کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره نهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏9
[1396/05/07]

جلسه: 111 صورت مشروح مجلس روز پنجشنبه 15 آذرماه 1313 (28 شعبان 1353)  

فهرست مذاکرات:

1ـ تصویب صورتمجلس‏

2ـ تقدیم سه فقره لایحه از طرف آقاى وزیر مالیه‏

3ـ شور و تصویب الغای مالیات وسایط نقلیه و برقرارى مالیات بنزین و نفت‏

4ـ تقدیم یک فقره لایحه مربوط به وزارت طرق از طرف آقاى وزیر مالیه

‏5ـ موقع و دستور جلسه بعد ـ ختم جلسه‏

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره ‏9

جلسه: 111

صورت مشروح مجلس روز پنجشنبه 15 آذرماه 1313 (28 شعبان 1353)

فهرست مذاکرات:

1ـ تصویب صورتمجلس‏

2ـ تقدیم سه فقره لایحه از طرف آقاى وزیر مالیه‏

3ـ شور و تصویب الغای مالیات وسایط نقلیه و برقرارى مالیات بنزین و نفت‏

4ـ تقدیم یک فقره لایحه مربوط به وزارت طرق از طرف آقاى وزیر مالیه

‏5ـ موقع و دستور جلسه بعد ـ ختم جلسه‏

)مجلس یک ساعت قبل از ظهر به ریاست آقاى دادگر تشکیل گردید(.

(صورتمجلس روز یکشنبه یازدهم آذرماه را آقاى مؤید احمدى (منشى) قرائت نمودند).

اسامی غایبین جلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده :

غایبین بی‌اجازه - آقایان : ملک مدنی - علوی سبزواری - اعظم زنگنه - امامی خویی - دکتر ادهم - یونس آقا وهاب‌زاده - محیط - کورس - معدل - پورسرتیپ

دیر آمدگان بی‌اجازه - آقایان : بیات - افخمی - اسفندیاری - مرآت - طهرانچی - ثابتی - مهدوی - شریعت‌زاده - قراگزلو - کاشف - کفایی - مسعودی خراسانی.

1ـ تصویب صورتمجلس‏

رئیس ـ در صورتمجلس نظرى نیست؟ (اظهارى نشد) صورتمجلس تصویب شد. آقاى وزیر مالیه.‏

2ـ تقدیم سه فقره لایحه از طرف آقاى وزیر مالیه‏

وزیر مالیه (آقاى داور) ـ به طوری که در جلسه فراکسیون هم مذاکره شد خاطر محترم آقایان کاملاً مسبوق است سه لایحه تقدیم میشود: یکى راجعبه الغاء مالیات ارضى (صحیح است) و ایجاد یک مالیات دیگرى که از این محصول ارضى در موقع ورود به شهرها و قصبات و در موقع صدور از مملکت دریافت شود و چون این لایحه بایستى برود به کمیسیون قوانین مالیه و بعد به مجلس بیاید این است که عجاله در این مذاکره نمىکنیم و بنده هم عرضى راجعبه علل تقدیم این لایحه پیشنهادى نمیکنم تا در موقع خودش. یک لایحه دیگرى است که مختصر تغییرى میدهد در قانون مالیات بر عایدات که سال گذشته تصویب شده است که آن میرود به کمیسیون قوانین مالیه و بعد مطرح میشود. لایحه سومی که خواستیم تمنى کنم با قید دو فوریت مطرح شود و فىالمجلس

+++

تصویب شود راجع است به الغاء مالیات حقالثبت و گرفتن این مالیات از نفت و بنزین این را هم تقدیم میکنم و تمنى دارم که الان مورد بحث واقع گردد.

3ـ شور و تصویب الغای مالیات وسایط نقلیه و برقرارى مالیات بنزین و نفت‏

رئیس ـ لایحه که تقاضاى فوریت شده است قرائت میشود:

ساحت محترم مجلس شورای ملى‏

نظر به این که قانون مالیات حقالثبت وسایط نقلیه در عمل مؤدیان و مالیه هر دو را به اشکال انداخته از چندى پیش مورد مطالعه مفصل گردید و بالاخره این طور تشخیص داده شد که بهترین طریقه حل گرفتن مالیات از بنزین است ولى چون مالیات بنزین هم نباید به حدى باشد که به حمل و نقل لطمهای بزند و وصول عایدات کافى منحصراً از بنزین برخلاف این منظور بود وضع مالیات معتدلى بر نفت نیز در نظر گرفته شده و مواد ذیل تقدیم میشود.

ماده 1- قانون حقالثبت وسایط نقلیه مصوب 12 فروردین 1309 ملغى و به جاى آن از بنزین و مواد متشابهى که به مصرف سوخت موتورهاى احتراق داخلى میرسد و از نفت لامپا از قرار هر لیتر 20 دینار اخذ میشود.

مؤدیان این مالیات عبارتند از مصرفکنندگان در موقع خرید مواد فوق و پرداخت این مالیات با قید محاسبه با مصرفکننده براشخاص ذیل تعلق میگیرد:

الف- واردکنندگان در مواردی که مواد مذکور در فوق از خارجه وارد شده باشد.

ب- تولیدکنندگان در موردى که مواد مذکور در فوق مملکت تولید شده باشد.

تبصره - مالیاتى که وزارت مالیه به موجب قانون از مصرف قشونى اخذ خواهد نمود به وزارت جنگ رد خواهد کرد.

ماده 2- مالیاتى که در ماده 1 مقرر شده است به مواد ذیل تعلق نخواهد گرفت:

الف- کلیه موادى که از خاک ایران به طور ترانزیت عبور داده میشود و کلیه موادى که در ایران تولید شده و از مملکت صادر میگردد.

ب- موادى که انبار وسایط نقلیه که از خارجه وارد ایران میشود موجود است به شرطى که برای هر یک از آنها مقدار مواد موجوده از ده من تجاوز ننماید.

ماده 3- مالیات درشکه و کالسکه شخصى و کرایه ماهیانه 30 ریال خواهد بود.

ماده 4- نظامنامه اجرای این قانون و طرز وصول مالیات و وظایف مسئولین پرداخت آن به موجب نظامنامه مصوب هیئت وزراء معین خواهد شد.

ماده 5- این قانون بلافاصله پس از تصویب به موقع اجرا گذارده میشود- بقایاى مؤدیان به موجب مقررات قانونى حقالثبت وسایط نقلیه مصوب 12 فروردین 1309 وصول خواهد شد.

رئیس ـ فوریت مطرح است. مخالفى نیست؟ (گفته شد ـ خیر) آقایانی که با فوریت لایحه موافقت دارند قیام فرمایند (اکثراً برخاستند) تصویب شد. در قوریت ثانى هم نظرى نیست؟ (مخالفى نبود) آقایانى که با فوریت ثانى این لایحه موافقند قیام فرمایند (عده زیادى قیام نمودند) تصویب شد. مذاکره در کلیات است. آقاى رهنما.

رهنما ـ به عقیده بنده امروز آقاى وزیر مالیه لوایحى که به مجلس تقدیم کردند تمامش مفید و از نقطهنظر مردم و آسایش آنها و از طرف دیگر از نقطهنظر عایدات دولت بسیار خوب است. مالیات مستقیم هر چه قدر از بین برود و مالیات به طور غیرمستقیم گرفته شود هم تأثیرش در مردم و کسانى که مالیات میدهند کمتر است و هم برای دولت راحتى و آسایش بیشترى ایجاد کرده و عواید زیادترى را تأمین میکند و هم از نقطهنظر اجتماعى و اخلاقى از نظر کم شدن قاچاقها و دسیسهها خیلى مؤثر است در فراکسیون تا به حال در این لوایح مذاکره شد و آقایان نمایندگان محترم کاملاً مسبوقند و نظریات خودشان را بیان کردند و آن دو قانون میرود به کمیسیون قوانین مالیه ولى لایحه قانونى که لزوماً بایستى به فوریت مطرح شود و مجلس هم رأی داد موافقت کرد راجع به بنزین و نفت

+++

بود که مدتها بود مردم و مجلس انتظار آن را داشتند و این یک قانون بسیار خوب و عادلانهای است که تأمین میکند یک قسمت از جادهها را و البته وسایل حمل و نقلى که بیشتر صدمه میزند به جادهها باید مالیات بیشترى را تحمل کند و جبران کند این خسارت را اما چیزى که می‌‌خواستم عرض کنم به آقاى وزیر مالیه موضوع نفت بود در فراکسیون در این قسمت یک توضیح اجمالى دادند و بنده می‌‌خواستم یک قدرى مفصلتر توضیح بدهند برای این که رفقا در مجلس غالباً در این خصوص مذاکره میکردند که آیا بهتر نیست از نفت چیزى گرفته نشود و اگر گرفته میشود به یک شکل دیگرى این مبلغى که بایستى گرفته شود گرفته بشود. نقطهنظر رفقاى پارلمانى کاملاً تأمین میکند نظریه دولت را یعنى موافقت میکنند که معادل همین مبلغى که از نفت گرفته میشود بر طبق حسابی که کردهاند که حلبی سه قران یعنى از هر پنج من و نیم سه قران یا کمتر یا بیشتر باشد این را ممکن است از یک راه دیگرى تأمین کرد و اکثریت مجلس هم کاملاً موافق است چرا این نظر پیدا شده است؟ از نقطهنظر این فکر در ایران اگر مملکت ایران یک مملکت صنعتى بود اگر در ایران فابریک یک کارخانه و مؤسسات صنعتى زیاد بود ضرر نداشت که این مالیات گرفته شود برای این که همیشه مؤسسات عمومی و کارخانه و فابریک قادر خواهد بود به تأدیه این مالیاتها بلکه بیشتر ولى در ایران ما هنوز به آن درجه نرسیدهایم در ایران البته در این دوره مؤسسات و کارخانهجات متعدد پیدا شده است ولى هنوز به آن موقع نرسیده است که ما بگوییم یک مملکت صنعتى شدهایم پس وقتی که ما نگاه کنیم مصرفکننده نفت کیست؟ طبقهای است که شاید حقاً لازم باشد که با آنها همراهى بشود (صحیح است) و آن طبقه بیبضاعت مملکت است.

فرض بفرمایید در شهرها و قصبات که دو جور مردم این نفت را مصرف میکنند یکى آن که در شهرها عده پول نفت میدهند به وسیله الکتریک روشنایى میگیرند سیمکشى میکنند در منزلشان و پول برق را میدهند یک جور هم هست که اکثریت مردم مصرف میکنند در ولایات و مزارع و اینها که مستقیماً نفت میخرند و میسوزانند و طبیعه این مالیات از آنها گرفته میشود حالا اگر راهى نباشد یعنى اگر منحصراً این طور تشخیص داده باشد که این مبلغ بایستى این طور گرفته شود و راه دیگرى نباشد البته تمام نمایندگان موافق هستند و رأی هم خواهند داد- ولى اگر این طور نباشد یعنى اگر ممکن باشد که این مالیات را که هر چه قدر هست بشکل دیگرى تأمین کنند (البته بنده هم موافق نیستم که از بین برود) بهتر است و از نفت نگیرند. در این قسمت أقاى وزیر مالیه چند چیز فرمودند در فراکسیون یکى این که فرمودند اگر ما زیادتر کنیم قسمت بنزین را دو جور فرمودند این که فرمودند میآیند و نفت را داخل بنزین میکنند و این یک حرف حسابیو صحیح است ولى اینجا دو جور هست کىها این کار را میکنند؟ آن کسانى که وسیله حمل و نقل و اتومبیل و موتور مال خودشان است کامیون مال خود شوفر است این کار را نمیکنند که نفت بریزد در بنزین که از آن صرف ببرد. چرا؟ بر این که این قدر بلد هست به کار خودش بصیرت دارد که ضرر نزند و این از نقطهنظر خود آن ملاک و گاراژدار و کسانی که اتومبیل دارند ضرر دارد و بنده خیال میکنم که این را که فرمودند یک قضیه خیلى چیزى نیست. خیلى قابل قبولى نیست یکى دیگر این که آمدیم سر بنزینفروشیها حالا ما همه شقوق قضیه را میگیریم من خیال نمیکنم همهاش آن کمپانى بفروشند ممکن است به دست درجه دوم فروشندگان و دست دوم این است که غالباً و به همین وسایل جدید که اتومبیلها میروند و میایستند مقابل آن اسباب و بنزین با آن وسایل و اسبابهایى که هست به او فروخته میشود- یکى هم حلبی است توى حلبی هم که نفت وارد نمیشود کرد اگر از این دو تا بگذریم خیلى نادر میشود که مردم بیایند و نفت را وارد بنزین بکنند- یکى این که اگر از نقطهنظر مالیات فرمودند اگر این مبلغ را که حلبی سه قران و خوردهای است بکشد روى بنزین قیمت حمل و نقل آن وقت زیاد میشود این را بنده قبول میکنم ممکن است

+++

این طور بشود ولى از خود آقاى وزیر مالیه سؤال میکنم که به این اندازه مؤثر میدانند که حمل و نقل را خیلى گران میکند؟ آن وقت باید حساب کرد که خروارى چه قدر اضافه خواهد شد. مجلس هم البته موافقت دارد ولى اگر حتىالمقدور بشود که از نفت نگرفت و روى قیمت حمل و نقل هم سه قران اضافه بشود و گران بشود چندان زیاد نیست و خیلى مؤثر نیست برای چه؟ برای این که حمل و نقلهایی که امروز میشود با اتومبیل خیلى زیاد نیست که به طبقه بیبضاعت بر بخورد ما حمل و نقل آرد و گندم و روغن و مواد اولیه را کمتر با کامیون میکنیم بلى با کامیون صادراتمان را که قالى و سایر چیزهایی که خارج میکنیم بلى با کامیون صادراتمان را که قالى و سایر چیزهایی که خارج میکنیم یا چیزهایی را که وارد میکنیم ماشینآلات کارخانجات اسباب و آلات الکتریک و سایر اسبابهایی که ما وارد میکنیم آنها را با کامیون میآوریم اگر هر خروارى یک تومان پانزده قران بر اینها تحمیل بشود و روی هم رفته بر مالالتجاره اضافه شود تأثیر زیادى ندارد. حالا بنده این قسمت را هیچ حساب نکردم البته خود آقاى وزیر مالیه حسابش را کردهاند و دقت هم کردهاند می‌‌خواستم ایشان یک توضیحى بدهند و البته توضیح ایشان که رسید ما قانع میشویم.

وزیر مالیه ـ در فراکسیون هم عرض کردم بدواً نظر بنده این بود که این سه لایحه را همه را در ضمن یک لایحه بلکه در ضمن یک ماده جمع کنم و به مجلس بدهم لایحه نفت و بنزین برای این که الغاء مالیات یک چیز خیلى شیرینى است برای کسانی که پیشنهاد میکنند و مخصوصاً برای کسانی که رأی میدهند ولى البته وقتى که یک کسى میخواهد رأی میدهد و مالیات دیگرى هم جایش بگذارد هر کس خیال میکند خوب است نسبت آن یک اظهارنظرى کرده باشد مخالف هم نباشد یک تذکرى باشد یک جایش را بزنند از یک جایش کسر کنند آخر همین طور که نمیشود یک لایحه راجعبه یک مالیاتى بیاید و آدم همین طور تماشا کند بعد هم رأی بدهد خوب باید یک جایش را کم کنیم و یک جایش را عوض کنیم ولى بعد مصلحت در این دیدیم که خیر بهتر این است که این لوایح را جدا کنیم و این عملىتر و منطقىتر خواهد بود بالاخره این دو لایحه به طور عادى به جریان افتاد و این لایحه قرار شد فوریت داشته باشد پس بنده باید وارد شوم عجالتاً در موضوع این لایحه که وضع یک مالیاتى است بر یک قسمت اگر چه الغاء یک مالیاتى هم هست. در قسمت دیگر مالیات حقالثبت که عجالتاً گرفته میشود از هر کامیون و هر اتومبیل یک چیزى در سال میگیرند از هر گارى یک مبلغى میگیرند که اصلاً حذف شده است و به جاى این مالیاتها یک مالیات سهلالوصولترى را در نظر گرفتیم خوب آقاى رهنما در موضوع بنزین اشکالى نداشتند در موضوع نفت تذکراتى دادند ظاهر بیاناتشان کاملاً ممکن است به ایشان حق بدهند ولى حالا باید ببینیم وزارت مالیه و دولت که آمده است و این رویه را اتخاذ کرده است که هم به نفت مالیت گذاشته شود هم به بنزین برای چیست؟ اولاً فرمودند که نفت را فقط طبقه بیبضاعت مصرف میکنند بنده با منتهاى میلی که دارم به این که هر حرفی که ایشان میزنند آن حرف را تصدیق میکنم این حرف را نمیتوانم تصدیق کنم (خنده نمایندگان) نه خیر آقا نفت را طبقه متوسط و طبقه عالى و طبقه مادون متوسط همه استعمال میکنند و آن اشخاصى را که ایشان در نظر گرفتند باید با نهایت تأسف خدماتشان عرض کنم که در حال حاضر هم آنها نفت استعمال نمیکنند یعنى دهاتها و مردم دهات. دلم میخواهد آقا تشریف ببرید تحقیق کنید که آیا رعیت در سال چه قدر نفت مصرف میکند؟ از خودش بپرسید تعجب خواهید کرد که این چه سؤالى است که می‌کنید. خوب اول شب شامش را میخورد و میخوابد و اگر هم خواست صحبت کند توى تاریکى حرف میزند و اگر هم روشنایی داشته باشد روغن چراغ محلى خودش را استعمال میکند کدخدا هم اگر خواست البته گاهى یک میزان کمی نفت استعمال خواهد کرد ولى سایرین خیراما سایر مردم بنده آقا اشخاصی که عایداتشان کمتر از ماهاست بیشتر از ماهاست (بیبضاعتها را کنار میگذاریم) صحبت سایرین را میکنیم که در شهرها هستند این مصرف مال آنها است پس یک مصرفى هست عمومی و هر کس هم به اندازه استطاعت خودش مصرف میکند در منزل آقا اگر چراغ برقى هم

+++

باشد احتیاطاً نفت هم هست که بدبختانه اغلب هم محتاج خواهند شد به این که چراغ برق که خاموش شد آن نفت را استعمال کنند البته بعد از آن که چراغ برق جدید شهر تهران به راه بیفتد که ممکن است به این عایدات یک لطمه بخورد تا یک درجه و دیگر این که شما هم آن احتیاج را به نفت نخواهید داشت ولى در هر صورت در حال فعلى در منزل اشخاصى که دارای چراغ برق باشند مصرف نفت هم هست و در منزل آناشخاصى هم که استطاعتشان کمتر است آنها خیلى کم استعمال میکنند اولاً عادت ندارند به این که شب خیلى زیاد بنشینند اول شب شامشان را میخورند و راحت میکنند و میخوابند صبح زود هم قبل از آفتاب از خواب برمیخیزند. این مالیات هم مثل سایر مالیاتهاست اختیارش در دست خود آدم است وقتى که بنا شد یک قدرى گران شد وقتى که آن شخص دید عایدیش کمتر است یک قدرى کمتر مصرف میکند یک ربع از آن مقدارى که مصرف میکنند وقتى که کمتر مصرف کرد مثل این است که هیچ مالیات نداده است این را که عرض میکنم درست فکرش را بکنید همچو کار خیلى چیزى نیست طورى نمیشود به مزاجش هم کمک کرده است از نقطهنظر چشمش هم بد نیست خیلى خیلى هم خوب کارى کرده است و آقا این را هم در نظر بگیرند که از دو سال قبل تا به حال در اثر اقدامات دولت قیمت نفت و بنزین چه قدر تنزل کرده است اگر بنا باشد که دولت مالیات را در دو سال قبل در همان موقعى که از یک طرف آمده بود و قیمت را به یک تدابیرى پایین آورده بود میآمد و از طرف دیگر هم این مالیات را به یک شکل دیگرى وضع میکرد اصلاً محسوس نبود ولىامدیم و یک قدرى دست به دست کردیم تا حالا که به نظر آقایان خیلى چیز زیادى میآید فقط امسال نسبت به سال گذشته حالا دو سال پیش را عرض نمیکنم بیش از آن چیزى که مالیات برش بسته میشود قیمتش بوده است حالا که با اقدامات دولت تنزل در قیمت پیدا شده است نبایستى به عایدات دولت کمک کنند و الان از آن وقت هم قیمت نفت ارزانتر است با مالیاتش خوب میفرمایید که اگر بشود به یک شکل دیگرى تأمینش کرد از چه بگیریم؟ از کدام مصرف دیگر بگیریم؟ بنده که چیزى به نظرم نمیرسد و دلیلى هم نمیبینم که ندهند. خوب این هم یک مصرفى است مثل مصارف دیگر بیشتر هم ظرف احتیاج است و اشخاصى هم که طرف احتیاجشان است ممکن است که بدهند یا یک قدرى صرفهجویی درش بکنند و این این قدرها تأثیر ندارد برایشان میتوانند کمتر بسوزانند در هر صورت چیزى نیست که در زندگانى مردم خیلى تأثیر فوقالعاده مهمی داشته باشد مخصوصاً باز تکرار میکنم که به واسطه عملیات و اقدامات دولت قیمت نفت بیش از مالیاتى که برقرار میشود تنزل پیدا کرده است از این مالیاتى که پیشنهاد شده ولى از طرفى مصرف زیادى است یک مصرفى است که به واسطه این که از هر منش هم ما یک مقدار کمی بگیریم یک عایدات خیلى قابلى به ما می دهد بنده به کدام مصرف دیگر بپردازم و یک عایداتى از آن بگیرم که جبران کند آن را و آن وقت و دلایلى که حضرتعالى میآورید با یک منطق قوىترى در همان مورد نشود آورد. فرمودید که یکى از استدلالاتى که در فراکسیون کردهام این بود که اگر به نفت مالیات نبندیم و بر بنزین ببندیم نفت را با بنزین مخلوط خواهند کرد بنده عرض کردم که این یکى از نکاتى است که باید در نظر گرفت البته قیمت نفت و بنزین تا اندازه فرق و تفاوت دارد و اگر یک کسى بخواهد این کار را بکند یعنى نفت را با بنزین مخلوط کند خود آن تفاوت قیمت فعلى کافى است که این کار را بکند اگر دلش به حال موتور نسوزد و من گفتم که نباید این کار را کرد که این تفاوت قیمت زیاد بشود به واسطه این که بر بنزین مالیات میبندیم و نفت مالیات نداشته باشد البته تفاوت قیمت زیاد خواهد شد و بیشتر ممکن است تشویق بشوند به این کار و آن وقت دو تفاوت دارد همهاش هم دلم برای موتور نمیسوزد دلم از برای صندوق مالیه هم میسوزد برای این که آن وقت به جاى بنزین یک مقدار نفت استعمال میکنند و مالیات بنزین وصول نمیشود برای این که آن مقدار از مالیاتى که برای بنزین پیشبینى کرده بودم آن مالیات وصول نمیشد و یک مقدار لنگ میماند دیگر این که فرمودند اگر ما بیاییم و این را بیفزاییم بنزین و نفت عوض یک من سه عباسى منى شش عباسى یا یک ریال و

+++

بیست دینار فعلى یا یک قران و دویست دینار قدیم معین کنیم عرض میکنم اولاً مصرف بنزین تقریباً نصف میشود و بیست میلیون من نفت پس اگر بخواهیم این عایدات را وصول کنیم مالیاتى را که برای بنزین پیشبینى کردیم باید سه برابر بکنیم خوب اگر سه برابر بکنیم از برای حمل و نقل چه وضعیتى پیش میآید؟ آقا مسئله حمل و نقل را خیلى کوچک فرض فرمودند بنده برعکس این لایحه را یک سال پیش از این موقعى که تازه آمده بودم به وزارت مالیه با تقریباً به همین صورتى که دارد بنده حاضر کرده بودم و یک سال در روى این لایحه دقت کردم تأمل کردم حساب کردم فقط و فقط و فقط از نقطهنظر بنزین و حمل و نقل است برای این که به عقیده من و گمان میکنم عقیده تمان آقایان به محض این که توجهى نسبت به این موضوع بشود تصدیق بفرمایند که مسئله حمل و نقل از برای زندگانى مملکت مخصوصاً زندگانى مملکت ما یک مسئله حیاتى است (صحیح است). مملکتى که این وسعت را دارد و مالالتجارهاش یک مالالتجارههایی است که اصولاً سنگین است شما اگر مسئله حمل و نقل را در این مملکت حل کردید بزرگترین خدمت را به این مملکت کردهاید اگر این مسئله را بهش توجه نکردید به تمام قسمتهاى مختلفه مملکت گذاشتهاید که یک لطمه وارد بیاید بنده در همین مسافرت اخیر به خراسان یکى از مسائلى را که بیش از هر مسئله درش صرف وقت کردم و مطالعه نمودم همان مسئله حمل و نقل است و تصور میکنم که از برایش راهحلى پیدا کردهام و یکترتیبی درش دادهام که هر صد فرسخ یک خروار مالالتجاره صادره چهار تومان فقط کرایه میدهد بنده با هزار تدبیر این کار را کردم شرکتى که تمام سرمایهاش را بانک فلاحتى بدهد و چه طور تشکیل بشود و اینها که بالاخره یک خدمتى به تمام صادرات و واردات شده است (صحیح است) خوب آقا میفرمایند که صادرات ما آنچه که هست و سنگین است با کامیون حمل و نقل نمیشود این را بنده از آقا نمیتوانم بپذیرم و هیچ توجه نکردند که این کامیونها که میرود چه بارى میکشند هر چه شما صاردر میکنید از گلگاوزبان گرفته تا زعفران و قالى و امثال آن تمامش الان به وسیله اتومبیل است نمیخواهم بگویم که یک کسى که نزدیک سرحد است با شتر حمل و نقل نمیکند چرا ولیکن در اغلب سرحدات به وسیله کامیونها است و البته باید سعى کرد که این وسیله بهتر و ارزانتر شود. بنده مثلاً فکر میکردم که یکى از صادرات خراسان خشخاش است حتى بنده در آن نقشه راجعبه محل و نقل خراسان یک یادداشتى تهیه کردهام که بعد مطالعه کنیم که ببینیم آیا نسبت به خشخاش از چهار تومان میتوانیم یک میزان کمترى را قبول کنیم و تخفیفى بدهیم نسبت به خشخاش براى این که خشخاش یک مالالتجاره خیلى ارزانى است خوب یک مملکتى که اصل منبع عایدات او همین محصولاتى است که میدانید که اغلبش هم سنگین است متأسفانه البته باید کرایه حمل و نقلش ارزان باشد. بنده یک سال تردید کردم مطالعه کردم تا وقتى که دیدم بالاخره و این میزان مالیاتى که در نظر گرفته شده است ممکن است یک خروار در صددد فرسخ سه چهار قران قانون داشته باشد با وجود این بعد از یک سال مطالعه مطالعه آورده و اگر بخواهیم آن کار را بکنیم که آقا میفرمایند و این مالیات را به بنزین ببندیم و به درجه وصول شود که در هر خروارى باید پانزده قران هیجده قران به کرایه اضافه شود و آن وقت نمیدانم تأثیر این را در قسمت زندگانى اقتصادى مملکت توجه فرمودهاند با این محاسبات. بر فرض این که یک اشخاصى که در ماه یک من دو من یا یک چارک نفت میسوزانند سه عباسى در یک من نفت اضافه بدهند و یک همچون مالیاتى بر نفت ببندیم این چندان صدمه نمیزند. آن کسى هم که این اندازه وضعیتش در مضیقه است خوب کارى نمیکند یک قدرى زودتر شب میخوابد و نفت کمتر مصرف میکند ولى بنزین را اگر بنده بیایم کارى کنم که گران شود به صادرات مملکت به زندگانى اقتصادى مملکت صدمه میزند این بود دلایلى که دولت را وادار کرد که با این لایحه موافق باشد حالا هم آقایان نظریات خودشان را اظهار

+++

بفرمایند بعد هم اگر توضیحاتى لازم باشد عرض خواهم کرد. (مذاکرات کافى است.)

رئیس ـ آقاى دیبا.

طباطبایی دیبا ـ البته چنانچه در فراکسیون هم صحبت شد این لایحه یکى از لوایحى است که خیلى قابل تقدیر است و حقیقتاً مالیات سابق حقالثبت خیلى اسباب زحمت بود و عادلانه هم نبود یک اتومبیلى که سیصد تومان قیمت داشت آن ده تومان را در ماده میداد و آن اتومبیلى هم که چهار هزار تومان قیمت داشت آن هم ده تومان میداد و در وصول مالیات هم ادارات مالیه دچاراشکال بودند این است که در اساس این لایحه نظرى ندارم فقط چیزى که خواستم عرض کنم راجعبه مالیات درشکهها است که حالا که آقاى وزیر مالیه توجه فرمودهاند و مالیات اتومبیلها را حذف کردهاند چرا مالیات درشکهها حذف نمیشوند و بنده آنچه که اطلاع دارم وجه معتنابهى هم نیست در حدود سى هزار تومان است البته هر چه قدر وسایل حمل و نقل موتورى در مملکت زیاد شود بهتر است لیکن درشکه هم در مملکت زیاد شود بهتر است لیکن درشکه هم در مملکت لازم است برای این که بعضى جاها که وسایل حمل و نقل موتورى راه ندارد درشکهها میتوانند عبور کنند و به عقیده بنده اگر اینجا هم یک تخفیفى داده میشد بهتر بود مسئله لوازم درشکه هم روزبهروز گران شده است و حقیقتاً صاحبان درشکهها هم چندان مردم متمولى نیستند و اسباب زحمت آنها است عرض دیگر بنده این است و یقین دارم خود آقاى وزیر مالیه هم توجه دارند و بعد از حذف حقالثبت خودشان توجه خواهند داشت البته این قانون که از بین رفت اعضای حقالثبتى که در مرکز و ولایات هستند دیگر احتیاجى به آنها نخواهد بود و البته خود آقاى وزیر مالیه برای اینها فکرى کردهاند که آنها هم بیکار نمانند و مشغول خدمات دیگرى باشند.

وزیر مالیه ـ بنده راجعبه طرز وصول مالیات فعلى حقالثبت تذکر دادم کهاشکالاتى را که دارد چه از حیث این که واقعاً عادلانه نیست به طوری که تذکر دادم که نسبتهایی که معین شده است که هر نوع اتومبیل و با چه ظرفیتى چه باید بدهد خوب سنجیده نشده است و از حیث وصول خیلى مشکل است و فوقالعاده اسباب زحمت است یعنى دم دروازهها توى راهها همه جا باید نگاره دارند و ببینند که مالیات را پرداخته است یا خیر این اشکلات البته در تمام مملکت است و حالا البته این قانون که گذشت بالطبیعه تمام این اشکالات از بین میروداما این که فرمودند که خوب است بیایند مالیات درشکهها را هم صرفنظر کنند چرا آقا؟ مگرامروز روز بخشش است مگر ما بایستى بیاییم بیخود یک چیزى را ازش بگذریم چرا؟ این مالیات مالیاتى است که بود حالا هم بنده باقیش گذاشتم برای این که وصولش زحمت ندارد درشکه در شهر است اتومبیل نیست که در صحرا دنبال گرفتن داشته باشد خیلى به سهولت مالیات آنها وصول میشده بعد از این وصول هم خواهد شد دلیلى هم نمیبینم که این مالیات صول نشود فقط بنده از گارى و امثال آنها که در قانون سابق هست و در این قانون که الان پیشنهاد شده است نیست صرفنظر نمودم چرا برای این که دیدم زحمت وصول و خرج وصولش بیشتر است برای این که بنده دیدم که اگر بخواهم از کارى مالیات بگیرم باید تمام این دستگاه وصول مالیات را در تمام راهها داشته باشم؟ تا ببینم که این گارى مالیات داده است یا نه هر کارى باید یک منطقى داشته باشد مگر خیال میکنید که عایدات مالیه این مملکت به قدرى زیاد است که لازم است هى صرفنظر کنیم در هر چیزى؟ خیر مملکت روزبهروز ترقى میکند و از برای ترقیات خودش روزبهروز احتیاج به پول دارد و باید همه کمک کنند که چرخ هاى مملکت بهتر و بیشتر کار بیفند. آقایان در نظر میگیرند که یک مالیاتى گرفته میشود ولى مثل این است که فراموش میشود خرجهایی که میشود مقایسه بکنید بودجه حالا را با هشت سال قبل از این بودجه صحیه را که مطالعه بفرمایید سه برابر و نیم آن قبلى شده است قسمت معارف را که نگاه کنید ششصد هزار و

+++

خرده تومان بوده است الان چهار میلیون است این پولها مگر از برای این مردم نیست از کجا باید گرفت پس بنابراین ما باید جامعه را عادت بدهیم به این که واقعاً از روى فهم بداند که باید به صندوق دولت کمک کند تا این که به خودش هم کمک شود منتهى باید مالیه و دولت هم سعى کنند که در گرفتن مالیات یک اصولى را اتخاذ کنند که زحمت باید تولید نکند و در نظر بگیرند و کارى کنند که مالیات خیلى گران تمام نشود برای مؤدى هم زحمت زیاد ایجاد نکند مالیاتى باشد که مطابق یک اصول عادلانه باشد و تناسب داشته باشد با استطاعت مردم این کارهایی است که ما کردهایم و باز هم میکنیم دولت چند سالى است که مطالعات در این قسمتها نموده و اصلاحاتى کرده و دارد میکند و لوایحى که داده شده است نمونه همین کار بوده است حالا درشکهچى متمول نیست آقا وقتى که سوار میشوند و هر آقایی که سوار میشوند و هر آقایی که سوار میشود هر وقت دلشان زیاد میسوزد و فکر میکنند که این بدبخت درشکه چى باید هى لک و لک کند و آهسته آهسته در این خیابانها برود خوب وقتى که دست توى جیب مبارک میرود و از آنجا که بیرون میآید عوض دو قران سه قران بهش بدهید بنده که مانع نیستم (خنده نمایندگان) چرا میخواهید از کیسه دولت به بخشید. اما اعضاء حقالثبت این دیگر آقا خیلى خوشمزه است این دیگر آن کلمه خیلى شیرینى بود که آقا اینجا فرمودند این کلمه را نمیدانم چه طور باید عرض کنم خیلى شیرین فرمودند که از این دیگر شیرینتر نمیشد حوب در جلسه بعد هم که قانون الغاى مالیات ارضى میآید و آن از بین میرود یک سفارشى هم راجعبه تحصیلدارها و سر تحصیلدارها بفرمایند که این بیچارهها که به واسطه این قانون که آن مالیات از بین میرود بیکار میشوند یک فکرى هم به حال آنها بکنند آقا مال کى را من میتوانم به آنها بدهم. برای چه بدهم؟ مگر ادارت دولت وضع شده است که به اشخاص حقوق بدهد ببینیم کى بیچاره است حقوق بدهیم ادارات دولت آقا از برای انجام وظایفى است البته اگر توى ایناشخاص اشخاصى باشند که طرف اعتماد باشند و دولت به طرز عمل و فکر آنها اطمینان داشته باشد احتیاج داشته باشد بدون این که آقا سفارشى بفرمایند دولت آنها را استخدام میکند ولى اگر دزدند نادرس هستند و به فکرشان و طرز عملشان نمیشود اطمینان کرد باید عذرشان را خواست مخصوصاً وقتى که بهشان احتیاجى نیست.

رئیس ـ آقایانى که با ورود در موافقت دارند قیام فرمایند (اغلب برخاستند) تصویب شد. ماده اول قرائت میشود:

ماده 1- قانون حقالثبت وسایط نقلیه مصوب دوازدهم فروردین 1309 ملغى به جاى آن از بنزین مواد متشابهى که به مصرف سوخت موتورهاى احتراق داخلى میرسد و از نفت لامپا از قران هر لیتر بیست دینار مالیات اخذ میشود. مؤدیان این مالیات عبارتند از مصرفکنندگان در موقع خرید مواد فوق و پرداخت این مالیات با قید محاسبه بر مصرفکننده با اشخاص ذیل تعلق میگیرد:

الف) واردکنندگان در مواردى که مواد مذکور در فوق از خارجه وارد شده باشد.

ب) تولیدکنندگان در موردى که مواد مذکور در فوق در مملکت تولید شده باشد.

تبصره ـ مالیاتى که وزارت مالیه به موجب قانون از مصرف قشونى اخذ خواهد نمود به وزارت جنگ رد خواهد کرد.

رئیس ـ آقاى شریعتزاده.

شریعتزاده ـ موافقم.

رئیس ـ آقاى دکتر طاهرى.

دکتر طاهرى ـ بنده اصولاً با این لایحه موافق هستم زیرا یکى از لوایح مفیدى است که از روى عدالت بر مصرف سوخت مالیات گذارده میشود ولى چیزی را که در این ماده خواستم سؤال کنم این بود که طرز

+++

وصول این چه طور است که بعد اسباب اختلاف فیمابین مودى و مأمور وصول نشود زیرا این مالیاتها را هر چه که لغو میکنید برای این است که اصطکاک و اختلاف مأمورین با مؤدیان کمتر بشود این حلبىهاى نفت که مالیات میپردازند و چیزى رویش ندارد که معلوم باشد مالیاتش را پرداخته به چه وسیله کنترل میکنند ممکن است مؤدى بگوید من مالیات را پرداختهام محصل بگوید خیر این قاچاق است و آن وقت باز همان ترتیب سابق پیش میآید. بنده خواستم که آقاى وزیر مالیه توضحى بدهند که اسباب اطمینان باشد و یک طرزى وصول شود که بعد اسباب زحمت نشود که هر جا نفت و بنزین ببینند بگویند این قاچاق است.

وزیر مالیه ـ سهلترین طرز وصولى را که ممکن است شخص فکر کند در این مالیات است برای این که ما در این ماده مینویسیم که مسئول پرداخت یا واردکننده است در مورد جنسى که از خارج وارد میشود و یا تولید میشود بنابراین تولیدکننده و واردکننده در این موضوع نفت و بنزین زیاد نیستند با کمال سهولت همان طورى است که برای بلدیهها هست که میکشند روى قیمت و از روى فروش و دفاترشان حساب میکنند بنابراین سر و کار ما با عده زیادى نیست و به اسهل طرق که ممکن است فکرش را کرد این مالیات وصول میشود.

رئیس ـ آقاى کاشف.‏

کاشف ـ بنده می‌‌خواستم توضیحى آقاى وزیر مالیه بفرمایند راجعبه مواد نفتى به عقیده بنده شاید عبارت گنگ است و معلوم نیست منظور کلیه مواد نفتى است یا خیر برای این که اینجا تصریح کردهاند به نفت لامپل یعنى نفت مورد مصرف لامپا البته تصدیق میفرمایند که همان نفتى که در لامپا مصرف میشود در پریموس و بخارىها هم مصرف میشود بنابراین منظور کلیه نفت است یا این که سایر مواد نفتى از قبیل نفت سیاه و غیره مستثنى خواهد بود.

وزیر مالیه ـ بلى بلى سایر مواد نفتى معاف است منظور همان نفت لامپا است.

رئیس ـ پیشنهادى از آقاى مؤید احمدى رسیده است قرائت میشود.

بنده پیشنهاد میکنم در ماده اول نوشته شود از بنزین بیست و پنج دینار و از نفت لیترى پنج دینار اخذ شود.

مؤید احمدى ـ حقیقتاً امروز لوایحى که آقاى وزیر مالیه به مجلس دادهاند و در فراکسیون قرائت شد اسباب تشکر همه ماها است که حقیقتاً در نتیجه آسایش عموم است بنده این پیشنهاد را از این نقطهنظر کردم (گویا پیشنهاد بنده را آقاى وزیر مالیه توجه نفرمودند روى آن توضیحى عرض کنم) عرض کنم که اصلاً فلسفه مالیات حقالثبت چه بود در سنه 1309 که قانون مالیات حقالثبت وضع شد برای اتومبیلها بود برای این که فلسفهاش این بود که چون راهها را خراب میکنند باید یک مبلغى بدهند که آن مبلغ صرف تعمیر راهها بشود این فلسفه آن قانون است حالا در اینجا یعنى در این قانون کارى که ما کردهایم این است که تقریباً مالیات اتومبیل را که از آن نقطهنظر وضع شده بودانداختهایم روى مصرف نفت این تب این دارد با اصل فلسفه آن قانون با آن قانون که وضع شده بود برای اتومبیلها این قانون وضع میشود برای مالیات نفت توضیحاتى را که آقاى رهنما دادند و نظرى را که آقاى وزیر مالیه در جواب فرمودند بنده را قانع نکرد برای این که فرمودند نفت ارزان شده بنزین هم ارزان شده است هیچ تفاوت نمیکند همان طور که نفت تنزل یافته است با اقدامات دولت و بىاندازه هم پایین آمده در حد خودش بنزین هم به حد خودش تنزل یافته ولى مالیات اتومبیل را نمیشود روى مصرفکننده نفت وضع کرد میفرمایید به حمل و نقل صدمه وارد میآید اگر مالیات را زیادتر کنیم این که اساسى بود در فرمایشاتشان بنده این طور در نظر گرفتم (حالا که تکافو نمیکند مالیات بنزین و اگر هم بخواهیم زیاد کنیم وسایل حمل و نقل صدمه میخورد) بنده این طور پیشنهاد کردم که نفت را تقلیل بدهند یعنى در هر لیترى پنج دینار بگیریم که هر منى سه شاهى میشود و بنزین را بیست و پنج دینار بگیریم چون بیست

+++

دینار است و پنج دینار اضافه میکنیم و چندان هم تفاوت نمیکند و در نفت هم منى سه شاهى چندان برای مصرفکنندهاش فرق نمیکند از آن طرف هم همان طور که فرمودید مصرف نفت را طبقات عالى هم میکننداما توجه میفرمایید در شهرهایی که عجالتاً با اقدامات دولت چراغ برق پیدا شده استاشخاصى که قدرت دارند چراغ برق میکشند ولى البته چراغ نفتى هم دارند ولى بیشتر مصرف نفت را طبقه متوسط و فقرا و مردمان بدبخت استعمال میکنند هر فقیرى در خانه خودش یک چراغ نفتى موشى دارد ما مالیات اتومبیل را میاندازیم روى او این فلسفه ندارد برای این که بنده یک حسابیهم پیش خودم کردم بودجه حقالثبت که از بین میرود میشود صرفه دولت از آن طرف وقتی که مالیات نفت را هم سه شاهی ببندیم مبلغ گزافی میشود از آن طرف بنزین را هم بیست دینار نوشتهاند بیست و پنج دینار کردیم و روی هم رفته هیچ تفاوتى حاصل نمیشود و یک قدرى هم تخفیف داده میشود باشخاص مصرفکننده نفت که طبقه متوسط هستند.

وزیر مالیه ـ ممکن است عرایضى که بنده میکنم نماینده محترم یا بعضى از آقایان دیگر خوب تعبیر نکنند و لیکن بنده حقیقتاً ناچار هستم که این عرایض را بکنم مجلس شورای ملى و دولت اینها بایستى همیشه در وظایف خودشان یک رویه داشته باشند خوشآیند نیست که دولت با همه توجهاتى که میکند راجعبه مملکت راجعبه مسائل اقتصادى مملکت وقتى که یک مالیاتى را که به هر دلیل نگاه کنید بهتر است میآورد آن وقت مجلس مذاکراتش را ببرد جایی که اگر کسى در خارج نگاه کند میبیند که یک نفر بود میخواست حمایت کند از این مردم فقیر و بیچاره و بیبضاعت که چیزى ندهند ولى دولت بیانصاف آمد آنجا و ایستادگى کرد و نگذاشت این طور بشود خیر باید همهمان وقتى که استدلال میکنیم یک طورى باشد که ذهن مردم را مشوب نکنیم و درست بهشان حالى کنیم و بگوییم که بر منفعت خودشان است و صلاحشان است آقا وقتى که مالیات نگیرند که نمیتوانند خرج بکنند آقا وقتى که دولت سالى میلیونها دارد خرج میکند از برای همان اشخاص بیبضاعت است که شما صحبت میکنید هزاران هزار اشخاص هستند که الان در راهآهن در راهها دارند کار میکنند نان میخورند اینها از کجاست اینها به برکت اقدامات و همین عملیاتى است که در تحت توجهات پادشاه مملکتامروز دارد میشود بنده عصبانى نشدم مگر برای این که واقعاً متأثر شدم نه نسبت به شخص خودم بلکه نسبت به یک رویه که همه باید داشته باشیم میفرمایند چرا ما مالیات اتومبیل را از این طبقه بگیریم آقا اتومبیل که اتومبیل شخصى بنده نیست که بیایم صحبتش را بکنم مقصود اتومبیل حمل و نقلى است در مملکت شما خودتان آدم مطلعى هستید و میدانید که بایستى چهل فرسخ پنجاه فرسخ در این مملکت رفت تا به یک آبادى رسید و پنج قران جمعآورى کرد شما اگر بیایید این را زیاد کنید به حمل و نقل مردم صدمه میخورد به مملکت صدمه میخورد آن وفت میفرمایید این به نفع مردمان بیبضاعت است و به دلایلى که بنده آوردم قانع نشدید البته در استدلال این طور است ممکن است یک دلایلى که میآورند طرف قانع نشود ولى قدرى منصفانه اگر داخل شویم بنده میدانم که نیت بد نیست ولى ممکن است طرز بیان بد باشد مثل این که الان نیت بنده بد نبود ولى طرز بیان من شاید طورى باشد که شما را برنجاند این است که آدم همیشه باید سعى کند که بین طرز بیانش و نیتش طورى باشد که یک ارتباط کاملى داشته باشد و طورى نباشد که اختلاف داشته باشد ما لایحه الغاء مالیات اراضى را آوردیم همه میگویند مالیات ارضى خیلى خوب است زا بین برود ولى وقتی که میگوییم که مالیاتى هم باید جانشین آن بشود آن وقت میخواهند از اطرافش بزنند به علاوه یک نفتى را در ماه آن طبقه که آقا میگویند شاید یک چارک مصرف کنند و ممکن است یک چارک هم مصرف نکنند و بعد هم آقا مالیات مصرف است مالیات مصرف فایدهاش این است که آن شخص که میخواهد این مالیات را ندهد ممکن است از مصرفش بکاهد ممکن است زودتر بخوابد البته جبران خواهد شد و اگر آنهایی هستند که برای ایشان اهمیت ندارد که این معیارى که

+++

معین شده عیبی ندارد آن وقت چرا صرفنظر کنیم چرا ازش نگیریم آن قانونى که گذاشتهاند که فلسفه آن برای عایدات است از برای فلسفه که قانون نمیگذارنند که آن روز یک قانونى بود به اسم نواقل و دم دروازهها اسباب زحمت همه بودند و آوردند اصلاحش کردند البته امروز نسبت به آن روز بهتر شده است طرز وصول معهذا امروز ما آمدهایم و میخواهیم آن مالیات را از بین ببریم و میرود حالا میخواهیم یک عایداتى جایش بیاوریم بنده به فلسفه آن کارى ندارم یک فلسفه برای بنده هست تا وقتى که این شغل را دارم و آن این است که وقتی که یک عایداتى را از بین میبرم عواید دیگرى ایجاد کنم برای این که از یک دست بگیرم و از دست دیگر توى این مردم و جامعه پخش کنم و خرج کنم از برای این مملکت است و از برای خودمان که نیست حالا یکى از آن کارهایی که در وضع مالیات باید در نظر گرفت این است که مالیات یک میزان کمیگرفت از یک چیزى که زیاد مصرف میشود این همیشه عایداتش بیشتر است از برای دولت از یک عایدات سنگین از چیزهایی که کم مصرف میشود آن وقت یک مقدار کمی هم تحمیل شده است بنابراین همین مقادیر کمی هم تحمیل شده است بنابراین همین مقادیر کم صد دینار صد دینار یک شاهىها که جمع شد میلیونها میشود در باب این که یک مخارج وصولى داشته است که از بین میرود البته بنده هم تصدیق دارم اما به آن اندازهها نیست که تصور میفرمایید مطابق صورتهایی که تا به حال برای این کار دیدهام شاید آن صورتها هم کامل نباشد. ممکن است در حدود چهل و پنج هزار تومان برای خرج این کار است والا اشخاصی که برای این کار به خصوص هستند یا کارهاى دیگر البته تا وقتی که آن کارهاى دیگر هم دارند باید ابقایشان کرد و خرج وصول این مالیات هم خرج فوقالعاده زیادى نیست مثل مالیات ارضى و این خیلى کمتر است بنابراین در آخر عرایضم عرض میکنم با این که میل نداشتم نه ایشان آن طور صحبت بفرمایند و به بنده در نتیجه تأثر و تأسف صحبتى بکنم از این جهت خواهش میکنم که کارى بکنید که بعد از این نه شما دل مرا بشکنید و نه من دل شما را بسوزانم.

رئیس ـ آقاى مؤید احمدى توضیحى میخواهند بدهند بفرمایید.

مؤید احمدى ـ بنده اشخاصى هستم از کسانى هستم که عقیدهام این است که باید مالیات زیاد گرفت هیچ وقت بنده همچون صحبتى نکردم که بگویم امنیت میخواهیم را میخواهیم ولى پول نمیدهیم هیچ وقت بنده همچون چیزى نگفتم در این حسابیکه بنده کردم تفاوتى در مالیات پیدا نمیشد و وقتى که بنده پیشنهاد کردم صحبت میفرمودید و توجه نفرمودید. پیشنهاد بنده کى این بود که از نفت هیچ نگیرید پیشنهاد بنده این بود که از نفت لیتری پنج دینار بگیرید و از بنزین 250 دینار بگیرید و از حیث حساب فرقى نمیکرد با آن میزانى که شما در نظر گرفتهاید و از حیث حساب از آن مبلغى هم که از بابت حقالثبت سابق میگرفتید حالا هم زیادتر میشود بنابراین پیشنهاد بنده این نبود که مالیات نگیرند و عرایضم هم طورى نبود که برخورنده باشد بنده از اشخاصى هستم که پریروز توى این مجلس داد زدم که اوقافی که وقف مریضخانهها است باید دولت در دست بگیرد برای این که پنج میلیون خرج معارف است چرا باید مال وقف را ببرند این عقیده بنده است ولى اینجا چون مالیات حقالثبت را خودتان تصدیق فرمودید که اول نواقل بود باج راه بود خرج وصولش هم این قدر بود که میفرمایید این مبلغ زائد بر آن مبلغ میشود بنده پیشنهاد کردم اگر از نفت منى سه شاهى بگیریم و از بنزین لیترى 25 دینار بگیریم آن مبلغ را تکافو میکند پس چرا یک بیچارههایی تحمیل کنیم.

وزیر مالیه ـ البته بنده جنابعالى را میشناسم و حقیقت هم متأثر از این بودم که چرا باید پیشامد صحبت این طور شود و نظرتان را هم میدانم و واقعاً هم همیشه خوب بوده است بنده تصور کردم که طرز بیان طورى بوده است که خوب بود یک تغییرى داشت اما راجعبه این پیشنهاد بنده خیال میکنم که حسابتان درست نباشد یا این که حسابتان را نسبت به وصولى فعلى میگیرید صحیح است ولى برای بنده حساب دیگرى است بنده نسبت

+++

به وصولى بودجه آتیه میگیرم به این مناسبت فکر میکنم که اگر امسال این حقالثبت خوب وصول شد یا سال بعد خوب وصول نشده و سال دیگرش بد وصول شده حالا یک کارى کنیم که یک قران و هفتصد و پنجاه دینار اضافه که از آن شده است این را تخفیف بدهیم خیر باید یک کارى کنیم که وصولى که شده است مطابقه کند با آن پیشبینى که در بودجه شده است روى این دلایل است بنابراین اگر قبول کنیم پیشنهاد جنابعالى را از یک طرف فشاتر زیادى به حمل و نقل وارد آوردهایم و از طرف دیگر مالیاتى را هم که باید بگیریم نگرفتهایم از این جهت خیال میکنم که پیشنهادشان را مسترد بفرمایند و با هم صلح کنیم و به همین لایحه دولت رأی داده شود.

رئیس ـ آقایانی که پیشنهاد آقاى مؤید احمدى را قابل توجه میدانند قیام فرمایند.

(چند نفرى قیام نمودند).

رئیس ـ قابل توجه نشد آقایانی که با ماده اول موافقت دارند قیام فرمایند.

(اکثراً قیام نمودند).

رئیس ـ تصویب شد. ماده دوم:

ماده دوم ـ مالیاتى که در ماده 1 مقرر شده است به مواد ذیل تعلق نخواهد گرفت.‏

الف- کلیه موادى که از خاک ایران به طور ترانزیت عبور داده میشود و کلیه موادى که در ایران تولید شده و از مملکت صادر میگردد.

ب- موادى که در انبار وسایط نقلیه که از خارجه وارد ایران میشود موجود است به شرطى که برای هر یک از آنها مقدار مواد موجوده از ده من تجاوز ننماید.

رئیس ـ آقاى شریعتزاده.‏

شریعتزاده ـ موافقم.‏

رئیس ـ موافقین با ماده دوم قیام فرمایند.

(اغلب قیام نمودند).

رئیس ـ تصویب شد. ماده سوم:‏

ماده 3- مالیات درشکه و کالسکه شخصى و کرایه ماهیانه سى ریال خواهد بود.

رئیس ـ آقاى شریعتزاده.‏

شریعتزاده ـ موافقم.‏

رئیس ـ موافقین با ماده سوم قرائت فرمایند.

(اغلب قیام نمودند).

رئیس ـ تصویب شد. ماده چهارم:‏

ماده 4 ـ نظامنامه اجرای این فصل و طرز وصول مالیات و وظایف مسئولین پرداخت آن برحسب نظامنامه مصوب هیئت وزراء معین خواهد شد.

رئیس ـ آقاى افشار.

افشار ـ در اینجا یک اشکال عبارتى است که لازم است عرض کنم اصلاح شود در این ماده کلمه فصل نوشته شده است چون بنا بود که این سه قانون را در یک لایحه بیاورند و از این جهت یکى از فصول مربوط به قوانین اولیه است حالا که این لایحه را جداجدا آوردهاند به عقیده بنده باید به عوض فصل قانون نوشته شود.

وزیر مالیه ـ صحیح است قانون نوشته میشود.

(ماده چهارم مجدداً با تبدیل لفظ فصل به قانون خوانده شد).

رئیس ـ موافقین با ماده چهارم قیام فرمایند (اکثراً برخاستند) تصویب شد. ماده پنجم قرائت میشود:

ماده 5 ـ این قانون بلافاصله پس از تصویب به موقع اجرا گذارده میشود بقایاى مؤدیان به موجب مقررات قانونى حقالثبت وسایط نقلیه مصوب 12 فروردین 1309 وصول خواهد شد.

رئیس ـ آقاى دکتر طاهرى.‏

دکتر طاهرى ـ بنده عقیدهام این است که بعد تصویب این قانون و اجرای مواد آن بقایاى حقالثبت را خوب است وزارت مالیه صرف نظر کند برای این که این دستگاه حقالثبت باید برداشته شود آن وقت برای وصول بقایا بخواهند این اداره را باقى بگذارند که باز وسط بیابان یا جلوى دروازه جلوى مردم را بگیرند بنده خیال نمیکنم مقتضى باشد از این جهت بنده مقتضى میدانم که موافقت بفرمایند که این بقایا موقوفالمطالبه شود و بنده خیال میکنم یک مبلغ زیادى هم نیست و بهتر این است که آقاى وزیر مالیه هم موافقت بفرمایند که مطالبه نشود.

وزیر مالیه ـ اگر عیب اساسى در گذشتن از بقایا نبود بنده با این نظریه آقا موافقت میکردم و آن عیب را بنده تشریح میکنم قانون یک مالیاتى را معین کرده است

+++

یک عده زیادى خوش حسابیکردهاند و مالیات خودشان را پرداختهاند و یک عده دیگر برعکس به زحمت میپردازند باید مبالغى خرج کرد تا رفت از آنها گرفت حالا یک مرتبه ما بخواهیم این کار را بکنیم میگویند بهتر این بود که ما در مالیات دادن همیشه بدهکار باشیم برای این که خسته میشوند و صرفنظر میکنند بنابراین این قرار را نباید گذاشت در کله مالیات بده پرورش پیدا کند مالیات بده باید بداند که اگر مالیات نداد دولت از او خواهد گرفت و مزاحم او خواهد شد اما این که میفرمایند در راهها و اینجاها جلوى اتومبیلها را میگیرند این طور نیست آقا ما بقایا داشتهایم صورت داریم حالا یک مأمورى دم دروازه بایستى ببیند که این اتومبیل پلاک دارد یا ندارد مالیات داده است یا نداده است این مربوط به اصل موضوع نیست و آنهایی که به عنوان بقایا مانده است صورت دارد مطالبه میکنیم درب منزلشان میفرستیم بنابراین لازم نیست که ما آن دستگاهها را داشته باشیم زیرا معلوم میشود که آقا اتومبیل ندارند و اگر هم دارد بقایا ندارند.

رئیس ـ آقاى شریعتزاده.‏

شریعتزاده ـ موافقم.‏

رئیس ـ آقاى دکتر طاهرى‏.

دکتر طاهرى ـ بنده عرض میکنم اشخاصی که مالیاتشان را دادهاند و قبوض گرفتهاند نباید مثل اشخاصى که مالیات ندادهاند گرفتار مأمورین باشند اگر ما بخواهیم بقایا را باقى بگذاریم این قضیه اسباب زحمت میشوداشخاصى که مالیاتشان را پرداختهاند که نباید برای خاطر آنهایی که مالیاتشان را پرداختهاند در زحمت باشند مأمورینى هستند که سوءاستفاده میکنند و در توى بیابان جلوى آنها را میگیرند که آقا مالیات بده یا قبض نشان بده حالا ممکن است قبض هم همراهش نباشد و این یک زحمتى است برای مردم.

رئیس ـ پیشنهادى از آقاى طهرانى رسیده است قرائت میشود:

بنده پیشنهاد میکنم که از بیستم آذر قانون به موقع اجرا گذاشته شود:

طهرانى ـ بنده مقصودم از این پیشنهاد این بود که یک توضیحى از آقاى وزیر مالیه بخواهم و آن این است چون الان که این قانون گذشته است در همین جاهایی که نفت و بنزین میفروشند یا تجارتخانهها و بعضى دکانها ممکن است یک قوطى بنزین یا 5 پوت بنزین یا نفت داشته باشند از آنها هم این مالیات گرفته میشود یا خیر مقصودم این بود.

وزیر مالیه ـ مسئول پرداخت این مالیات واردکننده است و تولیدکننده و از آنها گرفته میشود اگر قبل از این قانون فروخته باشند به دیگرى ما کارى به او نداریم.

طهرانى ـ استرداد میکنم (جمعى از نمایندگان ـ مذاکرات کافى است).

رئیس ـ آقایانی که با مجموع قانون موافقت دارند ورقه سفید خواهند داد.

(اخذ آرا به عملآمده 93 ورقه سفید تعداد شد).

عده حضار در موقع اعلام رأی 98 نفر به اکثریت 93 رأی تصویب شد.

اسامی رأی دهندگان - آقایان : احتشام‌زاده - دشتی - دولتشاهی - جرجانی - لیقوانی - ایزدی - شریعت‌زاده - کمالی - ملک مدنی - مژدهی - دکتر سمیعی - دادور - دبستانی - طهرانی - هزارجریبی - دربانی - روحی - فتوحی - افشار - قراگزلو - لاریجانی - عراقی - قزل ایاغ - خواجوی - فرهمند - حاج غلامحسین ملک - میرزا موسی خان مرآت - بختیار - منصف - سلطانی - فزونی - بیات ماکو - پناهی - صفاری - میرزایی - تربیت - نمازی - کازرونیان - مؤید قوامی - دکتر لقمان - جهانشاهی - رهبری - مقدم - فرشی - شیرازی - شاهرودی - دکتر ضیاء - دبیر سهرابی - میرزا علی خان وکیلی - بیات - پارسا - ملک‌زاده آملی - کاشف - همراز - امیر تیمور - حاج محمدرضا بهبهانی - دکتر سنگ - نیک‌پور - معتصم سنگ - کفایی - حیدری - میرزا یانس - آصف - رهنما - مرآت اسفندیاری - نوبخت - اعتبار - محسن آقا مهدوی - دکتر طاهری - دکتر شیخ - اقبال - سید کاظم یزدی - طالش خان - محیط - امیر اعلم - مولوی - حاج تقی آقا وهاب‌زاده - هدایت - شریفی - مجد ضیایی - دکتر بهرامی - حبیبی - ناصری - طباطبایی دیبا - طهرانچی - افخمی - ثقة‌الاسلامی - دکتر احتشام - ساگینیان - نواب یزدی - دکتر ملک‌زاده - افسر.

+++

4ـ تقدیم یک فقره لایحه مربوط به وزارت طرق از طرف آقاى وزیر مالیه‏

وزیر مالیه ـ لایحهای است که از طرف وزارت طرق تقدیم میکنم که بایستى برود به کمیسیون‏.

5ـ موقع و دستور جلسه بعد ـ ختم جلسه‏

رئیس ـ از آقایان اعضاء کمیسیون قوانین مالیه خواهش میکنم که بعد از جلسه بلافاصله تشریف نبرند برای این که بعد از ختم جلسه کمیسیون داریم و از آقایانى که برای این کار دعوت میشوند تمنا میشود که سر وقت تشریف بیاورند برای این که دو لایحه داریم که میبایستى خاتمه پیدا کند.

جلسه آینده روز شنبه هفدهم آذرماه سه ساعت و نیم قبل از ظهر دستور لوایح موجوده‏.

(مجلس یک ساعت بعدازظهر ختم شد).

رئیس مجلس شورای ملى ـ دادگر

+++‏

قانون

الغای قانون حقالثبت وسایط نقلیه و وضع مالیات بر نفت و بنزین‏

ماده 1- قانون حقالثبت وسایط نقلیه مصوب 12 فروردین 1309 ملغى و به جاى آن از بنزین و مواد مشابهى که به مصرف سوخت موتورهاى احتراق داخلى میرسد و از نفت لامپا از قرار هر لیتر بیست دینار مالیات اخذ میشود.

مؤدیان این مالیات عبارتند از مصرفکنندگان در موقع خرید مواد فوق و پرداخت این مالیات با قید محاسبه با مصرفکننده بر اشخاص ذیل تعلق میگیرد.

الف- واردکنندگان در مواردی که مواد مذکور در فوق از خارجه وارد شده باشد

ب- تولیدکنندگان در موردی که مواد مذکور در فوق در مملکت تولید شده باشد

تبصره ـ مالیاتى که وزارت مالیه به موجب قانون از مصرف قشونى احذ خواهد نمود به وزارت جنگ رد خواهد کرد.

ماده 2- مالیاتى که در ماده (1) مقرر شده است به مواد ذیل تعلق نخواهد گرفت.

الف- کلیه موادى که از خاک ایران به طور ترانزیت عبور داده میشود و کلیه موادى که در ایران تولید شده و در مملکت صادر میگردد.

ب- موادى که در انبار وسایط نقلیه که از خارجه وارد ایران میشود موجود است به شرطى که برای هر یک از آنها مقدار مواد موجوده از ده من تجاوز ننماید.

ماده 3- مالیات درشکه و کالسکه شخصى و کرایه ماهیانه سى ریال خواهد بود.

ماده 4- نظامنامه اجرای این قانون و طرز وصول مالیات و وظایف مسئولین پرداخت آن به موجب نظامنامه تصویب هیئت وزرا معین خواهد شد.

ماده 5- این قانون بلافاصله پس از تصویب به موقع اجرا گذارده میشود- بقایاى مؤدیان به موجب مقررات حقالثبت وسایط نقلیه مصوب 12 فروردین 1309 وصول خواهد شد.

این قانون که مشتمل بر پنج ماده است در جلسه پانزدهم آذرماه یکهزار و سیصد و سیزده شمسى به تصویب مجلس شورای ملى رسید.

رئیس مجلس شورای ملى ـ دادگر

+++

یادداشت ها
Parameter:293476!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)