کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


صفحه اصلی » مشروح مذاکرات » مشروح مذاکرات مجلس ملی » دوره دوم مجلس ملی

0.0 (0)
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملى، دوره‏2
[1396/04/25]

جلسه: 77 صورت مجلس روز 28 شهر ربیع‌‌الاول 1328  

مشروح مذاکرات مجلس  شورای ملى، دوره‏2

 

 

جلسه: 77

صورت مجلس روز 28 شهر ربیع‌‌الاول 1328

 

مجلس سه ساعت قبل از غروب آفتاب در تحت ریاست آقاى مستشار‌الدوله منعقد و صورت مجلس قبل را معاضد‌الملک قرائت کردند.

رئیس- در صورت مجلس اگر ملاحظه هست بفرمایید.

حاجى آقا- همان طوری که شاهزاده ابو‌القاسم میرزا از عضویت کمیسیون عرایض استعفا دادند بنده هم از کمیسیون عرایض استعفا دادم و وجه استعفاى بنده را در کمیسیون عرایض کثرت کار گمان کردند ولى بنده تکذیب می‌کنم به جهت این که بنده حاضرم در سه کمیسیون عضویت قبول کنم انتخاب بنده در کمیسیون عرایض مثل این است که بنده را در کمیسیون نظام و حاجى محمد‌کریم خان را در کمیسیون عدلیه انتخاب کنند.

محمد‌هاشم میرزا- در صورت نوشته شده بود که ابو‌القاسم میرزا استعفا داد عوض ایشان معین نشد دیگر این که لفظ به قرعه معین شد خوب نیست یک لغت دیگر به جاى او باشد.

رئیس- در باب صورت هر کس حرفى دارد اظهار کند تا برسیم به مطالب دیگر.

 (اظهارى نشد رئیس صورت را امضاء کرد).

حسنعلى خان- بنده از کمیسیون عدلیه استعفا می‌کنم استدعا می‌کنم دیگرى را معین کنید.

افتخار‌الواعظین- بنده راجع به نظامنامه عرض دارم کمیسیون‌هایى که از شعب منتخب می‌شوند اعضاى این کمیسیون‌ها اگر می‌خواهند استعفا بدهند باید به رئیس آن شعبه استعفا بدهند.

+++

رئیس- صحیح است.

ابو القاسم میرزا- بنده همان طوری که آقاى افتخار‌الواعظین فرمودند در شعبه استعفاى خود را اظهار کرده‌ام.

معاضد‌الملک- بنده می‌خواستم از آقاى حسنعلى خان استدعا کنم که از کمیسیون عدلیه استعفا ندهند به جهت این که ما در کمیسیون عدلیه خیلى می‌توانیم از وجودشان استفاده نماییم.

 (دو فقره تلگراف از اقبال‌السلطنه از جلفا در تبریک عید و امنیت سرحدات و از مامورین قمشه در خصوص گرفتن اشرار قرائت شد).

سلیمان میرزا- این عیدى را که اقبال‌السلطنه از جلفا در تبریک گفته کدام عید است حالا از عید مدتى است می‌گذرد.

رئیس- چون آن صفحات تلگراف ندارد به این واسطه قدرى تعویق افتاده.

اسامى اعضاى کمیسیون قوانین مالیه قرائت شد:

فهیم‌الملک 49 رأى صدیق‌حضرت 48 رأى ارباب کیخسرو 43 رأى متین‌السلطنه 35 رأى معین‌الرعایا 34 رأى داوود خان 30 رأى وکیل‌الرعایا 30 رأى مرتضیقلی خان 29 رأى اسدالله خان 28 رأى دکتر علیخان 28 راى معتمد‌التجار 26 راى حاجى آقا و حاج مصدق‌الملک هر یک 22 راى.

رئیس- چون میان این دو نفر تساوى است باید به قرعه معین شود.

معتمد‌التجار- بنده از عضویب این کمیسیون چون در کمیسیون بودجه هستم استعفا می‌دهم.

معین‌الرعایا- پریروز بنده عرض کردم که به واسطه عدم مساعدت مزاج نمی‌توانم در یک کمیسیون بیشتر عضویت داشته باشم چون در کمیسیون بودجه هستم از عضویت این کمیسیون استعفا می‌دهم.

رئیس- چون دو نفر استعفا می‌دهند این دو نفر که هر یک داراى یک نمره هستند باید باشند ویک نفر دیگر انتخاب شود.

محمد‌هاشم میرزا- به موجب نظامنامه داخلى اول باید یکى از این دو نفر که بین آنها تساوى است به قرعه تعیین شود بعد براى دو نفر دیگر تجدید انتخاب شود.

رئیس- ولى ملاحظه بفرمایید براى این بود که دیگر قرعه نکشند هر دو را قبول کنید و براى یکى رأى بگیرید.

تقى زاده- آنهایى که انتخاب شده‌اند خیلى خوبند اما اگر بخواهیم ملاحظه قانون را بنماییم غلط است براى این که اول باید دوازده نفر را معین کنید بعد هر کدام استعفا دادند تجدید می‌شود براى این که آن کسى که با 26 رأى انتخاب شده است اگر بخواهیم دیگرى را که 21 رأى دارد به جاى او معین کنیم و شاید اگر تجدید انتخاب شود دیگرى را با 26 رأى انتخاب نمایند.

حاجى شیخ على- بنده خیلى متشکر شدم که با عرض دیروز بنده امروز آقایان همراه شده حالا باید آن که پریروز انتخاب شده بود باید به قرعه کشیده شود.

 (افتخار‌الواعظین ماده الحاقیه 15 را قرائت کردند.) (قرعه کشیده شد و حاجى آقا معین شد).

رئیس- براى دو نفر دیگر تجدید انتخاب می‌شود.

تقى زاده- بنده می‌خواستم عرض کنم آقاى معین‌الرعایا در این مدت که در کمیسیون قوانین مالیه بودند خیلى از معلومات ایشان استفاده می‌شد و خواهش می‌کنم استعفاى خودشان را پس بگیرند.

مرتضیقلی خان- بنده که در کمیسیون قوانین مالیه هستم می‌دانم که این قوانینى که گذشت به واسطه وجود ایشان بود اگر ایشان نباشند امورات کمیسیون مختل می‌شود به این وسیله استدعا می‌کنم که قبول این زحمت را بکنند و آقایان همان اسم یک نفر را بنویسند.

(معین‌الرعایا قبول کرد).

رئیس- حالا براى یک نفر رأى گرفته می‌شود.

تقى زاده- خواهش می‌کنم بنده را ننویسید براى این که نمی‌توانم.

معاضد‌الملک- آقایانى که در دو کمیسیون عضویت دارند:

حسنعلى خان- مؤتمن‌الملک- نوبرى- لسان‌الحکما- آقاشیخ ابراهیم زنجانى- فهیم‌الملک- صدیق حضرت- معین‌الرعایا- اسدالله خان- ناصر‌الاسلام- فاتح‌الملک- حاجى‌محمد کریم خان.

 (ورقه توزیع شده آقایان معتمد التجار، میرزا داوودخان و تقى زاده براى استخراج به قرعه معین شدند).

 (پس از استخراج شاهزاده ابوالقاسم میرزا با 15 رأى منتخب شدند).

حاجى شیخ على- پریروز در انتخاب کمیسیون خارجه دو نفر تساوى آراء داشتند بنده عرض کردم خوب است قرعه زده شود به سکوت گذشت و بعد از آن یکى از آنها که شاهزاده سلیمان میرزا بود استعفا داد و آقاى وحید‌الملک به جاى ایشان معین شد حالا استدعا می‌کنم قرعه کشیده شود.

رئیس- صحیح است بین شاهزاده سلیمان میرزا و آقاى وحید‌الملک باید قرعه کشیده شود اگر شاهزاده سلیمان میرزا به قرعه درآمدند اختیار با ایشان است اگر قبول کردند دیگر انتخاب می‌شود و اگر آقاى وحید‌الملک به قرعه درآمدند که ایشان می‌پذیرند. (براى استخراج قرعه شاهزاده لسان‌الحکما معین و قرعه کشیدند اسم آقاى وحید‌الملک بیرون آمد).

حسنعلى خان- بنده تمنا می‌کنم که یک نفر به جاى بنده در کمیسیون عدلیه انتخاب شود.

سلیمان میرزا- بنده می‌خواهم از آقاى حسنعلى خان تقاضا کنم که استعفاى خودشان را پس بگیرند.

حسنعلى خان- بنده نمی‌خواهم از کار فرار کنم که از من بخواهند که جزو این کمیسیون باشم بنده دلایلى دارم که نمی‌خواهم در این کمیسیون باشم در جاى دیگر حاضرم.

رئیس- یک نفر براى کسرى کمیسیون عدلیه انتخاب می‌شود.

ادیب‌التجار- بنده استدعا می‌کنم که هیئت رئیسه یکى از عضویت را قبول فرماید که اسمشان نوشته شود.

تقى زاده- همچو قانونى نگذشته است که کمیسیون عدلیه حکماً باید هفت نفر باشد شش نفر باشد مثل سایر کمیسیون‌ها.

افتخار‌الواعظین- مجلس رأى داده است که هفت نفر باشد.

حسنعلى خان- بنده تایید می‌کنم که فرمایش آقاى تقى زاده را و عرض می‌کنم این مطابق نظامنامه داخلى مجلس می‌تواند کمیسیون‌ها را لدى‌الاقتضا از شش نفر الى دوازده نفر معین کند.

رئیس- بلى صحیح است ولى امروز تقریباً اکثریت شد که هفت نفر باشد. (ورقه توزیع شد آقایان ذیل براى استخراج به قرعه معین شدند).

معاضد‌الملک- آقاى آقا شیخ على شیرازى- به اکثریت 14 رأى انتخاب شدند.

رئیس- انتخاب کمیسیون معارف به طور سابق شش نفر است.

ذکاء‌الملک- بنده عرض می‌کنم براى کمیسیون معارف داوطلب هستم چون براى کمیسیون مبتکرات از شعب انتخاب شده است تجدید انتخاب آسان است باعث تضییع وقت مجلس نمی‌شود.

وحید‌الملک- بنده عرض می‌کنم که اعضاى سابق کمیسیون معارف تمام داوطلب هستند که دو مرتبه انتخاب شوند.

آقا شیخ ابراهیم زنجانى- اگر در کمیسیون معارف بنده را خیلى انتخاب کنند از عضویت کمیسیون مبتکرات عذر خواسته عرض بنده را از شعبه شش انتخاب خواهد شد.

 (ورقه توزیع آقایان ذیل براى استخراج آراء به قرعه معین شدند: ادیب‌التجار- محمد‌هاشم میرزا و ذکاء‌الملک).

فهیم‌الملک- می‌خواستم عرض کنم اگر آقایان اجازه بفرمایند این آراء را در اطاق دیگر استخراج کنند و شروع کنیم یکى از مطالبى را که در دستور منظور شده است. (گفته شد باید در مجلس خوانده شود).

رئیس- دستور امروز یکى انتخاب سه نفر نماینده است یکى هم راپورت کمیسیون در باب نماینده ارامنه می‌شود.

معاضد الملک- ذکاء الملک 57 رأى- سلیمان میرزا 51 رأى- تربیت 50 رأى- دکتر علیخان 44 رأى-آقا سید حسین اردبیلى 43 رأى- وحید‌الملک 40 رأى.

دکتر علیخان- بنده چون گرفتارى دارم در یک کمیسیون بیشتر نمی‌توانم استدعا می‌کنم از کمیسیون قوانین معاف شود و در کمیسیون معارف باشم.

+++

رئیس- بسیار خوب عوض شما انتخاب می‌شود کمیسیون فوائد عامه و پست و تلگراف و تجارت و فلاحت دفعه گذشته نه نفر بود حال هم همان طور باشد.

آقاسید ابراهیم- بنده عرض می‌کنم چون تجارت و فلاحت و صناعت جزو آن است بیشتر شود بهتر است.

سلیمان میرزا- بنده عرض می‌کنم اگر دو شعبه می‌شود زیادتر باشد بهتر است و زودتر کار می‌گذرد اما اگر 12 نفر باشند به یک شعبه خوب نیست و کم‌تر کار می‌کنند به جهت این که اگر فرضاً پنج نفر از آنها غیبت نمایند کمیسیون رسمیت پیدا نخواهد کرد اما دو شعبه باشد و 12 نفر زودتر رسمیت پیدا می‌کنند و بهتر کار می‌کنند.

اسدالله میرزا- بنده عرض می‌کنم دو سه کمیسیون هم شاید لازم باشد و بنابراین اگر دوارده نفر باشد به عقیده من بهتر است.

رئیس- عجالتاً همان نه نفر کافى است.

حاجی فاتح‌الملک- استدعا می‌کنم که یک دفعه اسم آنها که غیر قابل انتخاب هستند خوانده شود.

معاضد‌الملک- آقایانى که در کمیسیون عضویت دارند:

مؤتمن‌الملک- نوبرى- لسان‌الحکما-آقاشیخ ابراهیم زنجانى- فهیم‌الملک- صدیق حضرت- معین الرعایا- میرزا اسدالله خان- ناصر‌الاسلام- فاتح‌الملک- محمد‌کریم خان- ذکاء‌الملک- سلیمان میرزا- تربیت- وحید‌الملک- دکتر على خان- متین‌السلطنه- ابوالقاسم میرزا- شیخ رضا- وکیل‌الرعایا-آقا سید حسین اردبیلى.

 (ورقه رأى منتشر و به قرعه آقایان آقا شیخ على، حاجى آقا، وکیل‌التجار براى استخراج آراء معین شدند).

رئیس- تا آقایان استخراج کنند ده دقیقه تنفس می‌شود. (مجدداً جلسه تشکیل شد).

 (معاضد‌الملک نتیجه استخراج آراء را براى کمیسیون فوائد عامه قرائت کرد).

حاجى میرزا رضا خان 36 رأى، حسنعلى خان 28 رأى،آقا میرزا احمد 29 رأى، اسدالله میرزا 28 رأى،حاجی میرزا آقا 25 رأى و دکتر اسمعیل خان 24 رأى.

دکتر علیخان- استدعا می‌کنم بنده را در کمیسیون قوانین مالیه مقرر فرمایید انتخاب نفرمایند.

رئیس- استیضاحى است که آقاى افتخار‌الواعظین از وزارت جنگ کرده‌اند.

افتخار‌الواعظین- حقیر در خصوص حرکات وحشیانه آجودان باشى رئیس قشون خراسان در حبش کردن پنجاه نفر و آویزان کردن و شکنجه کردن و اشکلیک کردن و دوازده هزار تومان جریمه کردن استیضاح می‌نمایم.

رئیس- چون سابقاً سئوالى شده بود لذا امروز حاضرند جواب سئوال را بدهند بعد سئوال شد استیضاح اطلاع دادم امروز جواب خواهند داد.

افتخار‌الواعظین- بلى خاطر آقایان مسبوق باشد که تلگراف شکایت آمیز به بنده و سایر وکلا قریب دو ماه است رسیده است.

لسان‌الحکما- بنده گمان می‌کنم این استیضاح به وزارت جنگ نباشد به داخله است.

افتخار‌الواعظین- مامور وزارت جنگ است می‌خواهم بدانم امروز استیضاح به عمل خواهد آمد یا خیر؟

رئیس- چرا به عمل خواهد آمد. (انتخاب کسر سه نفر نماینده).

ارباب کیخسرو- فردى یا جمعى.

رئیس- جمعى. (ورقه رأى منتشر و آقایان ذیل براى استخراج آراء به قرعه معین شدند).

آقا میرزا داوود خان و آقاى ادیب‌التجار و آقاى و متین‌السلطنه و شروع به استخراج نمودند آقایان میرزا على اکبر خان دهخدا با اکثریت 34 رأى و مرتضیقلی خان بختیارى با اکثریت 30 رأى به سمت وکالت منتخب شدند و چون دبیر‌الملک شیرازى با اکثریت 21 رأى بود لذا مجددا براى یک نفر دیگر ورقه رأى توزیع شد.

رئیس- چون عده 58 نفر است اکثریت تام 29 می‌شود لذا دو نفر منتخب است یک نفر دیگر را باید مجددا انتخاب نمایند. (مستخرجین سابق شروع در استخراج نمودند و آقاى دبیر‌الملک با اکثریت رأى منتخب شدند).

 (در این موقع وزیر جنگ تشریف آوردند).

رئیس- چون افتخار‌الواعظین در باب آجودان باشى رئیس قشون خراسان استیضاحى از وزارت جنگ داشته بفرمایند.

افتخار‌الواعظین- در قانون اساسى ما در اصل 9 و 10 این طور می‌نویسد اصل 9 افراد مردم از حیث جان و مال و مسکن و شرف محفوظ و مصون از هر نوع تعرض هستند و متعرض احدى نمی‌توان شد مگر به حکم و ترتیبى که قوانین مملکتب معین می‌نماید و اصل 10 غیر از مواقع ارتکاب جنحه و جنایات و تقصیرات عمده هیچ کسى را فورا نمی‌توان دستگیر نمود مگر به حکم کتبى رئیس محکمه عدلیه بر طبق قانون و در آن صورت باید گناه مقصر فوراً یا منتهى در ظرف 24 ساعت به او اعلام و اشعار شود. عرض می‌کنم در شش ماه قبل تلگرافات و مکاتبات شکایت آمیز از اهالى خراسان رسیده در خصوص حرکات وحشیانه آجودان باشى رئیس قشون خراسان از معاون وزارت جنگ اول سئوال کردم جواب دادند که مأموریت هاى او در تربت از جانب وزارت داخله بوده است سئوال معاون وزارت داخله کردیم معاون وزارت داخله جواب می‌دهد که کارى که رئیس قشون به او رجوع کرده بود به بنده ارائه دادند فقط دو چیز به او امر شده است و او این بود که از وزارت جنگ به او امر شد که لطفعلى خان یاور آخوند ملا رجبعلى را در عدلیه خراسان حاضر نماید بالاخره علاوه بر اینکه حکم وزارت داخله را خلاف کرده است خلاف‌هاى دیگر او را می‌خواهم یکى یکى عرض کنم اول چهار نفر بدون تقصیر زنجیر کرده و شش ماه در حبس نگاه داشته و دوم شش نفر محبوسین را داغ کرده سوم پسر حاجى حسن را کله آویز کرده و خون زیاد از حلق او آمده و دو شبانه روز مدهوش و مشرف به مرگ شده بود و غلامرضا نامى را چوب میان دو آستین او دوانیده که از صدمه او هر دو دستش خشک شده چهارم لطفعلى خان را زجر کرده و چهار صد تومان جریمه گرفته و از دیگرى دو هزار تومان و از دیگران دوازده هزار تومان و شب‌ها به قسمى محبوسین را زجر می‌کردند که عمید‌السلطان یک شبى می‌خواست با قلم‌تراش خود را بکشد بنده استیضاح می‌کنم که چرا مامورین خود سر جلوگیرى ننموده و ممانعت نکرده‌اند که ملت ایران باز دچار این گون زحمات و صدمات باشند.

وزیر جنگ- در ابتداى دولت جدید شکایت زیاد از یاغى‌گرى سالار بلوچ رسیده و در خراسان شهرت‌هاى غریب دادند که سالار بعضى تعدیات کرده شجیع‌الملک را کشته حتى این که پسر مرحوم سلطانعلى را با جمعى حبس کرده و با زحمات زیاد و تلگرافات او را از حبس خلاص کردیم تا اینکه از طرف حکومت آنجا به وزارت داخله اظهار شکایت شده وزارت داخله از من خواست که مامورى برود و رسیدگى کند من به رئیس قشون خراسان آجودان‌باشى تلگراف کردم که با مامور حکومت باشد اینها رفتند و بناى نزاع را گذاشتند در آن نزاع پاى آجودان‌‌باشى هم گلوله خورد بعد از این تلگراف شد سالار خان را کار نداشته باشند که بیاید تهران و این اخباراتى که رسیده است بى اصل است خوب است طرف مجلس مقدس مامور مخصوص برود در خراسان و رسیدگى کند اگر صحیح بود که مطابق قانون باید رئیس قشون خراسان مجازات شود والّا مجلس دیگر این دروغ‌ها را باور نکند.

افتخار‌الواعظین- آنچه وزارت جنگ فرمودند در حق سالار خان بود و تهران راحت است لکن به اسم نسبت به سالار خان با این دو نفر دیگر این طور حرکات شده است بنده سئوال می‌کنم که ملا و تاجر و کسبه را به محکمه عسکریه نمی‌برند باید به عدلیه برود دیگر این که وزارت داخله حکم کرده بود لطفعلى خان سرتیپ و آخوند ملا رجبعلى را دو ماه حبس کنند بعد معلوم شده است رشوه گرفته‌اند و رها کرده‌اند و دیگر عباس خان که نو قند را چاپیده در میان اسباب‌هاى منهوبه او گوشواره خون آلود و عمامه خون آلود درآمد بنده از نمایندگان محترم خراسان می‌خواهم که چنانچه اطلاعى ندهد بنده مجازات این وحشى مستبد را خواستارم.

محمد‌هاشم میرزا- این فرمایشات وزیر جنگ به سالار خان نیست این حرکات وحشیانه ناشى از مامور وزارت داخله بوده و البته تحقیق کرده مجازات بشود.

وزیر جنگ- آن زمانى که سالار خان مامور شد اهالى آنجا وحشت داشتند همان زمان بود که خدمات آجودان‌باشى هم معلوم شد این مطالب را که به او نسبت می‌دهند اول تحقیق نمایید این مطالب را که به او نسبت می‌دهند اول تحقیق نمایید اگر صحیح بود مسلم چه در تربت و چه در ترشیز باشد عزل سهل است باید عقوبت‌هاى بزرگ گرفتار شود.

وکیل‌التجار- بنده در وقتى این توضیحات را صحیح می‌دانستم که حکم این مطالب به طورى که آقاى افتخار‌الواعظین فرمودند که باید جلب به عدلیه خراسان نمایند اگر تقصیر و تخطى مامور ثابت شد البته باید مجازات شود والّا بیهوده سخن به این درازى که نمی‌شود و این خطا را نمی‌شود نسبت به وزارت جنگ

+++

 یا وزارت داخله داد و این که وزارت جنگ فرمودند از طرف مجلس مامور مخصوص معین شود از مجلس نمی‌شود از عدلیه باید معین شود البته خیلى لازم است که رسیدگى نمود بنده عرض می‌کنم که اگر کم‌تر از این هم از او صادر شده باشد بلکه اگر یکى از این حرکات را هم کرده باشد عزل که باید بشود سهل است باید مجازات سخت ببیند تا من بعد مامورین دیگر این گونه اقدامات و حرکات وحشیانه ننمایند و حالا مقتضى می‌دانم که رأى ساکت گرفته شود.

حاجى آقا- مطالبى که آقاى وزیر جنگ و افتخار‌الواعظین گفتند متباین است وزیر جنگ می‌فرمایند او باید به امر حکومت رفتار کند و حال به طوری که از معاون وزیر داخله خواسته‌اند و معلوم می‌شود که از طرف وزارت داخله چنین دستورى به او داده نشده عرض می‌کنم یک نفر مامور نظامى نمی‌توان یک چنین اقدامى بکند او باید بگیرد و به دست عدلیه بدهد من هیچ نمی‌پذیرم که از طرف مجلس اقدامى شود بنده تصور می‌کنم که تحقیق کنند از حکومت خراسان که اگر تحقیق کنند از حکومت خراسان که اگر چنین وحشیگرى کرده باشد اطلاع بدهند و در این صورت معلوم است که باید مجازات شود.

وزیر داخله- این شخص مأموریت شفاهى هم از وزارت داخله هم از وزیر جنگ داشت و این که قوام‌السلطنه گفته است که چنین دستورى به او داده نشده راست گفته است لکن دستور شفاهى به او داده شده و مخصوصاً در حضور آقاى سپهدار وزیر جنگ بنده و ایشان هر دو به او اجازه دادیم که هر طور می‌توانى شر سالار بلوچ را رفع کن بعد که رفت تلگراف کرد که حال قوه‌ام زیاد است بنده تلگراف رمز کردم که اقدام کن و خدمت نظامى خود را انجام داده است و حالا منتظر التفات اولیاى دولت است دیگر این که در عوض این که التفات فرمایند بى‌التفاتى که شایسته نیست باید این مسئله تحقیق شود اگر صحیح است مجازات شود والّا اسباب یاس مامورین می‌شود.

میرزا ابراهیم خان- بنده فرمایشات جناب وزیر داخله را تصدیق می‌نمایم و نظر به سابقه حال آجودان‌باشى خیلى تعجب می‌کنم و این اظهارات را حمل به اغراق می‌دانم و رفتن مامور از تهران براى تحقیق دیر می‌شود داریم اشخاصى را در خراسان که می‌توانند این مسئله باید رسیدگى شود.

شیخ على خراسانى- ما یک قدرى حسن ظن به آن مامور داریم که آنجا یک وضعى حرکت کند که مناسب با وضع حرکت آنجا باشد لابد اشخاصى هستند که درست مطلعند می‌دانند که این ملاحظات را که کرده است یا خیر اگر کرده است البته باید به مجازاً برسد که دیگران حساب کار خودشان را بکنند با این که وزیر جنگ تعجب می‌کنند اطمینان می‌دهم و شاید اطمینان هم به این مامور داشته باشیم و آن مامور قانونى است که خلاف قانون نکند بنده هم از تربت و هم از ترشیز خط دارم که این مامور حکم داشته است دو نفر را حرکت بدهد هر کس با او همراهى کرده آنها را چوب زده داغ گرده که همراهى کردند به یک نیت نیکى بوده است که حالیه با دولت جدید خلاف کرده است مجازات ربط ندارد به آنها من مخالف عزل نمی‌شود و او را باید مجازت نمایند.

افتخار‌الواعظین- می‌خواهم عرض کنم به اسم دوستى و آشنایى با سالار خان با پنجاه نفر از مردمان مجتمع به آنها این شکل حرکات غیر قانونى شده است و بر خلاف حکم وزیر داخله و دو ماه آنها را در تربت حبس کرده است این نمی‌شود که یک مامورى را بفرستند و او به هواى نفس حرکت کند البته مجازات او لازم است.

کاشف- جناب افتخار‌الواعظین فرمودند که نمایندگان خراسان از این قضیه اطلاع دارند بنده که یکى از نمایندگان می‌باشم اصلاً از این مطلب اطلاعى ندارم در این صورت آنهایى که طرف هستند به عدلیه شکایت نمایند و می‌توانند به عدلیه شکایت نموده و احقاق حق شود در صورتی که وزیر جنگ می‌گوید این طور نیست نمی‌شود حکم کرد باید از طرف وزارت جنگ تحقیق شود بنده عقیده‌ام این است که این طور نیست و این مطلب اصل ندارد و بیش از این نمی‌توان در این مسئله مذاکره نمود.

افتخار‌الواعظین- من عرض دارم.

رئیس- قبل از شما هم هست و شما حق خودتان را ساقط کرده‌اید و حالا رأى ساقط گرفته می‌شود. (پیشنهاد معتمد‌التجار در باب رأى ساکت: بنده پیشنهاد می‌کنم که رأى ساکت گرفته شود تا اقدامات وزیر جنگ معلوم شود).

رئیس- هر کس این پیشنهاد معتمدالتجار را تصویب می‌کند قیام نماید. (با اکثریت رد شد).

 (توضیح به علت این که در صورت مشروح ظاهراً نقیصه و کسرى داشته مندرجات زیر از روى صورت خلاصه نوشته شد).

آقاى دکتر على خان تقاضا نمود که هیئت وزرا با این کمیسیون راپورت عریضه ملت ارامنه مرکباً جلسه تشکیل داده و نتیجه مذاکراتشان تقدیم مجلس شده پس از آن مجلس داخل مذاکره شده و رأى بگیرند در این پیشنهاد رأى گرفته و با اکثریت تصویب گردید رئیس اظهار داشت فردا سه ساعت قبل از غروب براى تعیین دستور مجلس و پاره‌اى مذاکرات به طور خصوصى جلسه تشکیل خواهد شد مجلس تقریباً دو ساعت از شب گذشته ختم گردید).

+++

 

یادداشت ها
Parameter:292078!model&5137 -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)