کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره سیزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏13
[1396/05/16]

جلسه: 130 صورت مشروح مجلس روز یکشنبه 11 بهمن ماه 1321  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‏

2- بقیه شور اول لایحه آبیارى‏

3- طرح و تصویب لایحه اجازه خرید عمارات تعاونى مصرف از طرف وزارت بازرگانى و پیشه و هنر

4- طرح و تصویب لایحه استخدام فارغ‌التحصیل‌هاى دانشکده‌هاى کشاورزى‏

5- تصویب دو فقره مرخصى‏

6- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملى، دوره‏13

جلسه: 130

صورت مشروح مجلس روز یکشنبه 11 بهمن ماه 1321

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس‏

2- بقیه شور اول لایحه آبیارى‏

3- طرح و تصویب لایحه اجازه خرید عمارات تعاونى مصرف از طرف وزارت بازرگانى و پیشه و هنر

4- طرح و تصویب لایحه استخدام فارغ‌التحصیل‌هاى دانشکده‌هاى کشاورزى‏

5- تصویب دو فقره مرخصى‏

6- موقع و دستور جلسه بعد- ختم جلسه

(مجلس یک ساعت و سه ربع پیش از ظهر به ریاست آقاى اسفندیارى تشکیل گردید)

صورت مجلس روز پنجشنبه 8 بهمن ماه را آقاى (طوسى) منشى قرائت نمودند. (اسامی غایبین جبلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده:

غایب با اجازه- آقای: فاطمی

غایبین با اجازه- آقایان: مرآت اسفندیاری، رهبری، ارگانی، شاهرودی، مشیردوانی، ناصری، امیر ابراهیمی، دبستانی، آصف، صادق وزیری، فتوحی، کامل ماکو

دیرآمدگان بی­اجازه- آقایان: رضوی، مسعودی خراسانی، اکبر، بوداغیان)

1- تصویب صورت مجلس‏

رئیس- در صورت مجلس نظرى نیست؟ (گفته شد- خیر) صورت مجلس تصویب شد.

2- بقیه شور اول لایحه آبیارى‏

رئیس- گزارش کمیسیون کشاورزى راجع به آبیارى مطرح است. ماده سوم خوانده می‌شود.

ماده 3- هر مبلغ از این اعتبار سالیانه که در آخر هر سال به مصارف مندرجه در این قانون نرسد در سال‌هاى بعد بدون این که به صرفه‌جویى برود مورد استفاده قرار خواهد گرفت.‏

رئیس- آقاى مؤید احمدى‏

مؤید احمدى- وقتى قانون آبیارى جز دستور شده بود در ورقه که بیرون آویخته بودند بنده جز مخالفین اسم خودم را نوشته بودم لکن متأسفانه به واسطه کسالت در آن جلسه نتوانستم حاضر شوم و قانون کلیاتش و ماده اول

+++

و دومش گذشته است این است که حالا در ماده سوم که حکایت خرج است بنده مى‌خواستم یک تذکرى عرض کنم و اصلاً نظر خودم را اگر اجازه بفرمایید به عرض مجلس برسانم. عرض کنم نظر بنده این است که آبیارى در این مملکت اگر بخواهیم قنوات را درست کنیم فایده ندارد غیر از این که بخواهیم بگوییم قانون آبیارى گذارده‌ایم. قنوات اگر مالک دارد و پول دارد قنات خودش را آباد می‌کند و اگر ندارد از بانک فلاحتى قرض می‌کند و قناتش را آباد می‌کند آبیارى این کشور سدبندى است این را فراموش نکنید. رو‌دخانه هلیل رود از اول جیرفت مى‌آید تا آخر جیرفت در جازموریان فرو می‌رود و در هفتصد سال پیش از این تاریخ احمد ابن حامد به اسم عقدالعلى را بردارید بخوانید می‌نویسد در هر سال از محل این آب سیصد هزار اشرفى عاید می‌شده است از محل کنف و ابریشم و همچنین چند رودخانه در سیستان است و در خراسان است و در همه شهرهاى ایران اغلب رودخانه هست آبیارى این مملکت به این است که سد ببندند و آب را بیاورند روى اراضى که مردم براى زراعت بتوانند استفاده کنند و الا قنوات را می‌خواهید چه کار کنید اگر دارد آباد می‌کند قناتش را و اگر ندارد می‌رود از بانک کشاورزى قرض می‌کند و خرج می‌کند عمده آبیارى این مملکت به سد‌بندى است این مخارجى را که می‌خواهید بکنید بنده به ده برابر آن عقیده دارم ولى در هر سال در یک قسمت عمل کنید و سدبندى کنید یک سال آب کوه رنگ را بیاورید به اصفهان یک سال سد جیرفت را ببندید یک سال سد کشف رود را ببندید این طور کارها براى مملکت فایده دارد. و الا در قنوات کار کردن فایده ندارد. اینجا می‌نویسد احداث چاه آرتزین بکند این کارها قبلاً کردند براى چاه آرتزین مرحوم حاج محمد‌خان پسر مرحوم حاج عبدالکریم‌خان ادوات و اسبابى وارد کرد و کارخانه به کرمان آورد و متخصص رفت بعد از پنج شش ماه یک سال مطالعه گفتند نمی‌شود محل چاه آرتزی نباید جایى باشد که اطراف آن کوه باشد و زمین آن طشت باشد تا بشود چاه آرتزین احداث کرد و آنجا گفتند که موجباتش فراهم نیست و آن نظر به هم خورد و اسبابهایش ریخته است در کرمان توى یک انبار و آن مرد متخصص هم در آنجا مرحوم شد. در یزد مگر اجازه نگرفتند؟ خرج نکردند؟ ولى نتیجه نداد شما رودخانه‌ها را ول کردید سد نمى‌بندید می‌خواهید چاه آرتزین درست کنید؟ به عقیده بنده عوض این مواد یک برنامه ده ساله بنویسید و سالى ده میلیون 20 میلیون هر چه داریدخرج سدبندى کنید این کار آبیارى مملکت و خدمت به کشاورزى مملکت است و الا قنوات را آباد کردن با چاه آرتزین کندن به نظر بنده یک خرجى بی‌جایى است و هیچ فایده ندارد.

مخبر- محض روشن شدن نظر جنابعالى عرض می‌کنم که در کمیسیون کشاورزى این مطالب کاملاً بحث شد و مطرح شد و همین تذکرات را آقایان اعضا کمیسیون به آقاى وزیر کشاورزى دادند وزارت کشاورزى اصل مقصودش در این لایحه به طورى است که حضرتعالى تذکر دادید و نظرش توسعه آبیارى است در تمام کشور نه در ظرف ده سال بلکه در چندین نوبت ده سال یعنى هر ده سال که تمام شد بعد هم ادامه بدهند براى این که احتیاجات آبیارى در ایران فوق‌العاده زیاد است و این کار را با کمى اعتبار و کمى وسایل تصدیق بفرمایید که در یک مدت کمى نمی‌شود عملى کرد مدت خیلى مدیدى لازم است که تمام سدهایى که در تمام کشور لازم است ایجاد شود البته وزارت کشاورزى این را در نظر ندارد و در لایحه هم این نیست که دولت مستقیماً در قنوات مردم دخالتى بکند اگر ذکرى از قنوات اینجا شده است مقصود قنوات مشترکى است که خودتان در کرمان هم سراغ دارید که داراى هزاران شریک است و به واسطه کثرت شرکا نمی‌شود در تنقیه آنها اقدام کرد باید یک موادى وضع شود که تمام شرکا را در تنقیه و احیا آن قنوات وادار کند البته این موضوع با سدبندى مانعه­‌الجمع نیست. این که راجع به چاه آرتزین

+++

فرمودند متأسفانه این قسمتى را که آقا فرمودند وارد نیست و بنده نمی‌توانم در این قسمت با جنابعالى هم عقیده باشم بنده در اروپا بوده‌ام و چاه آرتزین را در آفریقا دیده‌ام آقاى وزیر کشاورزى هم تشریف داشتند و دیده‌اند که در آفریقاى شمالى به واسطه احداث یکى دو چاه آرتزین شهرهاى خوب و آبادى احداث کرده‌اند و یک اراضى بایر ولم یزرع و غیر قابل زراعت را تبدیل به یک مزارع نبرد خرمى کرده‌اند که انسان لذت می‌برد از دیدن آنها و در ایران هم آن طور نیست که در هیچ نقطه نشود چاه آرتزین ایجاد کرد هست نقاطى که اگر کاملاً رسیدگى کنند و مطالعه کننده چاه آرتزین ممکن است احداث شود و آب کاملى در بیاید و استفاده کلى خواهد داد. بنده خودم نه سال قبل یک شرکت فرانسوى را دیدم که نمایندگان آن شرکت آمده بودند در آن طرف کوه‌هاى مازندران تجسس می‌کردند و خود آنها اظهار می‌کردند به قدرى آب فراوان بود و فوران می‌کرد که لوله‌ها را می‌ترکاند البته در آنجاها ممکن بود چاه آرتزین ایجاد کرد و استفاده کشاورزى کرد البته اگر آن طرف کوه آب فوران داشته باشد معلوم نیست که در این طرف کوه نشود استفاده کرد شما اگر از تبریز تشریف ببرید به سمت خراسان تمام این دامنه‌هاى کوه محل‌هاى فوق‌العاده خوب و مساعدى است از نظر فلاحتى ولى متأسفانه به واسطه نداشتن آب نتوانسته‌اند آنجا زراعت کنند در صورتی که اگر ما بتوانیم به واسطه چاه‌هاى آرتزین این قسمت از دامنه جبال البرز را آبیارى و زراعت کنیم تمام آذوقه ایران که سهل است پنج برابر خوراک ایران می‌شود خواروبار ایجاد کرد و مملکت را از حیث خواروبار غنى و بى‌نیاز کرد پس به عقیده بنده این لایحه نظر حضرت مستطاب عالى را از حیث سد‌بندی و آبیارى تأمین کند و اگر راجع به قنوات هم در این قانون تذکرى داده شده از حیث قنوات مشترکى است که اصلا ح و تنقیه آنها لازم است و بدون قانونى هم این عمل اجرا نخواهد شد.

رئیس- آقاى فرمانفرماییان‏

فرمانفرماییان- موافقم.‏

رئیس- آقاى دهستانى‏

دهستانى- عرض کنم با عاطفه کاملى که بنده به امور کشاورزى دارم و همین طور علاقه که به آقاى عدل وزیر کشاورزى داشته و دارم متأسفانه مخالف به این قانون هستم و ناچارم عقیده خودم را به عرض مجلس برسانم همه آقایان مستحضرند که ترقى امور کشاورزى فقط و فقط از لحاظ ارزش دسترنج زارع و مالک است یعنى اگر دسترنج او ارزش داشته باشد قهراً امور کشاورزى ترقى می‌کند و هر قدر زحمت بکشند. جبران زحمات آنها را می‌کنند و الا مثل ایام گذشته می‌شود که ملاحظه فرمودید طبقه زارعین دست از کار کشیدند و به کارهاى متفرقه پرداختند به علاوه مداخله دولت و اصطکاک مأمورین دولت در امور مردم در کلیه امور ثابت کرد که اسباب اذیت و زیان دولت و مردم می‌شود امور خط آهن اگر طورى بود که مورد اصطکاک مأمورین دولت بود یقین بدانید که ما داراى خط آهن نبودیم خصوصاً در امور کشاورزى که اگر مداخله مأمورین دولت در آن باشد و ما فرض کنیم که از گذراندن این قانون آبیارى کشور را تأمین می‌کند در حقیقت اسم این قانون را باید گذاشت کاسه از آش گرم‌تر براى این که هر زارعی هر مالکی که در این کشور هست بیش از هر کس نسبت به آب و خاک خودش علاقه دارد که شاید صدى یک مأمورین دولت این علاقه را نداشته باشند مداخله مأمورین دولت در قنوات مردم باعث خواهد شد که امور کشاورزى را فلج می‌کند و دیگر این که مالکین گرفتار وام شوند و املاک خودشان را بفروشند در اینجا دلیل عرض می‌کنم همان عملى را که مأمورین دولت و بالاخره متخصص در امور خالصه‌جات کردند ملاحظه فرمودید بالاخره کار به جایى رسید که خالصه‌جات از دست دولت رفت و حالا ملاحظه بفرمایید که به دست افراد افتاده و صد در صد ترقى کرده است (هاشمى- همه جا این طور نیست) بنده عقیده خودم را عرض می‌کنم و

+++

شاید عقیده‌ام کامل نباشد عقیده بنده این است که امور آبیارى که از طرف وزارت کشاورزى اقدام می‌شود فقط و فقط مربوط به آبهایى باید باشد که در این کشور هرز می‌رود یعنى از مردم ساخته نیست که آنها را به اراضى برگردانند آنها را باید اقدام کرد که اراضى قابل زراعت تهیه کنند و افراد را دعوت کنند و ایجاد خرده مالکین در کشور بکنند و آنها را به خرده مالکین بفروشند قطعى است اگر این عمل وزارت کشاورزى انجام بدهد یقین بدانید که صدى یک کارى که وزارت کشاورزى در ایجاد انجام می‌دهد تأثیر ندارد و فایده ندارد ولى معذلک ارزش دارد که آبهایى که هرز می‌رود سدبندى کنند و اراضى تولید کنند که قابل زراعت بشود راه دور نرویم سد ساوه اراضى فراوان در جلو دارد آن سد را ببندید و مشغول شوید آب شاهرود قزوین را برگردانید به این اراضى و این خرج‌هاى زیادى که از براى این موضوع می‌شود خرج سدبندى بکنند این است عرایض بنده.

وزیر کشاورزى- آقاى دهستانى فرمودند با این قانون مخالف هستند اولاً این قانون را تأیید کردند و مخالفتى بنده ندیدم فرمایشاتى که فرمودند تمام آن در این قانون پیش‌بینى شده و مخصوصاً راجع به سدبندى وقتى که به موادش رسیدیم ملاحظه خواهید فرمود که این اعتباراتی که گرفته شده عمده براى این منظور خواهد بود بنابراین نظرى که آقا دارند تأمین است و این که فرمودید اگر مالکى باشد که در ملکش قنات باشد خودش آباد می‌کند خواستم عرض کنم این طور نیست چند هزار قنات در ایران وجود دارد که مالکین آنها هیچ وقت میل ندارند آباد شود حالا غیر از جنوب در حوزه انتخابیه خود آقا چندین قنات خراب نشان بدهم که مالکین آن نمی‌گذارند آباد شود و امیدوارم بعد از این که قانون تصویب شد همین کاسه از آش گرم‌تر یک خدمتى براى شما انجام می‌دهد.

جمعى از نمایندگان- مذاکرات کافى است.

ماده 4- بنگاه مستقل آبیارى موظف است ساختمان‌هاى آبیارى و زهکشى که تاکنون نقشه‌هاى آنها حاضر شده یا سایر عملیات آبیارى را که در مدت ده سال برسى آنها تکمیل و اجراى آنها لازم شمرده شود به ترتیب الاهم فالاهم عملى نماید و سازمان مخصوص جهت برسى امور آبیارى در کلیه کشور تشکیل دهد تا به تدریج هر اقدامى که براى توسعه آبیارى ممکن باشد مورد بررسى کامل قرار گیرد و براى استفاده از آبهاى زیرزمینى و احداث چاه آرتزین متخصصین مخصوص استخدام نمایند که به مطالعات علمى پرداخته و همین که در یک نقطه برسى تکمیل و نقشه‌هاى لازم تهیه شد شروع به عمل نماید.

تبصره- تشخیص تقدم و تأخر عملیات آبیارى هر سال برحسب پیشنهاد وزارت کشاورزى و تصویب هیئت وزیران خواهد بود.

رئیس- آقاى آزادى

آزادى- عرض کنم به نظر بنده مهم‌ترین قدمى که این دولت برداشته است تقدیم لایحه آبیارى است و یکى از بزرگ‌ترین افتخارات این عصر است و به عقیده بنده اگر در این مدت ده بیست سال که وسایل اصلاحات در این مملکت فراهم بود به جاى این ساختمان‌هاى بیهوده و مخارج گزافى که در این مملکت شد و امروزه یک شاهى به درد این مملکت نمى‌خورد این پول‌ها صرف آبیارى می‌شد امروز می‌توانستیم که یک استفاده‌هاى خیلى زیادترى بکنیم و مملکت را از فقر و بدبختى نجات بدهیم و این قحطى که امروز دچار مملکت شده هرگز پیش نمی‌آمد خاصه این که مملکت ایران در یک فلات خشکى واقع شده است که احتیاج دارد به آبیارى مصنوعى در قسمت سدبندى رودخانه‌ها و احیا قنوات و سایر قسمت‌ها اما اشکالى که هست به عقیده بنده در مسأله تشخیص تقدم و تأخرات و این یک موضوعى است که بایستى خیلى مورد توجه دولت باشد در این چند سالى که متخصص آبیارى آمده است اقداماتى کرده است مى‌بینیم و مى شنویم که در بعضى نقاط که رودخانه داریم با وسایل آبیارى به حد کفایت هست باز براى این که وضعیت آنها بهتر

+++

شود براى آبیارى یک قدم‌هاى بهترى برداشته‌اند و یک اقداماتى کرده‌اند از جمله اتصال آب کوهرنگ به زاینده رود یا در خوزستان هم که مشغول سدبندى هستند ولى یک قسمت از این مملکت هست که خود آقاى وزیر کشاورزى مستحضر هستند که حتى اینها آب خوراکى هم ندارند در یک قسمت از کرمان و فارس و بلوچستان جاهایى هست که مسافرین وقتی که بخواهند مسافرت طولانى بکنند بایستى آب بردارند که مبادا در توى راه از تشنگى تلف شوند به عقیده بنده مقدم بر همه باید آن شهرهایى را در نظر گرفت که وسایل آبیارى در آنجاها نیست حتى آب خوراک هم ندارند قسمتى از فارس هست که موسوم به لارستان است که اغلب آقایان مسبوق هستند که با وجود این که یک ناحیه وسیعى است که غریب صد هزار نفر جمعیت دارد به واسطه این که نه قناتى است نه رودخانه نه هیچ وسیله آبیارى هست به همین حال مانده در آنجاها بایستى اقداماتى شود و زمین آنجا براى زراعت به قدرى مستعد است که اگر یک سال باران بیاید و زراعت بشود خوب می‌شود که تخمى دویست تخم و سیصد تخم عمل مى‌آید و براى چند سال‌شان ذخیره می‌کنند و در نتیجه این که آب ندارند و وسایل زندگى براى آنها فراهم نیست در سال گذشته و امسال مکرر بنده عرض کردم که قحطى در لارستان به قدرى بود که شاید قریب بیست هزار نفر از قحطى تلف شده‌اند و چون خوراک آنها اکثراً ملخ دریایى و ملخ صحرایى و هسته خرما بوده است و از این جهت شاید در حدود بیست هزار نفر از آنجا مهاجرت کردند اینها در اثر چه بوده در اثر این که در آنجا آبى نیست که بتوانند کشتى بکنند بنده مکرر خدمت آقاى وزیر کشاورزى عرض کردم که این پرفسور ویندزو که متخصص آبیارى است عازم این ناحیه بشوند که اگر ممکن باشد به وسیله چاه‌هاى آرتزین آنجاها را آباد نمایند یا به وسیله رزرو وآر آنجا را ممکن است آبیارى کرد اگر یک سال خشکسالى شد مردمان آنجا دچار بى‌آبى و مضیقه نشوند اما متأسفانه نشد و یا این که این پرفسور به اغلب نقاط فارس هم مسافرت کرده هنوز هم موفق نشده است کارى براى لارستان بکند این است که موضوع تقدم و تأخر به نظر بنده خیلى اهمیت دارد و با این ترتیب که اینجا پیش‌بینى شده فایده ندارد ممکن است الان یک برنامه تهیه کنند از روى سوابق و اطلاعاتى که وزارت کشاورزى دارد آن محل‌هایى که از حیث آب در زحمت هستند آنها را مقدم دارند و یا این که در جز همین لایحه پیش‌بینى شود که موضوع تقدم و تأخر با موافقت کمیسیون کشاورزى باشد و آقایان نمایندگان هم که اطلاعات محلی‌شان بیشتر است نظریات خود را بدهند و از نظر آقایان استفاده شود و از افکار اعضاى کمیسیون کشاورزى که اغلب آقایان مطلعین آنجا تشریف دارند استفاده کنند چون آقایان وزیران اغلب از حدود حوزه کارشان اطلاع دارند و از نظر سیاست عمومى انتخاب می‌شوند ولى اطلاعات از وضعیت محل‌ها و نقاط دور دست ندارند و بایستى براى این کار از نظر آقایان نمایندگان استفاده کنند براى نمونه بنده عرض می‌کنم که سال گذشته بنده به یکى از آقایان وزیران که اطلاعات جامعى دارند و خارج هم رفته‌اند و مکرر راجع به همین موضوع لارستان عرض کردم که این بدبخت‌ها دچار قحط و غلا هستند ولى ایشان جواب دادند که براى لارستان هیچ نمی‌شود کارى کرد فقط باید اهالى را کوچ داد از آنجا به جاى دیگر فرستاد حالا ملاحظه بفرمایید یک جایى که صد هزار نفر جمعیت دارد بخواهند آنها را کوچ بدهند به کجا بفرستند چطور وسایل زندگى آنها را تأمین نمایند این میزان اطلاعات یک نفر وزیر است حالا وقتى که این کار را به نظر این آقایان وزیران بگذاریم بیش از این نمی‌توانیم ازشان نتیجه بگیریم بنابراین بنده از آقاى وزیر کشاورزى استدعا دارم که برنامه براى این کار تهیه فرمایید یک سرمایه کافى براى کلیه کشور معین شود که معلوم باشد هر سال چه بکنند امسال نوبت اصفهان سال دیگر نوبت فارس سال دیگر نوبت کرمان آن برنامه معین شود و از نظر

+++

کمیسیون کشاورزى بگذرانند و آقایان نمایندگان هم با نظریات و اطلاعات محلى که دارند بتوانند پیشنهادات خود را بکنند. و از این راه ما به یک نتیجه برسیم.

وزیر کشاورزى- ساختمان‌هاى معمولى مطالعات خیلى لازم دارد و وقت زیاد براى این که اگر یک کسى یک خانه بسازد و یک آجرش را نگذارد آن خانه خراب نمی‌شود و شاید دویست سال هم بماند ولى در موضوع سد بستن این طور نیست و اگر مختصر سوراخى داشته باشد کنده می‌شود و از بین می‌رود بنابراین ساختمان یک سد مطالعات خیلى زیادى لازم دارد راجع به مقدار آب راجع به حد اکثر فشار آب که از جریان سیل تولید می‌شود نسبت به استقامت زمین باید یک مطالعات دقیقى شود و به این واسطه است که نمی‌شود این کار را با عجله انجام داد به همین جهت است که در قانون همین ماده پیش‌بینى شده است که یک عده متخصص استخدام شود که هر کدام مأمور یک استان بشوند که آنها هر کدام در قسمت استان خودشان مطالعاتى کنند و بهترین طرق را پیشنهاد کنند وقتى که این پیشنهادها تهیه شد و نقشه‌ها تهیه شد به موقع اجرا گذارده می‌شود و یکى از مهندسین که در نظر گرفته شده است براى فارس است که از لحاظ کم آبى در مضیقه است و البته تصمیم دولت هم این است که آبیارى آنجا هر چه زودتر اقدام بشود و پیشرفت کند راجع به این پیشنهاد که فرمودند برنامه معین بشود یا در کمیسیون کشاورزى هم معین نشود این عیب دارد براى این که فعلاً بعضى ساختمان‌ها که نقشه‌اش حاضر است اگر ما آنها را شروع کنیم کشور از آن ساختمان‌ها استفاده خواهد کرد و به تدریج سایر ساختمان‌ها که پروژه­هاشان تهیه شد آنها را با در نظر گرفتن احتیاجات هر قسمتى اجرا خواهیم کرد ولى اگر بنا بشود از حالا بگوییم که ما براى ده سال فلان کار را خواهیم کرد چون نقشه‌ها براى ده سال حاضر نیست اینها عملى نیست. راجع به این که کمیسیون کشاورزى مجلس برنامه هر سال را معین کند این هم در کمیسیون مطرح شد و بالاخره آقایان این طور صلاح دانستند که خود دولت معین کند و این طور هم نیست که دولت حقیقتاً بخواهند یک منطقه آباد و یک منطقه خراب باشد دولت با در نظر گرفتن احتیاجات هر محل، کمى آب، احتیاجات مردم آن مناطقى را که بیشتر احتیاج دارد در درجه اول قرار خواهد داد و اما براى این که خاطر آقاى نماینده محترم نسبت به لار آسوده باشد عرض می‌کنم که امسال بذر کارى خوبى آنجا شده از بذرى که براى جنوب فرستاده شده و امیدوارم آن سال‌های سختى که می‌فرمایند دیگر سپرى شده باشد.

رئیس- آقاى اوحدى

اوحدى- این ماده چهار با تبصره‌اى که زیر آن نوشته شده به عقیده این بنده خوب تنظیم نشده است زیرا جمله اول این ماده موضوع وظیفه بنگاه آبیارى است براى عملى کردن ساختمان‌هاى آبیارى و زهکشى به عنوان الاهم فالاهم و این قسمت اول ماده چهار بالکل مخالف است با تبصره زیر این ماده که نوشته شده است عملى کردن آن ساختمان‌ها از حیث تقدم و تأخر برحسب پیشنهاد وزارت کشاورزى و تصویب هیئت وزیران خواهد بود، گویا نویسنده این ماده تبصره آن درست دقت نکرده است که این مخالفت صریح است، اگر بنگاه موظف است این کار را بکنند به پیشنهاد وزارت کشاورزى و تصویب هیئت وزیران چه مدخلیتى دارد؟ اگر بخواهند با لفظ کار بکنند آن یک موضوعى است ولى اگر می‌خواهند عمل کرده باشند بنده معتقد هستم که این تبصره بالکل باید از بین برود زیرا اگر یک بنگاه مستقل آبیارى جدى هم داشته باشیم و بخواهد از روى علاقه نسبت به این آب و خاک خدمت بکند همین قدر که بنا شد پیشنهاد به وسیله مزارت کشاورزى و هیئت وزیران در کار بیاید بالکل آن کار فلج می‌شود، فرض کنیم بنگاه آبیارى نقشه ساختمان یک محلى را حاضر کرد و در برج اسفند بخواهد شروع به عمل بکند که آبش براى فروردین و اردیبهشت به یک اراضى بنشیند در اسفند پیشنهاد می‌کند به وزارت کشاورزى تا وزارت کشاورزى بخواهد به این پیشنهاد مراجعه بکند و به هیأت

+++

دولت پیشنهاد بکند تصور می‌کنم اصلاً آن آب و خاک و آن نظر و آن ترتیبات بالکل از بین می‌رود به این نظر بنده معتقد نیستم که از یک طرف به اداره مستقل آبیارى اختیار داده شود و از طرفى این اختیار از او سلب شود به این جهت پیشنهاد می‌کنم آقاى وزیر کشاورزى موافقت بفرمایند یا آن دلایلى که تذکر دادم این تبصره را از این ماده خارج بکنند، ملغى بکنند. مطلب دیگر موضوع استخدام متخصصینى است که موضوع دوم این ماده است به نظر بنده مقتضى است این ماده تفکیک شود یعنى دو ماده بشود قسمت اول اختیارات بنگاه آبیارى و قسمت دوم مربوط به خود وزارت کشاورزى باشد زیرا بنگاه آبیارى حق ندارد متخصصینى براى چاه آرتزین یا جاى دیگر از خارجه استخدام بکند اگر مقصود از مستخدم مستخدمین داخلى است آن یک امرى است علیحده ممکن است به او اختیار داده شود ولى اگر ما محتاج شدیم به موجب این ماده به یک متخصص خارجى براى احداث چاه آرتزین البته بایستى این اختیار با خود وزارت کشاورزى باشد نه با اداره آبیارى به این جهت عرض کردم که این ماده تفکیک شود قسمت اول مربوط به اداره آبیارى و قسمت دوم مربوط به وزارت کشاورزى.

رئیس- آقاى رضوى‏

رضوى- عرض کنم در یک قانونى که مطرح می‌شود هر دفعه نمی‌شود تصور کرد که مجالى براى بحث و گفت و گو هست و یک نظرهایى که پیدا می‌شود در یک وقتى مجدداً انسان بتواند آنها را اظهار کند. در این ماده بنده دیدم که نوشته شده بود پروژه‌هایى که وزارت کشاورزى تهیه کرده است اینها را اختیار دارد رویش اقدام و عمل کند و با این عبارت مثل این که یک حق تقدمى از براى پروژه‌هاى موجود گذاشته‌اند و البته وضعیت آبیاری که تا به حال در کشور شده یک سابقه خوبى نداشته نه از نظر کیفیت عمل بلکه از نظر محل آن براى این که با وجود این که راجع به قسمت‌هاى جنوب مکرر مذاکره شد که احتیاج زیادترى به آبیارى دارد معذلک که اغلب اقداماتى که از حیث سد‌بندى یا غیر آن انجام گرفته است در جاهایى شده است که اغلب آب زیاد داشته بنده که هیچ نقشه‌اى را اطلاع ندارم که آماده باشد و متعلق باشد به آن نواحى که آب کافى ندارد، به طور کلى موقعى که در این کار می‌خواهیم وارد بشویم باید در درجه اول آنجاهایى که محتاج‌تر هستند در نظر بگیریم و محل تردید هم هست که در این قسمت فلات ایران مرکز و جنوب آن محتاج‌تر است به آب بنابراین بنده پیشنهاد می‌کنم که این پروژه‌ها را ممکن است مقرر بفرمایند در کمیسیون بیاورند ببینیم براى کجا است، اگر جاهایى است که ضرورت فعلى اقتضاى اقدام کافى در آن می‌کند که البته کمیسیون هم موافقت خواهد کرد ولى اگر براى یک جاهایى است که دیر شدنش موجب نمی‌شود که مردم از تشنگى بمیرند در این صورت دیگر ضرورتى ندارد، البته در قسمت فارس به طور کافى آقاى آزادى بیان فرمودند ولى چیزى که هست در آنجا نیازمندى آب خیلى بیشتر از این مقدارى است که به عرض آقاى کشاورزى رسیده است مثالى که آقاى آزادى زدند راجع به وضع لارستان بود که لارستان که یک ناحیه گرم‌سیرى و در آخرین نقطه جنوبى کشور ما است البته اگر در راه دور بوده است و مأمورین اطلاع کافى از آن نداشته‌اند محل تعجب نیست ولى بنده مثل می‌زنم محلى را که در مرز فارس قرار گرفته و آن آباده است در اینجا آقایانى که به شیراز رفته‌اند میانه لار و ایزدخواست دیده‌اند که زمین‌هاى زیادی وجود دارد و اگر مختصر آبى فراهم بشود شاید خود این قسمت صحرا بتواند حاصل و نتیجه خوبى بدهد که نصف آذوقه ایران را تأمین بکند و یا لااقل براى فارس تنها ولى معذلک تاکنون کوچک‌ترین اقدامى براى این صحرا نشده است خود اهالى آباده مکرر به وسیله بنده و غیر بنده از وزارت کشاورزى تقاضا کرده‌اند که چون شهر آباده آب کافى ندارد و از چاه تنها استفاده می‌کند یک فکرى براى آب آنجا بشود معذلک هیچ فکرى و نقشه‌اى تهیه نکرده‌اند به طورى که خود اهالى آنجا مجبور شدند رفته‌اند و یک

+++

نگاه‌هایى به اطراف کرده‌اند و یک پروژه‌هایى تهیه کرده‌اند و فرستاده‌اند و هنوز هم تکلیفش معلوم نشده از این جهت بنده فقط منظورم این بود که در صورتى که بنا است بنگاه آبیارى کار بکند مقتضى است که نقاطى را که بیشتر احتیاج دارد مقدم بدارند.

شهدوست- همه جا احتیاج دارند.

رئیس- پیشنهاد آقاى هاشمى

بنده پس از جمله پیشنهاد وزارت کشاورزى در تبصره جمله مطابق احتیاج و استعداد هر محل را پیشنهاد می‌کنم.

رئیس- ملاحظه بفرمایید آقایان با این که میل دارند که این لایحه زودتر بگذرد ولى صحبت‌هایى می‌شود که البته یک قدرى اسباب معطلى می‌شود در صورتی که آقایان راجع به این مطالب پیشنهاداتى دارند بهتر این است که پیشنهادات خودشان را بدهند چون شور اول است می‌رود به کمیسیون و مطالبى که دارند در آنجا بفرمایند که زودتر این کار انجام بشود در جلسه گذشته دو ماده خوانده شد حالا هم تقریباً یک ساعت از وقت گذشته فقط دو ماده خوانده شده است.

ماده 5- هر موقع که اشخاص یا مالکین بخواهند در نقطه به عملیات آبیارى یا زه‌کشى یا سدسازى و امثال آن به هزینه خود اقدام کنند می‌توانند از بنگاه آبیارى تقاضاى کمک فنى نمایند بنگاه مزبور موظف است به وسیله متخصصین خود محل منظور را معاینه و از لحاظ امکان فنى مورد برسى مقدماتى قرار داده و هزینه تقریبى آن را نیز تعیین و به داوطلبان مراتب را اطلاع دهد تا سرمایه لازم را پرداخته یا تعهد نمایند و در صورتی که کار باید به وسیله شرکتى انجام شود شرکت آن را نیز تأسیس نمایند پس از آن که این اقدامات به عمل آمد و شرکت تأسیس و سرمایه فراهم شد بنگاه آبیارى موظف خواهد بود به هزینه خود نقشه‌بردارى کامل و تهیه طرح‌هاى لازمه و دفاتر فنى را انجام داده و به رایگان به شخص یا شرکتى که تعهد انجام عمل را نموده واگذار نماید.

رئیس- ماده ششم

ماده 6- بنگاه مستقل آبیارى می‌تواند بها آب زمین‌هایى که بر اثر عملیات آبیارى و زهکشى مشروب می‌شوند طبق ارزش و قیمت معمول در هر محل با رعایت حال کشاورزان دریافت نماید در مواردى که از آب براى مشروب کردن شهرها یا کارهاى غیر زراعتى از قبیل آسیاب و آبدنگ و تولید نیروى برق و غیره استفاده شود بها آب به تراضى بنگاه آبیاری و مصرف کننده تعیین و وصول خواهد شد.

رئیس- ماده هفتم

ماده 7- درآمد حاصل از تأسیسات آبیارى براى توسعه آبیارى کشور اختصاص داده شده از حیث جمع و خرج و علاوه بر اعتبار مصوب در این قانون در بودجه هر سال منظور خواهد گردید و در خاتمه مدت ده سال آنچه از این حساب بابت اصل سرمایه یا درآمدهاى سنواتى باقى بماند براى توسعه آبیارى و زه‌کشى به طریق مذکور در ماده 2 به بنگاه مستقل آبیاری پرداخته خواهد شد.

رئیس- ماده هشتم

ماده 8- از درآمد هرگونه عملیات آبیارى و زهکشى که به طریق مذکور در ماده 6 وصول بشود براى اصلاح و ترفیه زندگانى رعایا خاصه امور بهداشت و فرهنگى آنها و اصلاحات کشاورزى در همان حوزه به مصرف خواهد رسید وزارتخانه‌هاى مربوط ترتیب اجراى این عمل را با بنگاه آبیارى خواهند داد.

مخبر کمیسیون (آقاى افشار)- اینجا در طبع این ماده یک اشتباهى در مطبعه رخ داده است چون به ترتیبى که از کمیسیون گذشت نوشته شده بود ده درصد از درآمد هرگونه عملیات آبیارى صرف ترفیه زندگانى رعایا می‌شود و بقیه یعنى نود درصدش عاید بنگاه آبیارى می‌شود ولى اینجا طورى نوشته شده که معلوم می‌شود تمام درآمد آبیارى خرج اصلاح حال برزگران می‌شود این اشتباه باید اصلاح شود.

رئیس- در شور دوم اصلاح کنید ماده نهم:

ماده نهم- بنگاه مستقل آبیارى مکلف است براى انجام عملیات آبیارى یا زهکشى شرکت‌هایى تشکیل دهد که سرمایه آنها را یا تماماً بنگاه پرداخته یا با شرکت مالکین و با آن که کلیه سهام آنها از طرف مالکین تأمین گردد.

ولى چنان که پس از خاتمه عمل مالکین یا اشخاص دیگرى حاضر باشند که تمام یا قسمتى از سهام دولت را خریدارى

+++

نمایند بنگاه آبیارى مجاز است با تصویب هیئت وزیران سهام خود را به مصرف فروش برساند و مبلغ حاصله از فروش سهام را نیز طبق ماده هفت براى امور آبیارى تخصیص دهد. در خرید سهام مالکینى که از آب استفاده می‌کنند حق تقدم خواهند داشت‏. و همچنین بالعکس بنگاه آبیارى می‌تواند سهام شرکا دیگر را با رضایت آنها از محل اعتبارات آبیارى خریدارى نماید.

نظر به این که منظور از تأسیس این قبیل شرکت‌ها توسعه کشاورزى در کشور می‌باشد بها آبى که از طرف شرکت‌ها باید وصول شود طبق ماده 6 توسط بنگاه آبیارى تعیین و شرکت‌ها به هیچ وجه حق تجاوز از آن میزان را نخواهند داشت.

رئیس- ماده دهم

ماده 10- نظارت در کلیه امور آبیارى کشور از قبیل تأسیسات آبیارى ساختمان‌ها تقسیم آب رودخانه‌ها و انهار عمومى و آب بند آنها و استخرهاى عمومى که آب آنها به مصرف زراعت می‌رسد به عهده بنگاه آبیارى است.

رئیس- ماده یازدهم

ماده 11- براى حسن جریان و تنظیم و تقسیم آب‌ها و نگاهدارى سدها و مخزن‌ها و انهار عمومى و آب بند آنها و استخرها و قنواتى که صاحبان متعدد دارند و غیره بنگاه آبیارى مجاز است هیئت‌هایى از مالکین و حقآبه­برها تشکیل دهد و صندوق‌هاى مخصوصى براى تأمین این منظور ایجاد نماید. کلیه مالکین و حقآبه­برها موظف خواهند بود به نسبت آبى که از آن استفاده می‌کنند یا مالک هستند سالیانه مبلغى به میزانى که به تشخیص بنگاه آبیارى و این هیئت‌ها معین خواهد شد به صندوق مزبور بپردازند تا در مورد لزوم طبق تشخیص بنگاه آبیارى و تحت نظر خود هیئت‌ها توسط مأمورین فنى آن بنگاه به مصرف مرمت سدها و انهار و ساختمان مقسم‌ها و تعمیر قنوات و غیره برسد پرداخت هر هزینه از این محل جز براى انجام منظور مذکور در این ماده ممنوع است عوایدى که از این بابت از املاک حاصل می‌شود صرفاً صرف مرمت منابع آبیارى همان املاک خواهد بود.

رئیس- آقاى حمزه‌تاش

حمزه‌تاش- در ماده ده و همچنین در ماده یازده اختیاراتى می‌خواهد بنگاه آبیارى نسبت به آب بندان‌ها و این همیشه معمول بوده است یک دهى خودش یک آب بندانى داشته در موقع هم تقسیم می‌کند براى مزارع خودش بنده احتیاجى نمی‌بینم که این قسمت را تحت اختیار بنگاه آبیارى بگذارند لذا بنده تمنا می‌کنم که این جمله آب بندهاى مالکین جز حذف شود.

وزیر کشاورزى- البته منظور ما از این لغت آب بندان در ماده ده آب بندان‌هایى است که جنبه عمومى دارد و بین چندین ملک مشترک است به نظر بنده مانعى ندارد که اینجا باشد چون در ماده یازده گفتیم که راجع به عمران این قبیل آب بندان‌ها مالکین باید اقدام بکنند و هیچ تأثیرى ندارد که این باشد در آنجا یا نباشد ضررى ندارد و با این که بنویسیم اگر در آب بندهاى خصوصى اگر مالک کار خودش را بکند ما دخالتى نداریم.

رئیس- آقاى حمزه‌تاش

حمزه‌تاش- یک دهى است که ممکن است پنج شریک داشته باشد آب دنگ اینها خودشان بین خودشان تقسیم می‌کنند اگر بنا باشد دست مأمورین باشد حتماً دچار اشکال می‌شود و اسباب زحمت مردم می‌شود این است که استدعا کردم و آقایان دیگر هم علاقه دارند و نظر دارند در این قسمت ملکى که چند مالک خرده دارد و شرکت دارند و مخصوص آنها است بنگاه دخالتى در قسمت آبیارى نداشته باشد در کمیسیون هم ممکن است بنده توضیحاتش را عرض کنم.

وزیر کشاورزى- در کمیسیون بفرمایید مانعى ندارد.

رئیس- آقاى هاشمى

هاشمى‌ این قانون به یکى از موارد حساسش رسیده که همین ماده باشد. چنان که در چند روز پیش عرض کردم یکى از علل بزرگ خرابى املاک ایران این قسمت

+++

است که بین خرده مالکین یک مقسوم یا مشاع، که یک عده خرده مالک دارد بر فرض یکى دو نفر مایل به عمران و آبادى و ازدیاد آب قنات و کاریز باشند سایر مالکین حاضر نمی‌شوند توجه می‌فرمایید عرض کردم یکى از مواد بسیار حساس این قانون همین ماده است هر چه آقایان اظهار کردند نسبت به هر قسمتى از قسمت‌ها که اطلاع داشتند صحیح است اما یک قسمت مهمى از مملکت علت خرابى املاکش این است که بنده عرض می‌کنم فلان ملکى که در سابق می‌دانیم چه اندازه از احتیاج خودش زیادتر حاصل می‌داده است در نتیجه این که در دست یک عده خرده مالک افتاده اکثریت آنها حاضر نمی‌شوند وجهى بدهند براى آبیارى و براى این که این ملک و این کاریز و این رقبه برگردد به روز اولش مخصوصاً در قسمت اوقاف خیلى زیاد داریم از این قبیل که نه حاضر می‌شوند وجهى بدهند نه کمک مالى می‌کنند نه کمک رجال می‌کنند که به همین منوال افتاده است و دفعه پیش هم این را عرض کردم یکى از علل مهم این است این را چه می‌کنند؟ در این ماده یک راهى پیدا کنید براى این که یک نفر ممکن است سد راه آبادى بشود مثلاً یک ملک پنجاه مالک دارد وجود یک نفر ملکى را که در سال پانصد خروار غله خیز داشته است دیده‌ایم مانع آبادى شده است براى این موضوع یک فکرى بفرمایند که شاید از این نوع املاک خیلى در ایران زیاد باشد.

رئیس- آقاى انوار

انوار- بنده خواستم در اینجا این کلمه و غیره را عرض کنم معنى ندارد و ثانیاً عقیده ندارم که مالکینى که صاحب قنوات هستند ریش اینها را گرفتار کنند بنده خواستم عرض کنم که اصلاً مالکین را وارد این موضوع نکنند و در کار مالکین داخل نشوید و کلمه غیره هم معنى ندارد.

وزیر کشاورزى- اگر مالکین کار خودشان را بکنند که ما دخالتى نمی‌کنیم ولى اگر کار خودشان را نکنند البته باید دولت دخالت بکند

رئیس- ماده 12

ماده 12- در صورتی که مالکى تا دو ماه از اختار بنگاه آبیارى از پرداخت سهمیه مذکور در ماده 11 استنکاف نماید بنگاه آبیارى مجاز است از اعتبارات آبیارى سهمیه او را به صندوق پرداخته و مبلغ پرداختى را به انضمام سود قانونى استیفا کند.

رئیس- ماده 13

ماده 13- نسبت به قنوات دایر و بایرى که صاحبان متعدد دارند در مواردى که دایر کردن یک قنات بایر و یا تنقیه یا ازدیاد آب یک قنات دایرى ضرورت پیدا نماید به محض تقاضاى مالک یا مالکین یک چهارم آب قنات بنگاه آبیارى باید در صدد بازجویى برآمده.

اولاً تشخیص دهد که عملیات مورد تقاضا لازم یا مفید می‌باشد.

ثانیاً معین کند که اقدام به آن از لحاظ فنى ممکن بوده و از این حیث مانع قانونى هم ندارد. سپس مراتب را به مالکین عمده کتباً و به وسیله درج در روزنامه‌هاى کثیرالانتشار و الصاق اعلان در محل به خرده مالکین اخطار نماید مالکین نامبرده موظف هستند در مدتى که کارشناس معین می‌کند و در هر صورت از دو ماه از تاریخ اخطار تجاوز نخواهد کرد نسبت به عمران قنات خود اقدام نمایند چنان که یک یا چند نفر از آنها نتوانند یا نخواهند در ظرف مدت مزبور در قنوات خود اقدام به کار کنند بنگاه آبیارى مکلف است که بلافاصله کار قنوات مزبور را به شریک یا شرکایى که تقاضا نموده‌اند واگذار کرده و خود نسبت به کار آن نظارت نماید. و سهمى ممتنعین را از اعتبارات آبیارى بپردازد و پس از انجام کار طلب خود را به انضمام سود قانونى از ممتنعین مطالبه و دریافت دارد.

در صورت تخلف براى هر ماه تأخیر صدى یک از مجموع مطالبات نامبرده جریمه تعلق خواهد گرفت و چنان که تا قبل از به دست آمدن اولین محصول ممتنع حاضر به پرداخت دین خود نشود بنگاه آبیارى مجاز خواهد بود در رأس اولین

+++

محصول و محصول‌هاى بعدى عین جنس را که به نرخ رسمى تسعیر می‌شود بابت مجموع طلب خود به اضافه هزینه که به آن تعلق می‌گیرد مستقیماً یا به وسیله مقامات صلاحیت‌دار دریافت دارد.

تبصره- نسبت به درآمد حاصل از این قبیل موارد نیز طبق ماده 7 عمل خواهد شد.

مخبر- عرض کنم یک قسمت از این ماده در کمیسیون دادگسترى یک مختصر اصلاحى به عمل آمد که این را ملاحظه نفرمودید و آن عبارات از این است که: معین کند که اقدام به آن از لحاظ فنى ممکن بوده و مزاحم قنوات دیگر نمی‌باشد.

طوسى- این را بنده خواندم سایر آقایان هم توجه فرمودند.

رئیس- پیشنهادات به کمیسیون مراجعه می‌شود ماده 14 ماده 14 به وزارت دارایى و کشاورزى اجازه داده می‌شود مقررات مخصوص مالى و کارگزینى که کاملاً تسریع جریان ساختمانى و سایر کارهاى مربوط به اجراى این قانون را به سهل‌ترین طرق و ضمناً حسن انجام عمل را هم تأمین نماید تهیه و به موقع اجرا گذارند.

رئیس- آقاى انوار

انوار- در این ماده نوشته شده است (به وزارت دارایى و کشاورزى اجازه داده می‌شود مقررات مخصوص مالى و کارگزینى که کاملاً تسریع جریان ساختمانى و سایر کارهاى مربوط به اجراى این قانون را به سهل‌ترین طرق و ضمناً حسن انجام عمل را هم تأمین نماید تهیه و به موقع اجرا گذارند) این را بنده عقیده ندارم این مقررات یک حدى لازم دارد و باید در این قانون معین شود که این بنگاه مستقل چقدر پول لازم دارد و چه اشخاصى را در نظر گرفته‌اند براى تهیه این مقررات این را معین کنند.

رئیس- آقاى مخبر

مخبر (آقاى افشار)- اگر درست توجه فرموده باشند در ماده 2 این قانون میزان معین شده سالى 45 میلیون ریال در ماده 3 اجازه داده می‌شود که هر مبلغى که در سال اول دوم کار به مصرف نرسید و باقى ماند آن باقی مانده را می‌توانند در سال بعد مصرف بکنند. البته این دو ماده تطبیق نمی‌کند با مقررات بودجه و سایر قوانین محاسباتى به واسطه همین قانون که مقررات آبیارى را اجازه می‌دهد که بر طبق ماده 2 و 3 عمل بکنند. لذا یک اجازه اضافى لازم دارد که وزارت دارایى هم از نظر محاسباتى در آتیه اجرای مقررات ماده 2 و 3 را اشکال نکنند از این نظر است که این مقررات با نظر نماینده وزارت دارایى وضع می‌شود و چون مبلغ مخصوص دیگرى تخصیص داده نشده است احتیاجى نیست که مبلغ معین را تخصیص دهیم.

رئیس- ماده 15

ماده 15- وزارت کشاورزى آیین‌نامه‌هاى مربوط به این قانون را تا دو ماه تهیه و پس از تصویب هیئت وزیران بلافاصله به موقع اجرا خواهد گذاشت.

رئیس- آقاى منشور

منشور- عرض کنم در این قانون می‌نویسد (آیین‌نامه‌هاى مربوطه) بنده خواستم توضیح بدهند که مقصود از این آیین‌نامه‌ها چیست و چرا آیین‌نامه‌ها متعدد است و ضمناً در اینجا توضیح بفرمایند که چه موادى و مقرراتى در نظر دارند بگذارند که مخالفتى از این حیث با قانون نداشته باشد.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به تصویب به ورود در شور دوم موافقین برخیزند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

وزیر بازرگانى و پیشه و هنر- بنده یک لایحه مختصرى بود که چندین بار از آقایان نمایندگان استدعا کردم اگر اجازه بفرمایند چیز مختصرى است مطرح شود. (صحیح است)

3- طرح و تصویب لایحه اجازه خرید عمارات تعاونى مصرف از طرف وزارت بازرگانى و پیشه و هنر

رئیس- گزارش کمیسیون بودجه به اطلاع آقایان می‌رسد.

کمیسیون بودجه لایحه شماره 13159 دولت راجع به اجازه خرید عمارت تعاونى و مصرف به وزارت بازرگانى و پیشه و هنر را مطرح نموده با اظهار موافقت اینک گزارش آن را تقدیم مجلس شوراى ملى می‌نماید. مخبر کمیسیون بودجه. اعتبار

+++

رئیس- ماده واحده خوانده می‌شود.

ماده واحده- وزارت بازرگانى و پیشه و هنر مجاز است عمارت تعاونى مصرف واقعه در خیابان فردوسى را به مبلغ 75/35373202 ریال از بانک ملى خریدارى نموده و بهاى آن را با بهره صدى هفت در ظرف سنوات 1322 و 1323 و 1324 ضمن بودجه خود منظور و در وجه بانک نامبرده بپردازند تقدیم و تصویب آن را خواستار است.

رئیس- آقاى امیر تیمور

امیر تیمور- بنده در کمیسیون بودجه هم با این لایحه موافقت کردم و آقاى وزیر پیشه و هنر هم مستحضر هستند و تشریف داشتند. این عمارتى را که ما اجازه می‌دهیم به وزارت پیشه و هنر فروخته شود یکى از بهترین بناهایى است که اخیراً در پایتخت ساخته شده و آماده و پرداخته است که امروز تقدیم آقاى هژیر خواهد شد. آنچه که بنده مطلع شدم این بنا این عظمت که ساخته شده است این براى آن شرکت تعاونى مصرف بوده و از نظر احتیاجات آنها یک ساختمان‌هاى مخصوصى ساخته شده که اگر ما بخواهیم این ساختمان‌هاى مخصوص را به صورت اداره در بیاوریم. حقیقتاً این بناى با این عظمت معیوب و خراب می‌شود. بنده خودم ندیدم آنجا را ولى به بنده اطلاع دادند که چون آن بنا را براى مصرف شرکت تعاون مصرف ساخته‌اند و به این منظور و مقصود ساخته شده است این است که داراى یک چیزهاى فنى است که به درد کارهاى دیگر مخصوصاً کارهاى ادارى شاید زیاد نخورد و اگر بخواهند اتاق‌هاشان را تغییر و تبدیل بدهند واقعاً بنا از بین می‌رود و حالا می‌خواهیم که این را در نظر داشته باشند که بنایش را دست نزنند که هر موقعى خواستند همان شرکت را تأسیس کنند در این بنا زیاد دخل و تصرفى نشد که ممکن است دو مرتبه به منظوری که این بنا ساخته شده است برگردد.

وزیر پیشه و هنر و بازرگانى- براى این که خاطر آقایان نمایندگان محترم بهتر مسبوق باشد خواستم استفاده کنم از فرمایشات آقاى امیر تیمور و توضیح مختصرى عرض کرده باشم. آنچه که فرمودند البته صحیح است یعنى این بنا از روز اول براى اداره ساخته نشده بود بنایى بود که براى شرکت تعاونى مصرف ساخته شده بود پولش را هم البته بانک ملى پرداخته ولى چون مربوط به کارى نبود که متعلق به بانک باشد على اى حال پولش را بانک به حساب دولت گذاشته بودند و البته کاملاً این بنا براى کار اداره آماده نیست ولى دو مطلب ما را وادار کرد که این پیشنهاد را خدمت آقایان تقدیم کنم یکى این است که در تهران و سایر جاها بناى اجاره براى اداره اصلاً ساخته نشده است هر جا که ما بخواهیم برویم مثل اینجا خواهد بود یک نکته دیگر این است که البته این عملى که در اینجا خواهد شد همین طور که آقاى امیرتیمور یادآورى فرمودند و کاملاً صحیح است هیچ عملى نخواهد شد که به کلى وضع بنا را خراب کند فقط یک تیغه‌بندى‌هایى خواهد شد که بتوانند اعضا آن کارشان را بکنند و فعلاً که این بنا ساخته شده اگر ادارات بخواهند ازش استفاده کنند از یک حیث مناسب‌تر از همه وزارت بازرگانى است زیرا به طوری که آقایان اطلاع دارند یکى از کارهاى وزارت بازرگانى تأسیس نمایشگاه است که هر سال دایر می‌شد آن محلى که سابقاً براى نمایشگاه بود بالفعل اختصاص به بانک کشاورزى داده شده است و وزارت بازرگانى جایى ندارد و به خصوص اینجا که داراى دکان و جاى نشان دادن امتعه ساخته شده است کاملاً ممکن است این استفاده را کرد بنابراین پولش را اولاً بانک ملى گذارده است به حساب دولت و چیزى نیست که تحمیل تازه باشد و بعد از آن که وسیله پیدا شد و پولش هم بود و وسایلى که از خارجه باید بیاید فراهم شده بود وزارت بازرگانى جاى دیگر خواهد ساخت آن وقت البته خواهیم دید که این محل براى چه کارى مناسب‌تر خواهد بود بنابراین اگر موافقت بفرمایید با این ترتیب پا به پاى اعتبار است و چیزى نیست.

(جمعى از نمایندگان- مخالفى ندارد)

+++

رئیس- رأى گرفته می‌شود به ماده واحده دولت موافقین ورقه سفید می‌دهند.

(اخذ آرا به عمل آمد 72 ورقه سفید شماره شد)

رئیس- عده حاضر در موقع رأى 99 نفر لایحه با اکثریت 72 رأى تصویب شد.

(اسامی موافقین- آقایان: دکتر غنی- منصف- ساگینینان- معتصم سنگ- موید احمدی- رحمت سمیعی- آزادی- هاشمی- دادور- مقدم- فریدونی- صفاری- موید قوامی- لیقوانی- شیرازی- کاظم جلیلی- یاراحمدی- دکتر لقمان نهورای- مجد ضیایی- معینی- حسین افشار- شجاع- امامی- مهذب- مکرم افشار- معدل- اقبال- دکتر قزل ایاغ- دکتر تاجبخش- فیاض- ثقه­الاسلامی- بوداغیان- رستم گیو- معتضدی- فرشی- دکتر ضیا- فتوحی- ملک­زاده آملی- مهدوی- نائینی- دکتر طاهری- عزیزی- رضوی- دولتشاهی- دکتر سنگ- حریری- حمزه­تاش- پالیزی- انوار- عطاالله پالیزی- رفیعی- اصفهانیان- سزاوار- فرخ- دکتر مودب نفیسی- ذوالقدر- فرمانفرماییان- جعفر اصفهانی- همراز- اردبیلی- فروهر- محیط لاریجانی- جعفر پناهی- دکتر ملک­زاده- حسین جلایی- کازرونیان- بهبهانی- گرگانی- لاریجانی- نقابت- دهستانی )

4- طرح و تصویب لایحه استخدام فارغ‌التحصیل‌هاى دانشکده‌هاى کشاورزى‏

رئیس- گزارش از کمیسیون بودجه به مجلس شوراى ملى کمیسیون بودجه لایحه شماره 27281 دولت راجع به فارغ‌التحصیل‌هاى دانشکده و دبیرستان‌هاى کشاورزى را با حضور آقاى وزیر کشاورزى مطرح نموده و با اصلاحى به شرح زیر تصویب نموده اینک گزارش آن تقدیم می‌شود.

ماده واحده- مجلس شوراى ملى به وزارت کشاورزى اجازه می‌دهد که از صرفه‌جویى اعتبار ماده 3 بودجه سال جارى آن وزارتخانه فارغ‌التحصیل‌هاى دانشکده‌ها و دبیرستان‌هاى کشاورزى و دامپزشکى را استخدام و حقوق آنها را از همان محل تأمین نماید.

رئیس- آقاى انوار

انوار- عرضى که می‌کنم در این موضوع اول آقاى امیر تیمور در کمیسیون بودجه فرمودند و در کمیسیون هم جواب صحیح داده نشد حالا بنده باز تذکر می‌دهم گرچه اکثریت هم رأى می‌دهد لکن موضوع این است که ما این همه مخارج فرهنگ می‌کنیم و مدارس تشکیل می‌دهیم یک مدرسه وقتى که فارغ‌التحصیل شد فارغ­التحصیل‌هایش را به دولت می‌دهد ولى گفتیم که مدارس کشاورزى عملى است غیر از این است؟ درست است یا نه؟ لیسانسیه یا دکترى که از آن مدرسه درآمد دیگر نباید یک بارى براى مملکت باشد آقا یک فکرى براى این کار بکنید. ما یک مدرسه طب داریم و دکتر از آنجا بیرون می‌آید البته مدرسه طب خیلى مدرسه خوبى است و براى مملکت لازم است و به درد مملکت می‌خورد ولى مدرسه کشاورزى به عقیده من بهتر است براى این که شاگرد عملى از آنجا بیرون بیاید که از نظر معلوماتى که در آنجا درس می‌خواند که موضوع کشاورزى است علمى است و هم از نظر براى مملکت مفید است ولى به شرط این که دیگر سرباز جامعه و دولت نشوند فلانى رفته است در مدرسه کشاورزى تحصیل کرده است عمل یاد گرفته است خوب زمین بهش بدهید برود عمل کند و دیگر یک بارى بر این مملکت تحمیل نکنید این را تصدیق بفرمایید .... این را بنده برسیبیل اجمال عرض می‌کنم چون حالم خوش نیست خیلى هم آقاى وزیر خوشش مى‌آید که حالم خوش نیست ولى ما باید یک فکرى بکنیم که وقتى اینها از این مدارس که کارشان عمل است بیرون می‌آیند دیگر سر بار دولت و کل بر جامعه و ملت نشوند یک باره آنها را آزاد کنید و بگذارید خودشان بروند اگر اطلاعات دارند، دکتر هستند، تحصیل کرده‌اند فلاحت کنند و مردم را هم به معلومات خودشان آشنا کنند و نباید دیگر آنها بروند در وزارتخانه در پشت میز بنشینند.

وزیر کشاورزى- بنده با فرمایشات آقاى انوار کاملاً موافقم ولى این محصلین که در این دانشکده هستند وقتى که وارد می‌شوند یک تعهدى می‌سپارند که اگر دولت خدمتى رجوع کرد مجبورند براى یک مدت معینى در خدمت دولت باشند و ما چون احتیاج به وجود آنها داریم باید استخدام‌شان کنیم. یک عده‌اى هم اصلاً حاضر شده‌اند که تمام هزینه‌اى که در

+++

مدت تحصیل دولت براى آنها داده است عیناً پس بدهند و آزاد بشوند و در املاک خودشان یا دیگران کار بکنند و متأسفانه امروز وضع استخدام طورى است که اغلب‌شان مایل هستند که بروند و وارد خدمت نشوند چنان که در نقاط جنوب یک گرفتارى‌هایى براى ما پیدا شده است که مأمورین کشاورزى ترک خدمت می‌کنند و فعلاً ما به وجود این فارغ‌التحصیل‌ها احتیاج داریم که پیشنهاد کرده‌ایم این لایحه در مجلس تصویب شود.

رئیس- آقاى امیر تیمور فرمایشى دارید؟

امیر تیمور- بلى نظر بنده را به طور اجمال نماینده محترم آقاى انوار بیان فرمودند. یکى از بهترین مؤسسات معارفى ما مدرسه کشاورزى است. این که عرض کردم بهترین مؤسسات از این حهت است که هم از نقطه‌نظر تعلیماتى که در آنجا تحصیل می‌کنند که موضوع کشاورزى است و هم از جهت این که ما مایل بودیم و حالا هم عقیده داریم که محصلینى که از این مدرسه خارج شوند دیگر سربار جامعه و دولت و وزارتخانه‌ها نباشند اینها بتوانند بروند براى خودشان عقب شغل آزاد و یک عناصرى از آنجا بیرون بیاید که خودشان با بازوى خودشان بتوانند کار بکنند و از پرتو وجود آنها هم کشور استفاده بکند و آنها در حکم یک مربیانى و معلمینى باشند که در تمام نقاط کشور پراکنده بشوند و بتوانند امور کشاورزى ما را به صورت جدید در بیاورند اگر بنا باشد از این مدرسه عده‌اى که می‌آیند آنها را هم وزارت کشاورزى استخدام کند و ببرد پشت میز وزارت کشاورزى بنشاند اولاً نقض غرض است ثانیاً یک وجودهایى که در صحارى ایران در مزارع ایران در نقاط حاصل‌خیز ایران اظهار وجود می‌کنند اینها را به این ترتیب یک اشخاص پشت میز نشینى بار می‌آورند که هیچ گونه نتیجه ندارد. بنده به طور مفصل در کمیسیون نظر خودم را به عرض کمیسیون و به اطلاع آقاى وزیر کشاورزى رساندم در اینجا بحث زیادى نمی‌کنم. حالا هم البته لایحه تصویب می‌شود منظور این است که براى آتیه در نظر داشته باشند که این محصلین به طور آزاد تسلیم جامعه شوند که خودشان بروند پى مشاغل آزاد نه این که بر دولت شوند و یک عضوى بر اعضاى دولت اضافه شود این رویه خوبى نیست خوب است اینها را بگذارند که آزادانه کشور وارد جامعه شوند و از وجودشان آزادانه کشور استفاده کند.

رئیس- آقاى دکتر طاهرى

دکتر طاهرى- بنده موافقم با تأیید نظریات آقاى امیر تیمور ولى چون اشخاصى که از دانشکده کشاورزى بیرون مى‌آیند هنوز عده‌شان به قدر کفایت نیست از این جهت با این که اینها به واسطه نوع تحصیلات‌شان یک وجودهاى مفیدى هستند که خودشان مستقلاً می‌توانند کار کنند ولى چون وزارت کشاورزى به وجود آنها احتیاج دارد (نه از نقطه‌نظر این که تحمیل می‌شوند به دولت) بلکه از نظر این که وزارت کشاورزى یک وزارتخانه تازه‌ای است بایستى به وسیله این اشخاص که از دانشکده کشاورزى بیرون می‌آیند طرز زراعت را با آلات و ادوات جدید به کشاورزان تعلیم بدهند و اینها را که ترتیب کرده است که با آنها خدمتى به کشاورزى کرده باشد از این جهت است که وزارت کشاورزى آنها را استخدام می‌کند.

رئیس- آقاى ثقه‌الاسلامى

ثقه‌الاسلامی- موافقم.

رئیس- آقاى دکتر سنگ

دکتر سنگ- موافقم.

جمعى از نمایندگان- مذاکرات کافى است.

رئیس- موافقین با این لایحه ورقه سفید می‌دهند.

(اخذ آرا به عمل آمده شصت و چهار ورقه سفید و یک ورقه کبود شمرده شد)

+++

رئیس- عده حاضر در موقع اعلام رأى 101 به اکثریت 64 رأى تصویب شد.

اسامی موافقین - آقایان : مجد ضیائی - فیاض - دکتر غنی - مؤید قوامی - لیقوانی - مکرم افشار - محمدتقی شیرازی - اوحدی منصف - دهستانی - هاشمی - جعفر پناهی - کازرونیان - صفاری - دکتر طاهری - جلیلی - هدایت - معتضدی - یار احمدی - سزاوار – رحمت سمیعی - فریدونی - دادور - بوداغیان - عزیزی - فتوحی - دکتر ضیاء - رستم گیو - جعفر اصفهانی - چایچی - اصفهانیان - اردبیلی طباطبایی - محیط لاریجانی - فرمانفرمائیان - شهدوست - دکتر قزل ایاغ - گرگانی - جلائی - امامی - لاریجانی - موقر - نیکپور - دکتر سمیعی - فرخ - دکتر سنگ - اعتبار - افشار - معدل - افخمی - نمازی - ثقة‌الاسلامی - دکتر ادهم - هدایت‌الله پالیزی - سمیعی - اقبال - دکتر مؤدب نفیسی - عطا‌الله پالیزی - مهذب - رضوی - معتصم سنگ - بهبهانی .

مخالف - آقای انوار

ورقه سفید علامت امتناع 2

رئیس- براى اعضا دیوان محاسبات که در جلسه گذشته اخذ رأى شد آرا استخراج شد و بیست و چهار نفر اکثریت داشته‌اند و چند نفر دیگر اکثریت نداشته‌اند بایستى تجدید رأى شود.

چند نفر از نمایندگان- در جلسه بعد.

رئیس- در جلسه دیگر براى عده که انتخاب نشده‌اند تجدید رأى می‌شود. (صحیح است)

5- تصویب دو فقره مرخصى‏

رئیس- دو فقره گزارش از کمیسیون عرایض و مرخصى رسیده است:

گزارش مرخصى آقاى اقبال

آقاى اقبال براى انجام امور ضرورى محلى درخواست دو ماه مرخصى از تاریخ حرکت نموده‌اند و با ادله‌اى که در کمیسیون نسبت به لزوم مسافرت خود اقامه نمودند کمیسیون عرایض و مرخصى با درخواست ایشان موافقت نموده اینک گزارش آن به عرض می‌رسد.

رئیس- موافقین با مرخصى آقاى اقبال برخیزند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

گزارش مرخصى آقاى جلالى

آقاى جلالى درخواست یک ماه مرخصى از تاریخ 20 بهمن ماه 1321 نموده‌اند و مورد موافقت کمیسیون عرایض و مرخصى واقع شده اینک گزارش آن تقدیم می‌شود.

رئیس- موافقین با مرخصى آقاى جلالى برخیزند (اکثر قیام نمودند) تصویب شد.

6- موقع و دستور جلسه آتیه- ختم جلسه‏

رئیس- اگر اجازه مى‌فرمایید جلسه را ختم کنیم. (صحیح است)

جلسه آتیه روز پنجشنبه 15 بهمن ماه سه ساعت و نیم پیش از ظهر دستور هم لوایح موجوده‏

(مجلس ده دقیقه بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شوراى ملى- حسن اسفندیارى

+++

یادداشت ها
Parameter:294000!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)