کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره هجدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏18
[1396/05/30]

جلسه: 10 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه شانزدهم اردیبهشت ماه 1333  

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس.

2- تقدیم شش فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دفاع ملى

3- طرح لایحه اضافه حقوق معلمین و سلب فوریت آن

4- طرح لایحه تفاوت حقوق پایه‌هاى معلمین

5- تقدیم و تصویب طرح سه فورى راجع به مطرح شدن لایحه اضافه حقوق معلمین و تصویب آن

6- طرح لایحه اضافه حقوق معلمین

7- تعیین موقع و دستور جلسه بعد، ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏18

 

 

جلسه: 10

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز پنجشنبه شانزدهم اردیبهشت ماه 1333

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس.

2- تقدیم شش فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دفاع ملى

3- طرح لایحه اضافه حقوق معلمین و سلب فوریت آن

4- طرح لایحه تفاوت حقوق پایه‌هاى معلمین

5- تقدیم و تصویب طرح سه فورى راجع به مطرح شدن لایحه اضافه حقوق معلمین و تصویب آن

6- طرح لایحه اضافه حقوق معلمین

7- تعیین موقع و دستور جلسه بعد، ختم جلسه

 

مجلس یک ساعت قبل از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل شد.

1- تصویب صورت مجلس.

رئیس- صورت غائبین جلسه قبل قرائت می‌شود.

(به شرح ذیل قرئت شد).

غائبین بااجازه آقایان: ثقه‌الاسلامى، حمیدیه، بهادرى، اسکندرى، پورسرتیپ، عبدالرحمن فرامرزى.

غائبین بى‌اجازه آقایان: سلطانى، قوامى، بوربور، تجدد، کى‌نژاد.

زود رفتگان بااجازه آقایان: موسوى 50 دقیقه، افشار صادقى یک ساعت وسى دقیقه، خزیمه علم یک ساعت و سى دقیقه.

رئیس- نسبت به صورت مجلس جلسه پیش نظرى نیست؟ آقاى امیر احتشامى بفرمایید.

امیر احتشامى- توضیح بنده این است که به عرض آقایان نمایندگان محترم برسانم که در جلسه قبل بنده اظهاراتى کردم که متأسفانه در اطراف آن بعضی‌ها سوءتفاهمات و اغراضاتى تقریباً کرده‌اند، زیرا بنده مطلقاً نسبت به نهضت مقدس ملى ایران چیزى عرض نکردم و خداى نخواسته به نهضت نظر بدى نداشتم.

میر اشرافى- همه طرفدار نهضتند.

امیر احتشامى- و طرفدار نهضت بوده و هستم و اما راجع به ملى شدن صنعت نفت خود بنده از کسانى هستم که واقعاً منت‌ها آرزوى من این بوده است که صنعت نفت ملى بشود، و در عرایضم کوچک‌ترین اظهارى که حاکى از مخالفت باشد، نکردم و اما آقایانى که با بنده مخالفت کردند، شاید یک خورده حساب‌هایى با بنده دارند، بنده از مقام ریاست استدعا می‌کنم در مقابل ناسزایى که به بنده گفتند، ماده 99 را اجرا بکنند.

شمس قنات‌آبادى- نودش مال ما، نهش مال آقا است.

بعضى از نمایندگان- ماده 90 است نه 99.

رئیس- دیگر کسى نسبت به صورت مجلس نظرى ندارد؟ آقاى حمید بختیار بفرمایید.

حمید بختیار- در دو سه جلسه قبل بنده عرایضى راجع به اصلاحات دادگسترى و ژاندارمرى به عرض نمایندگان محترم رسانیدم، متأسفانه از شانس بد بنده، عرایضم سوءتعبیر شده است، بنده نسبت به قضات عالى دادگسترى و پاکدامن کمال احترام را دارم (صحیح است) و از آقاى وزیر دادگسترى که بسیار شخص پاکدامنى است و همچنین آقاى گلپی را رئیس ژاندارمرى متشکرم.

میراشرافى- بسیار مرد شریفى است.

حمید بختیار- و به همین مناسبت آقاى سرلشگر گلپی را

میراشرافى- هنوز سرلشگر نشده است، سرتیپ است.

حمید بختیار- بنده قربان با سر صلح امروز آمده‌ام (خنده نمایندگان).

عبدالرحمن فرامرزى- خلاف شأن یک بختیارى است.

حمید بختیار- بسیار مرد شریف و پاکدامنى است و بنده راجع به افسران ژاندارمرى که در خوزستان عملیاتى انجام داده‌اند، عرایضى به عرض رسانیدم و همین طور آقاى عدل راجع به املاک فرمایشى فرمودند در جلسه خصوصى بنده عرض نکردم که املاک را قسمت کنند، عرض کردم که تعدیل کنند و حالا هم روى عرض خودم باقى هستم.

میراشرافى- تعدیل ثروت نه تنها تعدیل املاک تعدیل ثروت، کارخانه‌جات پول‌ها تنزیل پول‌ها (صحیح است).

حشمتى- پول‌هایى که به خارج می‌رود، مستغلات همه.

رئیس- دیگر نظرى نسبت به صورت مجلس نیست؟ (گفته شد: خیر) صورت مجلس جلسه پیش تصویب شد، در جلسه پیش آقاى وزیر فرهنگ لایحه‌اى دادند با قید فوریت که چاپ شده به دست آقایان رسیده است (بعضى از نمایندگان: هنوز نرسیده است) (بعضى از دیگر نمایندگان: لایحه رسیده است) دیروز توزیع کردند رسیده خوب حالا ممکن است به یک نفر نرسیده باشد آقایان توجه کنید دیروز توزیع کرده‌اند (عبدالرحمن فرامرزى: به بعضی‌ها رسیده و به بعضی‌ها نرسیده است) دو سه نفر از آقایان هم تقاضاى نطق قبل از دستور کرده‌اند، با اجازه آقایان نطق قبل از دستور می‌ماند براى آخر جلسه، بعد از دستور، آقاى دولتشاهى.

دولتشاهى- بنده از شمیران باید بیایم به شهر و با این حال خودم قادر نیستم هر روز بیایم و زیاد هم معمولا صحبت نکرده‌ام اگر می‌خواهید نطق قبل از دستور را به تأخیر بیندازید اجازه بفرمایید نوبت بنده براى جلسه آینده محفوظ بماند.

رئیس- براى جلسه که مجبورید به شهر بیایید مربوط به شخص جنابعالى تنها نیست، دو نفر دیگر هم اجازه خواسته‌اند، آقاى نادعلى کریمى و یک نفر دیگر.

دولتشاهى- پس آخر جلسه نمی‌شود.

رئیس- چرا نمی‌شود؟

شوشترى- بنده اخطار دارم طبق ماده 113.

رئیس- بفرمایید.

شوشترى- در ماده 113 مطرح است این ماده 113 می‌گوید طرح قانونى مطلبى است که از طرف نمایندگان مجلس شوراى ملى لااقل با تقاضاى پانزده نفر

+++

پیشنهاد و در مجلس به رئیس داده شود و رئیس پس از اعلام وصول آن در جلسه علنى آن را به کمیسیون مربوطه ارجاع می‌نماید و طرح مزبور پس از ارجاع به کمیسیون طبع و توزیع خواهد شد، بنده قبلاً طرحى تهیه کردم راجع به کنگره که چون کلمه بلافاصله ممکن است ایهام مفهوم دیگر را داشته باشد از این جهت درخواست می‌کنم تعقیب شده طبع و توزیع بشود و به کمیسیون ارجاع گردد.

رئیس- آن طرح را به طورى که آقایان مسبوقند من اینجا مطرح نکردم تا مقدمات کارش فراهم بشود، چون گفتم مربوط به مجلس شوراى ملى تنها نیست، چون با مجلس سنا توأم باید در این خصوص یک اقدامى کرد، این است که من طرح را نگه داشتم و به جریان قانونى خود خواهد افتاد.

شوشترى- بسیار خوب.

2- تقدیم شش فقره لایحه به وسیله آقاى وزیر دفاع ملى.

رئیس- آقاى وزیر دفاع ملى لایحه‌اى دارند، می‌دهند بعد وارد فوریت لایحه وزارت فرهنگ می‌شویم، آقاى وزیر دفاع ملى بفرمایید.

وزیر دفاع ملى (سرلشگر هدایت)- چون تا به حال براى افزارمندانى که در کارخانه‌جات ارتش کار می‌کنند، لایحه بیمه اجتماعى تقدیم نگشته بود و از نظر بازنشستگى براى رفاه خانواده آنها ذکره نکرده بودند، یک لایحه‌اى راجع به بازنشستگى و بیمه اجتماعى افزارمندان کارگاه‌هاى ارتش مشتمل بر 27 ماده و 16 تبصره تقدیم و استدعاى تصویب دارد.

بعضى از نمایندگان- بسیار خوب است.

وزیر دفاع ملى- ضمناً به طوری که استحضار دارید با این که دولت فعلى موافق با داشتن حکومت نظامى نیست و نهایت جدیت را دارد که در اولین موقع فرصت در هر جا که ممکن باشد حکومت نظامى را لغو کند، به دلیل این که در چند ماه قبل در 35 محل در ایران حکومت نظامى برقرار بود و در این تاریخ که خدمت آقایان هستم فقط در 5 محل حکومت نظامى برقرار است.

فرامرزى- آن را هم جمع کنید.

میراشرافى- دکتر مصدق مردم را به حکومت نظامى عادت داد.

فرامرزى- سعى بفرمایید آن را هم جمع بفرمایید.

وزیر دفاع ملى- دولت نهایت جدیت را دارد که در این 5 نقطه باقیمانده هم مانند آن 30 نقطه دیگر که قبلاً حکومت نظامى جمع شده است حکومت نظامى را لغو بکند، ضمناً براى آن نقاط به خصوص هم 5 لایحه مربوط به حکومت نظامى را تقدیم و استدعاى تصویب آن را دارد.

میراشرافى- راجع به خلع سلاح عشایر جنوب هم آقاى وزیر دفاع ملى یک اقداماتى بفرمایید، آنجا مردم را غارت می‌کنند قشقایی‌هاى خائن (مسعودى و موسوى: صحیح است).

محمدعلى مسعودى- در هر مورد خیانت کردند به مملکت.

(3- طرح لایحه اضافه حقوق معلمین و سلب فوریت آن).

رئیس- به کمیسیون مربوطه ارجاع می‌شود. لایحه وزارت فرهنگ که به فوریت آن رأى دادید قرائت می‌شود:

(به شرح ذیل قرائت شد.)

ریاست محترم مجلس شوراى ملى.

به طوری که خاطر نمایندگان محترم مستحضر است معلمینى که تربیت اطفال کشور به عهده آنان محول گردیده و در دورترین نقاط و با مشکل‌ترین وضعى مشغول خدمت می‌باشند و جز حقوق دریافتى از دولت درآمد دیگرى ندارند از لحاظ وضع مالى بى‌اندازه در مضیقه بوده و با وضع اسف‌آورى امرار معاش می‌نمایند و اغلب از افراد این طبقه بیش از ماهى 1500 ریال از بایت حقوق و کمک و مابه‌التفاوت دریافت نمی‌دارند، با این ترتیب تصدیق خواهند فرمود معلمى که با دریافت 1500 ریال حقوق عهده‌دار امرار معاش چهار یا پنج نفر عائله خود می‌باشد و در تمام ساعات مقرره ادارى به تربیت نوباوگان میهمن مشغول است تا چه اندازه در مضیقه خواهد بود.

بنابراین براى رفاه حال آنان و این که بتوانند با فکر آسوده به انجام وظیفه خطیرى که به عهده آنان محول شده ادامه دهند، بهترین وسیله بالا بردن میزان حقوق دریافتى آنان می‌باشد، لذا با استظهار به نیات نمایندگان محترم که همواره رفاه حال معلمین را منظور نظر قرار داده‌اند، ماده واحده زیر را به این منظور تهیه و به ضمیمه تقدیم می‌دارد.

تمنى دارد دستور فرمایید در مجلس شوراى ملى مطرح و به قید یک فوریت مورد تصویب قرار گیرد:

ماده واحده- از تاریخ اول فروردین ماه سال 1333 حقوق معلم (اعم از حقوق ثابت و کمک) در تمام کشور از دو هزار و پانصد ریال کمتر نخواهد بود. براى تأمین این منظور از اشخاصى که بیش از پنج هزار ریال حقوق از وجوه عمومى دولت ماهیانه استفاده می‌نمایند کماکان (طبق تبصره 25 از ماده 2 قانون بودجه سال 328 کشور صد یک مرتباً دریافت خواهد شد و در صورتى که این محل براى پرداخت فوق کافى نباشد، بقیه از محل بودجه عمومى کل کشور پرداخت می‌شود.

نخست وزیر- سپهبد زاهدى‏

وزیر دارایی- دکتر امینى‏

به جاى وزیر فرهنگ- رضا جعفرى‏

رئیس- ماده واحده مطرح است، اشخاصى که در خارج ثبت نام کرده‌اند مقدم هستند بر آقایانی که در مجلس اجازه خواسته‌اند، آقاى شوشترى مخالفید؟ بفرمایید.

شوشترى- بسم الله الرحمن الرحیم، شاید عده‌اى از ایان تعجب کنند ارادتمند خدمتگزار چه طور با این لایحه به عنوان مخالف ثبت نام کرده و می‌خواهم مخالفت کنم، در صورتى که ماهیت ارادتمند و وجود من وجهاً من الوجوه این شائبه در اطرافم نمی‌رود که با فرهنگ و آموزگار و عالم و دانشمند و تربیت کننده ابنا کشور ایران مخالفت کرده باشم، بنابر مخالفت نبود و این طور نیست، آن روز هم خواستم که در فوریت مخالفت کنم و در قسمت دوم لایحه دبیران مخالفت کردم، ولى آقاى دکتر شایگان ببخشید، آقاى دکتر شاهکار که قبلاً ثبت نام کرده بودند، مخالفت کردند، از این جهت این حق از بنده گرفته شد و نتوانستم در آن موقع منظورم را عرض کنم، به علاوه دیدم آن مطالب را نمی‌شود در فوریت گنجانید، زیرا بر خلاف آیین‌نامه است و امروز که جناب آقاى جعفرى با وضعى که دارند و مخصوصاً در خارج برخوردیم به عمل ایشان و عمل ایشان هم مورد تأیید اینجانب است (عده‌اى از نمایندگان: مورد تأیید همه است) البته اثبات شئى نفى ماعدى نمی‌کند مورد تأیید همه انشاءالله باشند و همیشه باشند و همیشه خدمتگزار باشند، این لایحه را بنده کافى و وافى نمی‌دانم و در آن یک نقیصه‌اى مشاهده می‌کنم که خداى نخواسته بین آموزگاران که بیشتر از ده هزار نفر هستند، ممکن است با دبیران اختلاف نظر پیدا بکنند، ما اینجا می‌گوییم تا پایه 4 دو هزار و پانصد ریال حقوق می‌دهیم، در صورتى که پایه چهار قبلاً دو هزار و چهار صد ریال حقوق دریافت می‌کند و این چه کمکى است آقایان یک نفر آدم نان و پنیر یک لانه‌اى به قدر واقعاً این کلمه از بنده قبیح است که بگویم، ولى وضع ما این طور شده است یک لانه‌اى مثل حیوانات که یک کسى بخواهد توى آن سکونت کند، باید ماهى 60، 70 تومان، 700 و 800 ریال کرایه بدهد (صحیح است) ما می‌خواهیم به آموزگار کمک کنیم، بار سنگین تربیت اطفال به عقیده بنده روى دوش این طبقه بیچاره است (صحیح است) این آموزگار باید قدرت راه رفتن داشته باشد، قوت گفتگو داشته باشد، قدرت تفهیم و تفهم داشته باشد، آیا با نرسیدن غذا یا نبودن وسایل آسایش و رفاه ما باید به این قناعت کنیم؟ نه آقاى وزیر فرهنگ قدمى برداشتید با تقدیس و تصدیق این را بنده باید بگویم که تا وقتى به پایه 10 رسید ششصد و خورده‌اى تومان، شش هزار ریال حقوق او می‌شود، ولى با وضع پایه چهار که بگیریم با لایحه‌اى که آورده‌اید، حقوق دبیر می‌شود هزار و دویست و سیصد تومان و آن وقت اینجاست که آموزگار ناراضى می‌شود و آن وقت است که با دست مرموزى که همیشه تفتین می‌کند، ایجاد اختلاف می‌کند، خداى ناخواسته در فرهنگ ما اختلاف و ایجاد دویى خواهد شد (صحیح است) بنابراین عرایضى که عرض کردم جناب آقاى وزیر فرهنگ اگر پایه یک که صد و پنجاه تومان است، یک مرتبه صد تومان اضافه داده می‌شود و می‌رسد به دویست و پنجاه تومان، خوب این تا حدى تأمین می‌کند؟ نه تأمین نمی‌کند ولى ارضا می‌کند تاحدى ولى اگر بنا باشد این را محدود کنیم به چهار تا پایه و پایه چهار که دویست و چهل تومان می‌گیرد و ما نمایندگان، و دولت خدمتگزار حاضر که می‌خواهد به این قبیل اشخاص کمک کند، این چه کمکى است که کرده، بنده از این کمک سر در نمى‌آورم و چیزى نمى‌فهمم، عجیب است که همان روز منتقل به این معنا شده بودم و اجازه خواستم که عرض کنم، ولى آقاى دکتر شاهکار صحبت کردند، آن وقت دیگر نوبت به بنده نرسید، چون طبق آیین‌نامه نمی‌توانستم عرضى بکنم، جناب آقاى وزیر فرهنگ عقیده‌ام این است، این موضوع فوریت را فوراً خودتان پس بگیرید، این لایحه برگردد به کمیسیون تا عده‌اى از متفکرین فرهنگى و واردین به این موضوع نظر بدهند و تعدیل بین دبیر و آموزگار بشود که بین آنها وحدت ایجاد گردد، شما و بنده و رئیس مجلس آن فرد کوچک ایرانى امروز موظفیم سعى کنیم وحدت ایران را فراهم نماییم ولى از این راه وحدت ایجاد نمی‌شود و بین آنها کدورت و حسادت و رقابت ایجاد می‌شود، یکى می‌گوید من زحمت می‌کشم و فلان آقاى دبیر ماهى هزار و سیصد تومان می‌گیرد و من ماهى 250 تومان آقا زندگانى سخت است، آموزگار را باید تربیت کرد یک دبستان کوچکى توى راه گلاب دره که بنده آنجا منزل دارم، داریم، گرچه صاحب‌خانه هم‏

فشار می‌آورد که ما را بیرون کند، در آنجا یک بیچاره‌اى ناظم مدرسه است، معلم مدرسه است، نمی‌دانم این آقا هفت تا بچه دارد، بچه‌ها کفش می‌خواهند، لباس می‌خواهند، نان می‌خواهند، نمی‌دانم چه طور زندگى می‌کند با این 250 تومان.

بعضى از نمایندگان-  نمی‌توانند آقا.

شوشترى- آقایان والله و بالله این روشى که ما پیش گرفته‌ایم نمی‌دانم آن لغت فورمالیته، ماست مالیته (خنده حضار) من نمی‌دانم چى هست این روشى است که از سر خود می‌خواهیم باز کنیم، بارى به هر جهت، این لغت لغتى نیست که مملکت ما را به صلاح و صواب و نجات برساند، باید عمیقاً فکر کنیم، فاصله را بین دبیر و آموزگار برداریم، طورى بکنیم که معلم بتواند قدرت داشته باشد که درس بگوید، این یک موضوع و موضوع دیگر هم عرض کردم جناب آقاى وزیر فرهنگ بچه 7 ساله قادر نیست نوزده ماده درس را حاضر کند و بلد بشود برنامه فرهنگ این برنامه غلط باید دور ریخته شود (نمایندگان: احسنت) طورى بشود که بچه‌ها ملا بشوند، فاضل بشوند، وقتى لیسانسیه شود عین را با

+++

همزه ننویسد و همزه را با عین اشتباه نکند، این وضعیت که هى بیایند سفارش کنند که فلانى معدلش بالا برود مثل این که کسى باید نسخه حکیم را در کاسه بکند آب بریزد رویش و بخورد، آیا آب نسخه شفا می‌شود، خیر آن روز هم عرض کردم جناب آقاى وزیر فرهنگ، من مطیع نظر آقایان نمایندگان هستم، ولى معتقدم که این لایحه برگردد به کمیسیون با دقت بیشترى مطالعه شود و تشکر می‌کنم از شما جناب آقاى جعفرى که این قدم را برداشته‌اید و تشریف آورده‌اید و دست ما را باز نموده‌اید، اگر وکیل حق داشت که پیشنهاد خرج بدهد، من پیشنهاد می‌دادم، ولى ما دست‌مان بسته است و دست شما باز، متفکرین هم هستند، نظریات مفیدى اگر هست، می‌دهند، عقیده من این است مصلحت دولت و جنابعالى این است که بروید این کار را بکنید (احسنت).

رئیس- آقاى وزیر فرهنگ بفرمایید.

وزیر فرهنگ (آقاى جعفرى)- بنده ضمن اظهار تشکر از حسن ظنى که جناب آقاى شوشترى و سایر نمایندگان محترم نسبت به بنده ابراز فرمودند، می‌خواهم عرض کنم که ماده واحده‌اى براى تبدیل حقوق 150 تومان به 250 تومان آمده است به مجلس، اگر آقایان توجه بفرمایند ملاحظه خواهند فرمود که در آنجا نوشته شده است حقوق معلم از 150 تومان به 250 تومات حداقل تبدیل می‌شود، معنیش این است که طبق تبصره 25 از ماده 2 قانون بودجه سال 1328 مجلس شوراى ملى تصویب کرده است که حداقل حقوق معلم 150 تومان است در صورتى که قبل از تصویب این تبصره حقوق معلم 100 تومان، 90 تومان، 85 توان بود، بعد خود مجلس شوراى ملى تصویب کرد که از 150 تومان حداقل نباید کمتر باشد، و حالا ماده واحده‌اى که آورده‌ایم براى این است که این حداقل را تبدیل کنیم به 250 تومان، ما الان دبیر و آموزگارى داریم که حقوق ماهیانه آنها 150 تومان است، بنابراین با گذاشتن این ماده واحده هم دبیران و هم آموزگاران استفاده خواهند کرد، به علاوه دبیران و آموزگارانى که رتبه چهار ادارى دارند تا رتبه 4 ادراى و تا رتبه 3 آموزگارى و تا رتبه 4 کمک آموزگارى از این ماده واحده استفاده خواهند کرد. به دلیل این که حقوق آنها از 250 تومان کمتر است رتبه 3 ادارى حقوقش 104 تومان هشتاد درصد که به آن تعلق می‌گیرد می‌شود 186 تومان، در صورتى که مطابق این ماده واحده شاید قریب 15 یا 16 هزار نفر دبیران و آموزگاران استفاده خواهند کرده و این که در ماده واحده نوشته نشده است حقوق معلمین این طور بشود، براى این است که دبیر هم بتواند استفاده کند و آن کس هم که رتبه ادارى دارد بتواند استفاده نماید اگر توجه بفرمایید این طور نوشته شده از تاریخ اول فروردین ماه 1333 حقوق معلم (اعم از حقوق ثابت و کمک) وقتى کلمه معلم درش نوشته می‌شود، مشمول آموزگار و دبیر هم خواهد بود، اما راجع به اختلاف حقوقى که بین آموزگاران و دبیران موجود است و استناد فرمودید و بسیار نظر صحیح است، می‌خواهم عرض کنم که اختلاف حقوقى را که براى دبیر و آموزگار گذاشته‌اند، بر طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى است که در آنجا تصریح دارد که براى مزید استحضار آقایان می‌خوانم، در اینجا نوشته شده که حقوق پایه یک آموزگارى برابر مقررى دریافتى پایه یک ادارى و حقوق پایه یک آموزگارى یک برابر و نیم حقوق پایه یک دبیرى دو برابر حقوق پایه یک آموزگارى یعنى حقوق یک آموزگار که نود و شش تومان است، حقوق دبیر صد و نود و شش تومان است و دو برابر آن است و نسبت به رتبه‌هاى بالاتر نیز رعایت شده، به طوری که حقوق رتبه 10 دبیرى مطابق این ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى 551 تومان است، در صورتى که حقوق رتبه 10 آموزگارى قبل از تصویب نامه‌اى که در سال 26 گذشت، قریب 400 تومان بود، ولى به موجب تصویب نامه‌اى که در سال 26 گذشت، رتبه 10 آموزگارى می‌رسد به 505 تومان، در نتیجه ملاحظه می‌فرمایید که یک لیسانسیه دانشسراى عالى در نتیجه 15 سالى که تحصیل کرده است، حقوق آخرین رتبه‌اش می‌شود 51 تومان و حقوق رتبه 10 آموزگارى که در 11 سال تحصیل کرده است می‌شود 505 تومان، اختلافش 45 تومان بود و همین مطلب موجب شکایت دبیران می‌شد و به همین جهت لایحه دوم تهیه شده است و آورده شده، اما اگر خاطر آقایان باشد، بنده پری روز که دو لایحه را تقدیم مجلس کردم، عرض کردم براى آموزگاران هم لایحه دیگرى تهیه شده است و حقوق آنها هم به مقدار قابل توجهى اضافه خواهد شد، آن لایحه هم تهیه شده و موقعى که تشریفات ادارى خود را طى کرد، شاید تا چند روز دیگر تقدیم مجلس شود.

دکتر موسى عمید- با هم بیاورید.

وزیر فرهنگ- هنوز تشریفات ادارى آن تمام نشده، چون لایحه به امضا نرسیده.

میراشرافى- مانعى ندارد این لایحه را تصویب کنید، آن را هم می‌آورند.

وزیر فرهنگ- بنابراین همین اختلاف را بنده می‌خواهم از بین ببرم که تا حد امکان تعدیل بشود و به موجب آن لایحه که بعداً می‌آورم، این منظور تأمین خواهد شد، راجع به برنامه هم که آقاى شوشترى اشاره فرمودند، بنده تأیید می‌کنم فرمایش جنابعالى را ما در این هشت نه ماهى که مشمول کار شده‌ایم گرفتارى زیادى داشتیم ناچار بودیم چاله‌هایى که در دولت سابق در فرهنگ ایجاد شده بود، اول آنها را پر کنیم و بعد اقدامات اساسى شروع نماییم، مع‌ذلک بیکار ننشسته‌ایم، راجع به برنامه هم اقدام شده، براى تأسیس مدارس حرفه‌اى و روستایى اقدام شده، یک برنامه 5 ساله تهیه شده است که هر سال یک عده‌اى از مدارس حرفه‌اى تربیت بشوند، در سال تحصیلى که تویش هستیم، 220 کلاس تأسیس شده است و برنامه آن هم در وزارت فرهنگ تدوین شده است و بعد از 5 سال دیگر تا سه هزار کلاس دایر خواهد شد، هر وقت هم که آقایان بخواهند بنده آماده هستم که توضیحات بیشترى عرض کنم (احسنت) (میراشرافى: یک فکرى هم براى دانشگاه بفرمایید)

رئیس- پیشنهادى از طرف آقاى فرامرزى رسیده است، قرائت می‌شود

(به شرح ذیل قرائت شد).

پیشنهاد می‌کنم که لایحه مورد طرح مسکوت بماند.

عبدالرحمن فرامرزى‏

بعضى از نمایندگان- مخالفیم.

رئیس- آقاى فرامرزى بفرمایید. (در این موقع بلندگو به صدا درآمد.)

فرامرزى- قبل از این که ما حرف بزنیم ما را هو کرد، عرض کنم علت مخالفت بنده با این لایحه که به قصد مخالفت پیشنهاد سکوت دادم براى این است که من اسم ننوشته بودم در بحث در اطراف لایحه و لایحه هم به ما نرسیده بود، یک عبارتى است که در این لایحه که یا من نمی‌فهمم و یا اگر می‌فهمم باید عوض شود، براى تأمین این منظور یعنى به آنها از 250 تومان کمتر داده نشود و دولت چون پول ندارد براى تأمین این منظور از اشخاصى که بیش از 5000 ریال حقوق از وجوه عمومى دولت ماهیانه استفاده می‌کنند، کما کانش را کار ندارم، صدى یک مرتباً دریافت خواهد شد، یعنى آن کسى که 500 تومان حقوق می‌گیرد، زیاد است، باید از او کم کرد، داد به آن کسى که لااقل می‌خواهد 250 تومان بگیرد، می‌خواهم عرض کنم که 250 تومان حتماً کم است و 500 تومان هم پول زیادى نیست که از او کم بکنید، فرض کنیم که این قانون کما کان مال یک زمانى بوده است که 500 تومان پولى بوده مال چه زمانى؟ مال زمانى که گوشت لااقل یک من سه تومان بوده است نه 30 تومان، یک وقت بنده می‌خواستم بروم پس قلعه با رفقا از دربند گوشت خریدم که با رفقا برویم پس قلعه کباب کنیم، دیدم گوشت کبابى بى استخوان را یک من 6 قران با ما حساب کرده است، من رفتم کلانترى شکایت کردم (موسوى: چند سال پیش) مال پیش است ولى شما یادتان هست همه آقایان یادشان است در این تهران قحطى گوشت افتاده بود، اصلاً گوشت نبود، فقط گوشت در بازار سیاه پیا می‌شد، یکى از رفقا آمده بود منزل من، او را نگهداشتم به نهار، بعد گفت شما گوشت دارید، گفتم بله، گفت از کجا می‌آورید؟ گفتم قصابى است که به ما می‌دهد، گفت این را ممکن است به بنده معرفى کنید آن قصاب را به او معرفى کردم، از قصاب پرسید شما گوشت را چارکى چند می‌دهید، گفت چارکى دو ریال توى این سرچشمه راه افتاد و انگشت را بلند می‌کرد و می‌گفت مسلمانان گوشت یک من یک تومان گوشت یک من یک تومان، مردم تعجب می‌کردند، چند روز پیش من خودم فرستاده‌ام یک من 28 تومان گوشت خریده‌اند، یک من گوشت را 28 تومان خریده‌اند (یک نفر از نمایندگان: لابد گوشت گوساله بوده است) در این صورت آیا 500 تومان هم پولى است که شما به آن نظر داشته باشید بروید بودجه این کار را از جاى دیگر تأمین کنید والله نیست بنابراین علت مخالفت من این است از کوهان شتر بیشتر ندهید از یکى نبرید به دیگرى بدهید پول یکى دیگر که حق مسلم اوست روى قانون روى سابقه این را اگر از آن بگیرید که به دیگرى اضافه کنید، من موافق نیستم (صحیح است) و این پیشنهاد سکوت را دادم که وزیر فرهنگ تشریف ببرند بودجه‌شان را تأمین کنند، من آن وقت به جاى یک دست دو دست بلند می‌کنم.

رئیس- آقاى وزیر فرهنگ بفرمایید.

وزیر فرهنگ- بنده باز آن به تبصره 26 از ماده 2 قانون بودجه سال 28 را خدمت آقایان عرض می‌کنم، در همان تبصره عیناً همان طور که در ماده واحده نوشتیم در آنجا هم همین طور نوشته شده، وقتى که پیشنهاد شده که حداقل حقوق معلم از 150 تومان کمتر نباشد، براى تأمین این اعتبار در همان تبصره در نظر گرفته شده است که از تمام کارمندان دولت که بیش از 500 تومان حقوق می‌گیرند یک درصد کسر شود براى تأمین این اعتبار و اگر باز کسر بود دولت از اعتبارات خودش بقیه را بدهد، بنده این ماده واحده را

+++

به استناد این تبصره نوشتم، براى این که بیشتر تحصیل به بودجه دولت نشود، این اعتبار را گفتم از اشخاصى که بیش از 500 تومان حقوق می‌گیرند اعم از این که کارمند وزارت فرهنگ باشند یا در سایر وزارتخانه‌ها باشند و الان هم همین طور عمل می‌کنند ماه 28 را (فرامرزى: جارى است؟) بلى (فرامرزى: پس من پس گرفتم).

رئیس- پیشنهاد دیگرى رسیده، قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

مقام ریاست مجلس شوراى ملى،

پیشنهاد می‌کنم ماده 144 از لایحه تقدیمى دولت سلب فوریت شود و به کمیسیون فرهنگ ارجاع گردد و پس از یک شور به تصویب برسد. تیمورتاش‏

میراشرافى- صحیح نیست رأى به فوریتش داده‌ایم.

رئیس- مطابق آیین‌نامه است می‌شود درباره‌اش صحبت کرد، بفرمایید آقاى تیمورتاش.

تیمورتاش- بنده قبلاً از مقام ریاست استدعا می‌کنم مقرر فرمایند که ماده 144 قرائت شود.

رئیس- بسیار خوب براى اطلاع مجلس ماده 144 قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

ماده 144: در صورتى که مجلس فوریت لایحه یا طرحى را تصویب نکند یا پس از تصویب بر اثر تقاضاى دولت یا یکى از نمانیدگان قبل از شور در مواد سلب فوریت آن را رأى دهد، مذاکره در آن به طور عادى صورت خواهد گرفت.

تیمورتاش- اجازه می‌فرمایید؟

رئیس- بفرمایید.

تیمورتاش- تصور نمی‌کنم هیچ فردى باشد و مخصوصاً نماینده مجلسى باشد که در کمک با فرهنگ کوچک‌ترین تردیدى و یا شکى داشته باشد (صحیح است) و لیکن در این کمک به طور اعم به فرهنگ باید یک قدرى دقت بیشترى شود تا این که احیاناً خداى نکرده بعضی‌ها محروم نشوند (صحیح است) علت این که بنده این پیشنهاد را عرض کردم براى این بود که بسیارى از آقایان نمایندگان محترم و مخصوصاً آقایانى که با فرهنگ سر و کار دارند، اساتید معظم هستند آنجا نشسته‌اند علاقمند بودند که این لایحه بیاید به کمیسیون فرهنگ و در اطراف آن بحث بیشترى بشود و چه بسا در ضمن این بحث آن لایحه ثانوى که آقاى وزیر فرهنگ به آن اشاره فرمودند و در واقع مکمل این خواهد بود آن هم برسد و توأماً با هم یک چیز حسابى و قابل قبولى از همه جهت و همه بابت باشد که به مجلس تقدیم شود و همه نمایندگان محترم در آنجا رأى قطعى بدهند (صحیح است) عرض دیگرى ندارم.

رئیس- آقاى امامى مخالفید؟ (نورالدین امامى: بلى) بفرمایید.

نورالدین امامى- توجه بفرمایید فرمایشات آقا همه‌اش صحیح است ولى یک قسمتش را تصور می‌کنم توجه نفرمودید، بعد از این که این موضوع در مجلس طرح شد و فوریتش تصویب شد، در هر حال باید به کمیسیون بودجه و کمیسیون فرهنگ برود.

یکى از نمایندگان- خیر این طور نیست.

نورالدین امامى- آن روز هم مقام ریاست فرمودند.

رئیس- دیگر به کمیسیون نمی‌رود، در مجلس مطرح می‌شود.

امامى- به کمیسیون بودجه هم نمی‌رود؟

رئیس- خیر.

امامى- در هر صورت باید حلاجى شود و به دو کمیسیون برود که بیشتر مورد دستور قرار گیرد. اگر این طور است بنده حرفى ندارم.

رئیس- به هر حال تعیین تکلیف این پیشنهاد محتاج به رأى مجلس است، توجه بفرمایید، آقایانى که با سلب فوریت این لایحه موافقند قیام بفرمایند.

تیمورتاش- مفهومش این است که برود به کمیسیون فرهنگ. (اکثر برخاستند).

رئیس- تصویب شد.

صادق نراقى- ما نفهمیدیم که چه جور رأى بدهیم. (خنده نمایندگان).

رئیس- این لایحه به طور عادى به کمیسیون فرهنگ خواهد رفت و همین طور به کمیسیون بودجه.

4- طرح لایحه تفاوت حقوق پایه‌هاى معلمین.

رئیس- لایحه دیگر وزارت فرهنگ که فوریتش تصویب شده، قرائت می‌شود. آقایان خواهش می‌کنم وقتى می‌خواهند رأى بدهند، دفعتاً بلند شوند و تدریجى بلند نشوند. بعد هم باز ننشینند تا منشی‌ها بتوانند بشمارند که اکثریت هست یا نیست.

صادق نراقى- معلوم نشد که به چه رأى می‌گیرید. (لایحه دوم فرهنگ به شرح زیر قرائت شد).

ریاست محترم مجلس شوراى ملى.

به طوری که خاطر نمایندگان مستحضر می‌باشد، ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى مشاغل آموزگار و دبیر و کمک آموزگار را به ده پایه تقسیم و ارتقا آنان را با در نظر گرفتن مدت توقف مطابق مندرجات ماده مزبور از پایه‌اى به پایه بالاتر در مورد کمک آموزگاران و آموزگاران تا پایه 5 یا اضافه کردن یک پنجم حقوق پایه مادون و از پایه شش به بالا یک هشتم و در پایه‌هاى دبیرى به طور کلى یک هشتم حقوق پایه مادون قرار داده که با این ترتیب حقوق پایه ده آموزگارى 3540 ریال و حقوق پایه ده دبیرى 5510 ریال پرداخت می‌شد، ولى در سال 1326 هیئت وزیران بنا به پیشنهاد وزارت فرهنگ در جلسه 12/9/1326 طى شماره 3245 تفاوت حقوق ارتقا پایه‌هاى آموزگاران را تا پایه پنج یک چهارم حقوق پایه مادون و از پایه پنج تا هشت، یک پنجم و پایه 9، یک ششم و پایه ده، یک هشتم و تفاوت حقوق پایه مادون تعیین نمودند، با تصدیق به این که این کمک به آموزگاران و کمک آموزگاران از هر لحاظ واجب و ضرورى بوده، ولى میزان حقوق دبیران به صورت سابق باقى مانده است و از طرفى خاطر نمایندگان محترم مستحضر است که در سال 1331 دولت وقت با استفاده از قانون اختیارات میزان حقوق آقایان قضات را که از لحاظ مدت تحصیل با دبیران برابر بوده و زحمت و مشقتى را که یک نفر دبیر براى انجام وظیفه متحمل می‌شود، اگر از لحاظ کار و زحمت بیشتر از زحمت آقایان قضات نباشد، کمتر از آن هم نیست، به میزان قابل توجهى که پایه آخر آن متجاوز از 16000 ریال می‌باشد، قرار داده و به این وضع حقوق دریافتى آنان بیش از دو برابر حقوق دریافتى دبیران گردیده و با توجه به این که در تمام قوانین مصوبه مجلس شوراى ملى براى طبقه معلم با تساوى سنوات تحصیلى امتیازات بیشترى نسبت به سایر طبقات کارمندان دولت براى تشویق جوانان به خدمت معلمى منظور شده است، این تبعیض موجب نگرانى معلمین را که زحمتکش‌ترین طبقات مستخدمین کشور می‌باشند، فراهم نموده است.

اینک براى رفع این تبعیض و تأمین نظر آقایان نمایندگان محترم که همواره تشویق و تهیه وسایل رفاه حال معلمین کشور را که مؤثر در پیشرفت فرهنگ می‌باشند، مورد توجه خاصى قرار می‌دهند، ماده واحده ذیل با سه تبصره آن تقدیم و استدعاى تصویب آن را دارد.

ماده واحده از تاریخ اول فروردین ماه 1333 میزان تفاوت حقوق پایه‌هاى کمک آموزگارى، آموزگارى، دبیرى، به شرح زیر تعیین می‌گردد. حقوق پایه طبق ماده 12 تعلیمات اجبارى و در موقع ارتقا از پایه‌اى به پایه بالاتر تا پایه چهار یک چهارم، و در مورد کمک آموزگاران از پایه پنج به بالا یک پنجم و در مورد آموزگاران و دبیران تا پایه هشت یک پنجم و پایه نه یک ششم و پایه ده یک هفتم حقوق پایه مادون علاوه خواهد شد.

تبصره یک: مابه‌التفاوتى که به موجب این قانون حاصل می‌شود، با پیدا شدن اعتبار قابل پرداخت می‌باشد.

تبصره دو: دارندگان پایه‌هاى آموزگارى و ادارى که به سمت مدیرى یا نظامت مدارس منصوب شوند و همچنین رؤساى ادارات فرهنگ در شهرستان‌ها مشمول تبصره دو ماده دوازده قانون تعلیمات اجبارى بوده و از فوق‌العاده فنى استفاده خواهند نمود.

تبصره سه: ملاک پرداخت فوق‌العاده‌هاى خارج از مرکز، بدى آب و هوا و فوق‌العاده فنى دبیران حقوق ثابت قبل از اجراى قانون خواهد بود.

کفیل وزارت فرهنگ: رضا جعفرى، وزیر دارایی: دکتر امینى‏

نخست وزیر: سپهبد زاهدى‏

رئیس- پیشنهادى از طرف آقاى دکتر جزایرى رسیده که قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

اینجانب پیشنهاد می‌نمایم که فوریت این لایحه نیز پس گرفته شود و به کمیسیون فرهنگ فرستاده شود.

یکى از نمایندگان- مخالفم آقا، آن دفعه هم مخالف صحبت نکرد.

رئیس- قاى نورالدین امامى پس چه بوده؟ ...

یکى از نمایندگان- پس گرفتند.

رئیس- آقاى دکتر جزایرى بفرمایید.

یکى از نمایندگان- مخالف صحبتى نکرد.

رئیس- مخالف چه صحبتى بکند آقاى نورالدین امامى مخالفت کرد، آقاى فرامرزى هم یک پیشنهاد دادند که بعداً استرداد کردند، خوب است آقایان وقتى بیکارند، آیین‌نامه را یک مرورى بکنند.

دکتر جزایرى- بنده اطمینان دارم که همه آقایان نمایندگان محترم نسبت به تصویب این دو لایحه کمال علاقه را دارند و اگر ملاحظه فرمودند آقاى تیمورتاش در مورد لایحه قبلى و یا بنده در این مورد این پیشنهاد را داده‌ام، نه براى این است که در تصویب این لایحه تأخیرى رخ دهد، خود جناب آقاى وزیر فرهنگ، آقاى جعفرى می‌دانند که با تماسى که برخى از آقایان دبیران و آموزگاران گرفته شده و تذکراتى که داده‌اند، بنظر این طور می‌رسد که بهتر است با حضور خود ایشان در کمیسیون فرهنگ این مطالب تذکر داده شود و به نفع این لایحه و به نفع آقایان فرهنگیان این اشکالاتى که به نظر آقایان فرهنگیان می‌رسد، رفع شود، من باب تذکر عرض می‌کنم، حضرت آقاى جعفرى این لایحه را داده‌اند، بدون این که جدول کامل حقوق آقایان آموزگاران به آن لایحه و جدول حقوق آقایان دبیران به این لایحه ضمیمه شود (میراشرافى: این طور نیست، مطالعه کردند در وزارت فرهنگ) استدعا می‌کنم قربان (میراشرافى: حساب شخصى دارند تصفیه می‌کنند) اجازه بفرمایید بنده انشاءالله حساب شخصى با کسى ندارم و امیدوارم حضرتعالى هم نداشته باشید (میراشرافى: خودتان وزیر فرهنگ بوده‌اید حساب شخصى

+++

دارید) طبق این لایحه که آقایان داده‌اند البته حقوق 150 تومان کامل به 250 تومان تبدیل می‌شود ولى در رتبه هاى بالاتر غالباً آقایان آموزگاران از این لایحه استفاده نمی‌کنند و اگر جناب آقاى وزیر فرهنگ جدول کامل این دو دسته را ضمیمه لایحه کرده بودند که آقایان نمایندگان محترم واقعاً می‌دانستند که به موجب این لایحه آموزگار پایه 7 چقدر حقوق می‌گیرد و دبیر رتبه 7 چقدر حقوق می‌گیرد، به طور دقیق می‌توانستیم رسیدگى کنیم و رفع این مشکل می‌شد و از طرف دیگر تذکرى که آقایان دبیران و آموزگاران فرمودند این است که در این لایحه عنوان رتبه دبیرى و آموزگارى وسیله ارتقا حقوق شده، در صورتی که نظر همه آقایان این است که دبیر واقعى و آموزگار واقعى یعنى آن کسى که عملاً در کلاس درس می‌دهد یا آن کسى که عملاً مدرسه را اداره می‌کند یا ناظم است، او از این استفاده بکند، بدین جهت در اول طرح این لایحه یادداشتى خدمت‌شان عرض کردم و استدعا کردم که خودشان این دو فوریت را پس بگیرند و این لایحه برود به کمیسیون فرهنگ و با حضور خودشان و آقایان اعضا محترم مطالعه بشود، تکمیل بشود و اصلاحات لازمه در این دو لایحه بشود، به نفع فرهنگیان و به نفع وزارت فرهنگ و به نفع آقاى جعفرى است که میل دارند یک خدمتى به آقایان همکاران بکنند (میراشرافى: این قدر سنگ نیاندازید جلوى پاى دولت) این پیشنهاد نه براى تأخیر در تصویب این لایحه است، بلکه براى تکمیل این دو لایحه و اصلاح آن به نفع آقایان آموزگاران و دبیران می‌باشد و تصویبش بسته به نظر مجلس شوراى ملى است.

رئیس- آقاى عمیدى نورى مخالفید؟

عمیدى نورى- موافقم.

رئیس- آقاى صدرزاده مخالفید؟

صدرزاده- بله.

صفایی- بنده هم مخالفم.

رئیس- شما را هم نوشته‌اند ولى بعد هستید، آقاى صدرزاده بفرمایید.

صدرزاده- بنده خیلى تعجب می‌کنم از این که پری روز جناب آقاى وزیر فرهنگ وقتى لایحه را تقدیم مجلس کردند، شما آقایان اصرار کردید که با قید فوریت نمایند، شما آقایان برخاستید، رأى دادید این شایسته مجلس نیست، این درست نیست که پس از 24 ساعت سلب فوریت نمایید (صحیح است) 150 تومان حقوق را ماده واحده می‌گوید 100 تومان اضافه کنند (همهمه نمایندگان) (زنگ رئیس) این اشکالات چیست می‌کنید؟ شما آقاى دکتر جزایرى، فرهنگى هستید، این قانون می‌گوید 150 تومان بشود 250 تومان، به هر حال یک حقوق به فرهنگی‌ها اضافه می‌شود چیزى که کم نمی‌شود، اگر می‌گویید کم است، ممکن است در یک لایحه دیگرى پیش‌بینى بکنند و بیشترش کنند (یکى از نمایندگان: پیشنهادها را بخوانید) ده هزار نفر آموزگار اولادهاى شما را تربیت می‌کنند، این صحبت‌ها را نفرمایید، اینجا موضوع فرهنگ است و باید همه ابراز علاقه کنیم.

تیمورتاش- نخطئه نکنید آقاى صدرزاده، کسى نمی‌گوید ندهید؟ یعنى چه، چرا تخطئه می‌کنید؟

رئیس- شما بیان خودتان را بکنید آقاى صدرزاده.

تیمورتاش- مگر بنده گفتم ندهند، چیز عجیبى است.

صدرزاده- بعد از مدت مدیدى یک پیشنهادى آورده‌اند اینجا و باید در تصویب آن تسریع نمود.

تیمورتاش- من می‌گویم پانصد تومان اضافه کنند.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به این پیشنهاد آقاى دکتر جزایرى که لایحه به کمیسیون فرهنگ برود.

وزیر فرهنگ- اجازه می‌فرمایید؟

رئیس- بفرمایید.

عبدالصاحب صفایی- پس بگیرید.

وزیر فرهنگ- همان طور که جناب آقاى صدرزاده فرمودند، آقایان محترم با یک حسن‌نیتى پری روز خودشان اشاره فرمودند که این لوایح با قید فوریت تقدیم شود، بنده هم با قید فوریت تقدیم کردم، پری روز عصر آموزگاران و دبیران چون شنیده بودند که آقایان محترم این قدر حسن نیت به خرج داده‌اند و این قدر علاقه به خرج داده‌اند، جمع شده بودند، بنده به آنها عرض کردم آقایان امروز را می‌شود روز امیدوارى اسمش را گذارد براى این که اولین لایحه‌اى که دولت و وزارت فرهنگ به مجلس داده است، موضوع اضافه حقوق شماست و با این حسن نیتى که آقایان محترم (تیمورتاش: حسن نیت ما سر جاى خودش هست، می‌خواهیم لایحه طورى تصویب شود که بعد موجب اشکال نشود) (صفایی: اشکالى ندارد، اگر کسى درش اشکال نکند).

رئیس- آقاى عبدالصاحب صفایی به شما تذکر می‌دهم و به شما هم آقاى تیمورتاش تذکر می‌دهم و اگر باز هم شلوغ بکنید به آقایان اخطار می‌کنم، مجلس را چرا شلوغ می‌کنید؟

وزیر فرهنگ- عرض کردم به آنها روز امیدوارى است براى این که مجلس نسبت به فرهنگ ذی علاقه هستند و حسن نیت به خرج داده‌اند که لایحه را با قید فوریت پذیرفتند، الان قریب شاید پنجاه هزار نفر دبیر و آموزگار و چشم به راه این مجلس است و منتظر است ببیند در وهله اول براى رفاه حال معلمین چه قدمى برمی‌دارند، آقایان اگر پیشنهادى داشته باشند، ممکن است بفرمایند، ولى بنده خیال می‌کنم که لایحه اول هیچ گونه ابهامى درش نیست و اشکالى نداشت، براى این که ما گفتیم حقوق معلم از 150 تومان به 250 تومان ترقى داده شود، در لایحه دوم با این که عرض کردم براى آموزگاران هم لوایح دیگرى در نظر گرفته شده و آقایان هم می‌توانند پیشنهاداتى بدهند و اگر پیشنهادها براى وزارت فرهنگ قابل قبول باشد، بنده قبول خواهم کرد، بنابراین بنده فکر می‌کنم که پس گرفتن فوریت این لایحه با آن که به فوریت آن رأى داده‌اند با آن همه انتظارى که فرهنگیان از نمایندگان محترم دارند، صحیح نیست (عده‌اى از نمایندگان: صحیح است) (عده دیگرى از نمایندگان: صحیح نیست) این امیدوارى که در معلمین ایجاد شده، اجازه بدهید که با توصیب این لوایح بیشتر شود (میراشرافى: توده ایها نمی‌خواهند تصویب شود).

رئیس- رأى گرفته می‌شود به پیشنهاد آقاى دکتر جزایرى، آقایانى که موافقند قیام فرمایند (عده کمترى برخاستند) تصویب نشد، 107 نفر عده حضار بود تصویب نشد، پس لایحه مطرح است مخالف آقاى شوشترى هستند بفرمایید.

شوشترى- باز هم بسم الله الرحمن الرحیم، جناب آقاى وزیر فرهنگ من امروز را همان طور که فرمودید فوق‌العاده روز میمونى می‌بینم، زیرا در عموم نمایندگان و قلوب آنها وحدتى می‌بینم النهایه راه‌ها فرق پیدا کرده، همه با وحدت می‌خواهند به فرهنگ، آموزگار و دبیر و دبیر عملى و دبیر و آموزگار عملى که تربیت می‌کنند مردم را کمک کنند با حشو و زواید وزارت فرهنگ همه موافقند النهایه مطالبى را تذکر می‌دهند (میراشرافى: به استثناى دسته توده‌ای‌ها که نمی‌خواهند فرهنگ داشته باشیم.) آنها را چون منحله من می‌دانم نسبت به آنها حرفى نمی‌زنم، ولى یک جمله‌اى عرض کنم جناب آقاى میراشرافى به جدت رسول الله در ایران تا سنت رسول الله هست، توده‌اى وجود نخواهد داشت، دنیا هم فتح بشود، اینجا مملکت اسلامى است، دیدید در فوت مرحوم حجه‌الاسلام آقاى سید ابوالحسن، توده‌ای‌ها 20 اتوبوس اجاره کردند و حرکت دادند و می‌گفتند رفت ز دار فنا حجه‌الاسلام ما، محال است دروغ است، مسخره مکنید خارجی‌ها را مسخره می‌کنند، ولى ناراضى هست، ناراضى هست، ناراضی‌ها را باید از راه منطق. راه دلیل، راه دین، راه تأمین معیشت، آنها را راضى کرد، من در لایحه اول که مخالفت کردم، جناب آقاى جعفرى احساس فرمودند آقایان هم احساس کردند خود ایشان می‌دانند که من هیچ گونه درخواستى هیچ وقت از وزارت فرهنگ نکرده و بعد از این هم ندارم که بروم کمیسیون فرهنگ تأمین کنم، منظور این نیست. منظور این است که من حقوق آموزگار و دبیر را تغییر بدهیم و آنها را مرفه کنیم، آقایانى هم که می‌گویند به کمیسیون برود، نظرشان این است حالا جمع بین همه اینها آقاى وزیر فرهنگ فرمودند که در لایحه سومى که در دست تهیه است و می‌آورند، در اینجا این معناى قابل توجهى دارد، حالا چه مانعى دارد آقایان نمایندگان فکرى بفرمایند (مکرم: جناب آقاى شوشترى بنده همین طور پیشنهاد کردم.) روى این فوریت بعضى از آقایان تصور می‌کنند، این می‌رود به چاه ویل (نراقى: سابقه دارد این موضوع) نه در دوره شما آقاى نراقى، نه در دوره حسن ظن، نه در دوره حسن‌نیت، نه در دوره‌اى که همه به فرهنگ علاقه دارند من قطع و حتم دارم که همه به فرهنگ علاقه دارند، من قطع و حتم دارم، حالا که قرار شد مطیع اراده مجلس باشیم، امروز مجلس‌مان الحمدالله مجلس خوبى است. مجلس تحلیل و تجزیه است، وقتى این را قبول کردیم مطیع اکثریت هستیم، باید قبول کنیم، باید رأى مجلس را مقدس بدانیم و روى سر بگذاریم. بعضى از آقایان نظرشان این است و بعضى نظرشان این نیست منعه الجمع نیست، ولى جناب آقاى وزیر فرهنگ شما خدمتگزارید و ما تصدیق کردیم. در این لایحه سومى که می‌خواهید بیاورید، فکرى بکنید که فاصله بین دبیر و آموزگار به طوری که ناراضى کند ده 12 هزار نفر آموزگار را، این طور نباشد، فکرى بکنید اینها هم آسایش پیدا کنند، از آن افکار تندى که دیگران تزریق می‌کنند، دور شوند، به خدا نظر ما این است و وجهاً من الوجوه، نظر این که چوب لاى چرخ لایحه شما یا وزارت فرهنگ بگذاریم نیست، همه نظرشان تأمین نظر شماست و انشاءالله امیدواریم که خداوند همه ما را موفق بکند که به فرهنگ و به مملکت بتوان نیت خدمتى بکنیم و عمر مجلس هجدهم را با افتخار و شرافت به پایان برسانیم (احسنت).

فرامرزى- آقا دستگاهى نیست که صدا را یک قدرى کوچک‌تر بکند؟

شوشترى- صداى مرد بلند است.

رئیس- آقاى مهندس اردبیلى موافقید؟ (مهندس اردبیلى: بله) بفرمایید.

مهندس اردبیلى- بنده خیلى متأسفم که بعضى از آقایان نمایندگان با دادن پیشنهادات موافق و مخالف اغلب وقت ما را می‌گیرند و نمی‌گذارند آن طور که بایستى ما هم براى خود نوبه‌اى قائل شویم و بتوانیم عرایض خودمان را به سمع آقایان محترم برسانیم، آقایانی که مخالفت می‌کنند، در این که بایستى این لایحه حتماً به کمیسیون برود، آیا می‌دانند چقدر از آموزگاران شبها گرسته سر به بالین می‌گذارند؟

میراشرافى- صحیح است.

مهندس اردبیلى- اجازه بفرمایید، آقایانی که اغلب اینجا هستند یا داراى آلاف و الواف هستند، یا داراى حقوق زیادى هستند و نمی‌دانند که این بدبخت‌ها با چه عسرتى سر به بالین می‌گذارند.

نقابت- صحیح است.

مهندس اردبیلى- من با این لایحه‌اى که جناب آقاى وزیر فرهنگ به مجلس آورده‌اند کاملًا موافقم و اگر هم اصلاحى لازم داشته باشد، احتیاجى نیست در کمیسیون هجده نفرى

+++

حل شود، بهتر است بین این آقایانى که اینجا تشریف دارند این لایحه را ما حلاجى بکنیم و تصویب کنیم و یک عده بیچاره را راحت کنیم (صحیح است) آقایان نمایندگان محترم می‌دانند که زحمتکش‌ترین و بیچاره‌ترین افراد با سواد این مملکت، این بیچاره آموزگاران هستند (عده‌اى از نمایندگان: صحیح است) یعنى افراد باسواد جامعه هستند در پریشانى و بدبختى به سر می‌برند. اینها هستند که شالوده و بنیان معرفت را در این مملکت می‌ریزند.

درخشش- بیچاره نیستند، نفرمایید بیچاره.

مهندس اردبیلى- بیچاره کسى است که شبها سر گرسنه به بالین می‌گذارد.

درخشش- اینها مفتخرند به این که معلم هستند، بیچاره نیستند، خیلى هم افتخار می‌کنند.

مهندس اردبیلى- اختیار دارید، شما حرف خودتان را عوض کنید، ما آذربایجانى هستیم و مرد این میدان هستیم.

رئیس- شما صحبت خودتان را بکنید، آذربایجانى و غیر آذربایجانى ندارد.

مهندس اردبیلى- اینها شب و روز آرامش نداشته و دائماً در باسواد کردن فرزند آن جامعه ایرانى در تلاش و کوشش هستند، آقایان می‌دانید در مقابل این همه زحمات طاقت‌فرسا، اینها چقدر حقوق دریافت می‌کنند؟ صد و پنجاه تومان.

دکتر جزایرى- این لایحه آقا نظر آنها را تأمین نمی‌کند.

عمیدى نورى- نوشته تا وقتى که اعتبار آن نباشد، قابل پرداخت نیست، چه می‌فرمایید؟

مهندس اردبیلى- یعنى حقوقى که یک نفر سپور بیشتر از آن دریافت می‌دارد، این معلمین با این وجه ناچیز که تنها عایدات آنها می‌باشد، باید عائله چند نفرى را به عسرت و پریشانى اداره نماید، بنده معلمینى در آذربایجان سراغ دارم البته اگر موقع مناسب باشد که وضعیت آذربایجان را از پشت تریبون تشریح نمایم، فرهنگ آذربایجان را جزو آن شرح خواهم داد. بنده معلمینى در آذربایجان سراغ دارم که باور بفرمایید روزها سر درس هستند، در نتیجه پریشانى و بیچارگى شب‌ها کفاشى و یا کارهاى پست‌تر از آن را انجام می‌دهند (صحیح است) آقایان این مقام شایسته مقام شریف آموزگارى است که جهت حفظ آبروى خود و خانواده‌اى مشغول بوده و در ارتزاق خانواده خویش دوندگى نموده و انرژى و قدرت خود را در کمترین مدت از دست می‌دهند. آرى اگر وزارت فرهنگ غیر از اضافه حقوق بتواند وسایلى فراهم آورد که با تشکیل شرکت‌هاى تعاونى و غیره هزینه زندگى این قسم آموزگاران را تأمین نماید، زهى سعادت و خوشبختى. اگر به وضع سایر ادارات و وزارتخانه‌ها توجه شود، ملاحظه می‌فرمایید که با تشکیل فروشگاه‌ها و شرکت‌هاى تعاونى و سایر وسایل راحتى کارمندان خود را که جامعه ایارنى از اغلب آنها ناراضى است، فراهم آورده، در صورتى که آموزگاران و کمک آموزگاران که امروزه یگانه خادم این آب و خاک هستند، با این وضع گرانى سرسام‌آور خواربار با سرگردانى و بدبختى به سر می‌برند، من از جناب آقاى وزیر فرهنگ تقاضا دارم لوایح دیگرى که بتواند وسایل راحتى و آسایش آموزگاران را بیشتر فراهم آورد به مجلس آورده و در تأمین زندگى این قسم زحمت‌کشان کوشا باشند (صحیح است) (دکتر عدل: به شرطى که پول باشد).

رئیس- پیشنهاد کفایت مذاکرات از آقاى مسعودى رسید.

عمیدى نورى- پیشنهاد بنده مقدم است، پیشنهاد سکوت داده‌ام.

فرامرزى- جناب آقاى رئیس، اول بنده پیشنهاد دادم.

عمیدى نورى- نوشته قابل پرداخت نیست، اعتبار ندارد، دنبال چه چیز می‌گردید؟

رئیس- آقاى فرامرزى جنابعالى و آقاى عمیدى نورى پیشنهاد داده‌اید، مال شما در آن یکى استرداد گردید.

عمیدى نورى- بنده اول دادم، اجازه می‌فرمایید؟

رئیس- بفرمایید.

عمیدى نورى- بنده تعجب می‌کنم که بین رفقا در یک لایحه قانونى یک بحث تعصب‌آمیزى پیش آمده، در حالی که اینجا مقام قانون‌گذاری است و ما می‌بایستى در قوانین با دقت ملاحظه کنیم و هر کس عقیده موافق و مخالف را بیان کند، تمام نمایندگان محترم علاقه به فرهنگ دارند، بنده خودم در فرهنگ بوده‌ام 24 یا 25 سال بیشتر معلم بوده‌ام، از خانواده‌اى هستم که پدرم معلم و استاد بوده، چطور ممکن است فرض این بشود که کسى با کمک به معلم مخالف باشد ولى مشکل اینجاست که این لایحه‌اى که همه رفقا تصور می‌کنند به نفع معلم تمام می‌شود، هیچ همچو چیزى نیست، ما همه تصور می‌کنیم که اگر این لایحه به سرعت و فوریت تصویب شد، فردا به معلم پول داده می‌شود، در حالی که چنین چیزى نیست. تبصره دو این ماده می‌گوید مابه‌التفاوتى که به موجب این قانون حاصل می‌شود، تا پیدا شدن اعتبار آن قابل پرداخت نیست، پس پیداست که طبق این تبصره این احساسات پاک و عالى که از طرف نمایندگان می‌خواهد به معلم تحویل داده شود، فعلاً یک حرفى بیشتر نیست، علت این که بنده پیشنهاد مسکوت گذاشتن این لایحه را دادم این است که از جناب آقاى وزیر فرهنگ تقاضا کنم همان طور که در آن یکى راهش را پیدا کردند و گفتند از حقوق‌هاى پانصد تومان به بالا صدى یک کسر کنند، تا بآنها داده شود، یک همچو محلى هم براى این یکى پیدا بکنند والا یک قانون بلامحل مثل چک بلا محل است (فرامرزى: صحیح است) بنده تعجب می‌کنم که در مجلس شوراى ملى یک چنین قانون بلامحلى تصویب شود، آن هم این طور با عجله و فورى، نکته دیگرى که می‌خواستم عرض کنم این بود که سه تلگراف اعتراض از طرف معلمین و آموزگاران مازندران به این لایحه رسیده که می‌گوید حقوق ما تأمین نمی‌شود. و بنده خیال می‌کنم که یک مواد پیچیده‌اى در این کار هست که باید روشن شود. آقایانی که موافقند اگر ازشان توضیح بخواهیم چه چیز است، شاید نتوانند توضحى بدهند، پس اگر این لایحه در کمیسیون فرهنگ بحث بشود و به این شکل فورى نگذرد، بنده خیال می‌کنم که کار بیهوده‌اى نکرده‌ایم، به علاوه در اینجا علاوه بر این که در موضوع آموزگاران بحث است، براى دیگران هم حقوق قائل شده‌اند، مجلس شوراى ملى نسبت به این آموزگاران و راجع به حق معلم احساسات خوب دارد و ما اینجا می‌بینیم که رؤساى ادارات فرهنگ هم در شهرستان‌ها استفاده می‌کنند، در اینجا می‌بینیم راجع به فوق‌العاده‌ها در ضمن این قانون که راجع به معلم است، صحبت است در صورتى که این احساسات پاک و عالى در نمایندگان محترم راجع به معلم است، می‌بینیم به این صورت فورى که می‌گذرد یک منافعى براى یک اشخاصى تحت عنوان معلم تأمین می‌شود، این است که بنده استدعا دارم جناب آقاى وزیر فرهنگ که خودشان از اول موافق نبودند با فوریتش و تمام آقایان نمایندگان موافق بودند که این لایحه فورى باشد، مطالعه‌اى بفرمایند و این دو لایحه را نگهدارند با آن لایحه سومى که می‌خواهند بیاورند، اینها اینجا توأم بشود و محل پرداخت و اعتبار را هم تأمین بکنند تا یک قانون صحیحى از مجلس بگذرد (صحیح است) و مثل چک بى‌محل نباشد. دیشب هم بنده تلگرافى از مازندران دایر به شکایت داشتم.

رئیس- آقاى نقابت مخالفید؟

نقابت- بلى.

رئیس- بفرمایید.

نقابت- حقیقت مطلب این است که اساس قضیه و مطلبى که آقاى وزیر فرهنگ داشتند کاملاً تشریح نشد و روشن نشد، یعنى این لایحه دیروز طبع و توزیع شد به بعضى از آقایان نرسید، چنانچه به آقاى دکتر آهى نرسیده است، به بعضى هم رسید، دقت و مطالعه رویش به عمل نیامد، امروز که مطرح شد، از لحاظى که جمعى نگرفته بودند وخیلى هم میل داشتند که صحبتى و ابراز علاقه‌اى نسبت به فرهنگیان کرده باشند، پیشنهاداتى کردند که برود به کمیسیون که با تصویب آن پیشنهاد یک قدرى به هم پیچیده و ناجور شد، به این جهت یک حقى به عقیده بنده تأخیر شد، قوت نشد، اما تأخیر شد (یک نفر از نمایندگان: تأخیر هم نمی‌شود) به موجب این لایحه این 150 تومان می‌شود 250 تومان، به این دو ماه از اول سال هم تعلق می‌گیرد، چون از اول فروردین است، شاید آن معلمین که استحقاق دریافت دارند، نسبت به اضافه این دو ماه تا حالا تعهدات هم کرده‌اند به بستانکا را نشان گفته باشند که تأمین می‌کنند، این در دست عمل است تحمل کنید فردا یا پس فردا این پول به ما می‌رسد به این جهت که یک قدرى تأخیر شد و اما این مطلبى که ذکر شده که پرداخت پس از تأمین اعتبار خواهد بود، این یک مطلب صحیح اصولى است وقتى قانون حق دارد که باید حقوق یک شخص از سى تومان به صد تومان پایه 250 تومان برسد تأمین اعتبار آن با دولت است که طبق مقررات تأمین کند و در جز مواد لازم عمل بگذارد، این اشکال نیست که در این قانون است، حالا بالاخره یواش یواش قضیه روشن شد که موضوع حمایت از فرهنگیان است، همه هم ابراز علاقه کردند و رأى هم دادیم برد شدن پیشنهاد مبنى بر رد فوریت بنا شد که فوریتش باشد و در جریان است (میراشرافى: همه که رأى ندادند) اکثریت رأى دادند و آقایانی که رأى ندادند علاقه‌شان بیشتر از اکثریت بود در اصلاح مواد نه این که سوءنیتى بود به این جهت حالا این مطلب باز شد این پیشنهاد سکوت باز باعث می‌شود که یک قدرى بیشتر قضیه را دچار تأخیر بکند، موافقت بفرمایدى که این به جریان بیفتد معلوم شود که قضیه طرفداران بسیارى دارد و اگر آقایان فکر می‌کنند موادى در این لایحه باید اصلاح بشود، پیشنهاد بدهند به این جهت بنده با پیشنهاد سکوت مخالفم.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به این پیشنهاد سکوتى که آقاى عمیدى نورى دادند، آقایانى که موافقند قیام بفرمایند (عده کمترى برخاستند) تصویب نشد، پیشنهاد کفایت مذاکرات از آقاى مسعودى رسیده است. بفرمایید آقاى مسعودى توضیح بدهید.

محمدعلى مسعودى- بنده می‌خواستم مقدمه یک عرضى بکنم و توجه آقایان نمایندگان را به مراعات آیین‌نامه و نظامنامه جلب بکنم و آن این است که آقایان پیشنهاداتى می‌دهند توصیه و تأکید هم می‌فرمایند که آنها را ما بخوانیم مثلاً آقاى نراقى پیشنهادى دادند که وقتى که

+++

به کفایت مذاکرات رأى گرفته شد و غور در مواد شروع شده و مواد لایحه خوانده شد بعد از آن عمل شود اصرار می‌فرمایند که بخوانم تمنا می‌کنم همان طور که جناب آقاى رئیس تذکر فرمودند آیین‌نامه را بخوانید و ما را مورد فشار قرار ندهید و کدورتى هم از ما در دل نگیرید، اگر آیین‌نامه را آقایان بخوانند، خودشان قبول می‌کنند که چه موقع پیشنهادات‌شان باید خوانده بشود، اما راجع به پیشنهاد کفایت مذاکرات، عرض بنده هم تقریباً همان عرضى بود که جناب آقاى صدرزاده فرمودند، خیلى متأسف شدم که پیشنهادى که خودتان در جلسه قبل کردید در فوریت این دو لایحه که خود آقاى وزیر فرهنگ نظر نداشتند در این جلسه پس گرفتند یک عده از آقایان فرمودند که ما نفهمیدیم مطلب چه بود (میراشرافى: اشتباه شد) گفتند ما رأیى که قبلاً دادیم درست نفهمیدیم که اصلاً مربوط به چیست و نمی‌دانستیم که این لایحه راجع به چیست و مقصود این است که این لایحه مجدداً برود به کمیسیون بنابراین می‌خواهم عرض کنم که جناب آقاى درخشش، جناب آقاى دکتر جزایرى آقایانى که پیشنهادات مفیدى براى این لایحه تهیه کرده‌اید، همین جا نظریات آقایان اصلاح و تأمین خوهد شد، این دیگر لزومى ندارد که برود به کمیسیون، باز دو هفته هم در کمیسیون بماند و یک مطلبى که از طرف خود مجلس عنوان شده و فوریت روى آن گذاشته شده است، پس بگیریم، بنابراین بنده تمنا می‌کنم که به کفایت مذاکرات آقایان رأى بدهند و اجازه بفرمایند که مواد خوانده بشود.

رئیس- آقاى فرامرزى.

عبدالرحمن فرامرزى- البته من خودم به پیشنهاد سلب فوریت رأى ندادم ولى این جورى که مجلس مثل آب توى بشقاب از این ور و آن ور می‌شود این هم شایسته مجلس نیست (صحیح است) عرض کنم که قانون باید مطالعه بشود ما باید لایحه را بخوانیم کمیسیون‌ها را براى همین درست کرده‌اند که قانون برود در آنجا مطالعه بشود یک کلمه‌اى می‌خواهم استعمال کنم، استدعا می‌کنم که به آقایان برنخورد، یک هو در مملکت مدتى است درست شده که آدم به جاى دلیل و برهان مخواهد با هو طرف را مرعوب کند، عرض کنم جناب آقاى وزیر فرهنگ فرمودند که من گفتم روز امیدوارى است براى این که مجلس با یک رغبتى اقبال کرد به لایحه مساعدت به فرهنگیان این رغبت در مجلس همیشه بوده شما دوره‌هاى گذشته را ببینید، حتى‌الامکان هر چى، هر مساعدتى به فرهنگ شده مجلس رأى داده (صحیح است) و اگر هم آقایانى مخالفت کردند روى مخالفت با آموزگار نبوده (صحیح است) بلکه خواسته‌اند مطالعه بشود که بهتر بفهمند این مساعدت می‌شود یا نمی‌شود این کار را نکنید که یا طرح فورى بیاورید یا لایحه فورى بیاورند و به زور مجلس را حول بدهند که مجلس زود تصویب بکند، بگذارید که مجلس مطالعه بکند این ایرادى است که آقاى عمیدى نورى کردند، کاملاً صحیح است، ولى بنده نه به پیشنهاد سکوت رأى دادم روى همین فرمایش آقایان و نه پیشنهاد سلب فوریت رأى دادم، ولى دیگر زود نگذارید که مذاکرات تمام بشود و هیچ کس در اطرافش حرف نزند این ایرادى که آقاى عمیدى نورى کرده‌اند این ایراد کاملاً صحیح است این تبصره یک، درست مثل قباله‌هاى قدیم است که یکى مهر زدنش را می‌کرد 150 هزار تومان و می‌نوشت عندالقدره والاستطاعه (خنده نمایندگان) و این قدرت و استطاعه هیچ وقت حاصل نمی‌شد بنابراین هم مهر را کرده بود 150 هزار تومان قیمت خانم را برده بود بالا و پدرش را راضى کرده بود و هم تعهدى نکرده بود، این مابه‌التفاوتى که به موجب این قانون حاصل می‌شود که با پیدا شدن اعتبار قابل پرداخت می‌باشد، یعنى عندالقدره والاستطاعه آخر مگر شما معلم را می‌خواهید گول بزنید اول بروید پولش را تهیه کنید بعد بیایید لایحه بیاورید (صحیح است) این است که من با کفایت مذاکرات مخالفم بگذارید صحبت بشود.

میراشرافى- اجازه می‌فرمایدى یک طرح سه فوریتى است که سى نفر از آقایان امضا کرده‌اند.

رئیس- اجازه بدهید که راجع به کفایت مذاکرات رأى گرفته شود، بعد شما طرح‌تان را بدهید رأى گرفته می‌شود به کفایت مذاکرات، آقایانی که موافقند قیام بفرمایند، (عده کثیرى برخاستند) تصویب شد.

پیراسته- پیشنهاد را بخوانید.

5- تقدیم و تصویب طرح سه فورى راجع به مطرح شدن لایحه اضافه حقوق معلمین

رئیس- طرح قرائت می‌شود.

(به شرح زیر خوانده شد).

مقام معظم ریاست مجلس شوراى ملى

چون نسبت به لایحه تقدیمى وزارت فرهنگ درباره آموزگاران تبعیض شده و لایحه دبیران فوریت آن تصویب شد علی‌هذا امضاکنندگان ذیل عین لایحه شماره چهار 43413 و 43829 مورخ 27/8/31 وزارت فرهنگ را درباره آموزگاران به عنوان طرح قانونى با قید سه فوریت تقدیم و طرح فى المجلس آن را تقاضا داریم، تیمورتاش، مصطفى کاشانى، پیراسته، شوشترى، سالار بهزادى، دکتر مشیر فاطمى، زنگنه، کریمى، بوربور، تجدد، بیوک اردبیلى، عماد تربتى، میراشرافى، عبدالصاحب صفایی، صارمى، پناهى، حکمت، مهندس شاهرخ شاهی و 19 امضا دیگر.

تیمورتاش- قربان بنه اول امضا کرده‌ام.

رئیس- کسى که در مجلس اجازه گرفتند، مقدم است.

تیمورتاش- آقاى پیراسته استدعا می‌کنم اجازه بفرمایید بنده اول صحبت کنم.

پیراسته- اگر نوبت بنده بعد می‌رسد بفرمایید.

رئیس- آقاى تیمورتاش.

تیمورتاش- بنده استدعا می‌کنم که آقایان محترم این تناقضى که بین این دو جریان به هیچ وجه من الوجوه همچو منظورى نبود، خلاصه مطلب این بود که ما تصور می‌کردیم هر دو لایحه که مطرح است اگر براى مطالعه دقیق‌تر و بیشترى به کمیسیون فرهنگ برود، اصلح و اولى خواهد بود. براى این که آقایان مطالعه بیشترى می‌کنند و اگر خداى نکرده نواقصى هم در آن هست اصلاح شود، به این جهت بنده آن پیشنهاد اول را دادم و با کمال تشکر آقایان هم تصویب فرمودند.

میر اشرافى- به شخصیت شما احترام گذاشتند.

تیمورتاش- و حالا چون که سلب فوریت لایحه دوم رد شد و این دو لایحه به نظر بنده باید هر دوشان مورد مطالعه قرار بگیرد، به این ملاحظه بود که بنده این طرح ثانى را امضا کردم (احسنت) فقط نکته‌اى را که می‌خواستم عرض کنم این است که جناب آقاى وزیر فرهنگ فرمودند که فرهنگیان مایه امیدواری‌شان شد که مجلس با این سرعت عمل راجع به این آقایان اظهار علاقه کرد. بنده در بیاناتم عرض کردم آقاى وزیر فرهنگ. کمک به فرهنگ مورد علاقه و توجه فردفرد آقایان است. (صحیح است) و اگر احیاناً کسى گفت که برود به کمیسیون این را تخطئه نفرمایید مقصود این نیست که احیاناً نمی‌خواهند کمک به فرهنگیان بشود می‌خواهند کمک با مطالعه بیشترى بشود و اما در عین حال یک پیشنهاد دیگرى به عنوان مکمل آن به مقام ریاست تقدیم می‌کنم و این پیشنهاد این است که بعد از رأى، به این طرح اجازه بفرمایید مجلس به عنوان تنفس تعطیل بشود.

عبدالرحمن فرامرزى- ما رأى به این نمی‌دهیم آبروى مجلس را می‌برد.

تیمورتاش- شما مختارید به دیگران عرض می‌کنم براى این که در خارج بشود تعاطى نظر بکنند و یک راه حل مناسب پیدا کنند.

پیراسته- اجازه بفرمایید نوبت بنده است.

رئیس- شما مخالفید یا موافق؟

پیراسته- بنده مخالفم.

رضایی- ایشان طرح را امضا کرده‌اند.

رئیس- شما خودتان پیشنهاد کننده هستید و طرح را امضا کرده‌اید، به عنوان مخالف نمی‌شود بفرمایید. آقاى صدرزاده شما مخالفید یاموافق؟

صدرزاده- بنده موافقم.

رئیس- آقاى نراقى شما مخالفید یا موافق؟

نراقى- مخالفم.

رئیس- بفرمایید.

نراقى- آقایان همه دم از اصلاحات می‌زنید و اصلاحات هم میسر نیست مگر با تقدیم لوایح مفید.

میراشرافى- و تصویب فوریتش.

نراقى- و تصویب فورى آن یک سابقه‌اى در این مجلس است که بنده شرم دارم که توضیح بدهم و آن این بود که ادعا می‌شد مجلس شوراى ملى محل دفن لوایح است. این ادعا به نتیجه‌اى رسید که آقایان مطلع هستید کمیسیون‌ها هیچ کارى نمی‌کردند.

رضایی- راجع به مجلس حاضر صحبت کنید.

نراقى- بنده راجع به این مجلس حرفى نمی‌گویم چون در آستانه کار است و کارى شروع نشده است ولى ملاک تشخیص مردم گذشته است مردم از گذشته نسبت به آینده قضاوت می‌کنند و قضاوت این است که صدها لایحه مفید و یا غیر مفید (فرق نمی‌کند چون بنده آن لوایح را ندیده‌ام) در کمیسیون‌هاى مجلس مانده و دفع شده است و هیچ کدام نگذشته است.

عبدالرحمن فرامرزى- آنهایى که تصویب شده چه کارى کردند این را هم بفرمایید.

قنات‌آبادى- آنها را هم عمل نکردند.

نراقى- (اجازه بفرمایید) این لایحه‌اى که الان مطرح است مربوط است به زندگانى بسیار ساده آموزگاران و دبیران، بنده عرض می‌کنم زندگانى بسیار ساده، این دلیل دارد، زیرا در تمام دنیا براى حقوق یک یک افراد جدولى تهیه می‌کنند، اقلام مخارج آن شخص را در آن جدول می‌نویسند، حداقل زندگى او را در نظر می‌گیرند، مخارج تفریحى و مخارج تحصیل اطفال و سایر مخارج، حتى ذخیره او را براى روز مبادا می‌نویسند و در این جدول‌ها فقط ده درصد براى اجاره خانه در نظر گرفته می‌شود و آقایان بنده مطالعه کرده‌ام روى هوا عرض نمی‌کنم، امروز در مملکت ما پنجاه درصد الى شصت درصد حقوق یک آموزگار بیچاره به کرایه یک اطاقى که هیچ صحى نیست می‌رود (احسنت) امروز این لایحه‌اى که آمده چشم هزاران جگر گوشه بیچاره آموزگار در آن است، اگر این را تصویب بکنید به زندگى ساده آنها کمک کرده‌اید، به نان و گوشت آنها کمک کرده‌اید، یک همچو لایحه مفیدى آورده‌اند

+++

همین جا تصویب بکنیم چرا بفرستیم به کمیسیون.

یک نفر از نمایندگان- باید در کمیسیون مطالعه شود.

دکتر جزایرى- ایشان موافق بودند یا مخالف.

رئیس- رأى گرفته می‌شود به فوریت اول، آقایانى که موافقند قیام فرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد.

میراشرافى- هر که رأى ندهد با فرهنگ مخالف است.

رئیس- فوریت دوم مطرح است.

رضایی- بنده مخالفم.

رئیس- بفرمایید.

رضایی- به نظر بنده که تازه کار هم هستم این عمل مجلس و دستگاه پارلمانى این طور می‌رسد که فلسفه تشکیل کمیسیون ما در مجلس براى این است که لوایحى که دولت‌ها به مجلس می‌دهند برود به این کمیسیون‌ها که در آنجا اهل فن آنجا جمع شده‌اند، رویش مطالعه بشود، دقت بشود، در کمیسیون‌ها اگر حک و اصلاحى لازم دارد، حک و اصلاح بکنند و مجدداً بیاید به مجلس و مجلس با توجه به نظر اهل فن که در کمیسیون‌ها رویش نظریاتى ابراز کرده‌اند عقیده‌اش را بگوید و نظرش را بدهد، به این دلیل عده‌اى از آقایان که بنده هم جزو آن بودم به پیشنهاد آقاى تیمورتاش که این لایحه برود به کمیسیون فرهنگ رأى دادم، هیچ کس نظر مخالفى با کمک به طبقه آموزگار و دبیر نداشت. بلکه نظر بود که لایحه برود به کمیسیون فرهنگ که اکثر آقایان فرهنگیان آنجا تشریف دارند و حتما از بنده بیشتر واردند، در این جور مطالب آقایان رویش شور بکنند، و بررسى بکنند و نظریات‌شان را بگویند، و بعد که می‌آید اینجا ما با توجه به نظریات آقایان روى آن لایحه تصمیم بگیریم، به این دلیل هم اکثریت آقایان هم این پیشنهاد تصویب کردند متأسفانه پشت سرش آمدند رأیى که الان دادیم، رأیى را که به اکثریت قبول کردیم که لایحه برود به کمیسیون فرهنگ رویش این آقایان فرهنگیان که هستند اظهار نظر بکنند هنوز ده دقیقه نگذشته که آقایان آمدند طرح آوردند (میراشرافى: در رأى دادن اشتباه شده بود) (نقابت: درصد تومان اضافه حقوق این طور اشکال نکنید آقا) اجازه بفرمایید آقاى نقابت حالا ده دقیقه نگذشته آمدید طرح آوردید که مجدداً همین را مطرح کنید، آن هم باشد فوریت، (میراشرافى: آقاى رضایی استدعا می‌کنم مخالفت‌تان را پس بگیرید) بنابراین حالا که موافقت کردید با فوریت اول و طرحش، لااقل این فوریت‌ها را پس بگیرید (میراشرافى: پس با معلمین مخالفید) هر طور که میل‌تان است تصور بفرمایید.

رئیس- آقاى رضایی استرداد کردید مخالفت خودتان را؟

رضایی- خیر، استرداد نکردم.

رئیس- آقاى پیراسته.

پیراسته- بنده خیلى متأسفم که گاهى یک مسائل بسیار جزئى که باید با کمال حسن تفاهم و کمال حسن‌نیت در مجلس مطرح شود به صورتى در می‌آید که ایجاد تعصب می‌کند و از نظر بعضى ایجاد محظور می‌کند، با عقیده جناب آقاى دکتر جزایرى تصادفاً در یک موضوع کلى و مربوط به مملکت یک اختلاف سلیقه جزئى داشتم، یعنى ایشان عقیده داشتند که فوریت باید مطرح بشود و بنده عقیده داشتم که فوریت نباید مطرح بشود، این دلیل نباید بشود که خداى نخواسته بین بنده و آقاى دکتر جزایرى و با یک کسى که چنین نظرى دارد، اختلافى هست، آقاى صدرزاده می‌آیند اینجا می‌فرمایند که باید فوریت داشته باشد و آقاى دکتر جزایرى یا دیگرى می‌آیند می‌فرمایند نداشته باشد، مجلس جاى این حرف‌ها است، باید صحبت بشود، نباید یک مسئله کوچکى که مربوط به لایحه اى است که براى همه ما مورد قبول است، ایجاد تعصب می‌کند، اما این که آقاى رضایی فرمودند که مجلس رأى داد، که فوریت مطرح نشود و تصویب شد و بعد رأى مخالف او را داد، بنده باید عرض کنم که متأسفانه اینجا جناب آقاى رئیس که فاصله‌اش کمتر از ما است با تریبون، بعضى اوقات مسائل را متوجه نمی‌شوند براى این که همهمه می‌شود، و تشنج می‌شود، و ما هم درست نمی‌دانیم که چه مطرح است و به چه رأى دادیم، بنابراین بنده تقاضا می‌کنم که در موقعى که اعلام رأى می‌شود جناب آقاى رئیس دستور بفرمایند همهمه نشود و یا جلسه طورى باشد که ما بفهمیم راجع به چه موضوعى اعلام رأى شده است و اما راجع به این موضوعى که آقا با فوریتش مخالفت کردند، موضوع خیلى ساده است، می‌گویند که یک عده آموزگارى که روزى چند ساعت کار می‌کنند و بچه‌هاى مملکت و فرزندان مملکت که مردان آتیه مملکت می‌شوند، تربیت می‌کنند، اینها لااقل شب نان خالى داشته باشند (صحیح است) چون با وضع فعلى آنها روزى 5 تومان می‌گیرند، بنده این موضوع را به آقاى وزیر فرهنگ عرض کردم بسیارى از آموزگاران با سمت مستخدم جز استخدام شده‌اند که ماهى 100 تومان می‌گیرند، سمتش مستخدم جز است و در ولایات آموزگارى می‌کند، اگر یک مسئله آمد در مجلس مطرح شد و گفتند به یک آموزگارى که روزى 5 تومان می‌گیرد، می‌خواهیم روزى 3 تومان اضافه بکنیم، این دیگر مخالف و موافق ندارد، آقایان چرا توجه نمی‌کنند و در نظر نمی‌گیرند که شکم گرسنه دین و ایمان ندارد، شما می‌خواهید فرهنگ را تصفیه کنید، از اخلالگران، آنها که از خارج نیامده‌اند، همین گرسنه‌ها هستند (صحیح است) معلم وقتى که گرسنه است سر کلاس می‌رود، هر چه که از دهنش درآمد می‌گوید، و باید به او توجه داشت، بنابراین، این مطلبى که آقایان می‌فرمایند در کمیسیون‌ها مطرح بشود، کاملا صحیح است ولى نظامنامه مجلس براى همین موارد فوریت‌ها پیش‌بینى کرده است که اگر یک مواردى پیدا شد که مجلس اتفاق داشت، و یا فوریت را وکلا تقاضا کردند همان نظامنامه‌اى که گفته است به کمیسیون‌ها برود، همان نظامنامه هم گفته است که اگر فوریت داشت، در مجلس مطرح بشود (صحیح است) بنابراین بنده تقاضا می‌کنم آقایان: اولاً در هیچ کارى ایجاد تعصب نکنید و ایجاد محظور نکنید و هر کسى آزادانه عقیده‌اش را بگوید و اگر یک کسى عقیده‌اش وقتى با شخص بنده مخالف بود، این حمل بر کدورت و دشمنى نشود، اینجا جاى این حرف‌ها است، در دادگسترى آقایان می‌دانند که این جور صحبت‌ها زیاد می‌شود، وکلاى دادگسترى این موضوع را خیلى خوب می‌دانند، بنده به آقاى خلعتبرى خیلى ارادت دارم ولى اتفاق می‌افتند که در دو طرف دعوا قرار می‌گیریم، آنجا هم حرف‌هاى همدیگر را تکذیب می‌کنیم، این دلیل این نیست که روى حرفى که آنجا می‌زنیم با هم دشمنى بکنیم، این که بنده تقاضا می‌کنم در همه مسائل مخصوصاً مسائلى که مربوط به طبقه فقیر و بیچاره است، اگر آقایان یک ساعت بیشتر بنشینند، البته امروزها که ماه رمضان است، آقایان همه روزه هستند و گرسنه نیستند ولى اگر روزه هم ندارند و گرسنه هم بشوند، باید اینجا نیم ساعت بیشتر بنشینند و نظریات یکدیگر را بشنوند، اما این معلمى که از ساعت بوق سگ می‌نشیند آنجا درس می‌دهد، این که گرسنه شد هیچى نمی‌فهمد، بنده تقاضا می‌کنم که آقایان با فوریت این موضوع مخالفت نکنند و رأى بدهند.

رئیس- آقایانى که با فوریت دوم درست دقت بفرمایید بعد نگویید ملتفت نشدیم، آقایانى که با فوریت دوم این طرح موافقند، قیام بفرمایند (جمع کثیرى برخاستند).

رئیس- تصویب شد. حالا پیشنهاد تنفس رسیده که قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد).

پیشنهاد می‌کنم که تنفس داده شود. مشایخى‏

نورالدین امامى- جناب رئیس شب جمعه هم هست.

رئیس- آقاى مشایخى.

مشایخى- عرض کنم مقصود من از این پیشنهاد تنفس، براى جلب توجه جناب آقاى وزیر فرهنگ است که انشاءالله نتیجه گرفته بشود دو لایحه به مجلس داده شده است به نظر من هر دو را می‌شد در یک لایحه داد، لایحه‌اى را که براى حقوق دبیران داده‌اید یک تبصره هم اضافه می‌کردید براى آموزگاران.

میراشرافى- این راجع به تنفس است یا راجع به طرح.

مشایخى- تا براى هر دو لایحه یک جا گفتگو کنیم حالا در کلیات یک مرتبه در لایحه دوم گفتگو می‌شود مخصوصاً که مجلس امروز دو سه تا رأى متضاد داده همه ما موافق هستیم که حقوق آموزگاران و دبیران و کمک آموزگاران بیشتر بشود بنابراین از آقایان تقاضا می‌کنم براى این که این اختلاف خاتمه پیدا بکند برویم بیرون 5 دقیقه صحبت بکنیم.

میراشرافى- آقاى مشایخى اختلافى نیست، بگذارید این طرح تصویب بشود.

مشایخى- اگر آقایان موافقت بفرمایند که این لایحه ضمیمه لایحه دوم بشود زودتر از تصویب مجلس خواهد گذشت.

رئیس- آقاى قنات‌آبادى مخالفید.

قنات‌آبادى- بلى.

رئیس- بفرمایید.

مشایخى- پس گرفتم.

تیمورتاش- بنده پیشنهاد آقاى مشایخى را قبول کردم.

رئیس- خود شما هم که پیشنهاد داده‌اید. بفرمایید.

تیمورتاش- اجازه بفرمایید بنده از همین جا خیلى مختصر صبحت می‌کنم، خلاصه نظر ما خیلى ساده است در عین حالى که همه آقایان علاقمندند که این لایحه بگذرد، علاقمندند که یک تعاطى نظرى هم نسبت به این موضوع بشود، راه معقولى که به نظر بنده رسیده این است که اجازه بفرمایید جلسه به عنوان تنفس خاتمه داده شود.

میراشرافى- مخالفم.

پیراسته- مخالفم.

تیمورتاش- اجازه بفرمایید روز شنبه کمیسیون فرهنگ تشکیل شود، آقایان تشریف ببرند آنجا صحبتهای‌شان را بکنند، روز یکشنبه که جلسه خواهد بود، آن وقت این موضوع مطرح بشود.

میراشرافى- مخالفم.

رئیس- آقاى قنات‌آبادى.

قنات آبادى- پس که نمی‌خواهید بگیرید؟

تیمورتاش- خیر.

قنات آبادى- حرف مرد یکى است.

مشایخى- آقا مخلص جنابعالى هم هستیم.

قنات‌آبادى- بنده با این پیشنهادى که آقاى تیمورتاش فرمودند (نمایندگان: بلندتر) حوصله بفرمایید، مخالفم. علت مخالفتم

+++

این است که دو تا لایحه از طرف وزارت فرهنگ آمده براى کمک به طبقه معلم، آقایانى که در این مجلس تشریف دارند، دو دسته‌اند، یک دسته از کسانى هستند که اطلاعات فنى دارند یعنى آقایانى که فرهنگى هستند، می‌دانند که معلم چیست و به چه احتیاج دارد، یک دسته کسانى هستند که این اطلاعات را کمتر دارند چون حرفه و فن آنها نیست بنابراین بحث کردن روى این مطلب از نظر دو دسته در یک جلسه اشکالى ندارد و احتیاجى هم به پیشنهاد تنفس نیست و معقول‌تر هم بود و احتیاجى هم که فوریت را پس بگیریم نبود براى این که آقایانى که اطلاع دارند می‌توانستند در ضمن شور پیشنهادات‌شان را بدهند براى این که آقایان علاقمند هستند از نظر همکارى هم می‌توانستند در ضمن طرح این لایحه پیشنهاداتى بدهند و در این چند روز هم آقایان فرهنگیان مراجعه کردند و آقایان نمانیدگان و به هر چه که احتیاج داشتند و به نظر آنها ضرورى بود یا یک روز هم آقایان فرهنگیان مراجعه کردند و آقایان نمایندگان و به هر چه که احتیاج داشتند و به نظر آنها ضرورى بود، یا یک حقى که در این لایحه از آنها سلب شده بود، تذکر دادند حتى به خود من هم دادند که من روى آن پیشنهادى داده‌ام، آقایان محترم هم می‌توانند پیشنهادات خود را در خلال طرح مرحمت کنند و مسلماً چون مجلس موافق با این است که به طبقه معلم کمک کند و مجلس می‌داند که طبقه معلم احتیاج دارد که فورى بهش کمک بشود، به پیشنهادات آقایان محترم مسلماً رأى داده می‌شود و من امیدوارم که این نظر مورد توجه آقایان واقع می‌شود و ما رأى به این پیشنهاد تنفس نمی‌دهیم و این مطلب را امروز خاتمه بدهیم و این کشمکش را تمام کنیم.

رئیس- آقایان توجه داشته باشید تا نفرمایید که ملتفت نشدید، رأى گرفته می‌شود.

به پیشنهاد تنفس آقایانى که با پیشنهاد تنفس موافقند، قیام بفرمایند (عده کمى برخاستند) تصویب نشد، فوریت سوم مطرح است، آقاى دکتر پیرنیا مخالفید؟

دکتر پیرنیا- بنده با فوریت سوم موافقم.

رئیس- آقاى دکتر جزایرى مخالفید بفرمایید.

دکتر جزایرى- حق مطلب این است که وقتى پس گرفتن فوریت لایحه اول قبول شد، از طرف مجلس شوراى ملى این پس گرفتن دوم هم قبول شود، براى این که لایحه اول انصافاً خیلى روشن‌تر است و به طور صریح می‌گوید که حداقل حقوق آموزگار از 150 تومان به 250 تومان ترقى یابد، و بنابراین بسیار روشن است و واقعاً حق این است که وقتى آن قسمت دومش پس گرفته نشد، بنابراین این هم پس گرفته نشود. (میراشرافى: شما مخالف صحبت می‌کنید یا موافق؟) بنده خواستم این را عرض کنم اول.

میراشرافى- آقاى رئیس ایشان موافقند یا مخالف؟

دکتر جزایرى- اما مطلبى که اینجا باید گفته شود این است که بین خود و خدا هم آقایان با ترفیه حال آقایان آموزگاران و دبیران موافقند و یقین دارند که جناب آقاى صدرزاده و آقاى میراشرافى هم که ابراز احساسات می‌کنند، دل‌شان می‌خواهد که به معلمین کمک بشود. اما آقایان عزیز در این ماده واحده جدولى ضمیمه نیست و آقایان نمی‌دانند که به آموزگار چقدر داده می‌شود، من از آقاى وزیر فرهنگ استدعا می‌کنم که این جدول را ضمیمه بفرمایید، ما تا غروب مى‌نشینیم این دو لایحه را تصویب می‌کنیم.

رئیس- آقاى دکتر پیرنیا.

دکتر پیرنیا- البته بعضى موضوع‌ها احتیاج به مطالعه زیاد دارد، ولى در بعضى موضوع‌ها به نظر بنده این قدر هم که آقایان می‌فرمایند، احتیاج به مطالعه ندارد، و یکى از موضوع‌ها حقیقتاً کمک به فرهنگ و فرهنگیان است و بنابراین بنده تقاضا دارم از آقایان که اجازه بفرمایید با آن اطلاعى که کلیه آقایان به وضع آقایان آموزگاران و دبیران دارند در همین جلسه با فکر این که یک خدمتى کردیم و یک مشکلى از مشکلات مملکت را امروز حل کنیم، و یک قدم مثبتى در راه رفاه یک طبقه از هموطنان خودمان برداریم و از اینجا خارج بشویم و تقاضاى بنده این است که اگر وقتى هم باقى نماند، همه آقایان تشریف داشته باشید که اگر این لایحه اصلاحاتى هم لازم دارد، انشاءالله در ضمن طرح پیشنهادات، از لحاظ بودجه و سایر نظریات، پیشنهاد کنیم و پیشنهاد هم مبنى بر تسریع در تصویب این لایحه است، بنابراین من تقاضا می‌کنم که زود تصویب شود.

میراشرافى- آقاى دکتر شما راستى موافق بودید.

رئیس- آقایانى که موافقند با فوریت سوم، قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. بنابراین اصل لایحه اضافه حقوق معلمین مطرح است در لایحه اول موافق و مخالف صحبت کردند، باید رأى بگیریم به کفایت مذاکرات و باید پبیشنهادى در کفایت مذاکرات برسد. کسى با کفایت مذاکرات مخالف نیست؟ (گفته شد: خیر) رأى گرفته می‌شود به کفایت مذاکرات آقایانى که موافقند، قیام بفرمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا پیشنهادات مربوط به ماده واحده مطرح می‌شود. پیشنهاد آقاى مکرم (به شرح ذیل خوانده شد.)

مقام محترم ریاست مجلس شوراى ملى.

پیشنهاد می‌کنم ماده زیر به لایحه قانونى اصلاح حقوق معلمین اضافه شود:

ماده- از تاریخ اول فروردین 33 میزان تفاوت حقوق پایه‌هاى کمک آموزگارى و آموزگارى به شرح زیر تعیین می‌گردد، حقوق پایه یک طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى در موقع ارتقا تا پایه 4 یک سوم و از پایه پنج تا هشت، یک پنجم و از پایه هشت به بالا ....

یک نفر از نمایندگان- مربوط به این لایحه نیست.

محمدعلى مسعودى- این به جاى ماده واحده پیشنهاد شد.

رئیس- این پیشنهادات، پیشنهاد اشخاص است، چرا توجه نمی‌فرمایید به پیشنهادى است آقاى مکرم داده‌اند.

عبدالرحمن فرامرزى- لایحه سه فوریتى مطرح است.

رئیس- طرح سه فورى مربوط به این بود که این لایحه اضافه حقوق معلمین مطرح شود، به کفایت مذاکرات آن رأى گرفته شده، تصویب شد. حالا پیشنهادات آن مطرح است.

محمدعلى مسعودى- لایحه آموزگاران است، در این لایحه پیشنهاداتى داده‌اند که داریم می‌خوانیم.

رئیس- ماده واحده لایحه دولت یک دفعه دیگر قرائت می‌شود، آقایان توجه داشته باشند.

(به شرح ذیل قرائت شد).

ماده واحده- از تاریخ اول فروردین ماه 1333 حقوق معلم (اعم از حقوق ثابت و کمک) در تمام کشور از 2500 ریال کمتر نخواهد بود، براى تأمین این منظور از اشخاصى که بیش از پنج هزار ریال حقوق از وجوه عمومى دولت ماهیانه استفاده می‌نمایند کماکان طبق تبصره 25 از ماده 2 قانون بودجه سال 28 کشور صد یک مرتباً دریافت خواهد شد و در صورتى که این محل براى پرداخت فوق کافى نباشد، بقیه از محل بودجه عمومى کل کشور پرداخت می‌شود.

رئیس- پیشنهاداتى که براى این ماده رسیده به ترتیب قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

پیشنهاد می‌کنم ماده زیر به لایحه قانونى اصلاح حقوق معلمین اضافه شود:

ماده- از تاریخ اول فروردین 1333 میزان تقاوت حقوق پایه‌هاى کمک آموزگارى و آموزگارى به شرح زیر تعیین می‌گردد، حقوق پایه یک طبق ماده 12 قانون تعلیمات اجبارى ... (چند نفر از نمایندگان: مربوط به لایحه دوم است) از پایه‌اى به پایه بالاتر تا پایه پنج یک سوم و از پایه پنج تا پایه هشت ...

رئیس- اگر این تفاوت پیدا می‌کند با لایحه آقاى وزیر فرهنگ که قدرى علاوه می‌شود، نمی‌شود مطرح کرد، چون وکیل نمی‌تواند پیشنهاد خرج بدهد، پیشنهاد دیگرى مطرح می‌شود، اگر پیشنهادى داده شود که تا حدى تفاوت نکند، می‌شود مطرح کرد و اگر اضافه شد نمی‌شود.

مکرم- این پیشنهاد خرج نیست مستلزم اصلاح است.

رئیس- مستلزم خرج است شما پایه قائل شده‌اید که از میزان لایحه تجاوز می‌کند، آقاى وزیر فرهنگ توضیحى دارید بفرمایید.

وزیر فرهنگ- پیشنهادى که داده شده است البته پیشنهاد خیلى مفیدى است از نظر تغییر حقوق آموزگاران و کمک آموزگاران و با این که قسمت اول را بیشتر نخواندند بنده دیدم با منویات وزارت فرهنگ و منویات خودمان کاملاً منطبق است، این است که مورد قبول بنده است، اما می‌خواستم استدعا بکنم که این پیشنهاد را بگذارید براى لایحه دوم چون در لایحه اول فقط حداقل حقوق معلم را تغییر می‌دهد، ولى مطابق این پیشنهاد که شده حقوق آموزگاران 96 تومان است، گفته‌ایم کمتر از 250 تومان نگیرد، بنابراین وقتى تصویب شد، البته آن هم از 250 تومان کمتر نخواهد گرفت (صحیح است) ولى از نظر خرج به نظر بنده تفاوت خرجى ایجاد خواهد کرد و علت این که بنده تقاضا می‌کنم ضمیمه لایحه دومى بشود، بنده در لایحه دوم تبصره‌اى اضافه کردم که آقایان توجه فرموده‌اید که تفاوتى که پیدا می‌شود، پس از تأمین اعتبار قابل پرداخت خواهد بود، بنابراین می‌شود که ضمیمه لایحه دوم بشود و ضمیمه لایحه اول نمی‌توان کرد.

رئیس- اگر خود آقاى وزیر فرهنگ هم اینجا قبول بکنند نمی‌شود ضمیمه لایحه کرد، باید آقاى وزیر دارایی هم قبول کنند و این پیشنهاد چون تفاوتى ایجاد می‌کند وارد نیست، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

پیشنهاد می‌نمایم تبصره ذیل به ماده واحده اضافه شود. تبصره آموزگاران پیمانى هم مشمول این قانون خواهند بود. محمود جلیلى‏

رئیس- آقاى وزیر فرهنگ فرمایشى دارید بفرمایید.

وزیر فرهنگ- مشمول همه معلمین اعم از پیمانى و غیرپیمانى خواهد بود.

رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(پیشنهاد آقاى پیراسته به شرح زیر قرائت شد).

مقام محترم ریاست مجلس شوارى ملى.

تبصره ذیل را پیشنهاد می‌نمایم ضمیمه ماده واحده شود.

تبصره: لیسانسیه‌هاى دانشسراى عالى که پایه ادارى دارند و همچنین دبیرانى ...

رئیس- این پیشنهاد هم وارد نیست، چون مستلزم خرج اضافى است.

+++

دکتر جزایرى- بنده هم یک پیشنهادى داده‌ام، بفرمایید قرائت کنند.

محمدعلى مسعودى- یکى یکى باید بخوانیم تا آقاى رئیس بفرمایند که وارد هست یا نیست.

رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

تبصره- پیشنهاد می‌کنم در اجراى این قانونى فرقى بین دهات وشهرستان‌ها نیست.

نقابت‏

وزیر فرهنگ- اختلافى نیست در ماده واحده نوشته شده در تمام کشور.

رئیس- پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

پیشنهاد می‌کنم تبصره زیر به ماده واحده علاوه شود.

تبصره- لیسانسیه‌هاى دانش‌سراى عالى که پایه ادارى دارند ...

رئیس- این مربوط به دومى است. پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود، پیشنهاد آقاى ارباب.

(به شرح زیر قرائت شد.)

پیشنهاد می‌کنم وزارت فرهنگ با ترمیم حقوق آموزگاران براى تأسیس دبستان شش کلاسه بندر عباس ...

رئیس- این پیشنهاد آقاى مهدى ارباب وارد نیست، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد.)

پیشنهاد می‌کنم لایحه پیشنهادى شماره 61977- 20/11/32 وزارت فرهنگ شامل حال کلیه دبیران و آموزگاران وزارت فرهنگ و دانشگاه بشود. جفرودى‏

رئیس- این پیشنهاد هم مربوط به لایحه دوم است، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد.)

پیشنهاد می‌کنم لایحه پیشنهادى وزارت فرهنگ شامل حال کلیه دبیران و آموزگاران اعم از آنهایى که در وزارت فرهنگ کار می‌کنند یا در دانشگاه بشود. جفرودى‏

رئیس- نظر همان پیشنهاد قبل است، پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد.)

مقام محترم ریاست مجلس.

بنده پیشنهاد می‌کنم که فقط آموزگاران و دبیرانى از این قانون استفاده کنند که مستقیماً به شغل معلمى اشتغال دارند و اقلاً در هفته 18 ساعت درس بدهند. صادق نراقى‏

رئیس- آقاى نراقى.

وزیر فرهنگ- اجازه می‌فرمایید.

نراقى- اجازه می‌فرمایید بنده اول توضیح بدهم.

رئیس- وزیر می‌تواند همیشه و خارج از نوبت صحبت کند، بفرمایید.

وزیر فرهنگ- راجع به پیشنهادى که کرده‌اند، این پیشنهاد بسیار مفید است، ولى یک زحمتى براى وزارت فرهنگ ایجاد خواهد کرد، البته این پیشنهاد از این جهت مفید است که ما معلمین را تشویق کردیم که رأساً در کادر آموزش باشند و این پیشنهاد آنها را موظف خواهد کرد که بروند تدریس بکنند و بروند در دبستان‌ها و دبیرستان‌ها مشغول کار شوند اما وزارت فرهنگ یک عده از ادارات و دوایر فنى دارد که باید از وجود آموزگاران و دبیرانى که آشنایى بیشترى به امور تعلیم و تربیت دارند براى آن ادارات و دوایر فنى استفاده کند، اگر این پشنهادى که داده‌اند، تصویب بشود، وزارت فرهنگ دچار اشکال خواهد شد، بنابراین تقاضا می‌کنم که به همان کار آموزش اکتفا بفرمایند.

رئیس- آقاى نراقى پیشنهادى که کرده‌اید اگر توضیحى دارید بفرمایید بدهید.

صادق نراقى- بنده منظورم از این پیشنهاد این نبود که خداى نکرده یک عده‌اى را از دیگران جدا کنم، ولى امروز چیزى را که به آن احتیاج دارم و تمام نواقص اجتماع از آن ناشى می‌شود، این است که آموزگار و معلم کم داریم، کسى هم تن باین زحمت نمی‌دهد و وقتى که ما مزایاى اختصاصى براى آموزگار در نظر نگرفتیم آنها کارهاى راحت‌تر یعنى رفتن و پشت میز نشستن یا بازرس شدن و بازرس خصوصى شدن را بیشتر میل دارند (صحیح است) این پیشنهاد را براى این کردم که مخصوصاً وزارت فرهنگ موظف باشد که به معلمین و آموزگاران این کمک را بکند و آنها بروند تربیت بکنند اولاً این مردم را و براى این که تشویق بشوند تقاضا می‌کنم که این پیشنهاد را قبول بفرمایید.

عبدالصاحب صفایی- هجده ساعت را حذف بفرمایید.

نراقى- آقاى رئیس بنده می‌توانم اصلاح کنم؟

رئیس- می‌خواهند پیشنهادى که داده‌اند، اصلاح کنند تا شاید مورد موافقت قرار گیرد.

نراقى- براى این که اشکالى براى جناب آقاى وزیر فرهنگ و وزارت فرهنگ در تصویب این پیشنهاد و اجرایش پیش نیاید، بنده یک اصلاحى می‌کنم و آن این است که نوشته بشود معلم و تمام کسانى که مستقیماً کار آموزشى می‌کنند، ساعتش را هم حذف بفرمایید.

رئیس- یک دفعه قرائت می‌شود با اصلاحى که به عمل آمده.

(به شرح زیر قرائت شد).

بنده پیشنهاد می‌کنم که فقط آموزگاران و دبیرانى از مزایاى این قانون استفاده کنند که مستقیماً به شغل معلمى اشتغال دارند.

میراشرافى- کمک آموزگار را اضافه بفرمایید.

نراقى- کمک آموزگار را هم پیشنهاد می‌کنم اضافه شود.

رئیس- کمک آموزگار هم اضافه می‌شود، نظر آقاى وزیر فرهنگ چیست؟

وزیر فرهنگ- اجازه بفرمایید وقتى که کلمه معلم اینجا نوشته شده است، شامل کمک آموزگار و آموزگار و دبیر هم می‌شود، بنظر بنده کلمه معلم بهتر از این است که بنویسیم آموزگار و کمک آموزگار، چون معلم کلمه اعم است، بنده موافقم که نوشته شود معلمین و آنهایى که اشتغال به کار آموزشى دارند از مزایاى این قانون استفاده کنند.

دکتر جزایرى- تدریس نوشته شود، نوشته شود کسانى که تدریس می‌کنند.

میراشرافى- آموزشى کافى است.

رئیس- پیشنهاد اصلاح شده، مجدداً قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد.)

بنده پیشنهاد می‌کنم که فقط معلمین و کسانى که کار آموزشى می‌کنند از این قانون استفاده کنند.

نراقى‏

حشمتى- کسان، صحیح نیست، یک ساعت درس می‌دهند می‌گویند کار آموزشى دارند.

رئیس- آقاى صدر زاده شما مخالفید؟

دکتر افشار- تدریس نوشته شود نه آموزشى.

دکتر جزایرى- تدریس.

دکتر بینا- پیشنهاد بنده را بخوانند تأمین نظر آقایان خواهد شد.

رئیس- پیشنهاد مشابهى هم هست، خوانده می‌شود که پیشنهاد اول کامل بشود قرائت می‌شود.

(به شرح زیر قرائت شد).

آموزگاران و دبیرانى می‌توانند از مزایاى این لایحه قانونى استفاده نمایند که فقط اشتغال به تدریس داشته و حداقل در هفته ده ساعت مشغول تدریس باشند.

رئیس- آقاى دکتر بینا.

دکتر بینا- منظور از این لایحه که جناب آقاى وزیر فرهنگ تقدیم کرده‌اند کمک به آموزگاران و دبیرانى است که در مدارس ابتدایى و متوسطه مشغول تدریس هستند متأسفانه از امروز که این لایحه به مجلس آمده اشخاصى مراجعه کرده‌اند از لیسانسیه‌ها و آموزگاران و گفته‌اند که حقوق آموزگاران در این لایحه‌اى که جناب آقاى وزیر فرهنگ پیشنهاد کرده‌اند، تأمین نشده، فقط به پایه اول آموزگارى کمک می‌شود و به پایه‌هاى 3 و 4 و 5 کمک نخواهد شد.

وزیر فرهنگ- تا پایه 4 کمک می‌کند.

دکتر بینا- بنده چون براى پایه‌هاى 3 و 4 و 5 از شما پرسیدم مرقوم فرموده‌اید تا پایه 3 و 4 و 5 کمک آموزگارى صدق می‌کند.

وزیر فرهنگ- تا پایه 4 آموزگارى و تا پایه پنج کمک آموزگارى صدق می‌کند.

دکتر بینا- چرا تا پایه 9 صدق نکند.

میراشرافى- پایه 9 به قدر کافى حقوق می‌گیرد.

دکتر بینا- تا پایه پنج هم صدق بکند، بنده عرضى ندارم، ولى از دیروز شنیدم و اشخاصى را هم می‌شناسم که می‌خواهند دو سه ساعت بروند در مدرسه‌ها تدریس بکنند و از این 100 و 250 تومان استفاده بکنند و اگر ما این کمک را می‌کنیم فقط و فقط براى آموزگاران و دبیرانى است که براى تعلیم و تربیت اولاد و فرزندان این مملکت کار می‌کنند (صحیح است) متأسفانه فرع زاید بر اصل شده در وزارت فرهنگ اداراتى هست که تمام آموزگاران و دبیرانى که دولت زحمت می‌کشد 6 سال، 7 سال براى مدارس تربیت می‌کند، 12 سال براى آنها لیسانس تهیه می‌کند آنها به مجردى که از مدرسه می‌آیند بیرون، وارد وزارت فرهنگ می‌شوند و می‌خواهند از پشت میز کنار نروند و در نتیجه در مدارس ابتدایى و مدارس متوسطه ما معلم نداریم، بنده امروز در وزارت فرهنگ نشان می‌دهم که اقلا 200 و 300 نفر لیسانسیه می‌باشند که در پشت میز نشسته‌اند و فقط کار ادارى می‌کنند، بنده با بازرس مخصوصى یا بازرس فنى نظرى ندارم، بازرس فنى و بازرس تعلیماتى باید باشد (میراشرافى: آنها را آن وقتى که آقاى دکتر جزایرى وزیر فرهنگ بودند، بهشان حکم دادند) شما رعایت اینها را می‌کنید، بنابراین، این لایحه‌اى که اینجا آمده باید فقط و فقط شامل اشخاصى بشود که به شغل معلمى مشغولند نه این که فوراً از امروز شروع کنند، بگویند آقا در مدرسه تدین یا مدرسه تمدن یا در مدرسه البرز، یک ساعت براى من درس پیدا بکنید تا از مزایاى این قانون استفاده بکنم، پس آقایان نمایندگان اجازه بدهید که لااقل قید ده ساعت در پیشنهاد باشد، در صورتى که باید بیست ساعت آموزگار و دبیر تدریس کنند تا بتوانند از

+++

مزایاى قانونى این لایحه استفاده کنند والا بنده با دادن اضافه حقوق به اشخاصى که پشت میز می‌نشینند و کار تعلیماتى انجام نمی‌دهند، مخالفم (صحیح است).

نقابت- صد تومان چیزى نیست که این قدر صحبت می‌شود.

رئیس- آقاى وزیر فرهنگ.

وزیر فرهنگ- بنده خیلى معذرت می‌خواهم، از این که می‌خواهم بیانات جناب آقاى دکتر بینا را با قوانینى که از این مجلس گذشته است رد کنم.

پیراسته- از این مجلس خیر از مجلس دوره 17.

وزیر فرهنگ- از مجلس‌هاى گذشته در دوره‌هاى گذشته، طبق قانون تربیت معلم اجازه داده است در 1326 که لیسانسیه‌هاى دانشسراى عالى را مکلف کرده است که پنج سال از خدمت خودشان را در دبیرستان‌ها انجام وظیفه کنند یعنى بروند در شهرستان‌ها کار دبیرى کنند از فارغ التحصیلان دانش‌سراى مقدماتى تعهد گرفته‌اند که بعد از این که از دانش‌سراى مقدماتى فارغ‌التحصیل شدند، پنج سال بروند در خارج از مرکز خدمت کنند وقتى که این قوانین هست وزارت فرهنگ کسى را که از دانش‌سراى عالى می‌آید بیرون فوراً پشت سر نخواهد گذاشت تا این تعهدات را انجام ندهد، اما کار وزارت فرهنگ تنها کار ادارى نیست، بلکه با این که در فرهنگ تشریف داشته‌اند می‌دانند اداراتى ما داریم باید متخصص فنى در آنجا برود تا آن کار را انجام بدهد مثلاً همان بازرسى فنى که اشاره فرمودند بازرس تعلیماتى کسى است که باید برود سر کلاس بنشیند و ببیند معلم چه جور درس می‌دهد و او را هدایت کند، رئیس اداره بازرس فنى باید کسى باشد که وقتى گزارش بازرس تعلیماتى در یک مورد مى‌آید آن گزارش را ببیند و ببیند که کجا نقص دارد و نقص را مرتفع کند، بنابراین آنهایى هم که در کادر ادارى فنى وزارت فرهنگ هستند، کار آموزشى می‌کنند، اینها کار ادارى نمی‌کنند، راجع به ساعت کار بنده می‌خواهم به جناب آقاى دکتر بینا عرض کنم اگر ما به آموزگار می‌گوییم که ده ساعت درس بده، این خلاف اصول آمزشى و تربیتى است، زیرا باید کلاس دبستان را یک آموزگار تمام ساعاتش را درس بدهد، اگر ما در یک کلاس چهار معلم داشته باشیم به چهار لله بسپریم که چه جور تربیت کنند و اگر ما به آموزگار ده ساعت درس بدهیم هر کلاس دبستان ما که 30 ساعت درس دارد سه آموزگار باید اداره کند (دکتر بینا: حداقل ده ساعت) محصلى که با خوى سه نفر آموزگار تماس داشته باشد، خود آقایان تصدیق خواهید فرمود که این بچه خوب تربیت نمی‌شود (یک نفر از نمایندگان: حداقل گذاشته‌اند) بنابراین بنده معتقدم وقتى که در اینجا نوشته شده است معلم به تمام معلمین اطلاق می‌شود و آنها می‌توانند استفاده کنند و تمنى می‌کنم از ذکر ساعت درس صرف نظر بفرمایند.

7- موقع و دستور جلسه بعد، ختم جلسه.

رئیس- پیشنهاد آقاى دکتر بینا در دستور است ولى براى رأى عده کافى نیست در خارج هم آقایان نیستند، ساعت هم از وقت معمول یک ساعت گذشته، بنابراین صبح یکشنبه جلسه خواهد بود و به همین پیشنهاد باید رأى گرفته شود (دکتر بینا: بنده هم یک توضیحى بدهم) و دنباله این لایحه هم در دستور خواهد بود.

 (مجلس یک ساعت و بیست دقیقه بعد از ظهر ختم شد).

رئیس مجلس شوراى ملى- رضا حکمت‏

+++

یادداشت ها
Parameter:294835!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)