کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نوزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏19
[1396/06/01]

جلسه: 130 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 19 آبان‌ماه 1336  

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات قبل از دستور آقایان: عمیدى نورى بهبهانى دکتر مشیر فاطمى ارباب.

3- طرح و تصویب یک فوریت و اصل گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان.

4- طرح و تصویب یک فوریت و اصل گزارش کمیسون فرهنگ راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى هند.

5- تعیین موقع جلسه بعد - ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏19

 

 

جلسه: 130

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه 19 آبان‌ماه 1336

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات قبل از دستور آقایان: عمیدى نورى بهبهانى دکتر مشیر فاطمى ارباب.

3- طرح و تصویب یک فوریت و اصل گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان.

4- طرح و تصویب یک فوریت و اصل گزارش کمیسون فرهنگ راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى هند.

5- تعیین موقع جلسه بعد - ختم جلسه

 

مجلس دو ساعت و ده دقیقه قبل از‌ظهر به ریاست آقاى عماد تربتى (نایب‌رئیس) تشکیل گردید.

1- تصویب صورت مجلس

نایب‌رئیس - صورت اسامى غایبین جلسه قبل قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

غایبین با اجازه - آقایان: قبادیان. جلیلى. دکتر سعید حکمت. کورس. دکتر اصلان افشار. زنگنه. دکتر جهانشاهى. دکتر نفیسى. عبدالحمید بختیار. ذوالفقارى. مجید ابراهیمى. مشار. عامرى. هدى. خزیمه علم. یارافشار. تیمورتاش. سراج حجازى. ایوان. مهندس ظفر. محمودى. مهندس فروغى. صراف‌زاده. اورنگ. بزرگ‌نیا. مهندس جفرودى. سنندجى. اسفندیارى. مهندس شیبانى. قنات‌آبادى. امامى خویی. فرود. مهندس بهبودى.

غایبین بی‌اجازه - آقایان: دکتر طاهرى. اریه. سعیدى. مهندس سلطانى. دکتر فریدون افشار. کشکولى. رامبد. خلعت‌برى. قراگزلو

دیرآمدگان و زودرفتگان با اجازه - آقایان: فضائلى. مسعودى. مهدوى. ساگینیان. دکتر هدایتى. صفارى. ابتهاج. دکتر شاهکار.

نایب‌رئیس - نسبت به صورت مجلس اعتراضى نیست؟ (گفته شد خیر) صورت مجلس تصویب می‌شود.

2- بیانات قبل از دستور آقایان: عمیدى نورى بهبهانى دکتر مشیر فاطمى ارباب

نایب‌رئیس - با اجازه آقایان نطق‌هاى قبل از دستور را شروع می‌کنیم. آقاى عمیدى نورى

عمیدى نورى - یکى از جریانات مهمى که این روزها در پایتخت کشور شاهنشاهى ایران مورد توجه دنیا واقع شده و بنده به سهم خودم لازم می‌دانستم که در مجلس شوراى ملى در این موضوع لااقل تذکرى داده شود. موضوع مسابقه قهرمانى جهان است که براى اولین‌بار در تاریخ ایران این افتخار نصیب ما شده که این مسابقه قهرمانى جهان در تهران به عمل‌اید افتخار دیگری که در اولین روز افتتاح چنین مسابقه مهم جهانى نصیب ما شد موفقیت قهرمانان ایرانى است مخصوصاً یک قهرمان تازه‌ای به نام سنبلى که اصلاً این نام تابه حال شنیده نشده بود این نام به وجود آمد و توانست مقام قهرمانى اول در آسیا و دوم را در جهان پیدا کند. بنده که به این اسم برنخورده بودم و نشنیده بودم به قدرى خوشوقت شدم براى اینکه قهرمان جهانى خودمان نامجو که قواى بدنیش قدرى تحلیل رفته ما توانستیم قهرمان تازه‌ای با نیرو و قدرت صحیحى پیدا بکنیم که جاى او را گرفته باشد و رقیب بسیار مبارزى براى قهرمان اول جهان باشد (اکبر آقاى نامجو او را تربیت کرده). البته همین طورى که فرمودند نامجو او را تربیت کرده است و این شخص از شاگردهاى نامجو است براى اینکه نامجو یک قهرمان بی‌نظیر ایران بود و بنده خودم خاطره عجیبى از این موضوع دارم بنده در 1328 با یک هیأت مطبوعاتى دعوت داشتیم در انگلستان خاطرم می‌آید در یکى از شهرهاى دور دست رفته بودیم و آنجا یک مؤسسه‌ای را که جزء برنامه ما بود تماشا می‌کردیم اتفاقاً یک عده‌ای ورزشکار بودند در طبقه تحتانى آن مؤسسه و یک عده‌ای هم از رجال انگلستان بودند وقتی که آنجا اسم بردند که اینها هیئت مطبوعاتى ایران هستند خیلى از آنها نشناختند که ایران کجاست و این اسم چیست. ولى وقتی که یکى از همان ورزشکارها گفت ایران نامجو وقتى اسم نامجو را برد نام ایران به خاطرش آمد و این به قدرى در ما مؤثر شد و تشخیص دادیم که وجود یک چنین قهرمانان ایرانى یک چنین قهرمانى که نامشان فقط در نتیجه این‌گونه فعالیت‌ها و تربیت جسم و روحشان معروف شده چقدر در تاریخ ایران مؤثر است و چقدر نام ایران را بزرگ می‌کند. در اینجا بود که من واقعاً بسیار به هیجان آمدم و خوشوقت شدم و لازم دانستم که در اینجا تشکر کنم از شخص اعلیحضرت همایون شاهنشاهى که ایشان تنها کسى هستند که مشوق ورزش در ایران بودند و روح ورزش و نیرومندى جسمى و روحى را در جوان‌هاى ما شخص ایشان با کوشش دائمى خودشان تقویت کردند و به عقیده من این بحثى که مدتى است در مملکت ما پیش آمده موضوع غرور ملى و تقویت احساسات مردم و بالنتیجه آن نهضت ملى و ناسیونالیستى که رهبرش و راهنمایش شخص شاهنشاه است خوشبختانه در اغلب شئون به نتایج مثبت و مفید دارد می‌رسد که یکى از بارزترین مراتبش تربیت قهرمانان ایرانى است که هر یک جاى دیگرى را می‌گیرد که اگر یک نفر در نتیجه مرور زمان و دهور زمان ممکن است سستى در بعضى از قوایش پیدا بشود دیگرى به جاى او می‌آید و این قسمت را ترمیم می‌کند. از این جهت بود که خواستم اظهار خوشوقتى کرده باشم مخصوصاً از افتخار ایران که‌

+++

توانست براى اولین مرتبه تهران مرکز مسابقات قهرمانى جهان واقع بشود و خواستم از تربیت بدنى هم تشکر کرده باشم براى اینکه در این مهمانی‌ها مخصوصاً در مهمانى شهردارى تهران که تمام این قهرمانان دعوت داشتند بعضى از اینها تماس گرفتند با بعضى از مطبوعات و دیدیم که از پذیرایی ایران و از اینکه آمده‌اند کشور ما را دیده‌اند خیلى اظهار خوشوقتى می‌کردند و پیدا بود که در شأن تأثیر بسیار نیکویی بخشیده است. از این جهت این تذکر اولى بود که بنده می‌خواستم به عرض نمایندگان محترم برسانم. موضوع دوم موضوعیت که راجع به نفت و فعالیتی که اخیراً در به وجود آوردن همان روح و غرور ملى و نهضت ناسیونالیستى که در کشور ما به وجود آمد و یکى از بارزترین نمونه آن همین پیشرفتى است که ما در امر نفت کردیم. مخصوصاً قانون خاص نفت و بعد قراردادی که با ایتالیا بستیم و پس از آن لوله‌کشى قم به اسکندرون به قدرى مؤثر واقع شد که بسیارى از مطبوعات جهانى از این کار مجلس و دولت ایران تشویق کردند و تبریک گفتند ولى بعضى از محافل نفتى و بعضى از کشورهاى خاورمیانه مثل مصر مطبوعاتشان با نظر انتقاد‌آمیز به این قدم بلند ملت ایران نگریستند.

(دکتر بینا - و بعضى از افراد داخلى) و بعضى از افراد داخلى همانطوری که جناب آقاى دکتر بینا فرمودند آنها بیشتر حق دارند براى اینکه آنها کسانى بودند جناب آقاى دکتر بینا که روزى وعده می‌دادند روزى سیصد هزار لیره به علت ایران پول بدهند و روى این حرف بی‌حساب توانستند چند سال کشور ما را زیر و رو کرده باشند و رژیم مملکتى را به خطر انداخته باشند و بعد هم داغ باطله به پیشانیشان خورد و از جرگه سیاست ایران و توجه اجتماع برکنار و مطرود شدند. آنها امروز نمی‌توانند ببینند که نفت ما به آن معناى واقعى که می‌خواستیم به دست ملت ایران بهره‌بردارى بشود و منافع بزرگى از آن به دست ما بیاید و خودمان بتوانیم نفت خودمان را استخراج کنیم و اداره کنیم. این براى آنها و براى محافل نفتى و خداوندان نفت عجیب و غریب می‌آید که ملت ایران بخواهد خودش لوله نفت بکشد از قم به اسکندرن و نفت خودش را خودش بفروشد در بازار جهان البته که آنها ناراضى هستند این به نظر بنده جاى تأسف نیست بلکه جاى خوشوقتى است یعنى نشان می‌دهد عمل و فعالیتى که در امر نفت ملت ایران کرده و به نتیجه ثمربخش خودش رسیده است و آن نتیجه ثمربخش این عکس‌العمل را تولید کرده که خداوندان نفت و محافل نفتى و همکاران داخلى خودشان از عکس‌العمل این امر ناراضى و ناراحت و عصبانى هستند. بنابراین بنده این مطلب را نتیجه مثبت و مؤثرى از عمل مفید دولت و مجلس ایران به عقیده خودم می‌دانم و تصور می‌کنم بسیار خوبست چرا؟ براى اینکه جلوى خورشید را شب‌پره نمی‌تواند بگیرد ولى حق دارد شب‌پره بپرد و بگوید من هستم اما وجود او دلیل نیست که نور خورشید و آفتاب عالم‌تاب نورش به جهان نتابد. این نکته را هم خواستم به عرض برسانم و تصور می‌کنم مطلب ساده‌ای باشد و محتاج به این نیست که ما نگران باشیم مطلب دیگری که به نظر بنده آمد این است که همانطور که در مجلس شورای ملى واقعاً یک احساسات بسیار عالى به وجود آمد هنگامی که لایحه مربوط به افغانستان در اینجا مطرح بود و موضوع هیرمند از همان جهت که نمایندگان محترم ابراز احساسات فرمودند که باید افغانستان در کار هیرمند راه بیاید و مناسبات خودش را با اصلاح بکند و کار یکسره بشود. بنده لازم دانستم که یک قدم خوبى هم که دولت افغانستان و پارلمان افغانستان برداشته است تذکر بدهم و تشکر بکنم و آن راجع به منع کشت خشخاش است که پارلمان افغانستان اخیرا آن را تصویب کرده و بنده خواستم تشکر کرده باشم به نام ملت ایران و با اجازه آقایان از طرف نمایندگان مجلس شوراى ملى (صحیح است) که در این کار یک همکارى با ما شده است و موضوع اجراى منع کشت خشخاش در ایران که یکى از موانعش صدور تریاک به صورت قاچاق از افغانستان بود با این عملی که پارلمان افغانستان کرده و منع کرده کشت خشخاش را خیال می‌کنم یک همکارى صحیحى با ما در اجراى قانون منع کشت خشخاش شده از این جهت بنده خواستم تشکر کنم و امیدوارم نسبت به این اختلاف اصلى ما راجع به هیرمند هم دولت افغانستان همان‌طوری که در موضوع منع کشت خشخاش یک همکارى صحیحى با ما کرده در موضوع هیرمند هم ما بتوانیم با حسن نیت قضیه را تمام کنیم. مخصوصاً اینکه سفیر کبیر جدیدى که از افغانستان به ایران می‌آید. بنده شنیدم که ایشان یک شخصى هستند مطلع و عالی‌مقام و مى‌توانند در این مسائل یک قدم بلندى بردارند. این است که حالا که جناب آقاى معاون وزارت خارجه تشریف دارند خواستم استدعا کنم که یک فکر اساسى در این کار بشود نه مثل سابق که در موضوع هیرمند. جناب آقاى معاون وزیر خارجه فقط وسیله شد این ابراز احساسات مجلس که یک کمیسیونى رفت به امریکا مدتى گردش کرد و برگشت دیگر ما نفهمیدیم چه کردند و کارشان به چه نتیجه رسید. نکند دوباره این ابراز احساسات و علاقه مجلس شوراى ملى وسیله بشود که یک هیئتى دوباره مسافرت بکنند و بروند به آمریکا و اروپا منظور ما این است یک قدم اساسى و جدى برداشته بشود و مورد اختلاف معلوم شود چیست و طرز حل و فصل چیست نه اینکه ما باز هم به مسافرت و اعزام کمیسیون‌های جدید به آمریکا و اروپا بپردازیم خواستم این را تذکر بدهم‏.

(بیات ماکو - اگر هم کارى نکردند باید یک فکر دیگرى کرد). مطلب دیگرى که بنده دیدم و این روزها مورد توجه مردم هم واقع شده بود اقدامى است که در تهران راجع به رانندگى و تأمین عبور و مرور اجرا شده است این اقدام که اقدام صحیحى در امر عبور و مرور خیابان‌هاست به تبعین از آن اصولى است که امروز در دنیا متداول است (اکبر سرهنگ - اختیارى مرد جدى است) و به طور نمونه در دو سه خیابان شروع شده به نظر بنده اقدام خوبى است (صحیح است) و اقدامى است که هم تکلیف راننده را معلوم می‌کند و هم تکلیف عابر را در ضمن اینکه عقیده دارم که بایستى از اینگونه کارهاى مثبت و این فعالیت‌های خوب تقویب کرد به عقیده من اگر یک تذکرات اصلاحى باشد باید گفته شود یک تذکر اصلاحى که به نظر بنده لازم است داده شود اینست که باید البته آنهایی که تخلف می‌کنند جریمه بشوند باید هم مجازات بشوند محل تردید نیست اما در همه جاى دنیا معمول اینست که متخلف امر خلافى ممکنست در حین تخلف راضى به پرداخت جریمه باشد دیگر این را نمى‌اندازد در کامیون ببرندش به دادگاه خلاف آنجا بماند هم از کارش بی‌کار بشود و هم یک کسر اعتبار و شرفى برایش بشود بلکه به عقیده من در این عمل این اصلاح را هم بکنند که آقایانى که مرتکب این تخلفات را جلب می‌کنند بهشان حق داده شود که بتوانند تا بیست تومان که حداکثر جریمه است بگیرند اگر طرف حاضر شد جریمه‌اش را بپردازد بگیرند و قبض هم صادر کنند اگر حاضر نشد و اعتراضى داشت برود به محکمه چون این عمل الان پیش آمده است بعضى‌ها اشتباه کرده‌اند حتى اشخاص خیلى محترم نمی‌دانند چند روز پیش گفتند یک نفر اتومبیلش آن طرف خیابان بود عجله داشت.

نایب‌رئیس - آقاى عمیدى نورى وقت شخصى جنابعالى تمام شد از این به بعد از وقت آقاى توماج استفاده می‌فرمائید.

عمیدى نورى – و عجله داشت و فراموش کرد و از آن خط رد نشده بود رفتند پشت اتومبیلش گرفتندش او گفت من اشتباه کرده‌ام گفتند نمی‌شود او را انداختند توى کامیون و بردندش اتومبیلش هم آنجا بود در حالى که حاضر بود بیست تومان جریمه را بدهد از اشتباهى که کرده بود تسلیمى به اشتباهش بود البته باید جریمه‌اش را بپردازد که دفعه دیگر تکرار نشود در اروپا و یا در امریکا معمول این است و بنده خواستم از جناب آقاى ذوالفقارى خواهش بکنم که اگر این تذکر را قبول دارند یادداشت بفرمایند چون خودشان هم در دفتر نخست‌وزیرى هستند ما در اینجا تذکر می‌دهیم اگر پیشنهادات و انتقادات ما صحیح است تذکر را بدهند که اصلاح بشود بنده لازم است. یک نکته دیگرى مورد توجه مردم این روزها در تهران شده است موضوع گرانى ناگهانى است. بنده خاطرم می‌آید وقتى که آقاى ابتهاج تشریف آوردند برنامه موضوع سیمان در تهران خیلى وضع بدى داشت بازار سیاه خیلى گران و دلیلش هم این بود اینطور گفتند یک کارخانه سیمان در تهران یک تبانى‌هایی این سیمان را           جیره‌بندى می‌دادند به یک افرادى می‌دادند به یک افراد دیگرى برابر قیمت و کار هم مشکل است. آقاى ابتهاج من یادم است در کمیسیون برنامه گفتند که من مبارزه با این کارها و بازار سیاه را از بین می‌برم و این را هم کردند. جناب آقاى دکتر بینا هست در کمیسیون برنامه مذاکرات کارخانه سیمان شهررى را به کار انداخته و فعالیت بیشتر شد و سیمان به حد وفور در تهران پیدا شد به نحوى که بازار سیمان از بین رفت همه راضى بود. اشکالى براى کسى نبود که نوبت براى سیمان و به قیمت گران بخرد. جناب آقاى معاون نخست‌وزیر یک سال و نیم است سیمان نایاب شده است و هم دو برابر شده (اکبر – هر کیسه 25 تومان شده). این محل تعجب واقع شده است براى این با آن عملى که آقاى ابتهاج کردند کارخانه سیمان درست شد و سیمان تأمین شد این محل تردید نیست که تهران یک مرتبه در ظرف یک ماه آنقدر ترقى نمی‌کند.

(مهندس جفرودى - چرا، چرا سد کرج) پس این یک حسابى در کار است می‌فرمائید سد کرج یا سد سفیدرود یا جاهاى دیگر (حشمتى - فصل ساختمان نیست) اولاً فصل ساختمان نیست ثانیاً بنده در شیراز بودم فروردین یا اردیبهشت بود دیدم کارخانه سیمان در آنجا هست به وضع بسیار بدى افتاده بود. دلیلش هم این است که با اینکه بهترین سیمان را کارخانه سیمان فارس دارد خریدار ندارد. نوعش بهترین نوع است ولى نمی‌توانند بفروشند بازار ندارد فروش ندارد بنده معتقد هستم که اگر مصارف دولتى و یک رقم‌های بزرگ سیمان هست مثل سد کرج یا سد سفیدرود (که براى سد سفیدرود چون دیدند مصرف دارد یک کارخانه سیمان هم می‌خواهد نزدیکش درست بکنند) خوب است که مصرفشان را از یک همچو کارخانه‌هایی ندارد از آنجا تأمین بکنند نه اینکه سیمانى که از دو کارخانه تهران است و مصرف ساختمان‌های مردم را تأمین می‌کند

+++

 روز بیفتد که دو برابر قیمت بخواهیم و وجود نداشته باشد (ابتهاج - تمام سیمان فارس براى ساختمان سربازخانه‌های تهران می‌آید) این را من اطلاع ندارم آنجا پرسیدم گفتند از نظر کرایه قیمتش بالاست و صرف نمی‌کند اگر صرف می‌کند و می‌آید یک مژده دیگرى جناب آقاى ابتهاج به بنده دادند معلوم شد براى تهران ما سه کارخانه سیمان داریم یک مال فارس دو کارخانه در تهران بنابراین هیچ نمی‌شود تصور کرد که یک مرتبه مصرف سیمان اینقدر بالا رفته باشد که سیمان کمیاب بشود و بنده خیال می‌کنم در این کار یک سوء‌نیت و سوء‌استفاده‌ای باشد و بایستى جلوى این بازار سیاه را گرفت و کارى کرد که سیمان در دسترس مردم باشد مطلب دیگرى که بنده لازم می‌دانم به عرض برسانم باز دنبال بهداشت مردم شهرستان‌هاست و مخصوصاً موضوع این آسایشگاه‌هاست که تراکم مراجعات مسلولین بنده را وادار کرده که در این موضوع مطالعه بیشترى بکنم (صحیح است). خدا شاهد است که پریشب یک مسلولى که از دوریه مسلول بود بستگانش آمدند منزل من که ما جا می‌خواهیم هرجا بنده مراجعه کردم در تهران جا نبود حتى مراجعه به بیمارستان ابوحسین کردم که بیمارستان بسیار خوبى است (صحیح است) و بسیار خوب معالجه می‌کند مرضایش را معهذا دیدیم جا نیست آن وقت در اینجا اگر خاطر آقایان باشد وقتى ما این موضوع را صحبت می‌کنیم می‌گویند یک سیستم جدیدى براى معالجه مسلولین وجود دارد که احتیاج به آسایشگاه دارد. بنده نفهمیدم بنده دنبال این کار رفتم که چه بکنیم که از راه سهلى بتوانیم این مشکل را حل بکنیم چون یک آسایشگاهى را بنده یادم می‌آید در مازندران خواستند تهیه بکنند گفتند 15 میلیون تومان خرج دارد که دویست تا تختخواب به وجود بیاید یک روزى بنده در بیمه اجتماعى کارگران بودم با آقاى خوانسارى و آقاى نبیل سمیعى مذاکره می‌کردیم اینها گفتند ما با یک میلیون تومان می‌توانیم آسایشگاه درست کنیم که چهارصد تختخواب داشته باشد بنده باور نکردم گفتند ما به شما نشان می‌دهیم بعد گفتند ما حاضریم جناب آقاى صفارى دیروز بنده وقتم را صرف این کار کردم بنده دیروز به اتفاق آقایان رفتم به سرخ‌حصار در فرسخى تهران. ممکن است آقایان هم تشریف ببرند خدا شاهد است از اردیبهشت ماه تا حالا که شاید بیشتر از شش ماه می‌گذرد پنج قسمت آسایشگاه آنجا ساخته‌اند دو طبقه هر آسایشگاه 60 تختخواب خواهد خورد و مجموع خرجى که تا پایان کار دارند یک میلیون و دویست هزار تومان است (صفارى - فقط براى ساختمان) آن وقت آقاى کوکس براى ساختمان آسایشگاه گلندرود مازندران پروژه داده است 15 میلیون تومان آن هم فقط براى ساختمان توجه فرمودید اینها 300 تختخواب 5 آسایشگاه در دو طبقه در هر سالنى 30 مسلول می‌خوابد وسایل آشپزخانه و حمام و دست‌شویی حتى گویی که درست کرده‌اند تمام اینها جمعاً یک میلیون و دویست هزارتومان می‌شود در اردیبهشت ماه شروع کرده‌اند و در آذر ماه تمام می‌کنند براى 300 تختخواب در سرخ‌حصار بیمه اجتماعى خودش شروع کرده است براى آسایشگاه گلندرود بنده اطلاع دارم که تا به حال سیصد هزار تومان خرج مطالعه داده شده است و هنوز نقشه قطعى داده نشده است و هنوز کار شروع نشده و اینجا تمام شده یعنى با یک میلیون و دویست هزار تومان دارند جا درست می‌کنند براى کارگران بنابراین اینطور که گفته می‌شود ما باید عمل مثبت دستگاهمان را تقویت کنیم و کارهاى غیرمثبت را انتقاد کنیم تا معلوم شود غرض و نظرى نیست و نظر نظر اصلاحى است و بنده لازم می‌دانم و وظیفه خودم می‌دانم که تشویق بکنیم که یک چنین کار مثبت صحیحى در مدت کمى براى کارگران دارند می‌کنند از آن طرف هم که دیگران کار نمی‌کنند باید تذکر بدهیم که در همین مملکت با همین وسایل با همین مهندسین می‌شود کار کرد حالا اگر بخواهیم کار نکنیم مطلب دیگرى است بیش از این وقت آقایان را نمی‌گیرم (صحیح است‏).

نایب‌رئیس - آقاى بهبهانى‏.

بهبهانى - عرض کنم که بنده دو موضوع را می‌خواستم تذکر بدهم یکى موضوع شهردارى است که واقعاً موجب شکایت و اعتراض بسیارى از مردم شده است (صحیح است) یکى هم نامه‌ای است که از یک عده از علماى محترم که بعد از عرایضم قرائت می‌کنم. قبل از اینکه به جلسه بیایم یکى از نمایندگان محترم که تازه از ایتالیا برگشته بود به بنده گفت که در ایتالیا یک میلیون کیلو وات برق درست کردند و مدتش هم ده ماه بود در عرض ده ماه یک میلیون کیلو وات برق درست کردند.

(خرازى - آقاى بهبهانى ایتالیا صادرکننده برق است) (مهندس جفرودى - محال است). این را یکى از نمایندگان فرمودند و بنده حالا کارى ندارم به این نقشه‌کشى‌ها و پول‌هایی که به عنوان مشاوره و اینها می‌دهند که آقاى عمیدى نورى هم فرمودند، اما شهردارى که نقشه‌کشى نمی‌خواهد، پروژه نمی‌خواهد، مشاوره نمی‌خواهد، حق‌المشاوره ندارد، 7 و 8 خیابان است که ترافیکش خیلى زیاد است عبور و مرور مردم خیلى زیاد است چهار پنج ماه است این خیابان‌ها را خراب کرده‌اند و همین‌طور انداخته‌اند اصلاً آن کسى که آمده این خیابان‌ها را مقاطعه گرفته ماشین ندارد، آدم نمی‌داند چه بگوید یک بساطى است، یک وضعى است که انسان نمی‌داند کجا را بگوید (پردلى - وقت مطالعه لازم دارد) هر سال آقایان 7، 8 ماه یا 4 و 5 ماه قبل از زمستان شهردارى براى زغال شهر یک فکرى می‌کرد یک جاهاى مناسبى درست می‌کرد و یک مقدارى ذغال اندوخته و ذخیره می‌کرد و با ذغال‌فروش‌ها رقابت می‌کرد که به مردم فقیر ذغال به قیمت خیلى گران نفروشند. بنده خیال می‌کنم که سال گذشته ذغال خروارى 60 یا 70 تومان بود و از این قیمت تجاوز نمی‌کرد. امسال ذغال مخلوط خروارى 140 تومان است یعنى یک من 14 ریال ملاحظه بفرمائید یک کارگر اگر بخواهد یک کرسى براى خودش گرم بکند، یک من ذغال را باید 14 ریال بخرد. اگر آقایان اطلاع داشته باشند بنده راجع به این طواف‌ها یک سؤالى کردم. بنده منکر این نیستم که باید خیابان‌هاى شهر خلوت بشود که براى عبور و مرور مردم تسهیلاتى فراهم بشود ولى معتقدم بر این که هر چیزى را باید به جاى خودش اقدام کرد. بنده معتقدم شهردارى اول باید کارهاى اصولى خودش را انجام بدهد آب و برق و نان و آسفالت و چیزهاى دیگر مردم را درست کند و بعد بیاید این پارازیت‌ها را هم بردارند براى این پارازیت‌ها هم باید فکرى کرد. جناب آقاى ابتهاج شما در کمیسیون عرایض تشریف داشتید که بنده مکرر در این موضوع به عرض آقایان رساندم و عرض کردم که شهردارى باید اول کارهاى اصولى خودش را بکند بعد برود این کارها را بکند که بگوید پرده شما آبى است باید قرمز باشد یا قرمز است باید آبى باشد. اول کارهاى اساسى آب و بعد آسفالت را درست کنید. این کارهاى اصولى را درست کنید بعد بروید پرده‌ها را درست کنید. هر کس می‌آید اول می‌رود می‌گوید پرده آبى نباشد باید قرمز باشد و یا به عکس و با پنج هزار نفر طواف طرف و روبه‌رو می‌شود. آقا این طواف‌ها چند دسته هستند یک عده آنهایی هستند که اجاره‌نامه در دست دارند (پرفسور اعلم - طواف معنى ندارد). آقاى پرفسور این کار در موقع خودش هر کس می‌آید باید کار اصولى بکند (پرفسور اعلم - صحیح می‌فرمائید آسفالت بکند طواف را هم جمع بکند). طواف چه تقصیرى دارد که شهردار وقت آمده اجاره‌نامه دست او داده (پرفسور اعلم – او پول گرفته) او چه تقصیر دارد مردم می‌گویند که دولت ضامن این کار است خودش وضع کرده قانون گذرانده ضامن قوانینى است که خودش وضع کرده است. تصویب‌نامه گذرانده است طواف رفته است ثبت اسناد 14 هزار تومان سرقفلى داده و رفته براى فلان پاساژ اجاره‌نامه تنظیم کرده (علامه وحیدى - این را هم بفرمائید که پول‌هاى زیادى به این شهردار دادند و قبول نکرد).

می‌گویند به من چه مربوط است چرا اجاره‌نامه تنظیم کردند. مگر این ثبت اسناد شما نیست؟ من به وزیر دادگسترى گفتم اینها چه می‌گویند گفت درست می‌گویند. براى اینکه اجاره‌نامه در دستشان است ما به شهردارهاى سابق گفتیم نکنید رفتند و کردند حالا اینها اجاره‌نامه در دستشان است یا بیایند بگویند پولى که گرفته‌اید برگردانید یا اینکه سرکارشان باشند (ارباب - کسى که معبر مردم را اجاره داده باید تعقیب شود). آقا آن هم تقصیرى نداشته بنده می‌دانم در همین میدان فوزیه یک عده‌ای را خواستند گفتند بیائید اینجا دکان درست کنید. براى اینکه خواربار مردم ارزان بشود اینطور هم نبوده است که شما می‌فرمائید به هر حال باید براى مردم فکرى کرد دو ثلث کار مردم تقریباً با شهردارى است، خواربار مردم ذغال مردم، آسفالت مردم، آب مردم و اینجور نمی‌شود که هر کس بلند شود و بیاید بخواهد شهردار شود و هیچ کارى نخواهد بکند آخر چقدر بگوئیم که شما چقدر پول گرفتید در قبال این پول‌ها چکار کرده‌اید. آقا شما چند خیابان را آسفالت کرده‌ای همه‌اش می‌گویند بودجه، بودجه بودجه آخر یک خرده‌ای هم براى مردم کار کنید.

پرفسور - اعلم کنتراتچى آسفالت کیست؟

بهبهانى - بنده چه می‌دانم کنتراتچى این کار کیست.

مهندس جفرودى - آقاى پرفسور می‌گوئیم بیاید خدمت شما پرفسور اعلم به بنده چه؟ شما این کاره هستید بنده که مهندس نیستم‏.

بهبهانى - این هم یک نامه‌ای است که یک عده‌ای از علماى تهران به بنده نوشته و از بنده خواهش کرده‌اند که در اینجا قرائت کنم و با اجازه آقایان بنده قرائت می‌کنم. بعدالعنوان متمنى است شرح ذیل را از طرف اینجانبان و عموم علماء اسلام و ملت ایران در مجلس شوراى ملى قرائت فرمائید. خبر گزارى رویتر ضمن خبر درگذشت شوقى افندى رهبر بهایی‌ها گفته است (بهایی‌گرى یک شعبه مذهبى از اسلام است که در قرون گذشته توسط علماى دینى در ایران به وجود آمده است).

(چند نفر از نمایندگان - غلط کرده).

1- اولاً بهایی‌گرى یک فرقه سیاسى است که با حمایت بیگانگان و براى اجراى مقاصد آنها در این مملکت به وجود آمده است و به هیچ‌وجه ارتباطى با اسلام ندارد (صحیح است) چنانچه خود این فرقه نیز معتفد به احکام اسلام نیستند و اظهار می‌دارند ما پیرو دین جدید هستیم و حتى این عقیده در کتب آنان مضبوط است و علماء اسلام در این موضوع دخالتى نداشته‌اند (صحیح است) (احمد طباطبایی - فرقه جاسوسى است).

2- ثانیاً مؤسس این فرقه جوان بزازى به نام سید علی‌محمد بوده که در اثر

+++

 ریاضت‌های طاقت‌فرسا دچار جنون شده و سخنان بی‌بند و بارى به هم بسته است.‏

نایب‌رئیس - آقاى دکتر مشیر فاطمى.

دکتر مشیر فاطمی - عرض امروز بنده خیلى مختصر است و نمی‌خواهم تاریخچه یا مقدمه‌ای راجع به موضوعش عرض کرده باشم و تصدیع خاطر آقایان را کرده باشم این است که به اصل مطلب می‌پردازم. بنده قبل از عرض خودم باید توضیح بدهم که بنده اصولاً با تجارت آزاد تحت شرایط مساوى موافقم ولى چون صنایع و تجارت و کشاورزى ما در حال تحول است هنوز اجراى کامل اصول تجارت آزاد به نظر بنده زود است و مخصوصاً می‌خواهم توجه دولت را به وسیله جناب آقاى معاون نخست‌وزیر و جناب آقاى کاظمى معاون وزارت خارجه به این نکته معطوف بدارم که وضع تجارت ما با ژاپن صورت عجیب و غریبى به خود گرفته ژاپن از سوزن خیاطى گرفته تا ماشین‌آلات سنگین به این مملکت وارد می‌کند ولى متأسفانه در خرید اجناس و محصولات ایران کوتاهى می‌کند و حتى بنده پری‌شب در روزنامه اطلاعات خواندم که مختصر پنبه را هم که از ایران می‌خریده است نمی‌خر‌د و حالا معلوم نیست که صحیح باشد اگر صحیح باشد باید دولت ایران جلوى این کار را بگیرد چرا ژاپن از خرید پنبه ایران خوددارى می‌کند و در عوض هر روز بر واردات خود به ایران اضافه می‌کند.

(خرازى - آقاى دکتر صادرات ما یک خمس واردات شده). اولاً واردات از ژاپن صنایع داخلى ما را به کلى فلج کرده است یک روز خاطرم می‌آید که آقاى کورس همکار محترم ما که حالا غایب هستند و بسیار مرد مطلعى است در تجارت و صنعت ایران می‌گفت ما می‌توانیم با تمام دول رقابت کنیم در قسمت نساجى اما با ژاپن و با سیستم دامپینک ژاپن نمی‌توانیم رقابت کنیم آقا ژاپن تمام بازار ایران را گرفته است و صنایع نساجى ما را فلج کرده نه برنج از ما می‌خرد و نه پنبه ما را دولت باید جلوى ای نکار را بگیرد و بگوید دوستى به جاى خودش یا قرارداد تهاترى به بندد که از اجناس ایران هم بخرد (صحیح است) این نشد که برنج از پاکستان و جاى دیگر بخرند و بعد ماشین‌آلات بُنجل خودشان را در مملکت ما آب کنند.

(بزرگ ابراهیمى – ما سیاست اقتصادى نداریم). در هر حال بنده از آقایان استدعا می‌کنم که به این موضوع توجه بفرمائید که اگر توجه نشود به صورت سؤال و کمیسیون تحقیقى در خواهم آورد. مطلب دیگرى که خواستم خدمت آقایان عرض کنم خاطر مبارک آقایان هست موقعى که به پیشگاه اعلیحضرت همایون شاهنشاهى شرفیاب بودیم بنده یک استدعایی کردم و خوشبختانه اعلیحضرت همایونى فرمودند که من خودم قبلاً به این فکر بودم و دستورات لازم به دولت دارم و آن عبارت از این بود که از این محل پشتوانه اسکناس که قانون مفیدى است و امیدواریم نتایج رضایت‌بخش آن در آینده مشهود بشود دو صندوق براى کشاورزان و پیشه و هنر درست کنند. یعنى اگر امروز فردى خواست برود کسب و تجارت بکند بتواند یک وام تضمینى در حدود چهار یا 5 هزار تومان با تضمین یک آدم معتبرى بگیرد و احتیاج به وثیقه گذاردن و تشریفات عجیب و غریب بانکى نباشد و بنده اطمینان دارم که دولت هم در امر اجراى شاهنشاه زودتر اقدام خواهد کرد که تأسیس این دو صندوق لایحه‌اش را زودتر بیاورد به مجلس چون بنده حتم دارم که اگر این دو صندوق تأسیس شود لااقل سالى ده هزار نفر در حرفه‌ای که تحصیل کرده‌اند مشغول خواهند شد و آن وقت اگر کسى آمد و گفت من به واسطه نداشتن سرمایه بیکار هستم معلوم می‌شود آدم بیکاره ایست چون همه چیز در اختیارش گذاشته شده. بنده می‌خواستم یک مطلب دیگرى را هم عرض کنم که به طور کلى فعالیت وزارت راه انصافاً خوب شده است وزیر راه زحمت می‌کشد ولى باید یک فکرى بکنید که اعتباراتشان در یکجا تمرکز پیدا کند و بتواند واقعاً خدمت بکند راه‌آهن چون اعتباراتش در یک جایی متمرکز است ملاحظه می‌فرمائید پیشرفت کرده و دارد به همه‌جا می‌رسد ولى در راه‌ها زحمت می‌کشند و کوشش می‌کنند واقعاً صبح تا شام این آقاى سرلشگر انصارى زحمت میکشد ولى اعتباراتش پراکنده است و کارى از پیش نمی‌رود. سه دقیقه باقیمانده. وقت خودم را به آقاى ارباب می‌دهم.

ارباب - ان‌شاءالله به بندرعباس تشریف می‌برید و راه را می‌بینید.

نایب‌رئیس - آقاى ارباب. از سه دقیقه وقت آقاى دکتر مشیر فاطمى استفاده می‌کنید بفرمائید.

ارباب - بنده قصد مزاحمت نداشتم موضوع معابر را که سابقاً اجاره داده‌اند و اینجا صحبت شد درست است اگر از یک میوه‌فروش یک مبلغى را گرفته‌اند و یک محلى را اجاره داده‌اند بایستى از عهده خسارتش بر بیایند اما آقایان معابرى که یک قسمتش پیاده‌رو است و یک قسمت آن اتومبیل رو و وسائط نقلیه عبور می‌کند اینها حق تمام مردم دنیاست که در این مملکت می‌آیند و می‌روند، آمده‌اند سابقاً پیاده‌روها را و معابر را اجاره داده‌اند آن وقت تجاوز کردند تا وسط خیابان را هم اشغال کرده‌اند ای بسا تصادفاتى که منتهى به قتل مردم شد در اثر این عمل نامشروع و سوابق زیادى هم دارد به عقیده بنده یکى از کارهاى خوبى که شده است صاف کردن این معابر است هر کسى سابقاً معبر مردم را اجاره داده مرتکب عمل نامشروعى شده باید از عهده خسارت بربیاید باید تعقیب هم بشود. در این مورد به خصوص به عقیده بنده یکى از اصلاحاتى است که شده منتهى کسانى که حقى دارند بایستى دولت از مرتکب آن خلاف بگیرد و خسارت آنها را بدهد.

3- طرح و تصویب یک فوریت و اصل گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان

نایب‌رئیس - نطق قبل از دستور تمام است و اینک وارد دستور می‌شویم. لایحه مربوط به موافقت نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان مطرح است و قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

گزارش از کمیسیون فرهنگ به مجلس شوراى ملى

کمیسیون فرهنگ در جلسه 36/ 8/ 8 با حضور آقاى وزیر فرهنگ لایحه ارسالى از مجلس سنا راجع به موافقت‌نامه بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان را مطرح و ماده واحده مصوبه مجلس سنا را تصویب نمود. اینک گزارش آن را تقدیم مجلس شوراى ملى می‌دارد.

ماده واحده - موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان مشتمل بر یک مقدمه و شانزده ماده که در هیجدهم اسفند ماه 1334 مطابق نهم مارس 1956 در کراچى به امضا رسیده تصویب می‌شود.

گزارش از کمیسیون امور خارجه به مجلس شوراى ملى

کمیسیون امور خارجه با حضور آقاى وزیر امور خارجه لایحه ارسالى از مجلس سنا راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى اسلامى پاکستان را مطرح و گرازش کمیسیون فرهنگ را تأیید نمود. اینک گزارش آن را تقدیم مجلس شوراى ملى می‌نماید.

از طرف مخبر کمیسیون خارجه امید سالار.

نایب‌رئیس - شور اول لایحه مطرح است.

ابتهاج - اگر اجازه بفرمائید پیشنهادى مبنى بر یک شورى بودن لایحه را تقدیم کنیم.

نایب‌رئیس - بسته به نظر آقایان است آقاى دکتر پیرنیا مخالفید بفرمائید.

دکتر پیرنیا - آقایان توجه می‌فرمایند که راجع به این لایحه مخالف نام‌نویسى کرده‌ام. منظورم مخالفت با روابط فرهنگى ایران و پاکستان به هیچ‌و‌جه نیست بنده براى اینکه بیان خودم را تشریح می‌کنم استدلال بیان مایل هستم از جناب آقاى معاون وزارت امور خارجه که اینجا تشریف دارند و جناب آقاى معاون نخست‌وزیر یک سؤالى بکنم و آن اینست که براى اجراى این قراردادهاى فرهنگى بین ایران و پاکستان و بین ایران و هندوستان و بین ایران و سایر ممالک همجوار که در آنجاها سوابق فرهنگى مشعشعى ایران دارد. چه وسایلى تهیه کرده‌اید چه تشکیلاتی دارید و چه اقداماتى کرده‌اید و چه بودجه‌ای دارید براى این کار آیا فقط تنظیم قراردادهاى فرهنگى و گذاشتن آنها در بایگانى وزارت امور خارجه و فراموش کردن آنها این کار شما است یا اینکه وسایلى دارید روابط فرهنگى ایران با ممالک خارجه آنجا که شایسته فرهنگ و ادبیات و تاریخ ایرانست تقویت بشود و مورد حمایت قرار بگیرد؟ همین‌طور از جناب آقاى معاون نخست‌وزیر که سرپرست قسمت تبلیغات و انتشارات را دارند این سؤال را مى‌کنم که براى این عمل یعنى براى تقویت و حمایت و توسعه فرهنگ ایران آن فرهنگ درخشانى که هنوز تشعشع آن در تمام ممالک شرق و غرب به چشم می‌خورد چه برنامه‌ای دارند و چه برنامه‌ای در رادیو تهران و یا به وسیله انتشارات و تبلیغات اجرا فرموده‌اند آقایانى که به خارج از ایران مسافرت می‌کنند ملاحظه می‌فرمایند که تمدن ایران و زبان و ادبیات ایران در خارج از کشور مخصوص در ممالک آسیایی از افغانستان گرفته تا پاکستان و هندوستان و اندونزى تا اعماق جزایر اقیانوسیه چه نفوذ و چه اهمیت و مقامى را دارد همین‌طور در ممالک غرب ایران که مسافرت می‌فرمائید. در شمال افریقا حتى در اسپانى و در تمام حوزه مدیترانه هنوز که هنوز است بعد از قرون متمادى که گذشته است ملاحظه می‌فرمائید که ادبیات ایران هنوز قدرت و نفوذ و تسلط خویش را حفظ کرده است با وجود بی‌توجهى که از طرف دولت‌هاى ما با این مسائل ابراز شده است در هندوستان و پاکستان در مسافرتى که دو سال پیش بنده افتخار التزام رکاب اعلیحضرت همایون شاهنشاه را داشتم آنجا روزى نبود که نویسندگان پاکستانى جهد نکنند اشعارى به فارسى بگویند و قصائدى از دورترین شهرهاى هندوستان و پاکستان براى آن هیئتى که رفته بود نفرستند و علاقه‌مندى خودشان را به زبان فارسى و ادبیات فارسى ابراز نکنند ولى متأسفانه دیده می‌شود که ما فقط و فقط به تنظیم و تصویب قراردادهاى فرهنگى اکتفا می‌کنیم و آنچنان که باید و شاید به هیچ‌وجه توجهى به حفظ و حراست این میراث گرانب‌ها نداریم آقایانى که در خارج از ایران در آنجایی که فرهنگ ایران سابقه

+++

 داشته مسافرت بفرمایند ملاحظه می‌فرمایند که با وجود هجومى که از طرف تمدن اروپایی و زبان اروپایی شده و با تقویتى که دولت‌هاى خارجى براى توسعه فرهنگ و زبان خودشان در این کشورها انجام می‌دهند با وجود این ادبیات و فرهنگ ایران توانسته است روى معنویت خودش قدرت و استقامت خودش را بع منصه ظهور برساند و هنوز مقاومت کند ولى اگر دولت ایران صرف‌نظر از این قراردادهاى فرهنگى براى این کار یک برنامه‌ای تنظیم بکنند این میراث گرانبهایی که در اثر گذشت قرون متمادى از بزرگان و دانشمندان ایران براى ایران تهیه شده است بنده اینجا عرض می‌کنم در معرض انحطاط و زوال قرار می‌گیرد و بنابراین بنده تمنا دارم از دولت که اولاً این مسائل را روشن بفرمایند و اقداماتى را که در طى سنوات خیر براى حفظ حراست و توسعه فرهنگ ما را در این ممالک انجام داده‌اند به اطلاع مردم ایران برسانند و دوم یک برنامه کافى براى این منظور یعنى براى حفظ و حراست و تقویت فرهنگ ایران تنظیم بکند و ب همجلس شورای ملى پیشنهاد بکنند (احسنت).

نایب‌رئیس - آقاى معاون وزارت خارجه معاون وزارت خارجه.‏

(مشفق کاظمى) بنده می‌خواستم به عرض آقایان محترم برسانم البته همانطور که آقاى دکتر پیرنیا نماینده محترم فرمودند در موضوع توسعه روابط فرهنگى تنها قرارداد کافى نیست ما هم این منظور را نداشتیم قرارداد معمولاً اساس این نوع روابط را ایجاد می‌کند. قراردادهاى دولتى قراردادها بازرگانى و فرهنگى همه همینطور است اما اینکه فرمودند که تا این زمان عملى نشده متأسفانه باید عرض کنم اینطور نیست براى اینکه نفوذ معنوى ایران در قاره هندوستان تازگى ندارد مخصوصاً از روزى که این قاره به دو کشور دوست تقسیم شده اقدامات لازم براى توسعه همان نفوذ فرهنگى خوشبختانه ادامه پیدا کرده است. خیال می‌کنم شاید تأسیس نماینده فرهنگى یا مستشار فرهنگى در اولین کشورهایی که ما پیدا کرده‌ایم هندوستان و پاکستان بوده است و البته با بودجه و وسایلى که داریم البته همه کارها تا حدى مربوط به داشتن وسایل است با وسایلى که دولت دارد هم نماینده فرهنگى آنجا داشتیم و هم اعتبارات دارد و خوشبختانه در بعضى جاها توانسته است خانه‌های فرهنگى ایجاد بکند با سرمایه‌ای که داشتیم در این قسمت هم کوتاهى نشده و البته خوشبختى ما در این است که ادبیات ما چه در قرون گذشته و چه در حال فعلى تجلیاتى دارد که این تجلیات در آنجا هم مورد استفاده واقع شده و از طرف همان دولت هم به طوری که بنده اطلاع دارم و آقایان همه اطلاع دارند هر روز هم تلفن می‌کنند و به ما مراجعه می‌شود که این روابط فرهنگى که خوشبختانه از خیلى قدیم بین ایران و اینکه کشور هست تقویت بشود و در جاهى دیگر همه البته براى توسعه روابط فرهنگى در حدود وسایلى که داریم مرتباً مشغول اقدام هستیم وزارت فرهنگ هم خیلى کمک می‌کند البته رایزن‌هاى فرهنگى را آنها انتخاب می‌کنند و بنده می‌توانم اطمینان بدهم که در این قسمت تا حدودى موفقیت‌هایی حاصل شده است ان‌شاءالله بعدها هم خواهد شد (ان‌شاءالله).

نایب‌رئیس- پیشنهادى راجع به درخواست یک شورى بودن این لایحه شده است که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى اینجانبان امضاکنندگان زیر پیشنهاد می‌نمائیم. لوایح موافقت‌نامه‌های فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران از یک طرف و دول پاکستان و هند از طرف دیگر به قید یک فوریت مطرح گردد. مهندس هدایت.

مهندس جفرودى. بزرگ‌نیا. کیکاوسى. سراج حجازى. اقبال. اکبر. رامبد. علامه وحیدى. خرازى. ابتهاج. صادق بوشهرى. بیات ماکو. و چند امضاى دیگر.

نایب‌رئیس - مخالفى نیست؟ (نمایندگان خیر) درخواست آقایان نسبت به هر دو گزارش بود که فعلاً گزارش مربوط به موافقت‌نامه فرهنگى دولت پاکستان مطرح است لذا رأى می‌گیریم به فوریت این لایحه آقایانى که با فوریت لایحه موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند).

تصویب شد بنابراین لایحه این شورى خواهد بود چون درکلیات درخواستى شده است لذا رأى می‌گیریم به ورود در ماده واحده آقایانى که به ورود درماده موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد چون د رماده واحده مخالفى نیست رأى می‌گیریم بمجموع ماده آقایانیکه بامجموع ماده موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد چون این لایحه قبلاً در سنا تصویب شده است براى اجرا به دولت ابلاغ می‌شود.

4- طرح و تصویب یک فوریت و اصل گزارش کمیسیون فرهنگ راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى هند

نایب‌رئیس - گزارش دیگرى مربوط به موافقت نامه فرهنگى بین ایران و دولت هندوستان مطرح است قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل خوانده شد)

گزارش از کمیسیون فرهنگ به مجلس شوراى ملى

کمیسیون فرهنگ در جلسه 1336/ 8/ 8 با حضور آقاى وزیر فرهنگ لایحه شماره 1728/ 46280 ارسالى از مجلس سنا راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران ودولت جمهورى هند را مطرح و ماده واحده مصوبه محلس سنا را تصویب نمود اینک گزارش آن را به مجلس شورای ملى تقدیم می‌دارد:

ماده واحده - موافقتنامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى هند مشتمل بر یک مقدمه و چهارده ماده که در دهم آذر ماه 1335 مطابق اول دسامبر 1956 در دهلى نو به امضاء رسیده تصویب می‌شود.

گزارش از کمیسیون امور خارجه به مجلس شوراى ملى

کمیسیون امور خارجه با حضور آقاى وزیر امور خارجه لایحه ارسالى از مجلس سنا راجع به موافقت‌نامه فرهنگى بین دولت شاهنشاهى ایران و دولت جمهورى هند را مطرح و پس از توضیحاتى که آقاى وزیر امورخارجه بیان نمودند گزارش کمیسیون فرهنگ را تأیید نمود. اینک گزارش آن را به مجلس شورای ملى تقدیم می‌دارد.

نایب‌رئیس - چون درخواست فوریت شده لذا فوریت آن مطرح است مخالفى با فوریت نیست؟ (اظهارى نشد) آقایانى که بافوریت این لایحه موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد کلیات مطرح است درخواستى نشده است لذا رأى می‌گیریم بورود درماده واحده آقایانى که بورود درماده واحده موافقند قیام بفرمایند دکتر شاهکار اجازه می‌فرمائید.

نایب‌رئیس - اعلام رأى شده بفرمائید.

دکتر شاهکار - بنده خواستم از مقام محترم استدعا کنم چون دیدید که ضمن اصل موافقت‌نامه مطالب بسیار جالب توجهى است خوب است امر بفرمائید این پانزده ماده‌ای که به صورت ماده واحده رأى می‌دهیم حداقل قرائت بشود.

نایب‌رئیس - چاپ وتوزیع شده است قرائت آن ضرورت ندارد کلیات ماده واحده مطرح است (گفته شد مخالفى نیست) رأى می‌گیریم به ورود در ماده واحده آقایانی که با ورود در ماده واحده موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد خود ماده واحده مطرح است مخالفى نیست؟ (اظهارى نشد) چون مخالفى نیست رأى می‌گیریم به اصل ماده واحده آقایانى که با ماده واحده موافقند قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد چون قبلاً در سنا تصویب شد لذا به دولت ابلاغ می‌شود آقاى معاون وزارت امور خارجه معاون وزارت امور خارجه بنده خواستم ازطرف دولت از توجهى که ازطرف آقایان نمایندگان نسبت به تصویب هر دو لایحه ابراز شد تشکر بنمایم (احسنت).

5- تعیین موقع جلسه بعد - ختم جلسه

نایب‌رئیس - چون مطلبى در دستور نیست جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز سه‌شنبه دستور لوایح جارى‏.

(مجلس یک ساعت پیش از ظهر ختم شد)

نایب‌رئیس مجلس شوراى ملى - عماد تربتى‏

+++

یادداشت ها
Parameter:295194!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)