کهبد - قنات‌آبادى - مشار - جلالى‌موسوى - صفائى - حاج سید‌جوادى - حائری‌زاده - دکتر فلسفى - احمد اخگر - احمد فرامرزى - نبوى - مدرس - مهندس زیرک‌زاده - فرزانه - اقبال - مصدقى - ملک‌مدنى - دکتر طاهرى - میر‌اشرافى - دکتر مصباح‌زاده - خسرو قشقایى - مهندس رضوى - محمود نجفى - دکتر کیان - شوکتى - منصف - شادلو - ناظرزاده - وکیل‌پور - ریگى - دکتر فقیهى‌شیرازى - گنجه - شهاب خسروانى - پور‌سرتیپ - تولیت - بهادرى - نریمان - دادور - رفیع - هدى - شاپورى - اورنگ - دکتر فاخر - غروى‏.

(شماره آراء به عمل آمد 51 ورقه سفید موافق و 4 ورقه کبود و 7 ورقه سفید بى‌اسم شماره شد)

رئیس - عده حاضرین هنگام اخذ رأى 64 نفر 51 نفر موافق 4 مخالف و 7 نفر ممتنع بنابراین اعتبارنامه آقاى صراف‌زاده تصویب شد.

اسامى موافقین آقایان: عبدالرحمن فرامرزى - شادلو - ملک‌مدنى - نجفى - دکتر مصباح‌زاده - مشار - دکتر فلسفى - فرزانه - نبوى - مصدقى - دکتر طاهرى - کهبد - انگجى - شبسترى - موسوى - دکتر ملکى - دادور - امامى‌اهرى -  دکتر فاخر - رفیع - معتمد‌دماوندى - اورنگ - شهاب خسروانى - ناصر ذوالفقارى - محمد ذوالفقارى - محمد‌حسین قشقایى -  حمیدیه - پارسا - جواد عامرى - غروى - مدرس - میر‌اشرافى - احمد فرامرزى - فتحعلى افشار - مجتهدى - دکتر فقیهى‌شیرازى - پور‌سرتیپ - گنجه - دکتر کیان - ریگى - هدى - ناظر‌زاده - شاپورى - بهادرى - وکیل‌پور - شوکتى - منصف - تولیت - خسرو قشقایى - جلیلى - افشار‌صادقى.‏

اسامى مخالفین آقایان: مهندس حسیبى - شمس قنات‌آبادى - حائرى‌زاده - مهندس زیرک‌زاده‏.

4- طرح گزارش کمیسیون تحقیق راجع به انتخاب آقاى محمود جلیلى از یزد و تصویب آن‏

رئیس - آقاى خسرو قشقاقى‏

خسرو قشقایى - بنده قبل از این که گزارش کمیسیون تحقیق را به عرض برسانم در موقع تصویب صورت جلسه نبودم یک فرمایشى چون جناب آقاى شمس قنات‌آبادى فرموده بودند راجع به کمیسیون تحقیق از نظر مخبرى مى‌خواستم یک تذکرى بدهم‏.

رئیس - حالا موقعش نیست.‏

خسرو قشقایى - موقعش همین الان است.‏

رئیس - تذکر را بعد بفرمایید.

خسرو قشقایى - موقعش همین الان است چون مربوط به کمیسیون تحقیق است و کمیسیون تحقیق با نهایت بى‌نظرى و کاملاً بى‌غرضانه کارش را انجام داده است عرض کنم آقاى قنات‌آبادى در جلسه گذشته اظهار فرمودند در کمیسیون تحقیق یک نکته‌اى را به عرض آقایان نمایندگان اعضاى کمیسیون تحقیق رسانیدم که دلم می‌خواست در گزارش کمیسیون تحقیق آن نکته در مجلس شوراى ملى منعکس مى‌شد و آن نکته این بود که اساساً در یزد انتخاباتى نشده است آوردن گزارشى به نام انتخابات یزد ابداً با حقیقت وفق نمى‌دهد در ‌صورتى که اظهارات ایشان در گزارش کمیسیون به این ترتیب بود و این گزارش بود بنده به عرض مجلس رسانیده بودم و جنابعالى متأسفانه توجهى نفرموده بودید «پس از بیانات ایشان آقاى شمس قنات‌آبادى مخالف دیگر آقاى دکتر طاهرى بیانات آقاى حائرى‌زاده را تأیید نمودند و گفتند اصولاً در یزد انتخاباتى انجام نشد اسناد و مدارک موجود در پرونده حاکى

+++

 است الى آخر» پس بنده همین فرمایش شما را در گزارش نوشته بودم و اگر جنابعالى توجه مى‌کردید در گزارش هم نوشته بود قصدشان این بود که کمیسیون تشریح نکرده بود.

آقاى خسرو قشقایى گزارش کمیسیون تحقیق راجع به تأیید نمایندگى آقاى محمود جلیلى را از یزد به قرار ذیل قرائت کردند)

پیرو گزارش شماره 25 راجع به صحت انتخاب آقاى صراف‌زاده از یزد اعتبارنامه آقاى محمود جلیلى که به مخالفت آقایان قنات‌آبادى و حائرى‌زاده و زهرى به کمیسیون تحقیق ارجاع شده بود مورد رسیدگى قرار گرفت و چون اعتراض مخالفین به جریان کلى انتخابات یزد بوده که جریان آن به شرح گزارش شماره 24 به عرض آقایان نمایندگان محترم رسیده است و راجع به شخص آقاى محمود جلیلى هم هیچ یک از مخالفین اظهارى ننمودند کمیسیون با توجه به گزارش شماره 24 از نظر جریان کلى انتخابات و به استناد ماده 8 نظامنامه از نظر شخص منتخب گزارش شماره 22 شعبه چهارم دایر به صحت انتخابات یزد و نمایندگى آقاى محمود جلیلى را تأیید و اینک گزارش آن را تقدیم مجلس شوراى ملى مى‌نماید.

رئیس - آقاى قنات‌آبادى‏.

قنات‌آبادى - همان طور که آقایان نمایندگان تذکر دادند و در گزارش کمیسیون تحقیق هم منعکس بود و خود من هم به عرض آقایان نمایندگان رسانیدم از نظر شخصى و صلاحیت شخصى چون علم اطلاعى از اوضاع و احوال زندگی آقاى صراف‌زاده و جلیلى نداشتم و دلیلى هم نداشتم که از نظر صلاحیت شخصى آقایان اعتراض کنم و در کمیسیون تحقیق هم نکردم اینجا هم عرضى ندارم و جریان انتخابات را هم به طور مشروح جناب آقاى حائرى‌زاده و هم بنده به اندازه‌اى که مقدورم بود به عرض آقایان نمایندگان رسانیدم و البته میسرم بود که بنده اینجا یک ساعت دیگر درباره همین موضوعات صحبت بکنم و مطالب را بزرگ بکنم اما چون ما و رفقایمان می‌خواهیم ثابت کنیم که می‌خواهیم مجلس به کار و به درد دل‌هاى مردم برسد لذا در این مورد عرضى ندارم احسنت، احسنت) و باز هم توجه آقایان را به جریان انتخابات یزد جلب می‌کنم‏.

رئیس - آقایان حائرى‌زاده و زهرى تشریف ندارند (نمایندگان - رأى رأى)

رئیس - رأى می‌گیریم به صحت انتخاب آقاى جلیلى موافقین ورقه سفید با نام و مخالفین ورقه کبود خواهند داد.

(اسامى آقایان نمایندگان به قرار ذیل به وسیله مهندس غروى (منشى) اعلام و در محل نطق اخذ رأى به عمل آمد)

آقایان: عبدالرحمن فرامرزى - مهندس حسیبى - دکتر شایگان - دکتر ملکى - میلانى - ناصر ذوالفقارى - محمد ذوالفقارى -  محمد‌حسین قشقایى - خسرو قشقایى - دکتر کیان - معتمد‌دماوندى - رفیع - ناظر‌زاده - افشار - دکتر مصباح‌زاده - حمیدیه - ریگى - امامى‌اهرى - پارسا - مجتهدى - افشار‌صادقى - موسوى - کهبد - شمس قنات‌آبادى - مهندس زیرک‌زاده  - مشار - جلالى‌موسوى - حاج سید جوادی - صفایى - دکتر فلسفى - اخگر - احمد فرامرزى - نبوى - شبسترى - فرزانه - اقبال - مصدقى - ملک‌مدنى - دادور - دکتر بقایى - مهندس رضوى - شوکتى - بهادرى - نجفى - شادلو - منصف - گنجه - عامرى - وکیل‌پور - دکتر فقیهى‌شیرازى - شهاب خسروانى - پور‌سرتیپ - صراف‌زاده - میر‌اشرافى - تولیت - دکتر ‌امامى - هدى - شاپورى - اورنگ - دکتر فاخر - غروى‏.

شماره آراء به عمل آمد 49 ورقه سفید موافق و چهار ورقه کبود 7 ورقه بى‌اسم شماره شد)

رئیس - عده حاضرین هنگام اعلام رأى 61 نفر با 49 رأى موافق انتخاب آقاى جلیلى تصویب شد 7 نفر ممتنع و 4 نفر مخالف بودند.

اسامى موافقین آقایان: شادلو - منصف - هدى - دکتر فقیهى‌شیرازى - پور‌سرتیپ - گنجه - تولیت - دکتر ملکى - دادور -  ناصر ذوالفقارى - نبوى - غروى - عبدالرحمن فرامرزى - خسرو قشقایى - میلانى - امامى‌اهرى - ریگى - محمد‌حسین قشقایى - رفیع - اورنگ - معتمد‌دماوندى - دکتر کیان - پارسا - مجتهدى - دکتر فاخر - محمد ذوالفقارى - فتحعلى افشار - افشار‌صادقى - حمیدیه - کهبد - موسوى - ناظر‌زاده - مشار - دکتر مصباح‌زاده - دکتر فلسفى - احمد فرامرزى - نجفى - فرزانه - شهاب خسروانى - دکتر طاهرى - جواد عامرى - وکیل‌پور - بهادرى - صراف‌زاده - میر‌اشرافى - شوکتى - ملک‌مدنى - مصدقى - دکتر امامى‏.

اسامى مخالفین آقایان: مهندس حسیبى - شمس قنات‌آبادى - دکتربقایى - مهندس زیرک‌زاده‏.

5- قرائت گزارش شعبه راجع به نمایندگى آقاى ریگى از بلوچستان

رئیس - اکنون جلسه را ختم می‌کنیم (نمایندگان - دو اعتبارنامه دیگر مانده)

بنده جلسه را به اختیار شما آقایان تعیین مى‌کنم اگر میل دارید براى سرعت جریان روز شنبه (خسرو قشقایى - براى سرعت جریان همین الان) والا روز یکشنبه دستور دو اعتبارنامه‌ای که از شعبه رسیده و انتخاب هیئت رئیسه (دکتر مصباح‌زاده- آقاى رئیس همین الان گزارش را بخوانند) دو تا اعلام کردم (میر‌اشرافى - آن دو تا را هم بخوانید)

رئیس - بنده مطیع شما هستم آقاى مصباح‌زاده‏.

(آقاى دکتر مصباح‌زاده مخبر شعبه 5 گزارش انتخابات بلوچستان و نمایندگى آقاى ریگى را به شرح زیر قرائت نمودند) پرونده انتخابات ایرانشهر بلوچستان حاکى است که در تاریخ 5 بهمن 330 از طرف بخشدار از 72 نفر معتمدین محل و طبقات شش‌گانه دعوت به عمل آمده (چون 108 نفر با‌سواد در حوزه انتخابیه مذکور نبود از 72 نفر دعوت به عمل آمده) و پس از تعیین 36 نفر و انتخاب اعضای اصلى و على‌البدل در بین آنها و انتشار آگهى انتخاباتى و تعیین شعب فرعى از تاریخ 26 بهمن لغایت 30 بهمن 330 جهت توزیع تعرفه و اخذ رأى تعیین گردیده و مجموعأ 11924 تعرفه توزیع گردید پس از استخراج آراء در نتیجه آقاى مراد ریگى به اکثریت 7490 رأى در حوزه انتخابیه ایرانشهر به نمایندگى هفدهمین دوره تقنینیه انتخاب شده‌اند. از طرف انجمن مرکزى یک هفته جهت وصول شکایات اعلام و در مدت مزبور شکایاتى به دفتر انجمن رسیده که چون انجمن شکایات رسیده را غیر وارد تشخیص می‌دهد در تاریخ 25 فروردین 31 اعتبارنامه به نام آقاى مراد ریگى صادر و انحلال خود را علام مى‌نماید.

پرونده مزبور به شعبه اول ارجاع و چون شعبه نتوانست در ظرف ده روز مقرر گزارش خود را به مجلس بدهد پرونده به شعبه پنجم ارجاع و شعبه پس از رسیدگى به محتویات آن و توجه به شکایات رسیده به مجلس شوراى ملى صحت انتخابات حوزه بلوچستان و نمایندگى آقاى مراد ریگى را تأیید و اینک گزارش آن را تقدیم مجلس شوراى ملى می‌نماید.

حائری‌زاده - مخالفم‏.

رئیس - با مخالفت آقاى حائرى‌زاده به کمیسیون تحقیق ارجاع می‌شود.

دکتر مصباح‌زاده - یگ گزارش دیگر شعبه 5 راجع به انتخاب آقاى شهیدى هست اجازه بفرمایید آن هم خوانده شود.

خسرو قشقایى - اخطار دارم.‏

رئیس - بفرمایید.

خسرو قشقایى - ایشان قسم باید بخورند بعد.

میر اشرافى - هنوز وکیل نیست که قسم بخورند.

رئیس - در تشریفات مانعى ندارد بنابراین جلسه را ختم مى‌کنیم‏.

دکتر مصباح‌زاده - اجازه بفرمایید توضیحى عرض کنم این که جناب آقاى رئیس فرمودند که ایشان معلوم نیست وکیل شده باشند ...

رئیس - من کى گفتم‏.

مصباح‌زاده - پس کى گفت‏.

یک نفر از نمایندگان - آقاى میر‌اشرافى فرمودند.

میر‌اشرافى - انجمن نظار نظرش قاطع است که به ایشان اعتبارنامه نداده‏.

دکتر مصباح‌زاده - خواستم عرض کنم که ایشان وکیل هستند اعتبارنامه هم داشتند و شعبه هم نمایندگى ایشان را تأیید کرده‌اند 11 نفر از افراد شعبه نشسته‌اند رسیدگى کرده‌اند پرونده را هم خوانده‌اند و به اکثریت آراء به نمایندگى آقاى شهیدى رأى داده‌اند بنده نمی‌دانم اهمیت یک شعبه و 11 نفر وکیل بیشتر است یا وزارت کشور که بنویسد فلان کس وکیل است کدامش مهم است‏.

میر‌اشرافى - انجمن نظار نظرش مهم است اعتبارنامه ایشان مال انجمن نیست مال فرماندار است‏.

دکتر مصباح‌زاده - انجمن هم اظهار‌نظر کرده و نظر جنابعالى را هم تأمین کرده است‏.

نبوى - بنده اخطار دارم‏.

رئیس - آقاى نبوى بفرمایید.

نبوى - طبق تصریح آیین‌نامه در موارد متعدد نماینده‌اى که اعتبارنامه‌اش مطرح است باید در جلسه حاضر باشد حضور در جلسه هم منوط به این است که قسم خورده باشد بنابراین مادامی‌ که ایشان نیستند و اکثریت هم براى رأى کافى نیست نمى‌شود اعتبارنامه ایشان را مطرح کرد ایشان باید بیایند و قسم یاد کنند وقتى هم اعتبارنامه مطرح می‌شود باید عده براى رأى کافى باشد چون این براى رأى است نه براى مذاکره عده‌ای که براى رأى گرفتن کافى است باید در جلسه حاضر باشد ایشان هم باشند آن وقت مطرح بشود اگر هست بیایند در جلسه قسم یاد بکنند.

رئیس - عده فعلاً براى رأى کافى نیست‏.

 6- تعیین موقع و دستورجلسه بعد - ختم جلسه

رئیس - جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز یکشنبه سه ساعت به ظهر مانده دستور اعتبارنامه همین حاضر و بعد انتخاب هیئت رئیسه‏.

(مجلس 40 دقیقه بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى - اورنگ‏

+++

 

 

یادداشت ها
Parameter:294753!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)