24 مرداد 1396 11:15:52
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی، دوره 14

جلسه: 186 صورت مشروح مجلس روز یکشنبه بیست و هشتم بهمن ماه 1324  

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات آقای احمد قوام نخست‌وزیر و معرفی هیئت دولت

3- بیانات آقای رئیس

4- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه


مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی، دوره 14

 

 

جلسه: 186

صورت مشروح مجلس روز یکشنبه بیست و هشتم بهمن ماه 1324

 

فهرست مطالب:

1- تصویب صورت مجلس

2- بیانات آقای احمد قوام نخست‌وزیر و معرفی هیئت دولت

3- بیانات آقای رئیس

4- تعیین موقع و دستور جلسه بعد - ختم جلسه

 

مجلس یک ربع ساعت پیش از ظهر به ریاست آقای سید محمدصادق طباطبایی تشکیل گردید.

صورت مجلس روز سه‌شنبه بیست و سوم بهمن ماه را آقای هاشمی (منشی) به شرح زیر قرائت نمودند.

1- تصویب صورت مجلس

مجلس نیم ساعت پیش از ظهر به ریاست آقای ملک‌مدنی نایب رئیس تشکیل گردید.

صورت مجلس قبل قرائت و پس از تذکرات چند نفر از آقایان نمایندگان چون عده برای اخذ رأی کافی نبود تصویب آن موکول به بعد شد.

غایبین با اجازه- آقایان: مهدی فاطمی، مقدم، بهبهانی، تهرانی، ثقه‌الاسلامی

غایبین بی‌اجازه - آقایان: بیات، دکتر کشاورز، نقابت، اخوان، کفائی، عامری، رحیمیان، آصف، امیر ابراهیمی، تیمورتاش، بوشهری، سید ضیاءالدین طباطبایی، جواد مسعودی، سیف‌پور فاطمی، دکتر عبده، مسعودی، شریعت‌زاده، دهقان، ایرج اسکندری، مهندس پناهی، دکتر آقایان، تیموری، آرداشس اوانسیان، اپیکچیان، قشقائی

دیرآمدگان بااجازه - آقایان: دکتر طاهری، حسن اکبر، لنکرانی

دیرآمدگان بی‌اجازه - آقایان: صمصام، دکتر معاون تهرانچی، معدل، مراد آریه

آقای دکتر مصدق بدواً شمه‌ای در موضوع نگرانی از فترت و مخالفت با تمدید دوره چهاردهم و لزوم حفظ و برقراری امنیت در کشور و شکایات خوانین بختیاری از حاکم فعلی بیان نموده و با اشاره به پیمان مالی ایران و انگلیس و ترقی نرخ رسمی خرید طلا در لندن از خرداد ماه سال‌ جاری و وجوب افزایش موجودی‌های لیره کشور براساس ماده هشتم قرارداد مالی صورت سؤالی را که در این خصوص تهیه نموده بودند تقدیم و تقاضا کردند به آقای نخست‌وزیر اطلاع داده شود به فوریت برای دادن جواب حاضر شوند.

در این موقع عده برای اخذ رأی کافی و دو فقره صورت مجلس قبل همچنین جلسه اسبق تصویب گردید.

آقای دکتر مصدق در تعقیب بیانات خود شرح مبسوطی دائر به مضار تمدید دوره فعلی و تعارض آن با قوانین و اصول حقوقی و اوضاع حاضره کشور و لزوم احتراز از مذاکراتی که ممکن است تعبیر به تظاهر در زمینه سیاست یک جانبه بشود همچنین طریق جلوگیری از فترت و وجوب تشکیل جلسات مجلس و تشکیل هیئت دولت بیان نموده و ضمن اظهار گله از تظاهرات بی‌موقع درباره ناطقین شورای امنیت و خشنودی از نتیجه مذاکرات شورای مزبور شرحی در اطراف زندگانی سیاسی آقای تقی‌زاده و عدم تناسب آقای سهیلی برای نمایندگی ایران در شورای ملل متفقه اظهار و عقیده داشتند در چنین موقعی مقتضی است رجالی در مذاکرات بین‌المللی دخالت نمایند که از هر حیث مورد اطمینان باشند.

آقای شهاب فردوس نیز شرحی در پیرامون فترت و شقوق مختلفه جلوگیری از آن و امکان جریان انتخابات در فاصله بین تاریخ تخلیه ایران از قوای متفقین و انقضای دوره چهاردهم بیان نموده تمدید دوره فعلی را مباین مصلحت کشور و برخلاف افکار عمومی و مقتضیات زمان تشخیص و موضوع را از لحاظ قضایی و از نظر قانون اساسی و تفاوت سابقه امر تشریح نمودند.

آقای فیروزآبادی نیز برای ایراد نطق اجازه گرفته آغاز سخن نمودند ولی چون عده برای مذاکره کافی نبود جلسه آینده روز پنجشنبه بیست و پنجم بهمن‌ ماه ساعت 9 صبح مقرر و مجلس نیم ساعت بعد از ظهر ختم شد.

رئیس - آقای اردلان در صورت مجلس صحبتی دارید؟

اردلان - عرض کنم آقای آصف را غایب بی‌اجازه نوشته‌اند ایشان تلگرافی به بنده کرده بودند

+++

که بنده هم به کمیسیون عرایض تقدیم کردم که مریض هستند و نمی‌توانند بیایند و تقاضای مرخصی کرده‌اند که با اجازه باشند استدعا می‌کنم اصلاح شود.

رئیس - بسیار خوب وقتی آمدند با اجازه خواهند شد. اعتراض دیگری نیست؟ (گفته شد - خیر) صورت مجلس تصویب شد.

2- بیانات آقای احمد قوام نخست‌وزیر و معرفی هیئت دولت

رئیس - آقای نخست‌وزیر هیئت دولت را معرفی خواهند فرمود.

نخست‌وزیر (آقای احمد قوام) - در این موقع که برحسب تمایل اکثریت مجلس شورای ملی و امر اعلیحضرت همایون شاهنشاهی اداره امور کشور به عهده اینجانب محول گشته خاطر نمایندگان محترم را به این نکته متوجه می‌سازم که قبول چنین مسئولیت سنگینی از طرف من با وضع آشفته کشور و با دشواری‌های بین‌المللی که تاریخ نظیر آن را کمتر نشان داده است صرفاً برای خدمتگزاری به میهن مقدس و نجات هم‌وطنان گرامی از طوفان خطرات و مشکلات است. (انشاءالله، صحیح است) امیدواری اینجانب در توفیق به خدمت بعد از یاری خداوند به توجه اعلیحضرت شهریاری و تقویت مجلس شورای ملی و مخصوصاً پشتیبانی عموم ملت ایران می‌باشد.

به طوری که خاطر نمایندگان محترم مستحضر است رسم بر این بوده که پس از تشکیل دولت برنامه‌ای تهیه و به مجلس شورای ملی تقدیم شود و از بدو مشروطیت تا حال که شاید در حدود پنجاه دولت تشکیل یافته متأسفانه کمتر دیده شده است که برنامه‌های تقدیمی عملی شده باشد و حال آن ‌که ملت ایران از تکرار الفاظ و عبارات به تنگ آمده و تشنه عمل و کار است به جای آن‌ که بگوییم در آتیه چه خواهیم کرد بهتر است در اسرع اوقات‌ نشان دهیم چه کرده و چه خدماتی به انجام رسانیده‌ایم اینجانب حتی قبل از تشکیل کابینه تمنیات فوری ملت ایران را از قبیل آزادی اجتماعات و عزل مأمورین متجاوز و تأدیب محتکرین و تنزل نرخ اجناس مورد نظر قرار داده تصمیماتی گرفته و احکامی صادر کرده‌ام و در آتیه نیز با کمال شدت و بی‌رحمی مرتکبین اختلاس و ارتشاء را تعقیب و در هر مقام و هر کسوت باشند به مجازات رسانیده با حدی اجازه شفاعت نخواهم داد.

فعلاً چون توجه نمایندگان معظم قبل از هر چیر معطوف به حل مسائل خارجی و رفع پریشانی و نگرانی خاطر عامه است و اجرای هر برنامه و آغاز اصلاحات داخلی موقوف به حل مشکلات خارجی و استقرار امنیت و رفع اضطراب مردم می‌باشد لذا به منظور وصول به مقصود اساسی قبل از 20 ساعت دیگر به مسکو عزیمت خواهم کرد البته از مطالعه مندرجات تلگرافات متبادله بین اینجانب و رؤسای سه دولت دوست و متفق ایران نمایندگان محترم به خوبی استحضار حاصل فرموده‌اند که سیاست خارجی اینجانب روی اساس موازنه و مودت و احترام متقابله با سه دولت بزرگ و متفق ایران استوار می‌باشد (صحیح است) و در این موقع که بر اثر تلگراف پر مهر و محبت ژنرالیسم استالین و ابراز مودت کامل از طرف دولت اتحاد جماهیر شوروی با اعتماد به حسن نیت و توجه همسایه نیرومند شمالی عازم مسکو می‌باشم امیدوارم به یاری خداوند و پشتیبانی ملت ایران موفق شوم دوستی و مودت تزلزل‌ناپذیری که بین ملت ایران و ملل اتحاد جماهیر شوروی موجود است روی پایه شرافت و احترام متقابله تثبیت نموده و موجبات مزید نزدیکی و یگانگی دو ملت دوست و متحد را فراهم سازم (انشاءالله - انشاءالله تا با رفع هرگونه سوء تفاهم و تثبیت مناسبات مودت‌آمیز بین دو ملت صفحه جدیدی در مناسبات دو کشور آغاز گردیده و در سایه این دوستی و مودت روزافزون ملت ایران موفق به آسایش و اصلاحات و ترقیات مهمه گردد (انشاءالله). آقایان وزرا را به این ترتیب به مجلس شورای ملی معرفی می‌کنم وزارت امور خارجه و وزارت کشور به عهده خود بنده است وزارت دارایی آقای بیات، وزارت راه آقای سرلشگر فیروز، وزارت دادگستری آقای انوشیروان سپهدی، وزارت پیشه و هنر آقای احمدعلی سپهر، وزارت بهداری آقای دکتر اقبال، وزارت پست و تلگراف آقای سهام‌الدین غفاری، وزارت فرهنگ آقای ملک‌الشعراء بهار، کفالت وزارت کشاورزی آقای شمس‌الدین امیر علائی، معاونت پارلمانی نخست‌وزیری آقای مظفر فیروز (بعضی از نمایندگان - وزارت جنگ را نفرمودید) بلی فراموش کردم آقای سپهبد امیر احمدی وزیر جنگ و در غیاب بنده هم آقای بیات از بنده نیابت خواهند کرد.

3- بیانات آقای رئیس

رئیس - نمایندگان محترم متوجه هستند که این دولت وظیفه بسیار مهمی را در پیش داشته و به عهده گرفته‌اند و امیدواریم به خواست خداوند متعال موفقیت کامل حاصل کنند (انشاءالله) با اهمیت این وظیفه بدیهی است پشتیبانی ملت و مجلس شورای ملی در همه جا بدرقه ایشان خواهد بود (صحیح است) و همین ‌طور که اشاره فرمودند به زودی به طرف این مسافرت رهسپار خواهند شد تا به وظیفه مهم خود که اساس تشکیل دولت و سعادت مملکت است قیام کنند به همین نظر عجله دارند که به اقدامات شروع کنند و لذا نمی‌توانند در موقع مذاکره برنامه خودشان حضور داشته و از نظریات مجلس مستحضر باشند و برنامه‌ای به موقع عمل و اجرا گذاشته باشند یعنی در مذاکره جزئیات و مواد برنامه توجه داشته باشند این است که مذاکره در برنامه و تصویب آن را موکول کردند به بعد از مراجعت خودشان (صحیح است) امیدواریم انشاءالله با موفقیت برگردند و بعداً به جزئیات و کلیات برنامه بپردازند (صحیح است) بنابراین امروز مذاکراتی در پیش نداریم و می‌‌ماند برای آتیه. اگر آقایان مایل هستند . . .

اردلان - و ضمناً یک کاری هم بکنیم.

بعضی از نمایندگان - جلسه را ختم بفرمایید

اقبال - جلسه پس فردا

دکتر مصدق - بنده پیشنهادی داده‌ام

رئیس - اولاً لایحه تفریغ بودجه را داریم ثانیاً آقای دکتر مصدق هم پیشنهادی فرموده‌اند که گزارش کمیسیون دادگستری راجع به پرونده آقای سهیلی مطرح بشود اگر آقایان موافق هستند جلسه را ادامه بدهیم.

جمعی از نمایندگان - ختم جلسه

دکتر مصدق - بنده توضیحاتی هم دارم.

رئیس - آقای دکتر مصدق بفرمایید.

(در این موقع آقای دکتر مصدق به محل نطق حاضر شدند)

بعضی از نمایندگان - کمیسیون دادگستری گزارش نداده است.

رئیس - آقای مخبر کمیسیون دادگستری گزارش داده شده است؟

مخبر کمیسیون دادگستری (آقای نبوی) - گزارش‌هایی چند ماه بیش مربوط به آقای سهیلی به مجلس تقدیم شده که تاکنون مطرح نشده موضوعات دیگری هم هست که در کمیسیون رأی گرفته شده پنج موضوع خاتمه داده شده ولی یک موضوع بی‌ است چون آن یکی باقی است لذا هنوز گزارش آن تنظیم نشده است.

دکتر مصدق - آن ‌که پیش داده شده است چیست؟ بیاورند بخوانند.

رئیس - عجالتاً حاضر نیست.

دکتر مصدق - بنده نمی‌فهمم چه حکایتی است که هر وقت پای سهیلی پیش می‌آید اصلاً جلسه تعطیل می‌شود!

(در این موقع آقایان نمایندگان از مجلس خارج می‌شدند)

4- تعیین موقع و دستور جلسه بعد ختم جلسه

رئیس - جلسه را ختم می‌کنیم جلسه آینده روز سه‌شنبه است استدعا می‌کنم آقایان سر وقت حاضر بشوند دستور هم لایحه تفریغ بودجه و موضوع دیگری هم هست که اگر برسد مطرح خواهد شد.

(مجلس یک ربع ساعت بعد از ظهر ختم شد)

رئیس مجلس شورای ملی-سید محمدصادق طباطبائی

انتصابات و احکام

وزارت کشور

آقای اسماعیل خدادوست منشی فرمانداری قزوین به سمت بخشدار بوئین منتقل شدند.

آقای عبدالحسین سلطانی کارمند منتظر خدمت از تاریخ 24/11/1324 به سمت فرمانداری لاهیجان منصوب شد.

شهربانی کل کشور

رسدبان یکم عباس فیروزی پایور اداره آگاهی از تاریخ 1/12/24 به ریاست آگاهی شهربانی کاشان تعیین گردید.

+++

Parameter:294301!model&5137!print -LayoutId:5137 LayoutNameالگوی متنی کل و اخبار(مشروح مذاکرات)