کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره پانزدهم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس ملی ، دوره 15
[1396/05/24]

جلسه : 50 صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه نهم اسفند ماه 1326  

 

فهرست مطالب :

1 - تصویب صورت مجلس

2 - تصویب دو فقره اعتبارنامه

3 - تقدیم چند فقره لایحه از طرف آقایان وزیر جنگ و وزیر راه

4 - طرح و تصویب لایحه کمک به مستخدمین جزء و دون پایه

5 - سؤال آقای رضوی و جواب آقای وزیر راه

6 - موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

مشروح مذاکرات مجلس ملی ، دوره 15

 

 

جلسه : 50

صورت مشروح مذاکرات مجلس روز یکشنبه نهم اسفند ماه 1326

 

فهرست مطالب :

1 - تصویب صورت مجلس

2 - تصویب دو فقره اعتبارنامه

3 - تقدیم چند فقره لایحه از طرف آقایان وزیر جنگ و وزیر راه

4 - طرح و تصویب لایحه کمک به مستخدمین جزء و دون پایه

5 - سؤال آقای رضوی و جواب آقای وزیر راه

6 - موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

 

مجلس شش ساعت ربع بعد از ظهر به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید.

1- تصویب صورت مجلس‏

صورت مجلس جلسات قبل را آقاى صدرزاه (منشى) قرائت کردند.

ساعت پنج و پنجاه دقیقه بعد از ظهر روز سه‌شنبه چهارم اسفند مجلس به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل و صورت مجلس پیش قرائت گردید.

اسامى غائبین جلسه گذشته که ضمن صورت مجلس خوانده شده:

غائبین با اجازه - آقایان : عسکر صاحب‌جمع - غلامرضا فولادوند - عبدالرحمن فرامرزى - جواد گنجه‌ای - محمدتقى بهار - دکتر رضازاده شفق - عباس اسکندرى - دکتر دفترى‏

غائبین بى‌اجازه - آقایان : محمدحسین قشقایى - اردشیر شاملو - حسن اکبر - معتمد دماوندى - رستم گیو - کامل ماکویى - محمد ابراهیم امیر تیمور - محمدقلى قوامى - شهاب خسروانى.

دیرآمدگان با اجازه - آقایان : کشاورز صدر - دکتر راجى - ظفر بختیار - ابوالحسن رضوى - ناصرالدین ناصرى.

دیر آمدگان بى اجازه - آقایان : دکتر اعتبار - ابوالفضل تولیت - آقاخان بختیار - منصف - دکتر طبا - مسعود ثابتى - عبدالحسین نیک‌پور - منوچهر گلبادى - خوئیلر - اسدى - عزیز زنگنه.

آقایان آشتیانى‌زاده و مهدى ارباب و نبوى نسبت به صورت جلسه توضیحى دادند و تصویب شد.

آقاى دکتر معظمى راجع به استیضاح تذکرى دادند و آقاى نورالدین امامى راجع به اعتبارنامه آقاى دکتر متین دفترى و جریان انتخاب مشکین شهر بیاناتى نمودند و به نمایندگى ایشان اخذ رأی و تصویب شد.

آقاى نخست وزیر تقاضا نمودند موضوع استیضاح مطرح شود و آقاى رضوى تقاضا نمودند لایحه مستخدمین جزء مطرح شود.

آقاى دکتر معظمى معتقد بودند استیضاح قبل از طرف لایحه باید به عمل آید.

آقاى حائری‌زاده با قرائت اصول 26 و 27 و 35 و 44 و 47 و45 و 49 و 64 راجع به اصول مشروطیت و آنچه در گذشته معمول بوده توضیح مشروحى دادند و سپس با اشاره به قرارداد وثوق‌الدوله و کودتا و جمهورى قلابى و تبدیل آن به سلطنت همچنین اضطرارب و قتل‌های مصنوعى و سرقت‌های اطراف شهر و قتل اخیر که شبیه به قتل عشقى بوده است گفتند این مقدمات طلیعه مرض شدیدى است که باید به شدت از آن جلوگیرى کرد دنیاى امروز باید متکى به عدالت باشد.

آقاى سرورى وزیر دادگسترى راجع به مطالب آقاى حائری‌زاده توضیحى دادند و آقاى مکى راجع به استیضاح از دولت‌های گذشته و دولت فعلى و علل استیضاح قتل محمدمسعود توضیحات مشروحى دادند به وضع و سپس سال‌های 1301 و 2 و 3 و افزایش اضطراب عمومى و استیضاح دولت سردار سپه برای قتل عشقى و بیانات آقاى بهار و متن استیضاح مذکور اشاره نموده گفتند چون به سؤالات نمایندگان پاسخ داده نمی‌شد مبادرت به استیضاح نموده‌اند و اگر از حوادث شوم جلوگیرى شود پشتیبانى خواهند کرد و معتقد بودند که دراین موقع خطیر باید حکومت قانون مملکت را حفظ کند.

+++

 آقاى اردلان وزیر راه در موضوع استیضاح و تطبیق و تفسیر قانون اساسى و بیانات آقاى حائری‌زاده با قرائت اصول 51 و 46 و 45 قانون اساسى توضیحاتى داده گفتند برخلاف قانون اساسى هیچ کارى انجام نمی‌شود و دولت مسئول وضعیت است.

آقاى آزاد نخست توضیحى در مفهوم استیضاح دادند و بعد به وزارت راه و چند نفر مقاطعه‌کار که مقامات حساس وزارتخانه را اشغال و در شرکت‌های مختلف و تضییع حق دولت مشارکت نموده‌اند همچنین راجع به حمل حمل کالا از خوزستان و تخفیف بی‌مورد کرایه به ضرر دولت و نفع شرکاء و مداخله در پول تقاعد و سپرده‌های مردم شرح مفصلى ایراد نمودند و نیز راجع به وزارت دادگسترى و قتل فرخشاد لیسترو شرح و جریان آن و تبرئه متهمین بیاناتى کردند و معتقد بودند اگر مجلس حق حاکمیت خود را حفظ کند جز قانون حاکمى نخواهدبود و وضع دیکتاتورى پیش نمی‌آید.

آقاى صدرزاه در موضوع استیضاح و قضاوت مجلس و بیانات آقاى حائری‌زاده و حوادث آینده گفتند اگر مجلس به وظیفه خود عمل کند هیچ وقت به اساس مشروطیت لطمه وارد نمی‌شود.

آقاى اردلان به موجب ماده 44 و 46 و 48 نظامنامه گفتند جوابگوى استیضاح فقط دولت است آقاى وزیر دادگسترى راجع به محاکمه متهمین قتل فرخشاد لیستر گفتند قاضى باید فقط روى پرونده حکم کند و اگر اشتباهى کرد محکمه بالاتر آن را نقض می‌کند چنان که رأی محکمه جنایى نسبت به متهمین قتل لیستر در دیوان کشور نقض شده است.

آقاى سرلشکر آق اولى وزیر کشور راجع به اضطراب و تشویش عمومى و سرقت‌هاى داخل و خارج شهر و دستگیرى سارقین و کشف جنایات و تعقیب قضیه قتل محمد مسعود و مداخلات نظامیان به تقاضاى شهربانى در حفظ امنیت و جلوگیرى از حوادث توضیحاتى داده گفتند قدرت دولت برای اجرأی قانون مربوط به حسن قضاوت و حق گذارى مردم و مجلس شورای ملى است.

آقاى اردلان وزیر راه نیز توضیحاتى راجع به بیانات آقاى آزاد نسبت به وزارت راه و بنگاه راه‌آهن دادند و چون عده کافى نبود ساعت نه بعد از ظهر مجلس به عنوان تنفس ختم و جلسه آینده به روز پنج شنبه محول گردید.

ساعت شش و ده دقیقه بعد از ظهر روز پنج شنبه ششم اسفند مجلس به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل گردید.

اسامى غائبین روز پنج شنبه ششم اسفند ماه 1326

غائبین با اجازه - آقایان : فولادوند - گنجه‌ای - بهار - على وکیلى - دکتر دفترى.

غائبین بى‌اجازه - آقایان : محمدحسین قشقایى - شادلو - حسن اکبر - معتمد دماوندى - کامل ماکویى - امیر تیمور - قوامى - دکتر مصباح‌زاده - گلبادى.

دیرآمدگان با اجازه - آقایان : دکتر راجى - اورنگ - ظفر بختیارى - فرامرزى - سزاوار - شریعت‌زاده - صادقى - دکتر شفق - یمین اسفندیارى - عباس اسکندرى.

دیر آمدگان بى اجازه - آقایان : آقا خان بختیار - بیات - تولیت - رستم گیو - دکتر طبا - شهاب خسروانى - نیک‌پور - خوئیلر - باتمانقلیچ .

آقاى نخست وزیر راجع به تعقیب کسانى که به امنیت عمومى حمله می‌کنند به اظهار تأسف بیان داشتند که دولت منتهای جدیت را در کشف قتل اخیر خواهد کرد و تذکرات اصلاح طلبانه نمایندگان محترم را به موقع عمل می‌گذارد سپس با اشاره به لغو حکومت نظامى و جیره‌بندى و حذف مخارج غیر ضرورى و قطع سوءاستفاده از دستگاه دولتى و آغاز اصلاحات اساسى برای تنزیل هزینه زندگى تذکر دادن که باید به تدریج موجبات موفقیت فراهم گردد و دولت با قدرت قانون به بسط امنیت و عدالت خواهد پرداخت و اکنون سرنوشت دولت را به اختیار برگزیدگان ملت واگذار و تقاضاى رأی اعتماد می‌کنم.

آقاى مهدى ارباب راجع به مذاکرات جلسه قبل آقاى وزیر کشاورزى موضوع دستگیرى قاتل افسر فاسدالاخلاق در جوادیه توضیحاتى دادند و آقاى وزیر کشور رفع سوء تفاهم نمودند.

آقاى آزاد پیشنهاد نمودند که به استیضاح ایشان رأی جداگانه گرفته شود.

آقاى مهندس رضوى شرحى راجع به کسانى که دولت را به نام ملت ناراحت و در قضاوت خود اشتباه می‌کنند بیان داشتند گفتند باید انجام اصلاحات را از افراد درستکار بخواهیم و معتقد بودند که دولت آقاى حکیمى قابل استیضاح نیست و یک رأی هم کافى است آقاى وزیر راه نیز همین گونه اظهارنظر نمودند و آقاى دکتر عبده به عنوان اخطار گفتند مواد 46 و 47 نظامنامه باید رعایت شود و آقاى عدل وزیر مشاور اظهار داشتند آقاى آزاد قبل از طرف استیضاح باید تقاضاى رأی نسبت به استیضاح قبلى می‌کردند. در این موقع آقاى نخست وزیر شخصاً تقاضاى رأی اعتماد نمودند.

آقاى محمدعلى مسعودى پیشنهادنمودند طبق ماده 92 نظامنامه اخذ رأی شود بالنتیجه از 153 نفر عده حاضر 55 نفربه دولت آقاى حکیمى رأی اعتماد دادند و ساعت هفت بعد از ظهر تنفس داده شد.

سه ربع بعد مجلس به ریاست آقاى رضا حکمت تشکیل و گزارش شعبه سوم راجع به انتخابات بوشهر و نمایندگى آقایان احمد فرامرزى و شکرالله صفوى به وسیله آقاى رضوى قرائت و اخذ رأی آن به جلسه بعد موکول شد و سپس گزارش انتخابات ساوجبلاغ و رد نمایندگى آقاى کهبد را از شعبه سوم قرائت نمودند که به جلسه بعد موکول گردید. ساعت هشت بعد از ظهر مجلس خاتمه یافت وجلسه آینده به روز یک شنبه نهم چهار بعد از ظهر موکول شد.

رئیس - نسبت به صورت مجلس نظرى نیست؟ آقاى ارباب نسبت به صورت جلسه نظرى دارید؟

ارباب - بلى.

رئیس - بفرمایید

ارباب - آقاى وزیر کشاورزى راجع به سوء تفاهمى که خواستند اینجا رفع بکنند فرمودند که آن قاتل سابق‌الذکر (جمعى از نمایندگان - بلندتر بفرمایید) بنده یک قدرى حالم خوب نیست مقصود این است که فرمودند آقاى سرتیپ صفارى این گزارش را دادند و یک نامه‌ای از آقاى سرتیپ صفارى رسیده است که ایشان تکذیب می‌کنند ایشان نوشته‌اند بعد از عنوان تیمسار وزیر کشور در جلسه اخیر مجلس راجع به دستگیرى متهم به قتل هم ردیف ستوان وداد بیاناتى فرمودند و مضمون آن را به اینجانب نسبت داده‌اند متأسفانه باید به عرض برسانم که محققاً ایشان اشتباه کرده‌اند زیرا دستگیرى قاتل یا متهم وقتى صورت گرفت که همان روز از کار کناره‌گیرى کرده بودم و موفق به عرض گزارش نشدم و از جزئیات دستگیرى وى هم که در جوادیه یا جاى دیگر بوده اطلاعى به بنده نرسیده بود که بتوانم چیزى به ایشان اظهار بدارم برای رفع سوء تفاهم از جنابعالى به این مختصر مبادرت وزریدم با نهایت احترام سرتیپ صفارى.

رئیس - این اعتراض به صورت مجلس نبود یک موضوع جداگانه‌ای بود که ممکن بود راجع به آن اجازه بخواهید دیگر نسبت به صورت مجلس نظرى نیست؟ آقاى قبادیان.

قبادیان - بنده در جلسه پیش یک پیشنهادى داده بودم راجع به لایحه مستخدمین جزء و در صورت مجلس چیزى نبود حالا هم استدعا می‌کنم که این قسمت را در دستور بگذارید تا تصویب شود که این قسمت اگر بگذرد واقعاً اسباب زحمت مجلس هم مرتفع می‌شود (صحیح است) چوه همه ما گرفتار این موضوع هستیم.

رئیس - دیگر نسبت به صورت مجلس نظرى نیست؟ آقاى دکتر متین دفترى.

دکتر متین دفترى - چون در صورت مجلسى که خوانده شد تصویب اعتبارنامه بنده هم بود بنده لازم می‌دانم که اولاً از آقایان نمایندگان محترم که در غیاب بنده اظهار لطف فرمودند و رأی دادند و همچنین از آقاى امامى که دفاع فرمودند تشکر بکنم ولى ضمناً لازم بود به عرض آقایان برسانم که چون در موقع مخالفت یک مطالبى اظهار شد که لازم است تکذیب بشود و تکذیبش هم محتاج به توضیحات مفصلى است و ادله‌ای بنده دارم برای تکذیب این است که تمنا می‌کنم اجازه بنده محفوظ بماند که هر وقت آقاى رئیس مقتضى بدانند بنده عرایضم را به عرض مجلس شورای ملى برسانم.

رئیس - یک روز قبل از دستور بیاناتتان را بفرمایید، آقاى ابوالقاسم امینى.

امینى - بنده نسبت به اظهارات آقاى مهندس رضوى عرایضى داشتم که اگر مطابق نظامنامه مقام ریاست اجازه بفرمایند صحبتى بکنم. البته این حق شاید برای من نباشد که نسبت به ایشان بتوانم اعتراض بکنم ولى اجازه می‌خواهم در صورتى که اجازه بفرمایید صحبتى بکنم.

رئیس - یک عده از آقایان قبل از دستور اجازه صحبت خواسته‌اند اگر مجلس اجازه داد شما هم صحبت خواهید کرد. آقاى حاذقى.

حاذقى - در جلسه قبل من دو سؤال تقدیم مقام ریاست کردم که سؤال اول راجع به وزارت راه بود که اعتراض شده بود به این که بودجه فرودگاه شیراز مصوب بوده و آگهى مناقصه آن را هم داده‌اند ولى آن را به جاى دیگر انتقال داده‌اند.

+++

 وزیر راه (آقاى اردلان) - بنده حاضرم جواب بدهم آقا.

حاذقى - ... و یکى همراجع به تعقیب ضارب آقاى شهاب خسروانى از وزارت دادگسترى که بایستى در صورت مجلس انعکاس داشته باشد و سؤالاتى که داده می‌شود به مجلس به آقایان وزراء داده شود.

وزیر دادگسترى (آقاى سرورى) - بنده هم حاضرم جواب بدهم.

وزیر دارایی (آقاى نجم) - بنده هم برای جواب سؤال‌هایی که شده حاضرم.

رئیس - سؤال‌هایی که داده می‌شود برای آقایان وزراء فرستاده می‌شود و اغلب سؤال‌ها را هم آقایان حاضرند که جواب بدهند دیگر نسبت به صورت مجلس اعتراضى نیست؟ (اظهارى نشد) صورت مجلس جلسه قبل تصویب شد.

جمعى از نمایندگان - دستور.

اردلان - اعتبارنامه‌ها را مطرح کنید.

2- تصویب دو فقره اعتبارنامه.

رئیس - در دستور جلسه قبل اعتبارنامه بوشهر و ساوجبلاغ مطرح شده بود و فقط یک رأی لازم داشت باید رأی گرفته شود و بعد چیزهاى دیگر مطرح شود اول رأی می‌گیریم به انتخاب آقاى احمد فرامرزى از بوشهر و گزارشش هم قبلاً قرائت شده آقایانى که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. رأی گرفته می‌شود به نمایندگی آقاى صفوى از بوشهر آقایانی که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. گزارش ساوجبلاغ 000 (دهقان - بنده پیشنهاد داده بودم) بلى چند تا پیشنهاد رسیده که وارد دستور بشویم راجع به لایحه مستخدمین (حاذقى - چرا به این یکى رأی نمی‌گیرید؟) بنده هم عقیده‌ام این است که مجلس این قسمت را هم تکلیفش را معین کند (صحیح است) چون مخالفتى با گزارش نشده بود یعنى آن ورقه گذاشته شده در بیرون فقط به عنوان موافق یک نفر ثبت نام کرده ولى مخالفى ثبت نام نکرده (دکتر بقایى - بنده موافق گزارش هستم) اول باید یک مخالف صحبت یکند و مخالف ثبت نام نکرده اول باید یک کسى مخالف گزارش صحبت بکند بعد موافق صحبت کند ولى مخالفى ندارد اگر مخالف پیدا کند موافق می‌تواند صحبت کند این گزارش چون مخالفى ندارد باید مطرح بشود و رویش رأی گرفته بشود.

دکتر بقایى - بنده حرف‌هایی دارم که باید بزنم.

دهقان - بنده پیشنهاد داده بودم که بعد از انتخابات بوشهر لایحه مستخدمین جزء مطرح بشود.

دکتر بقایی - آقاى رئیس ماده‌ای نیست که بنده بتوانم حرف بزنم.

رئیس - آخر اگر در یک موضوعى مخالف نباشد موافق نباید صحبت کند.

دکتر بقایی - اگر این طور است بنده یک عرایضى دارم که در هر صورت باید به عرض مجلس برسانم بنابراین ممکن است بنده را مخالف حساب کنید به علاوه خودش باید دفاع بکند.

رئیس- اگر خودش بخواهد صحبت کند این گزارش مطرح می‌شود. حالا یک پیشنهادى رسیده است که قرائت می‌شود:

 (به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌کنم چون وقت تنگ و آخر سال نزدیک است لایحه مستخدمین جزء مطرح گردد - دکتر شفق.

رئیس - مخالفى نیست؟

اردلان - بنده مخالفم.

رئیس - بفرمایید.

اردلان - بنده عرض می‌کنم که ما در مجلس شورای ملى باید مظهر عدالت باشیم آقا (صحیح است) ما نباید تبعیض بکنیم یک وکیلى است 5 ماه است آمده است این جا یا اعتبارنامه‌اش را تصویب بکنیم یا عذرش را بخواهیم این مانعى ندارد (صحیح است)

مکى - مجلس می‌تواند دستور خودش را تغییر بدهد.

دهقان - چون به مخالف اجازه صحبت دادید اجازه بدهید خودشان هم توضیح بدهند.

رئیس - توضیح لازم نیست رأی می‌گیریم آقایانی که موافقند لایحه اضافه حقوق مستخدمین مطرح شود قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. حالا لایحه قرائت می‌شود و فوریتش مطرح است. (لایحه کمک به مستخدمین جزء و دون پایه به شرح زیر قرائت شد)

مجلس شورای ملى:

به طوری که خاطر نمایندگان محترم مستحضر است حقوق کارمندان دون پایه و خدمتگزاران جزء ادارات دولتى و شهرداری‌ها و مجلس شورای ملى بسیار ناچیز و امرار معاش برای آن‌ها متعسر گردیده است و مخصوصاً چون حقوقشان از حد معینى نمی‌تواند تجاوز نماید بعضى از آن‌ها از دریافت مختصر اضافه حقوق سالیانه نیز محروم و اکثراً باید با حقوق محدود و معینى معاش سنگین عائله متعددى را تامین نمایند و با پآئین آمدن هزینه زندگى نیز چون پایه و وضع حقوقى آنها در گذشته بى‌تناسب بوده به طور محسوس از صعوبت معیشت آن‌ها کاسته نخواهد شد بنابراین دولت مقتضى دانست در باره این طبقات با تصویب مجلس شورای ملى مساعدتى نموده و مختصرى به مأخذ اضافه حقوق سالیانه آن‌ها افزوده و حداکثر حقوق آن‌ها را که در طى دوره خدمت با دریافت اضافه حقوق سالیانه ممکن است به آن برسند افزایش دهد باینجهه لایحه ضمیمه برای تصویب مجلس شورای ملى با قید یک فوریت تقدیم می‌شود.

نخست وزیر -           ابراهیم حکیمى.

وزیر دارایی -            ابوالقاسم نجم.

ماده واحده - اضافه حقوق سالیانه کارمندان دون پایه و خدمتگزاران جزء وزارتخانه‌ها و ادارات دولتى و شهرداری‌ها و مجلس شورای ملى و حداکثر حقوقى که به آنها می‌توان داد به شرح زیر تصویب می‌شود:

1- اضافه حقوق سالیانه کارمندان دون پایه یکصد وبیست ریال و حداکثر حقوق آن‌ها در طول مدت خمت نباید از ماهى یکهزار و هفتصد ریالى تجاوز نماید.

2- اضافه حقوق سالیانه خدمتگزاران جزء یکصد ریال و حداکثر حقوق آن‌ها در طول مدت خدمت نباید از ماهى یک هزار و پانصد ریال تجاوز نماید.

تبصره - اضافه حقوق سال 1326 کارمندان دون پایه و خدمتگزاران جزء موضوع این قانون از اول سال 1326 برقرار و محل آن از صرفه‌جویی‌هاى بودجه سال 1326 هر یک از وزارتخانه‌ها و ادارات مستقل مربوطه خواهد بود.

رئیس - آقاى دکتر معظمى.

دکتر معظمى - موافقم.

رئیس - آقاى مسعودى موافقید؟

مسعودى - موافقم.

رئیس - آقاى اردلان موافقید؟ (اردلان : مخالفم با فوریت) بفرمایید.

اردلان - البته چون مجلس شورای ملى رأی داد بنده هم اطاعت می‌کنم و وارد همین موضوع می‌شوم ولى چنان چه در کمیسیون قوانین دارایی هم به جناب آقاى وزیر دارایی عرض کردم این لایحه‌ای که ما امروز باید به آن رأی بدهیم یک لایحه مالى است ولى رقم در او نیست در صورتى که لوایح مالى قاعدتاً باید یک رقمى در او باشد که چون ما رأی می‌دهیم بدانیم به چه رقمى رأی می‌دهیم. بودجه 1326 مملکتى را که دولت سابق به مجلس شورای ملى تقدیم داشته بودند و جناب آقاى وزیر دارایی هم سه دوازدهمش را اخیراً به تصویب رساندند یعنى دولت حاضر هم همان بودجه را مأخذ قرار دادند که در آن پنج میلیارد و کسرى عایدى منظور شده و در حدود هشت میلیارد و کسرى هزینه منظور شده به طوری که هزینه کل کشور در سال 1326 دو میلیارد و کسر اضافه بردرآمد دارد و چندین بار در این خصوص گفته شد که این اضافه از چه محلى تامین خواهد شد و وزرای مسئول اظهار داشتند که از محل صرف‌جویی بودجه این اضافه‌ها تامین خواهد شد یعنى هشت میلیارد که در بودجه نوشته شده تمام خرج نخواهد شد یعنى یک مقدارش خرج خواهد شد تا آخر سال 1326 و ما می‌توانیم قول بدهیم که بودجه خرج ودخل موازنه بکند حالا یک لایحه‌ای است که الان بنده خودم خیلى علاقه دارم که به آن رأی بدهم و علاقه بنده از این جهت است که اگر بنده رأی می‌دهم یک پولى باشد که به مستخدمین جزء بدهیم والا ما بیاییم یک رأی بدهیم و فردا وزارت دارایی بگوید که بودجه ما پنج میلیارد عایدات دارد و هشت میلیارد هزینه و ما پولى نداریم که اضافه حقوق به مستخدمین جزء بدهیم این است که بنده از جناب آقاى وزیر دارایی استدعا می‌کنم که تشریف بیاورند اینجا بفرمایند که آیا اولاً محل این اعتبار رادر بودجه سال 1326 تامین می‌فرمایند که ما رأی بدهیم اگر این اظهار را فرمودند بنده با کمال میل مخالفت خود را راجع به فوریت پس می‌گیرم و اما درقسمت دوم بفرمایند که مستخدمین جزء در کشور چند نفر هستند و این اضافه‌ای که برای آن‌ها منظور می‌شود چه مبلغ است که ما این لایحه را که به آن رأی می‌دهیم برایمان روشن باشد که به چه مبلغى رأی می‌دهیم و بعد هم در قسمت شهرداری‌ها مرقوم فرمودند بودجه شهرداری‌ها، بودجه شهرداری‌ها اصلا جزء بودجه کل کشور نیست و به طوری که بنده شنیدم شهردارى مبالغى مقروض است و این محلش را

+++

 خواهشمندم بفرمایید که اگر ما رأی می‌دهیم که یک اضافه‌ای به مستخدمین شهرداری‌ها بدهیم از چه محل می‌دهیم و در قسمت کارمندان جزء مجلس شورای ملى هم بنده چون مخبر کمیسیون محاسبات مجلس شورای ملى هستم باید عرض کنم که بودجه مجلس شورای ملى یک بودجه جداگانه است و مطابق نظامنامه‌ای هم که همین اواخر تصویب شده هیئت رئیسه آن را منظور خواهند کرد بنده این را از حالا عرض می‌کنم که اگر مطابق آن نظامنامه‌ای که در مجلس شورای ملى تصویب شد یک اضافاتى مستخدمین مجلس بیشتر داشتند مأخذ ما همان نظامنامه مجلس شورای ملى خواهد بود این است که بنده خواهش می‌کنم ایشان جواب بفرمایند.

رئیس - آقاى دکتر معظمى.

دکتر معظمى - عرض کنم بیاناتى که آقاى اردلان نماینده محترم فرمودند در واقع مخالف با فوریت نبود چون اصلاحاتى به نظرشان رسیده بود که ضمن خود ماده ممکن است این اشکالات رفع بشود و بعداً هم خود آقاى وزیر دارایی جواب خواهند داد بنده هم اصولاً معتقدم که این لایحه به کمیسیون برود که آنجا معلوم بشود ولى چون چند روز برای فوریت اینجا ماند و آخر سال هم هست بهتر است که وضعیتش زودتر معین بشود (صحیح است) و این را آقایان می‌دانند و البته عرایضى و اصلاحاتى هم همین ماده دارد که خود ما پیشنهاد خواهیم کرد و می‌خواستم استدعا بکنم آقایان رأی بدهند فوریت تصویب بشود و مطرح بشود و چون زیاد هم نیست همین جا اصلاح خواهد شد (صحیح است)

رئیس - آقایانى که با فوریت این لایحه موافقند قیام کنند. (اکثر برخاستند) تصویب شد. ماده واحده مطرح است ولى قبلاً آقایان وزراء چند لایحه دارند که می‌خواهند تقدیم کنند آقاى وزیر جنگ بفرمایید.

3- تقدیم چند فقره لایحه از طرف آقایان وزیر جنگ و وزیر راه.

وزیر جنگ (تیمسار سپهبد یزدان‌پناه) - عرض کنم که شش فقره لایحه است که تقدیم مجلس شورای ملى می‌شود و چون فوریت ندارد تمنى می‌کنم مقرر فرمایند که به کمیسیون‌هاى مربوطه مراجعه شود و سیر طبیعى خودش را بکند و در موقع خودش مطرح بشود ضمنا در جلسات قبل بعضى از آقایان نمایندگان سؤالاتى از وزارت جنگ فرموده بودند که اگر اجازه بفرمایند جواب عرض کنم.

رئیس - جواب سؤالات برای بعد می‌ماند آقاى وزیر راه.

وزیر راه - اغلب ساختمان‌های راه‌آهن البته طرف توجه آقایان نمایندگان محترم است (صحیح است) و برای تکمیل بسط راه‌آهن میانه به تبریز و شاهرود به مشهد و قم به کاشان و طرف یزد با کرمان بالاخره پروگرامى در وزارت راه در نظر است که البته مستلزم یک تشکیلات منظم خواهد بود به موجب تصویب‌نامه دولت سابق آقاى کایزر تبعه دولت دانمارک که تخصص در کار ساختمان راه‌آهن دارد و در کامیساکس که ساختمان راه‌آهن سراسرى ایران را انجام داد مستخدم بود. (یمین اسفندیارى : کایزر!) بلى کایزر این کایزر را برای اداره کل ساختمان راه‌آهن استخدام کردند و چون به موجب تصویب مجلس شورای ملى می‌بایستی دولت حاضر در لغو پیشنهاد تصویب‌نامه اقدام بکند این است که لایحه استخدام کایزر و یک نفر منشى او که طرف احتیاج است به مجلس شورای ملى تقدیم می‌شود. ضمناً یک عرضى داشتم و اجازه می‌خواهم از آقاى رئیس عرض کنم که در آن موقع استیضاح بنده وعده دادم که رئیس به اظهاراتى که آقاى آزاد فرمودند (نمایندگان - بعد بفرمایید) ... بسیار خوب بعد می‌گویم.

آزاد - آقاى اردلان این اسناد توى کیف من هست.

4- طرح و تصویب لایحه کمک به مستخدمین جزء و دون پایه‏

رئیس - آقاى ملک مدنى موافقید با ماده؟

ملک مدنى - بنده یک تذکرى داشتم اگر ماده مطرح است عرض کنم.

رئیس - بلى ماده مطرح است بفرمایید.

ملک مدنى - بنده خیلى مختصر صحبت می‌کنم برای این که میل دارم هر چه زودتر این لایحه تصویب بشود که کارمندان جزء بعد از این همه معطلى لااقل به حقوق حقه خودشان رسیده باشند و این تذکرى که می‌خواستم بدهم این بود که اسم شهرداری‌ها و مجلس شورای ملى را هم در این قسمت ذکر کرده‌اند در صورتى که شهرداری‌ها یک بودجه جداگانه دارد که مربوط به این لایحه نیست و وزارت دارایی باید لایحه آن را به مجلس بیاورد و مجلس شورای ملى هم همیشه بودجه‌اش مستقل بوده و مربوط به خودش هست بودجه مجلس شورای ملى تابع وزارت دارایی و بودجه مملکتى نیست یک بودجه مصوبى است که در موقع ترفیعاتشان، اضافاتشان هر کمک و مساعدتى که بخواهد بشود در اختیار هیئت رئیسه است و با مسئولیت مجلس شورای ملى است بنابراین این دو قسمت باید حذف شود.

رئیس - آقاى دکتر معظمى موافقید بفرمایید.

دکتر معظمى - عرض کنم بنده با این قسمت لایحه موافق هستم ولى در ضمن یک تذکراتى لازم بود که روشن شود و بعداً دچار اشکال نشود اصولاً بنده معتقدم که برای این که زندگى کارمندان دولت تأمین بشود کافى نیست که حقوق آن‌ها اضافه بشود بلکه دولت باید سعى کند که هزینه زندگانى پآئین بیاید (صحیح است) والا ده برابر این حقوق هم به مستخدمین داده بشود باز مستخدمین دچار زحمت هستند (صحیح است) الان قسمت مهمى که اکثر مستخدمین و بیشتر اهالى تهران دچارش هستند قسمت کرایه خانه است برای این که منازل کافى نیست و هر مستخدمتى مجبور است که یک قسمت از حقوق خودش را تحویل به موجرین بدهد و در کمال ناراحتى هستند دولت بایستى برای مستخدمین خودش اعم از مرکز یا شهرستان‌ها در فکر این باشد که از حیث منازل و آذوقه و کمک‌های لازمى که در همه جاى دنیا به مستخدمین دارند این است که آذوقه‌ای که می‌خواهند تهیه بکنند در دست ایادى مختلف بالاخره بایستى تهیه بشود و در دسترس مستخدم برسد در نتیجه زندگانى برای آن‌ها گران می‌شود و به واسطه همین بود که من پیشنهاد کردم که شرکت تعاونى مصرف درست بشود که این حقوقى که به مستخدمین دولت داده می‌شود از طرف دیگر گرفته نشود ولى متاسفانه به یک اشکالى برخورد ولى فکرش از بین نرفته است و امیدوارم که با کمک آقایان نمایندگان محترم بالاخره این عمل بشود و یک اصلاح اساسى بشود پس اصولاً بنده می‌خواستم توجه دولت را جلب بکنم به این که بایستى یک فکر اساسى برای مستخدمین بشود والا همین اضافه حقوق ممکن است باعث بشود به این که از طرف دیگر به آنها بگویند چون دو تومان به حقوقت اضافه شده کرایه اطاق چهل تومان را باید 50 تومان بدهى از این دست می‌گیرد و از آن دست پس می‌دهد و راجع به ساختمان خانه هم طرحى است که مدتى است تهیه شده و در کمیسیون قوانین دارایی وبودجه است استدعا می‌کنم از آقایان نمایندگان که اظهار نظر سریعشان را راجع به این قسمت بفرمایند (یمین اسفندیارى - فردا تشریف بیاورید و تمام کنید) و اشکالاتى که به نظر بنده رسیده و می‌خواستم این قسمت روشن بشود همان طوری که آقایان فرمودند راجع به مستخدمین جزء مجلس شورای ملى بایستى حذف شود برای این که آن‌ها قانون خاصى دارند و به علاوه یک تبصره‌ای اینجا در مجلس شورای ملى گذشت به این که هیئت رئیسه موظف است که نظام‌نامه‌ای برای مستخدمین جزء مجلس بنویسند و به مجلس شورای ملى تقدیم بکنند و در آنجا بایستى که اگر اختلافى هست رفع شود و علاوه بر این قسمت باعث نشود که بعضى مزایاى بیشترى که دارند در نتیجه وضع این قانون از بین برود و یک قسمت هم راجع به شهرداری‌ها است که البته او را بنده حذفش را نمی‌دانم بسته به نظر آقاى وزیر دارایی است اما قسمت‌هایی که به نظر بنده خیلى مهم آمد اینجا نوشته اضافه حقوق کارمندان دون پایه 120 ریال و حداکثر حقوق آن‌ها در ظرف خدمت نباید از ماهى 1700 ریال تجاوز نماید این معین نشده است که به این اشخاص سالى چقدر اضافه حقوق داده خواهد شد معین نشده و علاوه بر این از چه سالى باید اضافه حقوقشان معین شود چون بعضی‌ها هستند که ده سال خدمت کرده‌اند بعضی‌ها 5 سال و بعضی‌ها هستند امسال وارد شدند و در این ماده معین ندشه است که از چه سالى اضافه حقوق به آنها داده بشود این راجع به آن اما راجع به مستخدمین جزء نوشت شده است اضافه حقوق مستخدمین جزء 100 ریال است و حداکثر حقوق آن‌ها در طول مدت خدمت نباید از ماهى 1500 ریال تجاوز کند بعد یک تبصره‌ای دارد می‌گوید، اضافه حقوق سال 1326 کارمندان دون پایه و خدمتگذاران جزء موضوع این قانون از اول سال 1326 پرداخت خواهد شد.

 اینجا معلوم نیست که این ده تومان را در واقع الان باید اشخاصى که 20 سال خدمت کرده‌اند آن‌ها هم ده تومان بگیرند و آن‌هایی که امسال وارد می‌شوند آن‌ها هم ده تومان بالاخره باید نظر وزارت دارایی کاملا روشن بشود که منظور چیست؟ منظور این است که این 170 تومان این شخصى که بیست سال است الان خدمت می‌کند این را 170 تومانش را بدهند و آن شخصى که امسال را شروع کرده

+++

 است در سال 27 هم ده تومان بهش بدهند این را هم می‌خواستم روشن بشود و علاوه بر این می‌خواستم نظر آقاى اردلان را تأمین بکنم که این مبلغ که اینجا تامین می‌شود از کجا محلش تامین می‌شود و اما راجع به کارمندان شهرداری‌ها هم آقاى منصف یادآورى فرمودند که در قسمت مستخدمین جزء شهردارى بایستى حقوق آن‌ها با سایر مستخدمین یک سان باشد آقاى منصف فرمودند صحیح است این است که بنده هم عرض کردم با حذفش موافق نیستم.

رئیس- آقاى دکتر عبده موافقید؟

دکتر عبده - موافقم.

رئیس - آقاى نبوى موافقید؟

نبوى - بلى موافقم.

رئیس - آقاى ارباب موافقید؟

مهدى ارباب - بلى موافقم.

رئیس - آقاى وزیر دارایی‏

وزیر دارایی - اینجا آقاى اردلان ابتدا یک مطالبى فرمودند که بنده لازم است عرض بکنم مطالبشان اصولى است و بنده هم کاملاً موافق هستم اگر می‌خواستم بودجه سال 1327 را حالا تقدیم مجلس بکنم. آخر سال است بنده توجه کردم که همه کس در این مملکت یک اضافه حقوق‌هایی گرفتند به انواع و اقسام و به صیغه‌های مختلف و طرق مختلف یا با تصویب‌نامه یا با قانون یا با فوق‌العاده یا حکم وزارتى و غیره فقط کسى که به فکرشان نبودند همین مستخدمین جزء سرپایى و یکى هم دون پایه‌ها حالا دیگر موقع این بود که ما بیاییم اولاً یک اضافه اعتبارى از مجلس بخواهیم و یا تمام جزئیات این را معلوم بکنیم که چند تا مستخدم در تمام مملکت داریم و این تفاوت اعتبار چه می‌شود و این اعتبار را با عده مستخدمین و میزان اضافه به آقایان عرض می‌کنم از این نقطه نظر که سال به آخر رسیده بود و همه اضافه گرفته بودند و هیچکس از اضافه محروم نبود جز این عده آمدیم سالى چهل ریال تقاضا کردیم که به آنها اضافه داده شود فقط سالى چهل ریال یعنى هر سال به آنچه که سابق می‌گرفت هر سال شصت ریال ممکن بوده است که بهشان اضافه داده بشود البته این 60 ریال را هر سال می‌گرفتند ولى نسبت به حقوق گذشته‌شان 60 ریال اضافه می‌گرفتند مثلاً اگر یکى صد تومان حقوق داشته می‌توانسته 106 تومان بگیرد در هر ماه در این پیشنهادى که ما تقدیم کردیم این است که 6 تومان راده تومان می‌گیرد و آن دون پایه‌ای که 8 تومان است 12 تومان می‌گیرد یعنى هر کدام چهار تومان و برای این است که این پیشنهاد در یکى از قوانین متمم بودجه حداکثر اضافه مستخدم جزء و دون پایه معین شده ما نمی‌توانستیم حتى ده ریال هم اضافه بهشان بدهیم و اضافه هم بهشان داده نشده و این هم که آقاى اردلان فرمودند که بودجه 1326 کسر دارد و یکى از علل زحماتى که برای بنده تولید شده و هزار ایراد به بنده هست که کار می‌ماند، کار نمی‌گذرد، فلانى نمی‌تواند کارش را درست تصمیم بگیرد خوب البته بنده برای خرج کردن نمی‌توانم تصمیم بگیرم یعنى خرج زاید تمام سعى من این است که هر چقدر ممکن است در این بودجه ایکه برای هزار و سیصد و بیست و شش نوشته شده است صرف‌جویی بشود البته صرف‌جویی در هزینه ادارى صرف‌جویی در چیزهایی که علاوه بر حقوق به اشخاص داده می‌شود یا می‌خواهند بدهند و دادند (صحیح است) البته من تصدیق می‌کنم تلخ است اگر چه یک تومان یا ده تومان یا صد تومان یا صدهزار تومان یکى می‌گرفته حالا بهش بگویند این را نگیر این به جا نیست این که نه حقوق رتبه است نه حقوق قانونى است یک حکمى داده‌اند که آقا این را بگیر یا این که فلان آدم در اروپا است و ماهى این قدر می‌گیرد گفتیم که آقا این را نده‌اید این آقا بیاید این بچه درد می‌خورد این چکار می‌کند تشریف بیاورد اینجا در مملکت خودشان (صحیح است) حالا بنده می‌خواستم عرض بکنم که چون این صرفه‌جویی‌ها و دقت‌ها در حقوق‌ها و در مصارف ادارى می‌شود و بنده در این چند ماهه یک قسمتش را هم باید از آقایان اعضاء کمیسیون بودجه تشکر بکنم که حقیقه مساعدت کردند کمک کردند تصویب کردند حتى یک چیزهایى هم که بنده خیال داشتم آئین‌نامه‌اش را تهیه بکنم و پیشنهادش را تهیه بکنم خود آقایان متوجه شدند و همان صرفه‌جویی‌ها راتصمیم گرفتند و به ما ابلاغ کردند و دولت هم اجرا کرده است با این دقتى که در صرفه‌جویی‌ها می‌شود و با دقتى که در جمع آورى عایدات می‌شود بنده تصور نمی‌کنم که نگرانى باشد از این اضافه حقوقى که برای این مستخدمین دون پایه و خدمتگزاران جزء پیشنهاد کردیم (صحیح است) (امینى - مبلغش چقدر است؟) بنده اینجا تحقیق کردم البته یک صورتى که به بنده داده‌اند یک صورت تحقیقى نیست که حتى ده نفر یا بیست نفر کم و زیاد نشود اما به طور تحقیق می‌گویند ماهى یک میلیون ریال یعنى صد هزار تومان که درسال دوازده میلیون ریال می‌شود به حقوق فعلى آن‌ها علاوه می‌شود و این 12 میلیون ریال در ضمن بودجه قطعا محلش پیدا خواهد شد به آنها داده خواهد شد آقاى دکتر معظمى یک تذکر صحیحى فرمودند، فرمودند که با این که حقوق مستخدمین را علاوه بکنیم درد مستخدمین دوا نمی‌شود این نکته بسیار صحیحى است اما این هزینه زندگى را پآئین آوردن به نظر بنده شروعش از بودجه است. در بودجه مملکت غیر از آن چیزى که صرف آبادى‏ و عمران ملمکت می‌شود، برای توسعه کشاورزى یا برای کارخانه یا تکمیل کارخانه‌ها است آن‌ها نباید ازش مضایقه بشود. این بود که وقتى آقایان و آقاى دکتر معظمى پیشنهاد فرمودند راجع به صدی چهل عایدات نفت جنوب، اول صدى صد بعد صدى چهل شد بعضى آقایان تعجب کردند که من چطور قبول کردم حقیقتش این بود که من گفتم اگر آقایان بیشتر از این هم پیشنهاد می‌کردند چون به نفع مملکت بود، بنده قبول می‌کردم زیرا باعثش این بود که ما از خرج‌های زیادى جلوگیرى بکنیم این است که بنده عرض می‌کنم آقایان اصل اساس پآئین آمدن هزینه زندگى است که بودجه ما یعنى بودجه عایدى مملکت ما تعدیل شده باشد یعنى حتماً خرج عادى و جاری‌مان کمتر از عایدات عادى و جاری‌مان باشد چه رسد به عایدات فوق‌العاده مثل همان عایدات ارز و عایداتى که از منابع نفت و شیلات داریم بنابراین تقاضا کردیم از کمیسیون بودجه که هر روز صبح و عصر تشکیل بشود از لحاظ بودجه 1326 که بالاخره نظریاتشان را بفرمایند و به ما بفرمایند که ما بتوانیم بودجه 1327 را طورى بنویسیم که خود او باعث این بشود که هزینه زندگى یک قدرى پآئین بیاید به جهت این که خرج‌های بیهوده کردن و حقوق بیهوده دادن و تشکیلات وسیع دادن این بالاخره یکى از علل و باعث ازدیاد هزینه زندگى می‌شود و قرض کردن از بانک و یکى هم کارهاى دیگرى است که آقایان متوجه شده‌اند یکى مسئله ارز است یعنى آن ارز محدودى که مملکت دارد اگر این صرف یک چیزى بشود که برای مملکت مفید است نافع است این تاثیر دارد در هزینه زندگى ولى اگر صرف چیزهایى بشود که زاید است یا این قدر ضرورت ندارد آن هم تاثیر در پآئین آوردن هزینه زندگى نخواهد داشت بلکه باعث بالا رفتن هزینه زنگى می‌شود به واسطه ورود همان اشیاء تجملى که از خارج می‌آید. یکى از آن چیزهایى که باعث پآئین آوردن هزینه زندگى بود همان کارى بود که برای جیره‌بندى کردیم ملاحظه می‌فرمایید که قند وشکر بهمان قیمت که سابقا جیره بندى بود رسید با این تفاوت که آن وقت قند و شکر به یک عده معدودى می‌رسید حالا به همه می‌رسد (صحیح است) در هر حال می‌خواستم عرض کنم که این اضافه کردن چهار تومان به این مستخدمین جزء یک چیزى نیست که حالا بخواهیم به او توجه داشته باشیم از برای پآئین آوردن هزینه زندگى. پآئین آوردن هزینه زندگى را در سیاستى که برای 1327 پیش خواهیم گرفت رعایت بکنیم، یک مطلب دیگرى که آقایان فرمودند راجع به شهرداری‌ها و مستخدمین مجلس شورای ملى بود راجع به شهرداری‌ها علت این که ما در اینجا نوشتیم این است که تبعیض نشده باشد چه تفاوتى هست بین مستخدمین دون پایه‌ای که در شهردارى هست یا در ادارات دولتى و همین طور مستخدمین جزء آن‌ها هم نمی‌توانستند بیش از شصت ریال و هشتاد ریال اضافه بگیرند این را برای این نوشتیم که آن‌ها هم بتوانند این اضافه را بگیرند نکته دیگرى را هم که آقاى دکتر معظمى فرمودند، منظور از این قسمت که 1700 ریال برای دون پایه و 1500 ریال برای خدمتگزار جزء بالاتر نمی‌شود برد این حداکثرى است که یک مستخدم جزء یا یک مستخدم دون پایه در آخر مدت خدمتش می‌تواند داشته باشد چون تا حالا این طور نبوده است حال اگر حداکثرى که می‌توانسته است داشته باشد یکى هزار ریال بود یکى 1200 ریال یعنى اگر حقوقش به 1000 ریال می‌رسید دیگر نمی‌شد چیزى به آن علاوه داد ولى به موجب این قانون می‌شود 1500 ریال بهش داد و این تا موقع تقاعد یا کناره‌گیرى هست آن یکى هم که 1200 ریال است حالا می‌شود 1700 ریال در آخر خدمتش (دکتر معظمى - بنده به آن قسمت ایراد نداشتم ایرادم به این قسمت است که از چه تاریخ اضافه داده خواهد شد؟) عرض کنم که به مستخدم دون پایه ماهى 80 ریال و به مستخدم جزء ماهى شصت ریال سال به سال این بهش داده می‌شود یعنى اگر در سال 24 فرضاً حقوقى داشته است 800 ریال در سال بعد این می‌شده 860 ریال حالا می‌شود نهصد

+++

 ریال و تفاوتش 40 ریال است.

رئیس- پیشنهادى رسیده است قرائت می‌شود.

 (پیشنهاد کفایت مذاکرات می‌کنم - صدرزاه)

از طرف آقاى حاذقى و از طرف آقاى ابوالحسن رضوى و نبوى هم پیشنهادى مشابه این رسیده است با علاقه‌ای که آقایان نمایندگان محترم ابراز می‌فرمایند راجع به کمک مستخدمین جزء تقاضا می‌کنیم که زودتر اجازه بفرمایید که وارد در خود مواد بشویم تمام شود (صحیح است)

سزاوار - بنده مخالفم اجازه می‌فرمایید؟

رئیس - بفرمایید آقاى سزاوار.

سزاوار - شک و تردیدى نیست که همه آقایان نمایندگان محترم در شب عید با این اضافه حقوق مختصر مستخدمین جزء موافقند (صحیح است) و بنده مخالفتم با کفایت مذاکرات روى دو موضوع است. یکى از نظر این که پیشنهادى داده‌ام برای حذف قسمت مجلس شورای ملى البته آقایان استحضار دارند که مجلس شورای ملى خودش یک آئین‌نامه و مقررات خاصى دارد و بودجه‌اش هیچ وقت با بودجه دولت مخلوط نیست و البته دراین قسمت همان طور که دولت نسبت به وضع مستخدمین جزء یک مراعاتى کرده است مجلس شورای ملى هم این عمل را خواهد کرد و بنده تقاضا می‌کنم که نسبت به این پیشنهاد رأی داده شود و اما راجع به آن توضیحاتى که آقاى وزیر دارایی دادند به نظر بنده کافى و قانع کننده نبود در جواب استیضاح جناب آقاى دکتر معظمى و بهتر این است که یک قدرى بیشتر در اطراف این موضوع مذاکره شود حالا که آقایان پیشنهاد کفایت مذاکرات دادند بنده تقاضا می‌کنم که نسبت به مستخدمین جزء مجلس شورای ملى تکلیفش را معین بکنند. یکى هم بنده مأموریت دارم از طرف فراکسیون حزب دمکرات ایران به استحضار مجلس شورای ملى برسانم که تمام اعضاء فراکسیون دمکرات ایران نسبت به لایحه مستخدمین جزء موافقند ولى این موافقت تاثیرى در آرائشان نسبت به دولت نخواهد داشت (صحیح است)

رئیس - رأی گرفته می‌شود.

مشایخى - اجازه بفرمایید راجع به شهرداری‌ها توضیحى عرض کنم برای استحضار مجلس لازم است.

رئیس - توضیح لازم ندارد به کفایت مذاکرات رأی گرفته می‌شود آقایانی که موافقند قیام کنند (اکثر برخاستند) تصویب شد. پیشنهادات قرائت می‌شود.

 (پیشنهاد آقاى مکى قرائت می‌شود.)

پیشنهاد می‌نمایم کلمه مستخدمین جزء مجلس از لایحه پیشنهادى وزارت دارایی برداشته شود.

مکى - توضیح مختصرى بنده عرض می‌کنم که مستخدمین جزء مجلس شورای ملى تابع یک قوانینى هستند و یک تبصره‌ای هم از مجلس شورای ملى گذشته است چندى قبل که ترمیم بکنند حقوق آن‌ها را به هیئت رئیسه مجلس هم اجازه داده شده که با توجه به آن تبصره حقوق آن‌ها را ترمیم بکند (صحیح است) بنده می‌خواستم عرض کنم که ممکن است بعضى از مستخدمین باشند که حقوقشان کمتر باشد و یا تبصره‌ای که گذاشته شده این وضعیت تامین خواهد شد و به مقدار این لایحه خواهد رسید و از آن کمتر نخواهد بود.

رئیس - آقاى دکتر شفق.

دکتر شفق - بنده عقیده‌ام این است در آخر سال به مستخدمین جزء این اضافه را على‌العموم و چنان چه آقاى وزیر دارایى هم توضیح دادند نسبت به تمام مستخدمین جزء رعایت بشود (صحیح است) این مانع قانونى ندارد و اگر مجلس شورای ملى و شهردارى این طور مقرر کردند که بایستى یک پیشنهاد جدیدى بشود البته دولت آن را خواهد آورد و روی هم رفته به عقیده بنده مجلس باید حسن تلقى کند یک پیشنهادى را که کم کم زمینه واحدى بین تمام مستخدمین دولت فراهم بشود و اختلافات و آئین‌نامه‌ها و نظامنامه‌های مختلف نباشد (ابوالقاسم امینى - صحیح نیست) الان ازاین فرصت استفاده کنیم که زیاد بشود زیادى را مجلس خودش تعیین می‌کند.

رئیس - رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد.

مهندس رضوى - کارپردازان باید توضیح بدهند.

ابوالقاسم امینى - اگر لازم است بنده توضیح بدهم.

رئیس - صحبت کردند بایستى رأی گرفته شود.

ابوالقاسم امینى - توضیح دارم. آقاى دکتر شفق اطمینان داشته باشند که نظامنامه‌هایی در این قسمت در دست تهیه است و رئیس کارگزینى مشغول است و تهیه می‌کند که به تصویب هیئت رئیسه برسد و قدر مسلم این است که از این میزان کسر نخواهد شد (صحیح است) حتى با یک امتیازاتى که قبلاً تصویب شده است شاید از این مبلغ هم متجاوز بشود.

رئیس - نظر آقاى وزیر دارایی چیست؟ این پیشنهاد را آقاى وزیر دارایی قبول می‌کنند؟

وزیر دارایی - آنچه که بنده تحقیق کرده‌ام و این جا نوشته شده است به نفع مستخدمین جزء مجلس شورای ملى هم به طور کلى هست اگر آقایان نمایندگان این طور تصور می‌فرمایند که به نفع شان نیست بنده قبول می‌کنم و حرفى ندارم (بعضى از نمایندگان - به نفع شان هست) اگر هست بنده نظر آقاى دکتر شفق را تایید می‌کنم عجاله این جا تصویب بشود بعد اگر آئین‌نامه گذشت مطابق آن آئین‌نامه اجرا بشود.

رئیس - در هر حال رأی گرفته می‌شود به پیشنهاد آقاى مکى.

سزاوار - باید برود به کمیسیون.

دکتر معظمى - اجازه می‌فرمایید. عرض کنم که منظور آقایان این است که به مستخدمین جزء مجلس مساعدتى بشود ولى در نتیجه تصویب این قانون یک عده از مستخدمین حقوقشان کم خواهد شد. بنده اطلاع دارم و نوزده ماه عضو هیئت مدیره مجلس بودم، عرض می‌کنم وقتى که این پیشنهاد تصویب شد اگر در مجلس بعضى از مستخدمین جزء که حقوقشان کمتر است و از این حیث نتوانستند استفاده بکنند با آن تبصره‌ای که اجازه داده شده است به هیئت رئیسه فورى می‌توانند حقوقشان را اضافه کنند، بنابراین منظور آقایان کاملاً تامین است و آقاى وزیر دارایی هم موافقت می‌فرمایند که حذف شود.

وزیر دارایی - بنده هم قبول می‌کنم.

رئیس - بسیار خوب، پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود.

پیشنهاد می‌کنم تبصره ذیل به لایحه اضافه حقوق کارمندان جزء اضافه شود.

تبصره - آنچه از اعتبارات ساختمانى سال 1326 در آخر سال باقى بماند در سال 27 برای همان مصارف قابل پرداخت است. سلیمان ضیاء ابراهیمى ، سالار بهزادى ، احمد رضوى ، غلامحسین صاحبدیوانى ، اسدى.

رئیس - آقاى ابراهیمى توضیح خودتان را بدهید.

ضیاء ابراهیمى - توضیح بنده این است که خیلى اعتبارات است که وزارت دارایی داده و به واسطه این که بودجه نگذشته بود حواله نشد تا ماه اسفند و حالا برای اشکالات مالى که رخ داده است در سال آینده قابل پرداخت نخواهد بود و تنها چیزى که در بودجه مفید به حال مردم است این است که مال مردم به خود مردم برسد هم ساختمان‌هایی برایشان ساخته می‌شود هم طبقات کارگر از آن منتفع می‌شوند آقاى وزیر دارایی هم به بنده وعده فرمودند که موافقت کنند.

وزیر دارایی - آقاى ضیاء ابراهیمى فرمودند که بعضى اعتبارات هست که به واسطه اشکالات حواله نشده است خواستم این قسمت را عرض بکنم که این طور نیست بنده تا آمدم به وزارت دارایی آقایان موافقت کردند راجع به اعتبارات ساختمانى تخصیص داده شود برای ساختمان‌ها، بنده هم خود آقایان شاهدند چون علاقه داشتم به این کارها همان وقت دستور دادم (صحیح است) چون کار ساختمان هم یک چیزى نیست که فوراً اقدام بشود باید تحقیقات بشود، مناقصه گذاشته شود و اشخاصى که داوطلب هستند وارد بشوند رسیدگى بشود نقشه تهیه بکنند به مجلس فرستاده بشود و بعد رسیدگى بشود و اقدام بشود خواستم این را عرض کنم که دچار اشکال وزارت دارایی به هیچ وجه نشده (ضیاء ابراهیمى - عرض نکردم چه شده بنده عرض کردم با این پیشنهاد موافقت بفرمایید از لحاظ این که اعتبارش اینجا تامین شده است) راجع به این پیشنهاد بنده موافقت می‌کنم با آن قسمتى که حواله‌اش صادر شده و تامین اعتبار شده مادامى که آن اعتبار ممکن است ادامه داده شود تا سال 1327 و خرج بشود.

ضیاء ابراهیمى - بنده موافق هستم.

حاذقى - یک پیشنهادى هم بنده دادم که آبیارى هم جزئش بشود.

رضوى - این وارد نیست آقا این مربوط به این لایحه نیست.

رئیس - آقاى وزیر دارایی قبول کرده است پیشنهاد آقاى آشتیانى‌زاده قرائت می‌شود.

 (به شرح زیر قرائت شد)

مقام محترم ریاست مجلس شورای ملى پیشنهاد می‌کنم جمله کارگران کارخانه‌های دولتى بعد از جمله کارمندان جزء ذکر شود.

رئیس - ایشان نیستند پیشنهاد آقاى گنجه‌ای قرائت می‌شود.

رضوى - آقاى رئیس جواب بنده را چرا مرحمت نفرمودید پیشنهاد آقاى ضیاء ابراهیمى وارد نیست‏.

 (پیشنهاد آقاى گنجه‌ای به شرح زیر قرائت شد.)

+++

 پیشنهاد می‌کنم در سطر دوم ماده واحده بعد از کلمه شهرداری‌ها این جمله بین‌الهلالین (و بانک‌های داخلى و مؤسسات و بنگاه‌هایی که منحصراً با سرمایه دولت اداره می‌شود) اضافه شود.

مسعود ثابتى - این قابل طرح نیست.

رئیس - آقاى گنجه‌ای.

گنجه‌ای - عرض کنم یکى از علل و موجبات اخلال امور معیشت کارمندان دولت تبعیضاتى است که در دستگاه‌های مختلف دولت در موضوع حقوقات و دستمزدها برقرار است (صحیح است) یعنى یک کارمندى در یک دستگاه دولتى یک حقوق می‌گیرد وقتى که او را بخواهند منتقل کنند به یک مؤسسه دیگر دولت مضاعف بلکه سه مقابل او بهمان مستخدم حقوق می‌دهند و این پیشنهاد بنده دیگر توضیحى ندارد خودش معلوم است بنده مقصودم این است مؤسساتى که با سرمایه دولت اداره می‌شود یا بنگاه‌هایی که منتسب به دولت است یعنى با پول دولت اداره می‌شود آن‌ها هم بایستى حقوقشان نسبت به کارمندان جزء به همین پایه تعدیل شود اگر چنان چه اضافه می‌گیرند مانعى ندارد بگیرند ولى اگر کارمندانى پیدا بشوند یعنى کارمندان جزء یعنى کارمندان دون پایه که نتوانسته‌اند آن حداکثر را استفاده بکنند از این ماده استفاده بکنند و میزان حقوق و دستمزد آن‌ها را تا این پایه بالا ببرند و من از جناب آقاى وزیردارایی تقاضا می‌کنم که چون این پیشنهاد بنده تصور می‌کنم مطابق نظر و عقیده ایشان باشد بنابراین قبول خواهند فرمود. یک موضوع دیگرى که بنده می‌خواستم عرض کنم تلگرافى است که از تبریز رسیده راجع به مطابع آذربایجان یک تلگرافى فرستاده‌اند که به مقام ریاست و به جناب آقاى نخست وزیر و جناب آقاى تقى‌زاده هم رسیده موضوعش این است که مطبوعات دولت تنها منحصراً در مرکز و در مطابع اینجا تهیه می‌شود و این موجب شده است که یک عده‌ای از کارمندان مطابع ولایات بیکار شوند (صحیح است) و چون آقایان اینجا نسبت به اشخاصی که بى‌بضاعتند و حقوقات کم دارند می‌خواهند آن‌ها را تعدیل بدهند و این اشخاص از کسانى هستند که با یک مبالغ خیلى جزیى امرار معاش می‌کنند این است که بنده این را تقدیم مقام ریاست می‌کنم و موضوعى این است : جناب آقاى نخست وزیر ، رونوشت جناب آقاى رئیس مجلس ، رونوشت آقاى وزیر دارایی ، رونوشت جناب آقاى تقى‌زاده ، هیئت مطابع آذربایجان استدعا دارند توجه فرمایید مطبوعات به خصوص دوایر آذربایجان در خود مطابع تبریز چاپ شود با این که قبلاً با این استدعا موافقت شده تا حال این عمل به موقع اجرا گذاشته نشده و باعث بدبختى و نگرانى مطابع است. هیئت مطابع آذربایجان.

رئیس - این پیشنهاد خرج تلقى می‌شود و نمی‌شود به این رأی گرفت آقاى وزیر دارایی.

وزیر دارایی - آقاى گنجه‌ای یک مطلبى راجع به مطابع فرمودند بنده راجع به مطابع همان طور که به ایشان عرض کردم دو سه هفته پیش همین منظور ایشان را تأمین کردم و دستور دادم که در ولایات هر جا مطبعه هست کارهایشان را همان جا بکنند البته از روى تعرفه. و آن قسمت دیگر هم که راجع به بانک وشرکت‌ها است آن را هم سعى می‌کنم نظر آقا برای سال آتیه تامین شود.

رئیس - پیشنهاد آقاى دهقان قرائت می‌شود

 (به شرح زیر قرائت شد)

پیشنهاد می‌نمایم ماده اول به شرح زیر اصلاح گردد، اضافه حقوق سالیانه کارمندان دون پایه از یکصد و بیست ریال نباید تجاوز نماید.

رئیس - آقاى دهقان.

دهقان - در اینجا حقوق مستخدمین دون پایه حداکثر در تمام سنین خدمتشان هزار و هفتصد ریال محدود شده است. آقایان، مستخدمین دون پایه قسمت اعظم کارهاى وزارتخانه‌ها را انجام می‌دهند و کسانى هم هستند که سابقاً در دستگاه دولت بودند وقتى که این قانون و پایه‌های کوپنى و این تصویب‌نامه‌های به خصوص گذشت امروز رتبه‌های شش و هفت دارند این‌هایی که بعد می‌آیند و اکثراً هم تحصیلاتشان در حدود سه و چهار متوسطه است و غالب کارهاى ادارى از قبیل تبانى و بایگانى و غیره را انجام می‌دهند و بعد هم ترقى می‌کنند و کارهاى دیگر به آنها داده می‌شود از بین این‌ها اغلب مستخدمین لایق و کاردان پیدا می‌شوند که حیف است که این‌ها حقوقشان را محدود بکنیم و نگذاریم که وجودشان برای کشور نافع باشد این‌ها راموافقت بکنند که حداکثر حقوقشان محدود نشود و اگر بین این‌ها کسانى بودند که حقیقة شایستگى داشتند لیاقت از خودشان به خرج دادند این‌ها باعث این می‌شود که استعداد و لیاقت این اشخاص کشته بشود و نتوانند ذوق خودشان را نشان بدهند و لیاقت خودشان را نشان بدهند بنده استدعا می‌کنم که چون این موضوع یک موضوع کوچکى نیست آقایان موافقت بکنند و آقاى وزیر دارایی هم نظر خودشان را اعلام بکنند که مجلس حدى برای محدود کردن حقوق مستخدمین دون پایه قائل نشود.

رئیس - آقاى اردلان.

اردلان - متاسفأنه بنده با نظر نماینده محترم آقاى دهقان مخالف هستم برای این که مستخدمین جزء اگر معلومات داشته باشند و تحصیلات داشته باشند می‌توانند به وسایلی ترقیات خودشان را بکنند ولى این طور که آقاى دهقان فرمودند که صرفاً وقتى کسى مستخدم دون پایه شد ممکن است مدیر کل هم بشود این طور نیست آقا ما باید یک کارى بکنیم که مراتب علم و فضل و معلومات و دانش بیشتر تشویق و تقدیر شود به نظر بنده آن نظرى که خود دولت پیشنهاد کرده بهتر است و آقاى دهقان هم خوب است پیشنهادشان را پس بگیرند. حق داشته باشند تا آنجایى که لیاقت و استعدادشان اجازه می‌دهد حقوقشان پیش رود بنده گمان می‌کنم که جناب آقاى وزیر دارایی هم متوجه این وضعیت باشند امروز مخصوصاً در مالیه‌های ولایات قسمت اعظم کارهاى دارایی‌های ولایات را همین مستخدمین دون پایه انجام می‌دهند (صحیح است) و این واقعاً یک ظلمى است که به آنها بگوییم که آقا تو استحقاق دارى و اگر هم لیاقت داشتى و کار بزرگ‌تری انجام دادى تا آخر عمرت در یک خدمتى بمان و تو سرى بخور و حق هم نداشته باشى که جلو بروى.

دهقان - بنده پس نمی‌گیرم.

نبوى - این پیشنهاد خرج است اجازه بدهید توضیح بدهم‏

رئیس - پیشنهاد خرج نیست کمتر است کلیه صد و بیست ریال است و دیگر مورد ندارد کسى حرف بزند یک نفر مخالف و یک نفر موافق صحبت کرده‌اند حالاباید رأی بگیریم آقایانی که با پیشنهاد آقاى دهقان موافقند قیام کنند (کسى برنخاست) تصویب نشد.

دهقان - آقاى رئیس وقتى رأی گرفتید عده برای رأی کافى نبود.

رئیس - 89 نفر بودند آقا کافى بود پیشنهاد آقاى حاذقى قرائت می‌شود. (به شرح زیر قرائت شد) پیشنهاد می‌کنم تبصره زیر به لاحیه افزوده شود وزارت دارایی مجاز است که اعتبارات مربوط به ساختمان و آبیارى و فرهنگ و بهدارى مصوب جزء بودجه سال 1326 راتا پایان سال 1327 بپردازد.

رئیس - این وارد نیست اینجا مشابهش هم صحبت شد در اطرافش.

حاذقى - چرا آقا این مثل پیشنهاد آقاى ضیاء ابراهیمى است.

رئیس - این وارد نیست آقا آن را هم آقاى وزیردارایی موافقت کردند من رأی نخواهم گرفت مگر ایشان موافقت کنند.

حاذقى - اجازه بدهید بنده توضیح بدهم عرض کنم استدعا می‌کنم آقایان توجه بفرمایید نکته‌ای هم که در این پیشنهاد مندرج است طبق بودجه مصوب سال 1326 یک اعتباراتى به پاره اى از نقاط عقب افتاده کشور داده شده مثلاً به بلوچستان یا سیستان یا به کرمان و فارس اعتباراتى برای ایجاد یک عمل عمرانى مثل کار آبیارى و سدسازى یا کار ساختمان که آقاى ضیاء ابراهیمى فرمودند یا کار فرهنگ و بهداشت که برای کندى جریان کارهاى مملکتى تا حالا که متأسفانه آخر سال است آن کارها تحقیق پیدا نکرده و هنوز انجام نگرفته است از موقعى که جناب آقاى نجم‌الملک وزیر دارایی شدند یک توجهى فرمودند و این اعتبارات داده شد و از صندوق وزارت دارایی هم اغلب خارج شده است ولى هنوز به عمل نزدیک نشده و تا آخر اسفند این اعتبارات قابل استفاده است و چون این 11 ماه مقدمات بود حالا که می‌خواهند به نتیجه برسند سال می‌گذرد و این موضوع یک امر مالى است (رئیس - تأمل کنید آقا) (اکثریت حاصل شد) عرض می‌کنم که صحبت یک پیشنهاد تازه و خرجى نیست تمام این اعتبارات تصویب شده جزء بودجه مملکتى است و به محل‌ها هم ابلاغ شده و حالا 11 ماه است که در ادارات مشغول آگهى مزایده و مناقصه بودند و حالا که می‌خواهند تمام بکنند اسفند می‌گذرد و تمام کارهایشان متوقف می‌شود من استدعا می‌کنم که آقاى وزیر دارایی توجه بفرمایند وموافقت بفرمایند این موضوع جزء لایحه مالى گذاشته شود.

رئیس - این پیشنهاد رأی ندارد مگر این که آقاى وزیر دارایی قبول کنند یک پیشنهاد دیگر قرائت می‌شود که از آقاى مهندس رضوى است‏

 (به شرح زیر قرائت شد)

تبصره ذیل را پیشنهاد می‌کنم حداکثر ماهیانه‌ای که به هر عنوان به یک نفر کارمند دولت اعم از وزراتخانه‌ها و بنگاه‌ها و بآن کهایی که به سرمایه دولت

+++

 کار می‌کنند می‌دهند از 15 هزار ریال نمی‌تواند تجاوز کند و در هر مورد که دولت پرداخت مبلغی را علاوه بر این مأخذ لازم می‌داند باید مراتب به تصویب کمیسیون بودجه مجلس برسد.

رئیس - آقاى مهندس رضوى.

مهندس رضوى - آقایان محترم خاطرشان هست که بنده در موقع طرح 2 دوازدهم هم نظیر این پیشنهاد را تقدیم کردم و آقاى وزیر دارایی وعده فرمودند که مطالعه خواهند فرمود و تصمیمى از طرف دولت در این باب اتخاذ خواهد شد البته اضافه کردن حقوق پیشخدمت‌ها و کارمندان دون پایه بسیار واجب و ضرورى است و حتى عقیده بنده این است که کارمندان رتبه‌های پآئین هم هیچگونه حقوق کافى برای زندگانى نمی‌گیرند و هیچ دلیلى ندارد که کارمندان عالیرتبه که از احترام مقام بالا استفاده می‌کنند مبالغى بیش از اندازه لازم از صندوق دولت استفاده بکنند بنابراین و برای تعدیل اوضاع استخدامى و برای این که توجه ما اساساً از هر دو طرف اشل استخدامى است یعنى هم در بالا بردن سطح زندگانى طبقات پآئین و هم در محدود کردن استفاده اشخاص صاحب مقام از گرفتن مبالغ عمده‌ای از صندوق دولت است بنده این پیشنهاد را تقدیم کردم ملاحظه فرمودید که در این پیشنهاد هم هیچ حد قانونى غیر قابل نقضى بنده نگذاشتم یعنى 1500 تومان برای کسانى که خدمت می‌کنند برای بانک‌ها و غیره طبق مقررات داخلى آن‌ها گذاشته شده ولى اگر رؤساى آن بنگاه‌ها و یا اشخاص متخصصى که در آنجا هستند یا در وزارتخانه‌ها متخصص ادارى هستند که لازم است بیشتر استفاده بکنند به نام بانکیه و غیره باید به نام تشویق به آنها پرداخت شود هیچ مانعى ندارد که وزارت دارایى بعد از موافقت وزیر دارایی به کمیسیون بودجه بیاورد و با تصویب کمیسیون بودجه مجلس شورای ملى پرداخت شود بنابراین بنده از آقاى وزیردارایی تقاضا می‌کنم که این پیشنهاد را قبول بفرمایند.

رئیس - آقاى دکتر شفق‏

دکتر شفق - بنده با این پیشنهاد از آن جهت مخالفم که با کمال تأسف چون احتیاجات کشور زیاد است و اصلاحات زیادى ما باید بکنیم در لوایحى نظیر این که جنبه فوریت دارد می‌خواهیم تمام این اصلاحات را به عجله پیشنهاد کنیم و تصویب کنیم و بسا که مطالعه کافى به عمل نمی‌آید پیشنهادى که آقاى مهندس فرمودند سابقاً هم دراین موضوع مذاکره شده است هم در اینجا و هم در کمیسیون بودجه راجع به استخدام، در حقوق مستخدمین کشور به طور اعم بایستى مطالعات کافى بشود که دولت یک قانون حسابى استخدام بیاورد و الان موضوع مذاکره ما یک کمکى است به مستخدمین جزء در این فرصت من از آقایان دیگر هم استدعا دارم که اگر پیشنهادهایى دارند که باز هم ما را معطل خواهند کرد و لایحه به تأخیر خواهد افتاد پس بگیرند (صحیح است) ما در حین لایحه‌ای نمی‌توانیم همه اصلاحات را عملى کنیم و موقع دیگر هم هست تقاضا می‌شود ایشان هم پس بگیرند.

یکى از نمایندگان - مسترد کردند.

رئیس - مسترد کردید؟

مهندس رضوى - آقاى وزیر دارایی خودشان موافقند با این پیشنهاد.

رئیس - چیزى نفرمودند.

مهندس رضوى - وقتى سنخیت ندارد با لایحه اصلاً قابل طرح نیست.

رئیس - نظرى دارید آقاى وزیر دارایی؟

وزیر دارایی - بنده مخالفتى ندارم این موضوع در کمیسیون بودجه هم به طوری که خود آقاى مهندس رضوى فرمودند مطرح شده و اصولاً نظر خوبى است و اگر آقاى مهندس رضوى موافقت بکنند بهتر این است که ما بگذاریم در کمیسیون بودجه مطالعه بکنیم و نتیجه را به عرض برسانیم (صحیح است)

مهندس رضوى - بنده قبول می‌کنم.

رئیس - پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (پیشنهاد آقاى احمد رضوى به شرح زیر قرائت گردید:)

تبصره ذیل را پیشنهاد می‌کنم - مادام که تعداد کارمندان جزء در هر وزارتخانه یا هر دستگاه دیگرى که با سرمایه دولت کار می‌کند از ده درصد کلیه کارمندان آن وزارتخانه و یا آن بنگاه تجاوز بکند استخدام کارمندان جزء جدید ممنوع می‌گردد.

رئیس - آقاى مهندس رضوى توضیحى دارید بفرمایید.

مهندس رضوى - عرض کنم حضور مبارک آقایان که در دنیاى متمدن که ما رفته‌ایم به هیچ وجه آوردن یک پرونده لازمه‌اش این نیست که حتماً یک پیشخدمتى حاضر بشود بسیارى از جوانان ایران در دالان‌های وزارتخانه‌ها به صورت پیشخدمت هستند و به کلی با وضع فعالیت کمى که دارند روحیه و فعالیتشان را از دست می‌دهند و عادت می‌کنند به عدم فعالیت و گذراندن وقت و زدن زنگ کارمندان. در عین حال بنده هیچ وقت موافق نیستم که عجالة از این کارمندان کسى کم شود ولى این پیشنهادى که بنده کردم مدلولش این است که مادام که در یک وزارتخانه‌اى عده کارمندان جزء از ده درصد مجموع کارمندان تجاوز می‌کند کارمند جزء دیگرى وارد نشود و نظر خود بنده این بود که در یک اداره‌ای که صد نفر عضو دارد می‌تواند ده نفر مستخدم جزء داشته باشد و در عین حال هم عقیده من این است که باید در ادارات دولت بایستى پیشخدمت‌ها محترم باشند و عده‌شان کم باشد و حقوقشان کافى باشد (صحیح است) آن‌ها هم جزء لاینفک و درعین حال جزء لازم دستگاه هستند.

رئیس - آقاى ملک مدنى.

ملک مدنى - بنده مطلب زیادى ندارم ولى چون معمولاً بایستى پشت این تریبون صحبت کرد از این جهت است که عرض می‌کنم نظر آقاى مهندس رضوى یک نظر صحیحى است و این را البته بنده می‌دانم ایشان حسن‌نیت دارند ولى وضعیت فعلى کشور را باید در نظر گرفت وقتى که بنده آمدم اینجا عرض کنم اینست که دیروز صبح که خواستم از منزل بیرون بیایم دیدم پسرم یک نفر جوانى را آورد که این تحصیلات متوسطه کامل داشت آمد اینجا حالا لباس و وضعش هر چه بود کارى ندارم گفت من الان دو ماه است به هر جا که مراجعه می‌کنم که به من پیشخدمتى هم مراجعه کنند نکردند چون قانونى گذشته است که استخدام نکنند و به من پیشخدمتى هم مراجعه نمی‌کنند یک قدرى وضعیت این نوع اشخاص را هم باید در نظر گرفت آقاى مهندس رضوى خودشان هم طرفدار هستند تا وقتی که آقایان ما کار برای این مردم پیدا نکردیم یک قدرى هم باید در را باز بگذاریم اگر باید هم کم شود از آن مستخدمین بالا کم کنند (یکى از نمایندگان - و دزدان) آن‌ها که پآئین هستند و یک دیپلمى دردستش هست خوب همان طور که می‌فرمایید هیچ جاى دنیا معمول نیست چه بکند می‌گوید به من ماهى صد و پنجاه تومان دویست تومان بدهید بروم زندگى کنم این است که بنده استدعا می‌کنم که شاید در این بین‌ها اشخاصى باشند که واقعاً ظلم به آنها شده و حقیقة محروم شده‌اند و آقاى وزیر دارایی هم راضى نیستند پیشنهاد را پس بگیرند ببینیم بعد می‌توانیم مجلس و این دولت و این دستگاه برای این مردم بیچاره یک کارى تهیه کنیم یا خیر؟

مهندس رضوى - پس می‌گیرم.

رئیس - پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (پینشهاد آقاى ملک مدنى به شرح زیر قرائت شد):

پیشنهاد می‌نمایم جمله زیر را به ماده واحده افزوده : بعد از شهرداری‌ها « در حدود بودجه شهرداری‌ها » اضافه شود.

رئیس - آقاى ملک مدنى.

ملک مدنى - بنده این پیشنهاد را دادم برای این که در آن موقع که بنده عرض کردم قسمت شهرداری‌ها برای این بود از نقطه نظر بودجه‌شان بوده نه این که از نقطه نظر قوانین استخدامى البته مستخدمین شهردارى هم تابع قانون استخدام هستند (صحیح است) و این یک امر مسلمى است این پیشنهاد را بنده برای این دادم که یک اتخاذ شبهه‌ای نشده باشد و حالا هم پس می‌گیرم برای این که مستخدمین شهردارى هم تابع قانون استخدام هستند.

رئیس - پیشنهاد دیگرى قرائت می‌شود.

 (پیشنهاد دیگر آقاى احمد رضوى به شرح زیر قرائت گردید)

تبصره ذیل را پیشنهاد می‌کنم: پرداخت حقوق به نام بازرس انتخابات ممنوع است.

آشتیانى‌زاده - آقاى مهندس رضوى اگر بازرسى نبود که ما وکیل نمی‌شدیم.

رئیس - آقاى مهندس رضوى.

مهندس رضوى - آقایان محترم همه به کرمان علاقمند هستند و می‌دانید که استان کرمان یکى از عقب افتاده‌ترین استان‌های ایران است یعنى با وجود این که فرزندان لایق و مستعدى دارد (صحیح است) به واسطه نداشتن وسایل مادى در این سال‌های اخیر توجهى به آنجا نشده در زمان اعلیحضرت فقید هم با وجودی که در قسمت‌های مختلف مملکت مخصوصاً در شمال کارهایى شده در آنجا کارى نشده ولى گاهى از اوقات سوقات‌هایى به آنجا فرستاده می‌شود من جمله اخیراً شنیدم یکى از سیاستمدارها آقاى دکتر طاهرى به فکر انتخاب شدن از سیرجان افتاده‌اند بنده به نام اهالى کرمان از آقایان استدعا می‌کنم و می‌گویم اجازه نمی‌دهد ملت کرمانى که غیر از فرزندان کرمانى کسى درانتخاب کرمان شرکت کند و به این دلیل این قبیل مطالب را مخصوصاً از اشخاص محترم و سابقه‌دارى مثل آقاى دکتر طاهرى که نباید به چنین فکرى بیفتد موجب گله‌مندى ما شده است و بنده این فرصت را مغتنم شمرده و عرض بکنم که بعداً سایر اشخاصى که احتمالاً

+++

 در آینده بخواهند دوستى ما کرمانی‌ها را داشته باشند بدانند که این یک توقع از کرمان نکنند و من پیشنهادم را پس می‌گیرم.

نمایندگان - رأی رأی.

رئیس - پیشنهاد دیگرى نیست رأی گرفته می‌شود به ماده واحده با تبصره و اصلاحاتى که شده است آقایانی که موافقند قیام نمایند (اکثر برخاستند) تصویب شد حالا با ورقه رأی گرفته می‌شود عده حضار 100 نفر (اخذ و استخراج آراء به عمل آمد و نتیجه به قرار ذیل است:)

رئیس - از صد نفر عده حاضر 97 نفر به لایحه اضافه مستخدمین جزء رأی موافق داده‌اند.

اسامى موافقین - آقایان : دهقان - على وکیلى - امامى اهرى - کشاورز صدر - معین‌زاده - باقرى ، شریعت‌زاده - ملک‌پور - اسلامى - موسوى - فاضلى - ناصرالدین ناصرى - وثوق - اردلان - بهادرى - مهندس هدایت - دکتر مجتهدى - سلطانى - دکتر معظمى - آصف - صفا امامى - یمین اسفندیارى - گنابادى - دکتر عبده - صادقى - محمود محمود - غضنفرى - ناصر ذوالفقارى - بیات - نواب - ابوالحسن رضوى - مشایخى - ابوالقاسم بهبهانى - ابوالقاسم امینى - هاشم وکیل - نبوى - آشتیانى‌زاده - صاحب جمع - سزاوار - شهاب خسروانى - منصف - تقى‌زاده - محمد ذوالفقارى - امین - دکتر راجى - لیقوانى - مهدى ارباب - امیرحسین ظفر بختیارى - هراتى - اسلامى - اورنگ - جواد عامرى - گرگانى - دکتر فلسفى - افشار - خوئیلر - مکرم - دادور - اعزاز نیک‌پى - لاهوتى - حسین مکى - صاحبدیوانى - ارباب گیو - حاذقى - صدرزاده - دکتر امینى - بوداغیان - دکتر طبا - قبادیان - اقبال - ساعد باتمانقلیچ - آزاد - دکتر شفق - مهندس رضوى - ضیاء ابراهیمى - محمدعلى مسعودى - ظفرى - رحیمیان - دکتر آشتیانى - اعظم زنگنه - سالار بهزادى - مسعود ثابتى - نیک‌پور- پالیزى - کهبد - على بهبهانى - دکتر ملکى - احمد فرامرزى - دکتر بقایی - کفایى - دکتر متین - دفترى - صفوى - قهرمانى - دولتشاهى - احمد اخوان - اسکندرى - ملک مدنى.

 5 - سؤال آقاى رضوى و جواب وزیر راه

رئیس - سؤال‌هایی از آقایان وزراء شده. (یکى از نمایندگان - اعتبارنامه کهبد آقا) آقاى رضوى از آقاى وزیر راه سؤالى دارند بفرمایید.

ابوالحسن رضوى - موضوع سؤال بنده البته تاریخش قبل از این بودکه جناب آقاى اردلان به وزارت راه تشریف بیاورند و متصدى این وزارتخانه بشوند اول از آقاى نخست وزیر سؤال کرده بودم و حتى موضوعش هم یک قدرى مربوط به قبل از این بوده پیدا است سؤال یک نفر نماینده از وزیر راه مربوط است به قسمت طرق و راه و آن جاده‌هایی است که بالاخره وضعیت حیاتى یک کشورى را به همدیگر مربوط می‌کند و در هزارها سال پیش اغلب مردم راقبه‌اى که در آن سال‌ها زندگانى می‌کردند متوجه این موضوع یعنى لزوم جاده از برای ارتباطات تجارتى شده بودند و متأسفانه در قرن حاضر هنوز در یک قسمت عمده آن از نواحى مملکت آن طورى که باید و شاید راه موجود نیست تا این که دو تا شهر یک استان را به هم مربوط بکند (صحیح است) از این جهت بود که سؤال بنده مربوط به سه قسمت ...

رئیس - یک دقیقه تامل بفرمایید. بفرمایید آقا.

رضوى - عرض کنم اما در 20 سال پیش وقتى که بنا شد کلنگ اول ساختمان راه‌آهن را زمین بزنند آن وقت بینایان فارس متوجه بودند که این عمل یعنى ساختمان راه‌آهن از ناحیه به خصوص در مملکت یک صدمه‌ای متوجه فارس خواهد کرد همان وقت هم با یک تلاش و تقلاى بسیارى مطلبمان البته به مرکز به وسایل مربوطه ابلاغ گردید به آنها از همان وقت وعده داده شده بود که بعد از ساختمان جاده اصلى راه‌آهن یعنى خط سرتاسرى راه‌آهن درقسمت خطوط فرعى البته سهمیه فارس هم داده خواهد شد جناب آقاى وزیر راه خواهش می‌کنم توجه بفرمایید. ...

یکى از نمایندگان - اکثریت نیست.

اورنگ - عرض کردم تنفس بدهید.

رئیس - تنفس هم یعنى ختم کنید بفرمایید آقاى رضوى.

رضوى - ... عرض کنم در آن موقع البته وعده داده شد و لیکن متأسفانه نه تنها در این مدت یادى از این موضوع نشد در موقعی که جشن 20 ساله راه‌آهن گرفته می‌شد بنده در موقعى که اعلیحضرت همایونى رفتند به اطاقی که آنجا کارهاى راه‌آهن را نمایش می‌داد در یک تابلو برقى با خطوط برقى من دیدم قسمت‌های ساخته و یا آنهایی که نیم ساخته و در دست ساختمان بود این‌ها راه‌هایی بود قسمت‌های ساخته را، البته معلوم بود که ساخته شده و نیم ساخته‌ها هم همان‌هایی است که امشب آقاى وزیر راه اسمش را بردند و یک قسمت‌هایی هم که در نقشه بود که بعداً بایستى ساخته بشود متأسفانه اسم شیراز را در آنجا هم ندیدم و حال آن که همان طور که آقاى مهندس رضوى هم فرمودند کرمان بود مشهد هم بود فقط دو منطقه سفید بنده در آن نقشه دیدم که یکى کویر بود و یکى هم فارس بود البته در آن روز به بنده خیلى سخت گذشت برای این که ممکن است که یک بودجه برای یک ساختمانى نماند و لیکن دولت اصلاً در دست نگذاشته بود یک موضوعى را یک منطقه‌ای را به هیچ وجه من‌الوجوه در نقشه نیاورده این البته موجب گله بسیار تمام اهالى فارس است حالا بنده نمی‌دانم این که این قسمت به طور کلى لازم بوده یا نیست مفید است یا نه آن‌ها جداگانه است ولى می‌گویم یک مملکتى از موهبتى می‌خواهد استفاده بکند هیچ تبعیضى ندارد باید تمام قسمت‌هایش استفاده بکند حالا می‌خواهد جلو باشد یا عقب، بنده برای این که خیلى مزاحم آقایان نشده باشم سعى می‌کنم کوتاه مطلب خودم را عرض کنم و این قسمت راه‌آهن را بنده خاتمه می‌دهم. موضوع دیگر راه‌های شوسه است البته یک خط قافله رو وجود داشته است میان اصفهان و شیراز و از شیراز به بوشهر این را البته خدا حلال کند در ظرف این مدت مقدارش را تسطیح کردند راه‌هایی را که در بعضى شهرها موجود است در فارس این‌ها همان راه‌های قدیمى است که یک قسمتش تسطیحى شده است و حال آن که یک قسمت راه‌های اصلى در فارس وجود دارد که اگر بنا بود این راه‌ها را درست می‌کردند و در نظر می‌آوردند شاید علاوه بر فارس ممکن بود از نظر تجارت هم مورد استفاده قرار بگیرد که یک راه شیراز و اهواز است که مطابق تحقیقاتى قبل از اسلام و اوایل اسلام و صد سال پیش هم معمولاً بین شیراز و خوزستان وجود داشته یکى هم راه ما بین شیراز و فیروزآباد است که راه خیلى مسطحى داشته است و طورى است که این کتل‌ها و گردنه‌های صعب‌العبور را ندارد و دیگر راه سرحدات که از طریق قدیمى راه طهران به شیراز واقع می‌شود و آن وقت این راه‌ها اخیراً وقتى که نمایندگان فارس را دعوت کردند برای مذاکره حضورى این موضوع را یادآورى کردند که این‌ها هم اهل خبره و متخصص هستند، این یک جاده بسیار مناسب و مساعدى است که مخصوصاً از نظر عمران و آبادى فلاحتى فارس تاثیر خیلى شایسته‌ای دارد و در این قسمت بنده چیزى در نقشه ندیده‌ام حالا می‌خواستم ببینم که دولت در نظر دارد یا خیر؟ موضوع دوم قسمت آسفالت است حالا اگر شهرها یا ایالاتى از موضوع راه‌آهن محروم مانده‌اند این‌ها از لحاظ جاده‌های اتومبیل رو خوب جبران شده بعضى جاها هم که خوشوقتند نواحى که از هر دو سه قسمت منتفع شده‌اند بعد از مدتى گفتگو که تمام آقایان نمایندگان با دولت سابق و دولت فعلى وسایل مختلف پیش کشیدند وعده ده فرسخ یا 60 کیلومتر فقط در این سال ساختن آسفالت کردن داده شده بود بنده از نقطه نظر این که وقت مجلس گرفته نشود نمی‌خواهم وارد بشوم که این آسفالت‌ها با این که یک بودجه کافى داشته در قسمت وزارت راه کجا و بچه کیفیت‌هایی (مکى - یک میلیون برای فرودگاه آبادان بوده) یک چیزهاى غیر لازم به خرج رفته و اگر این‌ها برای یک جاده‌ای اصلى و برای ساختمان راه ناحیه فارس به کار می‌رفت بعید نبود که استفاده‌اش برای مملکت از قطعه قطعه آسفالت کردن مثلا جاده سازى بهتر بود معذلک حالا ما از امروز که مذاکره می‌کنیم می‌خواهیم سؤال کنیم که آیا با این وضعیت ممکن است در دست اقدام قرار گیرد و برای سال حاضر چنین موهبتى فارس داشته باشد یا خیر و تا چقدر ممکن است و آیا میسر هست که این منطقه قسمت شیراز به تهران را از طریق فارس شروع بفرمایند یا خیر؟ بنده سؤالاتم را به این مختصر کوتاه کردم برای این که خیلى مزاحم آقایان‏ همقطارهاى محترم نشده باشم.

وزیر راه - اگرچه آخر مجلس است و آقایان محترم ممکن است (بعضى از نمایندگان - آخر مجلس نیست اول است) خسته شده باشند ولى چون این موضوع راه‌ها مورد توجه اکثر آقایان است (صحیح است) بعضى عرایض بنده مربوط می‌شود به سؤال غالب آقایان. و البته جواب مخصوص من مربوط بسئوال آقاى رضوى نماینده محترم است از توجه آقاى رضوى نماینده محترم راجع به اصلاحات جاده حوزه نمایندگی‌شان بنده هم تشکر می‌کنم برای این که این سئوالات آقایان نمایندگان محترم باعث تصمیم وزارتخانه می‌شود به این که اعتباراتى که طرف احتیاج هست برای این کارها پیشنهاد بکند اما این را باید عرض کنم که عمل به این پیشنهادها وقتى خواهد بود که بودجه‌های پیشنهادى به تصویب مجلس شورای ملى برسد بنابراین انجام غالب به اتمام آرزوها یا پیشنهادات نمایندگان محترم مربوط خواهد بود به اقدام و جدیتى که آقایان در تصویب بودجه وزارت راه در موقع خودش می‌فرمایند. اما سئوال به خصوص

+++

 آقا مطابق اطلاعاتى که بنده از ادارات گرفتم ، اول ساختمان ، یعنى اصلاح راه اهواز به فارس از طریق ممسنى و فهلیان و کازرون و شیراز. این راه در سنوات قبل باز شد ولى به واسطه موجود نبودن دو پل یکى به نام فهلیان روى رودخانه فهلیال در ممسنى و دیگرى در تنگ شاهپور در روى رودخانه شاهپور عبور وسایل نقلیه فعلا میسر نیست ساختمان این دو پل در دست اقدام است و نتیجه مناقصه برای مقاطعه کار معلوم شده و در شرف عقد قرارداد می‌باشند بنابراین، این کار در همین امسال قراردادش انجام می‌شود و قطعاً شروع به کار خواهد شد و قریباً شروع می‌شود. اصلاح راه و تکمیل این راه‌ها چون یک اعتبار علیحده‌اى می‌خواهد در برنامه 1327 پیش‌بینى شده و تا پایان ساختمان پل‌ها راه‌ها هم تکمیل خواهد شد.

دوم راه شیراز به بوشهر از طریق فیروزآباد. همان طور که توضیح فرمودند این راه هم طرف توجه و مفید است، از شیراز تا فیروزآباد ساخته شده و نگاهدارى می‌شود ساختمان بقیه راه از فیروزآباد به بوشهر چون محتاج اعتبار بود و در سال 1326 اعتبارى نداشته در بودجه سال 1327 منظور گردیده و همان طور که درابتدا هم عرض کردم انجام آن موکول به تصویب بودجه از طرف مجلس خواهد بود، سوم از شیراز به آباده چون در سؤالی که مطرح فرموده بودید این هم بود از طریق سرحد چهاردانگه این راه تاکنون اصلا مطالعه نشده چون صرفاً به اظهار مشهور بوده دستور داده شد که مطالعات محلى بکنند و اعتبارى هم که طرف احتیاج است برای این راه منظور خواهد شد. این قسمت راهسازى فارس بود و به طور کلى باید عرض کنم که راهسازى عبارت از سه چیز است یکى نگاهدارى راه‌های ساخته شده و یکى هم تکمیل راه‌ها به طوری که عرض کردم ساختمان پل‌ها و تونل‌ها و غیره و یک قسمت البته اصلاحات راه و تکمیل راه‌ها و ایجاد راه‌های جدید به اعتبار بیشتر از اعتبار امسال نیازمند خواهد بود برنامه آسفالت راه شیراز فقط راه مابین اصفهان و مورچه خورت است آن قسمت هم محل نظر است که از کارشان برود یا از دلیجان بنده خودم نظرم این است که راه‌ها باید از شهرها برود چون وقتى که راه‌ها از شهرها برود موجب آبادى شهرها خواهد شد گرچه ممکن است خرج بالنسبه زیادى داشته باشد ولى تأثیر درآبادى شهرها دارد بالاخره امسال از اصفهان به مورچه خورت که آنچه تردیدى درش نیست آنجا زیرسازى شده و تمام می‌شود و چون لایحه‌اش تقدیم شد که از عوارض بنزین برای آسفالت کارى استفاده شود هر گاه از تصویب بگذرد راه شیراز به تهران درسال آینده 150 کیلومتر ساخته خواهد شد خیال می‌کنم که سؤال نماینده محترم یک قسمتش مانده که روز دیگر ممکن است فرصت نباشد این قسمت خیلى مهم است و راجع به بندر بوشهر است باید عرض کنم که بنده مأموریت در بنادر داشتم و باور بفرمایید در تمام ماموریتى که داشتم راجع به بنادر جنوب چون فوق‌العاده رقت انگیز بوده و شاید حالا هم بدتر باشد هیچ وقت از نظر بنده فراموش نمی‌شود در هر جاى ایران مأموریت داشتم همیشه در فکر این بودم که راهى پیدا بشود و بنادر ما که واقعاً می‌شود گفت درب بزرگى است که ما به دنیا داریم همیشه معمور بماند (صحیح است) متأسفانه اقدام مؤثرى نشده این ساختمان بندر بوشهر هم مدتى است که دولت به اهمیت بندر بوشهر پى برده و همیشه هم مورد نظر بوده و اعتبارى که برای ساختمان بنادر پیش‌بینى شده پنجاه میلیون ریال است تا این بندر ساخته بشود البته این به نظر زیاد می‌آید ولى برای آبادى یک چنین بندر مهمى این مبلغ زیاد نیست اگر موفق شد هر دولتى این اعتبار را از مجلس شورای ملى بگیرد ساختمان این بندر هم شروع خواهد شد.

بعضى از نمایندگان - ختم جلسه را اجازه بفرمایید.

رضوى - آقا اجازه می‌فرمایید بنده فقط یک کلمه عرض کنم.

رئیس - مختصر می‌توانید.

رضوى - عرض کنم فقط این قسمت آسفالت شده را می‌خواستم خدمت جناب آقاى وزیر راه عرض کنم میانه شیراز تا تخت جمشید را که حتى گویا مناقصه‌اش هم داده شده بود حالا اینجا ایشان می‌فرمایند اساساً از اصفهان به مورچه خورت بقیه‌اش هم باشد برای بعد ازاین سؤال مقصودم این است که این قسمت مناقصه‌اش تمام شده بود پیشنهاد هم شده بود که در اعتبار فارس بگذرانند.

وزیر راه - همین که اعتبار تصویب شد البته با اطلاع آقایان نمایندگان، وزارتخانه اقدام خواهد کرد.

6- موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه.

رئیس - جلسه را ختم می‌کنم جلسه روز سه‌شنبه اولا اعتبارنامه آقاى کهبد (صحیح است) بعد لایحه معاملات بازرگانى، یک پیشنهادى هم برای وقت مجلس رسیده که آن روز مطرح خواهد شد چون آقایان شعب هم حاضر نمی‌شوند (مجلس ساعت هشت و ده دقیقه بعدازظهر ختم شد).

رئیس مجلس شورای ملى - رضا حکمت‏

 

اخبار مجلس

روز یکشنبه نهم اسفند ماه 26 دو ساعت و نیم  قبل از ظهر کمیسیون بودجه با حضور آقایان معاون وزارت کشور - معاون وزارت دارایی - رئیس محاسبات وزارت کشور به ریاست آقای بهبهانی تشکیل بودجه وزارت کشور هزینه اتومبیل‌های شهرستان‌ها مطرح پس از قرائت صورت جزء آن بر حسب پیشنهاد یکی از آقایان اعضاء رأی گرفته تصویب گردید که به استثنای اتومبیل فرمانداری‌های ذیل بقیه اتومبیل‌ها حذف شود :

1 - رضائیه 2 - اردبیل 3 - قزوین 4 - همدان 5 - زنجان 6 - خرمشهر 7 - یزد 8 - زاهدان 9 - زابل 10 - مراغه 11 - بوشهر 12 - سنندج 13 - خرم‌آباد یا بروجرد 14 - بندرعباس 15 - مهاباد 16 - بهبهان 17 - خوی .

سپس با حضور آقای دولت‌آبادی شهردار تهران موضوع ساختمان پنجهزار باب خانه برای کارمندان دولت مطرح با توضیحاتی که آقای شهردار تهران دادند قرار شد بعداً با حضور آقای وزیر دارایی مطرح شود .

موضوع هزینه سفر استانداران و فرماندران مطرح عده‌ای با اصل موضوع موافق ولی با مبلغ پیشنهادی مخالف بودند بالاخره قرار شد جلسه بعد تصمیم قطعی در این قسمت هم گرفته شود .

پیشنهاد وزارت کشور راجع به این که مبلغی از مواد دیگر بودجه وزارت کشور که حذف شده تخصیص به هزینه لباس مستخدمین جزء به وزارتخانه داده شود مطرح پس از مذاکراتی قرار شد در صورتی که ممکن است خود وزارت دارایی این کار را بکنند .

مراسله شماره 31167 وزارت کشور دایر به تقاضای تجدید نظر در بودجه اداره نمایشات قرائت پس از مذاکراتی قرار شد در صورتی که دولت این اداره را ضروری می‌داند به موجب لایحه به مجلس پیشنهاد نماید و نیم ساعت بعد از ظهر جلسه ختم شد.

غائبین - آقایان : دکتر مصباح‌زاده - مهندس رضوی - امیر تیمور - صادقی - نیک‌پور - اورنگ . ]

 

قوانین‏

شماره 24324              4 / 12/ 25

وزارت جنگ‏

 

قانون اجازه خرید 10 میلیون دلار ساز و برگ و اسلحه و مهمات از دول متحده آمریکا که به تصویب مجلس شورای ملى رسیده و فرمان ملوکانه در اجرای آن شرف صدور یافته است به شرح زیر ابلاغ می‌گردد:

با تأییدات خداوند متعال ما پهلوى شاهنشاه ایران‏

محل صحه ملوکانه‏

نظر به اصل بیست و هفتم متمم قانون اساسى مقررمی‌داریم :

ماده اول - قانون اجازه خرید ده میلیون دلار ساز و برگ و اسلحه و مهمات از دول متحده آمریکا که در جلسه بیست و هفتم بهمن ماه 1326 به تصویب مجلس شورای ملى رسیده و منضم به این دستخط است به موقع اجرا گذاشته شود.

ماده دوم - هیئت دولت مامور اجرای این قانون هستند. به تاریخ چهارم اسفند ماه 1326.

قانون اجازه خرید ده میلیون دلار ساز و برگ و اسلحه و مهمات از دول متحده آمریکا.

ماده واحده - مجلس شورای ملى از نظر تکمیل وسایل مخابرات و ارتباط و بهدارى و ساز و برگ و اسلحه و مهمات مورد نیاز نیروهاى زمینى و هوایى

+++

 ارتش شاهنشاهى و ژاندارمرى و شهربانى به وزارت جنگ اجازه می‌دهد که این وسایل را در حدود مبلغى که از ده میلیون دلار تجاوز ننماید از ممالک متحده آمریکا که بنا به گزارش دولت شرایط مقرون به صرفه را در این معامله پیشنهاد داده است خریدارى نماید و بهاى آن را در طى مدتى که کمتر از 12 سال نباشد از تاریخ اول ژانویه 1950 (دهم دی ماه 1328) به اقساط مساوى با سود سالیانه از قرار 8/ 3- 2 درصد بپردازد.

تبصره 1- دولت مکلف است با ممالک متحده آمریکا وارد مذاکره شود و قرار پرداخت کلیه هزینه حمل و نقل و باربندى و بیمه و سایر مصارف مربوط به لوازم و مهمات خریدارى را بهمان ترتیب و اقساط که نسبت به پرداخت اصل مبلغ مقرر است بدهد.

تبصره 2- اقساط مذکور دراین ماده و تبصره 1 درهر سال در بودجه وزارت جنگ منظور و پرداخت خواهد شد.

این قانون که مشتمل بر یک ماده و دو تبصره است در جلسه بیست و هفتم بهمن ماه یک هزار و سیصد و بیست وشش به تصویب مجلس شورای ملى رسیده است.

 رئیس مجلس شورای ملى - رضاحکمت‏

اصل قانون به ضمیمه فرمان ملوکانه در دفتر نخست وزیر است.

م- 6941                     نخست وزیر

 

تصویب‌نامه‌ها

شماره 23454                   10/ 12 / 1326

وزارت دارایی‏

 

هیئت وزیران در جلسه هشتم اسفند ماه 1326 برحسب پیشنهاد شماره 52164- 99387 وزارت کشور تصویب نمودند عوارض زیر:

1- چایى خشک صادراتى از سیاهکل از قرار کیسه 5 ریال.

2- روغن کره صادراتى از سیاهکل از قرار کیلویى 1 ریال.

3- پنیر صادراتى از سیاهکل از قرار کیلویى 0 ر 50 دینار.

4- پوست گاو و گاومیش صادراتى از سیاهکل هر عددى 15 ریال.

5- پوست گوسفند و بز و میش از سیاهکل هر عددى 1 ریال.

6- گاو گاومیش صادراتى از سیاهکل از هر رأس 50 ریال.

7- گوسفند و بز میش بزرگ از سیاهکل از هر رأس 3 ریال.

8- بره از سیاهکل از هر رأس 2 ریال.

9- یخ بارى (132) کیلو 10 ریال.

به نفع شهردارى سیاهکل وصول گردد.

تصویب‌نامه در دفتر نخست وزیر است.

م- 6971                  نخست وزیر

صورت ارزهایى که از شهریور 1325 تا پایان روز پنجم بهمن ماه 1326 به منظور واردات از طریق گشایش اعتبار و پروانه‌های صادره که در اختیار بازرگانان گذارده شده برای اطلاع آقایان نمایندگان محترم چاپ و توزیع می‌شود

از طرف کمیسیون پیشه و هنر و بازرگانى‏

شماره      نام گیرنده                                          موضوع واردات                                           میزان ارزلیره‏

1             صمد ارومچى                                      پارچه - دوا                                                 18249 

2             الیشا                                                کامیون                                                       1809

3             نصرالله آغالر                                        قماش نخى                                                175

4             سید آدمعلى                                       آچار و لوازم جوش کارى                                 253

5            حزقیا آسوما                                         رادیو - کفش                                               711   

6            رحیم بخش الهى بخش                          چاى                                                          2262

7            ابراهیم آغار                                          پارچه ابریشمى                                           875

8            آقاجان استفانى                                     لباس زنانه                                                  5750

9            موسى- ح. الیاس                                  دارو                                                            4017

10          آقاجان ابریشمى                                    پارچه پشمى- چاى- زیرشلوارى                       10- 10991

11         حبیب‌الله اکباتانى                                    دارو                                                           250 

12         جواد صالحى                                          نخ قرقره                                                      1125

13         محمدجواد اردوآبادى                                دارچین- پلاتین- چاى                                      2587

14         اسحق ابراهیم‌زاده                                  قماش پشمى- پارچه ابریشمى                        1374

15         آقانورگریگور آقانیان                                   صندوق- باطرى- میزفولادى                              3580

16         آ. د. اکونیان                                            دوچرخه                                                       915

17         على الماسى اصفهانى                           پارچه پشمى مصنوعى                                    18000

17         رم        "        "                                    شیشه جام- ابریشم جات                                61122

18         محمدابهرى                                           آلومینیوم                                                      1630

19         محمد ابریشم کار                                   چاى                                                           13- 3467

20         یحیى امید                                            پارچه پالتویى                                                 1750

21         الیاهو آزاده                                           شیشه - ابریشمى- مخمل                               10- 9296

22        على اکبر اهرابیان                                    قماش ابریشمى - مخمل                                  9320   

23        محمدتقى احسانى                                  پارچه پشمى- نخى- کت وشلوار                        13126

24        موسى احسانى                                      پارچه پشمى - دوچرخه - موتوسیکلت -

                                                                        آلومینیم - شیشه - برنج و مس                        10009

25         جعفر اخوان                                           چاى - پارچه                                                  06- 120730

26         عباس اخوان                                          پارچه پشمى و ابریشمى - چاى -

                                                                       مس - دوچرخه - شیشه                                50 - 92378

27         على اخوان                                           قماش پشمى - دوچرخه - دارو                         28091

28         معازه آ. ب. ى                                        دوچرخه                                                       850

29         ابراهیم اسحق پور                                  دوچرخه - پارچه پشمى                                  10- 8737

30        مراد اریه                                                پارچه لباس                                                  18214

31        اسحق اریه                                            پارچه پشمى                                                43900

32        خلیل انصانى                                          پارچه پشمى - طورى - چراغ المونیم                  4734  

33         ارشاک اردوخانیان                                   ظروف شیشه                                                 730

34        على اکبر اپیکچى                                   پارچه پشمى - مخمل - ابریشمى - قلع دارو         38814

35         محمدتقى ایپکچى                                 ابریشمى - ماهوت پاک کن - مس -

                                                                      لباس - کاغذ - مخمل و غیره                              11436

36         محمدهاشم آهنچى                               قماش پشمى و نخى - بخارى                           79757

37         آ. ج. آ. الیات                                         کتاب                                                              400

38         ابراهیم اتحادیه - داروخانه                       پارچه - جوراب - برنج ورق - دوچرخه -

                                                                     دارو و غیره                                                       22803

39          آرزو و برادران                                       کاغذ سمباده                                                    08- 737

40          جلال اردکانى                                      اتومبیل لارى                                                     4828

41         رضا و جعفر اتفاق                                  لوازم برق - پارچه پشمى - ابریشمى -

                                                                     سوزن - فاستونى - قفل و غیره                            65144    

42        حاجى رضا امینى                                   قلع - رادیو - لامپ - اتومبیل -

                                                                     الومینیوم - لاستیک - طورى و چراغ                         29253

+++              

شماره    نام گیرنده                                           موضوع واردات                                                   میزان ارز لیره‏

43          جعفر امینى                                        پارچه - قلع - آئینه - چاى - شکر - برنج ورق - کفش  42767

44          عبدالحسین اردوبادیان                           قماش نخى - پشمى                                         495

45          شاهین آقایان                                     دارو - فیلم                                                        6385     

46          جمشید الیا                                        پارچه پشمى - ابریشمى                                     1450

47         دانیال امید                                           جوراب زنانه - آلومینیوم                                         1525

48         حیدر على امامى                                 دوچرخه - پشم - چیت - قماش پشمى                   40632

49         الیاس و امین اشیاف                             دوچرخه - قماش                                                 1500

50         مهدى آرین پور                                     مس ورق                                                           263

51         یهودانجات ابراهیم                               بخارى نفتى                                                          120

52         تجارتخانه انتخاب                                 کارت پستال - پارچه - نخ قلابدوزى                            1970

53         منصور اعلم                                        ابزار - قماش پشمى                                              120

54          غلامرضا مهاجراسکویى                         پارچه پشمى - ابریشمى                                   20750

55          على اصغر اصغرى                                تختخواب بچگانه                                                2974

56          ابراهیم‌زاده                                         چرم - چاى - لباس ابریشمى - لاستیک                  18725

57          محمدجواد اشرف یزدى                          قلع                                                                1356

58          محمداسمعیل امتیاز                              قماش نخى                                                    2261

59          عبدالله آستانه                                      ماشین                                                           1350

60          جمیل آلفا                                            کتاب                                                              420

61          محمدقاسم ارکانى                                قماش پشمى                                                 1400

62         نعیم عزرالفى                                       دواجات                                                            400

63         آفریکن استرن                                      رادیو 2000

64        موسى عزرا ایرانى                                 طایر اتومبیل - قلع 31050

65       حیدر امینى کازرونى                               پارچه پشمى - میشن - رادیو -

                                                                    قماش - دوچرخه - دارچین - پتو                             18350       

66        حسین انصارى چهارسویى                      بخارى نفتى - چراغ - قلع                                     1068

67        محمد ارفعى                                        قماش 1508

68        حاجى محمد ارباب                                شکر - چرم - سنجاق - قماش - چاى                     13191 

69        کریم اخوان                                          کاغذ - چاى، هرسه ویژه - نخ پشم - فانتزى            5712

70        سید حسن الهى                                  قلع                                                                  3705

71        مصطفى اسمیش                                 دوا                                                                   1508 

72        حاجى محمدحسین اخوان                      پارچه - قرقره                                                     29988

73        خلیل اخوان                                         شیشه - پارچه - رادیو - چرم -

                                                                   کاغذ - سیم برق - تلمبه - قرقره                             10034

74         محمدحسین اجابت                             توپ پینگ پنگ - شیشه - ماشین صورت تراشى -

                                                                   چراغ - مدادتراش - لوازم خرازى                              22996

75         محمدجواد امیدوارتهرانى                       فاستونى - تورى - کاغذ - طورى چراغ

                                                                    دستى و چتایى                                                 17440

76        خدامراد ایدون                                       پارچه - ماشین - چسب - چرم - نخ                         6674

77         بازرگانى ابوالقاسم                               تصفیه آب                                                           625

78         سید محسن اساسى                           میخ                                                                  230

79         ابراهیم اسکداز                                    رادیو - قیچى - طورى                                            2713

80         رحمن آرادخانى                                   طور چراغ                                                            320

81         حبیب‌الله ارجمند                                  لوازم عکاسى                                                      1000

82         على اصغر اربابى                                 آئینه                                                                   52

83         فرج‌الله اخاپان پور                                 کامیون                                                                 2442

84         ابراهیم اقبال احمدى                            پریموس                                                               550

85        دکتر آقابابیان                                       دارو                                                                     660 

86        غلامحسین افشار                                لاستیک                                                                11200

شماره 20788                    10/ 12 / 26

وزرات دارایی

هیئت وزیران در جلسه هشتم اسفندماه 26 طبق پیشنهاد شماره 46354- 84669 وزارت کشور و موافقت وزارت دارایی تصویب نمودند که از تاریخ صدور این تصویب‌نامه عوارض زیر:

1- کارخانجات موتورى به تناسب قوه اسب از یکصد تا سیصد ریال در ماه.

2- اماکن عمومى مهمانخانه - مسافرخانه - قهوه خانه - گاراژ - و امثال آن‌ها از بیست تا سیصد ریال در ماه.

3- مسافرین اتومبیل بارکش در شهر و در حوزه شهردارى از فروش بلیط 20%

4- مسافرین سوارى کرایه به نقاط تابعه هر شهرستان نفرى 2 ریال.

5- مسافرین اتومبیل سوارى کرایه شهرهاى مجاور نفرى 4 ریال.

6- مسافرین اتومبیل سایر شهرستان‌ها نفرى 8 ریال.

تبصره- از مسافرین اتومبیل‌ها و اتومبیل‌های سوارى که مسافر قبول نمایند نصف عوارض فوق اخذ.

7- سینما و نمایش از فروش بلیط 1% از بهاى بلیط‌ها.

به نفع شهردارى قم دریافت گردد.

تصویب‌نامه در دفتر نخست وزیر است.

م- 6970                     نخست وزیر

آگهی

طبق پیشنهاد رئیس اداره روزنامه رسمی و تصویب کارپردازی محترم مجلس شورای ملی برای اطلاع عموم از مذاکرات مشروح مجلس شورای ملی از سال 1327 وجه اشتراک قسمت اول روزنامه رسمی که حاوی مذاکرات مجلس و تصویب‌نامه‌ها و آئین‌نامه‌ها بخشنامه‌ها و قوانین و لوایح و غیره است سالیانه از 400 ریال به 200 ریال تنزل داده می‌شود طالبین می‌توانند مستقیماً تقاضای خود را به اداره روزنامه رسمی ارسال دارند .   2 - 5

رئیس اداره روزنامه رسمی کشور شاهنشاهی ایران         

+++               

یادداشت ها
Parameter:294360!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)